คู่มือปฏิบัติงานการบริการผู้ป่วยรักษาด้วยไฟฟ้า

คู่มอื การปฏบิ ัตงิ าน

(Work Manual)
เรอื่ ง การบรกิ ารผู้ปว่ ยรักษาด้วยไฟฟา้

สาหรับทมี สหวชิ าชีพ

กล่มุ ภารกจิ การพยาบาล
โรงพยาบาลสวนสราญรมย์
กรมสขุ ภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข

สารบญั หน้า
ก
สารบญั 1
1.วตั ถปุ ระสงค์ 1
2.ขอบเขต 1
3. คานิยามศพั ท์ 1
4. ความรับผิดชอบ 3
5. Work Flow กระบวนการ (ภาพรวม)
6. ข้นั ตอนการปฏิบตั ิงาน 5
9
6.1 ระยะก่อนทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า 12
6.2 ขณะรักษาดว้ ยไฟฟ้า 15
6.3 ระยะหลงั ทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า 15
7. ขอ้ กาหนดการใหบ้ ริการ 15
8. ขอ้ กาหนดการใหบ้ ริการ 16
9. ตวั ช้ีวดั คุณภาพของกระบวนการ 16
10.การติดตามประเมินผล 17
11.ช่องทางรับฟังขอ้ เสนอแนะ/ขอ้ ร้องเรียนต่อการใหบ้ ริการ 19
บรรณานุกรม 20
ภาคผนวก 21
24
ภาคผนวก ก ขอ้ บง่ ช้ี (criteria) Modified ECT และ Unmodified ECT 25
ภาคผนวก ข บทบาทหนา้ ท่ีของทีมพยาบาลร่วมปฏิบตั ิงาน 28
ภาคผนวก ข แนวปฏิบตั ิในการส่งผปู้ ่ วยทา Modified ECT 29
30
แนวปฏิบตั ิทางทนั ตกรรมของผปู้ ่ วยที่รับการรักษาดว้ ยไฟฟ้า 32
แนวปฏิบตั ิการยกเลิกการผกู ยดึ ผปู้ ่ วยหลงั การรักษาดว้ ยไฟฟ้า 34
แนวปฏิบตั ิการป้องกนั ผปู้ ่ วยหลบหนี 38
แนวปฏิบตั ิการดูแลในช่องปากผปู้ ่ วยขณะทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า 41
แนวปฏิบตั ิเพ่อื ป้องกนั การผสมยานาสลบผิด 45
แนวปฏิบตั ิเพอ่ื เป้องกนั การเกิดภาวะหยดุ หายใจจากการักษาดว้ ยไฟฟ้า
ภาคผนวก ค ยาทางจิตเวชท่ีมีผลต่อการรักษาดว้ ยไฟฟ้า
ภาคผนวก ง ยานาสลบทางหลอดเลือดดา
ภาคผนวก จ ยาหยอ่ นกลา้ มเน้ือ

สารบัญ (ต่อ) หน้า

ภาคผนวก ฉ แบบบนั ทึกต่างๆ 46
QF-IPD-07.01 แบบบนั ทึกการรักษาดว้ ยไฟฟ้าแบบ Unmodified 48
QF-IPD-07.02ทะเบียนการรักษาดว้ ยไฟฟ้า 49
QF-IPD-07.03สถิติผปู้ ่ วยรับการรักษาดว้ ยไฟฟ้า 50
QF-IPD-07.04ใบยนิ ยอมรับการรักษาดว้ ยไฟฟ้า ของโรงพยาบาลสวน
สราญรมย์ 51
QF-IPD-07.05แบบบนั ทึกภาวะแทรกซอ้ นจากการรักษาดว้ ยไฟฟ้า 52
QF-IPD-07.07 PDFแบบประเมินคดั กรองปัจจยั เสี่ยงสาคญั ในการรักษาดว้ ย
ไฟฟ้า (CATAC) 53
แบบบนั ทึกการใหย้ าร่วมกบั รักษาดว้ ยไฟฟ้า (Pre anesthetic Record) 54
Anesthetic Record 55
Post anesthetic Record 57

ภาคผนวก ช รายนามผจู้ ดั ทา

คู่มือการปฏิบตั งิ านการลบริการผ้ปู ่ วยรักษาด้วยไฟฟ้า สาหรับทมี สหวิชาชีพ

1.วัตถปุ ระสงค์
1. เพ่ือเป็นแนวทางในการบาบดั รักษาและให้การพยาบาลผปู้ ่ วยที่ไดร้ ับการรักษาดว้ ยไฟฟ้าแบบใช้

ยานาสลบและแบบไม่ใชย้ านาสลบ
2. เพ่ือใชเ้ ป็นหลกั ฐานทางวิชาการดา้ นการพยาบาลผปู้ ่ วยท่ีไดร้ ับการรักษาดว้ ยไฟฟ้าแบบใช้ยานา

สลบและแบบไม่ใชย้ านาสลบ
3. ใชเ้ ป็นแนวทางในการปฐมนิเทศบุคลากรทางการพยาบาล นกั ศึกษาพยาบาลและผทู้ ี่ศึกษาดูงาน

2.ขอบเขต
คู่มือฉบบั น้ี ครอบคลุมการดูแลผปู้ ่ วยก่อนการรักษา ขณะทาการรักษาและหลงั การรักษาดว้ ยไฟฟ้า

ในโรงพยาบาลสวนสราญรมย์

3.คานิยามศัพท์
3.1 การรักษาดว้ ยไฟฟ้า หมายถึง การรักษาผปู้ ่ วยที่มีความผดิ ปกติทางจิตแบบใชย้ านาสลบและแบบ

ไม่ใช้ยานาสลบโดยใช้พลงั งานไฟฟ้าจากเคร่ืองรักษาดว้ ยไฟฟ้า ในปริมาณท่ีเหมาะสม ผ่านสมองทางข้วั
ตวั นาไฟฟ้าซ่ึงวางไวบ้ ริเวณขมบั ท้งั สองขา้ ง

3.2 ยานาสลบหมายถึง สารท่ีฉีดเขา้ ทางหลอดเลือดดา เพอื่ ใหผ้ ปู้ ่ วยหมดความรู้สึก
3.3 ยาคลายกลา้ เน้ือ หมายถึงสารท่ีฉีดเขา้ ทางหลอดเลือดดา เพื่อใหเ้ กิดการหยอ่ นตวั ของกลา้ มเน้ือ
ทาใหผ้ ปู้ ่ วยอยใู่ นภาวะที่เหมาะสมกบั การรักษาดว้ ยไฟฟ้า ลดความรุนแรงของการชกั
3.4 Face mask ventilation (การช่วยหายใจผา่ นครอบหนา้ ) หมายถึง การเปิ ดทางเดินหายใจให้โล่ง
และใชแ้ รงดนั บวกอดั ก๊าซผา่ นครอบหนา้ เขา้ สู่ปอด
3.5 เคร่ืองรักษาดว้ ยไฟฟ้า หมายถึง เคร่ืองมือสาหรับทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า โดยใหพ้ ลงั งานแบบ
brief pulse stimulator สามารถปรับค่าพลงั งานไฟฟ้าในการรักษาไดต้ ามความเหมาะสม

4. ความรับผิดชอบ
4.1 แพทย์ มีหนา้ ที่สั่งการรักษาดว้ ยไฟฟ้า ทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้าและใหก้ ารรักษาในผปู้ ่ วยท่ีมีภาวะ

ฉุกเฉินหลงั ทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้าและควบคมุ การปฏิบตั ิงานของพยาบาลวิสญั ญี
4.2 ทนั ตแพทย์ มีหนา้ ท่ีตรวจสุขภาพช่องปากและฟัน ใหก้ ารรักษากรณีผปู้ ่ วยมีปัญหาช่องปากและ

ฟัน ก่อนทาและขณะทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า

4.3 พยาบาลวสิ ญั ญี/พยาบาล (หน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า) มีหนา้ ที่
- บริหาร จดั การระบบบริการ เตรียมความพร้อมเคร่ืองมืออุปกรณ์การรักษาดว้ ยไฟฟ้า เคร่ือง
ดมยาสลบ และเครื่องมือ ช่วยฟ้ื นคนื ชีพช่วยเหลือกรณีฉุกเฉิน ใหพ้ ร้อมใชง้ าน
- ประเมินคดั กรองความเสี่ยงสาคญั ตรวจสอบความพร้อมผปู้ ่ วยที่หอผูป้ ่ วยเพื่อวางแผนให้
การพยาบาลเป็นรายบุคคล โดยพยาบาลวิสัญญีตอ้ งเป็ นผปู้ ระเมินผปู้ ่ วยที่รักษาดว้ ยไฟฟ้า
แบบใชย้ านาสลบทกุ ราย
- ให้การพยาบาลผูป้ ่ วยก่อนทา ขณะทา หลงั ทา ภายใต้การควบคุมของพยาบาลวิสัญญี
พยาบาลวิสัญญีทางานอยู่ภายใตก้ ารควบคุมของแพทยแ์ ละช่วยเหลือแพทยข์ ณะทาการ
รักษาดว้ ยไฟฟ้า

5. Work Flow กระบวนการ (ภาพรวม)

ผังการดาเนินงาน เอกสารท่ีเกย่ี วข้อง

ส่ังการรกั ษาด้วยไฟฟา้ Doctor order sheet
(แพทย)์
QF-IPD-07.04
เตรียมความพร้อมกอ่ นการรกั ษา แกไ้ ข หยุด คาสง่ั คณะกรรมการ
(แพทย์,พยาบาล(หอผู้ปว่ ย)คณะกรรมการบำบดั รักษา) ไมไ่ ด้wwwwwww รักษา บาบดั รักษา
wไมไ่ ดไ้ มไ่ ดไ้ มไ่ ด้ QF-IPD-07.07
QF-PHA-02.06
ประเมนิ ความเสี่ยงก่อนการรักษา มี ปรกึ ษาทมี QW-IPD-07.01
(พยาบาลวสิ ญั ญี/พยาบาล/
แพทย/์ เภสชั กร/ ทัตแพทย์) สหวชิ าชพี เพอ่ื QF-IPD-07.01
วางแผนแกไ้ ข QF-IPD-07.02
QF-IPD-07.03
ไม่มี แกไ้ ขได้ QF-IPD-07.07
N1 ,N2
ส่งผู้ปว่ ยหน่วยรกั ษาด้วยไฟฟ้า
(พยาบาล /พนกั งานช่วยเหลือคนไข(้ หอผปู้ ว่ ย)/พนกั งาน QF-IPD-07.01
QF-IPD-07.05
ขบั รถ QF-IPD-07.07
แฟ้มประวตั ิ
ประเมินความพรอ้ มผู้ปว่ ยก่อน ไมถ่ กู ตอ้ ง แจง้ บุคลากร แบบนั ทกึ การใหย้ าร่วมกบั
รกั ษา หอผูป้ ว่ ย การรกั ษาดว้ ยไฟฟ้า (Pre
Anesthetic Record)
(พยาบาลวิสญั ญี/พยาบาล(หนว่ ย
รักษาดว้ ยไฟฟ้า)) QW-IPD-07.02
QD-IPD-07.01
ถกู ตอ้ ง QF-IPD-07.01
QF-IPD-07.05
ทำการรักษาด้วยไฟฟา้ QF-IPD-07.07
(แพทย์/พยาบาลวสิ ญั ญ/ี พยาบาล/พนกั งานช่วยเหลอื แฟ้มประวตั ิ
(Anesthetic Record)
คนไข)้

5. Work Flow กระบวนการ (ภาพรวม) เอกสารทเี่ กีย่ วข้อง

ผังการดาเนินงาน

ประเมินผลหลงั การรักษา มี ปฏิบตั ิการพยาบาลในภาวะ QW-IPD-07.03
(แพทย/์ พยาบาลวิสญั ญี/ ฉกุ เฉิน QF-IPD-07.01
พยาบาล/ พนกั งานช่วยเหลอื QF-IPD-07.05

คนไข้ (หอผปู้ ว่ ย)) (แพทย์/พยาบาลวสิ ญั ญ/ี N1 ,N2
พยาบาล/ พนกั งานชว่ ยเหลือ QF-RIM-01.01
ไม่มี Coma score
คนไข้ (หอผ้ปู ว่ ย)) (Post Anesthetic Record)
ให้การพยาบาลหลงั การรกั ษา
(แพทย/์ พยาบาลวสิ ัญญ/ี พยาบาล/ พนกั งาน ประเมนิ ภาวะวกิ ฤต
ไม่มี (แพทย์/พยาบาลวิสัญญ/ี พยาบาล/
ช่วยเหลอื คนไข้ (หอผปู้ ว่ ย)) แฟ้มประวตั ิ
พนกั งานชว่ ยเหลือคนไข้ (หอผูป้ ว่ ย))

ส่งกลับหอผูป้ ว่ ย มี หนงั สือสง่ ตวั
(แพทย/์ พยาบาลวสิ ัญญ/ี พยาบาล/
พนักงานช่วยเหลือคนไข้ (หอผ้ปู ว่ ย)) ส่งตอ่ รพ.ทางกาย
(แพทย/์ พยาบาล
วิสญั ญี/พยาบาล/
พนกั งานช่วยเหลอื

คนไข้
(หอผปู้ ว่ ย))

6. ข้นั ตอนการปฏบิ ัตงิ าน

6.1 ระยะก่อนทาการรักษาด้วยไฟฟ้า

วธิ ีปฏิบตั ิ แบบฟอร์ม/เอกสาร

จิตแพทย์

1.สมั ภาษณ์ประวตั ิการเจบ็ ป่ วยทางจิต โรคทางกาย การรักษาจากผปู้ ่ วยและ • Doctor order sheet
ผเู้ ก่ียวขอ้ ง

2.ตรวจสภาพจิต ตรวจร่างกาย ส่ังตรวจทางห้องปฏิบตั ิการและส่ังการ

รักษาดว้ ยไฟฟ้า

3.ใหค้ าปรึกษาแนะนาและร่วมประชุมทีมสหวิชาชีพ

ทนั ตแพทย์

1.ตรวจสุขภาพในช่องปากและฟันผปู้ ่ วยก่อนส่งทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า • QF-IPD-07.01
2.ให้การรักษาผูป้ ่ วยท่ีมีปัจจัยเส่ียงต่อการบาดเจ็บในช่องปากก่อนการ • Doctor order sheet
รักษาดว้ ยไฟฟ้า • แนวปฏิบตั ิทางทนั
3.ให้การรักษาและแกไ้ ขภาวะแทรกซ้อนในช่องปาก ขณะรักษา และหลงั
รักษาดว้ ยไฟฟ้า ตกรรมในผปู้ ่ วยท่ี
4.ใหค้ าปรึกษา/แนะนาและร่วมประชุมทีมสหวิชาชีพ รักษาดว้ ยไฟฟ้า

เภสัชกร • แนวปฏิบตั ิการใช้
1.ตรวจสอบยาที่มีผลตอ่ การรักษาดว้ ยไฟฟ้า ยาในผปู้ ่ วยท่ีรักษา
2.จดั ยาใหผ้ ปู้ ่ วยตามแนวปฏิบตั ิการใชย้ าในผปู้ ่ วยท่ีรักษาดว้ ยไฟฟ้า ดว้ ยไฟฟ้า
3.ใหค้ าปรึกษา/แนะนาและร่วมประชุมทีมสหวิชาชีพ
• แบบบนั ทึกของ
พยาบาลวิสัญญี (กรณีแพทยส์ ั่งการรักษาดว้ ยวิธีการใช้ยาระงบั ความรู้สึก สหวชิ าชีพ
และยาคลายกลา้ มเน้ือ)
1.ตรวจเยย่ี มผปู้ ่ วยที่หอผปู้ ่ วยเพ่ือประเมินปัญหา ความตอ้ งการและเตรียม • แบบบนั ทึกการให้
ความพร้อมก่อนการรักษาด้วยไฟฟ้า โดยการประเมินและรวบรวมขอ้ มูล ยาระงบั ความรู้สึก
ประวตั ิการเจ็บป่ วยในอดีต การใช้ยาท่ีมีผลต่อการให้ยาระงบั ความรู้สึก
อาการแสดงถึงพยาธิสภาพของระบบหายใจ หัวใจ ระบบไหลเวียน ผลการ • แบบบนั ทึกการใช้
ตรวจทางห้องปฏิบัติการ ปัญหา/ความต้องการ สภาพความพร้อมด้าน ยาร่วมกบั การรักษา
ร่างกาย/จิตใจ ตรวจสอบความสมบูรณ์ถูกต้องของเอกสาร การลงนาม ดว้ ยไฟฟ้า
ยินยอมรับการรักษาพร้อมท้ังให้คาแนะนาการปฏิบตั ิตวั และความเสี่ยงท่ี
อาจจะเกิดข้ึนระหวา่ งทาการรักษา เปิ ดโอกาสให้ผปู้ ่ วย/ครอบครัวซกั ถามขอ้
สงสัยเพอื่ ลดความวติ กกงั วลและเสนอทางเลือกใหผ้ ปู้ ่ วย/ครอบครัว

วธิ ีปฏิบัติ แบบฟอร์ม/เอกสาร

2.ประสานงานและให้ขอ้ มูลการเตรียมผูป้ ่ วยให้ยาระงบั ความรู้สึกกับ

พยาบาลประจาหอผปู้ ่ วย

3.บนั ทึกการตรวจเยี่ยม การปฏิบตั ิการพยาบาลในแบบบนั ทึกของสห

วชิ าชีพ/แบบบนั ทึกการใหย้ าระงบั ความรู้สึก

4.ประสานงานกับทีมสหวิชาชีพที่เก่ียวข้องเพ่ือวางแผนให้ยาระงับ

ความรู้สึก

5.เตรียมความพร้อมของเคร่ืองมือ/อุปกรณ์/เวชภณั ฑ์ยา/อุปกรณ์ในการ

เฝ้าระวงั ตามสภาวะปัญหาของผปู้ ่ วยแตล่ ะรายและชนิดของการใหย้ าระงบั

ความรู้สึก

พยาบาลหอผู้ป่ วย

1.ตรวจสอบคาสงั่ การรักษา • Doctor order sheet

2.เตรียมแฟ้มประวตั ิ และแบบบนั ทึกการรักษาดว้ ยไฟฟ้า • QF-IPD-07.04
2.1ตรวจสอบใบยนิ ยอมรับการรักษาดว้ ยไฟฟ้า
• ใบคาสง่ั
-กรณีมีญาติใหข้ อ้ มูล/ญาติเซ็นยนิ ยอมในใบยินยอมรับการรักษาดว้ ย คณะกรรมการ
ไฟฟ้า บาบดั รักษา

-กรณีไม่มีญาติ/หน่วยงานท่ีไม่เป็ นผูป้ กครองนาส่ง เช่น มูลนิธิ • แนวปฏิบตั ิการใช้
เรื อนจา และผู้ป่ วยมีความจาเป็ นเข้าเกณฑ์บังคับรักษา ประสาน ยาในการรักษาดว้ ย
คณะกรรมการสถานบาบดั รักษาเพ่ือลงความเห็นการรักษาดว้ ยไฟฟ้าในใบ ไฟฟ้าของ
คาส่ังคณะกรรมการบาบดั รักษา โรงพยาบาลสวน
สราญรมย์
2.2ตรวจสอบยาท่ีผูป้ ่ วยไดร้ ับ ในกรณีไม่ตรงตามแนวปฏิบตั ิการใช้ยา
ในการรักษาด้วยไฟฟ้าให้รายงานแพทยท์ บทวน/ยืนยนั การใช้ยาลงใน

Doctor order sheet

2.3รายงานแพทย์เร่ืองผลการตรวจทางห้องปฏิบัติการ/ Chest X-

Ray/EKG ถา้ ผลผิดปกติแพทยพ์ ิจารณาสั่งแผนการรักษาเพิ่มเติมก่อนการ

รักษาดว้ ยไฟฟ้า

วิธีปฏบิ ตั ิ แบบฟอร์ม/เอกสาร

2.4ตรวจร่างกายประเมินความเส่ียง/โรคทางกายที่ควรระวงั ตามแบบ • แบบประเมินคดั

ประเมินคดั กรองปัจจยั เสี่ยงสาคญั ในการรักษาดว้ ยไฟฟ้า(CATAC) กรณี กรองปัจจยั เสี่ยง

ผูป้ ่ วยมีความเส่ียงสูงต่อการเกิดภาวะแทรกซ้อนจากการรักษาดว้ ยไฟฟ้า สาคญั ในการรักษา

รายงานแพทยท์ บทวนแผนการรักษา หากแพทยย์ นื ยนั การรักษา ให้แพทย์ ดว้ ยไฟฟ้า

เขียนยืนยนั คาส่ังการรักษาดว้ ยไฟฟ้าใน Doctor order sheet พร้อมบนั ทึก (CATAC)

ขอ้ มูลสาคัญต่อการรักษาในแบบบันทึกการรักษาด้วยไฟฟ้า (QF-IPD- • QF-IPD-07.01

07.01)และบนั ทึกขอ้ มูลในแบบประเมินคดั กรองปัจจยั เส่ียงที่สาคญั ในการ • QF-IPD-07.07
รักษาดว้ ยไฟฟ้า(QF-IPD-07.07)
3.ใหก้ ารพยาบาลผปู้ ่ วยเพอื่ ป้องกนั /ลดความเส่ียงการเกิดภาวะแทรกซอ้ น • แบบบนั ทึก
ตามปัจจยั เส่ียงท่ีพบ ส่งตอ่ ขอ้ มลู แก่หน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า เพ่ือเตรียมความ ทางการพยาบาล
พร้อมในการเฝ้าระวงั สังเกตอาการเปล่ียนแปลง ตลอดจนการวางแผน (NN2)
ช่วยเหลืออยา่ งเหมาะสม
• แฟ้มประวตั ิผปู้ ่ วย

4.เตรียมความพร้อมดา้ นจิตใจ ประเมินความวิตกกงั วล อธิบายข้นั ตอน

รักษาและวิธีการปฏิบัติตัว ความจาเป็ น ประโยชน์ของการรักษา

ภาวะแทรกซอ้ นท่ีอาจเกิดข้นึ เปิ ดโอกาสใหซ้ กั ถาม และระบายความรู้สึก

5.เตรียมความพร้อมด้านร่างกาย ได้แก่ ความสะอาดร่างกาย ตดั เล็บ

สระผม งดอาหารและน้าอย่างน้อย 4-6 ชั่วโมง นอนหลบั พกั ผ่อนอย่าง

เพียงพอ ตรวจวดั สัญญาณชีพ ถอดฟันปลอม/เครื่องประดบั ดูแลใหผ้ ปู้ ่ วย

ปัสสาวะก่อนส่งการรักษา

6. ประสานทนั ตแพทยเ์ พือ่ ตรวจสุขภาพในช่องปากและฟัน โดยประสาน

ผา่ นองคก์ รแพทย์

7. ประสานพยาบาลจิตเวชประจาหน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า เพื่อประเมิน คดั

กรองความเสี่ยงสาคญั ที่หอผปู้ ่ วย

8.ส่งผปู้ ่ วยพร้อมแฟ้มประวตั ิไปหน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า

วธิ ปี ฏิบัติ แบบฟอร์ม/เอกสาร

พยาบาลประจาหน่วยรักษาด้วยไฟฟ้า (กรณีUn modified ECT)

1.ตรวจเย่ียมผูป้ ่ วยท่ีหอผูป้ ่ วยเพื่อประเมินปัญหา ความต้องการและ • แบบบนั ทึกของ
เตรียมความพร้อมก่อนการรักษา รวบรวมขอ้ มูลประวตั ิการเจ็บป่ วยใน สหวิชาชีพ

อดีต /การใช้ยาที่มีผลต่อการรักษาดว้ ยไฟฟ้า อาการแสดงถึงพยาธิสภาพ • สมดุ บนั ทึกการ
ของระบบหายใจ หัวใจ ระบบไหลเวียนโลหิต ผลการตรวจทาง ประเมินและเตรียม
ห้องปฏิบตั ิการ ความพร้อมดา้ นร่างกาย/จิตใจ ให้ขอ้ มูล คาแนะนาการ ความพร้อมผปู้ ่ วย
ปฏิบตั ิตวั และความเส่ียงท่ีอาจจะเกิดข้ึนระหว่างการรักษา เปิ ดโอกาสให้ ก่อนการรักษาดว้ ย
ผูป้ ่ วย/ครอบครัวซักถามข้อสงสัย เพื่อลดความวิตกกงั วล ลงบนั ทึกการ ไฟฟ้า
ตรวจเยยี่ มในแบบบนั ทึกของสหวชิ าชีพ
2.ตรวจสอบความครบถว้ น ถูกตอ้ งของแฟ้มประวตั ิ/แบบฟอร์มการรักษา • แฟ้มประวตั ิผปู้ ่ วย
ดว้ ยไฟฟ้า เพอื่ วางแผนใหก้ ารพยาบาลเป็นรายบุคคล ลงบนั ทึกการวางแผน • QF-IPD-07.02
ให้การพยาบาลในสมุดบนั ทึกการประเมินและเตรียมความพร้อมผูป้ ่ วย • QF-IPD-07.03

ก่อนการรักษาดว้ ยไฟฟ้า

3.ตรวจสอบความถูกตอ้ งของผปู้ ่ วย ป้ายชื่อ ติดป้าย Time out สีเหลืองที่

ตวั ผปู้ ่ วย กรณีผปู้ ่ วยท่ีมีปัจจยั เส่ียงสาคญั ท่ีตอ้ งเฝ้าระวงั ใกลช้ ิดและติดป้าย

Time out สีขาวกรณีผูป้ ่ วยไม่มีปัจจยั เส่ียงสาคญั เพ่ือทวนสอบกบั ทีมการ

รักษา

4.จดั ส่ิงแวดลอ้ มให้สวยงามเอ้ือต่อการรักษา ส่งเสริมให้มีกิจกรรมผ่อน

คลายขณะรอทาการรักษา เช่น พูดคุยระหวา่ งผปู้ ่ วย อ่านหนงั สือ ฟังเพลง ดู

โทรทศั น์ เป็นตน้

5.บนั ทึกขอ้ มลู การรักษาในทะเบียนการรักษาดว้ ยไฟฟ้า(QF-IPD-07.02)

และสถิติผปู้ ่ วยรับการรักษาดว้ ยไฟฟ้า(QF-IPD-07.03)

พนกั งานช่วยเหลือคนไข้หอผู้ป่ วย

1.ดูแลให้ผูป้ ่ วยสระผมใหส้ ะอาด ตดั เล็บให้ส้ันในเวรบ่ายในวนั ก่อนทา

การรักษา

2.ดูแลใหผ้ ปู้ ่ วยอาบน้า ไม่ทาแป้ง ถอดฟันปลอม เครื่องประดบั ก่อนส่ง
ทาการรักษา

3.งดอาหารและน้าอยา่ งนอ้ ย 4-6 ชวั่ โมง
4.ดูแลใหผ้ ปู้ ่ วยปัสสาวะก่อนส่งทาการรักษาท่ีหน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า

5.นาผปู้ ่ วยพร้อมแฟ้มประวตั ิไปหน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า

วิธีปฏิบัติ แบบฟอร์ม/เอกสาร

พนกั งานช่วยเหลือคนไข้หน่วยรักษาด้วยไฟฟ้า

1.เตรียมความพร้อมของสถานท่ี วสั ดุ/อุปกรณ์ เครื่องมือ/เครื่องใช้ให้ • QF-IPD-07.03

เพียงพอ

2.ลงจานวนผปู้ ่ วยท่ีมารับบริการแยกตามหอผปู้ ่ วยในสมุดสถิติผปู้ ่ วยรับ

การรักษาดว้ ยไฟฟ้า (QF-IPD-07.03)

3.ติดบัตรคิวเพื่อเข้ารับการรักษาท่ีแฟ้มประวัติและป้ายชื่อผู้ป่ วย

ตรวจสอบความถูกตอ้ งของผปู้ ่ วย

6.2 ขณะรักษาด้วยไฟฟ้า

วิธีปฏบิ ัติ แบบฟอร์ม/เอกสาร

จติ แพทย์

1.ทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้าโดยใชค้ า่ พลงั งานในการรักษาตามความ • QF-IPD-07.01
เหมาะสมเฉพาะผปู้ ่ วยแตล่ ะราย

2.บนั ทึกค่าพลงั งานท่ีใชใ้ นการรักษา ลกั ษณะ ความรุนแรง และ

ระยะเวลาในการชกั ลงในแบบบนั ทึกการรักษาดว้ ยไฟฟ้าพร้อมลงช่ือ

แพทยผ์ ทู้ าการรักษา

3.กรณีเกิดภาวะแทรกซอ้ นใหก้ ารรักษาแกไ้ ขภาวะแทรกซอ้ นท่ีเกิดข้ึน

ทนั ตแพทย์ (กรณีมีภาวะแทรกซอ้ น)

ร่วมทีมการรักษากรณีผปู้ ่ วยท่ีมีภาวะเสี่ยงต่อการเกิดภาวะแทรกซอ้ นใน • Doctor order sheet
ช่องปาก

พยาบาลวิสัญญี (กรณีแพทยส์ ั่งการรักษาวิธีการใชย้ าระงบั ความรู้สึกและ

ยาคลายกลา้ มเน้ือ)

1.ดูแลให้ผปู้ ่ วยนอนหงายราบบนเตียงและจดั ท่าเพ่ือเปิ ดทางเดินหายใจ • แฟ้มประวตั ิผปู้ ่ วย

ไดส้ ะดวก • QF-IPD-07.01
2.ติด Monitor blood pressure , monitor ECG และ O2saturation • บนั ทึกการใหย้ า
3.ติดตามผล Monitor blood pressure , monitor ECG และ O2saturation
เพื่อดูค่ามาตรฐานของผปู้ ่ วยแต่ละรายบนั ทึกลงแบบบนั ทึก และการทาหตั ถการ
4.ติด electrode บริเวณศีรษะต่อกบั เคร่ือง ECT. • แบบบนั ทึก
5.ให้ 0.9%NSS. ทางหลอดเลือดดา หรือ on NSS Lock
สัญญาณชีพ

วธิ ีปฏิบตั ิ แบบฟอร์ม/เอกสาร

6.ตรวจส อบความพร้ อมข องผู้ป่ วย ซ้ าด้า นผล ก า ร ตร ว จ ท า ง • ANESTHETIC

หอ้ งปฏิบตั ิการต่างๆ น้าหนกั ตวั ผูป้ ่ วยเพื่อคานวณปริมาณยาให้เหมาะสม RECORD

กบั ผปู้ ่ วยแตล่ ะรายและเตรียมยาใหพ้ ร้อมใช้ • แบบบนั ทึกทางการ
7. ทาการ Pre-oxygenation จน O2sat 100% ใส่ mouth guard ในปาก พยาบาล(NN2)
ผปู้ ่ วย Monitor blood pressure และ Monitor ECG พยาบาลวสิ ญั ญีทา time

out ขานช่ือ สกุล ปริมาณยาที่ฉีด ก่อนฉีดยานาสลบและฉีดยานาสลบ

Thiopental ( 3-5 mg./kg.) หรือ Propofol (1-2.5 mg./kg.) และทาการวดั

Bp อีกคร้ังหลงั ให้ยา สังเกตและทดสอบว่าผูป้ ่ วยหลบั สนิทแลว้ ฉีดยา

คลายกลา้ มเน้ือกลุ่ม Depolarization คือ Succinylcholine ( 0.5-1 mg./kg.)

สังเกตและรอให้ Fasciculation ตามกลา้ มเน้ือหมดไป (หรือรอ onset 30

วินาที หลงั จากให้ยาผูป้ ่ วยจะหยุดหายใจและตอ้ งช่วยหายใจโดยวิสัญญี

พยาบาล) หลงั จากน้ันจึงทาการทดสอบ Babinski’ Sign ซ้าอีกคร้ังถา้ ไม่

พบ จดั ให้ฟันผูป้ ่ วยชิดกัน แจง้ ความพร้อมกบั ทีมแพทยเ์ ร่ิมกดไฟทาการ

รักษา

8.สงั เกตลกั ษณะและประเมินระดบั การชกั

* ดา้ นร่างกาย เช่น อาการเกร็ง กระตุก ขนลกุ

* ดา้ น EEG สงั เกตระดบั คล่ืนสมองต้งั แต่การกดไฟ

จนกระทง่ั คล่ืนสมองกลบั เขา้ สู่ Base line ระยะเวลาที่

เหมาะสม คือ 25-60 วินาที และไม่เกิน 120 วนิ าที

* ถา้ ระยะชกั มากกวา่ 90 วนิ าที แพทยแ์ ละพยาบาลวสิ ัญญี

พิจารณาร่วมกนั ในการเพ่ิมปริมาณยา Thiopental หรือ Diazepam

เพอ่ื ใหผ้ ปู้ ่ วยหยดุ ชกั

*ถา้ ระยะชกั นอ้ ยกวา่ 25 วนิ าที แพทยพ์ ิจารณาทาซ้าหรือยตุ ิการทาตาม

เหมาะสม

9.ประเมินการหายใจของผูป้ ่ วยโดยวิสัญญีพยาบาลกรณี Duration ของ

ยาระงบั ความรู้สึกยงั ไมห่ มด ดูแลและช่วยหายใจ

พยาบาลประจาหน่วยรักษาด้วยไฟฟ้า (กรณีUn modified ECT) • แฟ้มประวตั ิผปู้ ่ วย
1.จดั ผูป้ ่ วยเข้ารับการรักษาตามลาดับคิวและระดับความรุนแรงของ • QF-IPD-07.01
อาการ

วิธปี ฏิบัติ แบบฟอร์ม/เอกสาร

2.ทวนสอบความถูกตอ้ งของผูป้ ่ วย ความครบถว้ นของเอกสาร แจง้ ทีม • แบบบนั ทึกทางการ

การรักษาเก่ียวกบั ภาวะเส่ียงท่ีตอ้ งเฝ้าระวงั ในใบ Time out เพ่ือการเฝ้า พยาบาล(NN2)
ระวงั ตลอดระยะเวลาทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า

3.พูดคุยกับผูป้ ่ วย อธิบาย/ขอความร่วมมือ ให้ข้อมูลการปฏิบัติตัว

ระหว่างการรักษาดว้ ยไฟฟ้า สัมผสั ให้กาลงั ใจ ให้ความมนั่ ใจในความ

ปลอดภยั และปฏิบตั ิการพยาบาลดว้ ยทา่ ทีนุ่มนวล

4.จดั ท่าผปู้ ่ วยใหน้ อนหงายราบ วางหมอนทรายบริเวณเอวและสะบกั

5.พยาบาล/พนักงานช่วยเหลือคนไข้ จานวน 5 คนช่วยจับผูป้ ่ วยตาม

ตาแหน่ง ดงั น้ี หัวไหล่และขอ้ มือ หวั เข่าและขอ้ เทา้ ขวา หัวเข่าและขอ้ เทา้

และประคองบริเวณศีรษะ

6.ทวนสอบความถูกตอ้ งและความเหมาะสมในการจดั ท่านอนและการ

จบั ผปู้ ่ วย

7.ให้ O2 canula 4 L./min ตลอดระยะเวลาทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า
8.ให้ผปู้ ่ วยกาผา้ ที่มือท้งั 2 ขา้ ง เพ่ือป้องกนั การบาดเจ็บบริเวณฝ่ ามือ ใส่

mouth guard เพ่ือป้องกนั การกดั ลิน้ -ริมฝีปาก

9.วาง Electrodes บริเวณขมบั ท้งั 2 ขา้ ง แจง้ ความพร้อมกบั แพทยเ์ พ่ือทา

การรักษา

10.ประเมินอาการผูป้ ่ วยตลอดระยะเวลาทาการรักษาด้วยไฟฟ้า เพื่อ

ป้องกนั อนั ตรายและภาวะแทรกซอ้ นท่ีอาจจะเกิดข้ึน

11.เม่ือสิ้นสุดระยะการชัก ตะแคงหน้าผูป้ ่ วยป้องกันการสาลกั พลิก

ตะแคงตวั ผูป้ ่ วยโดยจบั บริเวณไหล่และสะโพกไปด้านเดียวกับศีรษะที่

ตะแคง เอาหมอนทรายออกจากเอวและไหล่ จดั ทา่ นอนหงายราบ

12.ประเมินความพร้อมของผูป้ ่ วยก่อนการเคล่ือนยา้ ยออกจากห้องทา

การรักษา เช่น การหายใจ ความจาเป็นของการผกู มดั

13.สงั เกตภาวะแทรกซอ้ นพร้อมบนั ทึกผลความเสี่ยงท่ีเกิดข้นึ

พยาบาลหอผู้ป่ วย • แฟ้มประวตั ิผปู้ ่ วย
1.เตรียมความพร้อมของอุปกรณ์ท่ีใชข้ ณะทาการรักษา เช่น เครื่องรักษา • QF-IPD-07.01
ดว้ ยไฟฟ้า, mouth guard,conductive jell,ผา้ เช็ดหนา้ • แบบบนั ทึกทางการ
2.ทวนสอบความถูกตอ้ งของผูป้ ่ วย แฟ้มประวตั ิร่วมกับแพทยผ์ ูท้ าการ
รักษา พยาบาล(NN2)

วิธีปฏบิ ัติ แบบฟอร์ม/เอกสาร

3.ตรวจสอบความพร้อมผูป้ ่ วยซ้าก่อนทาการรักษา ไดแ้ ก่ การวางหมอน

การจดั ทา่ นอน การใส่สายออกซิเจน

4.ใส่ mouth guard จบั บริเวณปากและขากรรไกร ดูแลบุคลากรจบั ผปู้ ่ วย

อยา่ งถกู ตอ้ งทุกตาแหน่ง

5.วาง Electrodes พร้อมสื่อนาไฟฟ้าบริเวณขมับท้ัง 2 ข้าง แจ้งความ

พร้อมกบั แพทยเ์ พ่อื ทาการรักษา

6.ประเมินอาการผูป้ ่ วยตลอดระยะเวลาทาการรักษาด้วยไฟฟ้า เพื่อ

ป้องกนั อนั ตรายและภาวะแทรกซอ้ นที่อาจจะเกิดข้นึ

7.เม่ือสิ้นสุดระยะการชัก พลิกตะแคงหน้าผูป้ ่ วยไปด้านใดด้านหน่ึง

ป้องกนั การสาลกั น้าลายหรือเสมหะ พลิกตะแคงตวั ผูป้ ่ วยโดยจบั บริเวณ

ไหล่และสะโพกไปดา้ นเดียวกบั ศีรษะที่ตะแคง เอาหมอนออกจากเอวและ

ไหล่ จดั ทา่ นอนหงายราบ

8.ประเมินความพร้อมของผปู้ ่ วยก่อนการเคลื่อนยา้ ยออกจากห้องทาการ

รักษา เช่น การหายใจ ความจาเป็นของการผกู มดั

9.สงั เกตภาวะแทรกซอ้ นพร้อมบนั ทึกผลความเสี่ยงที่เกิดข้ึนหน่ึง

พนักงานช่วยเหลือคนไข้หอผ้ปู ่ วย • แฟ้มประวตั ิผปู้ ่ วย
1.ดูแลผปู้ ่ วยในความรับผิดชอบใหอ้ ยใู่ นสายตาตลอดเวลาเพอื่ ป้องกนั
ความเสี่ยงท่ีอาจจะเกิดข้นึ ในขณะผปู้ ่ วยรอคิวเขา้ ทาการรักษา เช่น ผปู้ ่ วย
ทาร้ายกนั , ผปู้ ่ วยหลบหนี
2.เตรียมความพร้อมและส่งผปู้ ่ วยพร้อมแฟ้มประวตั ิเขา้ ทาการรักษาตาม
คิวท่ีจดั ไว้
3.ช่วยจดั ท่านอนและจบั ผปู้ ่ วยตามตาแหน่งท่ีกาหนดขณะทาการรักษา
4.ช่วยพลิกตะแคงตวั /จดั ทา่ นอนหลงั การชกั เสร็จสิ้น
และผกู มดั ผปู้ ่ วยท่ีมีภาวะสบั สน/ดิ้นมากหลงั ทา
5.เคลื่อนยา้ ยผปู้ ่ วยไปหอ้ งสงั เกตอาการหลงั ทาการรักษา

พนกั งานช่วยเหลือคนไข้หน่วยรักษาด้วยไฟฟ้า • แฟ้มประวตั ิผปู้ ่ วย
1.เตรียมความพร้อมของสถานที่ วสั ดุ/อุปกรณ์ เครื่องมือ พร้อมใช้
2.เตรียมความพร้อมและส่งผปู้ ่ วยพร้อมแฟ้มประวตั ิเขา้ ทาการรักษา
ตามลาดบั ควิ

วิธีปฏิบตั ิ แบบฟอร์ม/เอกสาร

3.ช่วยจดั ท่านอนและจบั ผปู้ ่ วยตามตาแหน่งที่กาหนดขณะทาการรักษา
4.ช่วยพลิกตะแคงตวั /จดั ท่านอนหลงั การชกั เสร็จสิ้น
และผกู มดั ผปู้ ่ วยท่ีมีภาวะสับสน/ดิ้นมากหลงั ทา
5.เคลื่อนยา้ ยผปู้ ่ วยไปหอ้ งสังเกตอาการหลงั ทาการ

6.3 ระยะหลงั ทาการรักษาด้วยไฟฟ้า

วิธีปฏิบัติ แบบฟอร์ม/เอกสาร

จิตแพทย์

1.ให้การบาบดั กรณีผูป้ ่ วยมีภาวะแทรกซ้อนทางกายหลงั การ • Doctor order sheet

รักษาด้วยไฟฟ้า เช่น หยุดหายใจ กระดูกหัก/ข้อเคลื่อน ปวด

กลา้ มเน้ือ

2. ตรวจร่างกาย สั่งตรวจทางห้องปฏิบัติการและสั่งยุติการ

รักษาด้วยไฟฟ้ากรณีผู้ป่ วยมีภาวะแทรกซ้อนท่ีรุนแรง3.ให้

คาแนะนาปรึกษาและร่วมประชุมทีมสหวชิ าชีพ

ทันตแพทย์ (กรณีมีภาวะแทรกซอ้ น)

1.ตรวจสุขภาพในช่องปากผปู้ ่ วยหลงั ทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า • Doctor order sheet
2.ใหก้ ารรักษาผปู้ ่ วยท่ีมีความเส่ียง ท่ีส่งผลกระทบตอ่ การรักษา

ดว้ ยไฟฟ้าในคร้ังตอ่ ไป

3.ใหค้ าแนะนาปรึกษาและร่วมประชุมทีมสหวิชาชีพ

เภสัชกร

1.ประเมินและสรุปผลการใช้ยาท่ีมีผลกระทบต่อผูป้ ่ วยขณะ • แนวปฏิบตั ิการใชย้ าในการ
รักษาดว้ ยไฟฟ้า รักษาดว้ ยไฟฟ้าของ

2.ใหค้ าแนะนาปรึกษาและร่วมประชุมทีมสหวชิ าชีพ โรงพยาบาลสวนสราญรมย์

พยาบาลหน่วยรักษาด้วยไฟฟ้า (กรณีแพทย์ส่ังการรักษา • POST ANESTHETIC
วธิ ีการใชย้ าระงบั ความรู้สึกและยาคลายกลา้ มเน้ือ) RECORD
1.เม่ือผู้ป่ วยมาถึงRecovery roomเปิ ดทางเดินหายใจจัดท่า
Recovery position
2.ดูแลให้ O2 Nebulizer 8 lit/min Fio2 40% พ่น นาน 30 นาที

วธิ ปี ฏิบัติ แบบฟอร์ม/เอกสาร

3.ประเมินผูป้ ่ วยตาม Modified Aldrete ‘ s Score ทุก 15 นาที

ครบ 1 ชม.

4. Notify วิสัญญีพยาบาลทนั ที พบภาวะวิกฤติดงั น้ี

- O2 saturation ≤ 92 % , Apnea
- Bp มีการเปล่ียนแปลง ± 30 % จาก Baseline

- Activity ไม่สมารถขยบั แขนขาไดเ้ ลย

- Consciousness not responding

5.ไม่พบภาวะวิกฤติดูแลประเมินผูป้ ่ วยเม่ือครบ 1 ชม. ถ้า

Modified Aldrete‘s Score น้อยกว่า 10 คะแนน Notify วิสัญญี

แพทย/์ วิสัญญีพยาบาล เพื่อประเมินซ้า และลงบนั ทึกใน PACU

record

6. Modified Aldrete ‘ s Score คะแนนเตม็ 10 คะแนน

- ดูแลความสุขสบาย เชด็ หนา้ ดว้ ยผา้ ขนหนูชุบ น้าเยน็

- ดูแลให้จิบน้าหวานในกรณีที่ผูป้ ่ วยไม่มีอาการ คลื่นไส้

อาเจียน

- ตรวจสอบความถูกต้องของเอกสารซ้าส่งผูป้ ่ วยกลบั หอ

ผปู้ ่ วย

พยาบาลหน่วยรักษาด้วยไฟฟ้า (กรณีUn modified ECT)

1.เตรียมความพร้อมของสถานท่ีและอปุ กรณ์ • แฟ้มประวตั ิผปู้ ่ วย

2.ประเมินอาการหลงั ทาการรักษาด้วยไฟฟ้าวดั สัญญาณชีพ • QF-IPD-07.01
ภาวะพร่องออกซิเจน ระดบั ความรู้สึกตวั การบาดเจบ็ ช่องปาก
3. ป้องกนั อุบตั ิเหตจุ ากภาวะมึนงง สบั สน และภาวะแทรกซอ้ น • QF-IPD-07.05
อ่ืนๆ ที่อาจเกิดข้นึ ได้
4.จัดท่านอน ดูแลให้ O2cannular 4 lit/min. ผูกยึดผูป้ ่ วยกับ • แบบบนั ทึกทางการพยาบาล
เตียง(กรณีสับสนมาก) (NN2)
4.ดูแลให้ผู้ป่ วยนอนพักหลังการรักษาและสังเกตอาการ สมดุ บนั ทึกการตรวจเยย่ี ม
ตอ่ เนื่องอยา่ งนอ้ ย 60 นาที ผปู้ ่ วยหลงั ทาการรักษาดว้ ย
ไฟฟ้า

5.พิจารณารายงานแพทย์ผูท้ าการรักษาด้วยไฟฟ้า เม่ือพบ

ภาวะแทรกซอ้ นที่เป็นอนั ตราย

6.บนั ทึกสัญญาณชีพ ค่า O2 Sat และภาวะแทรกซ้อนในแบบ

บนั ทึกการรักษาดว้ ยไฟฟ้า

วิธปี ฏบิ ัติ แบบฟอร์ม/เอกสาร

7.บนั ทึกรายงานการปฏิบตั ิการพยาบาล และส่งต่อขอ้ มูลการ

รักษาในรายที่ตอ้ งเฝ้าระวงั เพื่อการดูแลต่อเนื่อง ยา้ ยผปู้ ่ วยกลบั

ตึกตามเกณฑก์ ารยา้ ยผปู้ ่ วย

8.ตรวจเยีย่ มผปู้ ่ วยหลงั ทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้าที่ตึกและบนั ทึก

ผลการตรวจเยย่ี ม

พยาบาลหอผ้ปู ่ วย (กรณี modified ECT)

1. ผปู้ ่ วยกลบั ถึงตึกใหน้ อนพกั ตรวจวดั V/S ทกุ 15 นาที • แฟ้มประวตั ิผปู้ ่ วย

4 คร้ัง ทุก 30 นาที 2 คร้ัง และทุก 1 ชม. จนกว่าจะstable และ • QF-IPD-07.01
บันทึกผลการตรวจในแบบบันทึกสัญญาณชีพ (ดูแลเหมือน • QF-IPD-07.05
ผปู้ ่ วยหลงั ผา่ ตดั ) • แบบบนั ทึกทางการพยาบาล
2.ประเมินระดับความรู้สึกตัว การรับรู้ เวลา สถานท่ี บุคคล

การทรงตวั และความตอ้ งการช่วยเหลือในชีวติ ประจาวนั

3.ประเมินภาวะแทรกซ้อนหลงั ดมยาสลบ เช่น อาการคลื่นไส้

อาเจียนรุนแรง หากพบNotifyแพทยเ์ จา้ ของไขแ้ ละแจง้ วิสัญญี

พยาบาลเพอื่ ปรับแผนการใหย้ านาสลบในคร้ังต่อไป

พยาบาลหอผู้ป่ วย (กรณีUn modified ECT)

1.ผูป้ ่ วยกลับถึงตึก ให้นอนพัก ตรวจวดั สัญญาณชีพ และ

บนั ทึกผลการตรวจในแบบบนั ทึกสญั ญาณชีพ

2.ประเมินระดบั ความรู้สึกตัว การรับรู้ เวลา สถานท่ี บุคคล

การทรงตวั และความตอ้ งการช่วยเหลือในชีวิตประจาวนั

3. สังเกตอาการขา้ งเคียง และภาวะแทรกซ้อนหลงั การรักษา

เช่น หลงลืม สับสน ปวดศีรษะ ปวดกลา้ มเน้ือ รายงานแพทย์

4.กรณีผูป้ ่ วย Maintenances ECT. ก่อนจาหน่ายให้ขอ้ มูล การ

สังเกต ภาวะแทรกซ้อนท่ีอาจเกิดข้ึน ช่องทางการขอความ

ช่วยเหลือ สถานบริการสาธารณะสุขใกลบ้ า้ น

5.บนั ทึกผลการเปล่ียนแปลงหลงั การรักษาดว้ ยไฟฟ้าในแบบ

บนั ทึกทางการพยาบาลและแบบบนั ทึกภาวะแทรกซ้อนจากการ

รักษาดว้ ยไฟฟ้า

พนักงานช่วยเหลือคนไข้หน่วยรักษาด้วยไฟฟ้า

1.เตรียมความพร้อมของสถานที่ วสั ดุ/อุปกรณ์ เครื่องมือ/

เครื่องใชใ้ หเ้ พียงพอ พร้อมใชห้ ลงั ทาการรักษาผูป้ ่ วยดว้ ยไฟฟ้า

วิธีปฏิบัติ แบบฟอร์ม/เอกสาร

2.ดูแลความสุขสบายของผปู้ ่ วย เช็ดหนา้ ดว้ ยผา้ เยน็ จดั ทา่ นอน

ช่วยผูกยึดผูป้ ่ วย(กรณีสับสนมาก) เฝ้าระวงั อุบตั ิเหตุจากการตก

เตียง

3.ช่วยเคลื่อนยา้ ยผปู้ ่ วยจากหอ้ งสงั เกตอาการไปหอ้ งพกั ฟ้ื น

4.เม่ือผปู้ ่ วยรู้สึกตวั ดี จดั เตรียม/ดูแลใหด้ ่ืมน้าหวาน/ น้าอุน่

พนกั งานช่วยเหลือคนไข้หอผู้ป่ วย

1.ดูแลความสุขสบายของผปู้ ่ วย เชด็ หนา้ ดว้ ยผา้ เยน็ จดั ท่านอน

ช่วยผูกยึดผูป้ ่ วย(กรณีสับสนมาก) เฝ้าระวงั อุบตั ิเหตุจากการตก

เตียง

2.ช่วยเคลื่อนยา้ ยผปู้ ่ วยจากหอ้ งสังเกตอาการไปหอ้ งพกั ฟ้ื น

3.เม่ือผูป้ ่ วยรู้สึกตวั ดี ดูแลให้ด่ืมน้าหวาน/ น้าอุ่น(กรณีมีอาการ

คล่ืนไสอ้ าเจียน)

4.เคล่ือนยา้ ยผูป้ ่ วยกลบั ตึกโดยรถยนต์ของโรงพยาบาลสวน

สราญรมย์

7.ข้อกาหนดการให้บริการ เวลา
หน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้าใหบ้ ริการ ดงั น้ี 14.00-16.00 น. ทุกวนั ทาการ
7.30-12.00 น. ทกุ วนั ทาการ
รายการ 14.00-16.00 น.ทุกวนั ทาการ
ก่อนการรักษาดว้ ยไฟฟ้า ตามการระบขุ องแพทย์
รักษาดว้ ยไฟฟ้า
หลงั การรักษาดว้ ยไฟฟ้า
กรณีฉุกเฉินนอกเวลาราชการ

8. ข้อกาหนดการให้บริการ ผูป้ ่ วยจิตเวชที่แพทยส์ ่ังทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า มี 2 วธิ ี คือ
8.1 Modified electroconvulsive therapy
8.2 Unmodified electroconvulsive therapy

9.ตัวชี้วดั คณุ ภาพของกระบวนการ
9.1 ร้อยละ 90 ของบคุ ลากรมีปฏิบตั ิงานการบริการผปู้ ่ วยรักษาดว้ ยไฟฟ้าตามคมู่ ือ
9.2 ร้อยละ 80 ของบุคลากรมีความพึงพอใจต่อการใช้คู่มือการปฏิบตั ิงานการบริการผูป้ ่ วยรักษาด้วย

ไฟฟ้า สาหรับทีมสหวชิ าชีพ

10.การตดิ ตามประเมนิ ผล
นิเทศติดตามการปฏิบตั ิงานของทีมสหวชิ าชีพ ทกุ 6 เดือน โดยเปรียบเทียบกบั มาตรฐาน

การปฏิบตั ิงานตามคมู่ ือการปฏิบตั ิงานการบริการผูป้ ่ วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า สาหรับทีมสหวชิ าชีพ

11. ช่องทางรับฟังข้อเสนอแนะ/ข้อร้องเรียนต่อการให้บริการ
การให้บริการ หากไม่เป็นไปตามขอ้ ตกลงท่ีระบุไวข้ า้ งตน้ สามารถติดต่อเพ่ือร้องเรียนไดท้ ี่หน่วย

รักษาดว้ ยไฟฟ้า / กลอ่ งรับขอ้ คดิ เห็น/ ทางโทรศพั ทห์ มายเลข 62143/ ทางวาจาท่ีหน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า

บรรณานุกรม

กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข. (2556). บทท่ี 7 มาตรฐานการบริการพยาบาลผปู้ ่ วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า
มาตรฐานการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต. พิจิตร: วิจิตรการพิมพ.์

กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข. (2551). พระราชบัญญัติสุขภาพจิต พ.ศ.2551. กรุงเทพฯ: บริษทั บี
ยอนด์ พบั ลิสช่ิง.

ธีระ ลีลานันทกิจ. (2553). การรักษาด้วยไฟฟ้า ทฤษฎีและการปฏิบัติ. กรุ งเทพฯ: โรงพิมพ์
มหาวิทยาลยั ธรรมศาสตร์.

มานี รักษาเกียรติศกั ด์ิและคณะ. (2558). ตาราวิสัญญีพื้นฐานและแนวทางปฏิบัติ. กรุงเทพฯ: บริษทั พี.เอ.
ลีฟวง่ิ จากดั .

รัตนา สายพาณิชย.์ (2560). Electroconvusive Therapy (ECT). สืบคน้ ขอ้ มูลเมื่อวนั ท่ี 15 เดือนสิงหาคม
พ.ศ.2560, จาก http://www.mahidol.ac.th/mahidol/ra/rapo/ecc.html.

โรงพยาบาลสวนสราญรมย์ กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข. (2554). การพยาบาลผู้ป่ วยรักษาด้วย
ไฟฟ้า Unmodified ECT. สุราษฎร์ธานี: หน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า โรงพยาบาลสวนสราญรมย.์

โรงพยาบาลสวนสราญรมย์ กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข. (2559). พัฒนาระบบการดูแลผู้ป่ วย
รักษาด้วยไฟฟ้าแบบใช้ยาสลบ(MECT). สุราษฎร์ธานี: หน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า โรงพยาบาลสวน
สราญรมย.์

ลาวลั ย์ ตูจ้ ินดา. (2559). ยาระงับความรู้สึกที่บริหารทางหลอดเลือด. กรุงเทพฯ: โรงพิมพแ์ ห่งจุฬาลงกรณื
มหาวทิ ยาลยั .

สุขเจริญ ต้งั วงษไ์ ชย. (2552). การรักษาดว้ ยไฟฟ้า และการรักษาทางชีวภาพดว้ ยวิธีอ่ืนๆ.ใน พิเชษฐ อุดม
รัตน์ และสรยทุ ธ วาสิกนานนท(์ บรรณาธิการ), ตาราโรคจิตเภท(หนา้ 238-252). สงขลา: ชาญเมือง
การพมิ พ.์

โสภณ กฤษณะรังสรรค์. (2559). คู่มือการช่วยชีวิตข้ันสูงสาหรับบุคลากรทางการแพทย์. กรุงเทพฯ:
บจก.ปัญจมิตรการพิมพ.์

องั กาบ ปราการรัตน์และคณะ. (2556). ตาราวิสัญญวี ทิ ยา เล่ม2. พมิ พค์ ร้ังท่ี4. กรุงเทพฯ: เอ-พลสั พริ้น.
อรลกั ษณ์ รอดอนนั ตแ์ ละคณะ. (2560). วิสัญญีบริบาลทนั ยคุ . กรุงเทพฯ: บริษทั ลกั ก้ี สตาร์ มีเดีย จากดั .
Fink, M. (2009). Electroconvulsive therapy: A guide for professionals and their patients. New York:

Oxford university press.
Kluger MT, Bullock MF. ( 2 0 0 2 ) . Recovery room incidents: a review of 4 1 9 reports from the

anaesthetic incident monitoring study. Anaesthesia 2002; 57 : 1060 -6.

White PE, Eng MR. Intravenous anesthetics In: Barash PG, Cullen BF, Stoelting RK, Cahalan MK, Stock
MC, Ortega R, Editors. Clinical anesthesia 7thed. Philadephia, Lippincott-Wilkins, 2013: p.478-
500.

ภาคผนวก

1.ขอ้ บ่งช้ี (criteria) Modified ECT และ Unmodified ECT
2.บทบาทหนา้ ที่ของทีมพยาบาลร่วมปฏิบตั ิงาน
3.แนวปฏิบตั ิ ในการส่งผปู้ ่ วยทา Modified ECT
4.แนวปฏิบตั ิทางทนั ตกรรมของผปู้ ่ วยท่ีรับการรักษาดว้ ยไฟฟ้า
5.แนวปฏิบตั ิการยกเลิกการผกู ยดึ ผปู้ ่ วยหลงั การรักษาดว้ ยไฟฟ้า
6.แนวปฏิบตั ิการป้องกนั ผปู้ ่ วยหลบหนี
7.แนวปฏิบตั ิการดูแลในช่องปากผปู้ ่ วยขณะทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า(ยนั ตก์ นั หลดุ )
8.แนวปฏิบตั ิเพ่ือป้องกนั การผสมยานาสลบผิด
9.แนวปฏิบตั ิเพื่อเป้องกนั การเกิดภาวะหยดุ หายใจจากการักษาดว้ ยไฟฟ้า
10.ยาทางจิตเวชที่มีผลต่อการรักษาดว้ ยไฟฟ้า
11.ยานาสลบทางหลอดเลือดดา
12.ยาหยอ่ นกลา้ มเน้ือ
13. QF-IPD-07.01 แบบบนั ทึกการรักษาดว้ ยไฟฟ้าแบบ Unmodified
14. QF-IPD-07.02ทะเบียนการรักษาดว้ ยไฟฟ้า
15. QF-IPD-07.03สถิติผปู้ ่ วยรับการรักษาดว้ ยไฟฟ้า
16. QF-IPD-07.04ใบยนิ ยอมรับการรักษาดว้ ยไฟฟ้า ของโรงพยาบาลสวนสราญรมย์
17. QF-IPD-07.05แบบบนั ทึกภาวะแทรกซอ้ นจากการรักษาดว้ ยไฟฟ้า
18. QF-IPD-07.07 แบบประเมินคดั กรองปัจจยั เส่ียงสาคญั ในการรักษาดว้ ยไฟฟ้า (CATAC)
19. แบบบนั ทึกการใหย้ าร่วมกบั รักษาดว้ ยไฟฟ้า (Pre anesthetic Record)
20. Anesthetic Record
21. Post anesthetic Record
22.รายนามผจู้ ดั ทา

1.ข้อบ่งชี้ (criteria) Modified ECT และ Unmodified ECT

การรักษาด้วยไฟฟ้าแบบ Modified ECT
1. อาการทางจิตรุนแรงไม่สามารถรอการออกฤทธ์ิของยาได้
2. ทนต่อผลขา้ งเคียงจากยาไม่ได้
3. มีภาวะฉุกเฉินทางจิตเวช เช่น กา้ วร้าวรุนแรง ฆ่าตวั ตาย
4. ไม่ตอบสนองตอ่ การรักษาดว้ ยยา
5. คงสภาพอาการเพ่ือการกลบั เป็นซา้
กรณีท่ีไม่สามารถรักษาดว้ ยไฟฟ้าแบบ Modified ECT พจิ ารณาเปล่ียนเป็นการรักษาแบบ Unmodified

ECT

การรักษาแบบ Unmodified ECT
1. ไม่สามารถทาการเจาะเลือดเพ่ือการใหย้ านาสลบหรือยาคลายกลา้ มเน้ือ
2. มีภาวะหอบท่ียงั ไมส่ ามารถควบคมุ อาการได้
3. มีภาวะท่ีเป็นขอ้ หา้ มต่อการดมยาสลบและการใหย้ าคลายกลา้ มเน้ือ เช่น มีภาวะแพย้ านาสลบหรือยา

คลายกลา้ มเน้ือ การไดร้ ับบาดแผลไฟไหมร้ ุนแรงขนาดใหญใ่ นช่วง 24 เดือนที่ผา่ นมา มีภาวะโพแทสเซ่ียม
ในเลือดสูง มีภาวะโรคตบั หรือโรคไต เป็นตน้

4. มีประวตั ิการสมั ผสั สารประเภท Organophosphate ภายใน 12 เดือน
5. ผปู้ ่ วยมีภาวะ BMI > 30 ร่วมกบั การประเมินทางเดินหายใจของพยาบาลวิสญั ญี
6. ไมเ่ กิดการชกั ภายหลงั จากปรับการใหไ้ ฟฟ้าระดบั สูงหรือไม่ตอบสนองต่อกรรักษาดว้ ยไฟฟ้าที่มีการ
ใชย้ านาสลบร่วม
7. เป็นความประสงคข์ องผปู้ ่ วยหรือญาติผปู้ ่ วยโดยไม่มีขอ้ หา้ มของการรักษาดว้ ยไฟฟ้า
8. ตามดุลยพินิจของแพทยเ์ จา้ ของไข้

2.บทบาทหน้าที่ของทมี พยาบาลร่วมปฏบิ ตั งิ าน

2.1 บทบาทหน้าที่ของทีมพยาบาลร่วมปฏบิ ตั ิงานดแู ลผ้ปู ่ วยที่หน่วยรักษาด้วยไฟฟ้าแบบ Unmodified ECT

บทบาทหนา้ ที่ของทีมพยาบาล มี ดงั น้ี

(R=RN พยาบาลวิชาชีพ T=TN พยาบาลเทคนิค)

R1: เอกสาร-ลงทะเบียน

1. ตรวจสอบความถกู ตอ้ งผปู้ ่ วย ป้ายชื่อ แฟ้มประวตั ิ แบบบนั ทึกที่เกี่ยวขอ้ งและภาวะที่ควรระวงั ขณะ
ทาการรักษา

2. บนั ทึกขอ้ มูลการรักษาในแบบบนั ทึกการทาหตั ถการ
3. ติดป้ายสัญลกั ษณ์ผปู้ ่ วยแสดงภาวะที่ควรระวงั
4. สรุปสถิติจานวนผปู้ ่ วยรักษาดว้ ยไฟฟ้าในแตล่ ะคร้ัง แยกตามรายหอผปู้ ่ วยในสมดุ สถิติผปู้ ่ วยรักษา

ดว้ ยไฟฟ้า
R2 : ดแู ลขณะทาการรักษา

1. เตรียมความพร้อมเครื่องรักษาดว้ ยไฟฟ้า ออกซิเจน อปุ กรณ์ตา่ งๆที่ใชข้ ณะทาการรักษา
2. ทวนสอบความถกู ตอ้ งของผปู้ ่ วย แฟ้มประวตั ิร่วมกบั แพทยผ์ รู้ ักษา
3. ตรวจสอบความพร้อมผปู้ ่ วยซ้าก่อนทาการรักษา ไดแ้ ก่ การวางหมอน การจดั ทา่ นอน การใส่สาย

ออกซิเจน
4. ใส่ mouth guard จบั บริเวณปากและขากรรไกร ดูแลบคุ ลากรจบั ผปู้ ่ วยอยา่ งถกู ตอ้ ง
R3 : ดแู ลหลงั ทาการรักษา

1. ประเมินอาการผปู้ ่ วยหลงั ทาการรักษา สงั เกตการหายใจ ดูแลใหอ้ อกซิเจน cannula 4 ลิตร/นาทีและ
ภาวะแทรกซอ้ นต่างๆ

2. จดั ทา่ นอน ความเรียบร้อยของเส้ือผา้ ผกู ยดึ ผปู้ ่ วยกบั เตียง(กรณีสบั สนมาก) เกบ็ บตั รคิว
3. ตรวจวดั สัญญาณชีพและบนั ทึกลงในแบบบนั ทึกการรักษาดว้ ยไฟฟ้า กรณีพบคา่ ผดิ ปกติพจิ ารณา

รายงานแพทยผ์ ทู้ าการรักษา
4. บนั ทึกผลการติดตามภาวะแทรกซอ้ น ในแบบบนั ทึกภาวะแทรกซอ้ นจากการรักษาดว้ ยไฟฟ้า

NA1 : เอกสาร-ลงทะเบยี นร่วมกบั R1 และดแู ลหลงั ทาการรักษาร่วมกบั R3

1. เช็ดหนา้ ผปู้ ่ วย เก็บ mouth guard และผา้ เช็ดหนา้ ออกจากตวั ผปู้ ่ วย
2. ตรวจสอกการบาดเจบ็ ของเนื่อเยอื่ ในช่องปาก

NA2 : เตรียมความพร้อมผ้ปู ่ วยก่อนทาการรักษาและวาง electrode ขณะแพทย์ทาการรักษา

การเตรียมความพร้อมผ้ปู ่ วยก่อนทาการรักษา โดย

1. ตรวจสอบฟันปลอม ความชุ่มช้ืนเยอ่ื บชุ ่องปาก(ทาวาสลีนใหผ้ ปู้ ่ วยทุกราย)ผมไมเ่ ปี ยก ไมท่ าแป้ง
2. ตรวจสอบป้ายสญั ลกั ษณ์ผปู้ ่ วยแสดงภาวะท่ีควรระวงั
3. แยกผปู้ ่ วยที่มีพฤติกรรมเส่ียงต่อการเกิดอนั ตรายโดยการผกู ยดึ ท่ีเตียง
4. ดูแลและส่งเสริมใหผ้ ปู้ ่ วยมีกิจกรรมผอ่ นคลายขณะรอทาการรักษา เช่น พูดคยุ ระหวา่ งผปู้ ่ วยดว้ ยกนั

อ่านหนงั สือ ฟังเพลง เป็นตน้
5. ใหข้ อ้ มูลการรักษา ไดแ้ ก่ การใหอ้ อกซิเจน การวางหมอน การใส่ mouth guard เป็นตน้

2.2 บทบาทหน้าที่ของทมี พยาบาลร่วมปฏบิ ตั งิ านดูแลผ้ปู ่ วยที่หน่วยรักษาด้วยไฟฟ้าแบบ Modified ECT

บทบาทหนา้ ที่ทีมพยาบาลในการรักษาดว้ ยไฟฟ้าแบบใชน้ าสลบ มีดงั น้ี
R1พยาบาลห้องเตรียมผ้ปู ่ วยก่อนทาการรักษาด้วยไฟฟ้า
หนา้ ท่ี 1. รับผปู้ ่ วยจากตึก Check รายละเอียดเก่ียวกบั ผปู้ ่ วยดงั น้ี
- ชื่อผปู้ ่ วย
- แฟ้มผปู้ ่ วย
- NPOต้งั แต่เวลา…………..น. ( 6-8 ชม.)
- ถอดฟันปลอม/คอนแทกเลนส์
- การถา่ ยปัสสาวะ
- เปิ ดเสน้ ดว้ ย
- Medicut No 22 หรือ 24
- Set IV
- 0.9% NSS 500 ml.
- สาย Extention
- T - way

- Check v/s ตามใบ ECT record
– BP
- PR
- RR
- O2sat

R2พยาบาลห้องทาการรักษา (=พยาบาล Hold mask )

หนา้ ท่ี 1. เตรียม Anesthetic mask + bacterial filter ต่อ Set ดมยา

2. ติด EEG trode ที่ก่ึงกลางค้ิวท้งั 2 ขา้ ง และหลงั หู 2 ขา้ ง

3. Pre – Oxygenate ดว้ ย O2 6 LPM Fio2100%

4. Test eye rash reflex เพอื่ ดูวา่ ผปู้ ่ วยหลบั หรือยงั ถา้ ไม่พบ เร่ิม Ventilate

5. ขณะที่แพทยจ์ ะปล่อยพลงั งานให้หยุด Ventilate และเร่ิมอีกคร้ังเมื่อจิตแพทยแ์ จ้งว่า
EEG หยุดเริ่ม Ventilate ได้ กรณี O2sat drop นอ้ ยกวา่ 90% แจง้ จิตแพทยพ์ ิจารณา
Ventilate ก่อน

6. Assisted ventilate จนกระทง่ั ผปู้ ่ วยหายใจไดด้ ี O2sat > 95 % ยา้ ยไปผปู้ ่ วยไป PACU.

7. เก็บ Anesthetic mask + bacterial filter ไวข้ ้างตัวผูป้ ่ วยบนเตียง (เพื่อนาไปใช้ต่อใน
PACU)

R3วสิ ญั ญีพยาบาล

- เตรียมเคร่ืองดมยาสลบ test เคร่ือง พร้อมใช้ เสียบปล้กั ไฟ ตอ่ Oxygen pipeline เตรียม
อุปกรณ์ช่วยหายใจฉุกเฉินพร้อมใช้
- เตรียมยานาสลบและยาคลายกลา้ มเน้ือ (Thiopental, Succinly)
- Monitor V/S ( BP., EKG ,O2Sat)
- ตรวจสอบชื่อ - สกลุ ผปู้ ่ วยกบั ใบ ECT record ใหต้ รงกนั
- ทา Time out โดย 1.เรียกชื่อ-สกุลผปู้ ่ วย

2.ทา ECT คร้ังน้ีเป็นคร้ังท่ี………

3.พลงั งานท่ีใชใ้ นคร้ังก่อน…………%
4.ปริมาณยา Thiopental……………..mg.

Succinyl…………….... mg.
5.ปัญหาท่ีพบในคร้ังก่อน(เช่น BP สูง. มี Deliriumหลงั ทา)
- เมื่อทีมการรักษาพร้อม ดูแลฉีดยานาสลบ (Thiopental/propofol)
- เม่ือผปู้ ่ วยหลบั ตรวจไม่พบ Eye rash reflex ดูแลฉีดยาคลายกลา้ มเน้ือ (Succinyl)เมื่อ Fasciculation
หมด test Babinski reflex หากไมม่ ีแจง้ จิตแพทยเ์ พื่อเร่ิมทาการปลอ่ ยพลงั งานไฟฟ้า
- ขณะผปู้ ่ วยชกั Observe ระยะเวลา ระดบั การชกั ร่วมกบั จิตแพทย์ เพ่อื พจิ ารณาเพ่ิม-ลดยานาสลบ
ตามความเหมาะสมของผปู้ ่ วยแตล่ ะราย
- Record v/s ลงใน ECT record ก่อนทา ขณะทา และหลงั ทาการรักษาทนั ที, หลงั ทา 5 นาที
-บนั ทึก Duration ของอาการชกั ของ Muscle เมื่อหยดุ แจง้ จิตแพทย์
- เม่ือแพทยบ์ อก EEG หยดุ ใหบ้ นั ทึกระยะเวลาของการชกั
- Observe การหายใจของผปู้ ่ วยหลงั ชกั เสร็จ จนกว่าผูป้ ่ วยจะหายใจไดเ้ องโดยไม่ใชก้ ลา้ มเน้ือหนา้
ทอ้ งในการหายใจ ไม่มีปี กจมูกบาน หายใจสม่าเสมอ ไมม่ ี Cyanosis พิจารณายา้ ยผปู้ ่ วยไปยงั
PACU
R4พยาบาลห้องพกั ฟื้ น (PACU nurse )

1. รับผปู้ ่ วยหลงั ทา M.ECT ตรวจสอบ ช่ือ แฟ้มประวตั ิ ใหต้ รงผปู้ ่ วย

2. ดูแลจดั Position เพ่อื ใหห้ ายใจไดส้ ะดวก

3. ดูแล Clear air way หากพบมีเสมหะ

4. ดูแลให้ On oxygen nebulizer 8 LPM Fio2 40% with mask

5. ดูแลวดั V/S แรกรับ และวดั ทกุ 15 นาที จนครบ 1 ชม.

6. ประเมินผปู้ ่ วยตาม แบบบนั ทึก Modified aldrete’s score (คะแนนตอ้ ง เตม็ 10 หรือ เทา่ กบั ท่ี
ผปู้ ่ วยเป็นอยกู่ ่อนไดร้ ับยาระงบั ความรู้สึก)

7. หากพบมีภาวะผิดปกติ เช่น BP. สูง มากกวา่ 20% จาก baseline เดิม ของผปู้ ่ วย หายใจไม่
สม่าเสมอ มี Cyanosis หรือมีความผดิ ปกติอ่ืนท่ีไม่ปลอดภยั แก่ผปู้ ่ วย พจิ ารณารายงานแพทย์

วสิ ญั ญี หรือ แจง้ วสิ ญั ญีพยาบาลทนั ที

8. เมื่อ ครบ 1 ชม. หากคะแนน Modified aldrete’s scoreเตม็ 10 หรือ เท่ากบั ท่ี ๆ
ผปู้ ่ วยเป็นอยกู่ ่อนไดร้ ับยาระงบั ความรู้สึก V/S ปกติ พจิ ารณายา้ ยผปู้ ่ วยกลบั ตึก

NA1

1.ดูแลความสุขสบายของผูป้ ่ วย เช็ดหน้าดว้ ยผา้ เยน็ จดั ท่านอน ช่วยผูกยึดผูป้ ่ วย(กรณีสับสนมาก)
เฝ้าระวงั อบุ ตั ิเหตุจากการตกเตียง

2.ช่วยเคล่ือนยา้ ยผปู้ ่ วยจากหอ้ งสงั เกตอาการไปหอ้ งพกั ฟ้ื น

3.เมื่อผปู้ ่ วยรู้สึกตวั ดี ดูแลใหด้ ื่มน้าหวาน/ น้าอุ่น(กรณีมีอาการคล่ืนไส้อาเจียน)

4.เคล่ือนยา้ ยผปู้ ่ วยกลบั ตึกโดยรถยนตข์ องโรงพยาบาลสวนสราญรมย์

3.แนวปฏิบัติ ในการส่งผ้ปู ่ วยทา Modified ECT

แนวปฏิบตั ิปฏิบตั ิ (Protocol)ในการส่งผปู้ ่ วยทา Modified ECT ดงั น้ี

1. เม่ือมีคาสั่ง (Order) จากแพทยว์ ่ามีผูป้ ่ วยทา M.ECT พยาบาลประจาตึก Tel.แจง้ หน่วยM.ECT
(ปัจจุบนั ใชเ้ บอร์ 62523 , 62183) แจง้ รายละเอียดผปู้ ่ วย ดงั น้ี

- รายละเอียดทว่ั ไป ชื่อ นามสกลุ อายุ เพศ

- โรคประจาตวั ทางกาย ยาที่กินปัจจุบนั

- เหตผุ ลที่ส่งทารักษาดว้ ยไฟฟ้า

2. เจาะเลือด ส่ง Auto lab CBC ,Bun Cr, E’lyte หากผปู้ ่ วยมีโรคประจาตวั อื่นหรือ มีประวตั ิใช้
สุรา พจิ ารณาตรวจ LFT เป็นรายกรณี หากผปู้ ่ วยเคยมีผลตรวจแลว้ ไม่เกิน 2 สปั ดาห์ ไม่ตอ้ งเจาะซ้า

3. ส่งทา CXR ก่อนรักษาดว้ ยไฟฟ้า 1 วนั ทาการถา้ ไม่เคยตรวจภายในระยะเวลา 1 ปี (ไม่ส่งทา
CXR ไวห้ ลายวนั ก่อนรักษาดว้ ยไฟฟ้า เน่ืองจากมีความเสี่ยงท่ีผปู้ ่ วยอาจเกิดการเปลี่ยนแปลงของพยาธิสภาพ
ของปอดได้ และหากมี CXR เก่าหาผลไว)้ ในกรณีที่ผูป้ ่ วยมีประวตั ิเป็ นโรคปอดอกั เสบบ่อย หรือมีอาการ
แสดงที่มีความเส่ียงต่อการเป็นโรคปอด แจง้ พยาบาลวิสญั ญีเพื่อประเมินผปู้ ่ วยซ้า และส่งทา CXR ใหม่

4. ส่งทา EKG ถา้ ไมเ่ คยตรวจภายในระยะเวลา 1 ปี (หากมีEKG เก่าหาผลไวใ้ นแฟ้มผปู้ ่ วย)

5. มีใบยนิ ยอมรับการรักษาหรือใบบงั คบั รักษาของคณะกรรมการจากสถานบาบดั รักษา

6. งดน้าและอาหารก่อนทาอยา่ งนอ้ ย 6 ชวั่ โมงก่อนทา

7. ถอดคอนเทคเลนส์ ถอดฟันปลอมออก (ถา้ มี) เพ่ือป้องกนั ฟันปลอมหลุดร่วงลงอดุ ทางเดินหายใจ
ในกรณีผปู้ ่ วยชายดูแลผปู้ ่ วยโกนหนวดก่อนวนั ทาการรักษา ทกุ คร้ัง (หากหนวดยาว จะทาใหก้ าร hold mask
ผปู้ ่ วยยากและไมม่ ีประสิทธิภาพ เป็นอนั ตรายต่อผปู้ ่ วย)

8. ใหผ้ ปู้ ่ วยปัสสาวะใหเ้ รียบร้อยก่อนส่งทา

9. จดั ใหม้ ีพยาบาลหรือเจา้ หนา้ ที่ประจาตึกมาพร้อมผปู้ ่ วยอย่างนอ้ ย 1 คน ในเชา้ วนั ทา และใหม้ าถึง
หน่วย M.ECT เวลา 7.45 น. เพ่อื เปิ ดเส้นให้ IV และลงทะเบียนประเมินผปู้ ่ วยก่อนทา

10. กรณีงดการรักษากรุณาโทรศพั ทแ์ จง้ หน่วย M.ECT เพอ่ื จะไดไ้ มต่ อ้ งเตรียมยาและอปุ กรณ์เพราะ
เป็นการสิ้นเปลืองค่าใชจ้ ่ายของโรงพยาบาล

11. พยาบาลวิสัญญี จะไปประเมินผูป้ ่ วยก่อนทา 1 วนั ในเวลา 14.00 น. ของทุกคร้ังที่ทา M.ECT
คร้ังแรก และติดตามเยยี่ มผปู้ ่ วยหลงั ทาในเวลา 14.00 น. ทุกราย

12. ในกรณี หากผปู้ ่ วยที่ทา M.ECT คร้ังที่ 2 เป็นตน้ ไป หากพบผปู้ ่ วยมีอาการผดิ ปกติเช่น มีไข้ BT ≥
37.5 c , มีอาการหอบ, เจ็บหน้าอก , เป็ นหวดั มีน้ามูก มีเสมหะ , V/S ผิดปกติ หรือมีอาการอ่ืนที่ผิดปกติ
กรุณาโทรแจง้ หน่วย M.ECT เพอ่ื พยาบาลวสิ ญั ญีไดไ้ ปประเมินซ้าวา่ สามารถทาการรักษาไดห้ รือไม่

4.แนวปฏบิ ตั ทิ างทันตกรรมของผ้ปู ่ วยท่ีรับการรักษาด้วยไฟฟ้า

ผปู้ ่ วยที่แพทยว์ างแผนการรักษาดว้ ยไฟฟ้าจะไดร้ ับการตรวจช่องปากและฟันจากทนั ตแพทยท์ ุกราย
เน่ืองจากหากผปู้ ่ วยมีแผลในช่องปากที่ง่ายต่อการติดเช้ือ หรือมีฟันท่ีมีโอกาสโยกหลุดไดง้ า่ ย มีหินปูนขนาด
ใหญ่ หรือมีฟันปลอมท่ีหลวมอยซู่ ่ึงอาจหลุดเขา้ ไปในคอและขดั ขวางการหายใจ ทาใหเ้ กิดภาวะแทรกซ้อนท่ี
รุนแรง/เสียชีวติ ระหวา่ งทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้าได้

ลกั ษณะฟันและเนื้อเยื่ออ่อนทมี่ ีความเสี่ยงสูงต่อการเกดิ Dental Trauma ขณะทาการรักษาด้วยไฟฟ้า

ส่ิงท่ีต้องตรวจประเมนิ การบนั ทึก การรักษา

1.อาการบวมบริเวณ บนั ทึกตาแหน่ง ลกั ษณะการบวมและ รักษาอาการติดเช้ือโดยใหย้ าปฏิชีวนะ

ใบหนา้ (facial สาเหตุ และยาแกป้ วด บางรายอาจตอ้ งผา่

swelling) ระบายหนองร่วมดว้ ยและประเมินวา่

ผปู้ ่ วยสามารถทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า

ไดห้ รือตอ้ งเลื่อนการรักษา

2.สภาพเน้ือเย่ือภายใน หากพบ soft tissue lesions ใหบ้ นั ทึก ใหก้ ารรักษาเพอ่ื ป้องกนั การติดเช้ือและ

ช่องปาก ตาแหน่ง ขนาด ลกั ษณะรอยโรค ระมดั ระวงั ขณะใส่แผน่ ยางกนั กดั หรือ

(ulcers,abnormally red patches) เอาแผ่นยางออก เพือ่ ป้องกนั ภาวะเกิด

เลือดออกหลงั การรักษาดว้ ยไฟฟ้า

3.โรคปริทนั ต์ ฟันโยก บนั ทึกตาแหน่งซี่ฟันและระดบั การ ถอนฟันซ่ีที่โยกหรือฟันที่มีแนวโนม้

ยน่ื ยาวมากแนว โยกของฟันซี่น้นั ๆ โยกหลดุ งา่ ยก่อนการรักษาดว้ ยไฟฟ้า

vertical, ระนาบสบฟัน

ไมด่ ี

4.ฟันผขุ นาดใหญ่ ฟัน บนั ทึกตาแหน่งซ่ีฟัน ขนาดรอยผ/ุ ฟัน อุดฟันหรือถอนฟันซี่น้นั ๆก่อนทาการ

แตก และฟันที่มีวสั ดุ แตก/วสั ดุที่ใชอ้ ดุ ฟัน รักษาดว้ ยไฟฟ้า

ขนาดใหญ่

5.หินปูนบริเวณเหนือ บนั ทึกตาแหน่งที่มีหินปนู บริเวณ ขดู หินปูนให้แก่ผปู้ ่ วยก่อนทาการรักษา

เหงือกท่ีมีขนาดใหญ่ เหนือเหงือกท่ีมีขนาดใหญแ่ ละมี ดว้ ยไฟฟ้า

โอกาสหลดุ งา่ ย

ส่ิงที่ต้องตรวจประเมนิ การบันทกึ การรักษา

6.ผปู้ ่ วยใส่ฟันปลอม บนั ทึกสภาพและลกั ษณะฟันปลอม ตรวจดูซ้าวา่ มีฟันปลอมชนิดถอดได้

ชนิดถอดไดห้ รือ แนะนาใหถ้ อดฟันชนิดถอดไดห้ รือ หรือเครื่องมือจดั ฟันแบบถอดไดใ้ น

เครื่องมือจดั ฟันแบบ เครื่องมือจดั ฟันแบบถอดไดก้ ่อนการ ปากก่อนทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า

ถอดไดห้ รือไม่ รักษาดว้ ยไฟฟ้า

7.ผปู้ ่ วยใส่รากฟันเทียม บนั ทึกตาแหน่ง สภาพและลกั ษณะ ร้ือรากฟันเทียม ครอบฟันหรือสะพาน

ครอบฟัน/สะพานฟัน รากฟันเทียม ครอบฟันหรือสะพาน ฟันที่หลวม/หลุดงา่ ย/หรือยดึ ใหมก่ ่อน

หรือไม่ ฟัน ทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้าและระมดั ระวงั

ขณะใส่แผน่ ยางกนั กดั

8.ปัญหาเกี่ยวกบั บนั ทึกผปู้ ่ วยท่ีเคยมีประวตั ิกระดูก แนะนาใหใ้ ชก้ ารรักษาแบบ unilateral

กระดูกขากรรไกรหกั ขากรรไกรหกั ขากรรไกรคา้ ง อาการ ECT.เนื่องจากสามารถช่วยลดแรงกดั

และขอ้ ต่อขากรรไกร ปวดบริเวณขอ้ ต่อขากรรไกรและ ของขากรรไกรไดถ้ ึงร้อยละ 50 และ

กลา้ มเน้ือบริเวณใบหนา้ หรือผปู้ ่ วย ควรระมดั ระวงั ไมใ่ หผ้ ปู้ ่ วยอา้ ปากมาก

อา้ ปากไดแ้ คบกวา่ 3 mm.โดยวดั จาก เกินไปขณะใส่แผน่ ยางกนั กดั หรือเอา

ปลายฟันบนถึงปลายฟันลา่ งรวมท้งั แผน่ ยางกนั กดั ออก

ระบุตาแหน่งและความถี่ของการเกิด

อาการดงั กลา่ วดว้ ย

9.ผปู้ ่ วยที่จดั ฟัน ตรวจและบนั ทึกสภาพของลวดและ ระมดั ระวงั ขณะใส่แผน่ ยางกนั กดั หรือ

แบรคเก็ตวา่ อยใู่ นสภาพปกติ ไม่มี ขณะเอาแผน่ ยางกนั กดั ออก ในบางราย

ส่วนใดเก่ียวบริเวณกระพุง้ แกม้ หรือ อาจใชข้ ้ีผ้ึงปิ ดคลมุ บริเวณลวดหรือ

ส่วนอ่ืนในช่องปากหรือไม่ แบรคเก็ต

แนวทางการตรวจประเมนิ ทันตกรรมในผู้ป่ วยหลงั ทาการรักษาด้วยไฟฟ้า

สิ่งท่ตี ้องตรวจประเมิน การบันทกึ
1.ภาวะเลือดออกในช่องปาก 1.ใหร้ ะบตุ าแหน่ง สาเหตุ และการรักษา
2.มีแผลในช่องปาก ลิน้ หรือริมฝีปาก 2.ขอ้ ควรระวงั หากตอ้ งการการรักษาดว้ ยไฟฟ้าคร้ัง
3.ฟันโยก ตอ่ ไป
4.ฟันแตก
5.ปวดฟัน
6.ปวดแกม้ หรือปวดเวลาอา้ ปาก

ข้อเสนอแนะต่อบุคลากรทางการแพทย์ทีด่ ูแลผ้ปู ่ วยทีเ่ ข้ารับการรักษาด้วยไฟฟ้า

1. ผูป้ ่ วยรายท่ีมีความจาเป็ นต้องถอนฟันหรือผ่าตดั ในช่องปากก่อนการรักษาด้วยไฟฟ้า สิ่ง
สาคญั ที่ควรคานึงถึงคือภาวะเลือดออกจากแผลหลงั ถอนฟัน และอาการชาท่ียงั หลงเหลืออยู่
ซ่ึงบางรายอาจจะยบั ย้งั การชกั ในผูป้ ่ วยได้ ควรแจง้ ให้แพทยท์ ่ีให้การรักษาดว้ ยไฟฟ้าทราบ
ก่อนการรักษาทุกคร้ัง รวมท้งั ตอ้ งแจง้ เตือนผูป้ ่ วยเกี่ยวกบั อาการชาท่ียงั อาจหลงเหลืออยู่ เพื่อ
ป้องกนั ผปู้ ่ วยกดั ริมฝีปาก ลิน้ หรือกระพุง้ แกม้ ของตน

2. กรณีผูป้ ่ วยและญาติไม่ยินยอมถอนฟันในฟันท่ีมีความเสี่ยงสูงต่อการเกิดการบาดเจ็บทาง
ทนั ตกรรมระหวา่ งการรักษาดว้ ยไฟฟ้า ควรใหญ้ าติและผปู้ ่ วยเซ็นรับทราบเป็นลายลกั ษณ์ดว้ ย

3. กรณีผปู้ ่ วยฉุกเฉินไม่ให้ความร่วมมือในการตรวจช่องปาก ประสานทนั ตแพทยม์ าตรวจสอบ
ขณะทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า

5.แนวปฏบิ ตั กิ ารยกเลกิ การผูกยดึ ผ้ปู ่ วยหลงั การรักษาด้วยไฟฟ้า

ผปู้ ่ วยท่ีทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้าทุกรายพจิ ารณายกเลิกการผูกยดึ ผปู้ ่ วยตลอดการรักษา ยกเว้น

1.ผปู้ ่ วยที่ด้ินมาก สับสนรุนแรงหลงั ทาการรักษาหรืออยใู่ นหอ้ งสังเกตอาการ เส่ียงตอ่ การเกิดอบุ ตั ิเหตุ
สูง จากดั พฤติกรรมดว้ ยผา้ ผกู ยดึ ท่ีขอ้ มือและขอ้ เทา้ ท้งั 2 ขา้ งทนั ที

2.ผปู้ ่ วยที่ด้ินสบั สนบา้ ง เสี่ยงตอ่ การเกิดอบุ ตั ิเหตุนอ้ ยพจิ ารณาใหผ้ ปู้ ่ วยลุกนงั่ และเรียกชื่อเพ่ือให้
รู้สึกตวั ถา้ ยงั ไม่ดีข้ึน ไม่สามารถควบคุมตนเองให้อยนู่ ิ่งๆได้ จากดั พฤติกรรมที่ขอ้ มือท้งั 2 ขา้ ง เพ่ือป้องกนั
การเกิดอบุ ตั ิเหตุ ถา้ บคุ ลากรมากพอตอ้ งมีคนอยเู่ ป็นเพื่อนขา้ งเตียงผปู้ ่ วย ถา้ บคุ ลากรไม่มากพอที่จะอยเู่ ป็น
เพ่ือนผปู้ ่ วย ไดพ้ ิจารณาจากดั พฤติกรรมดว้ ยผา้ ผกู ยึดที่ขอ้ มือและขอ้ เทา้ ท้งั 2 ขา้ ง

3.ผปู้ ่ วยที่เคยทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้าแลว้ มีประวตั ิดิ้นสบั สนมาก หลงั ทาการรักษาจากดั พฤติกรรมดว้ ย
ผา้ ผกู ยดึ ท่ีขอ้ มือและขอ้ เทา้ ท้งั 2 ขา้ งทนั ทีต้งั แต่ในห้องทาการรักษา รวมท้งั บนั ทึกไวใ้ นใบ time out วา่ จากดั
พฤติกรรมหลงั ทาการรักษา

4.กรณีที่มีเสียงดงั ผดิ ปกติบริเวณ แขน ขา ในขณะทาการรักษา มีภาวะเส่ียงต่อกระดูกหกั ขอ้ เคล่ือน
ใช้ Body jacket ในการจากดั พฤติกรรมแทนการใชผ้ า้ ผกู ยดึ ในรายท่ีเขา้ เกณฑก์ ารจากดั พฤติกรรมดงั กลา่ ว

5.การพจิ ารณายกเลิกการจากดั พฤติกรรมผปู้ ่ วยมีเกณฑด์ งั น้ี

5.1 รู้สึกตวั ดี พูดคยุ รู้เรื่อง

5.2 ควบคมุ อารมณ์และพฤติกรรมได้

5.3 การทรงตวั ดี

5.4 สัญญาณชีพปกติ

6.แนวปฏบิ ัติการป้องกนั ผ้ปู ่ วยหลบหนี

ขณะผูป้ ่ วยมารับการรักษาด้วยไฟฟ้า พยาบาลประจาหน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้าและพยาบาลประจาหอ
ผปู้ ่ วยประเมินภาวะเส่ียงต่อการหลบหนี แจง้ ผเู้ ก่ียวขอ้ งเป็ นลายลกั ษณ์อกั ษร/ทางโทรศพั ท์เพื่อร่วมกนั เฝ้า
ระวงั ความเส่ียง และหน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้ามีแนวปฏิบตั ิเพื่อป้องกนั การหลบหนี ดงั น้ี

1.มีเจา้ หนา้ ท่ีประจาหอผปู้ ่ วยอยกู่ บั ผูป้ ่ วยตลอดเวลาท้งั ช่วงก่อนทา/ขณะทา/หลงั ทาการรักษา กรณีที่
ไม่สามารถอยกู่ บั ผปู้ ่ วยไดต้ ลอดเวลาตอ้ งมอบหมายใหม้ ีผรู้ ับผดิ ชอบดูแลแทน

2.ถา้ พบผปู้ ่ วยที่มีความเส่ียงสูงต่อการหลบหนี ใหเ้ จา้ หนา้ ที่ประจาหอผปู้ ่ วยแจง้ บุคลากรหน่วยรักษา
ดว้ ยไฟฟ้า เพือ่ พจิ ารณาจากดั พฤติกรรมไวใ้ นหอ้ งและจดั ควิ เขา้ รับการรักษาใหเ้ หมาะสม

3.ก่อนเริ่มทาการรักษา พยาบาลประจาหน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้าตรวจนบั ผปู้ ่ วยท้งั หมดใหค้ รบถว้ นอยใู่ น
สายตาตลอดเวลา

4.พยาบาลประจาหน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า แจง้ เจา้ พนกั งานช่วยเหลือผปู้ ่ วยประจาหน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า
ตรวจสอบและปิ ดลอ็ คประตกู ่อนเร่ิมทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า/เปิ ดลอ็ คประตเู ม่ือการรักษาเสร็จสิ้นแลว้ ทกุ ราย

5.กรณีมีผปู้ ่ วยหลบหนีออกจากหน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า เจา้ หนา้ ที่ประจาหอผปู้ ่ วยท่ีหลบหนีตอ้ งติดตาม
ผูป้ ่ วย/ดาเนินการแจ้งญาติ/หน่วยงานที่เกี่ยวขอ้ งเอง โดยพยาบาลประจาหน่วยรักษาด้วยไฟฟ้าเขียนใบ
รายงานการหลบหนี/ลงบนั ทึกความเส่ียง/รายงานความเสี่ยงส่งศูนยค์ ณุ ภาพของโรงพยาบาล

7.แนวปฏิบตั ิการดูแลในช่องปากผ้ปู ่ วยขณะทาการรักษาด้วยไฟฟ้า(ยนั ต์กนั หลุด)

ผปู้ ่ วยที่มีคาสง่ั แพทยใ์ หท้ าการรักษาดว้ ยไฟฟ้าทกุ รายใหป้ ฏิบตั ิดงั น้ี

1.ประสานทนั ตแพทยเ์ พื่อร่วมประเมินแนวโนม้ ความเสี่ยงการบาดเจ็บในช่องปากขณะทาการรักษา
และร่วมวางแผนหาแนวทางแกไ้ ข/การป้องกนั ความเส่ียงร่วมกบั หน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้าและหอผปู้ ่ วยทกุ ราย

2.ถา้ พบผูป้ ่ วยท่ีมีความเสี่ยงสูงต่อการบาดเจ็บในช่องปากท่ีไม่สามารถแกไ้ ขก่อนทาการรักษาได้ เช่น
ผปู้ ่ วยฟันโยกมากแต่ไม่ร่วมมือในการถอนฟัน หรือมีโรคแทรกซอ้ นทางกายที่ไม่สามารถถอนฟันได้ ผปู้ ่ วย
ที่ต่อตา้ นไม่ร่วมมือในการใส่ยางกนั กัด เป็ นตน้ หน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้าวางแผนร่วมกับพยาบาลจิตเวชท่ี
รับผิดชอบดูแลในช่องปากขณะทาการรักษาเพอ่ื ป้องกนั ภาวะแทรกซอ้ นขณะทาการรักษา โดยปฏิบตั ิดงั น้ี

2.1 กรณีผูป้ ่ วยไม่ร่วมมือใส่ยางกนั กดั ใช้ผา้ ขนหนูที่น่ึงแลว้ สอดเขา้ บริเวณกระพุง้ แกม้ ท้งั 2 ขา้ ง
และช่องว่างระหว่างริมฝี ปากกบั เหงือกบน-ล่าง ขณะผปู้ ่ วยเกร็งกระตุกประคองบริเวณขากรรไกรบน-ล่าง
ใหม้ ีการเคลื่อนไหวนอ้ ยท่ีสุด

2.2 กรณีผปู้ ่ วยมีฟันเสี่ยงตอ่ การโยก/หกั ใชผ้ า้ ขนหนูที่น่ึงแลว้ มว้ นชายผา้ ใหแ้ น่นโดยใหค้ วามหนา
ของผา้ ท่ีมว้ นแน่นแลว้ ความหนาตอ้ งมากกวา่ ความยาวของตวั ฟันของผปู้ ่ วย วางผา้ ท่ีมว้ นในช่องห่างของฟัน
ดา้ นที่มีฟันเหลือนอ้ ย เพ่อื ผา้ จะเป็นตวั ช่วยค้า/ลดแรงกระแทกจากการสบฟันที่รุนแรงขณะผปู้ ่ วยอยใู่ นระยะ
เกร็งกระตุกได้

2.3 กรณีผูป้ ่ วยมีฟันท้งั ปากเพียง 1 ซ่ี ให้มว้ นผา้ เหมือนขอ้ 2.2 โดยใช้ผา้ 2 ผืนแล้ววางไวใ้ น
ตาแหน่งดา้ นซ้าย-ขวาของฟันซี่ท่ีเหลืออยเู่ พ่ือผา้ จะเป็นตวั ช่วยรับน้าหนกั ของแรงกระแทกจากการสบฟันที่
รุนแรงขณะผปู้ ่ วยอยใู่ นระยะเกร็งกระตุกได้

2.4 เมื่อผูป้ ่ วยเสร็จสิ้นระยะทาการรักษา พยาบาลจิตเวชที่รับผิดชอบดูแลในช่องปากขณะทาการ
รักษาตรวจดูการบาดเจ็บในช่องปากผูป้ ่ วยทุกราย ถา้ พบมีเลือดออกตอ้ งทวนสอบให้ม่ันใจว่ามีฟันหัก
หรือไม่ ถา้ มีฟันหัก จบั ผูป้ ่ วยตะแคงหน้า สังเกต/ตรวจสัญญาณชีพผูป้ ่ วยพร้อมท้ังเอาฟันออกจากปาก
ประเมินความเสี่ยง ดูแลใหป้ ลอดภยั ก่อนการเคล่ือนยา้ ยผปู้ ่ วยไปหอ้ งสงั เกตอาการ

2.5 กรณีเกิดภาวะแทรกซ้อนจากการรักษาด้วยไฟฟ้าที่รุนแรง เช่น ฟันหลุดไปอุดก้ันทางเดิน
หายใจ พยาบาลหน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า รายงานแพทยผ์ ทู้ าการรักษาและเขียนรายงานอาการในแบบบนั ทึก
ทางการพยาบาล พร้อมท้งั ส่งตอ่ ขอ้ มลู ใหก้ บั หอผปู้ ่ วย รายงานความเสี่ยงส่งศูนยค์ ณุ ภาพของโรงพยาบาล

2.6 กรณีเกิดฟันหกั /ฟันโยกมากข้ึนแต่ไม่มีภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรง โทรศพั ทส์ ่งต่อขอ้ มูลกบั หอ
ผปู้ ่ วย เพ่อื ทบทวนหาแนวทางแกไ้ ข/ป้องกนั ก่อนทาการรักษาในคร้ังต่อไป

8.แนวปฏิบัตเิ พื่อป้องกนั การผสมยานาสลบผดิ

เป้าหมาย

ผปู้ ่ วยท่ีไดร้ ับการรักษาดว้ ยไฟฟ้าแบบใชย้ านาสลบปลอดภยั

ตวั ชีว้ ดั

1. ไม่เกิดความผิดพลาดในการผสมยาดมสลบ
2. การผสมยานาสลบผดิ พลาดเทา่ กบั ศูนย์
ทีม่ า/หลกั การ

โรงพยาบาลสวนสราญรมย์ เป็นโรงพยาบาลจิตเวชระดบั ตติยภูมิ ใหบ้ ริการรักษาดว้ ยไฟฟ้า ปัจจุบนั
หน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า ไดม้ ีการพฒั นาการรักษาดว้ ยไฟฟ้าเป็ นแบบใชย้ านาสลบ ในปี งบประมาณ 2559 (3
เดือน) ปี งบประมาณ 2560 (6 เดือน) รวมมีผปู้ ่ วยรักษาดว้ ยไฟฟ้าแบบใชย้ านายาสลบท้งั หมด 116 ราย และ
509 ราย ตามลาดบั จานวน 5 ราย และ 7 ราย/วนั ตามลาดบั ไดม้ ีการจดั เตรียมยานาสลบ 3 ชนิด Thiopental,
Propofol ชักนาให้เกิดการสลบ, succinylcholine เป็ นยาที่ทาให้เกิดการคลายตัวของกล้ามเน้ือ (muscle
relaxation) เพ่ือให้จิตแพทยท์ าการรักษาด้วยไฟฟ้าได้ การเตรียมยาท้งั 3 ชนิดน้ี วิสัญญีพยายาบาลเป็ นผู้
เตรียมยาเอง ซ่ึงในการใชย้ านาสลบจาเป็ นตอ้ งมีการผสมยา ตามสัดส่วนท่ีถูกตอ้ ง และปริมาณถูกตอ้ งตาม
ผปู้ ่ วยแตล่ ะราย อาจเกิดความคลาดเคลื่อนในการบริหารยานาสลบได้

การศึกษาความถ่ีและลกั ษณะของการใหย้ าผิดพลาดระหวา่ งระงบั ความรู้สึกโดย Webter และคณะ
พบว่ามีความถี่เฉลี่ย 75 ต่อ 10,000 ราย1 แต่บางการศึกษาพบว่าอาจมีการให้ยาผิดพลาดแก่ผูป้ ่ วยใน
โรงพยาบาลถึงร้อยละ 25-38 2-5 ซ่ึงลกั ษณะของความผดิ พลาดส่วนใหญค่ ือ การใหย้ าผิดขนาด และผดิ ชนิด
ส่วนใหญ่มีผลกระทบต่อร่างกายชว่ั คราว แต่ก็มีบางรายทาให้เกิดภาวะ awareness ที่รุนแรง ซ่ึงเมื่อศึกษา
สาเหตุของภาวะ awareness พบว่าประมาณร้อยละ 37 เกิดจากการให้ยาผิด6 บางรายทาใหต้ อ้ งใชเ้ คร่ืองช่วย
หายใจนานข้นึ และพบวา่ สูญเสียคา่ ใชจ้ ่ายมาก

ปัจจุบนั หน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้าแบบใช้ยานาสลบ ยงั ไม่พบอุบตั ิการณ์ การผสมยานาสลบผิดพลาด
แต่หากเกิดความคลาดเคล่ือน สามารถส่งผลกระทบต่อผูป้ ่ วยอย่างรุนแรงและทาให้เสียค่าใช้จ่ายเพิ่มข้ึน 7
ทางหน่วยงานไดต้ ระหนกั ถึงความเสี่ยงท่ีอาจเกิดข้ึน และมองเห็นโอกาสในการพฒั นา จึงไดจ้ ดั ทาแนว
ปฏิบตั ิเพื่อป้องกนั การเกิดความเสี่ยงในการผสมยานาสลบผิด

ปัญหา (problem)

- จานวนผปู้ ่ วยมีปริมาณไม่สมดุลเมื่อเทียบกบั วสิ ัญญีพยาบาล ส่งผลใหเ้ กิดความเร่งรีบในการทางาน
- บุคลากรขาดสมาธิในการปฏิบตั ิงาน
- ขาดประสบการณ์/ การตดั สินใจที่ไมเ่ หมาะสม
- ความรอบครอบในการเตรียมยา/ไม่ทวนสอบก่อนการผสมยาใหก้ บั ผปู้ ่ วยแตล่ ะบุคคล
- อา่ นลายมือท่ีเขียนฉลากยาไม่ชดั เจน
- ไมม่ ีแนวปฏิบตั ิในการเตรียมยาท่ีไดม้ าตรฐานเป็นลายลกั ษณ์อกั ษรจากงานเภสัชกรร
กจิ กรรมพฒั นา (Process)

1.จดั เตรียมวสิ ญั ญีพยาบาลใหเ้ พยี งพอโดยการส่งบคุ ลากรศึกษาต่อเฉพาะทางเพ่มิ เติม

2.มีการทาสมาธิ(MIO)ก่อนเร่ิมปฏิบตั ิงานทกุ คร้ัง

3.จดั เตรียมยาโดยวสิ ัญญีพยาบาลหน่ึงคนและทวนสอบโดยวิสัญญีพยายาบาลอีกหน่ึงคน มีการ
ตรวจสอบแบบ Double check สองข้นั ตอนคือ ข้นั ตอนการเตรียม และก่อนการบริหารยาใหแ้ ก่ผรู้ ับบริการ

4.มีการทบทวนองคค์ วามรู้เรื่องการเตรียมยาร่วมกบั สหวิชาชีพ อยา่ งนอ้ ยปี ละ 1 คร้ัง

5.ส่งบคุ ลากรวิสญั ญีพยาบาลฟ้ื นฟูความรู้กบั องคก์ รภายนอกโรงพยาบาลอยา่ งนอ้ ยปี ละ 1 คร้ัง

6. จดั ทาแนวปฏิบตั ิในการเตรียมยาที่ไดม้ าตรฐานเป็นลายลกั ษณ์อกั ษรร่วมกบั กล่มุ งานเภสชั กรรม

ผลลพั ธ์(Performance) ระยะเวลา 1 ตลุ าตม 2560-30 เมษายน 2561

การผสมนาสลบผดิ พลาดเท่ากบั ศูนย์

แผนพฒั นาต่อเน่ือง(contineuous)

นาแนวปฏิบตั ิเร่ืองการผสมยานาสลบมาทบทวนทกุ 6 เดือนและพฒั นาอยา่ งต่อเน่ือง

แนวปฏิบตั ิเพ่ือป้องกนั การผสมยานาสลบผดิ

ประเมนิ ผ้ปู ่วยก่อน MO – ECT

1

คำนวณปริมำณยำที่จะให้ผ้ปู ่วยแต่ละรำย ตำมนำ้ หนกั
และบนั ทกึ ไว้ใน Flowchart

เช้ำวนั ทำ ECT เตรียมยำตำมทบี่ นั ทึกไว้
ใน flowchart

ปริมำณ และ ชนดิ ของ วสิ ญั ญีพยำบำลอกี คนช่วย ยำและปริมำณยำ
ยำถกู ต้อง ทวนสอบควำมถกู ต้อง ไม่ถกู ต้อง

กอ่ นให้ยำนำสลบ ทำ time out โดยกำรขำนชื่อ -เตรียมยำใหมใ่ ห้ถกู ต้อง
นำมสกลุ บอกชนิดยำทใี่ ห้ และปริมำณ ร่วมกบั - ร่วมกนั คดิ วิเครำะห์หำ
จติ แพทย์ทที่ ำECT ในวนั นนั้ สำเหตกุ ำรผดิ พลำด

Yes No

ชนดิ ของยำ และ ชนดิ ของยำ และ
ปริมำณยำถกู ต้อง ปริมำณยำไม่
และถกู คน ถกู ต้องและผดิ คน

ให้ยาตามแผนการรักษา

9.แนวปฏิบัตเิ พื่อเป้องกนั การเกดิ ภาวะหยดุ หายใจจากการักษาด้วยไฟฟ้า

เป้าหมาย

ผปู้ ่ วยปลอดภยั จากการรักษาดว้ ยไฟฟ้าแบบใชย้ านาสลบ

ตัวชี้วัด

1. ไมเ่ กิดภาวะหยดุ หายใจและหวั ใจหยดุ เตน้ จากการรักษาดว้ ยไฟฟ้าเทา่ กบั ศูนย์
2. ไดร้ ับการฟ้ื นคืนชีพ 100 %
ทมี่ า/หลกั การ

ปัจจุบนั หน่วยรักษาดว้ ยไฟฟ้า ไดม้ ีการพฒั นาการรักษาดว้ ยไฟฟ้าเป็นแบบใชย้ านาสลบ ใน
ปี งบประมาณ 2559 (3 เดือน) ปี งบประมาณ 2560 (6 เดือน) รวมมีผปู้ ่ วยรักษาดว้ ยไฟฟ้าแบบใชย้ านายาสลบ
ท้งั หมด 116 ราย และ 509 ราย ตามลาดบั การใชย้ านาสลบ ร่วมกบั ยาคลายกลา้ มเน้ือ มีผลตอ่ ระบบระบบ
หายใจ ผปู้ ่ วยไมส่ ามารถหายใจไดด้ ว้ ยตนเอง ภาวะแทรกซอ้ นขณะใหย้ าระงบั ความรู้สึก อาจเป็นปัญหา
เลก็ นอ้ ยจนถึงรุนแรงถึง ข้นั เสียชีวติ มีการศึกษาพบวา่ อตั ราการเกิดภาวะ แทรกซอ้ นในระบบหายใจระหวา่ ง
สูงถึงร้อยละ 9 อนั ตรายถึงชีวิต การเปิ ดทางเดินหายใจเป็นพ้นื ฐานเบ้ืองตน้ ที่สาคญั ในการช่วยการหายใจ
ของผปู้ ่ วย เพราะถา้ หากเปิ ดทางเดินหายใจไดช้ า้ หรือช่วยหายใจไมไ่ ด้ ทาใหส้ มองขาดออกซิเจน กจ็ ะมี
ผลเสียตอ่ สมองแบบถาวร หรือทาใหผ้ ปู้ ่ วยเสียชีวติ ได้

การประเมินทางเดินหายใจก่อนการใหก้ ารระงบั ความรู้สึกเป็นส่ิงท่ีจาเป็นอยา่ งมาก และควรปฏิบตั ิทกุ
คร้ัง ขอ้ สาคญั คือควรจะประเมินใหไ้ ดว้ า่ เมื่อใหย้ าใหผ้ ปู้ ่ วยหลบั หรือหยดุ หายใจแลว้ จะสามารถช่วยหายใจ
และ/หรือใส่ทอ่ ช่วยหายใจไดห้ รือไม่ การประเมินทางเดินหายใจแลว้ สามารถคาดการณ์ไดล้ ว่ งหนา้ วา่ จะมี
ความยากลาบากในการช่วยหายใจทางหนา้ กากช่วยหายใจ (difficult mask ventilation ไดแ้ ก่ ผปู้ ่ วยท่ีมีหนวด
เครา, อว้ น 23 (BMI > 26 kg/m2), ไมม่ ีฟัน, สูงอายุ (อายุ > 55 ปี ) และผปู้ ่ วยที่มีประวตั ินอนกรน) และ/หรือ
ใส่ทอ่ ช่วยหายใจดว้ ย laryngoscope ไดล้ าบาก (difficult intubation) ทาใหม้ ีการวางแผน เตรียมความพร้อม
จดั เตรียมอปุ กรณ์และผชู้ ่วยเหลือ รวมท้งั เลือกวธิ ีการท่ีเหมาะสมสาหรับผปู้ ่ วยแตล่ ะราย ซ่ึงส่ิงเหลา่ น้ีจะช่วย
ลดความเสี่ยงตอ่ การเกิดภาวะแทรกซอ้ นท่ีรุนแรง คอื สมองขาดออกซิเจนและเสียชีวิต จากภาวะหวั ใจหยดุ
เตน้ ได้ ทางหน่วยงานไดต้ ระหนกั ถึงความเส่ียงท่ีอาจเกิดข้ึน และมองเห็นโอกาสในการพฒั นา จึงไดจ้ ดั ทา
แนวปฏิบตั ิเพ่ือป้องกนั เกิดภาวะหยดุ หายใจจากการรักษาดว้ ยไฟฟ้า

ปัญหา (problem)

- การประเมินผปู้ ่ วยก่อนการรักษาดว้ ยไฟฟ้า
- ผปู้ ่ วยมีรอยโรคท่ีไม่สามารถซกั ประวตั ิจากการคดั กรองได้
- ผปู้ ่ วยที่มีโครงสร้างของร่างกายท่ีมีความเสี่ยงเรื่องการช่วยหายใจลาบาก
- บคุ ลากรขาดความรู้/ความเขา้ /ความตระหนกั /ทกั ษะในการเตรียมผปู้ ่ วยก่อนส่งรักษาดว้ ยไฟฟ้า
- บุคลากรขาดความรู้และทกั ษะในการช่วย face mask ventilation
- บุคลากรขาดความรู้/ทกั ษะในการช่วยฟ้ื นคนื ชีพ
- การเตรียมอุปกรณ์ในการช่วยฟ้ื นคืนชีพไม่พร้อมใชง้ าน
- สถานท่ีไมเ่ อ้ืออานวยในการใหก้ ารช่วยฟ้ื นคนื ชีพเน่ืองจากหอ้ งทาการรักษากบั หอ้ งพกั ฟ้ื นอยหู่ ่าง

กนั ไมส่ ามรถขอความช่วยเหลือไดท้ นั ท่วงที
- ไม่มีวสิ ญั ญีพยาบาลอยใู่ นหอ้ งพกั ฟ้ื นหลงั การรักษาเสร็จสิ้น
- ยาที่ป่ วยไดร้ ับในระหวา่ งการรักษาดว้ ยไฟฟ้า
- ไมม่ ีแนวปฏิบตั ิการช่วยเหลือภาวะหยดุ หายใจจาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า
กจิ กรรมพฒั นา (Process)

1.จดั เตรียมวสิ ัญญีพยาบาลใหเ้ พียงพอโดยการส่งบุคลากรศึกษาตอ่ เฉพาะทางเพ่มิ เติม

2.ประเมินคดั กรองผปู้ ่ วยดว้ ยความละเอียดรอบครอบก่อนทาการรักษาทกุ คร้ัง/ทกุ ราย

3.ผปู้ ่ วยท่ีมีแนวโนม้ ความเสี่ยงสาเหตุจากโรคทางกายซกั ประวตั ิจากญาติเพือ่ ขอประวตั ิการรักษา

5.อบรม/ฝึกทกั ษะเชิงปฏิบตั ิการการช่วย face mask ventilation และการช่วยฟ้ื นคืนชีพ

6.ทบทวนใหค้ วามรู้เรื่องการดูแลผปู้ ่ วยรักษาดว้ ยไฟฟ้าอยา่ งนอ้ ยปี ละ 1 คร้ัง

7.ทบทวนความรู้เร่ืองยาที่ผปู้ ่ วยไดร้ ับระหวา่ งการรักษาดว้ ยไฟฟ้าร่วมกบั ทีมสหวิชาชีพ อยา่ งนอ้ ยปี
ละ 1 คร้ัง

8.มีการบนั ทึกเกียวกบั ประวตั ิโรคประจาตวั ในแฟ้มประวตั ิทกุ ราย

9. จดั ทาแนวปฏิบตั ิเรื่องการช่วยเหลือเมื่อเกิดภาวะหยดุ หายใจและหวั ใจหยดุ เตน้ จาการรักษาดว้ ย
ไฟฟ้า

ผลลพั ธ์(Performance)
ไมม่ ีผปู้ ่ วยหยดุ หายใจและหวั ใจหยดุ เตน้ จากการรักษาดว้ ยไฟฟ้า

แผนพฒั นาต่อเน่ือง(contineuous)
นาแนวปฏิบตั ิเรื่องเร่ืองการช่วยเหลือเมื่อเกิดภาวะหยดุ หายใจและหวั ใจหยดุ เตน้ จาการรักษาดว้ ย

ไฟฟ้ามาทบทวนทกุ 6 เดือนและพฒั นาอยา่ งต่อเนื่อง

แนวปฏบิ ัติเพื่อเป้องกนั การเกดิ ภาวะหยุดหายใจจากการักษาด้วยไฟฟ้า

ประเมินผ้ปู ่วยกอ่ นทำ MO-ECT 1 วนั ก่อนทำกำร
รักษำ โดยใช้ แบบประเมนิ Pre - anesthetic record

ผ้ปู ่วยสำมรถให้ข้อมลู ได้ ไม่มี ผ้ปู ่วยไม่สำมรถให้ข้อมลู ได้ มี
ควำมคิดหลงผดิ กำรรับรู้ปกติ ควำมคดิ หลงผดิ กำรรับรู้ผิดปกติ

ส่งตรวจผลตรวจทำงห้องปฏบิ ตั กิ ำรทจ่ี ำเป็น CBC ,Bun ติดตอ่ ญำติ เพื่อซกั ประวตั ิเพม่ิ เตมิ
,Cr ,Electrolyte และ LFT หำกมปี ระวตั ดิ ่มื สรุ ำเรือ้ รงั เก่ียวกบั โรคประจำตวั และยำท่ีได้รับ
ในปัจจบุ นั

ผลตรวจทำงห้องปฏบิ ตั ิกำร ผลตรวจทำงห้องปฏบิ ตั กิ ำร ไมพ่ บมปี ระวิติโรค พบมปี ระวตั โรค
ปกติ ผดิ ปกติ ประจำตวั ท่รี ุนแรง ประจำตวั ท่รี ุนแรง ไม่
สำมรถทำกำรรักษำ
ส่งทำกำรรักษำด้วย Notify แพทย์เจ้ำของไข้ ด้วยไฟฟ้ำได้ และ/หรือ
ไฟฟ้ำ MO – ECT เพือ่ ปรับแผนกำรรักษำ และ มปี ระวตั แิ พ้ยำนำสลบ
ดแู ลรักษำผ้ปู ่วยตำมควำม รุนแรง
เหมำะสม

ขณะทำ MO- ECT หำก เมือ่ ดแู ลรักษำผ้ปู ่วย แก้ไข้ผล Notify แพทย์เจ้ำของ
พบผ้ปู ่วยหยดุ หำยใจ ตรวจทำงห้องปฏบิ ตั กิ ำรที่ ไข้ เพ่อื ร่วมพิจำรณำ
และ/หรือมภี ำวะหวั ใจ ผิดปกติแล้ว พยำบำลประจำ หำแนวทำงกำรรักษำ
หยดุ เต้น ดแู ลผ้ปู ่วยตำม ตกึ Notify วิสญั ญีพยำบำล ต่อ หรือยกเลกิ กำรทำ
เพื่อประเมินผ้ปู ่วยซำ้
Guideline CPR 2020 MO – ECT

10.ยาทางจติ เวชท่มี ีผลต่อการรักษาด้วยไฟฟ้า

ยาทางจิตเวชมีผลต่อพยาธิสภาพและสารเคมีในสมองของผปู้ ่ วย มีการตระหนกั ดีเกี่ยวกบั ฤทธ์ิของยา
ทางจิตเวชท่ีมีผลต่อการรับรู้และความจา ส่วนใหญแ่ พทยจ์ ะใหย้ าทางจิตเวชร่วมในระหวา่ งการรักษาดว้ ย
ไฟฟ้า ซ่ึงอาจทาใหเ้ กิดผลกระทบตอ่ ผปู้ ่ วย ดงั น้ื

1. ยาต้านโรคจิต (Antidepressant drugs)
1.1 Selective Serotonin Reuptake Inhibitors (SSRIs) ไดแ้ ก่ Fluoxetine, Fluvoxatin

Paroxetine,Sertraline, Citalopram, Escitalopram ยากล่มุ SSRIs สามารถใหไ้ ดต้ ลอดช่วงของการรักษาดว้ ย
ไฟฟ้า ส่วนการหยดุ ยากลุ่ม SSRIs ก่อนการรักษาดว้ ยไฟฟ้าอาจแนะนาในกรณีผปู้ ่ วยมีความเสี่ยงสูงต่อการ
เกิดอาการเพอ้ เช่น ผปู้ ่ วยที่ไดร้ ับยาหลายรายการ ผสู้ ูงอายุ หรือผทู้ ่ีมีภาวะสมองเสื่อมร่วมดว้ ย
(Gomez,2004;&Herman,2004)

1.2 Tricyclic Antidepressants (TCAs) ไดแ้ ก่ Amitriptyline, Nortriptyline, Imipramine,
Clomipramine โดยทว่ั ไปควรหยดุ ยาก่อนทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้าเนื่องจากยากล่มุ น้ีมีผลตอ่ สมาธิและความจา
เมื่อใหย้ าร่วมกบั การรักษาดว้ ยไฟฟ้า อาจทาใหผ้ ปู้ ่ วยสบั สน ไม่รับรู้วนั เวลา สถานที่และบุคคลได้
(Stren&Heman,2004)

1.3 ยาต้านเศร้าอ่ืนๆ
1.3.1 Bupropion ธีระ(2553)กล่าววา่ การใชย้ าจะทาใหอ้ าการชกั เกิดชา้ กวา่ เวลาอนั ควร จึง
ควรหยดุ ยาก่อนทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า

1.3.2 Trazodone (Deseril) เป็นยาซึมเศร้าท่ีใชใ้ นผปู้ ่ วยที่มีปัญหาการนอน ซ่ึงธีระ(2553)
กลา่ ววา่ ปฏิกิริยาการใชย้ าร่วมกบั การรักษาดว้ ยไฟฟ้าทาใหเ้ กิดโรคแทรกซอ้ นดา้ นหวั ใจและหลอดเลือด
ควรหยดุ ยาน้ีขณะรักษาดว้ ยไฟฟ้า

2. ยาทาให้อารมณ์คงที่ (Mood stabilizer)
ยาในกลุ่มน้ีไดแ้ ก่ Lithium carbonate มีผลต่อความจาของผปู้ ่ วยโดยข้ึนกบั ความเขม้ ขน้ ของ

ระดบั ยาในเลือด ซ่ึงระดบั ยาในเลือดและในสมองจะแตกตา่ งกนั ในช่วงกลางวนั และกลางคนื ภายหลงั จากยา
ถูกดูดซึมเขา้ กระแสเลือดอยา่ งทนั ทีทนั ใดจะทาใหร้ ะดบั ยาในเลือดเพมิ่ สูงข้ึนจนถึงจุดหน่ึง มีผลใหส้ มาธิ

และความจาเสียไปโดยจะเกิดข้ึนบอ่ ยในฤดูร้อน เมื่อผปู้ ่ วยมีการสูญเสียเหงื่อมีผลใหย้ าขบั ออกจากร่างกาย
ชา้ ลง เม่ือใหย้ า Lithium carbonate ร่วมกบั การรักษาดว้ ยไฟฟ้า อาจทาใหเ้ กิดการเพอ้ ระยะเวลาชกั ยาวนาน

อาจลดจุดเร่ิมตน้ การชกั ได้ ดงั น้นั จึงควรหยดุ ยาในตอนเยน็ และตอนเชา้ ก่อนทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า และเร่ิม
ใหย้ าภายหลงั การรักษาดว้ ยไฟฟ้า (Abrams, 2002; Stren&Herman,2004)

3. ยากนั ชัก (Anticonvulsants)
ยาในกลมุ่ น้ี ไดแ้ ก่ Carbamazepine, Sodium valproate,Gabapentin, Lamotrigine, Phenytoin,

Topiramate, Phenobarbital มีรายงานวา่ ยากนั ชกั จะมีผลทาใหจ้ ุดเริ่มตน้ การชกั สูงข้นึ ลดระยะเวลาการชกั
และอาจลดประสิทธิภาพการรักษาดว้ ยไฟฟ้า ในกรณีที่ใชย้ ากนั ชกั เป็นยาควบคุมอารมณ์(Mood stabilizer)
ควรหยดุ ยาน้ีในตอนเยน็ และตอนเชา้ ก่อนทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้าและเริ่มใหย้ าภายหลงั การรักษาดว้ ยไฟฟ้า
สาหรับผปู้ ่ วยโรคลมชกั เพอื่ ความปลอดภยั ควรรับประทานยากนั ชกั ต่อไปและอาจเพิ่มกระแสไฟฟ้ามากข้ึน
(ธีระ,2553; Scott,2004; Stren&Herman,2004)

4. ยาคลายกงั วล (Antianxiety)
ยาท่ีสาคญั คือยากลุ่ม Benzodiazepines ไดแ้ ก่ Diazepam, Lorazepame, Clonazepame,

Alprazolame, Clorazepate, Chlodiazepoxide ยากลุม่ Benzodiazepines อาจทาให้จุดเริ่มตน้ การชกั สูงข้นึ และ
เกิดอาการสบั สนได้ โดยเฉพาะในผสู้ ูงอายุ ดงั น้นั จึงควรหยดุ ยาก่อนทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า(เฉพาะ long และ
very long half life ไดแ้ ก่ Diazepam, Clonazepame, Clorazepate, Chlodiazepoxide) ยามีผลตอ่ การรับรู้เวลา
สถานท่ี บุคคลของผปู้ ่ วย ในผปู้ ่ วยซึมเศร้าที่ไดร้ ับยากลุ่มคลายกงั วลเพ่ือช่วยใหน้ อนหลบั ฤทธ์ิของยาจะคง
อยตู่ อ่ ประมาณ 1 วนั ภายหลงั จากรับประทานยาหรือนานกวา่ น้นั ธีระ(2553)กล่าววา่ ถา้ ไดย้ ากลุ่ม
Benzodiazepines มานานยงั มีความจาเป็นตอ้ งใชย้ าต่อใหก้ ระตุน้ ดว้ ยกระแสไฟฟ้าท่ีสูงข้ึนกวา่ เดิม

5. ยาต้านโรคจิต (Antipsychotic drugs)
โดยทว่ั ไปสามารถใชย้ าตา้ นโรคจิตไดร้ ะหวา่ งการรักษาดว้ ยไฟฟ้า ยาตา้ นโรคจิตกลุม่ ด้งั เดิม

(Typical Antipsychotic drugs)เมื่อใชร้ ่วมกบั การรักษาจะมีผลต่อความจาของผปู้ ่ วย ลดจุดเริ่มตน้ การชกั และ
เพ่มิ ความเส่ียงการเกิดภาวะเพอ้ หลงั การรักษาดว้ ยไฟฟ้า โดยเฉพาะยาตา้ นโรคจิตกลมุ่ ด้งั เดิมท่ีมีฤทธ์ิ
anticholinergic สูง ไดแ้ ก่ Chlorpromazine, Thioridazine ส่วนยาตา้ นโรคจิตกลมุ่ ใหม่
(Atypical Antipsychotic drugs) ไดแ้ ก่ Clozapine บางรายงานใหร้ ะมดั ระวงั มากข้นึ เน่ืองจากยาจะลด
จุดเร่ิมตน้ การชกั ทาใหช้ กั ไดง้ ่าย จึงควรใชก้ ระแสไฟฟ้าต่า(Scott,2004) แต่ในปัจจุบนั พบวา่ การรักษาดว้ ย
ไฟฟ้าร่วมกบั Clozapine มีความปลอดภยั (ธีระ,2553)

6. ยาขนานอ่ืนๆ
6.1 Theophyline มีผลทาใหร้ ะยะการชกั ยาวนานข้นึ และลดจุดเริ่มตน้ การชกั ดงั น้นั จึงควรหยดุ ยา

ก่อนทาการรักษาดว้ ยไฟฟ้า (รัตนา, 2553; Gomez, 2004)

6.2 Reserpine มีผลต่อหวั ใจและหลอดเลือด ควรหยดุ ยาก่อนการรักษาดว้ ยไฟฟ้า (ธีระ,2553)

Drugs – ECT. Interaction
1.ยาทตี่ ้อง *หยดุ 1 วนั *ก่อนทา ECT.

Tricyclic antidepressant (TCAs) ฤทธ์ิ anticholinergic สูง ทาใหเ้ พ่ิมการเกิด Post –
❑ Amitriptyline ❑ Clomipramine ECT. confusion
❑ Imipramine ❑ Nortriptyline
Antipsychotic agent ฤทธ์ิ anticholinergic สูง, ลด seizure thresholds
❑ Clozapine ❑ Chlopromazine ❑ Thioridazine ทาใหช้ กั งา่ ยข้นึ
Benzodiazepine(เฉพาะ long และ very long half life) เพิม่ seizure thresholds ทาให้ชกั ยากข้ึน เพ่ิมความ
❑ Clonazepam ❑ Chlodiazepoxide เสี่ยงการเกิด Cognitive impairment,ลด seizure
❑ Clorazepate ❑ Diazepam length และefficacy
Selective Serotonin Reuptake Inhibitors (SSRIs) เพ่ิมการเกิด Post – ECT.delirium มีผลต่อความจา
❑ Escitalopram ❑ Fluoxetine ❑ Fluvoxamine ลดลง
❑ Paroxetine ❑ Sertraline **หยดุ ยาเฉพาะกรณีที่ผปู้ ่ วย 1.ไดร้ ับยาอยา่ งนอ้ ย
5 รายการ 2.อายุ 60 ปี ข้ึนไป 3.มีภาวะสมองเสื่อม
Serotonin Antagonite and reuptake Inhibitors(SARIs) เพิ่ม seizure duration มีผลใหก้ ารนากระแสไฟฟ้า
❑ Trazodone หวั ใจผดิ ปกติ

2. ยากลุ่มปรับ หยดุ ยาม้ือเยน็ และก่อนนอนในคืนก่อนทา ECT. และใหย้ าม้ือเชา้ หลงั ผปู้ ่ วยฟ้ื นตวั

จากการทา ECT. เสร็จสิ้น

Mood stabilizer ลด seizure thresholds ทาให้ระยะเวลาชกั นานข้นึ
❑ Lithium และเกิด Post – ECT.delirium
Anticonvulsants
❑ Carbamazepine ❑ Gabapentin ❑ Lamotrigine เพิ่ม seizure thresholds ทาให้ชกั ยากข้ึน
❑ Phenobarbital ❑ Phenytoin ❑ Sodium valproate 3.1 กรณีขอ้ บง่ ใชเ้ ป็นยาควบคุมอารมณ์ (Mood
❑ Topiramate stabilizer) ปรับหยดุ ยาตามเกณฑ์
3.2 กรณีขอ้ บง่ ใชส้ าหรับตา้ นการชกั (seizure
disorder) ใหใ้ ชข้ นาดเท่าเดิมโดยไมต่ อ้ งหยดุ ยา

3. ยาที่ต้อง*หยดุ ก่อน 2 วนั และตลอดช่วงทา ECT.*

❑ Bupropion ❑ Theophyline ทาใหร้ ะยะเวลาชกั นานข้นึ

11.ยานาสลบทางหลอดเลือดดา Propofol injection 10mg/ml in 10 ml
Intravenous Anesthetic Agents injection 10mg/ml in 10 ml
Sedative/hypnotic
ช่ือยาท่วั ไป B
รูปแบบ / ความแรง
กล่มุ ยา ขอ้ บ่งใช้
Pregnancy Category - นา สลบ
ข้อบ่งใช้ท่ีได้รับการรับรอง - ใชใ้ นช่วง maintenance
จากสานักงานคณะกรรมการอาหารและยา - Sedation
ขนาด / วิธีการบริหารยา
เภสัชวิทยา - 1.0 - 2.5 mg / kg IV ควรลดขนาดลงในผปู้ ่ วยสูงอายุ
- 80 - 150 mg / kg / min IV infusionร่วมกบั N2O , O2 และ
opioid
- 10 - 50 mg / kg / min.

การออกฤทธ์ิ
• ระบบประสาท ยาน้ีลดการทา งานของสมองพร้อมกับลด
ปริมาณเลือดมาเล้ียงและลดความดนั ในกะโหลกศีรษะ ถา้ ความ
ดนั เลือดต่าหลงั จากไดร้ ับยาขนาดมากเกินก็จะลดปริมาณเลือดไป
เล้ียงสมองด้วย ในทางคลินิกยาน้ีมีฤทธ์ิปกป้องสมองเนื่องจาก
กราฟของ EEG ปรากฏ brust suppression จึงสามารถใช้ยาน้ีใน
การผา่ ตดั สมอง
• ระบบหายใจ ผปู้ ่ วยมกั หยดุ หายใจร้อยละ 25 – 35 หลงั จากไดร้ ับ
ยาน้ีสา หรับยานา สลบขนาดยาที่ใชค้ งระดบั กบั การสลบจะมีผล
ลด tidal volume และเพ่ิมอตั ราเร็วของการหายใจรวมท้งั ลดการ
ตอบสนองตอ่ การเพ่ิมคาร์บอนไดออกไซดแ์ ละการขาดออกซิเจน
ในผู้ป่ วยโรคถุงลมปอดอุดก้ันเร้ื อรังพบว่า ยาน้ีมีฤทธ์ิขยาย
หลอดลมและไม่ตา้ นฤทธ์ิ hypoxicpulmonary vasoconstriction
• ระบบไหลเวียนเลือด propofol กดการบีบตวั ของกลา้ มเน้ือหัวใจ
ร่วมกับขยายหลอดเลือด ถา้ เพ่ิมขนาดยาจะปรากฏฤทธ์ิเหล่าน้ี
เด่นชดั จนทาให้ความดนั เลือดลดต่ามาก ขณะที่เพิ่มอตั ราเร็วของ
หัวใจเต้นเพียงเล็กน้อยสื บเนื่องจากยาน้ีกด รี เฟลกซ์ของ
baroreceptor
-ฤทธ์ิอ่ืนๆ ข้อดีของ propofol คือ ป้องกันและใช้รักษาอาการ
คลื่นไส้อาเจียนหลงั ผ่าตดั เมื่อบริหารยา 10 – 20 มก. อาจใช้ยาน้ี
นา สลบในผปู้ ่ วย malignant hyperthermia เพราะไม่กระตนุ้ ใหเ้ กิด
โรค แม้ว่าการผลิต cortisol และการตอบสนองต่อฮอร์โมน
adrenocorticotropic ( ACTH ) ไม่มีผลกระทบจากยาน้ี แต่มี
รายงานในสัตวท์ ดลองท่ีไดร้ ับpropofol พบว่า ฤทธ์ิ phagocytosis