แอปพลเิ คชันการขอใช้ยาภายในแผนกดว้ ยโปรแกรม Glide
Drug Management Application for Department by glide
ผู้เสนอ
นางสาวกฤติมา บวั เทศ รหสั นักเรียน 6122040082
นางสาวกญั ญาภัค ดนตรี รหสั นักเรียน 6122040084
นางสาวเกสรา โชติวชิ ิต รหสั นักเรียน 6122040102
ภาคเรยี นที่ 2 ปกี ารศึกษา 2563
สาขาวิชาเทคโนโลยธี รุ กจิ ดจิ ิทัล
วิทยาลยั เทคนคิ ระ
ก
โครงการ แอปพลิเคชนั การขอใชย้ าภายในแผนกด้วยโปรแกรม Glide
(Drug Management Application for Department by glide)
สาขาวิชา คอมพิวเตอร์ธรุ กจิ
ผรู้ บั ผิดชอบโครงการ 1. นางสาวกฤตมิ า บัวเทศ รหสั นกั เรยี น 6122040082
2. นางสาวกญั ญาภัค ดนตรี รหสั นกั เรียน 6122040084
3. นางสาวเกสรา โชตวิ ิชิต รหัสนกั เรียน 6122040102
อาจารยท์ ปี่ รึษา นายปรชี า คางงูเหลอื ม
นายวกิ ร รตั นาธนบดี
ปีการศกึ ษา 2/2563
บทคดั ยอ่
การจัดทำโครงการครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างแอปพลิเคชั่น การขอใช้ยาภายในแผนก ด้วยโปรแกรม
Glide และ ศึกษาความพึงพอใจของนักเรียน สาขาเทคโนโลยีธุรกิจดิจิทัล วิทยาลัยเทคนิคระยอง
ที่มีต่อแอปพลิเคชัน การขอใช้ยาภายในแผนก ด้วยโปรแกรม Glide นั้นได้ทำ การคัดเลือก
กลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง คือ นักเรียนประกาศนียบัตรวิชาชีพ สาขาวิชาเทคโนโลยีธุรกิจดิจิทัล
ว ิ ท ย า ล ั ย เ ท ค น ิ ค ร ะ ย อ ง จ ำ น ว น 1 3 6 ค น โ ด ย ใ ช ้ เ ก ณ ฑ ์ ข อ ง Krejcie & Morgan
และเครื่องมือที่ใช้ประเมินแอปพลิเคชัน การขอใช้ยาภายในแผนก ด้วยโปรแกรม Glide
เทคโนโลยีธุรกิจดิจิทัล คือแบบสอบถาม ศึกษาความพึงพอใจของนักเรียนประกาศนียบัตรวิชาชีพ
ส า ข า ว ิ ช า เ ท ค โ น โ ล ยี ธุ ร ก ิ จ ด ิ จ ิ ท ั ล ว ิ ท ย า ล ั ย เ ท ค น ิ ค ร ะ ย อ ง ท ี ่ มี ต ่ อ แ อ ป พ ล ิ เ ค ชั น
การขอใช้ยาภายในแผนกด้วยโปรแกรม Glide ซึ่งสถิติที่ใช้คือ สูตรค่าสถิติร้อยละ (Percentage)
สตู รการหาค่าเฉล่ยี ( ) สูตรการหาคา่ เฉลย่ี เบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D Standard Deviation)
ผลที่ได้รับจากแบบสอบถามความพึงพอใจ ที่มีต่อโครงการ
แอปพลิเคชันการขอใช้ยาภายในแผนก ด้วยโปรแกรม Glide อยู่ในระดับดี ( =4.49,S.D. =0.50 )
แบ่งเป็นทั้งหมด ด้านดังนี้ ด้าน 3การออกแบบชิ้นงานอยู่ในระดับดี ( =4.48,S.D. =
0.50)ด้านความเหมาะสมอยู่ในระดับดี ( =4.50,S.D. =0.50) และด้านผลสัมฤทธิ์อยู่ในระดับดี(
=4.19,S.D. =0.50) ตามลำดับความสำคญั
ข
กติ ติกรรมประกาศ
โ ค ร ง ก า ร แ อ ป พ ล ิ เ ค ช ั น ก า ร ข อ ใ ช ้ ย า ภ า ย ใ น แ ผ น ก ด ้ ว ย โ ป ร แ ก ร ม Glide
ฉบับนส้ี ามารถสำเรจ็ ลุลว่ งตามเป้าหมายได้ดว้ ยดีเพราะได้รับความช่วยเหลือและคำแนะนำของอาจารย์ป
รีชา คางงูเหลือง อาจารย์วิกร รัตนาธนบดี อาจารย์มงคล พรมประเสริฐ และอาจารย์พัณณ์ชิตา
คำมะฤทธิ์สินชัย อาจารย์ในแผนกวิชาเทคโนโลยีธุรกิจดิจิทัลที่ได้ให้คำปรึกษา แนะนำ
ชี้แนะในการศึกษาค้นคว้า แนะนำขั้นตอนและวิธีจัดทำโครงงานจนสำเร็จลุล่วงด้วยดี
คณะผู้จดั ทำจึงขอกราบขอบพระคุณเป็นอย่างสงู ไว้ ณ โอกาสนี้
สุดท้ายนี้ขอขอบพระคุณ ครอบครัว และเพื่อน ๆ
รวมไปถึงผู้ที่มิได้กล่าวนามทุกท่านที่คอยให้ความช่วยเหลือและกำลังใจที่ดีเสมอมาจนโครงการสำเร็จลุล่ว
งไปดว้ ยดี
ผู้จดั ทำ
สารบญั ค
เรอ่ื ง หนา้
บทคัดย่อ ก
กติ ตกิ รรมประกาศ ข
สารบัญ ค
สารบญั (ตอ่ ) ง
สารบัญตาราง จ
สารบัญภาพ ฉ
สารบญั ภาพ (ตอ่ ) ช
สารบัญภาพ (ต่อ) ซ
สารบัญภาพ (ตอ่ ) ฌ
สารบัญภาพ (ต่อ) ญ
บทที่ 1 บทนำ
1
1.1 ความเป็นมาและความสำคัญของโครงการ 1
1.2 วตั ถุประสงค์ของโครงการ 2
1.3 ขอบเขตของโครงการ 2
1.4 ผลทค่ี าดวา่ จะได้รบั 2
1.5 คำจำกัดความ
บทที่ 2 เอกสารและทฤษฎที ่ีเกี่ยวข้อง
2.1 ความรู้พ้ืนฐานเก่ียวกบั โปรแกรม Glide
2.2 ความรู้พ้ืนฐานเก่ียวกบั โปรแกรม Google Sheets
2.3 ความรพู้ ืน้ ฐานเกีย่ วกับฐานข้อมลู
2.4 ความรพู้ ืน้ ฐานเกยี่ วกบั เวบ็ ไซต์
2.5 ความรู้พื้นฐานเก่ยี วกบั แอปพลิเคชนั
2.6 ความรู้พน้ื ฐานเกี่ยวกับยา
สารบญั (ต่อ) ง
หน้า
เร่อื ง
บทท่ี 3 การดำเนินโครงการ
3.1 การศึกษาข้อมูลเบือ้ งตน้
3.2 ประชาการและกลุม่ ตัวอยา่ ง
3.3 ขนั้ ตอนการดำเนินงาน
3.4 เครือ่ งมือท่ีใช้ในการเกบ็ รวบรวมข้อมูล
3.5 ขน้ั ตอนการดำเนนิ การและเก็บรวบรวมขอ้ มูล
3.6 พิจารณาจากคะแนนตามเกณฑ์
3.7 สถิตทิ ่ีใช้ในการวิเคราะหข์ ้อมลู
บทท่ี 4 ผลการดำเนนิ โครงการ
4.1 สว่ นประกอบของชน้ิ งาน
4.2 ผลการดำเนินการ
บทท่ี 5 สรปุ ผล การอภปิ รายผลและข้อเสนอแนะ
5.1 สรปุ การประเมินผลการ
5.2 การอภิปรายผลการประเมนิ
5.3 ข้อเสนอแนะ
บรรณานุกรม
ภาคผนวก ก แบบเสนออนุมัตโิ ครงการ
ภาคผนวก ข ขนั้ ตอนการดำเนินงาน
ภาคผนวก ค คมู่ ือการใชง้ าน
ภาคผนวก ง แบบสอบถามความพึงพอใจ
ประวัติผู้จัดทำ
จ
สารบัญภาพ
ตารางที่ หน้า
2.1 สูตรในการคำนวณทางคณติ ศาสตร์
2.2 สูตรในการเปรียบเทียบ
2.3 เคร่ืองหมายในการเชื่อมข้อความ
2.4 สูตรในการอา้ งองิ
3.1 ขนาดของกลุม่ ตวั อยา่ งของเครซ่ีและมอรแ์ กน
1.4 แสดงเพศของผ้ตู อบแบบสอบถาม
4.2 แสดงระดบั การศกึ ษาของผู้ตอบแบบสอบถาม
4.3 แสดงอายผุ ตู้ อบแบบสอบถาม
4.4 แผนภูมแิ สดงความพึงพอใจด้านการออกแบบชน้ิ งาน
4.5 แผนภมู ิแสดงความพึงพอใจด้านความเหมาะสม
4.6 แผนภมู แิ สดงความพึงพอใจดา้ นผลสมั ฤทธ์ิ
4.7 แสดงสรุประดับความพงึ พอใจของนกั เรยี นนักศกึ ษาที่เข้าร่วมโครงการสรา้ งเวบ็ แอปพลเิ คชนั
การขอใชย้ าภายในแผนกด้วยโปรแกรม Glide
สารบญั ภาพ (ตอ่ ) ฉ
หนา้
ภาพที่
2.1 โปรแกรม Glide
2.2 การ Sign in เข้าใช้โปรแกรม Glide
2.3 การ Sign in กับบัญชี Google
2.4 การเลือก Templates
2.5 เลือก Templates ทตี่ ้องการและ Copy app
2.6 ทดลองใชง้ าน Templates ทตี่ ้องการ
2.7 เปิด Edit sheet เพอ่ื ดไู ฟล์ฐานขอ้ มลู
2.8 แสดงขอ้ มูลต่าง ๆ ใน Google sheet
2.9 แกไ้ ขจำนวนเงิน และลบรายการ (Items)
2.10 การเพ่ิมรายการจา่ ยใน Glide
2.11 การปรบั แตง่ ปุ่ม และข้อมูล
2.12 หน้าแรกของแอป
2.13 Share app และ Scan QR Code
2.14 ตัง้ วิธกี าร Sign in เพอ่ื ความปลอดภัย
2.15 หน้าตา่ งสเปรดชีตของ Google Sheets
2.16 ช่ือเอกสารจะเปล่ยี นเป็นชื่อใหมค่ ือ “Test”
สารบญั ภาพ (ตอ่ ) ช
หน้า
ภาพที่
2.17 ผลการแก้ไขช่อื เอกสารสเปรดชีต
2.18 การนำเขา้ เอกสาร spreadsheet
2.19 การนำเขา้ เอกสาร spreadsheet
2.20 การนำเขา้ เอกสาร spreadsheet
2.21 เครือ่ งมือจดั การเอกสารสเปรดชตี
2.22 เครื่องมือปรบั แต่งรปู แบบตวั เลข
2.23 เครื่องมือปรับแตง่ แบบอกั ษร
2.24 เครือ่ งมือปรับแตง่ เซลล์ หรือชอ่ งตาราง
2.25 เครอ่ื งมอื จดั เรียงแผน่ งาน
2.26 วธิ กี ารพิมพ์หรือใชส้ ูตรในการคำนวณ
2.27 ขนั้ ตอนการคำนวณในตาราง
2.28 แสดงแผนฐานขอ้ มูล
3.1 แสดงแผนผงั การทำงาน
3.2 แสดงแผนผงั การทำงาน(ตอ่ )
3.3 แสดงแผนผงั การทำงาน(ตอ่ )
สารบัญภาพ (ตอ่ ) ซ
หนา้
ภาพที่
3.4 แสดงแผนผังการทำงาน(ต่อ)
3.5 แสดงแผนผังการทำงาน(ตอ่ )
3.6 แสดงแผนผงั การทำงาน(ตอ่ )
3.7 แสดงแผนผงั ข้นั ตอนการสร้างชน้ิ งาน
3.8 แสดงการนำเขา้ ขอ้ มลู ลงฐานข้อมลู
9.3 แสดงการนำเขา้ ขอ้ มูลลงฐานข้อมูล (ต่อ)
10.3 การสรา้ งแท็บหน้า Home
3.11 ปมุ่ ที่ 1 ของหนา้ Home คือ ดขู ้อมลู ยา
3.12 ปุ่มท่ี 1 ของหน้า Home คือ ดขู ้อมลู ยา (ต่อ)
13.3 ปุ่มที่ ของหน้า 2 Home คอื จา่ ยยา
14.3 ปุ่มที่ ของหน้า 2 Home คือ จา่ ยยา (ต่อ)
15.3 ป่มุ ที่ ของหน้า 3 Home คือ ประวตั ผิ ู้ใชง้ าน
16.3 ปุ่มท่ี ของหนา้ 3 Home คอื ประวตั ผิ ู้ใชง้ าน (ต่อ)
17.3 ปุ่มที่ ของหน้า 3 Home คือ ประวตั ผิ ู้ใชง้ าน (ต่อ)
18.3 การออกแบบ Logo Banner
.41 ไอคอนแอปพลเิ คชัน Drug MNM
ฌ
สารบัญภาพ (ต่อ)
ภาพท่ี หนา้
2.4 หน้าโฮมของแอปพลิเคชัน Drug MNM
3.4 หนา้ ดขู อ้ มูลยาของแอปพลิเคชัน Drug MNM
4.4 หนา้ คำขอใชย้ าของแอปพลิเคชนั Drug MNM
5.4 หนา้ ประวัติผู้ใชง้ านของแอปพลเิ คชัน Drug MNM
4.แสดงแผนภมู จิ ำนวนผู้ตอบแบบสอบถามตามระดบั การศกึ ษา 6
4.7 แสดงแผนภมู จิ ำนวนผู้ตอบแบบสอบถามตามระดบั การศึกษา
8.4 แสดงแผนภูมจิ ำนวนผู้ตอบแบบสอบถามตามอายุ
4.แผนภมู คิ วามพงึ พอใจด้านการออกแบบชิน้ งาน 9
4.แผนภูมคิ วามพงึ พอใจด้านความเหมาะสม 10
4.แผนภมู แิ สดงความพึงพอใจด้านผลสัมฤทธิ์ 11
4. 12
แผนภมู ิแสดงสรุประดบั ความพงึ พอใจของนักเรยี นนักศึกษาที่เขา้ ร่วมโครงการสรา้ งเว็บแอปพลิเคชนั การข
อใช้ยาภายในแผนกด้วยโปรแกรม Glide
ญ
บทที่ 1
บทนำ
1.1 ความเปน็ มาและความสำคัญของโครงการ
เนื่องจากยาเป็นปัจจัยสำคัญอย่างหนึ่ง ของมนุษย์ ในการรักษาคว ามเจ็บป่วย
ซ ึ ่ ง ส า ม า ร ถ บ ร ร เ ท า อ า ก า ร ท ุ ก ข ์ ท ร ม า น เ ช ่ น อ า ก า ร ไ ข ้ ป ว ด ห ร ื อ ค ั น เ ป ็ น ต้ น
ยาสามารถกำจดั สาเหตขุ องโรคตา่ ง ๆ เชน่
ฆา่ เช้อื แบคทีเรยี , เช้อื รา เปน็ ต้น ยาแต่ละชนดิ ยอ่ มมที ัง้ คุณและโทษ จงึ ตอ้ งมีความระมดั ระวังในการใช้ยา
เ พ ื ่ อ ใ ห ้ ไ ด ้ ป ร ะ โ ย ช น ์ ส ู ง ส ุ ด แ ล ะ ม ี โ ท ษ น ้ อ ย ส ุ ด ซ ึ ่ ง ป ั ญ ห า ท ี ่ พ บ ส ่ ว น ม า ก คื อ
ผู้ใช้ยาไม่ทราบวิธีการดูข้อมูลของยาที่ถูกต้อง ทำให้บางครั้ง ได้รับประทานยาที่หมดอายุ
ซ่ึงสง่ ผลให้ยาท่รี ับประทานเขา้ ไป ไม่มีประสทิ ธภิ าพดเี ทา่ ท่คี วรจะเป็น
ในปัจจบุ ันเทคโนโลยมี คี วามจำเปน็ ต่อการดำรงชีวติ ประจำวนั ของมนุษย์ทั้งในดา้ นการติดต่อสื่อสาร
การทำงาน และช่วยลดความยุ่งยากในการหาข้อมูลต่าง ๆ ให้สามารถใช้งานได้สะดวกข้ึน
จ ึ ง น ำ เ ท ค โ น โ ล ย ี เ ข ้ า ม า ช ่ ว ย ใ น ก า ร ส ร ้ า ง แ อ ป พ ล ิ เ ค ชั น
เพื่อช่วยในการจัดการปัญหาที่อาจจะเกิดขึ้นจากการใช้ยาและให้ข้อมูลวิธีการใช้งานที่ถูกต้อง
โ ด ย เ ล ื อ ก ใ ช ้ โ ป ร แ ก ร ม Glide ม า ช ่ ว ย ใ น ก า ร ส ร ้ า ง แ อ ป พ ล ิ เ ค ชั น
ซึ่งจะสามารถลดระยะเวลาในการพัฒนาแอปพลิเคชันและยังมีความสวยงาม
ช่วยให้ผู้ที่เขา้ มาใชอ้ ยากที่จะศึกษาหาข้อมลู มากขึ้น
ดังนั้นคณะผู้จัดทำจึงได้ตระหนักถึงความสำคัญของปัญหาในการใช้ยาได้อย่างถูกต้อง
จึงได้พัฒนาแอปพลิเคชันการจัดการเวชภัณฑ์ยา โดยนำโปรแกรม Glide มาสร้างแอปพลิเคชัน
ข อ ใ ช ้ ย า ใ น แ ผ น ก เ ท ค โ น โ ล ย ี ธ ุ ร ก ิ จ ด ิ จ ิ ท ั ล โ ด ย ใ ช ้ เ ป ็ น แ อ ป พ ล ิ เ ค ชั น
เพอื่ อำนวยความสะดวกให้กับบคุ ลลากรภายในแผนกเทคโนโลยีธรุ กิจดิจทิ ลั ทต่ี อ้ งการขอใช้ยา
2
1.2 วัตถุประสงค์ของโครงการ
1.2.1 เพื่อการสร้างแอปพลิเคชนั การขอใชย้ าภายในแผนกดว้ ยโปรแกรม Glide
1.2.2 เพอื่ อำนวยความสะดวกให้กบั บุคลลากรแผนกเทคโนโลยีธุรกิจดิจทิ ลั โดยใช้โปรแกรม Glide
1.2.3 เพื่อสำรวจความพึงพอใจการใช้แอปพลิเคชันการขอใช้ยาภายในแผนก โดยใช้โปรแกรม
Glide
1.3 ขอบเขตของโครงการ
1.3.1 ประชากรและกลุ่มตัวอย่าง
1.3.1.1 ประชากร คือ นักเรียนนักศึกษาระดบั ประกาศนยี บตั รวชิ าชีพ
สาขาวชิ าเทคโนโลยีธรุ กจิ ดจิ ทิ ัล วิทยาลัยเทคนิคระยอง จำนวน 210 คน
1.3.1.2 กลุ่มตวั อยา่ ง คือ นักเรียนนกั ศกึ ษาระดบั ประกาศนียบัตรวิชาชพี
สาขาวชิ าเทคโนโลยีธรุ กจิ ดจิ ิทัล วิทยาลยั เทคนิคระยอง จำนวน 136 คน โดยวธิ เี ลอื กเฉพาะเจาะจง
1.3.2 ขอบเขตชน้ิ งาน
1.3.2.1 ดา้ นฮารด์ แวร์
1) คอมพิวเตอร์พกพา Dell Inspiron 15 5000 Series DESKTOP-R3JOL80 Intel
(R) Core (TM) i7-8550U CPU @ 1.80GHz 1.99 GHz RAM 8.00 GB
2) โทรศัพท์มือถือ iPhone 11
1.3.2.2 ดา้ นซอฟต์แวร์
1) โปรแกรม Glide
2) ระบบปฏบิ ัตกิ าร Windows 10
3) ระบบปฏบิ ตั ิการ Safari
4) เวบ็ เบราว์เซอร์ Opera
5) เว็บเบราวเ์ ซอร์ Google Chrome
1.4 ผลทคี่ าดวา่ จะได้รับ
1.4.1 ไดส้ รา้ งแอปพลิเคชันการขอใช้ยาภายในแผนกด้วยโปรแกรม Glide
3
1 . 4 . 2 ไ ด ้ อ ำ น ว ย ค ว า ม ส ะ ด ว ก ใ ห ้ บ ุ ค ล า ก ร ใ น แ ผ น ก เ ท ค โ น โ ล ย ี ธ ุ ร ก ิ จ ด ิ จ ิ ทั ล
ผ่านแอปพลเิ คชันการขอใชย้ าภายในแผนกด้วยโปรแกรม Glide
1 . 4 . 3 ไ ด ้ ค ว า ม พ ึ ง พ อ ใ จ ข อ ง บ ุ ค ล า ก ร ใ น แ ผ น ก เ ท ค โ น โ ล ย ี ธ ุ ร ก ิ จ ด ิ จ ิ ทั ล
ในการใช้แอปพลิเคชันการขอใช้ยาภายในแผนกเทคโนโลยีธรุ กจิ ดิจทิ ัลดว้ ยโปรแกรม Glide อยู่ในระดบั ดี
1.5 คำจำกัดความ
1.5.1 แอปพลิเคชัน โปรแกรมที่อำนวยความสะดวกในด้านต่าง ๆ ที่ออกแบบมาสำหรับ Mobile
( โ ม บ า ย ) Teblet ( แ ท ็ บ เ ล ็ ต ) ห ร ื อ อ ุ ป ก ร ณ ์ เ ค ล ื ่ อ น ท ี ่ ท ี ่ เ ร า ร ู ้ จ ั ก กั น
ซึ่งในแต่ละระบบปฏิบัติการจะมีผู้พัฒนาแอปพลิเคชันขึ้นมามากมาย
เพ่ือให้ตรงกบั ความตอ้ งการของผู้ใชง้ าน
1 . 5 . 2 ย า ส า ม ั ญ ป ร ะ จ ำ บ ้ า น ห ม า ย ถึ ง
ยาแผนปจั จุบันหรอื ยาแผนโบราณทีร่ ฐั มนตรปี ระกาศใหเ้ ป็นยาประจำบ้าน ท่ีมชี อื่ วา่ ยาตำราหลวง
1.5.3 ยาอันตราย หมายถงึ ยาแผนปจั จุบันที่รฐั มนตรีประกาศใหเ้ ปน็ ยาอันตราย
4
บทท่ี 2
เอกสารและทฤษฎีที่เกย่ี วขอ้ ง
เพื่อเป็นแนวทางในการจัดทำโครงการครั้งนี้
คณะผู้จัดทำได้ศึกษาเอกสารและทฤษฎีท่ีเกี่ยวข้องต่าง ๆ ดังน้ี
2.1 ความรู้พน้ื ฐานเกี่ยวกบั โปรแกรม Glide
2.2 ความรู้พน้ื ฐานเกย่ี วกบั โปรแกรม Google Sheets
2.3 ความรู้พน้ื ฐานเกีย่ วกับฐานข้อมูล
2.4 ความรู้พ้ืนฐานเกย่ี วกับเวบ็ ไซต์
2.5 ความรู้พนื้ ฐานเก่ยี วกับแอปพลิเคชัน
2.6 ความรพู้ น้ื ฐานเก่ียวกับยา
2.1 ความรู้พื้นฐานเก่ยี วกับโปรแกรม Glide
Glide คือโปรแกรมจะมาชว่ ยจัดการในดา้ นการแสดงผลข้อมลู ตา่ ง ๆ จาก Google Sheet
ทเ่ี รามีใหม้ าอยู่บน Smart Phone สามารถเลือกรูปแบบการแสดงผลไดห้ ลากหลายแบบตามต้องการ
โดยแคเ่ รามขี ้อมูลใน Google Sheet กเ็ ปล่ียนเปน็ mobile app ส่งิ ทีน่ า่ สนใจคือ Glide
ได้เตรียมตัวอย่างให้เราไดด้ ูและทดลองสรา้ งหรอื จะดดั แปลงมาเป็นข้อมลู ของเราไดห้ ลากหลาย app
ภาพท่ี 2.1 โปรแกรม Glide
2
หลักการทำงานของ Glide ก็จะใช้ Google Sheet เป็นระบบฐานข้อมูลหลังบ้าน ทั้งเก็บข้อมูล
คำนวณค่าต่าง ๆ เพื่อนำมาแสดงผลที่หน้า App ส่วน Glide ก็จะช่วยในการออกแบบการใช้งาน
และแสดงผลข้อมูลต่าง ๆ รวมถึงรับค่าข้อมูลต่าง ๆ จากผู้ใช้ด้วยครับ แต่ถ้าจะให้เข้าใจมากขึ้นก็ต้องเก่ง
Google Sheet หน่อยครับ แต่วันนี้ ผมจะนำ Template มาใช้โดยไม่แก้ไขรูปแบบของฐานข้อมูลใน
Google Sheet งา่ ย ๆ ก็คอื ลอก App มาใชง้ าน
ตัวอยา่ ง App บนั ทึกรายจ่าย
2.1.1 เข้าไปที่ glideapps.com แล้ว Sign in ด้วย Google account กันเลย (Glide ใช้ Google
Sheet ในการจดั การฐานข้อมลู ใครไม่มี Google account ก็สมคั รกนั เลย)
ภาพท่ี 2.2 การ Sign in เข้าใชโ้ ปรแกรม Glide
3
ภาพท่ี 2.3 การ Sign in กบั บญั ชี Google
2.1.2 ไปเลือก Templates มาใชง้ านกนั เลย (มีหลากหลายใหเ้ ลอื กตามความตอ้ งการ) แลว้ ก็
Copy app มาใชง้ าน
ภาพที่ 2.4 การเลอื ก Templates
4
ภาพท่ี 2.5 เลือก Templates ที่ต้องการและ Copy app
2.1.3 สามารถลองใชง้ าน และดฐู านขอ้ มูลไดก้ ่อน ถ้าถกู ใจ Copy to my apps
ภาพที่ 2.6 ทดลองใชง้ าน Templates ท่ีตอ้ งการ
5
2.1.4 หลัก ๆ เลยจะแก้ไขขอ้ มลู ใน Google sheet ใหเ้ ป็นของเราเอง ไปท่ี Edit sheet
เพ่ือไปดูไฟล์ฐานขอ้ มลู
ภาพที่ 2.7 เปิด Edit sheet เพอื่ ดูไฟลฐ์ านขอ้ มลู
2.1.5 มาดูและทำความเข้าใจข้อมูลใน Google sheet ที่เป็น Template มาให้กันก่อน
ซึ่งก็ครบถ้วนตามต้องการ แต่จะเห็นว่าแสดงผลสกุลเงินเป็น dollar($) ก็จะเปลี่ยนเป็นสกุลเงินเป็น
baht(฿) ทง้ั หมด สว่ นสตู รคำนวณ (ไล่ดูใน row ที่ 2) และอื่น ๆ จะเอามาใช้ท้งั หมด
ภาพท่ี 2.8 แสดงข้อมลู ต่าง ๆ ใน Google sheet
6
2 . 1 . 6 แ ก ้ ไ ข ข ้ อ ม ู ล ใ น Google sheet เ ป ็ น ข อ ง ต ั ว เ อ ง ต า ม Template ท ี ่ ม ี ม า ใ ห้
แล้วลองดูการแสดงผลของ App แก้ไขในส่วนจำนวนเงินที่ใช้ได้ หมวดหมู่การใช้จ่าย และลบรายการ
(Items) ออกให้หมด
ภาพที่ 2.9 แกไ้ ขจำนวนเงิน และลบรายการ (Items)
2.1.7 ทดลองเพ่ิมรายการใชจ้ า่ ยแตล่ ะคร้งั ใน Glide
ภาพท่ี 2.10 การเพ่มิ รายการจา่ ยใน Glide
7
ภาพท่ี 2.11 การปรับแตง่ ป่มุ และข้อมลู
2.1.8 หน้าแรกของ App จะแสดงรายการใช้จา่ ย จำนวนเงนิ ทเ่ี หลอื และ Doughnut chart
แสดงผลการใช้จ่ายไวด้ งู ่าย ๆ เตอื นใจวา่ เงินใกลจ้ ะหมดแลว้
ภาพท่ี 2.12 หน้าแรกของแอปพลเิ คชนั
2.1.9 หากพอใจแลว้ ก็ Share app และ Scan QR Code มาทดลองไว้ใชง้ านกนั เลย
8
ภาพที่ 2.13 Share app และ Scan QR Code
2.1.10 กันดว้ ยครับ เลือกไดห้ ลายวธิ ี
ภาพที่ 2.14 ตงั้ วธิ ีการ Sign in เพอ่ื ความปลอดภยั
9
2.2 ความรู้พน้ื ฐานเกยี่ วกับโปรแกรม Google Sheets
Google Sheets (กูเกิล ชีท) เป็นแอปพลิเคชันในกลุ่มของ Google Drive (กูเกิล ไดรฟ์)
ซึ่งเป็นนวัตกรรมใหม่ของ Google มีลักษณะการทำงานคล้าย ๆ กับโปรแกรม Microsoft Excel
(ไมโครซอฟท์ เอ็กเซล) มีการสร้าง Column Row สามารถใส่ข้อมูลต่าง ๆ ลงไปในเซลล์ได้
คำนวณสูตรต่าง ๆ ได้ แต่วิธีการใช้สูตรคำนวณจะแตกต่างจากโปรแกรม Microsoft Excel
แต่ต่างกันที่ไม่ต้องติดตั้งโปรแกรมลงในเครื่อง Google Sheets สามารถใช้งานบนเว็บไซต์ได้เลย
โดยไฟล์จะถูกบันทึกไว้ที่ Server (เซิร์ฟเวอร์) ของ Google ทำให้สามารถเปิดใช้งานโปรแกรม ได้
ไ ม ่ ว ่ า จ ะ อ ย ู ่ ท ี ่ ใ ด เ พ ี ย ง ม ี Web browser ( เ ว ็ บ เ บ ร า ว ์ เ ซ อ ร ์ ) แ ล ะ อ ิ น เ ต อ ร ์ เ น็ ต
สามารถแชร์ไฟล์ให้ผู้อื่นร่วมใช้งานได้มีระบบ Real time Save แบบอัตโนมัติ นอกจากนี้ยังสามารถ
Save หรือ Export ออกมาใช้งานกับ โปรแกรม Microsoft Excel ท่ีเครือ่ งคอมพิวเตอร์ของเราได้อีกด้วย
ทำให้การทำงานสะดวกสบายมากยิ่งขึ้น โดยการล็อกอินเข้าใช้งานในเว็บไซต์ Google ด้วย Google
account หรือ Gmail กส็ ามารถเขา้ ไปทำงานได้ทันที
2.2.1 ความหมายของสเปรดชตี (spreadsheet)
สเปรดชีต (spreadsheet) หรือแผ่นตารางทำการ คือ แผ่นงานที่มีลักษณะเป็นช่องตามรางสี่เหลี่ยม
ใช้สำหรับการจัดเรียงข้อมูลและคำนวณเป็นหลัก มีโปรแกรมสเปรดชีต ( spreadsheet)
ท ี ่ เ ป ็ น ท ี ่ น ิ ย ม อ ย ู ่ ม า ก ม า ย แ ต ่ ส เ ป ร ด ช ี ต ( spreadsheet) อ อ น ไ ล น ์ ข อ ง Google
เป็นแอปพลิเคชันที่ใช้งานได้โดยไม่เสียค่าใช้จ่าย ผู้ใช้สามารถสร้างส เปรดชีต (spreadsheet)
ได้อย่างง่ายดาย ไม่ว่าจะเป็นข้อมูลผลการเรียนของนักเรียน บัญชีรายจ่าย เป็นต้น
สามารถสร้างแผนภูมิเพื่อนำเสนอข้อมูล รวมไปถึงฟอร์มหรือแบบสอบถามออนไลน์สำหรับเก็บข้อมูล
ท้ังยงั สามารถแบ่งปันใหผ้ ูอ้ ่นื ไดแ้ กไ้ ขและทำงานร่วมกันในสเปรตชีตสเปรดชีต (spreadsheet) ของตนได้
Google Sheets เป็นแอปสร้างสเปรดชีต (spreadsheet) เป็นอีกหนึ่งแอปจากทาง Google
คุณสมบัติเอาไว้จัดการสร้างสเปรดชีต เหมือนกับไฟล์บน โปรแกรม Microsoft Excel สามารถเปิด
และแก้ไขไฟลส์ เปรดชตี (spreadsheet) ลา่ สดุ ได้ทนั ที แชร์ และทำงานรว่ มกับบคุ คลอื่นภายในสเปรดชีต
(spreadsheet) เดียวกัน รองรับการจัดการกับตาราง ไม่ว่าจะเป็นการเรียงลำดับ บวก ลบ คูณ หาร
หรอื ฟังก์ชัน่ อนื่ ๆ ทค่ี วรจะมใี นสเปรดชตี (spreadsheet) โปรแกรม Microsoft Excel
Google Sheets สามารถทำงานได้โดยทีเ่ ราไม่ได้เชอ่ื มต่อกบั อินเตอรเ์ น็ต รองรับการเปิดไฟลส์ เปรดชีต
(spreadsheet) แบบต่าง ๆ มากมาย
10
2.2.2 คณุ สมบัติ
2.2.1.1 สร้างสเปรดชีต (spreadsheet) ใหม่ เปิด และแก้ไข สเปรดชีต (spreadsheet)
จากเคร่อื งใดกไ็ ด้ ทใี่ ดกไ็ ด้ จากทางหนา้ เว็บหรืออปุ กรณอ์ ่ืน
2. 2 . 1. 2 แ ช ร ์ ส เ ป ร ด ช ี ต ( spreadsheet) แ ล ะ ท ำ ง า น ร ่ ว ม ก ั น ก ั บ ค น อ ื ่ น ๆ
บนสเปรดชีตเดยี วกันและในเวลาเดียวกัน
2.2.1.3 ทำงานไดท้ กุ เวลา แม้ขณะทไ่ี มม่ อี นิ เทอร์เนต็
2.2.1.4 จดั รูปแบบเซลล์ ปอ้ น/จดั เรียงขอ้ มูล และการทำงานต่าง ๆ บนสเปรดชตี
2.2.1.5 ระบบคลาวด์ (Cloud) จะบนั ทกึ การแกไ้ ขขอ้ มูลโดยอตั โนมตั ิ
2.2.3 เอกสารสเปรดชตี (spreadsheet)
เ ร ิ ่ ม ต ้ น จ ะ ป ร า ก ฏ ห น ้ า ต ่ า ง เ อ ก ส า ร ส เ ป ร ด ช ี ต ( spreadsheet) ใ ห ้ ผ ู ้ ใ ช ้ พ ิ ม พ ์ ข ้ อ ค ว า ม
ที่ต้องการโดยหน้าจอและคำสั่งของเอกสารสเปรดชีต (spreadsheet) จะคล้ายคลึงกับโปรแกรม
ไมโครซอฟเอกเซล (Microsoft Excel) ดังภาพ
ภาพที่ 2.15 หน้าต่างสเปรดชีตของ Google Sheets
2.2.4 การแก้ไขชอื่ เอกสารสเปรดชีต (spreadsheet)
2.2.4.1 การแก้ไขชื่อเอกสารให้นำเม้าส์ (mouse) ไปชี้ที่ชื่อเอกสารจะพบคำสั่ง Rename
ด ั ง ภ า พ ( จ ะ ไ ม ่ ม ี ค ำ ส ั ่ ง บ ั น ท ึ ก ( save) ห ร ื อ บ ั น ท ึ ก เ ป ็ น ( save as)
เ ห ม ื อ น โ ป ร แ ก ร ม ไ ม โ ค ร ซ อ ฟ เ อ ็ ก เ ซ ล ล ์ ( Microsoft Excel) เ พ ร า ะ Google
จะบันทึกเอกสารอัตโนมัตติ ลอดเวลา
11
ภาพท่ี 2.16 ชอ่ื เอกสารจะเปลย่ี นเปน็ ชอื่ ใหม่คือ “Test”
ภาพที่ 2.17 ผลการแก้ไขชื่อเอกสารสเปรดชตี
2.2.5 การนำเข้าเอกสาร spreadsheet
การนำสเปรดชีต (spreadsheet) ท่มี ีอยู่แลว้ เพ่ือแก้ไขหรือเผยแพร่ สามารถทำได้ดงั น้ี
2.2.5.1 เลือก ไฟล์ (File) > นำเข้า (Imports)
12
ภาพท่ี 2.18 การนำเขา้ เอกสาร spreadsheet
2.2.5.2 เลือก ไฟลท์ ่ตี ้องการนำเขา้ เลือกลกั ษณะการนำเข้า และกดปุ่ม Upload
ไฟลท์ ี่เลือกจะปรากฏเปน็ สเปรดชีต (spreadsheet) สามารถแก้ไขและแบ่งปันไดต้ ่อไป
ภาพที่ 2.19 การนำเขา้ เอกสาร spreadsheet
13
ภาพที่ 2.20 การนำเข้าเอกสาร spreadsheet
2.2.6 เคร่ืองมือจดั การเอกสาร สเปรดชตี (spreadsheet) เบ้อื งตน้
2.2.6.1 เครอ่ื งมือจัดการแผ่นงาน อย่มู ุมลา่ งซา้ ยของหน้า สามารถทำสำเนา เปล่ยี นช่อื
และปรบั ตำแหนง่ ป้องกันแผ่นงาน รวมทัง้ ตั้งค่าการป้องกันแผ่นงานได้
ภาพที่ 2.21 เคร่ืองมือจดั การเอกสารสเปรดชีต
14
2.2.6.2 เครื่องมือปรับแต่งรูปแบบตัวเลข สามารถกำหนดลักษณะของตัวเลขในรูปแบบ
ต่าง ๆ ได้ เช่น สกลุ เงนิ รอ้ ยละ ทศนิยม วนั ท่ี เวลา เปน็ ตน้
ภาพท่ี 2.22 เครื่องมือปรับแตง่ รูปแบบตวั เลข
2.2.6.3 เครอ่ื งมือปรบั แต่งแบบอกั ษร อยูด่ า้ นบนเหนือบริเวณแผ่นงาน สามารถปรบั ขนาด
ลักษณะ และสีของตัวอกั ษรได้
15
ภาพที่ 2.23 เครอื่ งมอื ปรับแต่งแบบอักษร
2.2.6.4 เครือ่ งมอื ปรับแต่งเซลล์ หรือชอ่ งตาราง โดยสามารถปรบั แตง่ สี เสน้ ขอบ
และการจัดเรียงตวั อกั ษรไดร้ วมถึงการผสานเซลล์ด้วย
ภาพท่ี 2.24 เคร่อื งมือปรับแต่งเซลล์ หรือชอ่ งตาราง
2.2.6.5 เคร่อื งมือจดั เรียงแผน่ งาน เมอ่ื ไปที่เมนู “ขอ้ มูล (Data)”
จะสามารถจดั เรยี งแผน่ งานให้เรยี งลำดับตามตัวอักษรได้
เหมาะสำหรับการจัดการขอ้ มูลท่ีมลี ักษณะเป็นรายช่ือ
16
ภาพที่ 2.25 เครอื่ งมือจัดเรียงแผน่ งาน
2.2.7 การใชส้ เปรตชีต (spreadsheet) คํานวณขอ้ มูล
2.2.7.1 วิธกี ารพิมพห์ รือใช้สตู รในการคำนวณ
การคำนวณถือเป็นคุณสมบัติสำคญั ของสเปรตชตี (spreadsheet)
เคร่อื งมือสำหรับคำนวณข้อมูลในสเปรดชีต (spreadsheet) ได้แก่ เครอื่ งมอื รูปสัญลกั ษณ์ ∑
สามารถเลอื กสูตรเพื่อใชค้ ำนวณในหมวดหมู่ต่าง ๆ ได้มากมายในการป้อนสตู รการคำนวณ
จะตอ้ งป้อนในช่องเซลท่ีต้องการใหเ้ ป็นช่องเซลล์ท่ีแสดงผล
ซึง่ สตู รทปี่ ้อนจะต้องขึ้นตน้ สูตรด้วยเครื่องหมาย = นำหน้าเสมอ มฉิ ะนน้ั ชีต (Sheets)
จะคิดวา่ เป็นข้อความธรรมดาและไมค่ ำนวณ สามารถดำเนินการได้ 3 วธิ ี ดงั น้ี
17
ภาพท่ี 2.26 วธิ ีการพิมพห์ รือใชส้ ูตรในการคำนวณ
2.2.7.2 ชนดิ ของสตู ร
ส เ ป ร ด ช ี ต ( spreadsheet) ม ี ล ั ก ษ ณ ะ ค ล ้ า ย ก ั บ โ ป ร แ ก ร ม เ อ ็ ก เ ซ ล ( Microsoft Excel)
ดงั นั้นการแบ่งชนดิ ของสูตร สามารถจำแนกออกเปน็ 4 ชนิด ดังนี้
1) สตู รในการคำนวณทางคณิตศาสตร์
ตารางที่ 2.1 สูตรในการคำนวณทางคณิตศาสตร์
เครือ่ งหมาย ความหมาย ตัวอยา่ งสตู ร
+ บวก = 30+10 จะได้ผลลัพธ์เท่ากับ 40
- ลบ = 30-10 จะไดผ้ ลลัพธเ์ ท่ากับ 20
* คูณ = 30*2 จะได้ผลลพั ธเ์ ทา่ กับ 60
/ หาร = 30/2 จะได้ผลลัพธเ์ ทา่ กับ 15
% เปอรเ์ ซน็ ต์ = 30% จะไดผ้ ลลพั ธเ์ ทา่ กับ 0.3
^ ยกกำลงั = 30^2 จะได้ผลลัพธ์เท่ากับ 900
18
2) สูตรในการเปรยี บเทียบ
ตารางท่ี 2.2 สูตรในการเปรยี บเทียบ
เครื่องหมาย ความหมาย ตวั อยา่ งสูตร
= เท่ากับ = 95=30 จะไดผ้ ลเท่ากบั False
> มากกว่า = 35>30 จะได้ผลเทา่ กบั True
< นอ้ ยกว่า = 35<30 จะไดผ้ ลเท่ากบั False
>= มากกว่าหรือเท่ากับ = 35>=30 จะไดผ้ ลเท่ากบั True
<= นอ้ ยกว่าหรอื เท่ากบั = 35<=30 จะได้ผลเทา่ กับ False
< > ไม่เทา่ กบั = 30< >30 จะไดผ้ ลเทา่ กบั False
3) เครอ่ื งหมายในการเชือ่ มขอ้ ความสองข้อความหรือมากกวา่ นน้ั
ตารางที่ 2.3 เครื่องหมายในการเชอ่ื มข้อความ
เครอื่ งหมาย ความหมาย ตัวอย่างสตู ร
เชอ่ื มหรอื นำคําสองคํามาตอ่ = STORY&BOARD จะไดผ้ ลลพั ธ์
& กนั ให้เกดิ คา่ ข้อความ เท่ากับ STORYBOARD
ตอ่ เนอื่ งทีเ่ ป็นค่าเดยี วกัน
4) สตู รในการอา้ งองิ
ตารางท่ี 2.4 สตู รในการอา้ งองิ
เครอ่ื งหมาย ความหมาย ตัวอยา่ งสูตร
: (Colon) บอกช่วงของข้อมูล = (B1:B5)
= SUM(B1:C1 D1:E5)
เวน้ วรรค กําหนดพน้ื ทที่ ับกนั 2 ช่วงเอา = SUM(C1:C5,D7:D8)
, (Comma) ขอ้ มูลทั้ง 2 ชว่ งมาเช่ือมต่อกัน
2.2.7.3 การคำนวณในตาราง
19
1. ขั้นตอนการคำนวณในตาราง
ภาพที่ 2.27 ข้ันตอนการคำนวณในตาราง
2.3 ความร้พู ื้นฐานเก่ยี วกับฐานข้อมลู
ข้อมลู คือ ข้อเท็จจริงของสิ่งท่ีเราสนใจ ข้อเท็จจรงิ ทเี่ ป็นตัวเลข ข้อความ
หรือรายละเอียดซึ่งอาจอยู่ในรูปแบบต่าง ๆ เช่น ภาพ เสียง วีดโิ อไม่วา่ จะเป็นคน สตั ว์ สง่ิ ของ
หรอื เหตุการณ์ทเ่ี ก่ยี วขอ้ งกับสง่ิ ตา่ ง ๆ ข้อมูลเป็นเรื่องเก่ยี วกบั เหตกุ ารณ์ทเี่ กิดข้นึ อยา่ งต่อเนอ่ื ง
และต้องถูกตอ้ งแมน่ ยำครบถ้วน
ขึ้นอยู่กับผูด้ ำเนินการท่ใี หค้ วามสำคญั ของความรวดเร็วของการเก็บขอ้ มลู
ดงั นนั้ การเกบ็ ขอ้ มลู จงึ เปน็ การเกบ็ รวบรวมเกย่ี วกบั ข้อเทจ็ จริงของส่งิ ทเ่ี ราสนใจน่นั เอง
ขอ้ มลู จงึ หมายถึงตวั แทนของข้อเท็จจรงิ หรือความเป็นไปของสง่ิ ของท่ีเราสนใจ
Database หรอื ฐานขอ้ มลู คอื กลมุ่ ของขอ้ มูลที่ถกู เกบ็ รวบรวมไว้ โดยมคี วามสมั พนั ธซ์ ง่ึ กันและกัน
โดยไม่ได้บงั คบั วา่ ข้อมลู ทั้งหมดนจ้ี ะตอ้ งเกบ็ ไว้ในแฟ้มข้อมูลเดยี วกนั หรอื แยกเกบ็ หลาย ๆ แฟม้ ข้อมูล
20
ร ะ บ บ ฐ า น ข ้ อ ม ู ล ( Database System) ค ื อ ร ะ บ บ ท ี ่ ร ว บ ร ว ม ข ้ อ ม ู ล ต ่ า ง ๆ
ที่เกี่ยวข้องกันเข้าไว้ด้วยกันอย่างมีระบบมีความสัมพันธ์ระหว่างข้อมูลต่าง ๆ ที่ชัดเจน
ใ น ร ะ บ บ ฐ า น ข ้ อ ม ู ล จ ะ ป ร ะ ก อ บ ด ้ ว ย แ ฟ ้ ม ข ้ อ ม ู ล ห ล า ย แ ฟ ้ ม ท ี ่ ม ี ข ้ อ มู ล
เกีย่ วข้องสัมพันธก์ ันเข้าไวด้ ว้ ยกนั อยา่ งเปน็ ระบบและเปิดโอกาสใหผ้ ู้ใชส้ ามารถใช้งานและดแู ลรักษาป้องกั
นข้อมูลเหล่านี้ ได้อย่างมีประสิทธิภาพ
โดยมีซอฟต์แวร์ทีเ่ ปรียบเสมอื นส่ือกลางระหว่างผู้ใช้และโปรแกรมต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับการใชฐ้ านข้อมูล
เ ร ี ย ก ว ่ า ร ะ บ บ จ ั ด ก า ร ฐ า น ข ้ อ ม ู ล ห ร ื อ DBMS ( data base management system)
มีหน้าที่ช่วยให้ผู้ใช้เข้าถึงข้อมูลได้ง่ายสะดวกและมีประสิทธิภาพ
การเข้าถึงข้อมูลของผใู้ ช้อาจเป็นการสร้างฐานข้อมลู การแก้ไขฐาน
ข้อมูล หรือการตั้งคำถามเพื่อให้ได้ข้อมูลมา
โดยผ้ใู ช้ไม่จำเปน็ ตอ้ งรับรเู้ กีย่ วกับรายละเอยี ดภายในโครงสรา้ งของฐานข้อมูล
ภาพท่ี 2.28 แสดงแผนฐานข้อมลู
2.4 ความรู้พน้ื ฐานเกย่ี วกับเวบ็ ไซต์
เว็บไซต์ (Website) หมายถึง แหล่งความรู้หรือข้อมูลข่าวสารที่ถูกเก็บไว้บนระบบ เน็ตเวิร์ก
(Network) ออนไลน์ (Online) ที่เรียกว่า อินเตอร์เน็ต (Internet) ไม่ว่าคุณจะอยู่ที่ใดบนโลกนี้ถ้า
ค อ ม พ ิ ว เ ต อ ร ์ ( Computer) ข อ ง ค ุ ณ ไ ด ้ ถ ู ก เ ช ื ่ อ ม ต ่ อ ไ ว ้ ก ั บ ร ะ บ บ อ ิ น เ ต อ ร ์ เ น็ ต
คุณก็สามารถที่จะเข้าชมเว็บไซต์ผ่านทาง ซอฟต์แวร์ (Software) ที่เรียกว่า เว็บบาวเซอร์ (Web
Browser)เราจะเรียกเว็บแต่ละเว็บว่า โฮมเพจ (Homepage) และจะเข้าโฮมเพจผ่านทาง เวิลด์ไวด์เว็บ
21
(World Wide Web, WWW, W3) เช่นการจะเข้าเว็บไซต์ โมโนครีทีฟ ดอท ซีโอ ดอท ทีเอช
เ ร า ก็ พ ิ ม พ์ www. monocreative. co. th ใ น ช ่ อ ง address แ ล ้ ว ก ด Enter
เพื่อเข้าสู่เว็บไซต์ และเรียกชื่อดังกล่าวว่า URL หรือชื่อของเว็บนั่นเอง หากต้องการเข้าเว็บไซต์
รับดูแลเวบ็ ไซต์ ดอท คอม เราก็จะพิม www.รับดแู ลเวบ็ ไซต.์ com แบบนี้กไ็ ด้เช่นกัน
เราสามารถเรียกเว็บไซต์ได้หลายแบบ ที่มักพบในภาษาไทย เช่น เว็บไซต์ เว็บไซด์ เวปไซต์ เวปไซด์ เว็บ
เวป เว็บเพจซึ่งมีความหมายเดียวกัน และที่ใช้ในภาษาอังกฤษ เช่น Website, Web Site, Web, Web
Page และในปจั จบุ นั นี้เช่ือว่าหลายๆ ท่านคงจะเคยเล่นเวบ็ ไซต์เป็นแน่ บทความท่ที า่ นกำลังอ่านออนไลน์
ผา่ นหนา้ จออยนู่ แี่ หละครบั ทเ่ี รยี กวา่ เว็บไซต์
2.4.1 ประโยชน์ของเว็ปไซต์
1) เป็นการเพ่ิมชอ่ งทางในการขายสนิ คา้ และบริการของบริษัทอกี ชอ่ งทางหนึง่
2) คณุ ไมต่ อ้ งเสียคา่ ใชจ้ า่ ยที่สูง สำหรบั การทจี่ ะมเี วบ็ ไซตเ์ พ่ือติดต่อกับโลกภายนอก
3) มหี น้ารา้ น (Homepage) ร้านค้าของตนเอง เป็นการเปิดตัวส่ตู ลาดโลก
4) เสริมภาพลักษณข์ ององค์กรใหม้ คี วามทนั สมยั นา่ เชอ่ื ถือมากข้นึ
5) มีอเี มลใ์ นการติดต่อลกู ค้า เพ่ือความเปน็ สากล เช่น [email protected]
6) คุณสามารถซื้อ-ขายสนิ คา้ หรือบริการผ่านทางเว็บไซต์ไดต้ ลอด 24 ชว่ั โมง
7) สามารถโฆษณาบริษัทฯ หรอื องค์กรให้เปน็ ทีร่ ูจ้ ักทัง้ ในประเทศและตา่ งประเทศ
8) เปน็ อกี ชอ่ งทางในการส่งเสรมิ การขายสินคา้ และบริการตา่ ง ๆ ของบรษิ ัท
9) ยกระดบั มาตรฐานการซ้ือขายภายในประเทศ
10) เสรมิ สร้างธรุ กิจใหแ้ ข็งแรงด้วยประโยชน์ของ Internet
2.5 ความรูพ้ ื้นฐานเกยี่ วกับแอปพลิเคชัน
2.5.1 โมบายแอปพลิเคชัน (Mobile Application) คือ อุปกรณ์สื่อสารที่ใช้ในการพกพา
ซึ่งนอกจากจะใช้งานได้ตามพื้นฐานของโทรศัพท์แล้ว ยังทำงานได้เหมือนกับเครื่องคอมพิวเตอร์
เนื่องจากเป็นอุปกรณ์ที่พกพาได้จึงมีคุณสมบัติเด่น คือ ขนาดเล็กน้ำหนักเบาใช้พลังงานค่อนข้างน้อย
ปัจจุบันมักใช้ทำหน้าที่ได้หลายอย่างในการติดต่อแลกเปลี่ยนข่าวสารกับคอมพิวเตอร์ สำหรับ
แ อ ป พ ล ิ เ ค ชั น
22
ายถึงซอฟต์แวรท์ ่ีใช้เพื่อช่วยการทำงานของผู้ใชโ้ ดยแอปพลิเคชนั จะต้องมีสิง่ ที่เรียกว่าส่วนติดต่อกับผู้ใช้เพื่
อเปน็ ตัวกลางการใชง้ านตา่ ง ๆ
2. 5 . 2 โ ม บ า ย แ อ ป พ ล ิ เ ค ช ั น ( Mobile Application)
เ ป ็ น ก า ร พ ั ฒ น า โ ป ร แ ก ร ม ป ร ะ ย ุ ก ต ์ ส ำ ห ร ั บ อ ุ ป ก ร ณ ์ เ ค ล ื ่ อ น ท ี ่ เ ช่ น
โทรศัพท์มือถือแท็บเล็ตโดยโปรแกรมจะช่วยตอบสนองความต้องการของผู้บริโภค อีกทั้งยังสนับสนุน
ให้ผู้ใช้โทรศัพท์ได้ใช้ง่ายยิ่งขึ้น ในปัจจุบันโทรศัพท์มือ หรือ สมาร์ทโฟน
มีหลายระบบปฏิบัติการที่พัฒนาออกมาให้ผู้บริโภคใช้ ส่วนที่มีคนใช้และเป็นที่นิยมมากก็คือ ios และ
Android จึงทำให้เกิดการเขียนหรือพัฒนาแอปพลิเคชันลงบนสมารท์ โฟนเป็นอย่างมาก อย่างเช่น แผนท่ี
เกมส์ โปรแกรมคุยต่าง ๆ
และหลายธุรกจิ ก็เข้าไปเนน้ ในการพัฒนาโมบายแอปพลิเคชนั เพ่ือเพ่มิ ช่องทางในการส่ือสารกบั ลูกค้ามากขึ้
น ตัวอย่างแอปพลิเคชันที่ติดมากับโทรศัพท์อย่างแอพพลิเคชั่นชื่อดังที่ชื่อว่า Facebook
ท ี ่ ส า ม า ร ถ แ ช ร์ เ ร ื ่ อ ง ร า ว ต ่ า ง ๆ ไ ม ่ ว ่ า จ ะ เ ป ็ น ค ว า ม ร ู ้ ส ึ ก ส ถ า น ท ี ่ ร ู ป ภ า พ
ผ่านทางแอพพลเิ คชน่ั ได้โดยตรงไมต่ อ้ งเข้าเวบ็ บราวเซอร์
2. 5 . 3 ป ร ะ โ ย ช น ์ ข อ ง โ ม บ า ย แ อ ป พ ล ิ เ ค ช ัน ป ั จ จุ บ ั นน ี ้ ผู ้ ท ี ่ป ร ะ ก อ บ ธ ุ ร ก ิ จต ่ า ง ๆ
ไม่ว่าจะขนาดใหญ่หรือขนาดเล็กได้ให้ความสนใจในการที่จะพัฒนาโมบายแอปพลิเคชนั เพื่อให้เป็นอีกช่อง
ทางหน่งึ ในการโฆษณา ประชาสมั พนั ธ์ รวมไปถงึ ติดต่อกลุ่มลูกค้าของตน เช่น
2.5.3.1 กลุ่มธุรกิจการการเท่องเที่ยวและการเดินทางมีการจัดโมบายแอปพลิเคชัน
ระบบแนะนำสถานที่ท่องเที่ยว แนะนำโรงแรมและการจองโรงแรมที่พัก มีระบบการจองตั๋วรถทัวร์
จองตั๋วเคร่ืองบิน รวมไปถึงการเช็คอนิ ได้ด้วย
2.5.3.2 กลุ่มธุรกิจเพื่อการศึกษามีการโฆษณาประชาสัมพันธ์การซื้อขายสื่อการเรียน
การสอน การแลกเปลี่ยนความรู้ต่าง ๆ กลุ่มธุรกิจการค้าและแฟชั่นมีระบบการซื้อขายแลกเปลี่ยนสินค้า
เปน็ ตน้
2.5.4 ประโยชนด์ ้านผู้ใหบ้ รกิ าร
2.5.4.1 กลุ่มธุรกิจต่าง ๆ ทั้งขนาดใหญ่และขนาดเล็ก มีเครื่องมือในการประชาสัมพันธ์
ธุระกจิ ของตนเอง ทำใหเ้ ปน็ ที่รจู้ กั ในสงั คมมากยิง่ ขึน้
2.5.4.2 ลดค่าใช้จ่ายในการผลิตสอ่ื เพ่ือโฆษณาประชาสัมพนั ธ์
2.5.4.3 เพิ่มภาพพจน์ร้านให้ดูดีมีจุดเด่นมีจุดขายที่ชัดเจนส่งผลให้ธุรกิจมียอดขายที่
เพ่ิมขึ้น
2.5.4.4 มกี ารบรกิ ารลูกค้าสัมพนั ธ์ทีด่ ขี ้ึน
23
2.5.4.5 ลดขน้ั ตอนการทำงาน ทำให้การติดต่องานตา่ ง ๆ สะดวกมากย่งิ ขึน้
2.5.5 ประโยชน์ด้านผ้บู ริโภค
2.5.5.1 ลดขั้นตอน และประหยัดเวลา ในการติดต่อธุรกรรมต่าง ๆ เช่น
ต้องการโอนเงินค่าสนิ คา้ กส็ ามารถใช้ Mobile App ทำธรุ กรรมทางการเงนิ ได้เลย เป็นตน้
2.5.5.2 มตี ัวเลือกทหี่ ลากหลายสามารถเปรยี บเทียบคุณภาพและราคาได้โดยทไ่ี ม่ต้องออกไ
ปสำรวจราคาสินคา้ ที่เราตอ้ งการให้เสยี เวลา
2.5.5.3 ประหยัดค่าใชจ้ ่ายในการออกไปเลอื กซอ้ื สินคา้ และบริการตา่ ง ๆ
2.5.5.4 ช่วยลดเวลาในการเดินทางคำนวณเวลาได้ค้นหาเส้นทางหรือแนะนำเลยี่ งเส้นทางท่ี
มกี ารจราจรติดขดั ได้
2.6 ความรพู้ นื้ ฐานเกี่ยวกับเวชภณั ฑ์ยา
2.6.1 ความหมายของยา
ยา หมายถึง สารเคมีที่ออกฤทธิ์ต อสิ่งมีชีวิต ใช ในการป องกันรักษา หรือการ
บำบัดโรคต่าง ๆ ในคน และสัตว ให พ นจากความทรมาน หรือความเจ็บป วยจากโรคภัยต าง
ๆ หรือสรุปคุณสมบัติ และลักษณะของยาโดยรวมได ดงั นี้
2.6.1.1 ใช ประโยชน ในการรกั ษาโรคให หายขาด
2.6.1.2 ใช ประโยชน ในการควบคุมโรคหรือบรรเทาอาการ
2.6.1.3 ใช ประโยชน ในการป องกนั โรค แหล งท่มี าของยา
1) ยาจากธรรมชาติ จําแนกออกเป น
- ยาจากพืช ได แก ยาที่ได จากการนําส วนต าง ๆ ของพืช เช น ราก ลําต น ใบ ดอก
เปลือก เมล็ด เป นต น มาทําเป นยาโดยอาจไม มีการเปลี่ยนแปลงสภาพของพืชนั้น หรือ
อาจมีการเปลี่ยนแปลงสภาพของพืช เช น
การสกัดนําสารสําคัญที่ออกฤทธิ์ในการรักษามาทําให เข มข น หรือทําให บริสุทธิ์ เช น
ยาควินิน ใช สําหรับรักษาโรคมาลาเรีย สกัดมาจากเปลือกต นชินโคนา (Cinchona)
หรือยามอร ฟ นใช สาํ หรบั บรรเทาอาการปวด สกัดมาจากยางจากดอกต นฝ น เป นต น
- ยาจากสัตว ได แก ยาที่ได จากอวัยวะต าง ๆ ของสัตว เช น ตับ ดีหมู ดีวัว หรือ
สกดั จากอวยั วะสตั ว เช น น้ำมนั ตบั ปลา ใช สําหรบั การทดแทนวติ ามินในร างกาย เป นต น
24
- ยาจากแร ธาตุ ยาที่ได จากแร ธาตุที่เกิดขึ้นเองในธรรมชาติ เช น เกลือดไอโอดีน
ใช รักษาโรคคอพอก หรือดินขาว
ใช เป นส วนประกอบของยารรกั ษาโรคกระเพาะอาหารและลําไส อกั เสบ เป นต น
2) ย า จ า ก ก า ร ส ั ง เ ค ร า ะ ห
ยาที่ใช กันในป จจุบันส วนใหญ ได มาจากการสังเคราะห
โดยอาศัยปฏิกิริยาเคมีในห องปฏิบัติการ เช น ยาแอสไพริน ใช สําหรับการแก ปวด ลดไข
แก อักเสบ เป นต น
2.6.2 ประเภทของยา
การจําแนกประเภทของยานั้น สามารถจําแนกได โดยใช หลักเกณฑ หลายประการ
เช น การจําแนกประเภทของยาตามพระราชบัญญัติยา การจําแนกประเภทของยาตามระบบ
ร างกายที่ออกฤทธิ์ในการรักษา การจําแนกประเภทของยาตามกลไกการออกฤทธิ์ทางเภสัชวิทยา
แต อย างไรก็ตาม ในเนื้อหาส วนนี้จะขอกล าวถึงเฉพาะการจําแนกประเภทของยาตาม
พระราชบัญญัติยาเท านั้น ตามพระราชบัญญัติยา พ.ศ. 2510 ได จําแนกประเภทของยาเป น 2
ประเภทใหญ ๆ ได แก
2.6.2.1 ยาแผนโบราณ หมายถึง ยาท่มี ุ งหมายสําหรบั ใช ในการประกอบโรคศิลปะแผน
โบราณ หรือการบําบัดโรคสัตว ซึ่งอยู ในตําหรับยาแผนโบราณที่รัฐมนตรีประกาศ หรือยาที่
รัฐมนตรีประกาศเป นยาแผนโบราณ หรือยาที่ได รับอนุญาตให ขึ้นทะเบียนตําหรับยาเป นแผน
โบราณ
2 . 6 . 2 . 2 ย า แ ผ น ป จ จ ุ บั น
เ ป น ย า ท ี ่ มุ ง ห ม า ย ส ํ า ห ร ั บ ใ ช ใ น ก า ร ป ร ะ ก อ บ ว ิ ช า ช ี พ เ ว ช ก ร ร ม
การประกอบโรคศลิ ปะแผนป จจบุ ัน หรือบําบดั โรคสัตว
การแบ งประเภทของยาตามที่ระดับพิษภยั ในการใช ยา มีดังน้ี
1) ยาควบคุมพิเศษ เป นยาที่มีอันตรายมาก ไม ว าจะใช ถูกวิธีหรือไม
เ พ ร า ะ เ ป น ย า ท ี ่ อ อ ก ฤ ท ธ ิ ์ ร ุ น แ ร ง แ ล ะ ร ว ด เ ร็ ว
อ า จ ท ํ า ใ ห เ ส พ ย ต ิ ด ห ร ื อ ท ํ า ล า ย อ ว ั ย ว ะ บ า ง ส ว น ข อ ง ร า ง ก า ย ย า ก ลุ ม นี้
จ ึ ง เ ป น ย า ท ี ่ จ ะ เ ล ื อ ก ใ ช เ ฉ พ า ะ ก ร ณ ี ท ี ่ จ ํ า เ ป น เ ท า น้ั น
แ ล ะ แ พ ท ย จ ะ ต อ ง เ ป น ผู พ ิ จ า ร ณ า ส ั ่ ง จ า ย ย า ป ร ะ เ ภ ท นี้
ยาประเภทนี้จะต องจําหน ายโดยเภสัชกรตามใบสั่งแพทย ที่ฉลากยาจะต องมีข อความว า
25
“ยาควบคุมพิเศษ” ระบุไว ด วยอักษรสีแดงในกรอบสีแดงบนพื้นขาว ตัวอย างเช น
ยาบาร บิทเู รต ยาสเตียรอยด ชนิดรับประทาน ยารกั ษาโรคมะเร็ง เป นต น
2) ย า อ ั น ต ร า ย
เป นยาที่อาจทําให เกิดอันตรายกับผู ใช ได ง ายถ าใช ไม ถูกต องหรือใช
เกินขนาด
กฎหมายกําหนดให การขายยาประเภทนี้ต องอยู ในร านยาที่มีใบอนุญาตและอยู ภายใต
การดูแลของเภสัชกร ผู บริโภคจึงควรปรึกษาแพทย หรือเภสัชกรก อนใช ยา
เราสามารถสังเกตได ว า เป นยาอันตรายจากฉลากยาจะมีข อความ “ยาอันตราย”
ด วยตัวอักษรสีแดงในกรอบสีแดงบนพื้น ขาวว า ตัวอย างเช น ยาปฏิชีวนะ ยาแก อักเสบ
ยาแก ไอบางประเภท ยาลดความดนั โลหิต ยารกั ษา โรคหวั ใจ ยาคุมกําเนดิ เป นต น
3) ยาใช เฉพาะที่ เป นยาใช เฉพาะที่กับผิวหนัง จมูก หู ตา ปาก ทวารหนัก
ท อ ป สสาวะหรือช องคลอด ตัวอย างเช น ยาหยอดหู ยาหยอดตา ยาหยอดจมูก
ยากวาดคอ เป นต น
4) ยาใช ภายนอก เป นยาสําหรับใช ภายนอกห ามรับประทาน
ตวั อย างเช น ข้ผี ้งึ น้ำมนั ระกํา ยาแดง ยาทิงเจอร ไอโอดีน เป นต น
5) ยาบรรจุเสร็จ เป นยาที่บรรจุในภาชนะหรือหีบห อที่ป ดหรือผนึกไว
และมีฉลาก ครบถ วนตามพระราชบัญญัติยา ตัวอย างเช น
ยาบรรจซุ องแก ปวดลดไข ชนดิ ต าง ๆ
6) ยาสมุนไพร เป นยาที่ได จากพืช สัตว และแร ธาตุ ซึ่งมิได ผสม ปรุง
หรือแปร สภาพ ตัวอย างเช น ขมนิ้ ชัน ฟ าทะลายโจร เป นต น
7) ยาสามัญประจําบ าน เป นยาที่ใช ในการบําบัดรักษาอาการของโรค
ในกรณีที่มี การเจ็บป วยเล็ก ๆ น อย ๆ ด วยตนเองได
โดยที่ขวดหรือภาชนะจะมีฉลากบอกขนาดบรรจุ และวิธีใช
อย างละเอียดเพื่อป องกันการใช อย างพร่ําเพรื่อ มีทั้งยาในกลุ มที่เป นแผนป จจุบัน
ตัวอย างเช น ยา ธาตุน้ำแดง ยาแก ไอน้ำดํา ยาแอสไพริน ทิงเจอร ใส แผลสด เป นต น
และยากลุ มที่เป นยาแผน โบราณ ตัวอย างเช น ยาหอม ยาเขียว ยาบํารุงสตรี เป นต น
ยากลุ มนี้จัดเป นยากลุ มที่มีความ ปลอดภัยพอสมควร สามารถวางจําหน ายได ทั่วไป
โดยไม ต องมีใบอนุญาตขายยาแผนป จจุบัน เรา
26
สมารถสังเกตได ว าเป นยาสามัญประจําบ านจากฉลากทม่ี ีข อความ “ยาสามญั ประจาํ บ าน”
ด วย ตวั หนงั สือสีเขียวอยู ในกรอบสีเขยี วบนพื้นขาว
นอกจากยาประเภทต างที่กล าวมาข างต นแล ว ยังมีการจัดยาเป นประเภทอื่น
เช น
ยาออกฤทธิ์ต อจิตและประสาท
ซึ่งเป นยากลุ มที่แพทย ต องสั่งจ ายโดยตรง มีฉลาก ยาที่ระบุข อความว า
“วัตถุออกฤทธ์ติ อจติ และประสาท” เช น ยานอนหลับ
ย า เ ส พ ต ิ ด ใ ห โ ท ษ เ ป น ย า ก ลุ ม ท ี อ อ ก ฤ ท ธ ิ ์ ใ น ก า ร ร ั ก ษ า โ ร ค
แ ต เ ม ื ่ อใ ช ไ ป ร ะย ะ เ ว ล า ห น ึ ่ ง ส า ม า ร ถท ํ า ใ ห ผู ใ ช เ กิ ด อ า กา ร ต ิ ด ย า ไ ด
และมีความต องการเพิ่มปริมาณยาขึ้น นําไปสู อาการ ข างเคียงมากมาย
จึงต องมีการควบคุมการใช อย างเข มงวด สังเกตยากลุ มนี้ได จากการระบุบน ฉลาก
ด วยข อความ “ยาเสพติดให โทษประเภท 2” ด วยตัวหนังสือสีแดงในกรอบสีแดงบนพื้นขาว
ตวั อย าง เช น ยาแก ไอโคเดอีน ยาแก ปวดมอร ฟ น เป นต น
ยาใหม เป นยาที่เป นตัวยาใหม วิจัยค นคว ามาใหม
ยังไม เคยมีการขึ้นทะเบียนยาใน ประเทศไทยมาก อน
หรือเป นยาเดิมแต มีข อบ งใช ใหม หรือสูตรของยาที่เป นสูตรผสมใหม ซึ่ง
กระทรวงสาธารณสุขจะมขี อบังคบั ให มีการติดตามความปลอดภัยในการใช ยาอย างใกล ชิดใน
ระยะ 2ป แรก
ซึ่งในระยะที่เริ่มใช นี้จะต องมีแพทย เป นผู สั่งจ ายและกํากับดูแลการใช ยา
ย า ก ลุ ม น ี ้ จ ะ มี ข อ ค ว า ม ป ร า ก ฏ บ น ฉ ล า ก ว า “ ต อ ง ต ิ ด ต า ม ผ ล ก า ร ใ ช ”
ในเครือ่ งหมายสามเหลยี่ มสแี ดงและห ามจําหน ายในร านยาอย างเด็ดขาด
2.6.3 การเรียกชื่อยา
2.6.3.1 ช่ือทางเคมี (Chemical name) เป นชอ่ื ทบี่ อกถึงสารประกอบทางเคมีท่ีใช ทํา
เป นยา ชื่อทางเคมีมักเป นชื่อที่ยาวและอ านยาก
เนื่องจากเป นชื่อที่อธิบายลักษณะสูตรโรงสร างทางเคมี ของสารนั้น ๆ เช น
อะเซติลซาลไิ ซลิกแอซดิ เป นช่ือทางเคมขี องยาพาราเซตามอล 95
2.6.3.2 ชื่อสามัญทางยา ( Generic name) เป นชื่อที่ระบุว ายานั้น ๆ
ประกอบด วยตวั ยาอะไร เช น
พาราเซตามอล - ใช ระงบั อาการปวด ลดไข
27
แอสไพรนิ – ใช ระงับปวด ลดไข แก อักเสบ
อะม็อกซีซลิ ลนิ – เป นยาต านแบคทีเรยี
2 . 6 . 3 . 3 ช ื ่ อ ท า ง ก า ร ค า ( Trade name)
เป นชื่อที่บริษัทผู ผลิตยาหรือผู จําหน ายยาตั้งขึ้น เพื่อให ง ายแก การเรียกและการจดจํา
จึงเป นชื่อที่อ านได ง ายและจําได ง าย ชื่อทางการค าที่จด ทะเบียน
แล วจะมีเครื่องหมาย ® อยู เหนือตัวอักษรท ายสุดของชื่อนั้น ซึ่งแต ละบริษัทจะต องช่ือ
แตกต างกนั ไป ถงึ แม ตวั ยาทเ่ี ป นสาระสาํ คัญจะเป นยาเดยี วกันก็ตาม
ดังนั้น จะเห็นได ว า ตัวยา 1 ชนิด จะมีชื่อทางการค าได มากมาย
การที่เราจะเลือกใช ยาใด ควรพิจารณาจากชื่อสามัญทางยามากกว าชื่อทางการค า เพราะ
ท ํ า ใ ห เ ร า ท ร า บ ว า เ ป น ต ั ว ย า ช น ิ ด ใ ด อ ยู ก ลุ ม ใ ด
ใช สําหรับโรคหรืออาการอย างไรได บ าง ทําให เราทราบกลไกการออกฤทธิ์และ
ผลข างเคียงที่ชัดเจน ไม ทําให เราสับสนลดป ญหาการใช ยาซ้ําซ อนได ตัวอย าง
การเรยี กชื่อยา
1) Generic name: Hydroxyzine hydrochloride Trade name: Atarax ®
Hadarax ® Cerax ® R- Rax ®
2) Generic name : Paracetamol Trade name: Tylenol ® Sara ® Capol ®
Mypara ®
2.6.4 หลักทว่ั ไปในการใช ยา
เมื่อเกิดการเจ็บป วยหรือไม สบาย
คนส วนมากมักนึกถึงการใช ยาเป นลําดับแรก
บ อยครั้งที่พบว าอาการเจ็บป วยอาจหายได โดยไม ต องพึ่งพายา
ห า ก ม ี ก า ร ป ฏ ิ บั ต ิ ต น อ ย า ง ถ ู ก ต อ ง แ ต โ ร ค บ า ง โ ร ค
จําเป นต องพบแพทย เพื่อการวินิจฉัยให ทราบสาเหตุที่แท จริงและต องใช ยาจึงจะ
สามารถทุเลาลงได การวินิจฉัยให ถูกโรคเพียงอย างเดียวอาจไม ได ผลดีเท าที่ควร ดังนั้น
เราจึงควร ทราบหลักการใช ยา
ซึ่งเป นหลักการใช ยาอย างง ายที่จะทําให การใช ยานั้นเกิดประสิทธิภาพ
และความปลอดภัยอย างสูงสุด หลักการใช ยานี้มีอยู 5 ประการ หรืออาจเรียกว า หลัก 5R
มีหลัก ดงั ต อไปนี้
28
2.6.4.1 ใช ยาให ถูกกับคน (Right Patient) หมายถึง การให ยาถูกบุคคล
จะไม เอายาของอีกคนหนึ่งไปให อีกคนหนึ่ง แม ว า ลักษณะยาจะดูเหมือนกันก็ตาม
ก อนใช ยาต องอ านฉลาก หน าซองยา หรือกล องยา หรือขวดยาให ชัดเจนถึงชื่อ
แ ล ะ น า ม ส ก ุ ล ใ ห ถ ู ก ต อ ง น อ ก จ า ก น ี ้ ก อ น ส ง ม อ บ ย า ใ ห กั บ
ผู ป ว ย ค ว ร ต ร ว จ ส อ บ ช ื ่ อ น า ม ส ก ุ ล ข อ ง ผู ท ี ่ ม า ร ั บ ย า ด ว ย ว า ต ร ง ก ั บ ช่ื อ
นามสกลุ ทีป่ รากฏอยู บนซองยานนั้ ๆ หรือไม
2. 6 . 4 . 2 ใ ช ย า ใ ห ถ ู ก ก ั บ โ ร ค ( Right Drug)
โรคแต ละโรคจะมียารักษาเฉพาะอาการของโรคนั้น ๆ เช น อาการปวดศีรษะ
เนื่องจากไข หวัดธรรมดา กับอาการปวดประจําเดือน จะมีสาเหตุของโรคต างกัน อาการปวด
เนื่องจากไข สามารถใช ยาแก ปวดลดไข ธรรมดาก็จะทุเลาลงได
ส ํ า ห ร ั บ อ า ก า ร ป ว ด ป ร ะ จ ํ า เ ด ื อ น เ ก ิ ด จ า ก ก า ร บ ี บ ต ั ว ข อ ง ก ล า ม เ นื้ อ
ค ว ร ไ ด ร ั บ ย า แ ก ป ว ด ช น ิ ด ท ี ่ ผ อ น ค ล า ย ก ล า ม เ น ื ้ อ จ ึ ง จ ะ ถ ู ก กั บ
อาการของโรคมากกว าการให ยาแก ปวดธรรมดา
2. 6 . 4 . 3 ใ ช ย า ใ ห ถ ู ก ว ิ ธ ี ห ร ื อ ถ ู ก ท า ง ( Right Method)
วิธีการใช ยามคี วามแตกต างกัน ตามรูปแบบ ดงั นี้
1) ยาเม็ด หรือยาแคปซูล วิธีใช ยาที่ถูกต อง คือ กลืนยาทั้งเม็ดหรือแคปซูล
พร อมน้ํา โ ดยไม ต องเคี้ยว ยา เนื่องจากมีว ัตถุประสงค ให ยาไปแ ต ก ตั ว
หรอื ละลายที่กระเพาะอาหาร หรอื ลาํ ไส ซึง่ ขน้ึ อยู กบั ว ามีการเคลือบเม็ดยา หรือไม นอกจากนี้
ยังป องกันการรับรสที่ไม พึง ประสงค จากยาบางชนิดอีกด วย ยาเม็ดที่ระบุว า
“ควรเคี้ยวให ละเอียดก อนกลืน” เช น ยาลด กรด
กต็ องเค้ยี วให ละเอยี ดแล วกลนื พร อมน้ำเพื่อให ยาออกฤทธิด์ แี ละเรว็ ข้นึ 100
2) ยาน้ำสําหรับรับประทาน มีทั้งยาน้ำและยาแขวนตะกอน ก อนรินยาต อง
เขย าขวดก อนทุกครั้ง เพื่อให ตัวยากระจายทั่วขวด
จึงจะทําให ขนาดใช ยาแต ละครั้งมีตัวยาเท า ๆ กัน และต องใช เครื่องตวงยามาตรฐาน
เช น ช อนตวงยา หรือหลอดยา ซึ่งโดยทั่วไปจะมีติดมา กับ ขวดยาอยู แล ว
ห ามใช ช อนกาแฟ หรอื ช อนรบั ประทานอาหาร เพราะทําให มีขนาดใช ยาไม ถูกต อง
3) ย า ผ ง
ยาผงสําหรับรับประทานหากระบุให ละลายน้ำก อนรับประทานก็ต องละลายก อน
เพราะหากเทใส ปากในลักษณะผงแห ง แล วดื่มน้ําตามอาจเกิดอันตรายได โดยเฉพาะ
29
เกิดการอุดตันในหลอดอาหารได หากเป นยาผงโรยแผล เวลาใช ต องระมัดระวัง
อย าให ผงยาปลวิ เข าตา ปาก หรือจมูก และเม่อื ใช เสร็จต องรีบล างมอื ให สะอาด
4) ยาขี้ผึ้งหรื อย าค รี ม เป นยาที่ใช ก ับผ ิว ภ า ยน อ กร า ง ก า ย
เ ว ล า ใ ห ใ ห ท า บ า ง ๆ ว ั น ล ะ 2- 3 ค ร ั ้ ง โ ด ย ไ ม ต อ ง ถ ู ห ร ื อ น ว ด
ยกเว นเม่ือมีระบไุ ว ในฉลากเท านน้ั จงึ จะทาและถนู วด เพือ่ ให ยาซมึ ซาบดีขน้ึ
5) ย า ป ร ะ เ ภ ท ห ย อ ด ห ู ต า จ มู ก
ก อนใช ให อ านฉลากที่แนะนําวิธีการใช ก อน และหากไม เข าใจควรถามผู ขาย
หรอื ผู มหี น าที่จ ายยาก อนเสมอ
6) ย า เ ห น ็ บ เ ป น ย า ท ี ่ ใ ช ส อ ด เ ข า ท า ง ช อ ง ท ว า ร ห นั ก
หรือช องคลอดเพื่อให ยา ละลายแล วดูดซึมเข าสู ร างกายหรือออกฤทธิ์เฉพาะที่
ซง่ึ ขน้ึ อยู กบั วัตถปุ ระสงค ของการใช
7) ยาอม เป นยาที่ต องการให ละลายในปาก บางชนิดใช อมใต ล้ิน
เ พ ื ่ อ ใ ห ย า ถ ู ก ด ู ด ซ ึ ม เ ข า สู ก ร ะ แ ส โ ล ห ิ ต ท า ง เ ส น เ ล ื อ ด ใ ต ลิ้ น
บางชนิดใช อมเพือ่ ให ออกฤทธิ์เฉพาะท่ี เช น ยาอม แก เจ็บคอ ดงั นน้ั ห ามเค้ียวหรือกลนื ยา
8) ยาฉีด เป นยาที่ให เข าสู กระแสโลหิต ไม ผ านการรับประทาน
อาจฉีดเข า เส นเลือดดาํ โดยตรง หรอื ฉดี เข ากล ามเนอ้ื เป นต น
บทท่ี 3
วิธีการดำเนนิ วิจยั
การดำเนินโครงการสร้างแอปพลิเคชันการขอใช้ยาภายในแผนก โดยใช้โปรแกรม Glide
มีรายละเอยี ดในการดำเนินงานโครงงาน ดังตอ่ ไปนี้
3.1 การศึกษาข้อมูลเบอื้ งต้น
3.2 ประชากรและกลมุ่ ตวั อย่าง
3.3 ข้นั ตอนการดำเนินงาน
3.4 เครอื่ งมอื ท่ีใชใ้ นการเก็บรวบรวมขอ้ มูล
30
3.5 ข้นั ตอนการดำเนนิ การและเกบ็ รวบรวมข้อมลู
3.6 พจิ ารณาจากคะแนนตามเกณฑ์
3.7 สถิติทใ่ี ชใ้ นการวิเคราะห์ขอ้ มลู
3.1 การศกึ ษาขอ้ มูลเบือ้ งต้น
3.1.1 ศกึ ษาคน้ คว้าจากเอกสารและสื่อตา่ ง ๆ
3. 1. 2 ค ณ ะ ผ ู ้ จ ั ด ท ำ ร ่ ว ม ก ั น อ อ ก แ บ บ ส อ บ ถ า ม
โดยใช้ความรู้จากการศึกษาค้นคว้าข้อมูลโครงการสร้างแอปพลิเคชันการขอใช้ยาภายในแผนก
โดยใช้โปรแกรม Glide
3.1.3 สำรวจกลุ่มเป้าหมายและจัดทำโครงรา่ งแบบสอบถาม
3.2 ประชากรและกล่มุ ตัวอยา่ ง
3.2.1 ประชากรในการวิจัย
ประชากรที่ใช้ในการจัดทำการศึกษาทำแบบสอบถามโครงการสร้างแอปพลิเคชันการขอใช้ยา
โ ด ย ใ ช ้ โ ป ร แ ก ร ม Glide ไ ด ้ แ ก ่ น ั ก เ ร ี ย น น ั ก ศ ึ ก ษ า ร ะ ด ั บ ป ร ะ ก า ศ น ี ย บ ั ต ร ว ิ ช า ชี พ
สาขาวิชาเทคโนโลยีธรุ กิจดิจิทัล จำนวน 210 คน
3.2.2 กลมุ่ ตวั อยา่ ง
นักเรียนนักศึกษาระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ สาขาวิชาเทคโนโลยีธุรกิจดิจิทัล จำนวน
136 คน โดยวิธีเลอื กเฉพาะเจาะจง
ตารางท่ี 3.1 ขนาดของกลุ่มตัวอยา่ งของเครซี่และมอรแ์ กน
ขนาด ขนาด ขนาด ขนาด ขนาด ขนาด ขนาด ขนาด ขนาด ขนาด
ประชากร ตัวอยา่ ง ประชากร ตวั อย่าง ประชากร ตัวอยา่ ง ประชากร ตวั อย่าง ประชากร ตวั อย่าง
10 10 100 80 280 162 800 260 2,800 338
15 15 110 86 290 165 850 265 3,000 341
20 19 120 92 300 169 900 269 3,500 346
25 24 130 97 320 175 950 274 4,000 351
31
30 28 140 103 340 181 1,000 278 4,500 354
35 32 150 108 360 186 1,100 285 5,000 357
40 36 160 113 380 191 1,200 291 6,000 361
45 40 170 118 400 196 1,300 297 7,000 364
50 44 180 123 420 201 1,400 302 8,000 367
55 48 190 127 440 205 1,500 306 9,000 368
60 52 200 132 460 210 1,600 310 100,000 370
65 56 210 136 480 214 1,700 313 15,000 375
70 59 220 140 500 217 1,800 317 20,000 377
75 63 230 144 550 226 1,900 320 30,000 379
80 66 240 148 600 234 2,000 322 40,000 380
85 70 250 152 650 242 2,400 327 50,000 381
90 73 260 155 700 248 2,500 331 75,000 382
95 76 270 159 750 254 2,600 335 100,000 384
3.3 ข้ันตอนการดำเนนิ งาน
3.3.1 การออกแบบผังงาน
32
ภาพท่ี 1.3 แสดงแผนผังการทำงาน
33
ภาพท่ี 2.3 แสดงแผนผงั การทำงาน(ต่อ)
34
ภาพท่ี 3.3 แสดงแผนผงั การทำงาน(ต่อ)
35
ภาพท่ี 4.3 แสดงแผนผงั การทำงาน(ต่อ)