Manpower_Planning

การวเิ คราะหแ์ ละวางแผนอตั รากาลงั คน
(Manpower Analysis and Planning)

รศ.ดร.เทพศกั ด์ิ บณุ ยรตั พนั ธุ์
สาขาวชิ าวทิ ยาการจดั การ
มหาวทิ ยาลยั สโุ ขทยั ธรรมาธริ าช
www.drmanage.com
[email protected]
086 996 5491

การวางแผนกาลงั คน

(Manpower Planning)

หมายถงึ การดาเนนิ การอยา่ งเป็ นระบบ
ในการวเิ คราะหแ์ ละพยากรณ์อปุ สงค์
(demand) อปุ ทาน (supply) ของ
กาลงั คน เพอื่ ใหไ้ ดม้ าซงึ่ กาลงั คนทมี่ ี
ปรมิ าณและคณุ ภาพ ในระยะเวลาที่
ตอ้ งการ รวมถงึ การธารงรกั ษาและการ
วางแผนกาลงั คนใหเ้ กดิ การใชป้ ระโยชน์
สงู สดุ

การวางแผนกาลงั คนชว่ ยแกไ้ ขปญั หาอะไรไดบ้ า้ ง

1. คนลน้ งาน 7. ไมไ่ ดค้ นตามเวลาทต่ี อ้ งการ
2. งานลน้ คน 8. ขาดการเตรยี มพรอ้ มเพอื่ พฒั นา
3. หนว่ ยงานตา่ ง ๆ มกั ชอบขอเพมิ่ 9. สญู เสยี กาลงั คน
10. โยกยา้ ย เกลย่ี กาลงั คน
อตั รากาลงั 11. กระจกุ ตวั ของกาลงั คน
4. ไมม่ หี ลกั เกณฑท์ ชี่ ดั เจนในการ

ตดั สนิ ใจเพม่ิ อตั รากาลงั
5. ไมไ่ ดค้ นตามจานวนทตี่ อ้ งการ
6. ไดค้ นทไ่ี มม่ คี ณุ ภาพเพยี งพอ

กรอบระยะเวลาของการวางแผนอตั รากาลงั คน

1. ระยะยาว (Long-term Plan)
- แผนอตั รากาลงั คนระยะยาว เชน่ 5 ปี หรอื 4 ปี

2. ระยะสนั้ (Short-term Plan)
- แผนอตั รากาลงั คนประจาปี
- แผนอตั รากาลงั คนรายเดอื น
- แผนอตั รากาลงั คนรายวนั

วตั ถปุ ระสงคข์ องการวางแผนกาลงั คน

1. การกาหนดปรมิ าณ คณุ ภาพ ระยะเวลา
2. การใชป้ ระโยชน์
3. การธารงรกั ษา

เนน้ การใชป้ ระโยชน์ และ
การเพมิ่ Productivity มากกวา่ เพมิ่ กาลงั คน

Manpower
Planning Process

Manpower
Planning
Process

1. การวเิ คราะหว์ ตั ถปุ ระสงคข์ ององคก์ าร
(Analysing Organizational Objective)

1. การวเิ คราะหว์ ตั ถปุ ระสงคข์ ององคก์ าร
(Analysing Organizational Objective)

พจิ ารณาจาก
1. เป้ าหมายตามพนั ธกจิ หลกั ขององคก์ าร
2. เป้ าหมายตามแผนยทุ ธศาสตร/์ แผนกลยทุ ธร์ ะยะยาว

ขององคก์ าร
3. เป้ าหมายตามแผนปฏบิ ตั ริ าชการประจาปี
4. เป้ าหมายตามคารบั รองการปฏบิ ตั ริ าชการ

วตั ถปุ ระสงคข์ ององคก์ าร จะเกย่ี วขอ้ งกบั การระบอุ ตั รากาลงั คน
ของ Key Position ขององคก์ ารโดยตรง

2. การสารวจอตั รากาลงั คนในปจั จบุ นั
(Inventory of Present Human Resource)

2. การสารวจสภาพกาลงั คนในปจั จบุ นั
(Inventory of Present Human Resource)

- จานวนกาลงั คนรวมทงั้ องคก์ าร
- จานวนกาลงั คนจาแนกตามประเภทของบคุ ลากร
- จานวนกาลงั คนรวมของทกุ หนว่ ยงาน
- จานวนกาลงั คนจาแนกตามระดบั /แทง่ ในองคก์ าร
- จานวนกาลงั คนจาแนกตามตาแหนง่ งาน
- จานวนกาลงั คนจาแนกตามตาแหนง่ งานและระดบั
- จานวนกาลงั คนแตล่ ะหนว่ ยงาน จาแนกตาม

ตาแหนง่ และระดบั
- Knowledge and Skill of Human Resources

3. การพยากรณอ์ ปุ สงคแ์ ละอปุ ทานของกาลงั คน
(Forecasting Demand and Supply of Human Resource)

3.1 การพยากรณอ์ ปุ สงค์
(Demand Forecasting)

หมายถงึ การประมาณการความตอ้ งการกาลงั คนของ
องคก์ ารในอนาคต ทง้ั ในระยะสนั้ และระยะยาว

แหลง่ ขอ้ มลู ทน่ี ามาวเิ คราะห์

- ขอ้ มลู ความตอ้ งการของหนว่ ยงานตา่ ง ๆ ภายใน
- ภารกจิ ในแผนแมบ่ ท/แผนกลยทุ ธ์ แผน แผนงาน โครงการ

กจิ กรรมในอนาคตของทกุ หนว่ ยงาน
- Productivity ขององคก์ าร หนว่ ยงาน ตาแหนง่ งาน
- ปจั จยั สาคญั (Key Success Factors) ทส่ี ง่ ผลกระทบตอ่ งานในตาแหนง่
- กฎหมายและ/หรอื มาตรฐานวชิ าชพี ทกี่ าหนดไว้

เทคนคิ การพยากรณก์ าลงั คน
ทต่ี อ้ งการในอนาคต

1. การวเิ คราะหผ์ ลติ ภาพ (Productivity)

2. การวเิ คราะหภ์ าระงาน (Workload Analysis)
3. การวเิ คราะหอ์ ตั ราสว่ นระหวา่ งกาลงั คนตอ่ วสั ดอุ ปุ กรณ์
4. การวเิ คราะหอ์ ตั ราสว่ นระหวา่ งกาลงั คนในลกั ษณะงานที่

เกยี่ วขอ้ งกนั
5. ระยะเวลามาตรฐาน (Standard Time)
6. การวเิ คราะหจ์ ากกาลงั คนทจี่ ะตอ้ งมตี ามกฎหมายและระเบยี บ
7. การวเิ คราะหก์ าลงั คนทจ่ี ะตอ้ งมใี นลกั ษณะที่ Standby

เทคนคิ การวเิ คราะหอ์ ตั รากาลงั คนจาก Productivity

อปุ สงค์ = รายได้ หรอื ผลผลติ ทเี่ กดิ ขน้ึ
กาลงั คน Productivity ของกาลงั คน 1 คน

อปุ สงค์ = รายได้ หรอื ผลผลติ ทเ่ี กดิ ขน้ึ
กาลงั คน การเพม่ิ Productivity ของกาลงั คน 1 คนใหส้ งู ขนึ้

หมายเหตุ : กรณ๊ทไ่ี มส่ ามารถตคี า่ ออกเป็ นรายไดห้ รอื จานวนเงนิ ได้ ใหต้ คี า่ ออกมาเป็ นหนว่ ยวดั ของ
ผลผลติ (Output) เชน่ จานวนรายทม่ี ารบั บรกิ าร จานวนชนิ้ งาน เป็ นตน้

เทคนคิ การพยากรณ์กาลงั คน
จากการวเิ คราะหภ์ าระงาน (Workload Analysis)

ภาระงาน (Workload) คอื การวเิ คราะหว์ า่ หนว่ ยงาน ตาแหนง่ งาน
และบคุ คลหนง่ึ ๆ รบั ผดิ ชอบในงานทงั้ หมดเป็ นจานวนเทา่ ใดใน
ชว่ งเวลาหนง่ึ ๆ
รปู แบบ 1 เป็ นงานประเภทเดยี วตลอด
รปู แบบ 2 เป็ นงานทมี่ หี ลายประเภท

ประโยชนข์ องการคานวณหาภาระงาน
(Workload)

1. ทาใหท้ ราบชดั เจนถงึ รายละเอยี ดของงานทงั้ หมดทที่ า
2. ทาใหท้ ราบภาระงานทง้ั หมดทตี่ อ้ งรบั ผดิ ชอบของ

หนว่ ยงาน ตาแหนง่ งาน และบคุ คล
3. นาไปใชใ้ นการบรหิ ารงานบคุ คลในดา้ นตา่ ง ๆ ไดแ้ ก่

- เกลย่ี งานและเกลยี่ กาลงั คน
- วางแผนกาลงั คนในอนาคต
- การประเมนิ ผลการปฎบิ ตั งิ าน
- การเลอ่ื นระดบั
4. นาไปใชเ้ ป็ นขอ้ มลู ในการเพมิ่ ประสทิ ธภิ าพ
และ Productivity

เทคนคิ การพยากรณก์ าลงั คน
จากการวเิ คราะหภ์ าระงาน (Workload Analysis)

รปู แบบ 1 เป็ นงานประเภทเดยี วตลอด

สตู รการคานวณอปุ สงคก์ าลงั คนรปู แบบ 1 กรณีทเี่ ป็ นงานประเภทเดยี วตลอด
อปุ สงคก์ าลงั คน = ปรมิ าณงานทรี่ บั ผดิ ชอบในปจั จบุ นั และคาดวา่ จะเกดิ ขน้ึ ในอนาคต

ภาระงาน (Workload)ของพนกั งาน 1 คน
อปุ สงคก์ าลงั คน = ปรมิ าณงานทรี่ บั ผดิ ชอบในปจั จบุ นั และคาดวา่ จะเกดิ ขน้ึ ในอนาคต

การเพมิ่ ผลผลติ ของภาระงาน (Workload) ของพนกั งาน 1 คน

รปู แบบท่ี 1 ตวั อยา่ งการวเิ คราะหอ์ ตั รากาลงั คนจากภาระงาน
(Workload Analysis) จากงานประเภทเดยี ว

ฝ่ าย Logistics ปจั จบุ นั มกี าลงั คน 7 คน ซง่ึ จากขอ้ มลู ในปี ท่ี
ผา่ นมาพบวา่ มสี นิ คา้ คงคลงั 296,100 ชน้ิ ถา้ สนิ คา้ คงคลงั เพมิ่ ขนึ้
อกี 20 % อยากทราบวา่ กาลงั คนของฝ่ ายน้ี ควรเป็ นเทา่ ใด

Workload ฝ่ าย Logistics ปจั จบุ นั = 296,100/7 =42,300 ชน้ิ /
คน ปี หนา้ คาดการณว์ า่ จะมสี นิ คา้ คงคลงั เพม่ิ ขนึ้ อกี 20 %
= 1.20 x 296,100 = 355,320 ชน้ิ

อปุ สงคก์ าลงั คน = ปรมิ าณงานทร่ี บั ผดิ ชอบในปจั จบุ นั และคาดวา่ จะเกดิ ขนึ้ ในอนาคต
ภาระงาน (Workload)ของพนกั งาน 1 คน

= 355,320/42300 = 8.4 คน

รปู แบบท่ี 2 การวเิ คราะหอ์ ตั รากาลงั คนจากภาระงาน
(Workload Analysis) จากงานหลายประเภท

ขน้ั ตอน
1. ระบปุ ระเภทงานทงั้ หมดทต่ี าแหนง่ งานนนั้ จะตอ้ งรบั ผดิ ชอบ
2. ระบหุ นว่ ยนบั ของแตล่ ะประเภทงาน เชน่ ราย ชน้ิ ครงั้ แบบฟอรม์ เรอื่ ง เป็ นตน้
3. คานวณหาระยะเวลามาตรฐานการทางาน (standard time) นบั เป็ นนาที
4. เก็บรวบรวมขอ้ มลู ปรมิ าณงานทเ่ี ขา้ มา เชน่ ปรมิ าณงานแตล่ ะเดอื น โดย

พจิ ารณาจากสถติ ใิ นอดตี ทผี่ า่ นมา ใหค้ านงึ ถงึ ปรมิ าณงานทอี่ าจมมี ากนอ้ ย
แตกตา่ งกนั ไปในแตล่ ะชว่ งเวลาดว้ ย
5. คานวณหา Workload ของแตล่ ะประเภทงาน

= ปรมิ าณทเี่ ขา้ มา X ระยะเวลามาตรฐานการทางาน
6. หาผลรวมของภาระงานในทกุ ประเภทงาน (Total Workload)
7. กาหนดระยะเวลาทเ่ี ป็ น Office Time ทอี่ งคก์ ารกาหนดไว้
8. คานวณหาอตั รากาลงั คนทคี่ วรจะเป็ น

อปุ สงคก์ าลงั คน = Office Time ทอ่ี งคก์ ารกาหนดไวใ้ ห้

การระบปุ ระเภทของงานทงั้ หมด
แตล่ ะหนว่ ยงาน แตล่ ะตาแหนง่ ใหว้ เิ คราะห์

- ประเภทงานทง้ั หมดทที่ า
- หนว่ ยวดั ของงาน
- ความสาคญั ของงาน
- ความยากงา่ ยของงาน
- ลกั ษณะเป็ นงานประจาหรอื

งานสรา้ งสรรค์
- งานประจาหรอื งานพเิ ศษ

หนว่ ยวดั ของงาน
(Unit of Measurement)
เป็ นการระบวุ า่ แตล่ ะประเภทงาน
ผลงานสดุ ทา้ ยออกมาเป็ นรปู ธรรมใน
หนว่ ยวดั อะไร เชน่ ชน้ิ ใบ ครงั้
รายการ ฉบบั เป็ นตน้

ความสาคญั ของงาน
พจิ ารณาวา่ ผลสาเร็จจากการทางาน
นนั้ สง่ ผลตอ่ ความสาเร็จของการทางาน
ในตาแหนง่ งานทร่ี บั ผดิ ชอบมากนอ้ ย
เพยี งใด ใหท้ าโดยการจดั ลาดบั
ความสาคญั (Ranking)

ความยากงา่ ยของงาน

แบง่ ความยากงา่ ยจาก
-ระยะเวลาทใี่ ช้ เชน่ ใชเ้ วลานานกวา่
จะทาเสร็จ
-ความซบั ซอ้ นของงาน เชน่ ไมม่ ี
รปู แบบทแี่ นน่ อน
-ใชค้ วามคดิ ตลอดในการทางาน หรอื
ทางานตามขนั้ ตอนทกี่ าหนดไวแ้ ลว้

งานประจาหรอื งานสรา้ งสรรค์

งานประจา = ลกั ษณะงานทต่ี อ้ งปฏบิ ตั เิ ป็ น
ประจาตามขน้ั ตอนการทางานปกติ
(Routine)

งานสรา้ งสรรค์ = ลกั ษณะงานทเี่ นน้ การคดิ
สรา้ งสรรคเ์ พอ่ื ใหเ้ กดิ
สงิ่ ใหม่ ๆ เชน่ เพมิ่
ประสทิ ธภิ าพ งานโครงการใหม่

งานประจาหรอื งานพเิ ศษ

งานประจา = งานทปี่ ฏบิ ตั ติ ามหนา้ ทแี่ ละงาน
ทปี่ รากฏ ใน Job Description
เป็ นประจาในชว่ งเวลาใดเวลาหนงึ่
เชน่ ทาทกุ วนั ทาทกุ เดอื น ทาปี ละครง้ั

งานพเิ ศษ = งานทไี่ ดร้ บั การมอบหมายใหป้ ฏบิ ตั ิ
เป็ นครงั้ คราว นอกเหนอื จากหนา้ ท่ี
และงานทปี่ รากฏใน Job Description
เชน่ งานโครงการ คณะทางาน

การบนั ทกึ เวลาทใี่ ชท้ างานในแตล่ ะประเภทงาน

วเิ คราะหใ์ หเ้ ห็นวา่ หนว่ ยวดั ของงานในแตล่ ะประเภทของ
งานใชเ้ วลาเทา่ ใดในการทางาน

ระยะเวลามาตรฐานการทางาน
(Standard Time)

วธิ กี ารคานวณหาระยะเวลามาตรฐานการทางาน
(standard time)

หลกั การ
1. พจิ ารณาจากระยะเวลาทท่ี างานชน้ิ นนั้ แบบตอ่ เนอ่ื ง (Continuous Working)
2. พจิ ารณาจากในลกั ษณะทเ่ี ป็ น Normal Case
3. ใหป้ รบั หนว่ ยของเวลาใหเ้ ป็ นหนว่ ยเดยี วกนั เชน่ นาที
4. ตาแหนง่ งานเดยี วกนั จะตอ้ งกาหนดระยะเวลาใหเ้ ป็ นมาตรฐานเดยี วกนั
5. กาหนดเวลาตามความเป็ นจรงิ
วธิ กี าร
1. พจิ ารณาจากคา่ ฐานนยิ ม (Mode) โดยพจิ ารณาจากประสบการณ์ทผี่ า่ นมา
2. สอบถามจากผเู้ ชย่ี วชาญ
3. พจิ ารณาจากมาตรฐานทมี่ กี ารกาหนดไวแ้ ลว้
4. ใชว้ ธิ กี ารวดั งาน (Work Measurement) โดยการสมุ่ ตวั อยา่ งเก็บขอ้ มลู หลายๆ ครง้ั

4.1 หาคา่ เฉลยี่
4.2 หาคา่ Mode
4.3 ตดั คา่ Max. และคา่ Min. ออก และนามาหาคา่ เฉลยี่
5. ใชส้ ตู รคานวณ

วธิ กี ารใชส้ ตู รคานวณหา Standard Time

สตู ร te = a + 4m + b
6

te หมายถงึ ระยะเวลาเฉลย่ี ของการทางานชนิ้ หนงึ่ ๆ ๆ
a หมายถงึ ระยะเวลาทเ่ี ร็วทสี่ ดุ ของการทางานชนิ้ หนง่ึ
m หมายถงึ ระยะเวลาสว่ นใหญท่ พี่ บวา่ ทางานชน้ิ หนง่ึ ๆ เสร็จ
b หมายถงึ ระยะเวลาทชี่ า้ ทส่ี ดุ ของการทางานชน้ิ หนง่ึ ๆ

เชน่ งานชนิ้ หนงึ่ ใชเ้ วลา a = 20 นาที
m = 25 นาที b = 35 นาที

te = 20 + 4(25) + 35 = 25.83 นาที
6

หลกั การสาคญั ของการประมาณเวลา

1. ในตาแหนง่ หนงึ่ ๆ ทมี่ หี ลายระดบั อาจใชเ้ วลา
ทางานไมเ่ ทา่ กนั เชน่ ระดบั ลา่ งใชเ้ วลาทางาน
มาก ขณะทรี่ ะดบั สงู ทาเพยี งแคเ่ ซ็นลงนาม

2. ไมน่ าระยะเวลารอคอย (Waiting Time)
มาคานวณ เชน่ รอคอยวตั ถดุ บิ รออนมุ ตั ิ

3. ใหป้ ระมาณเวลาทที่ างานแบบตอ่ เนอ่ื ง เชน่ ทา
แผนประจาปี ใชเ้ วลา 3 วนั แต่ 3 วนั ดงั กลา่ ว
ไมไ่ ดท้ าตลอดเวลา อาจทาจรงิ แคว่ นั ละ 2
ชว่ั โมงเทา่ นนั้

หลกั การสาคญั ของการประมาณเวลา

4. ในบางตาแหนง่ การคานวณหา Workload
เพอื่ วางแผนกาลงั คนไมต่ อ้ งทา เพราะเป็ น
ตาแหนง่ ทต่ี อ้ งมี (มาตรฐาน FIAT) เชน่
ตาแหนง่ บงั คบั บญั ชา คนขบั รถ เลขานกุ าร
ผบู้ รหิ าร

5. ไมน่ างานทซี่ อ้ นกนั ทท่ี าในชว่ งเวลาเดยี วกนั
มาคานวณเวลา เชน่ ขณะทเ่ี ฝ้ าดหู นา้ จอ
คอมพวิ เตอรก์ ็บนั ทกึ รายงานไปดว้ ย ในกรณีน้ี
การบนั ทกึ รายงานใหบ้ นั ทกึ เวลาเป็ นศนู ย์

หลกั การสาคญั ของการประมาณเวลา

6. กรณที งี่ านใดทจ่ี ะตอ้ งเดนิ ทางไปทางาน
จะตอ้ งนบั ระยะเวลาการเดนิ ทางไปกลบั ใหด้ ว้ ย

7. กรณที ท่ี างานเป็ นทมี ทาได้ 2 กรณี คอื
7.1 แบง่ ตดั ขาดงานกนั มาทางานคนละเวลาได้
ก็ใหค้ านวณตา่ งกนั
7.2 แบง่ ตดั ขาดงานคนละเวลาไมไ่ ด้ ใหค้ านวณ
บนพน้ื ฐานของเวลาทางานจนแลว้ เสร็จ เชน่
ออก Site ไปทางานเป็ นทมี

การคานวณหาปรมิ าณงานทเ่ี กดิ ขนึ้ จากการทางาน

สตู ร qe = a + 4m + b
6

aqeหหมมาายยถถงึ งึ ปปรรมิ มิ าาณณงงาานนทขม่ี อางกกทาส่ี รดุทขางอางนกชารนิ้ ทหานงง่ึ านๆชน้ิ หนง่ึ ๆ
m หมายถงึ ปรมิ าณงานทพ่ี บเป็ นสว่ นใหญ่
b หมายถงึ ปรมิ าณงานทนี่ อ้ ยทสี่ ดุ ของการทางานชน้ิ หนง่ึ ๆ
เชน่ งานชนิ้ หนงึ่ มปี รมิ าณ a =100 ชน้ิ m =70 ชนิ้ b =50 ชนิ้

qe = 100 + 4(70) + 50 = 72 ชน้ิ
6

การเก็บรวบรวมขอ้ มลู ปรมิ าณงาน

ชอื่ -นามสกลุ ………….…..ตาแหนง่ ………...ระดบั …..หนว่ ยงาน…………....

เดอื น
ประเภทงาน 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 รวม

1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.
9.
10.

การคานวณหาระยะเวลาทง้ั หมดทใี่ ชใ้ นการทางาน

ระยะเวลาทง้ั หมดทใี่ ชใ้ นการทางาน (Workload ตอ่ ชน้ิ )
= ปรมิ าณงานทท่ี า X เวลาทใี่ ชต้ อ่ ชน้ิ งานในชว่ งเวลาหนง่ึ
= 500 ชน้ิ ตอ่ ปี X 30 นาทตี อ่ ชนิ้
= 15,000 นาที

ระยะเวลาทอี่ งคก์ ารมอี ยู่ (Office Time)

1. ใหค้ ดิ ฐานจากปี หนงึ่ มี 52 สปั ดาห์ โดยที่
สปั ดาหห์ นง่ึ ทางาน 5 วนั

2. ใหล้ บดว้ ยจานวนวนั หยดุ
กรณีทคี่ านวณหา Workload ของบคุ คล

ใหล้ บดว้ ย
2.1 วนั หยดุ ขตั ฤกษ์ จานวน …………. วนั
2.2 วนั ลาพกั ผอ่ นประจาปี จานวน …………. วนั

กรณีทค่ี านวณหา Workload ของหนว่ ยงาน
ใหล้ บดว้ ยวนั หยดุ ขตั ฤกษ์ จานวน …………. วนั
อยา่ งเดยี วเทา่ นนั้
3. ใหน้ าเวลาทที่ างานจรงิ มาลบออกจากระยะ
เวลาทอี่ งคก์ ารมอี ยู่

การเปรยี บเทยี บระยะเวลาทใี่ ชท้ ง้ั หมด
(ภาระงาน) กบั ระยะเวลาทม่ี อี ยู่

1. Total Workload = Office Time งาน = คน
ใชค้ นมปี ระสทิ ธภิ าพ
2. Total Workload > Office Time งาน > คน
มาตรการทางการบรหิ าร ใชค้ นมปี ระสทิ ธภิ าพ
สงู กวา่ มาตรฐานองคก์ าร
- เกลยี่ งาน
- ทาลว่ งเวลา คน > งาน
- Contract Out ใชค้ นยงั ไมเ่ กดิ
- นกั ศกึ ษาฝึ กงาน ประสทิ ธภิ าพเต็มที่
- นาเทคโนโลยมี าชว่ ย
- Full Time

3. Total Workload < Office Time

- เพมิ่ งาน
- เกลยี่ คน
- Early Retirement

การวเิ คราะหภ์ าระงานในอนาคต
ดว้ ยเทคนคิ SENSITIVITY ANALYSIS

วเิ คราะหเ์ พอื่ ใหเ้ ห็นวา่ แตล่ ะหนว่ ยงาน แตล่ ะ
ตาแหนง่ งานในอนาคตนน้ั

- ถา้ มปี ระเภทงานเปลย่ี นแปลงไป
- ถา้ มจี านวนชน้ิ งานในแตล่ ะประเภทของงาน

เปลย่ี นแปลงไป
- ถา้ มกี ารเปลย่ี นแปลงในเวลาการทางานของ

แตล่ ะชน้ิ งาน
จะสง่ ผลกระทบตอ่ ภาระงาน (Workload) ของ
หนว่ ยงานหรอื ตาแหนง่ งานนน้ั เปลยี่ นแปลงไปอยา่ งไร

จานวนกาลงั คนทคี่ วรจะเป็ น

จานวนกาลงั คน = Total Workload ของหนว่ ยงานตอ่ ปี

ทคี่ วรจะเป็ น Office Time ตอ่ คนตอ่ ปี

เชน่ ผลการคานวณหา Total Workload ของหนว่ ยงานออกมาเทา่ กบั 500,000 นาท/ี ปี
ปรากฏวา่ ในปจั จบุ นั มกี าลงคนอยจู่ รงิ คอื 7 คน อยากทราบวา่ ปรมิ าณงานทเี่ ป็ นอยใู่ น
ปจั จบุ นั ของหนว่ ยงานนม้ี สี ภาพเป็ นอยา่ งไร และกาลงั คนทค่ี วรจะเป็ นควรเป็ นเทา่ ใด
(สมมตวิ า่ Office Time ตอ่ คน = 99,540 นาท/ี ปี )

วธิ กี ารทา Total Workload = 500,000 นาท/ี ปี
Office Time = 99,540 นาท/ี ปี

กาลงั คนทคี่ วรจะเป็ น = 500,000 = 5.02 คน
99,540

หนว่ ยงานนม้ี กี าลงั คนเกนิ อยู่ = 2 คน (คน > งาน)

เทคนคิ การพยากรณ์กาลงั คนจาก
อตั ราสว่ นระหวา่ งกาลงั คนตอ่ วสั ดอุ ปุ กรณ์
หลกั การ เรมิ่ จากการกาหนดมาตรฐานวา่ วสั ดอุ ปุ กรณ์ 1 ชนิ้ จะตอ้ ง
ใชก้ าลงั คนเทา่ ใด

สตู ร อปุ สงคก์ าลงั คน
= จานวนวสั ดอุ ปุ กรณ์ x มาตรฐานจานวนคนตอ่ อปุ กรณ์

เหมาะสมกบั งานทพ่ี นกั งานตอ้ งใชว้ สั ดอุ ปุ กรณ์ เพอื่ ปฏบิ ตั งิ านทกุ ครงั้
เชน่ พนกั งานขบั รถ, การทางานกบั เครอ่ื งจกั รหรอื อปุ กรณ์

ตวั อยา่ งการพยากรณก์ าลงั คนจาก
อตั ราสว่ นระหวา่ งกาลงั คนตอ่ วสั ดอุ ปุ กรณ์
เชน่ อปุ กรณม์ กี าลงั การผลติ 50,000 ชน้ิ ตอ่ เดอื น และในปี หนา้ ตาม
แผนการผลติ จะตอ้ งผลติ ใหไ้ ดจ้ านวน 100,000 ชนิ้ ตอ่ เดอื น โดย
เครอื่ งจกั ร 1 เครอื่ งจะตอ้ งใชก้ าลงั คน 5 คน

ในปี หนา้ จะตอ้ งใชเ้ ครอ่ื งจกั ร = 2 เครอื่ งตอ่ เดอื น
สตู ร อปุ สงคก์ าลงั คน = จานวนวสั ดอุ ปุ กรณ์ x มาตรฐานจานวนคนตอ่ อปุ กรณ์

= 2 เครอื่ ง x 5 คน/เครอ่ื ง
= 10 คน

เทคนคิ การพยากรณก์ าลงั คนจาก อตั ราสว่ นระหวา่ งกาลงั คน
ในลกั ษณะงานทเี่ กย่ี วขอ้ งกนั

หลกั การ กาหนดหลกั เกณฑใ์ หไ้ ดว้ า่ อตั ราสว่ นของปจั จยั A : ปจั จยั B เป็ นเทา่ ใด

อปุ สงคก์ าลงั คน = ปจั จยั A (หรอื ปรมิ าณงาน)
สดั สว่ นระหวา่ ง ปจั จยั A : ปจั จยั B

เชน่ จานวนนกั ศกึ ษา : อาจารย,์ จานวนคนไขต้ อ่ แพทย/์ พยาบาล ,
ยอดขายตอ่ จานวนพนกั งานขาย, จานวนลกู คา้ ตอ่ จานวนผใู้ หบ้ รกิ าร,
จานวนประชากรตอ่ ส.ส., จานวนผลผลติ ตอ่ จานวนพนกั งานผลติ ,
จานวนพนกั งานตอ่ จานวนคนของฝ่ ายบคุ คล เป็ นตน้
เหมาะสมกบั ลกั ษณะงานทป่ี จั จยั หนงึ่ ขน้ึ กบั อกี ปจั จยั หนง่ึ
(Dependent on other factors)

ตวั อยา่ งการพยากรณก์ าลงั คนจาก อตั ราสว่ นระหวา่ งกาลงั คน
ในลกั ษณะงานทเี่ กยี่ วขอ้ งกนั

เชน่ จากตวั เลขปจั จบุ นั พบวา่ อตั ราสว่ นระหวา่ งพนกั งานของฝ่ ายบคุ คลตอ่ พนกั งาน
ทง้ั หมดเป็ น 1 : 700 คน ปจั จบุ นั ในฝ่ ายบคุ คลมพี นกั งานทง้ั หมด 10 คน ถา้ ในอนาคต
พนกั งานเพม่ิ เป็ น 7,500 คน อยากทราบวา่ ฝ่ ายบคุ คลปี หนา้ ควรมกี าลงั คนเทา่ ใด

อปุ สงคก์ าลงั คน = ปจั จยั A (หรอื ปรมิ าณงาน)
สดั สว่ นระหวา่ ง ปจั จยั A : ปจั จยั B

อปุ สงคก์ าลงั คน = 7,500 คน
= 700
10.71 คน

เทคนคิ การพยากรณอ์ ปุ สงคก์ าลงั คนจาก
ระยะเวลามาตรฐาน (Standard Time)

หลกั การ จะตอ้ งกาหนดระยะเวลามาตรฐานของการ
ทางานตอ่ ชน้ิ

รปู แบบ 1 เป็ นลกั ษณะงานทที่ างานประเภทเดยี วตลอด เชน่ พมิ พด์ ดี ,พนกั งาน
ใหบ้ รกิ าร, พนกั งานผลติ , พนกั งานตรวจสอบคณุ ภาพ

รปู แบบ 2 เป็ นลกั ษณะงานทตี่ าแหนง่ งานนน้ั ทางานหลายประเภท

อปุ สงค์ = ปรมิ าณงานใน 1 ปี x ระยะเวลามาตรฐานทางาน 1 ชน้ิ
กาลงั คน ระยะเวลาทางานใน 1 ปี

ตวั อยา่ งการคานวณหาอปุ สงคก์ าลงั คนจาก
ระยะเวลามาตรฐาน (Standard Time) จากงานประเภทเดยี ว

ในวนั หนงึ่ ๆ มลี กู คา้ มาใชบ้ รกิ ารประมาณ 3,000 คน
โดยสามารถใหบ้ รกิ ารเสร็จภายใน 45 วนิ าท/ี คน อยาก
ทราบวา่ ควรจะจดั ใหม้ พี นกั งานใหบ้ รกิ ารลกู คา้ จานวนเทา่ ใด

อปุ สงค์ = ปรมิ าณงานในวนั หนง่ึ x ระยะเวลามาตรฐานทางานตอ่ คน
กาลงั คน ระยะเวลาทางานในวนั นนั้

อปุ สงค์ = 3,000 คน x 45 วนิ าท/ี คน
กาลงั คน 8 x 60 x 60 วนิ าที

= 4.68 คน หรอื 5 คน

2.2 วเิ คราะหแ์ ละพยากรณอ์ ปุ ทานกาลงั คน

หมายถงึ การคาดการณถ์ งึ การเปลย่ี นแปลงของจานวน
กาลงั คนขององคก์ าร และแหลง่ ทม่ี าของกาลงั คนในอนาคต

สาเหตกุ ารเปลยี่ นแปลงของจานวนกาลงั คนขององคก์ าร

1. การเลอ่ื นระดบั /เลอ่ื นตาแหนง่
2. การโยกยา้ ย/การหมนุ เวยี นงาน/การยมื ตวั
3. การเกษยี ณอายุ
4. การออกจากงาน - ลาออก, Early Retirement, ใหอ้ อก
5. การตาย
6. การยบุ หรอื รวมหนว่ ยงาน

การหมนุ เวยี นของอปุ สงคแ์ ละอปุ ทานของกาลงั คน

อปุ สงคก์ าลงั คน อปุ ทานกาลงั คน
ภายใน ภายใน

อปุ สงคก์ าลงั คน อปุ ทานกาลงั คน
ภายนอก ภายนอก

อตั ราการสญู เสยี กาลงั คน
(Manpower Turnover Rate Ratio)

• เป็ นการวเิ คราะหเ์ พอ่ื มงุ่ คน้ หารอ้ ยละการหายไปของอปุ ทาน
กาลงั คนภายในชว่ งเวลาหนง่ึ ๆ

- ภาพรวมทง้ั องคก์ าร
- ตาแหนง่ งาน
• จดุ ประสงคเ์ พอ่ื วางแผนกาลงั คนทดแทนสว่ นทส่ี ญู เสยี ไปจาก
สาเหตตุ า่ ง ๆ

อตั ราการสญู เสยี กาลงั คนในชว่ งเวลาหนง่ึ = จานวนกาลงั คนสญู เสยี x 100
จานวนกาลงั คนเฉลยี่ ในชว่ งเวลานนั้

4. Estimating Manpower Gaps

4. การประเมนิ ชอ่ งวา่ งระหวา่ ง
กาลงั คนปจั จบุ นั และกาลงั คนทต่ี อ้ งการในอนาคต

(Estimating Manpower Gaps)

Present Future

จานวนกาลงั คนปจั จบุ นั จานวนกาลงั คนในอนาคต
• ตาแหนง่ • ตาแหนง่
• หนว่ ยงาน • หนว่ ยงาน
ความรแู้ ละทกั ษะกาลงั คนปจั จบุ นั ความรแู้ ละทกั ษะกาลงั คนในอนาคต
• จาแนกตามตาแหนง่ • ความรแู้ ละทกั ษะทตี่ อ้ งการเพม่ิ
จาแนกตามตาแหนง่