3617003TM-คู่มือครู-การงานอาชีพ-ม6-[221221]

การผลิตผลผลิตสัตว์ที่ปลอดภัยต้องเกิด จากการจัดการที่ครอบคลุมทุกด้านในการ เลี้ยงสัตว์ เพื่อให้ ได้ผลผลิตจากสัตว์ที่มีคุณภาพ ผู้บริโภคจะได้บริโภคผลผลิตสัตว์ที่ปลอดภัย õ อย่างแท้จริง à¤Åç´ÅѺà¾×èͼżÅÔµÊѵǏ·Õè»ÅÍ´ÀÑ เพื่อให ไดผลผลิตสัตวที่ไดมาตรฐาน มีความปลอดภัย ปลอดสาร และปลอดจากโรคระบาด ควรใสใจ ๕ เคล็ดลับ ดังนี้ ในปจจุบันมีการนําเทคโนโลยี มาชวยในการเลี้ยงสัตว เชน ระบบ โรงเรือนที่ควบคุมดวยคอมพิวเตอร ผูเลี้ยงสามารถดูแลสัตว ได โดยไมตอง เขาไปในโรงเรือน จึงเปนการชวยปองกัน โรคได มีสัตวปวยนอยลง และลดการใช ยาปฏิชีวนะกับสัตวเลี้ยงไดอีกดวย ñ. àÅ×Í¡¾Ñ¹¸Ø´Õ พัฒนาและปรับปรุง สายพันธุ ò. ãËŒÍÒËÒÃ´Õ อาหารมีความปลอดภัย มีคุณภาพมาตรฐานคงที่ ตรงกับความตองการของ สัตว ในแตละวัย ó. ÁÕâçàÃ×͹´Õ โรงเรือนจะควบคุม ใหมีสภาพแวดลอม ที่เหมาะสม สัตว อยูสบาย ไมเครียด เติบโตดี กินอาหาร ไดมาก และ แข็งแรง ô. ¨Ñ´¡ÒÃ´Õ จัดการฟารมและ สภาพแวดลอม ตามหลัก กรมปศุสัตว õ. »‡Í§¡Ñ¹âäÍ‹ҧࢌÁ§Ç´ แยกพื้นที่ภายในและภายนอกฟารม อยางชัดเจน บุคคลและยานพาหนะที่ เขาในฟารมจะตองผานการ ฆาเชื้อตามกฎอยางเครงครัด 8๒ การเลี้ยงสัตว์ 8๓ กิจกรรม สรางเสริม กิจกรรม ทาทาย ขั้นสอน ขั้นที่ 2 วิจารณ์ 16. ครูใหนักเรียนศึกษา เรื่อง 5 เคล็ดลับเพื่อ ผลผลิตสัตวที่ปลอดภัย ในกรอบ Know More จากหนังสือเรียน หนวยการเรียนรูที่ 5 17. ครูถามนักเรียนวา • “การจัดการที่ดีจะชวยใหการเลี้ยงสัตวเปน ไปอยางมีประสิทธิภาพ” จากขอความนี้ นักเรียนเห็นดวยหรือไม อยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) ขั้นสรุป ครูใหนักเรียนแตละกลุมรวมกันเขียนแผนผัง มโนทัศนสรุปความรู เรื่อง หลักการเลี้ยงสัตว ขั้นประเมิน 1. ครูตรวจสอบผลการทําแบบทดสอบกอนเรียน เพื่อตรวจสอบความเขาใจกอนเรียนของนักเรียน 2. ครูตรวจสอบแผนผังมโนทัศน เรื่อง หลักการ เลี้ยงสัตว 3. ครูตรวจสอบความรู ความเขาใจของนักเรียน จากการนําเสนอผลการวิเคราะห วิจารณ และ การสรุปความรู 4. ครูประเมินผลระหวางการจัดกิจกรรมการเรียนรู จากการสังเกตพฤติกรรมการทํางานกลุม การนําเสนอผลงาน และการสังเกตคุณลักษณะ อันพึงประสงค แนวทางการวัดและประเมินผล ครูสามารถสังเกตพฤติกรรมการทํางานรายบุคคลและพฤติกรรมการทํางาน กลุม โดยศึกษาเกณฑการวัดและประเมินผลที่แนบทายแผนการจัดการเรียนรู หนวยการเรียนรูที่ 5 ใหนักเรียนแบงกลุม กลุมละ 3-4 คน รวมกันสืบคนคลิปวิดีโอ การเลี้ยงสัตวตามความสนใจ 1 คลิปวิดีโอ รวมกันนําผลที่ไดจากการ ดูคลิปวิดีโอที่เลือกมาวิเคราะหในประเด็นที่ครูกําหนดให คือ วิธีการ เลี้ยงสัตว การดูแลสัตวเลี้ยง และประโยชนที่ไดรับจากการเลี้ยงสัตว ใหนักเรียนกลุมเดิมนําคลิปวิดีโอการเลี้ยงสัตวที่เลือกจาก กิจกรรมสรางเสริมมาวิเคราะหวาวิธีการเลี้ยงสัตวดังกลาวตรงกับ หลักการเลี้ยงสัตวหรือไม หากไมตรงกับหลักการเลี้ยงสัตว มีสวนใดที่ขาด หากตองการใหการเลี้ยงสัตวชนิดนั้นมีความ สมบูรณมากยิ่งขึ้น ควรปรับปรุง แกไข หรือพัฒนาอยางไร จากนั้นออกมานําเสนอผลงานใหเพื่อนชมหนาชั้นเรียน แบบสังเกตพฤติกรรมการท างานรายบุคคล ค าชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ลงในช่องที่ตรงกับระดับคะแนน ลงชื่อ...................................................ผู้ประเมิน ............../.................../................ เกณฑ์การให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ าเสมอ ให้ 3 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง ให้ 1 คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 12 - 15 ดี 8 - 11 พอใช้ ต่ ากว่า 8 ปรับปรุง ล าดับที่ รายการประเมินระดับคะแนน 3 2 1 1 การแสดงความคิดเห็น 2 การยอมรับฟังความคิดเห็นของผู้อื่น 3 การท างานตามหน้าที่ที่ได้รับมอบหมาย 4 ความมีน้ าใจ 5 การตรงต่อเวลา รวม แบบสังเกตพฤติกรรมการท างานกลุ่ม ค าชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ลงในช่องที่ตรงกับระดับคะแนน ล าดับที่ ชื่อ – สกุล ของนักเรียน การแสดง ความ คิดเห็น การยอมรับ ฟังคนอื่น การท างาน ตามที่ได้รับ มอบหมาย ความมี น้ าใจ การมี ส่วนร่วมใน การ ปรับปรุง ผลงานกลุ่ม รวม 15 คะแนน 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 ลงชื่อ...................................................ผู้ประเมิน ............./.................../............... เกณฑ์การให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ าเสมอ ให้ 3 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง ให้ 1 คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 12 - 15 ดี 8 - 11 พอใช้ ต่ ากว่า 8 ปรับปรุง ขั้นที่ 3 สรุป 18. ครูและนักเรียนรวมกันสรุปความรู เรื่อง ความสําคัญของการเลี้ยงสัตว ประเภทของ สัตวเลี้ยง และหลักการเลี้ยงสัตว นํา สอน สรุป ประเมิน T92

ขอสอบเนน การคิด การคัดเลือกพันธุ์สัตว์ ส�าหรับสัตว์เลี้ยง การคัดเลือกพันธุ์สัตว์ ส�าหรับขยายพันธุ์ ๔ การคัดเลือก การขยายพันธุ์ และปัญหาในการเลี้ยงสัตว์ การศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับการคัดเลือกการขยายพันธุ์และปัญหาในการเลี้ยงสัตว์เป็นสิ่งส�าคัญ เพื่อให้ได้ผลผลิตตามวัตถุประสงค์ ซึ่งมีแนวทางต่าง ๆ ดังนี้ ๔.๑ กำรคัดเลือกพันธุ์สัตว์ การคัดเลือกพันธุ์สัตว์ให้ได้สัตว์ที่มีความสมบูรณ์แข็งแรงตามต้องการ ควรเลือกพันธุ์ ให้เหมาะสมกับการน�าไปใช้ ดังนี้ ๔.๒ กำรขยำยพันธุ์สัตว์ การขยายพันธุ์สัตว์เป็นการเพิ่มพันธุ์สัตว์ที่มี ลักษณะตามต้องการให้มีจ�านวนมากขึ้น ซึ่งการ ขยายพันธุ์สัตว์สามารถท�าได้หลายวิธี จึงควรเลือก วิธีขยายพันธุ์สัตว์ตามความเหมาะสม ดังนี้ Trick การขยายพันธุ์สัตว์ ให้เหมาะสมกับท้องถิ่น สัตว์ที่น�ามาขยายพันธุ์มีทั้งสัตว์พันธุ์แท้ พันธุ์ พื้นเมือง และพันธุ์ผสม โดยพันธุ์ผสมจะเกิด จากพันธุ์แท้และพันธุ์พื้นเมืองผสมกัน ผู้เลี้ยง สัตว์จึงควรเลือกขยายพันธุ์สัตว์ที่เหมาะสมกับ ท้องถิ่นมีความแข็งแรง ทนต่อสภาพแวดล้อม ในท้องถิ่นได้แล้วจึงเลือกวิธีการขยายพันธุ์ที่ เหมาะสมกับพันธุ์ดังกล่าว คัดเลือกตามความต้องการ โดยค�านึงถึงความ พร้อมและความสามารถในการเลี้ยง เช่น สภาพ แวดล้อมของสถานที่เลี้ยง การให้เวลาในการเลี้ยงดู สัตว์เลี้ยง งบประมาณในการเลี้ยงดู คัดเลือกพันธุ์ดีมาขยายพันธุ์ โดยเลือกแม่พันธุ์ ที่สมบูรณ์แข็งแรง มีความพร้อมที่จะขยายพันธุ์และ เลือกพ่อพันธุ์ที่เป็นพันธุ์ดีมีความแข็งแรง มีช่วงวัย ที่เหมาะสมในการขยายพันธุ์ 8๒ การเลี้ยงสัตว์ 8๓ และพันธุ์ผสม โดยพันธุ์ผสมจะเกิด จากพันธุ์แท้และพันธุ์พื้นเมืองผสมกัน 1 การคัดเลือกพันธุสัตวสําหรับสัตวเลี้ยงมีความแตกตางจากการ คัดเลือกพันธุสัตวสําหรับการขยายพันธุอยางไร (แนวตอบ การคัดเลือกพันธุสัตวสําหรับสัตวเลี้ยง ผูเลี้ยงสามารถ เลือกไดตามความชอบ หรือความตองการของตนเองและสมาชิก ในครอบครัว โดยสัตวที่เลือกมาเลี้ยงจะตองมีลักษณะตรงตาม สายพันธุ เปนสัตวที่มีความแข็งแรง สมบูรณ ไมมีโรค สามารถปรับตัว เขากับสภาพแวดลอมไดเปนอยางดี สวนการคัดเลือกพันธุสัตว สําหรับขยายพันธุ ผูเลี้ยงจะตองเลือกสัตวที่เปนพอพันธุและ แมพันธุที่ดี มีความสมบูรณ แข็งแรง ไมมีโรค และอยูในชวงวัย เจริญพันธุมาผสมพันธุกัน) นักเรียนควรรู 1 พันธุพื้นเมือง สัตวที่ปรับตัวตอสภาพแวดลอมตามแหลงที่อาศัยอยู จะมี พัฒนาการตามธรรมชาติ ไมไดปรับปรุงพันธุโดยฝมือของมนุษย เชน โคพื้นเมือง จะมีความแตกตางกันตามภูมิภาคของประเทศ เปนโคที่มีขนาดเล็ก ทนรอน ทนโรคและแมลง ทนตอสภาพอากาศรอนชื้น มีความแข็งแรง อดทน เลี้ยงไว สําหรับใชงาน และเลี้ยงดวยอาหารหยาบที่มีคุณภาพตํ่าได ปจจุบันโคพื้นเมือง มีจํานวนลดนอยลง เนื่องจากมีการนําโคเลือดยุโรปมาผสมพันธุ ทําใหได โคลูกผสมที่เนื้อมีคุณภาพ สงผลใหมีราคาที่สูงขึ้น แพะพื้นเมือง มีลักษณะคลาย กับแพะพันธุกัตจังของประเทศมาเลเซีย ใหผลผลิตเนื้อและนมตํ่า เนื่องจาก สวนใหญเกษตรกรจะผสมพันธุแพะเลือดชิด ทําใหมีอัตราการเจริญเติบโตไมดี ไมมีการถายพยาธิ ใหอาหารที่มีคุณภาพตํ่า ซึ่งโดยทั่วไปแพะจะขยายพันธุได รวดเร็วและทนทานตอสภาพแวดลอมไดดี ขั้นนํา (แบบกระบวนการปฏิบัติ) ขั้นที่ 1 สังเกตและรับรู้ 1. ครูนําภาพสัตวเลี้ยงชนิดตางๆ หลากหลาย สายพันธุมาใหนักเรียนดู 2. ครูถามนักเรียนวา • หากตองการเลี้ยงสัตว นักเรียนจะเลือกเลี้ยง สัตวชนิดใด สายพันธุใด เพราะเหตุใด (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน เลี้ยงปลาหางนกยูง สายพันธุคอบรา (Cobra) เปนปลาที่มี ลวดลายสวยงามคลายหนังของงู ครีบหาง เปนสามเหลี่ยมรูปพัด จัดเปนสัตวที่เลี้ยงงาย ขยายพันธุไดอยางรวดเร็ว ไมตองการการ ดูแลเปนพิเศษ คาใชจายในการเลี้ยงดูไมสูง ทั้งยังชวยกําจัดลูกนํ้าไดอีกดวย) • หากสัตวเลี้ยงมีอาการผิดปกติเกิดขึ้น นักเรียนควรปฏิบัติอยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) 3. ครูใหนักเรียนศึกษา เรื่อง การคัดเลือก การ ขยายพันธุ และปญหาในการเลี้ยงสัตว จาก หนังสือเรียน หนวยการเรียนรูที่ 5 หรือศึกษา เพิ่มเติมจากอินเทอรเน็ต 4. ครูใหนักเรียนศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับความ สําคัญของการเลี้ยงสัตว การคัดเลือก การ ขยายพันธุ และปญหาในการเลี้ยงสัตว จาก PowerPoint ม.6 หนวยการเรียนรูที่ 5 5. ครูถามนักเรียนวา • เพราะเหตุใดการคัดเลือกพันธุสัตวสําหรับ สัตวเลี้ยงและการคัดเลือกพันธุสัตวสําหรับ การขยายพันธุจึงมีลักษณะที่แตกตางกัน (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T93

ขอสอบเนนการคิด วิธีการ ขยายพันธุ์สัตว์ Be careful ปัญหาการเลี้ยงสัตว์ในฟาร์ม ควรมีการเตรียม ความพร้อมในเรื่องต่าง ๆ ดังนี้ • กลิ่นมูลสัตว์และเสียงร้องของสัตว์อาจรบกวน ผู้อื่นจึงควรวางแผนเลือกที่ตั้งฟาร์มให้เหมาะสม • โรคระบาดอาจเกิดขึ้นง่าย หากสถานที่ตั้งมีการ เลี้ยงสัตว์หนาแน่นและขาดการจัดการฟาร์มที่ดี • ขาดแคลนน�้าในหน้าแล้ง จึงควรวางแผนให้มี น�้าสะอาดเพียงพอต่อการเลี้ยงสัตว์ • ผลผลิตน้อยหรือมากเกินไป ควรมีแผนส�ารอง เพื่อให้ฟาร์มสามารถสร้างรายได้ได้อย่างต่อเนื่อง ๔.๓ ปัญหำในกำรเลี้ยงสัตว์ ในการเลี้ยงสัตว์ย ่อมพบปัญหาหรือ ข้อบกพร่องต่าง ๆ ที่อาจท�าให้การเลี้ยงสัตว์ ไม่เป็นไปตามวัตถุประสงค์ที่วางไว้การเกิดโรค ในสัตว์เป็นปัญหาที่ส�าคัญของผู้เลี้ยงสัตว์ โดย เฉพาะโรคระบาด ซึ่งจะท�าให้สัตว์ตาย ป่วย หรือไม่สามารถให้ผลผลิตได้ผู้เลี้ยงสัตว์ควร หมั่นติดตามข่าวสารเกี่ยวกับโรคระบาดที่อาจ เกิดขึ้น หาแนวทางป้องกัน สังเกตสัตว์เลี้ยง โดยมีแนวทางที่ส�าคัญ ดังนี้ ๑. การขยายพันธุ์ตามธรรมชาติการผสมพันธุ์ ของสัตว์เพศผู้และเพศเมียสายพันธุ์เดียวกันเพื่อ เพิ่มประชากรสัตว์สายพันธุ์นั้น ๆ ๒. การผสมเทียม การฉีดน�้าเชื้อของสัตว์เพศผู้ เข้าไปในอวัยวะสืบพันธุ์ของสัตว์เพศเมีย ให้เกิด การปฏิสนธิกับไข ่ในเพศเมียจนสัตว์เพศเมีย ตั้งท้อง โดยสามารถท�าได้ทั้งสัตว์ที่ปฏิสนธิภายใน และภายนอก เช่น สุกร ปลาสวาย ๓. การถ่ายฝากตัวอ่อน การน�าตัวอ่อนที่ได้ ซึ่งอาจได้จากธรรมชาติหรือจากการผสมเทียม มาฝากในมดลูกของแม ่พันธุ์ที่เลือก ซึ่งนิยม เลือกแม่พันธุ์ที่แข็งแรงและอยู่ในวัยที่เหมาะสม นิยมใช้กับสัตว์เลี้ยงที่มีระยะเวลาในการตั้งท้อง นานและตกลูกครั้งละ ๑ ตัว ๔. การโคลนนิง การคัดลอกสายพันธุ์จากตัว ต้นแบบเพื่อสร้างสิ่งมีชีวิตขึ้นใหม่ โดยมีลักษณะ ทางพันธุกรรมเหมือนกับตัวต้นแบบทุกประการ ซึ่งไม่ต้องมีการปฏิสนธิของเพศผู้และเพศเมีย แต่น�าเซลล์จากสัตว์ตัวต้นแบบฉีดเข้าไปในไข่ที่ ก�าจัดนิวเคลียสแล้ว จึงเกิดเป็นสัตว์ที่ได้จากการ โคลนนิง ๕. การดัดแปรพันธุกรรม การเปลี่ยนแปลง ลักษณะทางพันธุกรรมให้ได้ลักษณะตามต้องการ ท�าให้เกิดสิ่งมีชีวิตที่มีความหลากหลายทาง พันธุกรรมโดยการน�ายีนจากสิ่งมีชีวิตหนึ่งไปใส่ ในสิ่งมีชีวิตอื่น 8๔ การเลี้ยงสัตว์ 8๕ เกร็ดแนะครู ครูอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับปญหาในการเลี้ยงสัตวใหนักเรียนฟงวา ในการ เลี้ยงสัตวชนิดตางๆ ยอมเกิดปญหาที่แตกตางกัน เชน สัตวเลี้ยงปวย เกิด โรคระบาด ผลผลิตไมเพียงพอ ผลผลิตไมไดคุณภาพ ซึ่งเกษตรกรจะตองเตรียม ความพรอม เพื่อแกปญหาตางๆ ที่อาจเกิดขึ้น โดยศึกษา เรียนรู ทําความเขาใจ และสังเกตการแกปญหาในการเลี้ยงสัตวจากคลิปวิดีโอ จากนั้นจึงนํามาประยุกต ใชในการแกปญหาสัตวเลี้ยงของตนเองอยางเหมาะสม ตัวอยางคลิปวิดีโอ ที่นาสนใจ เชน • นกแกวผมปวย หาหมออีกแลวววว...!!! จาก https://www.youtube. com/watch?v=isEHj_OjYWA • สูตรปองกันโรคหาไก โรคซึมเศรา อหิวาตสัตวปก จาก https://www. youtube.com/watch?v=b_m2IBqK0wQ • ลูกไกกินแบบนี้แลวไดผลดี โตเร็ว โครงสรางดี ตัวเปนสีชมพู จาก https://www.youtube.com/watch?v=6YI_QGGigds ขั้นนํา ขั้นที่ 1 สังเกตและรับรู้ • การขยายพันธุสัตวแตละชนิดมีวิธีการ หรือ ขั้นตอนที่เหมือน หรือแตกตางกันหรือไม อยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) • ขอดีของการผสมเทียมคือสิ่งใด (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน ขอดีของการผสมเทียมมี หลายประการ เชน ทําใหไดสัตวเลี้ยงพันธุดี ตรงตามความตองการ สามารถควบคุมการ ตกลูกของสัตวเลี้ยงได สามารถผสมพันธุได โดยไมตองคํานึงถึงขนาดตัว หรือนํ้าหนัก ของพอพันธุและแมพันธุ ชวยประหยัด คาใชจายในการขนสง สามารถผสมพันธุ ในสถานที่ตางๆ ได ชวยประหยัดนํ้าเชื้อ โดยนํานํ้าเชื้อของพอพันธุมาละลายนํ้ายา สําหรับละลายนํ้าเชื้อ ทําใหสามารถฉีดใหแก แมพันธุไดจํานวนเพิ่มมากขึ้น และลดการ ติดเชื้อจากการผสมพันธุตามธรรมชาติ) 6. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “การโคลนนิงในสัตว ทําสําเร็จเปนครั้งแรกใน พ.ศ. 2539 โดย ดร.เอียน วิลมุต (Dr.Ian Wilmut) ไดทําการ โคลนนิงแกะที่มีชื่อวาดอลลี (สัตวเลี้ยงลูก ดวยนํ้านม) โดยไมมีการใชเซลลสืบพันธุจาก แกะตนแบบ ขอดีของการโคลนนิง เชน รักษา พันธุสัตวหายาก ทําใหไดสัตวเลี้ยงในปริมาณ ที่เพิ่มมากขึ้นและเพียงพอตอความตองการ ทางเศรษฐกิจ สัตวเลี้ยงมีลักษณะเหมือนสัตว ตนแบบทุกประการ ไมเกิดการกลายพันธุ เหมือนการผสมเทียม สวนขอเสียของการ โคลนนิง เชน ขาดความหลากหลายทางสาย พันธุ เกิดการตกคางของสารเคมีบางชนิดที่ นํามาใชในการโคลนนิง” การผสมเทียมมีลักษณะอยางไร เหมาะสําหรับสัตวเลี้ยงชนิดใด เพราะเหตุใด (แนวตอบ การผสมเทียมเปนการรีดนํ้าเชื้อจากสัตวพอพันธุ แลวนําไปฉีดในอวัยวะเพศของสัตวตัวเมียที่แสดงอาการเปนสัด จะทําใหสัตวตัวเมียเกิดการตั้งทองแลวออกลูกออกมาตามปกติ การผสมเทียมเปนการปฏิบัติงานที่มีลักษณะคลายการทําหนาที่ พอพันธุตามธรรมชาติ ซึ่งจะแตกตางกันที่ปริมาณนํ้าเชื้อที่ใช ผสมเทียมจะนอยกวานํ้าเชื้อจากการผสมพันธุตามธรรมชาติ ตําแหนงที่ปลอยนํ้าเชื้อก็แตกตางกัน โดยพอพันธุจะปลอย นํ้าเชื้อที่ชองคลอด แตการผสมเทียมจะปลอยนํ้าเชื้อที่ตําแหนง มดลูก เหมาะสําหรับสัตวเลี้ยงจําพวกโค กระบือ แพะ แกะ สุกร ปลา เนื่องจากเกษตรกรมีความตองการผลผลิตเกี่ยวกับสัตวเหลานี้ เปนจํานวนมาก การผสมเทียมจะชวยทําใหมีผลผลิตเพิ่มมากขึ้น ผลผลิตที่ไดมีคุณภาพ ใชระยะเวลาการเลี้ยงสัตวที่นอยลง) นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T94

เมื่อสัตว์เลี้ยงบางตัวติดโรคระบาดแล้ว ควรควบคุมไม่ให้เชื้อโรคแพร่กระจาย เพื่อป้องกัน สัตว์ตัวอื่นติดโรคระบาดตาม ซึ่งมีแนวทางการปฏิบัติ ดังนี้ หากไม่มีบุคลากรหรือสัตวแพทย์ในการดูแลสัตว์เลี้ยงที่ป่วย ให้ผู้เลี้ยงสัตว์จัดล�าดับการ ดูแล โดยดูแลสัตว์ที่ป่วยเป็นล�าดับสุดท้าย เพื่อไม่ให้เชื้อโรคจากสัตว์ที่ป่วยแพร่กระจายไปยัง สัตว์ปกติ เฝ้าสังเกตความผิดปกติของสัตว์เลี้ยง หากพบว่ามีอาการผิดปกติให้รีบน�าออกมา เลี้ยงแยก จัดการโรงเรือนหรือคอกเลี้ยงสัตว์ให้ สะอาดและสามารถป้องกันแสงแดดลมฝน ได้เป็นอย่างดี แยกสัตว์ป่วยออกให้ห่างจากสัตว์ปกติ โดยจัดพื้นที่ ส�าหรับเลี้ยงสัตว์ป่วย จัดอุปกรณ์ที่ใช้ในการเลี้ยงสัตว์ป่วยแยกออกมาจาก อุปกรณ์ที่ใช้กับสัตว์ปกติ มีบุคลากรส�าหรับดูแลสัตว์ที่ป่วย หรือให้สัตวแพทย์ ตรวจอาการอย่างต่อเนื่อง 8๔ การเลี้ยงสัตว์ 8๕ โดยดูแลสัตว์ที่ป่วยเป็นล� 1 กิจกรรม สรางเสริม กิจกรรม ทาทาย นักเรียนควรรู 1 สัตวที่ปวย โดยทั่วไปจะแยกสัตวที่ปวยออกจากสัตวที่ปกติ เพื่อปองกัน ไมใหเชื้อโรคเกิดการแพรกระจาย เกษตรกรจะตองหมั่นสังเกตอาการของสัตว ที่ปวย เพื่อใหการรักษาเปนไปอยางรวดเร็ว รวมถึงมีการคัดแยกอุปกรณที่ใช ในการเลี้ยงใหเปนสัดสวน หากสัตวปกมีโรคติดตอจะตองปองกันโรคติดตอ เหลานั้น โดยผูบริโภคควรปองกันโรคติดตอจากสัตวปกดวยวิธีการตางๆ คือ เลือกบริโภคสัตวปกและผลิตภัณฑจากสัตวปกที่มีเครื่องหมายรับรองของ กรมปศุสัตว หรือแหลงที่ไดมาตรฐาน รับประทานเฉพาะเนื้อที่ปรุงสุก เพราะ แบคทีเรีย ไวรัส พยาธิ และเชื้อโรคตางๆ จะถูกความรอนทําลาย เลือกไขที่ สดใหม ไมมีมูลไกติด โดยลางทําความสะอาดกอนนําไปปรุง และปรุงสุกทุกครั้ง กอนรับประทาน มีการติดตามขาวสารที่เชื่อถือไดอยางสมํ่าเสมอ ขั้นนํา ขั้นที่ 1 สังเกตและรับรู้ 7. ครูถามนักเรียนวา • นักเรียนเคยพบปญหาจากการเลี้ยงสัตวของ ตนเองหรือไม หากเคย พบปญหาใดและมี แนวทางการแกปญหาอยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) • นักเรียนคิดวาปญหาที่พบมากที่สุดในการ เลี้ยงสัตวคือปญหาใด เพราะเหตุใดจึงเกิด ปญหานี้ และจะสามารถแกปญหาดังกลาว ไดอยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) 8. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “ปญหาในการเลี้ยงสัตว ที่ผูเลี้ยงสัตวสวนใหญพบ คือ ปญหาสัตวปวย ดวยโรคตางๆ ผูเลี้ยงจึงควรมีการสุขาภิบาล สัตวที่ดี เพื่อเปนการปองกันสัตวเลี้ยงของตน ปวย ซึ่งการสุขาภิบาลสัตวที่ดีสามารถปฏิบัติได หลายแนวทาง เชน มีการฉีดวัคซีนเพื่อปองกัน โรคตามระยะเวลาที่กําหนด เพื่อใหสัตวเลี้ยง สามารถสรางภูมิคุมกันและสามารถทําลาย เชื้อโรคที่เขามาสูรางกายได ซึ่งการใหวัคซีน แกสัตวเลี้ยงนั้น ผูเลี้ยงจะตองพิจารณาถึงชนิด ของสัตวที่จะใหวัคซีนดวย เพราะสัตวเลี้ยง แตละชนิดจะตองการวัคซีนที่ไมเหมือนกัน ดังนั้น หากเกิดขอสงสัยในเรื่องการใหวัคซีน ควรสอบถามจากสัตวแพทยกอน ควรสํารวจ และตรวจสุขภาพของสัตวเลี้ยงเปนประจํา โดยสํารวจวาสัตวเลี้ยงมีความแข็งแรงมากนอย เพียงใด มีสวนใดของรางกายที่ผิดปกติหรือไม หากพบความผิดปกติใดๆ ก็ตามควรรีบปรึกษา สัตวแพทยทันที” ใหนักเรียนแบงกลุม กลุมละ 3-4 คน รวมกันสืบคนปญหา ในการเลี้ยงสัตวตามความสนใจ 2-3 ปญหา เขียนสรุปผลที่ได จากการศึกษาลงในกระดาษรายงาน พรอมทั้งระบุแนวทางการ แกปญหาอยางเหมาะสม นําสงครูผูสอน ใหนักเรียนกลุมเดิมเลือกปญหาในการเลี้ยงสัตว 1 ปญหา จาก 2-3 ปญหาที่ไดเลือกมา สืบคนขอมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับวิธี การแกปญหานั้นอยางละเอียด เขียนสรุปผลที่ไดจากการศึกษา ลงในกระดาษรายงาน จากนั้นออกมานําเสนอผลงานใหเพื่อนชม หนาชั้นเรียน โดยครูเปดโอกาสใหนักเรียนกลุมอื่นรวมกันแสดง ความคิดเห็นเพิ่มเติม นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T95

กิจกรรม เสริมสรางค ุ ณลักษณะอันพึงประสงค ๕ ตัวอย่างการเลี้ยงสัตว์ สัตว์เลี้ยงที่สามารถน�ามาเลี้ยงในครัวเรือนเพื่อบริโภคผลผลิตหรือเพื่อการจัดจ�าหน่าย สร้างรายได้ ให้แก่ครัวเรือนมีหลายประเภท ซึ่งการเลี้ยงสัตว์แต่ละชนิดจะมีวิธีการเลี้ยงที่แตกต่างกัน ออกไปตามชนิดของสัตว์ ตัวอย่างการเลี้ยงสัตว์ในครัวเรือน พันธุ์พื้นเมือง เป็ดไข่พันธุ์พื้นเมืองที่นิยมเลี้ยงมี ๒ สายพันธุ์ คือ ๑. เป็ดนครปฐม เพศผู้ ตัวสีเขียวแก่ตั้งแต่คอถึงหัว มีวงแหวนสีขาวรอบคอ อกสีแดงล�าตัวและปากสีเทา เท้าสีส้ม เพศเมีย ขนสีลายกาบอ้อย ปากสีเทา เท้า สีส้ม ให้ไข่ปีละไม่ต�่ากว่า ๒๕๐-๒๖๐ ฟองต่อตัว ๒. เป็ดปากน�้า เพศผู้ ขนบนหัวและคอสีเขียว เป็นเหลือบเงา เพศเมีย ปากและเท้ามีขนปกคลุม ล�าตัวสีด�า อกสีขาว ให้ไข่ปีละไม่ต�่ากว่า ๒๘๐-๓๐๐ ฟองต่อตัว เป็ดไข ่เป็นสัตว์ปีกอีกชนิดหนึ่งที่มนุษย์ เลี้ยงไว้เพื่อน�าไข่มาบริโภค เป็นเป็ดที่เน้นการ ออกไข่เป็นหลัก โดยปริมาณของไข่ที่ได้จะ แตกต่างกันไปตามสายพันธุ์ เป็ดไข่จะมีขนาด ล�าตัวค่อนข้างเล็กและมีน�้าหนักไม่มาก โดย เฉลี่ยน�้าหนักของเป็ดเพศเมียจะอยู่ระหว่าง ๑.๕-๑.๘ กิโลกรัม พันธุ์เป็ดไข่ที่นิยมน�ามาเลี้ยงในประเทศไทย เช่น พันธุ์กากีแคมป์เบลล์ • เป็ดไข่ที่น�าเข้ามาจากประเทศอังกฤษ เป็นพันธุ์ เป็ดที่ให้ไข่ดกที่สุดพันธุ์หนึ่งของโลก • เพศผู้และเพศเมียจะมีลักษณะที่แตกต่างกัน คือ เพศผู้ ขนตัวสีน�้าตาล ขนหน้าอกสีน�้าตาลเข้ม หัวสีเขียว ขนปลายหางม้วน มีวงแหวนสีน�้าตาล อ่อนรอบคอ ปากสีเขียวแกมน�้าเงิน แข้งและเท้า สีส้ม เพศเมีย ขนสีน�้าตาลทั้งตัว หัวสีน�้าตาลเข้ม ปากสีด�า แข้งและเท้าสีน�้าตาล • ให้ไข่ปีละไม่ต�่ากว่า ๓๐๐ ฟองต่อตัว • เพศผู้น�้าหนักประมาณ ๒-๒.๕ กิโลกรัม • เพศเมียน�้าหนักประมาณ ๒.๕-๒.๗ กิโลกรัม พันธุ์อินเดียนรันเนอร์ • เป็ดไข่ที่พบครั้งแรกในประเทศอินโดนีเซีย เป็น พันธุ์เป็ดขนาดเล็กที่ชอบเดินและวิ่งมากกว่าบิน • เพศผู้และเพศเมียจะมีลักษณะที่เหมือนกัน แต่จะ มีสีที่แตกต่างกันไป คือ สีขาว สีเทา และสีลาย มีลักษณะเด่นที่แตกต่างไปจากเป็ดพันธุ์อื่น คือ ขณะยืนคอจะตั้งตรง ล�าตัวเกือบตั้งฉากกับพื้น คล้ายเพนกวิน ปากสีเหลือง แข้งและเท้าสีส้ม • ให้ไข่ปีละไม่ต�่ากว่า ๑๕๐-๒๐๐ ฟองต่อตัว • เพศผู้น�้าหนักประมาณ ๑.๗-๒.๕ กิโลกรัม • เพศเมียน�้าหนักประมาณ ๑.๕-๒ กิโลกรัม เป็ดไข่ 86 87 ตัวอย่างการเลี้ยงสัตว์ในครัวเรือน1 นักเรียนควรรู 1 การเลี้ยงสัตวในครัวเรือน ปจจุบันกรมปศุสัตวเปดบริการใหเกษตรกร ผูเลี้ยงสัตวทั่วประเทศตั้งแต 1 ตัวขึ้นไป ขึ้นทะเบียนเกษตรกรผูเลี้ยงสัตว รายครัวเรือนประจําป ซึ่งสามารถติดตอขอขึ้นทะเบียนไดที่สํานักงานปศุสัตว อําเภอในเขตพื้นที่ที่เกษตรกรผูเลี้ยงสัตวไดทําการเลี้ยงสัตวอยู เพื่อทําเปนขอมูล พื้นฐานสําคัญที่จะนํามาใชพัฒนาและรับสิทธิประโยชนจากภาครัฐ กรณีประสบ ภัยพิบัติ หรือเกิดโรคระบาดสัตว โดยเกษตรกรจะตองมีคุณสมบัติ คือ มีถิ่นที่อยู ในประเทศไทย เปนเกษตรกรผูเลี้ยงปศุสัตว และมีคอกสําหรับสัตวเลี้ยง ขั้นนํา ขั้นที่ 1 สังเกตและรับรู 9. ครูใหนักเรียนศึกษาตัวอยางการเลี้ยงสัตว : เปดไข จากในหนังสือเรียน หนวยการเรียนรู ที่ 5 10. ครูขออาสาสมัครนักเรียน 1-2 คน ออกมา สรุปขอมูลที่ไดจากการศึกษาตัวอยางการ เลี้ยงสัตว : เปดไข ใหเพื่อนฟงหนาชั้นเรียน 11. ครูขออาสาสมัคร 2-3 คน ที่บานเลี้ยงเปดไข ออกมาเลาประสบการณเกี่ยวกับการเลี้ยง เปดไขของตนเองวามีวิธีการเลี้ยงและการ ดูแลอยางไรใหเพื่อนฟงหนาชั้นเรียน จากนั้น ใหเพื่อนรวมชั้นเรียนนําขอมูลที่ไดมาวิเคราะห วา การเลี้ยงเปดไขตามที่ไดศึกษาจากใน หนังสือเรียน หนวยการเรียนรูที่ 5 และจาก ประสบการณการเลี้ยงเปดไขของเพื่อนมี ความเหมือนหรือแตกตางกันอยางไร 12. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “เปดไขที่นิยมเลี้ยง ในประเทศไทยมีอยูดวยกันหลายสายพันธุ ซึ่งพันธุกบินทรบุรีก็เปนหนึ่งในพันธุเปดไข พื้นเมืองที่นิยมเลี้ยงอีกสายพันธุหนึ่ง เดิมเปน เปดพันธุกากีแคมปเบลลที่ไดรับการปรับปรุง พันธุใหมีลักษณะพิเศษเฉพาะพันธุ คือ เพศ เมียมีขนสีกากีตลอดลำตัว ขาและแขงสีสม ปากสีน้ำเงินปนดำ ใหไขได 280-300 ฟอง ตอตัวตอป เพศผูจะตัวใหญกวาเพศเมีย หัวมี ขนสีเขียวแกคลุมลงมาจนถึงกลางลําคอ เมื่อ อายุ 5-7 เดือน ขนหัวและคอจะมีสีเขียว แกชัดเจนขึ้นและสีจะคอยๆ จางลงจนเปน สีนํ้าเงินปนดําเมื่อเปดมีอายุที่มากขึ้น ขนหาง 2-3 เสน จะโคงงอขึ้นดานบน ปลายขนหาง และปลายขนปกมีสีนํ้าตาลดํา ขนลําตัวสีเทา ขนกลางคอถึงไหลและหนาอกดานหนาจะมี สีนํ้าตาลเขม แขงสีสม ปากสีนํ้าเงินปนดํา” สื่อ Digital ศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับวิธีการเลี้ยงเปดไข ไดที่ https://www.youtube. com/watch?v=VKHNVPTNe-w ใหนักเรียนแบงกลุม กลุมละเทาๆ กัน ใหสมาชิกภายในกลุม รวมกันศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับสัตวปกที่นิยมเลี้ยงเพื่อจําหนาย เขียนสรุปความรูที่ไดลงในกระดาษรายงาน จากนั้นใหนักเรียน แตละกลุมสงตัวแทนกลุมละ 1-2 คน ออกมานําเสนอผลงานให เพื่อนชมหนาชั้นเรียน โดยครูเปดโอกาสใหนักเรียนกลุมอื่นรวมกัน แสดงความคิดเห็นเพิ่มเติม พรอมทั้งอธิบายใหนักเรียนเกิดความ เขาใจที่ตรงกันวา การเลี้ยงสัตวปกตองอาศัยหลักการเลี้ยงสัตวที่ เหมาะสม จึงจําเปนตองศึกษาวิธีการเลี้ยงที่ถูกตอง เพื่อใหสามารถ เลี้ยงสัตวปกไดอยางปลอดภัย ไดผลผลิตที่มีคุณภาพ และสามารถ นําไปจําหนายไดราคาดี (กิจกรรมนี้สรางเสริมคุณลักษณะดานซื่อสัตยสุจริต ใฝเรียนรู และมุงมั่นในการทํางาน) นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T96

ขอสอบเนน การคิด อายุ  (วัน) ชั่วโมง เวลาปิด ความเข้มของแสง ๑ ๒๔ - หลอดไฟฟ้า ขนาด ๓๐-๖๐ วัตต์ เฉพาะกลางคืน (ความเข้มแสง > ๔๐ ลักซ์) กลางวันแสงธรรมชาติ ๒ ๒๓ ๒๔.๐๐-๐๑.๐๐ น. ๓ ๒๒ ๒๓.๐๐-๐๑.๐๐ น. ๔ ๒๑ ๒๓.๐๐-๐๒.๐๐ น. ๕ ๒๐ ๒๒.๐๐-๐๒.๐๐ น. ๖ ๑๙ ๒๒.๐๐-๐๓.๐๐ น. ๗ ๑๘ ๒๑.๐๐-๐๓.๐๐ น. ๘-๑๕ ๑๒ แสงธรรมชาติ เวลา ๒๑.๐๐-๐๖.๐๐ น. แสงที่ความเข้มแสง ๕ ลักซ์ เพื่อฝึกการเข้ารังไข่๑๖ ๑๒ ๑๗ การเตรียมโรงเรือน • มีขนาดที่เหมาะสมกับจ�านวนเป็ดไข่ ที่เลี้ยงในปริมาณ ๓-๔ ตารางเมตร ต่อตัว • กั้นคอกสูง ๘๐-๑๐๐ เซนติเมตร บุลวดตาข ่าย อาจตีไม้ปิดทึบสูง ๒๐-๓๐ เซนติเมตร เพื่อป้องกัน เป็ดชนตาข่ายขาด • มีลานให้น�้าเป็นคอนกรีตลาดเอียง สร้างเป็นรางกว้างประมาณ ๑๐-๑๕ เซนติเมตร ตามแนวยาวของผนัง โรงเรือน และมีร่องระบายน�้าทิ้ง • มีรังไข่ขนาด๓๐  ๓๕  ๒๐เซนติเมตร ชิดผนังด้านใดด้านหนึ่งของโรงเรือน โดยใช้อัตรารังไข่ ๔ แม่ต่อ ๑ ช่อง ภายในรังไข่ต้องมีวัสดุรองรังที่แห้ง และสะอาด ให้แม่เป็ดเข้ามาวางไข่ อาหารและการให้อาหาร • อาหารลูกเป็ด ใช้อาหารส�าเร็จรูป ชนิดผง ลูกเป็ดที่มีขนาดโตขึ้น เล็กน้อยใช้อาหารเป็ดธรรมดาหรือ อาหารพื้นเมืองใช้ข้าวสุกผสมถั่วเขียว ต้มจนเปื่อยและกระดูกป่น กรวดเล็ก น�้ามันตับปลา ๒ ช้อนโต๊ะ ควรให้ทุก ๒-๓ ชั่วโมง และเมื่ออายุ ๑ สัปดาห์ ควรให้อาหารเสริม เช่น ผักสด แหน ร�าละเอียด • อาหารเป็ดสาว ควรมีเปลือกหอยใส่ รางให้เป็ดกิน เปลือกหอยจะช่วยให้ เป็ดสะสมธาตุแคลเซียม ซึ่งมีส่วน ช่วยให้กระดูกแข็งแรง การออกไข่ เป็นไปตามปกติส ่วนสูตรอาหาร ให้ใช้สูตรเดียวกับเป็ดรุ ่น แต่อาจ เพิ่มวิตามินและแร่ธาตุเข้าไป การเตรียมพันธุ์สัตว์ • น�าพ ่อพันธุ์และแม ่พันธุ์เป็ดไข ่ที่สมบูรณ์ไปเลี้ยงรวมกัน หมั่นดูแลรักษาความสะอาดในโรงเรือนโดยเฉพาะรางไข่ ควรจัดให้มีสัดส ่วนที่เหมาะสมกับจ�านวนของเป็ดใน โรงเรือน หากซื้อมาเลี้ยงควรตรวจสอบแหล่งที่มาของพันธุ์ ควรเพาะพันธุ์จากฟาร์มที่เชื่อถือได้ เมื่อท�าการตรวจสอบ จนมั่นใจแล้ว จึงค่อยตัดสินใจซื้อ การให้แสงสว่างแก่สัตว์ • แสงสว่างมีความส�าคัญมาก เพราะเป็ดจะกินอาหารและ น�้าได้ตลอดเวลา ซึ่งจะช ่วยให้การเจริญเติบโตเป็นไป อย่างเหมาะสมและปรับตัวเข้ากับสภาพแวดล้อมได้ดีการจัด แสงสว่างที่เหมาะสมมีลักษณะ ดังนี้ 86 87 ขั้นนํา ขั้นที่ 1 สังเกตและรับรู้ 13. ครูถามนักเรียนวา • กอนการเลี้ยงเปดไข ผูเลี้ยงควรเตรียมความ พรอมของตนเองอยางไรจึงจะเหมาะสม (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน ทําความสะอาดโรงเรือน และอุปกรณที่ใชในการเลี้ยง พรอมทั้งพน นํ้ายาฆาเชื้อโรคทิ้งไวไมนอยกวา 7 วัน นําวัสดุรองพื้น หรือเปลือกขาวที่ใหมและ สะอาดรองพื้นคอกใหมีความหนาประมาณ 4 นิ้ว ซึ่งวัสดุรองพื้นจะตองแหง สะอาด และไมมีเชื้อรา จัดเตรียมเครื่องกกใหพรอม ที่จะใชงาน มีแผงลอมเครื่องกก เพื่อปองกัน ไมใหลูกเปดออกหางจากเครื่องกกมากจน เกินไป โดยแผงลอมเครื่องกกอาจใชลวด ตาขาย แผงไมไผสาน หรือสังกะสีแผนเรียบ ความสูงประมาณ 50 เซนติเมตร วางหาง จากเครื่องกกประมาณ 60 เซนติเมตร ใน ระยะการกก 2-3 วันแรก จัดเตรียมอุปกรณ ใหนํ้าและอาหารใหพรอมในปริมาณที่ เพียงพอ เพื่อใหลูกเปดกินอาหารเปนเร็วขึ้น ควรปูพื้นบริเวณเครื่องกกดวยกระสอบปาน ที่สะอาดและโรยอาหารใหเปดกิน หามใช กระดาษปูพื้น เนื่องจากกระดาษลื่นอาจ สงผลใหลูกเปดขาเสียได) • เพราะเหตุใดจึงตองระมัดระวังไมใหลูกเปด เล็กลงเลนนํ้า (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน ลูกเปดเล็กขนจะเปยกงาย เนื่องจากตอมนํ้ามันที่ชวยใหขนเปดเปนมัน และปองกันการเปยกนํ้ายังมีนอย ซึ่งอาจ ทําใหเปดหนาว เปนปอดบวม และตายได) ขอใดกลาวถูกตองเกี่ยวกับการใหอาหารเปด 1. ใชขาวสุกผสมถั่วเขียวตมจนเปอย กระดูกปน และกรวดเล็ก เปนอาหารของเปดสาว 2. เมื่อลูกเปดอายุ 1 สัปดาห ควรใหผักสด แหน และรําละเอียด 3. ใหอาหารสําเร็จรูปชนิดผงกับเปลือกหอยปนแกลูกเปด 4. ใหอาหารสูตรเดียวกันทั้งเปดสาวและเปดรุน (วิเคราะหคําตอบ ตอบขอ 2. เพราะเมื่อลูกเปดอายุ 1 สัปดาห ควรใหผักสด แหน และรําละเอียด เนื่องจากผักสด แหน และรํา ละเอียด ซึ่งเปนอาหารเสริมที่จะชวยสรางความสมบูรณแข็งแรง ใหแกลูกเปด โดยเกษตรกรควรใหในปริมาณที่เหมาะสมควบคูกับ อาหารหลัก) เกร็ดแนะครู ครูอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับการเลี้ยงเปดใหนักเรียนฟงวา เปดเปนสัตว เศรษฐกิจที่สําคัญของไทยชนิดหนึ่ง ซึ่งสามารถสงออกไปจําหนายยังตางประเทศ ไดอยางตอเนื่อง เพื่อใหนักเรียนเล็งเห็นความสําคัญของการเลี้ยงเปดใน ประเทศไทย ทั้งการเลี้ยงเปดไขและเปดเนื้อ โดยตลาดไขเปดและเนื้อเปดยังคง มีความตองการอยางตอเนื่องจากผูบริโภคและมีความตองการสูงขึ้น เนื่องจาก ประเทศในอาเซียนนิยมบริโภคไขเปดและเนื้อเปด ทําใหไทยสงออกไขเปด และเนื้อเปดไปจําหนายยังประเทศในอาเซียนได ในบางประเทศจะตองนําเขา ผลิตภัณฑจากฟารมที่มีการตรวจสอบและรับรองจาก Agri-Food & Veterinary Authority (AVA) เทานั้น บางประเทศตองมีการรับรองผลิตภัณฑวาไมมีโรค ระบาด การเลี้ยงเปดจึงควรเลี้ยงใหไดมาตรฐาน เพื่อใหเกิดความปลอดภัยทั้ง ผูผลิตและผูบริโภค นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T97

Trick การเลี้ยงเป็ดไข่ให้ ได้ผลผลิตคงที่ การเลี้ยงเป็ดไข ่ให้ได้ผลผลิตคงที่มีข้อควรค�านึงหลาย ประการ เช่นการท�าความสะอาดโรงเรือนและอุปกรณ์ต่าง ๆ ควรท�าในช่วงเวลาเดียวกัน และระวังให้เป็ดตกใจน้อยที่สุด อย่าให้สัตว์ชนิดอื่น ๆ อยู่ ใกล้ โรงเรือนเลี้ยงเป็ด เพราะอาจ ท�าให้เป็ดตกใจ ซึ่งส ่งผลให้ผลผลิตน้อยลง การเปลี่ยน สูตรอาหารจะต้องค่อย ๆ เปลี่ยน หากเปลี่ยนทันทีอาจท�าให้ เป็ดท้องเสียได้ง่าย การ เลี้ยงสัตว์มีทั้งเลี้ยงเพื่อการค้าและเลี้ยงเพื่อความเพลิดเพลิน การเลี้ยงสัตว์ ตามหลักการที่เหมาะสมจะท�าให้ผู้เลี้ยงได้ผลลัพธ์ของสัตว์เลี้ยงตามวัตถุประสงค์ที่ต้องการ นอกจากนี้ การศึกษาเกี่ยวกับการคัดเลือก การขยายพันธุ์ และปัญหาในการเลี้ยงสัตว์จะช ่วยให้ผู้เลี้ยง มีความพร้อมในการเลี้ยงและสามารถเลี้ยงได้อย่างมีประสิทธิภาพ สรุป วิธีการเลี้ยงสัตว์ • ลูกเป็ดอายุ๐-๒ สัปดาห์ให้อาหารน้อย ๆ แต่บ่อย ในระยะ ๒ วันแรก ซึ่งควรเป็นอาหารชนิดผง มี โปรตีน ๑๗-๑๘% คลุกน�้าพอหมาด ใส่ในภาชนะ ที่แบนราบ เพื่อให้ลูกเป็ดกินได้อย่างสะดวก • เป็ดอายุ ๓-๘ สัปดาห์ ควรใส่ใจเรื่องอาหารและ การเลี้ยงดูอย่างเหมาะสมให้อาหารวันละ ๒ ครั้ง คือ๐๗.๐๐น.และ๑๔.๐๐น. เป็นอาหารชนิดผง คลุกน�้าให้ชื้นพอหมาด ซึ่งจะท�าให้กินง่าย • เป็ดอายุ๙-๒๐สัปดาห์เป็นระยะที่ต้องเลี้ยงแบบ จ�ากัดอาหาร หากเป็ดไข่มีน�้าหนักมากการให้ไข่ จะลดน้อยลง เมื่ออายุ ๑๗ สัปดาห์ขึ้นไป จึงให้ กินอาหารได้เต็มที่ เพื่อให้สมบูรณ์พร้อมที่จะให้ไข่ • เป็ดอายุ ๒๑ สัปดาห์ขึ้นไป เป็นระยะที่เป็ดไข่ จะต้องการอาหารที่มีคุณค ่าทางโภชนาการสูง ปริมาณอาหารที่ให้จะขึ้นอยู่กับผลผลิตที่เพิ่มขึ้น ระหว่าง ๑๐๐-๑๖๐ กรัมต่อตัวต่อวัน หากให้ อาหารไม่เพียงพอไข่จะมีขนาดฟองเล็กลง โรคและการป้องกันโรค • โรคอหิวาต์ฉีดวัคซีนป้องกันโรคปีละ ๔ ครั้ง โดยการฉีดเข้าที่กล้ามเนื้อหรือน�ายาปฏิชีวนะมา ละลายน�้าให้กินติดต่อกัน ๒-๓ วัน • กาฬโรคเป็ดฉีดวัคซีนป้องกันโรคปีละ ๒ ครั้ง โดย การฉีดยาเข้าใต้ผิวหนังหรือกล้ามเนื้อ พร้อมทั้ง ดูแลรักษาความสะอาดของโรงเรือนและอุปกรณ์ ต่าง ๆ เสมอ จะช่วยป้องกันโรคได้อีกทางหนึ่ง การให้อาหารจะต้องค�านึงถึงช่วงอายุเป็นหลัก เพื่อให้ เป็ดได้รับสารอาหารที่ถูกต้องและเหมาะสมตามวัย 88 การเลี้ยงสัตว์ 89 การเลี้ยงเป็ดไข่ให้ ได้ผลผลิตคงที่ สูตรอาหารจะต้องค่อย การเปลี่ยน หากเปลี่ยนทันทีอาจท� 1 2 กิจกรรม 21st Century Skills 1. ใหนักเรียนแบงกลุม กลุมละเทาๆ กัน ศึกษาคนควาขอมูล เกี่ยวกับสัตวเลี้ยงที่นิยมเลี้ยงในปจจุบัน ทั้งสัตวเลี้ยงในบานและ สัตวเลี้ยงเพื่อจําหนาย 2. ใหนักเรียนแตละกลุมนําขอมูลที่ไดจากการศึกษามาแลกเปลี่ยน เรียนรูซึ่งกันและกันภายในกลุม จากนั้นสรุปขอมูลที่ไดลงใน กระดาษรายงานจากนั้นออกมานําเสนอผลงานใหเพื่อนชม หนาชั้นเรียน โดยครูเปดโอกาสใหนักเรียนกลุมอื่นรวมกันแสดง ความคิดเห็นเพิ่มเติม 3. ใหนักเรียนแตละกลุมนําขอมูลที่เพื่อนไดนําเสนอมารวมกัน วิเคราะหในประเด็นที่ครูกําหนดให คือ สัตวเลี้ยงในบานและ สัตวเลี้ยงเพื่อจําหนายของแตละกลุมเปนสัตวชนิดใด หากเปน สัตวชนิดเดียวกัน มีความเหมือนหรือแตกตางกันอยางไร ขั้นนํา ขั้นที่ 1 สังเกตและรับรู้ • เพราะเหตุใดจึงตองระมัดระวังไมใหลูกเปด เล็กลงเลนนํ้า (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) ขั้นสอน ขั้นที่ 2 ทําตามแบบ 1. ครูใหนักเรียนกลุมเดิมรวมกันเลือกสัตวเลี้ยง ตามความสนใจ 1 ชนิด ซึ่งจะตองเปนสัตวเลี้ยง ที่เลี้ยงเพื่อการคา โดยใหนักเรียนแตละกลุม เลือกสัตวเลี้ยงที่ไมซํ้ากัน เพื่อจัดทําโครงงาน เรื่อง การเลี้ยงสัตว 2. ครูใหนักเรียนแตละกลุมแบงหนาที่ความ รับผิดชอบตามความถนัดและความสามารถ ของแตละบุคคล โดยครูเปนผูใหคําปรึกษา เกี่ยวกับการวางแผนแบงหนาที่ของสมาชิก ในแตละกลุม ขั้นที่ 3 ทําเองโดยไมมีแบบ 3. ครูใหนักเรียนแตละกลุมรวมกันปฏิบัติตาม โครงงาน เรื่อง การเลี้ยงสัตว ตามหนาที่ที่ได รับมอบหมาย โดยชวยกันปฏิบัติตามขั้นตอน อยางเครงครัด ขั้นที่ 4 ฝกให้เกิดความชํานาญ 4. ครูใหนักเรียนแตละกลุมนําโครงงาน เรื่อง การเลี้ยงสัตวที่ไดจัดทํามาแลกเปลี่ยนเรียนรู กับเพื่อนกลุมอื่นๆ ในชั้นเรียน โดยชวยกัน อานและวิเคราะหขอมูลในโครงงานของเพื่อน พรอมทั้งจดบันทึกประเด็นที่จะตองพัฒนา ปรับปรุง แกไขเพื่อใหการจัดทําโครงงานมี ความสมบูรณมากยิ่งขึ้น โดยครูจะคอยสังเกต พฤติกรรมการทํางานของนักเรียน นักเรียนควรรู 1 ผลผลิตคงที่ สวนใหญจะขึ้นอยูกับปจจัยการผลิตปศุสัตว คือ การคัดเลือก พันธุสัตวที่มีศักยภาพทางพันธุกรรมในการใหผลผลิตสูง การจัดการฟารมดาน สุขภาพสัตวและระบบการเลี้ยงปศุสัตวที่เหมาะสมกับสภาพภูมิอากาศและ สิ่งแวดลอม การจัดการดานโภชนาการและการใหอาหารที่ถูกตองและเหมาะสม กับการใหผลผลิตตามศักยภาพทางพันธุกรรมของสัตว 2 การเปลี่ยนสูตรอาหาร ควรเปลี่ยนใหเหมาะสมกับชวงวัย หรือตรงตาม ความตองการของสัตว โดยผสมอาหารใหมเขากับอาหาร เพื่อใหสัตวมีเวลา ปรับตัว และชวยลดความเสี่ยงในการถายเหลว เชน Step 1 เริ่มจากการผสม อาหารใหม ¼1 4 สวนกับอาหารชนิดเดิม ¼3 4 สวน ประมาณ 3 วัน Step 2 อาหารใหม และอาหารชนิดเดิมอยางละ ¼1 2 ประมาณ 3 วัน Step 3 ปรับเปนอาหารใหม 3 4 สวนกับอาหารชนิดเดิม ¼1 4 อีก 3 วัน Step 4 ปรับเปนอาหารใหม 100% นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T98

กิจกรรม Mini Project ÊÃé Ò§ÊÃÃ¤ì ¾Ñ²¹Ò¡ÒÃàÃÕ¹ÃéÙ ¡Ô¨¡ÃÃÁ ค�าชี้แจง : ให้นักเรียนปฏิบัติกิจกรรมเป็นกลุ่ม โดยปฏิบัติงานตามที่ก�าหนดให้ àÃ×èͧ ¡ÒÃàÅÕé§ÊѵǏ ใบมอบหมายงานที่ ๕.๑ ๑. ให้นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละเท่า ๆ กัน ร่วมกันส�ารวจภายในชุมชนหรือในท้องถิ�นของตนเองว่า เหมาะสม ที่จะเลี้ยงสัตว์ประเภทใด โดยสัตว์ที่เลือกจะต้องเป็นสัตว์ที่สามารถน�าผลผลิตมารับประทานได้ในครัวเรือน หรือน�าไปจ�าหน่ายเพื่อสร้างรายได้ให้แก่ครัวเรือน ๒. เลือกศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับวิธีการเลี้ยงสัตว์ที่สามารถเลี้ยงได้ ในชุมชนหรือในท้องถิ�นตามความสนใจ ๑ ชนิด จากแหล่งการเรียนรู้ที่หลากหลาย เช่น หนังสือเรียน อินเทอร์เน็ต วารสารเกี่ยวกับการเลี้ยงสัตว์ ในประเด็น ที่ก�าหนดให้ ดังน�้ • ความเป็นมาของสัตว์เลี้ยง • สายพันธุ์ที่นิยมเลี้ยง • ลักษณะประจ�าพันธุ์ • การเตรียมพันธุ์สัตว์ • โรงเรือนส�าหรับเลี้ยงสัตว์ • อุปกรณ์ ในการเลี้ยงสัตว์ • อาหารและการให้อาหาร • วิธีการเลี้ยงดูสัตว์ • โรคและการป้องกันโรค ๓. น�าข้อมูลที่ได้จากการศึกษามาสรุปสาระส�าคัญ เพื่อน�าเสนอผลงานในรูปแบบต่าง ๆ ที่น่าสนใจ เช่น คลิปวิดีโอ PowerPoint ๔. แต่ละกลุ่มส่งตัวแทน ๑-๒ คน ออกมาน�าเสนอผลงานให้เพื่อนชมหน้าชั้นเรียน พร้อมทั้งเปิดโอกาสให้เพื่อน ร่วมชั้นเรียนสอบถามในประเด็นที่เกิดข้อสงสัย 88 การเลี้ยงสัตว์ 89 แนวทางการวัดและประเมินผล ครูสามารถสังเกตพฤติกรรมการทํางานกลุมและประเมินชิ้นงาน/ภาระงาน (รวบยอด) โดยศึกษาเกณฑการวัดและประเมินผลที่แนบทายแผนการจัดการ เรียนรู หนวยการเรียนรูที่ 5 ขั้นประเมิน 1. ครูตรวจสอบผลการทําแบบทดสอบหลังเรียน เพื่อตรวจสอบความเขาใจหลังเรียนของนักเรียน 2. ครูตรวจชิ้นงาน/ภาระงาน (รวบยอด) รายงาน โครงงาน เรื่อง การเลี้ยงสัตว 3. ครูตรวจสอบความรู ความเขาใจของนักเรียน จากการนําเสนอผลการวิเคราะห วิจารณ และ การสรุปความรู 4. ครูประเมินผลระหวางการจัดกิจกรรมการเรียนรู จากการสังเกตพฤติกรรมการทํางานรายบุคคล พฤติกรรมการทํางานกลุม การนําเสนอผลงาน และการสังเกตคุณลักษณะอันพึงประสงค แบบสังเกตพฤติกรรมการท างานกลุ่ม ค าชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ลงในช่องที่ตรงกับระดับคะแนน ล าดับที่ ชื่อ – สกุล ของนักเรียน การแสดง ความ คิดเห็น การยอมรับ ฟังคนอื่น การท างาน ตามที่ได้รับ มอบหมาย ความมี น้ าใจ การมี ส่วนร่วมใน การ ปรับปรุง ผลงานกลุ่ม รวม 15 คะแนน 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 ลงชื่อ...................................................ผู้ประเมิน ............./.................../............... เกณฑ์การให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ าเสมอ ให้ 3 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง ให้ 1 คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 12 - 15 ดี 8 - 11 พอใช้ ต่ ากว่า 8 ปรับปรุง แบบประเมิน กิจกรรม รายงานโครงงาน เรื่อง การเลี้ยงสัตว์ รายการ ประเมิน เกณฑ์การประเมิน (ระดับคุณภาพ) ระดับ ดีมาก (4) ดี (3) พอใช้ (2) ปรับปรุง (1) คุณภาพ 1. การวางแผนท า โครงงาน วางแผนท าโครงงานได้ ถูกต้อง 13-15 ขั้นตอน วางแผนท าโค รงง านได้ ถูกต้อง 9-12 ขั้นตอน วางแผนท าโครงงานได้ ถูกต้อง 5-8 ขั้นตอน วางแผนท าโครงงานได้ ถูกต้อง 1-4 ขั้นตอน ดีมาก ดี พอใช้ ปรับปรุง 2. การด าเนินงาน ตามแผน โครงงาน ด าเนินงานตามแผน โครงงานที่ก าหนดไว้ ถูกต้อง ครบถ้วน ด าเนินงานตามแผน โครงงานที่ก าหนดไว้ ถูกต้อง ครบถ้วน เป็นส่วนใหญ่ ด าเนินงานตามแผน โครงงานที่ก าหนดไว้ ถูกต้องบางส่วน ไม่ด าเนินงานตามแผน โครงงานที่ก าหนดไว้ 3. การเลือกสัตว์ เลี้ยงที่น ามาท า โครงงาน เลือกสัตว์เลี้ยงที่น ามาท า โครงงานได้อย่างมีเหตุผล และเหมาะสม มีเหตุผลในการเลือกสัตว์ เลี้ยงมาท าโครงงาน เลือกสัตว์เลี้ยงมาท า โครงงานได้ ไม่เลือกสัตว์เลี้ยงมาท า โครงงาน 4. การใช้พลังงาน และทรัพยากร อย่างคุ้มค่า การใช้พลังงานและ ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าได้ อย่างถูกต้อง เหมาะสม การใช้พลังงานและ ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าได้ อย่างถูกต้อง เหมาะสมเป็น ส่วนใหญ่ การใช้พลังงานและ ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า อย่างถูกต้อง เหมาะสม เป็นบางส่วน การใช้พลังงานและ ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าได้ อย่างไม่ถูกต้อง ไม่ เหมาะสม 5. คุณธรรมและ ลักษณะนิสัยใน การท างาน มีคุณธรรมและลักษณะ นิสัยในการท างาน มีคุณธรรมและลักษณะนิสัย ในการท างานเป็นส่วนใหญ่ มีคุณธรรมและลักษณะ นิสัยในกา รท าง านเป็น บางส่วน ไม่มีคุณธรรมและลักษณะ นิสัยในการท างาน 6. ผลงานโครงงาน การเลี้ยงสัตว์ ผลงานโครงงานการเลี้ยง สัตว์มีความเหมาะสมและ น าไปปฏิบัติได้จริง ผลงานโครงงานการเลี้ยง สัตว์มีความเหมาะสม ผลงานโครงงานการเลี้ยง สัตว์มีความเหมาะสมเป็น บางส่วน ไม่มีผลงานโครงงานการ เลี้ยงสัตว์ เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 21-24 ดีมาก 17-20 ดี 12-16 พอใช้ ต่ ากว่า 12 ปรับปรุง 1. ใหนักเรียนทําการสํารวจบานและชุมชนที่อาศัยอยูวามีการ เลี้ยงสัตวชนิดใด จากนั้นเลือกสัตวเลี้ยงตามความสนใจ 1 ชนิด ที่สามารถนํามาเลี้ยงไดที่บาน 2. ศึกษาคนควาขอมูลเกี่ยวกับวิธีการเลี้ยงสัตวชนิดนั้นอยาง ละเอียด จากนั้นจัดเตรียมวัสดุ อุปกรณที่จําเปนในการเลี้ยงสัตว ใหพรอม 3. ฝกปฏิบัติการเลี้ยงสัตวที่เลือก พรอมทั้งจดบันทึกขอมูลการเลี้ยง สัตวเปนระยะเวลา 2 เดือน 4. นําเสนอผลการบันทึกขอมูลการเลี้ยงใหเพื่อนฟงหนาชั้นเรียน พรอมทั้งอธิบายวิธีการคัดเลือกพันธุ วิธีการเลี้ยง การดูแล สัตวเลี้ยง ปญหาที่พบและแนวทางการแกปญหา ขั้นสรุป 1. ครูและนักเรียนรวมกันสรุปความรู เรื่อง การ คัดเลือก การขยายพันธุ และปญหาในการ เลี้ยงสัตว 2. ครูใหนักเรียนแตละกลุมสงตัวแทนกลุมละ 1-2 คน ออกมานําเสนอโครงงาน เรื่อง การ เลี้ยงสัตว จากนั้นใหเพื่อนรวมชั้นเรียนรวมกัน เสนอแนะเพิ่มเติม 3. ครูใหนักเรียนทําแบบทดสอบหลังเรียน หนวย การเรียนรูที่ 5 เรื่อง การเลี้ยงสัตว ขั้นสอน ขั้นที่ 4 ฝกให้เกิดความชํานาญ 5. ครูใหนักเรียนแตละกลุมนําขอมูลที่เพื่อนกลุม อื่นไดทําการวิเคราะหและสรุปใหมาพัฒนา ปรับปรุง แกไขโครงงาน เรื่อง การเลี้ยงสัตว ของกลุมตนเองใหมีความสมบูรณมากยิ่งขึ้น นํา สอน สรุป ประเมิน T99

Chapter Overview แผนการจัด การเรียนรู้ สื่อที่ใช้ จุดประสงค์ วิธีสอน ประเมิน ทักษะที่ได้ คุณลักษณะ อันพึงประสงค์ แผนฯ ที่ 1 ความรู้เบื้องต้น เกี่ยวกับการ ด�ำเนินธุรกิจ งบประมาณและ การบัญชี 1 ชั่วโมง - หนังสือเรียนการงาน อาชีพ ม.6 - แบบทดสอบก่อนเรียน - PowerPoint 1. อธิบายความรู้เบื้องต้น เกี่ยวกับการด�ำเนินธุรกิจ ได้ 2. บอกความส�ำคัญของ งบประมาณและการจัดท�ำ บัญชีได้ แบบ กระบวนการ กลุ่มสัมพันธ์ - ตรวจแบบทดสอบก่อนเรียน - ตรวจใบงานที่ 6.1.1 เรื่องความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับ การด�ำเนินธุรกิจ - ประเมินการน�ำเสนอผลงาน - สังเกตพฤติกรรมการท�ำงาน รายบุคคล - สังเกตพฤติกรรมการท�ำงาน กลุ่ม - สังเกตความมีวินัย ใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นในการท�ำงาน - ทักษะในการแสดง ความคิดเห็น - ทักษะในการ ส�ำรวจ ค้นหา - ทักษะการจัดการ - ซื่อสัตย์สุจริต - ใฝ่เรียนรู้ - มุ่งมั่นใน การท�ำงาน T100

แผนการจัด การเรียนรู้ สื่อที่ใช้ จุดประสงค์ วิธีสอน ประเมิน ทักษะที่ได้ คุณลักษณะ อันพึงประสงค์ แผนฯ ที่ 2 การประกอบธุรกิจ และการเขียนแผน ธุรกิจ 2 ชั่วโมง - หนังสือเรียนการงาน อาชีพ ม.6 - แบบทดสอบหลังเรียน - PowerPoint 1. อธิบายธุรกิจ Startup และธุรกิจยุค 4.0 ได้ 2. เขียนแผนธุรกิจได้ แบบ โครงการ เป็นหลัก (Project Based Learning) - ตรวจชิ้นงาน/ภาระงาน (รวบยอด) - ประเมินการน�ำเสนอผลงาน - สังเกตพฤติกรรมการท�ำงาน รายบุคคล - สังเกตพฤติกรรมการท�ำงาน กลุ่ม - สังเกตความมีวินัย ใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นในการท�ำงาน - ตรวจแบบทดสอบหลังเรียน - ทักษะการคิด วิเคราะห์ - ทักษะการจัดการ - ทักษะการ แก้ปัญหา - ซื่อสัตย์สุจริต - ใฝ่เรียนรู้ - อยู่อย่าง พอเพียง - มุ่งมั่นใน การท�ำงาน T101

§Ò¹¸ØáԨ หน่วยการเรียนรู้ที่ö ñ ความรูเบื้องตนเกี่ยวกับการด�าเนินธุรกิจ การด�าเนินธุรกิจเป็นการน�าทรัพยากรมาด�าเนินงาน เพื่อสนองความต้องการของผู้บริโภค โดยใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด ผู้บริโภคจะได้ใช้สินค้าหรือบริการเพื่ออ�านวยความสะดวกในชีวิต ประจ�าวัน ธุรกิจช่วยสร้างงานและกระจายรายได้ ให้แก่ประชาชน นอกจากนี้ ยังช่วยสร้างรายได้ ให้กับประเทศในรูปแบบของภาษีอากร ซึ่งรายได้จะถูกน�าไปพัฒนาประเทศให้ประชาชนมีความ เป็นอยู่ที่ดี และการแข่งขันของธุรกิจท�าให้ผู้บริโภคมีโอกาสได้เลือกสินค้าหรือบริการที่สนองความ พึงพอใจสูงสุดได้ง่าย เนื่องจากสินค้าหรือบริการได้รับการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง ·ÓäÁºÒ§¸ØáԨ¨Ö§àµÔºâµ µ‹Íà¹×èͧ ᵋºÒ§¸ØáԨµŒÍ§ »ÃÐʺ¡Ñº»˜ÞËÒ ตัวชี้วัด ■ สรางผลงานอยางมีความคิดสรางสรรค และมีทักษะการทํางานรวมกัน (ง ๑.๑ ม.๔-๖/๒) ■ มีทักษะการจัดการในการทํางาน (ง ๑.๑ ม.๔-๖/๓) ■ มีทักษะกระบวนการแกปญหาในการทํางาน (ง ๑.๑ ม.๔-๖/๔) ■ มีทักษะในการแสวงหาความรูเพื่อการดํารงชีวิต (ง ๑.๑ ม.๔-๖/๕) ■ มีคุณธรรมและลักษณะนิสัยในการทํางาน (ง ๑.๑ ม.๔-๖/๖) ■ ใชพลังงาน ทรัพยากร ในการทํางานอยางคุมคาและยั่งยืน เพื่อการอนุรักษสิ่งแวดลอม (ง ๑.๑ ม.๔-๖/๗) สาระการเรียนรู้แกนกลาง ■ ทักษะการจัดการ เปนการจัดระบบงานและระบบคน เพื่อใหการทํางานสําเร็จตามเปาหมาย อยางมีประสิทธิภาพ เชน การดําเนินการทางธุรกิจ ■ คุณธรรมและลักษณะนิสัยในการทํางานเปนการสรางคุณงามความดี และควรฝกใหผูเรียน มีคุณภาพที่สําคัญ เชน ขยัน อดทน รับผิดชอบ และซื่อสัตย ■ การใชพลังงาน ทรัพยากรอยางคุมคาและยั่งยืน เปนคุณธรรมในการทํางาน 90 งานธุรกิจ 9๑ เกร็ดแนะครู ครูควรจัดการเรียนรู โดยอธิบายเกี่ยวกับงานธุรกิจ เพื่อใหเกิดความรู ความเขาใจ เรื่อง ความรูเบื้องตนเกี่ยวกับการดําเนินธุรกิจ ไมวาจะเปนเปาหมาย ของการดําเนินธุรกิจ ปจจัยพื้นฐานของการดําเนินธุรกิจ รูปแบบการดําเนินธุรกิจ คุณสมบัติของผูประกอบการในยุค 4.0 และการบริหารงานธุรกิจเบื้องตน ที่เพิ่มมากขึ้น สามารถอธิบายเรื่องงบประมาณและการจัดทําบัญชี รวมถึงการประกอบธุรกิจไดอยางถูกตอง เหมาะสม ฝกปฏิบัติการเขียนแผนธุรกิจตาม ความสนใจ มีคุณธรรมและลักษณะนิสัยที่ดีในการทํางาน ใชทรัพยากรอยางคุมคาและยั่งยืน เพื่อเปนการอนุรักษสิ่งแวดลอม นําทักษะการจัดการมาประยุกตใช ในการทํางาน รวมถึงใชทักษะกระบวนการแกปญหาในการทํางานไดอยางเปนขั้นตอน เพื่อใหผลงานสําเร็จตรงตามเปาหมายอยางมีประสิทธิภาพ โดยสามารถ จัดกิจกรรมได ดังนี้ • ใหนักเรียนตอบคําถามและรวมกันแสดงความคิดเห็น เพื่อใหนักเรียนเกิดความรู ความเขาใจเกี่ยวกับงานธุรกิจ • ใหนักเรียนสืบคนขอมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับธุรกิจในยุคปจจุบัน รวมถึงแผนธุรกิจตางๆ ที่นาสนใจ • ใหนักเรียนฝกปฏิบัติการเขียนแผนธุรกิจตามความสนใจ ขั้นนํา (แบบกระบวนการกลุมสัมพันธ) ขั้นที่ 1 ขั้นนํา 1. ครูแจงชื่อเรื่องที่จะเรียนรูและจุดประสงคการ เรียนรูใหนักเรียนทราบ จากนั้นใหนักเรียน แตละคนทําแบบทดสอบกอนเรียน หนวยการ เรียนรูที่ 6 เรื่อง งานธุรกิจ 2. ครูเปดแผนที่แสดงตําแหนงที่ตั้งของโรงเรียน จากเว็บไซตใหนักเรียนดู 3. ครูถามนักเรียนวา • จากแผนที่แสดงตําแหนงที่ตั้งของโรงเรียน นักเรียนคิดวา บริเวณรอบๆ ตําแหนงที่ตั้ง ดังกลาวมีการประกอบธุรกิจหรือไม หากมี เปนการประกอบธุรกิจประเภทใด (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน รานกวยเตี๋ยว รานอาหาร ตามสั่ง รานขายของชํา รานสะดวกซื้อ รานเกมคอมพิวเตอร รานเสริมความงาม รานรับ-สงพัสดุ ตูเติมเงิน) • นักเรียนคิดวากอนการประกอบธุรกิจ ผูประกอบการ หรือเจาของธุรกิจมีการตั้ง เปาหมายของธุรกิจหรือไม อยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน มีการตั้งเปาหมายในการ ประกอบธุรกิจ เชน ตองการกําไร ตองการ ความมั่นคง ตองการการเติบโต ตองมีความ รับผิดชอบตอสังคม) • นักเรียนเคยใชบริการธุรกิจเหลานั้นหรือไม หากเคย เพราะเหตุใดจึงเลือกใชบริการ ธุรกิจดังกลาว หากไมเคย เพราะเหตุใด จึงไมเลือกใชบริการธุรกิจเหลานั้น (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T102

ขอสอบเนน การคิด งานธุรกิจเป็นงานที่ท�าให้ระบบเศรษฐกิจขับเคลื่อน เกิดการซื้อขายแลกเปลี่ยนสินค้าและบริการ ท�าให้คนในสังคม มีความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น โดยยุคสมัยที่เปลี่ยนไปท�าให้ธุรกิจต้อง ปรับตัวและรู้เท ่าทัน เพื่อเตรียมความพร้อมสู ่โลกอนาคต และสามารถเติบโตได้อย่างต่อเนื่อง ๑.๑ เปาหมายของการดําเนินธุรกิจ การด�าเนินธุรกิจเป็นการท�ากิจกรรมที่ก่อให้เกิดการผลิตสินค้าและบริการ เกิดการซื้อขาย แลกเปลี่ยนกัน โดยมีเป้าหมายเพื่อต้องการประโยชน์หรือก�าไรจากการด�าเนินธุรกิจ ซึ่งเป้าหมาย ส�าคัญของการด�าเนินธุรกิจ มีดังนี้ ๑ เพื่อความมั่นคงของ ธุรกิจ สามารถผลิต สินค้าหรือบริการได้ อย่างยาวนาน ๒ เพื่อความเจริญเติบโต ของธุรกิจ เกิดความ มั่นคงทางการเงินและ เป็นที่รู้จักของสังคม ๓เพื่อผลประโยชน์หรือ ก�าไร สามารถน�าก�าไร ไปใช้ต ่อยอดธุรกิจได้ ในอนาคต 4 เพื่อความรับผิดชอบ ต่อสังคม ด�าเนินธุรกิจ โดยไม ่ขัดต ่อประเพณี และค�านึงถึงสิ่งแวดล้อม 90 งานธุรกิจ 9๑ ธุรกิจ เพื่อความมั่นคงของ สามารถน�าก�าไร 1 2 เปาหมายของธุรกิจคือกําไรเพียงอยางเดียวใชหรือไม เพราะเหตุใด (แนวตอบ ไมใช เพราะธุรกิจสามารถมีไดหลายเปาหมาย โดยธุรกิจจะกําหนดเปาหมายขึ้น เพื่อใหพนักงานในหนวยงาน ทุกคนทราบถึงเปาหมายที่ธุรกิจตองการ และเพื่อใหสามารถ ดําเนินงานรวมกัน เพื่อไปสูเปาหมายที่ไดตั้งไว ซึ่งเปาหมายอาจมี ทั้งผลประโยชน หรือกําไร การเติบโตของธุรกิจ ความมั่นคงของ ธุรกิจ รวมถึงการแสดงความรับผิดชอบตอสังคมดวย) นักเรียนควรรู 1 ความมั่นคงของธุรกิจ ธุรกิจที่มีความมั่นคง คือ การที่ธุรกิจสามารถดําเนิน ไปไดอยางตอเนื่อง มีลูกคาเพิ่มมากขึ้น มีผลกําไรสูงขึ้น มีพนักงานเพิ่มมากขึ้น เปนตน ตัวอยาง 4 แนวคิดที่จะสรางธุรกิจใหมั่นคง เชน ควรเริ่มตนลงทุนตั้งแต อายุยังนอย เพื่อใหมีเงินเพียงพอตอการนํามาใชในการประกอบธุรกิจ ควรเริ่มตน จากจุดเล็กๆ เพื่อความมั่นคงในอนาคต เพื่อเรียนรูการทํางานใหรอบดาน ควรลงทุนในธุรกิจที่ลูกหลานสามารถสานตอธุรกิจได เพื่อใหธุรกิจสามารถ ดําเนินตอไปไดอยางราบรื่น ควรมีการขยายการลงทุนเสมอ เพื่อสรางการเติบโต ของธุรกิจ โดยอาจมีสินคาใหมๆ ขยายสาขา หรือสรางธุรกิจใหมใหเกิดขึ้น 2 กําไร เปนผลตอบแทนที่ธุรกิจสรางขึ้น และจะกลับคืนมาสูผูประกอบการ หรือเจาของธุรกิจผานการจายเงินปนผล ขั้นนํา ขั้นที่ 1 ขั้นนํา 4. ครูใหนักเรียนศึกษา เรื่อง ความรูเบื้องตน เกี่ยวกับการดําเนินธุรกิจ จากหนังสือเรียน หนวยการเรียนรูที่ 6 หรือศึกษาเพิ่มเติมจาก อินเทอรเน็ต 5. ครูใหนักเรียนศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับความรู เบื้องตนเกี่ยวกับการดําเนินธุรกิจ จาก Power Point ม.6 หนวยการเรียนรูที่ 6 6. ครูอธิบายเพิ่มเติมใหนักเรียนฟงวา “วัตถุประสงค ที่สําคัญของธุรกิจ ไดแก ความมั่นคงของธุรกิจ เมื่อธุรกิจเริ่มดําเนินการขึ้น ผูประกอบการ หรือ เจาของธุรกิจก็มีความประสงคจะผลิตสินคา หรือบริการเพื่อสนองความตองการของผูบริโภค อยางตอเนื่องโดยไมมีที่สิ้นสุด ความเจริญเติบโต ของธุรกิจ ธุรกิจตองการที่จะเติบโตขึ้นเรื่อยๆ โดยการขยายกิจการใหใหญขึ้น มีสาขาเพิ่มขึ้น มีพนักงานเพิ่มขึ้น เพื่อใหเกิดความมั่นคงทั้ง ทางการเงินและฐานะทางสังคม ผลประโยชน หรือกําไร สิ่งที่จูงใจใหผูประกอบการ หรือ เจาของธุรกิจดําเนินธุรกิจตอไป คือ กําไร หาก ธุรกิจไมมีกําไรธุรกิจนั้นจะไมสามารถดําเนิน ตอไปได การที่ธุรกิจมีกําไรไดนั้นคือตอง จําหนายสินคา หรือไดรับคาบริการในราคาสูง กวาคาใชจาย หรือตนทุนที่ไดเสียไปในการ ผลิตสินคา หรือบริการนั้น ความรับผิดชอบ ตอสังคม การดําเนินธุรกิจตองคํานึงถึงจารีต ประเพณีศีลธรรมอันดีงามของสังคม ธุรกิจตอง ไมดําเนินการที่ขัดตอกฎหมายขัดตอประเพณี ศีลธรรมอันดีงามของสังคม ตองคํานึงถึง ผูบริโภคและสภาพแวดลอม ตองชวยพัฒนา ชีวิตและความเปนอยูของสังคมใหดีขึ้น” นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T103

ขอสอบเนนการคิด ๑.๒ ปจจัยพื้นฐานของการดําเนินธุรกิจ การด�าเนินธุรกิจตามหลัก 8M เป็นการอาศัย ๘ ปัจจัย มาใช้ ในการด�าเนินธุรกิจให้สามารถ ด�าเนินธุรกิจได้อย่างราบรื่น โดยปัจจัยพื้นฐาน ได้แก่ คน เงิน วิธีปฏิบัติงาน และวัตถุดิบ ส่วนอีก ๔ ปัจจัย ที่เพิ่มขึ้นมาท�าให้เกิดหลัก 8M ท�าให้ธุรกิจด�าเนินไปได้อย่างสมบูรณ์ มีดังนี้ ขวัญและก�าลังใจ (MORALE) เป็นการแสดงให้เห็นคุณค่าของ ผู้ร่วมงาน ให้มีก�าลังใจและจิตใจ ที่พร้อมในการท�างาน ส่งผลให้ เกิดผลลัพธ์ในการท�างานที่ดี คน (MAN) เป็นปัจจัยที่มีความส�าคัญที่สุดในการ ประกอบธุรกิจ เนื่องจากธุรกิจเกิดขึ้น ได้ต้องอาศัยคน ทั้งในด้านการคิด การวางแผน การจัดการ ท�าให้เกิด การด�าเนินงานทางธุรกิจ เงิน (MONEY) เป็นปัจจัยที่ส�าคัญในการ ด�าเนินการ เนื่องจากการท�า ธุรกิจจะมีทุนหรือค ่าใช้จ ่าย ในการด�าเนินงาน เช่น ค่าวัสดุ อุปกรณ์ ค่าแรงงาน วิธีปฏิบัติงาน (METHOD) เป็นวิธีการ ขั้นตอน หรือ กระบวนการเพื่อให้ได้มาซึ่ง ผลลัพธ์ในการท�าธุรกิจ โดยวิธี ปฏิบัติงานที่มีประสิทธิภาพจะท�าให้ ผลงานมีคุณภาพ วัตถุดิบ (MATERIAL) เป็นสิ่งที่ใช้ในการผลิต เพื่อให้เกิด สินค้าหรือบริการ ผู้บริหารต้อง จัดการวัตถุดิบให้มีประสิทธิภาพ เพียงพอต่อการผลิต ใช้ต้นทุน การผลิตต�่า แต่ได้รับผลก�าไรสูง เครื่องจักร (MACHINE) เป็นเครื่องมือหรืออุปกรณ์เพื่อ อ�านวยความสะดวกในการด�าเนินธุรกิจ ช่วยเติมเต็มในส่วนที่มนุษย์ไม่สามารถ ท�าได้ และเพิ่มระยะเวลาให้ท�างาน ได้ต่อเนื่องและแม่นย�า การตลาด (MARKETING) เป็นการสื่อสารคุณค่าของสินค้า หรือบริการไปสู่ลูกค้า รวมถึงการ สร้างความสัมพันธ์ที่ดีต่อลูกค้า ในทางที่เป็นประโยชน์ต่อธุรกิจ ข้อมูลข่าวสาร (MESSAGE) เป็นการจัดการข่าวสารในยุคโลกาภิวัตน์ ที่สามารถติดต่อสื่อสารได้รวดเร็วและ ครอบคลุมทั่วโลก โดยผ่านเครือข่าย สังคมออนไลน์ ธุรกิจจึงต้องปรับตัว ให้ทันกับยุคสมัย 1 2 3 4 5 6 7 8 9๒ งานธุรกิจ 9๓ การตลาด ( สังคมออนไลน์ ธุรกิจจึงต้องปรับตัว 1 2 สื่อ Digital ศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับ 8M in Business ไดที่ https://www.iok2u.com/ index.php/article/e-book/212-8-8m-in-business ขอใดกลาวไมถูกตองเกี่ยวกับปจจัยพื้นฐานของการดําเนินธุรกิจ 1. ขวัญและกําลังใจทําใหผลลัพธในการทํางานดีขึ้น 2. วิธีปฏิบัติงานเปนปจจัยพื้นฐานที่ทําใหงานมีประสิทธิภาพ 3. ขาวสารที่ทันสมัยและถูกตองจะชวยใหธุรกิจปรับตัวไดทัน 4. เครื่องจักรจะมีความแมนยําสูง สงผลใหการทํางานไมเกิด ความผิดพลาด (วิเคราะหคําตอบ ตอบขอ 4. เพราะเครื่องจักร (Machine) เปนเครื่องมือหรืออุปกรณที่นํามาใชอํานวยความสะดวกในการ ดําเนินธุรกิจ ซึ่งมาชวยเติมเต็มในสวนที่มนุษยไมสามารถปฏิบัติได อีกทั้งยังเพิ่มระยะเวลาในการทํางานไดอยางตอเนื่องและแมนยํา แตเครื่องจักรที่แมนยําบางครั้งอาจเกิดความผิดพลาดได แตจะ ผิดพลาดไดนอยมาก) นักเรียนควรรู 1 การตลาด เปนการทํากิจกรรมทางธุรกิจ เพื่อใหสินคาและบริการไปยัง ผูบริโภคและสรางความพึงพอใจใหแกผูบริโภค ปจจุบันแนวทางการตลาด ออนไลนที่สําคัญ เชน การใชคอนเทนตรูปแบบวิดีโอและการสงขอความทางแชต การใหขอมูลเชิงลึก การใหขอมูลที่เพียงพอและถูกตอง ซึ่งไมจําเปนตองมาก มีความเปนสวนตัว สรางความสัมพันธและความรับผิดชอบ การขายออนไลน และการขายหนารานตองสัมพันธกัน 2 สังคมออนไลน หรือสื่อสังคมออนไลน (Social Media Online) เปนสื่อ อิเล็กทรอนิกส ซึ่งเปนสื่อกลางใหบุคคลทั่วไปไดมีสวนรวมในการสรางและ แลกเปลี่ยนความคิดเห็นตางๆ ผานอินเทอรเน็ต ขั้นนํา (แบบกระบวนการเรียน ความรู้ ความเข้าใจ) ขั้นที่ 1 ขั้นนํา 7. ครูถามนักเรียนวา • ธุรกิจมีความสําคัญอยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน ธุรกิจมีความสําคัญหลาย ประการ เชน กอใหเกิดการนําเอาทรัพยากร ของประเทศมาใชใหเกิดประโยชนสูงสุด ชวยใหผูบริโภคไดใชสินคา หรือบริการ เพื่อ พัฒนาความเปนอยูของตนเองใหดียิ่งขึ้น ชวยขจัดปญหาการวางงาน ชวยกระจาย รายไดไปสูประชาชน ชวยสรางรายไดให กับประเทศในรูปแบบของภาษีอากร เพื่อ นํารายไดเหลานี้ไปพัฒนาประเทศ ชวยให ประชาชนมีความเปนอยูที่ดีขึ้น มีโอกาส ไดเลือกสินคา หรือบริการที่สนองความ พึงพอใจสูงสุดไดงาย เพราะธุรกิจตางๆ มี การแขงขันกัน เพื่อพัฒนาสินคา หรือบริการ อยูเสมอ) • การดําเนินการทางธุรกิจใดๆ ผูประกอบ การ หรือเจาของธุรกิจควรกําหนดเปาหมาย อยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน การดําเนินการทางธุรกิจ เปนกิจกรรมที่ผลิตสินคา บริการ และจัด จําหนาย เพื่อตอบสนองความตองการของ ผูบริโภค สังคม และประเทศชาติ ตลอดจน เพื่อผลตอบแทนเปนกําไรจากการดําเนินการ) • นักเรียนคิดวา หากผูประกอบการ หรือ เจาของธุรกิจดําเนินธุรกิจตามหลัก 8M จะ สงผลใหธุรกิจนั้นเปนอยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน สงผลใหการดําเนินธุรกิจ เปนไปอยางราบรื่นและเติบโตอยางมั่นคงได ในอนาคตตามเปาหมายที่ธุรกิจกําหนดไว) นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T104

ขอสอบเนน การคิด ๑.๓ รูปแบบการดําเนินธุรกิจ การด�าเนินธุรกิจมีหลายรูปแบบ ซึ่งมีทั้งรูปแบบที่แบ่งตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ รูปแบบที่แบ่งตามลักษณะของการด�าเนินงาน และรูปแบบอื่น ๆ ในที่นี้จะกล่าวถึงการแบ่งรูปแบบ ตามที่นิยมกันในปัจจุบัน ดังนี้ T i p การสร้างธุรกิจด้วยตนเองให้ประสบความสําเร็จ การสร้างธุรกิจให้ประสบความส�าเร็จนั้น เจ้าของธุรกิจจะต้องเตรียมตัวอย่างดี ตามขั้นตอน ดังนี้ ๑. เลือกธุรกิจที่อยากท�า ๒. มีความเข้าใจในธุรกิจนั้น ๓. วางแผนธุรกิจ ๔. เตรียมเงินให้พอ ๕. สร้างเอกลักษณ์ของธุรกิจ ๖. วางโครงสร้างธุรกิจให้เหมาะสมกับตนเอง กลุ่มลูกค้า และเทคโนโลยีที่พัฒนา ๗. มีบุคลากรที่เพียงพอ ๘. พัฒนาธุรกิจอย่างต่อเนื่อง • จัดตั้งธุรกิจได้ง่าย ใช้เวลาในการด�าเนินการไม่มาก สามารถเปิดธุรกิจได้โดยการจดทะเบียนพาณิชย์ที่ กรมพัฒนาธุรกิจการค้าและกรมสรรพากร • อ�านาจการตัดสินใจอยู่ที่เจ้าของเพียงผู้เดียว ท�าให้ การบริหารงานเป็นไปได้อย่างรวดเร็ว และสามารถ ดูแลได้อย่างทั่วถึง • เลิกกิจการได้ง่าย หากผู้ประกอบการประสบปัญหา ขาดทุนหรือเสียชีวิต • ผลก�าไรเป็นของเจ้าของธุรกิจแต่เพียงผู้เดียว • การด�าเนินการอาจไม่เป็นระบบ เนื่องจากเจ้าของธุรกิจเป็นบุคคลใดก็ได้ที่มีเงินลงทุน • มีทุนในการด�าเนินการที่จ�ากัด จึงท�าให้การขยายกิจการเป็นไปได้ยาก • มีความรับผิดชอบต่อหนี้สินที่ไม่จ�ากัดจ�านวน หากเกิดความผิดพลาดในการด�าเนินธุรกิจ • มีความเสี่ยงในการด�าเนินธุรกิจ เนื่องจากเป็นการตัดสินใจของเจ้าของธุรกิจแต่เพียงผู้เดียว ๑ กิจการเจ้าของคนเดียว เป็นกิจการที่มีขนาดเล็ก สามารถจัดตั้งได้ง ่าย มี บุคคลในการบริหารงาน เพียงคนเดียว พบมาก ในกลุ่มธุรกิจค้าปลีกและ กิจการด้านการบริการ ๑. รูปแบบที่แบ่งตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์เป็นกฎหมายเกี่ยวกับการค้า ที่ปรากฏในเว็บไซต์ของกรมพัฒนาธุรกิจการค้า รูปแบบการด�าเนินธุรกิจตามประมวลกฎหมายแพ่ง และพาณิชย์ แบ่งเป็น ๓ รูปแบบ ข้อดี ข้อเสีย 9๒ งานธุรกิจ 9๓ มีความเสี่ยงในการด�าเนินธุรกิจ เนื่องจากเป็นการตัดสินใจของเจ้าของธุรกิจแต่เพียงผู้เดียว 1 ขั้นสอน ขั้นที่ 2 ขั้นกิจกรรม 1. ครูใหนักเรียนแบงกลุมเปน 5 กลุม กลุมละ เทาๆ กัน ใหนักเรียนแตละกลุมสงตัวแทน กลุมละ 1 คน ออกมาจับสลากหัวขอความรู เบื้องตนเกี่ยวกับการดําเนินธุรกิจ โดยกําหนดให สลากหมายเลข 1 รูปแบบการดําเนินการทาง ธุรกิจ (รูปแบบที่แบงตามประมวลกฎหมาย แพงและพาณิชย) สลากหมายเลข 2 รูปแบบ การดําเนินการทางธุรกิจ (รูปแบบที่แบงตาม ลักษณะการดําเนินงาน) สลากหมายเลข 3 คุณสมบัติของผูประกอบการในยุค 4.0 สลาก หมายเลข 4 การบริหารงานธุรกิจเบื้องตน และสลากหมายเลข 5 งบประมาณและ การจัดทําบัญชี 2. ครูใหนักเรียนแตละกลุมรวมกันศึกษา เรื่อง ความรูเบื้องตนเกี่ยวกับการดําเนินธุรกิจตาม ที่กลุมของตนเองจับสลากได จากหนังสือเรียน หนวยการเรียนรูที่ 6 หรือศึกษาเพิ่มเติมจาก อินเทอรเน็ต ขั้นที่ 3 ขั้นอภิปราย 3. ครูใหนักเรียนแตละกลุมรวบรวมขอมูลที่ได จากการศึกษามาอภิปรายแลกเปลี่ยนเรียนรู ซึ่งกันและกันภายในกลุม จากนั้นสรุปความรู ที่ไดรับจากการศึกษาลงในกระดาษรายงาน เพื่อเตรียมออกมานําเสนอหนาชั้นเรียน 4. ครูใหนักเรียนกลุมที่จับสลากไดหมายเลข 1 รูปแบบการดําเนินการทางธุรกิจ (รูปแบบที่ แบงตามประมวลกฎหมายแพงและพาณิชย) สงตัวแทนกลุมละ 1 คน ออกมานําเสนอผลงาน ใหเพื่อนชมหนาชั้นเรียน จากนั้นครูเปดโอกาส ใหนักเรียนกลุมอื่นรวมกันแสดงความคิดเห็น และสอบถามในประเด็นที่สงสัยเพิ่มเติม “พี่สาวคนโตชอบทําอาหารและขนม เธอจึงลงทุนเปดรานอาหาร เล็กๆ เปนของตนเองในศูนยการคาขนาดเล็ก (Community Mall) แถวบาน โดยมีนองสาวคนกลางและนองชายคนเล็กไปชวยทํางาน ที่รานอาหารเปนประจําทุกวัน” พี่สาวคนโตดําเนินธุรกิจรูปแบบใด เพราะเหตุใด (แนวตอบ กิจการเจาของคนเดียว เพราะพี่สาวคนโตลงทุนเปด รานอาหารเล็กๆ เปนของตนเอง จัดเปนการประกอบธุรกิจขนาด เล็ก มีบุคคลเพียงคนเดียวเปนผูบริหารงาน ผูประกอบการ หรือ เจาของธุรกิจมีอํานาจในการตัดสินใจแตเพียงผูเดียว จึงทําใหเกิด ความคลองตัวในการปฏิบัติงานมากกวาธุรกิจในรูปแบบอื่นๆ) นักเรียนควรรู 1 ความเสี่ยงในการดําเนินธุรกิจ การดําเนินธุรกิจอาจมีความเสี่ยงรอบดาน ทั้งในเรื่องของเศรษฐกิจที่ผูประกอบการ หรือเจาของธุรกิจไมสามารถควบคุมได ดังนั้น ผูประกอบการ หรือเจาของธุรกิจจึงตองรูจักวางแผนรับมือกับความเสี่ยง ตางๆ ที่อาจเกิดขึ้น โดยความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้นแบงเปน 2 ประเภท คือ • ความเสี่ยงภายใน (Internal risk) ประกอบดวยความเสี่ยงจากการบริหาร (Management risk) ความเสี่ยงดานโครงสรางทางการเงิน (Financial risk) และ ความเสี่ยงเกี่ยวกับพนักงาน (Employee risk) • ความเสี่ยงภายนอก (External risk) ประกอบดวยความเสี่ยงของสภาวะ เศรษฐกิจและนโยบายของภาครัฐ (Economic risk) ความเสี่ยงทางดานการเมือง และสังคม (Political risk) และความเสี่ยงทางภัยพิบัติธรรมชาติ (Natural risk) นํา สอน สรุป ประเมิน T105

กิจกรรม เสริมสรางคุณลักษณะอันพึงประสงค Trick ความแตกต่างระหว่างห้างหุ้นส่วน สามัญและห้างหุ้นส่วนจ�ากัด เลือกการจัดตั้งให้เหมาะสม กับลักษณะของธุรกิจที่ท�า ซึ่งมีค่า ด�าเนินงานต่างกัน โดยห้างหุ้นส่วน สามัญเสียภาษีในอัตราก้าวหน้าคือ ๕-๓๕% ส ่วนห้างหุ้นส ่วนจ�ากัด เสียภาษีในอัตราคงที่คือ๑๐-๒๐% และมีค่าธรรมเนียมในการจดทะเบียน นอกจากนี้ ห้างหุ้นส่วนสามัญจะมี ความน่าเชื่อถือน้อยกว่าห้างหุ้นส่วน จ�ากัดด้วย ๒ ห้างหุ้นส่วน เป็นธุรกิจที่มีบุคคลตั้งแต่ ๒ คนขึ้นไป ท�า สัญญาร่วมกันอันเกิดขึ้นจากผู้ประกอบการ ต้องการเงินทุนในการด�าเนินงานธุรกิจ เป็นจ�านวนมาก โดยการลงทุนนั้นอาจ เป็นการลงทุนในรูปของสินทรัพย์หรือ แรงงาน และอาจเกิดจากผู้ประกอบการ มีความรู้ความสามารถไม่เพียงพอในการ จัดการขยายธุรกิจจึงก่อให้เกิดการร่วมทุน ร่วมความคิด จนเกิดเป็นห้างหุ้นส่วน • มีเงินทุนมาก • องค์กรประกอบไปด้วยผู้ที่มีความรู้ความสามารถ หลากหลาย ท�าให้โอกาสความก้าวหน้าขององค์กร มีมากกว่าการประกอบการโดยเจ้าของคนเดียว ข้อดี • ในทางกลับกัน การประกอบการที่มีหลายบุคคล อาจมีความล่าช้าในการตัดสินใจ • มีความขัดแย้งด้านความคิดและด้านเงินทุน ข้อเสีย ประเภทของห้างหุ้นส่วน ห้างหุ้นส่วน สามัญ ห้างหุ้นส่วน จ�ากัด ผู้ร่วมหุ้นทุกคนมีความรับผิดชอบในหนี้สิน ร่วมกันโดยไม่จ�ากัด จดทะเบียนเป็นนิติบุคคลหรือไม่เป็นก็ได้ หากจดทะเบียนเป็นนิติบุคคล จะเรียกว่า “ห้างหุ้นส่วนสามัญนิติบุคคล” หุ้นที่มีหุ้นส่วนคนเดียวหรือ หลายคน จ�ากัดความรับผิดชอบ ในหนี้ของห้างหุ้นส่วน หุ้นที่มีหุ้นส่วนคนเดียวหรือ หลายคนรับผิดชอบในหนี้ ร่วมกัน โดยไม่จ�ากัดจ�านวน ต้องจดทะเบียนกับนายทะเบียน ห้างหุ้นส ่วนและบริษัทจ�ากัด ให้ถูกต้องตามกฎหมาย แบ่งออกเป็น 94 งานธุรกิจ 95 ห้างหุ้นส่วน ให้โอกาสความก้าวหน้าขององค์กร 1 2 ขั้นสอน ขั้นที่ 3 ขั้นอภิปราย 5. ครูถามนักเรียนวา • สิ่งใดที่เปนขอจํากัดในตัวผูลงทุนกิจการ เจาของคนเดียว (แนวตอบ ขอจํากัดในเรื่องตัวบุคคลผูลงทุน ในกิจการเจาของคนเดียวโดยทั่วไปและเปน ไปตามประมวลกฎหมายแพงและพาณิชย หรือกฎหมายอื่นๆ หรือระเบียบที่เกี่ยวของ ซึ่งผูที่ไมสามารถลงทุน หรือเปนเจาของ ในกิจการเจาของคนเดียวได คือ ผูเยาว คนไรความสามารถ และคนเสมือนไรความ สามารถจะประกอบธุรกิจทางการคา หรือ ธุรกิจอื่นไดก็ตอเมื่อไดรับความยินยอมจาก ผูแทนโดยชอบธรรม ผูปกครอง หรือผูพิทักษ แลวแตกรณีเทานั้น มิฉะนั้นแลวการใดๆ ที่ได ทําลงไปยอมเปนโมฆียะ บุคคลผูถูกศาลสั่ง พิทักษทรัพย หรือศาลพิพากษาใหลมละลาย และศาลยังไมไดมีคําสั่งปลดจากลมละลาย หรือ ยังไมพนกําหนดระยะเวลา 3 ป บุคคล ผูซึ่งมีอาชีพ หรือตําแหนงหนาที่การงาน ระดับสูงในสังคม ทั้งนิติบัญญัติ บริหาร ตุลาการ ซึ่งอาจเกิดผลประโยชนทับซอน หรือความลําเอียงได) 6. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “หากตองการจดทะเบียน หางหุนสวนจํากัด สามารถจดทะเบียนไดที่ สํานักงานใหญตั้งอยูในกรุงเทพมหานคร โดยยื่นจดทะเบียนไดที่สํานักงานบริการจด ทะเบียนธุรกิจ 1-7 และสวนจดทะเบียนกลาง กรมพัฒนาธุรกิจการคา จังหวัดนนทบุรี หรือ ผานทางเว็บไซต www.dbd.go.th หรือ สํานักงานใหญที่ตั้งอยูในเขตภูมิภาค สามารถ จดทะเบียนที่สํานักงานพัฒนาธุรกิจการคา ในจังหวัดนั้นๆ ได ยกเวน จังหวัดนนทบุรี สมุทรปราการ และปทุมธานี” นักเรียนควรรู 1 หางหุนสวน ชื่อของหางหุนสวนตองไมซํ้า หรือคลายคลึงกับนิติบุคคลอื่น ไมวาจะเปนหางหุนสวน บริษัท บริษัทมหาชนจํากัด รวมถึงตองไมขัดกับระเบียบ สํานักงานทะเบียนหุนสวนบริษัทกลางวาดวยการจดทะเบียนหางหุนสวนจํากัด ทั้งนี้ ผูขอจดทะเบียนสามารถตรวจสอบชื่อจากระบบขอมูลของกรมพัฒนา ธุรกิจได 2 ความกาวหนาขององคกร องคกรที่สรางขึ้นยอมมีเปาหมายที่จะกาวหนา และเติบโตอยางมั่นคง การวางแผนองคกรจึงเปนเรื่องที่สําคัญ รวมถึงพนักงาน ทั้งหมดที่จะตองทําหนาที่เปนผูขับเคลื่อนองคกร โดยการทํางาน เพื่อใหองคกร เกิดความกาวหนา ซึ่งผูปฏิบัติงานควรทํางานดวยความเคารพผูอื่น มีความ ภาคภูมิใจในตนเอง เรียนรูเพื่อสรางสรรคสิ่งใหมๆ ชวยเหลือผูอื่นอยางเต็มใจ หมั่นหาความรูเพิ่มเติม เพื่อนํามาใชในการทํางาน ใหนักเรียนแบงกลุม กลุมละเทาๆ กัน รวมกันศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับ ประเภทของหางหุนสวน และเลือกหางหุนสวนที่สนใจ 1 ประเภท โดยแตละกลุมตองเลือกหางหุนสวนที่ไมซํ้ากัน จากนั้นสรุปความรู ที่ไดรับจากการศึกษาลงในกระดาษรายงาน พรอมทั้งสงตัวแทน กลุมละ 1 คน ออกมานําเสนอผลงานใหเพื่อนชมหนาชั้นเรียน โดยครูอธิบายเพิ่มเติมใหนักเรียนฟงวา หางหุนสวนมี 2 ประเภท ซึ่งมีขอดีและขอเสียแตกตางกัน ควรเลือกใหเหมาะสมกับผูที่จะ ประกอบธุรกิจ นอกจากนี้ หลายธุรกิจยังสามารถเติบโตจนกลาย เปนบริษัทได หากผูประกอบธุรกิจมีความรู ความเขาใจลักษณะ เบื้องตนของรูปแบบการดําเนินธุรกิจนั้นๆ (กิจกรรมนี้สรางเสริมคุณลักษณะดานซื่อสัตยสุจริต ใฝเรียนรู และมุงมั่นในการทํางาน) นํา สอน สรุป ประเมิน T106

ขอสอบเนน การคิด ๓ บริษัทจ�ากัด เป็นธุรกิจที่แบ่งเงินทุนให้มีมูลค่าหุ้นละเท่า ๆ กัน ประกอบด้วยจ�านวนผู้ถือหุ้นตั้งแต่ ๓ คนขึ้นไป โดยผู้ถือหุ้นทุกคนรับผิดชอบหนี้ของหุ้นส่วนใน จ�านวนจ�ากัด ทั้งนี้ ลักษณะการด�าเนินงานทาง ธุรกิจ คือ ผู้ถือหุ้นทุกคนมีส่วนเป็นเจ้าของธุรกิจ โดยไม่จ�าเป็นต้องเข้าไปบริหารงานโดยตรงแต่จะ ได้รับผลก�าไรของธุรกิจในรูปของเงินปันผล เป็นสิ่งตอบแทนตามประมวลกฎหมายแพ่งและ พาณิชย์ว่าด้วยหุ้นส่วนและบริษัท • เป็นกิจการขนาดใหญ่สามารถระดมเงินทุนจากการ ขายหุ้นได้เป็นจ�านวนมาก • สามารถขยายกิจการของธุรกิจได้รวดเร็ว • มีพนักงานและผู้บริหารที่เป็นมืออาชีพ เพื่อวางแผน และก�าหนดนโยบายที่รอบคอบรัดกุมเนื่องจากการ แข่งขันทางธุรกิจมีสูง ข้อดี • มีการตัดสินใจที่ล่าช้า เพราะเป็นไปในรูปแบบของ คณะกรรมการ ข้อเสีย ประเภทของบริษัทจ�ากัด บริษัทเอกชน จ�ากัด บริษัทมหาชน จ�ากัด จัดตั้งขึ้นตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มีผู้ถือหุ้นต�่ากว่า ๑๐๐ คน และ ไม่น้อยกว่า ๓ คน บริษัทที่ตั้งขึ้นด้วยการแบ่งทุนเป็นหุ้นที่มีมูลค่าเท่า ๆ กัน ผู้ถือหุ้นต่างรับผิดจ�ากัด เพียงไม่เกินจ�านวนเงินที่ตนยังส่งใช้ ไม่ครบมูลค่าของหุ้นที่ตนถือ จัดตั้งขึ้นตามพระราชบัญญัติมหาชนจ�ากัด พ.ศ. ๒๕๓๕ มีผู้ถือหุ้นตั้งแต่ ๑๕ คน ขึ้นไป และจะต้องมีคณะกรรมการของบริษัทไม่น้อยกว่า ๕ คน การจัดตั้งจะต้องท�าหนังสือบริคณห์สนธิแล้วท�าหนังสือชี้ชวนให้ประชาชนซื้อหุ้น เมื่อมีการจองซื้อหุ้นครบถ้วนแล้วจึงจัดประชุมผู้ถือหุ้นเพื่อส่งมอบกิจการและเอกสาร ให้แก่คณะกรรมการของบริษัทที่ได้รับการแต่งตั้ง เพื่อน�าผลการประชุมไปจดทะเบียน ก่อตั้งบริษัทต่อไป 94 งานธุรกิจ 95 ไรของธุรกิจในรูปของเงินปันผล 1 หนังสือบริคณห์สนธิ สามารถระดมเงินทุนจากการ 2 3 ขั้นสอน ขั้นที่ 3 ขั้นอภิปราย 7. ครูถามนักเรียนวา • หนาที่หลักของบริษัทจํากัดคือสิ่งใด (แนวตอบ หนาที่หลักของบริษัทจํากัดเมื่อ บริษัทไดทําการจดทะเบียนเปนนิติบุคคล จึงตองปฏิบัติหนาที่ตามกฎหมาย คือ ตองทํา งบการเงินอยางนอย 1 ครั้ง ทุกรอบ 1 ป โดยมีผูสอบบัญชีตรวจสอบอยางนอย 1 คน และนําเสนอที่ประชุมใหญสามัญผูถือหุน เพื่ออนุมัติงบประมาณการเงินภายใน 4 เดือน นับแตวันปดรอบปบัญชี แลวยื่นงบการเงิน ตอสํานักบริการขอมูลธุรกิจ กรมพัฒนา ธุรกิจการคาหรือสํานักงานพัฒนาธุรกิจ การคาจังหวัด ภายใน 1 เดือน นับตั้งแต วันที่อนุมัติงบการเงิน รวมถึง บริษัทที่แมวา จะยังไมไดประกอบกิจการก็ตาม ตองสง งบการเงินดวย มิเชนนั้นจะมีความผิดตอง ระวางโทษปรับไมเกิน 50,000 บาท จัดทํา บัญชีรายชื่อผูถือหุน ณ วันที่ประชุมใหญ สามัญผูถือหุนและนําสงตอสํานักงาน ทะเบียนหุนสวนบริษัทกรุงเทพมหานคร หรือสํานักงานทะเบียนหุนสวนบริษัทจังหวัด แลวแตกรณี ภายในเวลา 14 วัน นับจากวัน ที่ประชุม มิเชนนั้นจะมีความผิดตองระวาง โทษปรับไมเกิน 10,000 บาท ตัดใหมีการ ประชุมใหญสามัญภายหลัง 6 เดือน นับแต วันจดทะเบียนเปนนิติบุคคล และจัดประชุม ครั้งตอไปอยางนอย 1 ครั้ง ทุก 1 ป จัดทํา ใบหุนมอบใหผูถือหุนของบริษัท มิเชนนั้น จะมีความผิดตองระวางโทษปรับไมเกิน 10,000 บาท และจัดทําสมุดทะเบียนผูถือหุน ของบริษัท มิเชนนั้นจะมีความผิดตองระวาง โทษปรับไมเกิน 20,000 บาท) ขอใดกลาวถึงบริษัทมหาชนจํากัดไดถูกตอง 1. มีผูถือหุนตั้งแต 15 คนขึ้นไป 2. รับผิดชอบหนี้รวมกันโดยไมจํากัดจํานวน 3. จัดตั้งขึ้นตามประมวลกฎหมายแพงและพาณิชย 4. ไมจําเปนตองทําหนังสือชี้ชวนใหประชาชนซื้อหุน (วิเคราะหคําตอบ ตอบขอ 1. เพราะบริษัทมหาชนจํากัดตาม พระราชบัญญัติมหาชนจํากัด พ.ศ. 2535 เปนบริษัทที่ตั้งขึ้น ดวยความประสงคที่จะเสนอขายหุนตอประชาชน โดยผูถือหุนมี ความรับผิดจํากัดไมเกินจํานวนเงินคาหุนที่ตองชําระ และบริษัท ดังกลาวไดระบุความประสงคเชนนั้นไวในหนังสือบริคณหสนธิ โดยกําหนดใหตองมีผูถือหุนตั้งแต 15 คนขึ้นไป มีคณะกรรมการ บริษัทไมนอยกวา 5 คน ไมจํากัดทุนจดทะเบียน การขายหุนอยู ภายใตการกํากับของสํานักงานคณะกรรมการกํากับหลักทรัพย) นักเรียนควรรู 1 เงินปนผล เปนคาตอบแทนที่จายใหกับผูถือหุน ซึ่งไดมาจากกําไรของกิจการ หรือธุรกิจ โดยไดเงินปนผลตามมูลคาหุนที่ถือครอง เงินปนผลจึงเปนที่นิยม ของนักลงทุน เพราะการซื้อหุนของบริษัทตางๆ จะทําใหไดรับเงินปนผลอยาง ตอเนื่อง 2 หนังสือบริคณหสนธิ เปนเอกสารที่ใชในการจดทะเบียนบริษัท เพื่อเปนการ เผยแพรเจตนารมณตอบุคคลทั่วไปในการจัดตั้งบริษัท 3 ระดมเงินทุน การระดมเงินทุนดวยวิธีการดั้งเดิม คือ การขอสินเชื่อระยะสั้น การใชสินทรัพยคํ้าประกัน การขอสินเชื่อจากธนาคาร และการพูดคุยเจรจา กับคูคา ปจจุบันการระดมเงินทุนออนไลนเปนอีกวิธีหนึ่งที่ไดรับความนิยมสูง เพราะเทคโนโลยีสามารถขับเคลื่อนใหธุรกิจเติบโตไดอยางรวดเร็ว จึงเกิดการ ระดมทุนจากคนจํานวนมากที่สนใจลงทุนกับความคิดสรางสรรคใหมๆ และพรอม ผลักดันใหธุรกิจนั้นเกิดขึ้นไดจริง นํา สอน สรุป ประเมิน T107

ขอสอบเนนการคิด รูปแบบตามลักษณะของการด�าเนินงาน แบ่งเป็น ๓ รูปแบบ ๒. รูปแบบที่แบ่งตามลักษณะของการด�าเนินงาน ลักษณะการด�าเนินงานของแต ่ละธุรกิจมีความ แตกต่างกันไปตามรูปแบบของธุรกิจ เช่นซื้อสินค้า มาเพื่อขายซื้อวัตถุดิบมาเพื่อผลิตงานบริการต่าง ๆ ๑ ธุรกิจพาณิชยกรรม เป็นธุรกิจแบบซื้อมาขายไป เป็นธุรกิจที่มีการ ซื้อสินค้าส�าเร็จรูปมา แล้วขายออกไป รายได้ ของธุรกิจนี้คือรายได้จากการขาย การจัดการ ทางการเงินไม่ซับซ้อน เนื่องจากไม่มีต้นทุน ทางการผลิต มีเพียงต้นทุนในการซื้อสินค้า เท่านั้น ๒ ธุรกิจอุตสาหกรรม เป็นธุรกิจซื้อวัตถุดิบเพื่อน�ามาเข้าสู่กระบวนการ การผลิตโดยใช้แรงงานและค่าใช้จ่ายในการผลิต ผลที่ออกมาคือสินค้าส�าเร็จรูปรายได้ของธุรกิจ นี้คือรายได้จากการขาย การจัดท�ารายงาน ทางการเงินค ่อนข้างยุ ่งยาก เนื่องจากต้อง ค�านวณต้นทุนการผลิตที่ซับซ้อน ๓ ธุรกิจบริการ เป็นธุรกิจที่ให้บริการในรูปแบบของแรงงาน รายได้มาจากค่าบริการที่คิดจากลูกค้า ซึ่งอยู่ใน ลักษณะค่าใช้จ่ายต่าง ๆ เช่น ค่าธรรมเนียม ค่านายหน้า ค่าบริการ ค่าเช่า ส�าหรับต้นทุน ส่วนใหญ่จะอยู่ในรูปแบบของแรงงาน ทั้งแรงงาน มนุษย์ สัตว์ หุ่นยนต์ และปัญญาประดิษฐ์ 96 งานธุรกิจ 97 เป็นธุรกิจแบบซื้อมาขายไป ซื้อสินค้าส�าเร็จรูปมา 1 เกร็ดแนะครู ครูอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับธุรกิจบริการใหนักเรียนฟงวา ธุรกิจบริการที่เรงรัด การเปดเสรีและกรมพัฒนาธุรกิจไดดําเนินการสงเสริมอยู มีอยูดวยกันหลาย ธุรกิจ เชน ธุรกิจดูแลผูสูงอายุ สปา นวดเพื่อสุขภาพ รานอาหาร การบริการที่พัก ธุรกิจบริหารทรัพยสิน โดยกรมพัฒนาธุรกิจไดสรางเกณฑมาตรฐานธุรกิจขึ้น เพื่อใหธุรกิจพัฒนาเขาสูเกณฑมาตรฐานคุณภาพ เพื่อยกระดับมาตรฐานคุณภาพ ในระดับสากลตอไป ขั้นสอน ขั้นที่ 3 ขั้นอภิปราย 8. ครูใหนักเรียนกลุมที่จับสลากไดหมายเลข 2 รูปแบบการดําเนินการทางธุรกิจ (รูปแบบที่ แบงตามลักษณะการดําเนินงาน) สงตัวแทน กลุมละ 1 คน ออกมานําเสนอผลงานให เพื่อนชมหนาชั้นเรียน จากนั้นครูเปดโอกาส ใหนักเรียนกลุมอื่นรวมกันแสดงความคิดเห็น และสอบถามในประเด็นที่สงสัยเพิ่มเติม 9. ครูถามนักเรียนวา • ธุรกิจพาณิชยกรรม ธุรกิจอุตสาหกรรม และ ธุรกิจบริการมีความแตกตางกันอยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน ธุรกิจพาณิชยกรรม (Merchandising Business) เปนธุรกิจแบบ ซื้อมาขายไป เชน รานขายเสื้อผาสําเร็จรูป รานขายยา รานสะดวกซื้อ ธุรกิจอุตสาหกรรม (Manufacturing Business) เปนธุรกิจที่ซื้อ สินคาหรือวัตถุดิบมาแปรสภาพ โดยผาน กระบวนการผลิตกอนการจัดจําหนาย เชน ธุรกิจอาหารกระปอง ธุรกิจเครื่องสําอาง ธุรกิจอาหารแปรรูป ธุรกิจเครื่องดื่ม และ ธุรกิจบริการ (Service Business) เปนธุรกิจ การใหบริการแกลูกคา เชน อูซอมรถ รานซักรีด รานเสริมความงาม โรงแรม โรงพยาบาล) • ในชีวิตประจําวันของนักเรียนไดมีสวน เกี่ยวของกับธุรกิจพาณิชยกรรม ธุรกิจ อุตสาหกรรม และธุรกิจบริการหรือไม หากมี มีความเกี่ยวของกับธุรกิจใด เพราะ เหตุใดจึงมีความเกี่ยวของกับธุรกิจดังกลาว (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) นักเรียนควรรู 1 สินคาสําเร็จรูป หรือ Finished Goods เปนสินคาที่ผูบริโภคสามารถ นํามาใชไดทันที โดยไมตองเปลี่ยน ดัดแปลง หรือผสมกับสิ่งอื่น ตัวอยาง สินคาสําเร็จรูป เชน เสื้อผา กระเปา รองเทา เครื่องสําอาง เคก ไอศกรีม หูฟง สมารตโฟน สมุดโนต ดินสอ ปากกา ยางลบ รถยนต โตะ ธุรกิจการทองเที่ยวกอใหเกิดประโยชนอยางไรตอมนุษยและ สังคม (แนวตอบ ธุรกิจการทองเที่ยว หรืออุตสาหกรรมการทองเที่ยว (Tourism Industry) เปนธุรกิจที่มอบความสุข ความบันเทิงใหกับ ผูบริโภค ชวยเปดโลกทัศน ชวยผอนคลายความเครียด ชวยสราง สัมพันธภาพอันดีระหวางเพื่อนมนุษย ตลอดจนเปนกิจกรรมที่ทําให เกิดการแลกเปลี่ยนสินคาและศิลปวัฒนธรรม ชวยกระจายรายได ใหกับชุมชน กอใหเกิดรายไดที่เพิ่มมากขึ้น สงผลใหประชาชนมี งานทําเพิ่มมากขึ้น กระตุนใหเกิดการผลิตและนําเอาทรัพยากร ของประเทศมาใชใหเกิดประโยชนสูงสุด สรางสรรคความเจริญ ไปสูภูมิภาคตางๆ มีการกระจายการลงทุน ทําใหเกิดการขยายตัว ทางเศรษฐกิจอยางรวดเร็ว) นํา สอน สรุป ประเมิน T108

ขอสอบเนน การคิด ๑.๔ คุณสมบัติของผู้ประกอบการในยุค 4.0 คนท�างานยุคใหม่มีความจ�าเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องมีทักษะในการท�างานที่สอดคล้องกับโลก ยุคดิจิทัลที่มีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วอย่างในปัจจุบัน ซึ่งนอกจากจะต้องมีทักษะพื้นฐานใน ด้านไอทีและภาษาแล้ว ยังควรมีทักษะที่จ�าเป็นต่าง ๆ เพื่อเป็นทรัพยากรบุคคลที่มีประสิทธิภาพ ในการท�างาน พร้อมที่จะน�าพาองค์กรธุรกิจให้เจริญก้าวหน้าในยุค 4.0 เช่น การแก้ปัญหา ที่ซับซ้อน การคิดอย่างมีวิจารณญาณ ความคิดสร้างสรรค์ ความฉลาดทางอารมณ์ ความยืดหยุ่น ทางความคิดการบริหารงานบุคคลการร่วมมือกับผู้อื่นการใส่ใจความต้องการของลูกค้าการต่อรอง การลงความเห็น การตัดสินใจ ๑. วิสัยทัศน์ แนวคิด และความคิดสร้างสรรค์ ของผู้ประกอบการ การมีวิสัยทัศน์และการ มองการณ์ไกลจะท�าให้เห็นแนวโน้มของการ เปลี่ยนแปลงในโลกของธุรกิจสามารถเตรียมพร้อม รับการเปลี่ยนแปลง ตลอดจนสร้างสินค้าและการ บริการให้โดดเด่นมีนวัตกรรมที่สูงขึ้นและมีความ แตกต่างจากธุรกิจอื่นได้ ๒. ความสามารถด้านการตลาดและการ กระจายสินค้า การท�าการตลาด ประชาสัมพันธ์ และหาช่องทางการจัดจ�าหน่ายผลิตภัณฑ์ หรือ บริการ จะส่งผลให้เกิดรายได้ที่ต่อเนื่อง และท�าให้ ผลประกอบการสูงขึ้น ๓. เครือข่ายทางธุรกิจที่ช่วยสนับสนุนการ ท�าธุรกิจ การด�าเนินธุรกิจต้องอาศัยเครือข่าย เช่น คู่ค้า ผู้จัดหาปัจจัยการผลิต หน่วยงานวิจัย และพัฒนา โดยธุรกิจควรสร้างสัมพันธ์อันดีกับ เครือข่ายเหล่านั้น 4. กระหายสู่ความส�าเร็จ ผู้ประกอบการต้อง มีความกระหายในความส�าเร็จ เพราะจะเป็นแรง ผลักดันให้ผู้ประกอบการสามารถด�าเนินการให้ บรรลุเป้าหมาย 5. ยึดมั่นไม่ย่อท้อ การท�าธุรกิจไม่ว่าจะขนาดเล็ก หรือขนาดใหญ่ล้วนมีความเสี่ยงในการด�าเนินงาน ผู้ประกอบการจึงควรมีความตั้งใจสูง ไม่ย่อท้อ แม้อาจไม่เป็นไปตามเป้าหมายที่ก�าหนดไว้ 6. ไหวพริบ ธุรกิจมีการแข่งขันกันตลอดเวลา ผู้ประกอบการจึงควรมีไหวพริบและหมั่นสังเกต เพื่อหาโอกาสเพิ่มยอดขายและรู้จักหลบหลีกคู่แข่ง ให้ธุรกิจมีรายได้ อยู่รอดต่อไปได้ คุณสมบัติ ของผู้ประกอบการ ในยุค 4.0 96 งานธุรกิจ 97 วิสัยทัศน์ แนวคิด 1 1 การนําความคิดสรางสรรคมาประยุกตใชอยูเสมอ 2 การทํางานดวยความใจเย็นและละเอียดรอบคอบ 3 การหมั่นหาเครือขายทางธุรกิจมาใชใหเกิดประโยชน ขอใดคือคุณสมบัติของผูประกอบการในยุค 4.0 1. 1 และ 2 2. 1 และ 3 3. 2 และ 3 4. 1 2 และ 3 (วิเคราะหคําตอบ ตอบขอ 2. เพราะคุณสมบัติของผูประกอบการ ในยุค 4.0 ที่ดีมีหลายประการ เชน ตองเปนผูที่มีความคิด สรางสรรค สามารถสรางสิ่งแปลกใหมใหเกิดขึ้นกับธุรกิจ มีการ พัฒนา ปรับปรุง เปลี่ยนแปลงรูปแบบการดําเนินธุรกิจอยูเสมอ รูจักหาเครือขายทางธุรกิจ เพื่อสรางและพัฒนาความสัมพันธ หลักๆ เพื่อเอื้อผลประโยชนในอนาคต) นักเรียนควรรู 1 วิสัยทัศน เปนการตั้งเปาหมายขององคกรในระยะยาว เพื่อกําหนดทิศทาง ขององคกรใหมีจุดหมายที่ชัดเจน โดยมีกรอบระยะเวลาประมาณ 5-10 ป วิสัยทัศนจึงเปนการแสดงความคาดหวังขององคกร เปนสิ่งที่องคกรอยากเปนใน อนาคต ตัวอยางวิสัยทัศน เชน Bangkok Airway สรางสรรคความเปนเลิศ เพื่อ เปนสายการบินที่ดีที่สุดของเอเชีย CPF Kitchen of the world หรือครัวของโลก MK สงมอบความสุขแกลูกคาของเราดวยอาหารที่อรอย มีคุณภาพ ทามกลาง ประสบการณที่ประทับใจ และสรางโอกาสความกาวหนาใหกับพนักงาน ตลอดจน ชุมชนและสิ่งแวดลอม ขั้นสอน ขั้นที่ 3 ขั้นอภิปราย 10. ครูใหนักเรียนกลุมที่จับสลากไดหมายเลข 3 คุณสมบัติของผูประกอบการในยุค 4.0 สง ตัวแทนกลุมละ 1 คน ออกมานําเสนอ ผลงานใหเพื่อนชมหนาชั้นเรียน จากนั้นครู เปดโอกาสใหนักเรียนกลุมอื่นรวมกันแสดง ความคิดเห็นและสอบถามในประเด็นที่สงสัย เพิ่มเติม 11. ครูถามนักเรียนวา • หากตองการประกอบธุรกิจในอนาคต นักเรียนคิดวาตนเองมีคุณลักษณะเหมาะสม ที่จะเปนผูประกอบการในยุค 4.0 หรือไม เพราะเหตุใด หากไมเหมาะสม นักเรียนจะ ปรับปรุง แกไข และพัฒนาตนเองอยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) 12. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “ผูคนที่ทํางานยุคใหมมี ความจําเปนอยางยิ่งที่จะตองมีทักษะในการ ทํางานที่สอดคลองกับโลกยุคดิจิทัลที่มีการ เปลี่ยนแปลงอยางรวดเร็วอยางเชนในปจจุบัน ซึ่งนอกจากจะตองมีทักษะพื้นฐานในดานไอที และภาษาตางประเทศแลว ยังตองมีอีก 10 ทักษะที่จําเปนตอการทํางาน เพื่อใหกลาย เปนทรัพยากรบุคคลที่มีประสิทธิภาพในการ ทํางาน พรอมที่จะนําพาธุรกิจ หรือองคกร ใหเจริญกาวหนาในยุคไทยแลนด 4.0 โดย ทักษะที่จําเปน คือ การแกปญหาที่ซับซอน การคิดอยางมีวิจารณญาณ ความคิดสรางสรรค ความฉลาดทางอารมณ ความยืดหยุนทาง ความคิด การบริหารงานบุคคล การรวมมือ กับผูอื่น การใสใจความตองการของลูกคา การตอรอง การลงความเห็น และการตัดสินใจ” สื่อ Digital ศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับคุณสมบัติของนักบริหารยุคไทยแลนด 4.0 ไดที่ https://www.gotoknow.org/posts/632861 นํา สอน สรุป ประเมิน T109

ขอสอบเนนการคิด สิ่งที่ผู้บริหาร ต้องบริหาร การเงิน อยู่เสมอ ๑.๕ การบริหารงานธุรกิจเบื้องต้น เมื่อมีธุรกิจย่อมมีหลายอย่างให้ผู้ประกอบการต้องบริหาร เพื่อให้ธุรกิจด�าเนินไปได้อย่าง ราบรื่น แก้ไขปัญหาได้ทัน และวางแผนสู่อนาคตได้ โดยการบริหารงานธุรกิจเบื้องต้น มีดังนี้ ๑. การบริหารการผลิต การจัดระบบท�างานของกระบวนการแปลงสภาพ และการจัดการด้านปัจจัยการผลิต เพื่อให้ได้ผลผลิต ที่มีคุณภาพตรงตามต้องการในปริมาณที่เพียงพอ และทันตามเวลาที่ก�าหนด โดยเสียค่าใช้จ่ายน้อย ที่สุด ในการด�าเนินงานให้บรรลุตามเป้าหมาย ๒. การบริหารการเงิน การจัดการเกี่ยวกับการได้มาและใช้ไปของเงินทุน เพื่อสร้างมูลค่าของกิจการให้อยู่ในระดับสูงสุด ซึ่งใน ทางการเงิน กิจกรรมต่าง ๆ ทางธุรกิจท�าให้เกิดการ เปลี่ยนแปลงของเงินทุนทั้งสิ้น โดยอาจเป็นการได้มา หรือใช้ไปของเงินทุน เช่น การสร้างโรงงาน การซื้อ เครื่องจักรใหม่ การกู้เงินจากธนาคาร การเพิ่มทุน ๑. ก�าหนดและสะสมปัจจัย การผลิตที่จ�าเป็นต้องใช้ ๒. ออกแบบและติดตั้งกระบวนการผลิต เพื่อ ใช้แปลงสภาพปัจจัยการผลิตให้เป็นผลผลิต ๓. วางแผนและควบคุมการผลิต ตลอดจน ประสานงานระหว่างหน่วยงานต่าง ๆ ที่ เกี่ยวข้องกับกิจกรรมการผลิต Be careful สิ่งที่ต้องระวังเมื่อเริ่มบริหารงานธุรกิจ • เมื่อธุรกิจโตไวเกินคาดต้องปรับการบริหารให้พร้อมอยู่เสมอ และหมั่นติดตาม ข่าวสารต่าง ๆ ที่จะส่งผลกระทบต่อธุรกิจด้วย • เมื่อธุรกิจอยู่ในช่วงขาลงควรคิดให้ถี่ถ้วนเกี่ยวกับเรื่องต่าง ๆ เช่น การลดพนักงาน การลดการท�าการตลาด การลดราคา การเปลี่ยนคู่ค้า การให้เครดิตคู่ค้า ๑ การตัดสินใจลงทุน ในสินทรัพย์ถาวร (Capital Investment) ๒ การตัดสินใจเกี่ยวกับ โครงสร้างเงินทุน (Capital Structure) ๓การตัดสินใจเกี่ยวกับ การบริหารเงินทุน หมุนเวียน (Working Capital Management) สิ่งที่ควร ค�านึงถึง 9๘ งานธุรกิจ 99 การตัดสินใจลงทุน ในสินทรัพย์ถาวร1 นักเรียนควรรู 1 สินทรัพยถาวร เปนสินทรัพยที่มีลักษณะถาวรโดยสภาพ ซึ่งกิจการ หรือ ธุรกิจมีไวเพื่อใชดําเนินงานตามปกติ เปนกรรมสิทธิ์ของกิจการ หรือธุรกิจ อันจะกอใหเกิดประโยชนในอนาคต มีลักษณะคงทน ถาวร และมีอายุการใชงาน มากกวา 1 ป แบงเปน 2 ประเภท ไดแก สินทรัพยถาวรมีตัวตน เชน ที่ดิน อาคาร อุปกรณ เครื่องจักร รถยนต เครื่องใชสํานักงาน และสินทรัพยถาวรไมมีตัวตน เชน โปรแกรมคอมพิวเตอร เครื่องหมายการคา สิทธิบัตร สัมปทาน สัญญาเชา คาใชจายจัดตั้งบริษัท คาใชจายรอการตัดบัญชีโดยทั่วไป สินทรัพยเมื่อใชงาน ไปในระยะเวลาหนึ่งมูลคาของทรัพยสินยอมลดลง จึงตองมีการคิดคาเสื่อม ราคา ซึ่งสินทรัพยถาวรมักมีอายุในการใชงานยาวนาน เชน รถยนต เครื่องจักร เพื่อใหสะทอนมูลคาที่แทจริงของสินทรัพยที่กิจการ หรือธุรกิจไดใชประโยชน ในชวงเวลานั้น ขั้นสอน ขั้นที่ 3 ขั้นอภิปราย 13. ครูใหนักเรียนกลุมที่จับสลากไดหมายเลข 4 การบริหารงานธุรกิจเบื้องตน สงตัวแทน กลุมละ 1 คน ออกมานําเสนอผลงานให เพื่อนชมหนาชั้นเรียน จากนั้นครูเปดโอกาส ใหนักเรียนกลุมอื่นรวมกันแสดงความคิดเห็น และสอบถามในประเด็นที่สงสัยเพิ่มเติม 14. ครูถามนักเรียนวา • ระบบการผลิตมีลักษณะอยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน ระบบการผลิตเปนการ นําปจจัยการผลิต ไดแก แรงงาน วัตถุดิบ ที่ดิน อาคาร สถานที่ เครื่องจักร อุปกรณ ตางๆ เงินทุนมาผานเทคโนโลยีกระบวนการ เพื่อสรางสินคา หรือบริการ เพื่อตอบสนอง ความตองการของมนุษย) • หนาที่หลักของการบริหารการผลิตคือสิ่งใด (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน หนาที่การบริหารการ ผลิตที่สําคัญมีหลายประการ เชน วางแผน เกี่ยวกับกระบวนการผลิต วางแผนเกี่ยวกับ กําลังการผลิต วางแผนเกี่ยวกับสินคา คงคลัง วางแผนเกี่ยวกับโครงสรางองคกร และกําลังคน วางแผนเกี่ยวกับคุณภาพ สินคา หรือบริการ วางแผนเกี่ยวกับพัฒนา กระบวนการผลิตและผลิตภัณฑ และ วางแผนเกี่ยวกับการซอมบํารุง) • เพราะเหตุใดธุรกิจจึงตองมีการบริหาร การเงิน หากไมมีการบริหารการเงิน หรือการ บริหารการเงินไมมีประสิทธิภาพจะสงผล กระทบตอการดําเนินธุรกิจหรือไม อยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) “โรงงานเรงผลิตหนากากอนามัยที่มีคุณภาพใหเพียงพอตอ ความตองการของคนในประเทศ เพื่อปองกันการแพรกระจายของ เชื้อโรค” จากขอความนี้ แสดงถึงการบริหารสิ่งใด เพราะเหตุใด (แนวตอบ แสดงใหเห็นถึงการบริหารการผลิต เพราะการบริหาร การผลิตเปนกิจกรรมที่เกี่ยวของกับการผลิต ตั้งแตการเตรียม ปจจัยนําเขา มาผานกระบวนการแปรสภาพ เพื่อใหไดผลิตภัณฑ คือ สินคาที่สอดคลองกับความตองการของลูกคา หรือผูบริโภค มากที่สุด ตรงตามระยะเวลา มีปริมาณ และคุณภาพตามที่กําหนด โดยมีตนทุนการดําเนินงานที่เหมาะสม) นํา สอน สรุป ประเมิน T110

ขอสอบเนน การคิด ๓. การบริหารก�าลังคน กระบวนการในการจัดการบุคลากรในองค์กร เพื่อให้บุคลากร สามารถด�าเนินงานตามหน้าที่ของตนให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุด เกิดปัญหาน้อยที่สุด รวมถึงพัฒนาให้บุคลากรมีศักยภาพเพิ่มขึ้น เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพของงานและความส�าเร็จขององค์กร 4. การบริหารการตลาด การวิเคราะห์ การวางแผน การปฏิบัติงาน และควบคุม โปรแกรมการตลาด เพื่อให้องค์กรบรรลุวัตถุประสงค์ โดยต้องตอบสนองความต้องการของตลาดเป้าหมาย ให้เกิดความพึงพอใจ ๑. การสรรหาทรัพยากรบุคคลและ การจัดการด้านแรงงาน ๒. อบรมและพัฒนาบุคลากร ๓. การบริหารจัดการด้านอัตรา จ้างงาน 4. การบริหารจัดการด้านประสิทธิภาพ ในการท�างานและการประเมินผล การท�างาน 5. การแก้ปัญหาและลดความขัดแย้ง 6. แรงงานสัมพันธ์ บทบาทและหน้าที่ความรับผิดชอบ ในขอบข่ายงาน ส่วนประสม ทางการตลาด ผลิตภัณฑ์ (Product) สินค้าหรือบริการเป็นผลิตภัณฑ์ที่ท�าให้เกิดรายได้ หรือผลตอบแทนให้กับองค์กร การก�าหนดผลิตภัณฑ์ ต้องค�านึงถึงปัจจัยต่าง ๆ เช่น สิ่งที่ลูกค้าต้องการ คุณภาพของสินค้า รูปแบบผลิตภัณฑ์ที่ทันสมัย ความสามารถในการเปรียบเทียบกับคู่แข่งขัน ช่องทางการจัดจ�าหน่าย (Place) การน�าสินค้าไปให้ลูกค้าอย่างมีประสิทธิภาพ ถูกต้อง ปลอดภัย และรวดเร็ว โดยการกระจายสินค้า หรือ ขายสินค้าให้มีก�าไรมากที่สุด คือ การกระจายสินค้า ให้สินค้าไปถึงกลุ่มเป้าหมายมากที่สุด ราคา (Price) ราคาขายสามารถดึงดูดความสนใจของลูกค้าได้ และยังเป็นเทคนิคที่ท�าให้ต่อสู้กับคู่แข่งขันในธุรกิจ ประเภทเดียวกันได้ เช่น ก�าหนดให้มีส่วนลดเมื่อ ซื้อตามจ�านวน ก�าหนดราคาตามขนาดและปริมาณ ของสินค้า การส่งเสริมการตลาด (Promotion) การขายสินค้าหรือบริการให้ได้มากที่สุดคือหัวใจ ส�าคัญของการส่งเสริมการตลาด เช่น การโฆษณา ผ ่านสื่อในรูปแบบต ่าง ๆ การท�ากิจกรรมเพื่อ ส่งเสริมการขาย การบริการ หรือการขายตรง โดยการน�าเสนอของพนักงาน 9๘ งานธุรกิจ 99 การสรรหาทรัพยากรบุคคลและ และยังเป็นเทคนิคที่ท�าให้ต่อสู้กับคู่แข่งขันในธุรกิจ ประเภทเดียวกันได้ เช่น ก�าหนดให้มีส่วนลดเมื่อ ซื้อตามจ�านวน ก�าหนดราคาตามขนาดและปริมาณ 1 2 ขอใดเปนวิธีการปฏิบัติในการสงเสริมการตลาด 1. การผลิตสินคาที่ทันสมัย 2. การโฆษณาผานสื่อสังคมออนไลน 3. การขนสงที่รวดเร็ว สินคาไมเสียหาย 4. การจัดที่นั่งในรานคาใหเพียงพอตอความตองการของลูกคา (วิเคราะหคําตอบ ตอบขอ 2. เพราะการสงเสริมการตลาด เปน การใชเครื่องมือตางๆ ในการตลาด โดยมีจุดมุงหมายที่จะเชิญชวน ใหซื้อสินคา หรือบริการ ซึ่งจะกระตุนความสนใจจากการทดลองใช การลด แลก แจก แถม การโฆษณา การใชพนักงานขาย การให ขาวและการประชาสัมพันธ) นักเรียนควรรู 1 สรรหาทรัพยากรบุคคล เปนกระบวนการคนหาและคัดเลือกบุคคลที่มี ความเหมาะสมมาปฏิบัติงานในตําแหนงงานที่องคกรตองการ เริ่มตนตั้งแต การวางแผนการคัดเลือก จนจบกระบวนการเมื่อรับผูสมัครเขามาเปนพนักงาน โดยมีขั้นตอนในการสรรหาทรัพยากรบุคคล คือ การวางแผนการสรรหาและ คัดเลือก กําหนดลักษณะของงานและคุณสมบัติของพนักงาน ประกาศรับ สมัครงาน คัดเลือกผูสมัครงาน และเซ็นสัญญาเพื่อจางงาน 2 สวนลด เปนจํานวนเงินที่ผูขายยอมลดใหผูซื้อ ถือเปนกลยุทธทางการตลาด ของผูขาย ในการจูงใจใหลูกคาตัดสินใจซื้อสินคา ในทางธุรกิจนิยมใหสวนลด แกผูซื้อ 2 ลักษณะ คือ สวนลดการคา เปนสวนลดทันทีที่ซื้อสินคาจากราคา ที่ตั้งไว และสวนลดเงินสด เปนสวนลดที่เจาหนี้ยอมลดใหแกลูกหนี้ เมื่อลูกหนี้ นําเงินสดมาชําระภายในระยะเวลาที่กําหนด ขั้นสอน ขั้นที่ 3 ขั้นอภิปราย • การบริหารกําลังคนมีความสําคัญอยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน การบริหารกําลังคน เปนกระบวนการคาดการณเกี่ยวกับความ ตองการกําลังคนในอนาคตในชวยระยะเวลา ตางๆ ซึ่งจะตองคํานึงถึงปริมาณคนที่มีอยู ในปจจุบันดวย ซึ่งการคาดการณกําลังคน นั้นไมไดหมายความถึงเฉพาะคนที่ตองการ ใชในฝายตางๆ เพียงเทานั้น แตยังหมาย รวมถึงคุณสมบัติ หรือคุณลักษณะของ บุคคลเหลานั้นดวยวาจะตองมีคุณสมบัติ หรือคุณลักษณะอยางไร โดยขอมูลเหลานี้ จะสามารถนําไปใชในการวางแผนการบริหาร กําลังคนที่ตองการตอไปได) 15. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “การบริหารการตลาด เปนกระบวนการวิเคราะห การวางแผน การปฏิบัติการ และการควบคุมแผนงาน เพื่อ กอใหเกิดการแลกเปลี่ยนระหวางผูบริโภค กับกิจการ หรือธุรกิจ สงผลทําใหกิจการ หรือ ธุรกิจบรรลุวัตถุประสงคตามที่ไดตั้งไว โดยมี ขอบขายของงานการบริหารการตลาด คือ จะ ตองปฏิบัติสืบเนื่องกันตามขั้นตอนโดยตลอด ตองมีการกําหนดเปาหมายที่ชัดเจน ผูปฏิบัติ สามารถฝกฝน แสวงหาประสบการณ ความ ชํานาญไดจากงานในภาคปฏิบัติ เนนดานการ ประสานงานเพื่อใหเกิดความกลมกลืน โดยใช กลยุทธสวนผสมทางการตลาด (Marketing Mix) ซึ่งประกอบดวย 4P คือ ผลิตภัณฑ (Product) ราคา (Price) ชองทางการจัด จําหนาย (Place) และการสงเสริมการตลาด (Promotion)” นํา สอน สรุป ประเมิน T111

ขอสอบเนนการคิด ๒ งบประมาณและการจัดท�าบัญชี ธุรกิจจ�าเป็นต้องบริหารเงินงบประมาณอย่างรอบคอบ เพื่อจัดหาเงินทุนมาใช้ในการด�าเนิน ธุรกิจ โดยอาศัยการบัญชี ซึ่งเป็นการบันทึกข้อมูลทางการเงินของการด�าเนินธุรกิจ เจ้าของธุรกิจ สามารถน�างบประมาณและการบัญชีไปวิเคราะห์ เพื่อวางแผนธุรกิจได้ทั้งในระยะสั้นและระยะยาว ๒.๑ งบประมาณ งบประมาณเป็นแผนเบ็ดเสร็จที่แสดงจ�านวนเงินของการด�าเนินงานทั้งหมดในระยะหนึ่ง โดยมี การจัดเตรียมการอนุมัติและการบริหาร สามารถน�างบประมาณมาใช้เป็นเครื่องมือในการบริหาร หน่วยงานให้เจริญก้าวหน้า รวมถึงจัดสรรทรัพยากรและงบประมาณอย่างเหมาะสม อีกทั้งยังเป็น เครื่องมือประชาสัมพันธ์งานและผลงานของหน่วยงานอีกด้วย ๑. ประเภทของงบประมาณ งบประมาณประกอบด้วยงบประมาณย่อยหลาย ๆ งบประมาณ โดยงบประมาณย่อยจะมีมากหรือน้อย ขึ้นอยู่กับขนาดและโครงสร้างของกิจการ องค์ประกอบ ของ งบประมาณ ๑ งบการด�าเนินงาน เป็นงบประมาณที่เกี่ยวข้อง กับการด�าเนินงาน ซึ่งใน งบการด�าเนินงานนี้จะมี จ�านวนแตกต ่างกันขึ้นอยู ่ กับประเภทของธุรกิจ เช่น กิจการขายสินค้า กิจการ อุตสาหกรรม จะมีงบย ่อย แตกต่างกัน ส�าหรับกิจการ อุตสาหกรรมจะมีงบประมาณ มากที่สุด ๒ งบการเงิน เป็นงบประมาณที่จัดท�าขึ้นจากการวิเคราะห์ การประเมินผล วางแผน เกี่ยวกับการลงทุนระยะยาวของกิจการ และโครงการลงทุนทางการเงิน ซึ่งประกอบด้วย งบแสดงฐานะทางการเงินหรือ งบดุลแสดงถึงฐานะทางการเงิน ของกิจการโดยแสดงรายละเอียด สินทรัพย์ หนี้สิน และส่วนของ เจ้าของ งบกระแสเงินสด แสดงถึงการ รับมาและจ ่ายไปของเงินสด โดยจะเกิดขึ้นจาก ๓ กิจกรรมคือ กิจกรรมด�าเนินงาน กิจกรรม ลงทุน และกิจกรรมจัดหาเงิน หมายเหตุประกอบงบการเงิน จะแสดงข้อมูลเพิ่มเติมที่ไม่ได้แสดง อยู่ในงบการเงินและเกณฑ์การจัดท�างบการเงิน งบก�าไรขาดทุนเบ็ดเสร็จหรือ งบก�าไรขาดทุน แสดงถึงผลการ ด�าเนินงานของกิจการว่ามีรายได้ และค่าใช้จ่ายเท่าใด ยังสามารถ ท�าก�าไรได้หรือไม่ งบแสดงการเปลี่ยนแปลงของ เจ้าของแสดงถึงการเปลี่ยนแปลง ในส่วนของเจ้าของในรอบบัญชี นั้น ๆ ๑00 งานธุรกิจ ๑0๑ งบดุลมีความแตกตางจากงบกําไรขาดทุนอยางไร (แนวตอบ งบดุลเปนงบที่แสดงฐานะทางการเงินของธุรกิจ ณ เวลาใดเวลาหนึ่ง โดยฐานะทางการเงินจะแสดงใหเห็นถึงสินทรัพย หนี้สิน และทุนของกิจการ แบงเปน 2 สวน คือ สวนที่เปนทรัพยากร ที่บริษัทไดจัดหามาระหวางการดําเนินกิจการและแหลงของ เงินทุนที่ใชในการจัดหาทรัพยากรนั้นๆ โดยไมไดแสดงถึงกําไร หรือขาดทุนในระยะเวลานั้นๆ สวนงบกําไรขาดทุน เปนงบการเงิน ที่แสดงถึงผลการดําเนินงาน สําหรับงวดบัญชีหนึ่งวากิจการ หรือ ธุรกิจมีรายไดและคาใชจายเทาใด หากกิจการ หรือธุรกิจมีรายได สูงกวาคาใชจาย แสดงวาในงวดบัญชีนี้กิจการ หรือธุรกิจมีกําไร ซึ่งงบดุลและงบกําไรขาดทุนจึงเปนงบการเงินที่ธุรกิจตองใหความ สําคัญอยูเสมอ) เกร็ดแนะครู ครูอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับการลงทุนระยะยาวใหนักเรียนฟงวา การลงทุน ระยะยาว เปนการลงทุนที่ตั้งใจลงทุนนานเกิน 1 ป สามารถลงทุนโดยการใช เงินกอนจํานวนมาก หรือใชเงินจํานวนไมมากแตสะสมไปเรื่อยๆ ซึ่งมีสิ่งที่ แตกตางจากการลงทุนในแบบอื่น คือ ไดดอกเบี้ยทบตน การลงทุนในหุนที่มี ผลตอบแทนสูง จะทําใหเงินงอกเงยมากกวาการฝากเงินในธนาคาร การลงทุน ระยะยาวในสินทรัพยที่ดีมีแนวโนมอยูในทางที่สูงขึ้นเสมอ ลดหยอนสิทธิตางๆ การลงทุนระยะใน LTF และ RMF กองทุนสํารองเลี้ยงชีพไดสิทธิลดหยอนภาษี สูงถึง 35% การลงทุนระยะยาวมีหลายวิธี ขึ้นอยูกับความเสี่ยงที่รับไดของ ผูลงทุน บางวิธีตองใชความเชี่ยวชาญสูง บางวิธีมีความเสี่ยงสูง บางวิธีเหมาะกับ คนที่ไมคอยเชี่ยวชาญและไมมีเวลา จึงควรเลือกลงทุนระยะยาวใหเหมาะสมกับ ความสามารถของตนเอง ขั้นสอน ขั้นที่ 3 ขั้นอภิปราย 16. ครูใหนักเรียนกลุมที่จับสลากไดหมายเลข 5 งบประมาณและการจัดทําบัญชี สงตัวแทน กลุมละ 1 คน ออกมานําเสนอผลงานให เพื่อนชมหนาชั้นเรียน จากนั้นครูเปดโอกาส ใหนักเรียนกลุมอื่นรวมกันแสดงความคิดเห็น และสอบถามในประเด็นที่สงสัยเพิ่มเติม 17. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “งบประมาณมีความ สําคัญตอการบริหารงาน โดยสามารถนํา งบประมาณที่มีมาใชเปนเครื่องมือในการ บริหารงานใหเจริญกาวหนาได ซึ่งความสําคัญ ของงบประมาณ เชน เปนเครื่องมือในการ บริหารงาน ใหเปนไปตามแผนงานและกําลัง เงินที่มีอยู โดยปฏิบัติงานใหสอดคลองกับ แผนงานที่วางไว เพื่อปองกันการรั่วไหลของ งบประมาณและลดการปฏิบัติงานที่ไมจําเปน เปนเครื่องมือในการพัฒนาของหนวยงาน หากมีการจัดงบประมาณการใชจายอยาง ถูกตองและมีประสิทธิภาพ จะชวยพัฒนาให เกิดความกาวหนาในงานได โดยการใชจาย และจัดสรรงบประมาณใหมีประสิทธิภาพ ในโครงการที่เปนประโยชน เปนเครื่องมือ ในการจัดสรรทรัพยากรที่มีอยูจํากัดใหมี ประสิทธิภาพ เนื่องจากทรัพยากรหรือ งบประมาณมีจํากัด จึงตองใชงบประมาณ เปนเครื่องมือในการจัดสรรทรัพยากร หรือ ใชจายเงินใหมีประสิทธิภาพ โดยวางแผน การใชและการจัดสรรเงินงบประมาณใน แตละดาน มีการวางแผนการปฏิบัติงานใน การใชจายทรัพยากรนั้นๆ เพื่อกอใหเกิด ประโยชนสูงสุดในเวลาที่เร็วและใชทรัพยากร นอยที่สุด” นํา สอน สรุป ประเมิน T112

ขอสอบเนน การคิด ๒. ขั้นตอนการจัดท�างบประมาณ ผู้จัดท�าจะต้องเข้าใจในกระบวนการที่เกี่ยวข้อง กับการด�าเนินงาน การจัดเตรียมงบประมาณ รายรับการจัดตั้งงบประมาณรายจ่ายการอนุมัติ และการบริหารงบประมาณ การรายงานผลโดย ขั้นตอนการจัดท�างบประมาณมี ๓ ขั้นตอน ดังนี้ การจัดเตรียมงบประมาณทั้งด้านรายรับและด้านรายจ่ายมีกระบวนการ ในการจัดเตรียม ดังนี้ ๑. ประมาณการรายรับและรายจ่ายในการจัดท�างบประมาณ ประจ�าปี ๒. ก�าหนดแนวนโยบายงบประมาณ ๓. การก�าหนดวงเงินแต่ละหน่วยงาน ๔. จัดท�าค�าขอตั้งงบประมาณ ๕. คณะกรรมการพิจารณารายละเอียดของบประมาณ การควบคุมการใช้จ่ายงบประมาณให้เป็นไปตามแผนงาน งาน และโครงการที่ได้รับอนุมัติงบประมาณ เพื่อป้องกันการรั่วไหลโดย การควบคุมการเบิกจ่ายเงินการตรวจสอบตามระเบียบที่หน่วยงาน ก�าหนด ซึ่งมีขั้นตอน ดังนี้ ๑. ท�าแผนปฏิบัติการ ๒. ด�าเนินการใช้งบประมาณตามแผนปฏิบัติการ ๓. ตรวจสอบเพื่อความถูกต้องและป้องกันไม่ให้รั่วไหล ๔. การประเมินผลการปฏิบัติงานเป็นระยะ การพิจารณางบประมาณที่หน่วยงานเสนอขึ้นมา โดยผู้มีอานาจ� ในการอนุมัติงบประมาณมีอ�านาจในการวิเคราะห์และแก้ไข เปลี่ยนแปลงงบประมาณ แต่ต้องอยู่ภายในวงเงินงบประมาณ ที่เสนอมา การเตรียม งบประมาณ การบริหาร งบประมาณ การอนุมัติ งบประมาณ ขั้นตอนที่ ๑ ขั้นตอนที่ ๓ ขั้นตอนที่ ๒ ๑00 งานธุรกิจ ๑0๑ งบประมาณ 1 การควบคุมการเบิกจ่ายเงิน 2 การจัดทําคําขอตั้งงบประมาณเปนขั้นตอนใดของการจัดทํา งบประมาณ 1. การอนุมัติงบประมาณ 2. การเตรียมงบประมาณ 3. การบริหารงบประมาณ 4. การจําหนายงบประมาณ (วิเคราะหคําตอบ ตอบขอ 2. เพราะขั้นตอนการเตรียมงบประมาณ มีกระบวนการจัดเตรียม คือ ประมาณการรายรับและรายจาย ในการจัดทํางบประมาณประจําป กําหนดแนวนโยบายงบประมาณ กําหนดวงเงินแตละหนวยงาน จัดทําคําขอตั้งงบประมาณ และ คณะกรรมการพิจารณารายละเอียดของงบประมาณ) ขั้นสอน ขั้นที่ 3 ขั้นอภิปราย 18. ครูถามนักเรียนวา • งบประมาณที่ดีควรมีลักษณะอยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน งบประมาณที่ดีควรมี ลักษณะ คือ เปนศูนยรวมของงบประมาณ ทั้งหมด ควรมีการเบิกจายงบประมาณจาก แหลงรวมเดียวกัน เพื่อจะไดมีการพิจารณา เปรียบเทียบการใชจายในแตละรายการได จัดสรรงบประมาณเพื่อความกาวหนา ควร เนนการพัฒนาเพื่อใหเกิดความกาวหนา เปนหลัก เพราะงบประมาณมีอยูอยางจํากัด สามารถตรวจสอบได มีการจัดสรรงบ ประมาณอยางโปรงใส มีการใสรายละเอียด ในแตละโครงการอยางชัดเจนตรวจสอบได สะดวก มีระยะการดําเนินงานที่เหมาะสม โดยทั่วไปจะใชระยะเวลาประมาณ 1 ป โดยจะมีการระบุวันเริ่มตนของงบประมาณ ตามความเหมาะสม มีความชัดเจน เขาใจ งาย เนนความสําคัญของแตละโครงการ ไดดี ไมคลุมเครือ งายตอการพิจารณา วิเคราะหและเปนประโยชนกับผูปฏิบัติ มีความถูกตองเชื่อถือได ตองมีรายละเอียด ที่ถูกตอง ทั้งในดานของตัวเลขและ รายละเอียดของโครงการ เปดเผยได สามารถ เปดเผยขอมูลแกสาธารณะ หรือผูที่เกี่ยวของ ไดทราบโดยไมถือวาเปนความลับ เพราะ การเปดเผยเปนการแสดงใหเห็นถึงความ บริสุทธิ์และโปรงใสในการบริหารงาน มี ความยืดหยุน เพื่อเพิ่มความคลองตัวในการ ทํางาน ควรยืดหยุนอยางเหมาะสม เพราะ หากยืดหยุนมากเกินไปจะสงผลใหการใช งบประมาณขาดประสิทธิภาพ) นักเรียนควรรู 1 งบประมาณ เปนแผนเบ็ดเสร็จ ซึ่งแสดงออกในรูปตัวเงิน แสดงโครงการ การดําเนินงานทั้งหมดในระยะหนึ่ง รวมถึงการประมาณการบริหารกิจกรรม โครงการ และคาใชจาย ตลอดจนทรัพยากรที่จําเปนในการสนับสนุน 2 การเบิกจายเงิน การเบิกจายเงินในหนวยงาน หรือองคกรตางๆ มีวิธีการ เบิกจายที่คลายคลึงกัน สวนใหญจะมีการเซ็นอนุมัติการเบิกจายจากผูบังคับ บัญชา ซึ่งจะมีเงินงบประมาณตั้งไวในแตละป ฝายบริหารการเงินตองบริหารเงิน ใหคุมคากับงบประมาณที่มีอยูเพื่อใหเกิดประโยชนสูงสุด ระบบการจายเงิน งบประมาณมีความแตกตางกันเล็กนอยในแตละกรณี เชน การเบิกจายคา สาธารณูปโภคที่ใชจายเปนประจํา การเบิกเงินตามรายการจัดซื้อจัดจาง นํา สอน สรุป ประเมิน T113

๕ รายงาน การน�าข้อมูลโดยสรุปมาจัดท�าเป็นงบการเงิน โดยสามารถน�ารายงานมา วิเคราะห์และปรับปรุงแผนการเงินของธุรกิจให้เหมาะสมขึ้นได้ ๔ สรุป การสรุปหลังจากบันทึกและจ�าแนกประเภทรายการทางการเงินในช ่วง เวลาหนึ่ง เพื่อให้ทราบถึงมูลค่ารวมของรายการทางการเงินทั้งหมด ๓ จ�าแนกประเภทรายการทางการเงิน การบันทึกรายการทางการเงินขั้นต้น เป็นการบันทึกที่มีรายการหลายประเภทปนกันอยู่ จึงต้องจ�าแนกเพื่อแยกประเภทของ รายการทางการเงินที่เป็นประเภทเดียวกันไว้ในสมุดบัญชีเดียวกัน ให้ทราบถึงมูลค่ารวม ของรายการในแต่ละประเภท ๒ บันทึกรายการทางการเงิน การน�าข้อมูลที่ได้จากการรวบรวมและวิเคราะห์มา จดบันทึก ซึ่งเรียกว่าการบันทึกรายการขั้นต้น การบันทึกรายการขั้นต้นนั้นควรปฏิบัติ ให้เป็นระเบียบและรอบคอบ เพื่อไม่ให้ขั้นต่อไปเกิดความผิดพลาด ๒.๒ การจัดทําบัญชี การบัญชีเป็นการบันทึกข้อมูลทางการเงินของการด�าเนินการทางธุรกิจ เพื่อให้ธุรกิจสามารถ วางแผนการด�าเนินงาน การลงทุน การจัดหาเงินในอนาคต ทั้งในระยะสั้นและระยะยาว ในปัจจุบัน ธุรกิจนิยมใช้โปรแกรมบัญชีส�าเร็จรูป เพื่อความสะดวกในการบันทึกบัญชีจ�านวนมากให้ถูกต้อง แม่นย�า โดยขั้นตอนการจัดท�าบัญชีมี ๕ ขั้นตอน ดังนี้ ๑ รวบรวมและวิเคราะห์ การรวบรวมรายการทางการเงินที่เกิดขึ้นในแต่ละวัน ทั้งรายการภายในธุรกิจและรายการระหว่างธุรกิจกับภายนอก เพื่อน�ามาวิเคราะห์ถึง รายการต่าง ๆ ที่เกิดขึ้น เช่น มีรายการใดไม่จ�าเป็นหรือไม่ มีรายการใดที่จ�านวนเงินสูงไป หรือต�่าไปหรือไม่ ๑0๒ งานธุรกิจ ๑0๓ กิจกรรม สรางเสริม กิจกรรม ทาทาย แนวทางการวัดและประเมินผล ครูสามารถสังเกตพฤติกรรมการทํางานรายบุคคลและสังเกตพฤติกรรมการ ทํางานกลุม โดยศึกษาเกณฑการวัดและประเมินผลที่แนบทายแผนการจัดการ เรียนรู หนวยการเรียนรูที่ 6 แบบสังเกตพฤติกรรมการท างานรายบุคคล ค าชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ลงในช่องที่ ตรงกับระดับคะแนน ลงชื่อ...................................................ผู้ประเมิน ............../.................../................ เกณฑ์การให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ าเสมอ ให้ 3 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง ให้ 1 คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 12-15 ดี 8-11 พอใช้ ต่ ากว่า 8 ปรับปรุง ล าดับที่ รายการประเมินระดับคะแนน 3 2 1 1 การแสดงความคิดเห็น 2 การยอมรับฟังความคิดเห็นของผู้อื่น 3 การท างานตามหน้าที่ที่ได้รับมอบหมาย 4 ความมีน้ าใจ 5 การตรงต่อเวลา รวม แบบสังเกตพฤติกรรมการท างานกลุ่ม ค าชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ลงในช่องที่ ตรงกับระดับคะแนน ล าดับที่ ชื่อ–สกุล ของนักเรียน การแสดง ความ คิดเห็น การยอมรับ ฟังคนอื่น การท างาน ตามที่ได้รับ มอบหมาย ความมี น้ าใจ การมี ส่วนร่วมใน การ ปรับปรุง ผลงานกลุ่ม รวม 15 คะแนน 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 ลงชื่อ...................................................ผู้ประเมิน ............./.................../............... เกณฑ์การให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ าเสมอ ให้ 3 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง ให้ 1 คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 12-15 ดี 8-11 พอใช้ ต่ ากว่า 8 ปรับปรุง ใหนักเรียนแบงกลุม กลุมละเทาๆ กัน รวมกันจําลองธุรกิจ ตามความสนใจ 1 ธุรกิจ เพื่อบันทึกรายการทางการเงินอยางนอย 30 รายการ โดยบันทึกรายการขั้นตนใหเปนระเบียบ จากนั้นให เพื่อนกลุมอื่นรวมกันตรวจสอบความถูกตองของการบันทึกรายการ ทางการเงิน ใหนักเรียนจําลองการจัดทําบัญชี 5 ขั้นตอน ไดแก การรวบรวม และวิเคราะห การบันทึกรายการทางการเงิน การจําแนกประเภท รายการทางการเงิน การสรุป และการรายงาน พรอมทั้งสรุปวา แตละขั้นตอนตองระมัดระวังในเรื่องใด เพราะเหตุใด จากนั้น ออกมานําเสนอผลงานใหเพื่อนชมหนาชั้นเรียน ขั้นสรุป ขั้นที่ 4 ขั้นสรุปและนําไปใช้ 1. ครูและนักเรียนรวมกันสรุปความรู เรื่อง ความรูเบื้องตนเกี่ยวกับการดําเนินธุรกิจ 2. ครูมอบหมายใหนักเรียนทําใบงานที่ 6.1.1 เรื่อง ความรูเบื้องตนเกี่ยวกับการดําเนินธุรกิจ ขั้นประเมิน 1. ครูตรวจสอบผลการทําแบบทดสอบกอนเรียน เพื่อตรวจสอบความเขาใจกอนเรียนของนักเรียน 2. ครูตรวจสอบใบงานที่ 6.1.1 เรื่อง ความรูเบื้องตน เกี่ยวกับการดําเนินธุรกิจ 3. ครูตรวจสอบความรู ความเขาใจของนักเรียน จากการนําเสนอผลการวิเคราะห วิจารณ และ การสรุปความรู 4. ครูประเมินผลระหวางการจัดกิจกรรมการเรียนรู จากการสังเกตพฤติกรรมการทํางานกลุม การนําเสนอผลงาน และการสังเกตคุณลักษณะ อันพึงประสงค ขั้นสอน ขั้นที่ 3 ขั้นอภิปราย • เพราะเหตุใดจึงตองมีการจัดทําบัญชี (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน เปนการบันทึกเหตุการณ ทางการคา เพื่อใหผูประกอบการ หรือ เจาของธุรกิจทราบวาชวงเวลานั้นๆ มี สินทรัพย หนี้สิน และสวนของเจาของเปน จํานวนเทาใด เพื่อปองกันการทุจริตและ การสูญหายของสินทรัพย) นํา สอน สรุป ประเมิน T114

ขอสอบเนน การคิด ๓ การประกอบธุรกิจ การประกอบธุรกิจในยุคปัจจุบันมีการใช้เทคโนโลยีเข้ามาเป็นส่วนมากจนหลายธุรกิจมีการใช้ เทคโนโลยีเป็นหลักในการด�าเนินธุรกิจเนื่องจากทุกคนเข้าถึงเทคโนโลยีต่าง ๆ มากขึ้นธุรกิจจึงต้อง ปรับตัวให้ทันกับเทคโนโลยีที่พัฒนาอย่างต่อเนื่อง ๓.๑ ธุรกิจ Startup ธุรกิจStartupเป็นธุรกิจเกิดใหม่ที่วางแผนให้ธุรกิจมีการเจริญเติบโตแบบก้าวกระโดดโดยส่วนใหญ่ จะเป็นธุรกิจด้านไอที โดยประเภทของธุรกิจ Startup ที่น่าสนใจในยุคปัจจุบัน มีดังนี้ การน�าเทคโนโลยีดิจิทัลเข้ามาเพิ่มความสะดวก ในด้านการท�าธุรกรรม การบริหารจัดการทางการเงิน อาจเป็นการช�าระเงิน โอนเงิน จ่ายบิล เช่น • Omise บริษัทที่พัฒนาและด�าเนินการในด้านการรับ ช�าระเงินออนไลน์และออฟไลน์มีค่าธรรมเนียมราคาถูก สามารถรับการช�าระเงินผ่านเครือข่ายSocialmedia ได้ การน�าเทคโนโลยีเข้ามาช ่วยพัฒนาการเรียน การสอนหรือช่วยแก้ปัญหาทางการศึกษา เช่น • Codecademyก่อตั้งเพื่อเป็นแพลตฟอร์มอินเตอร์ แอ็กทิฟ สอนวิธีเขียนโคดในภาษาต่าง ๆ ผ่านเว็บไซต์ หรือแอปพลิเคชัน • ถามครู.com แพลตฟอร์มโดยคนไทยที่ให้ข้อมูล เกี่ยวกับการพัฒนาเด็ก มีบทความจากผู้เชี่ยวชาญ และมีเว็บบอร์ดที่ถามได้ตลอด ๒๔ ชั่วโมง การน�าเทคโนโลยีมาพัฒนาอุตสาหกรรมการผลิต อาหารตั้งแต่การเพาะปลูกไปจนถึงการเสิร์ฟในร้าน อาหาร การปรุงอาหารอัตโนมัติการจัดส่งอาหาร การน�าเสนอประสบการณ์รับประทานอาหารด้วย เทคโนโลยี AR การพัฒนาอาหารรูปแบบใหม่ เช่น • Impossible Foods ผู้พัฒนาเนื้อสัตว์ที่ท�าจาก โปรตีนพืชได้หลากหลายประเภท เช่น เนื้อปลา เนื้อวัว ซึ่งสตาร์ตอัปรายนี้ได้รับเงินลงทุนจากBillGatesด้วย ๑ ด้านการเงิน การธนาคาร และการลงทุน (Financial + Technology) FinTech FoodTech EdTech ๒ ด้านอาหาร (Food + Technology) ๓ด้านการศึกษา (Education + Technology) ๑0๒ งานธุรกิจ ๑0๓ ขั้นนํา (แบบโครงการเปนหลัก) ขั้นที่ 1 ให้ความรู้พื้นฐาน 1. ครูเปดคลิปวิดีโอการประกอบธุรกิจ Startup และการประกอบธุรกิจยุค 4.0 ใหนักเรียนดู 2. ครูถามนักเรียนวา • นักเรียนรูจักธุรกิจที่ครูเปดคลิปวิดีโอให ดูหรือไม หากรูจัก เปนธุรกิจประเภทใด และธุรกิจดังกลาวมีขั้นตอนการดําเนินงาน อยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) • ธุรกิจดังกลาวมีการนําเทคโนโลยีมาใชใน การดําเนินงานหรือไม อยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) 3. ครูใหนักเรียนศึกษา เรื่อง ธุรกิจ Startup และ ธุรกิจยุค 4.0 จากหนังสือเรียน หนวยการเรียนรู ที่ 6 หรือศึกษาเพิ่มเติมจากอินเทอรเน็ต 4. ครูใหนักเรียนศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับธุรกิจ Startup และธุรกิจยุค 4.0 จาก PowerPoint ม.6 หนวยการเรียนรูที่ 6 5. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “ธุรกิจ Startup เปน แนวคิดธุรกิจในรูปแบบใหมที่มีความสอดคลอง กับยุคไทยแลนด 4.0 เปนธุรกิจที่เกิดขึ้นใหม และเติบโตแบบกาวกระโดด ปจจัยที่สงผลให ธุรกิจ Startup ประสบความสําเร็จมีหลักสําคัญ อยู 5 ปจจัย ไดแก ปจจัยดานจังหวะเวลา ปจจัยดานทีมงาน ปจจัยดานแนวความคิด ใหมๆ ปจจัยดานแผนธุรกิจ และปจจัยดานเงิน ลงทุน ซึ่งแตละปจจัยจะขึ้นอยูกับประเภทของ ธุรกิจนั้นดวยวา จะใหความสําคัญกับปจจัย ดานใดกอนเปนลําดับแรก” นักเรียนคิดวา EdTech เขามามีบทบาทในการศึกษาของ ประเทศไทยไดอยางไร (แนวตอบ EdTech หรือ Education Technology เปน เทคโนโลยีการศึกษาในรูปแบบหนึ่ง ที่จะชวยใหผูคนที่อยูหางไกล เขาถึงการศึกษาไดอยางมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น ผูเรียนและ ผูสอนสามารถสื่อสารกันไดงายและสะดวก รวดเร็ว สรางการเรียนรู หลากหลายแขนงที่สามารถเขาถึงไดงาย ผูเรียนไดเรียนรูอยาง หลากหลายผานเครื่องมือและแพลตฟอรมตางๆ จนสามารถ คนพบสิ่งที่ตนเองถนัดและสิ่งที่สนใจ) บูรณาการอาเซียน ครูอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับธุรกิจ Startup ใหนักเรียนฟงวา ธุรกิจ Startup เปนธุรกิจที่สําคัญของทุกประเทศ เนื่องจากมีการเติบโตอยางกาวกระโดด มี แนวโนมที่จะเติบโตอยางตอเนื่องในอนาคต ประเทศเวียดนามจึงมุงพัฒนา ธุรกิจ Startup พรอมทั้งสรางเครือขายธุรกิจ Startup อาเซียน โดยหอการคา และอุตสาหกรรมเวียดนาม (VCCI) สรุปวา ปจจัยสําคัญตอการพัฒนาเศรษฐกิจ ปจจุบันมี 2 ปจจัย คือ แรงงานที่มีทักษะขั้นสูง เนนการพัฒนาทรัพยากรมนุษย ธุรกิจ Startup เนนความริเริ่มสรางสรรค ภายใตการเปนประธานอาเซียนของ เวียดนามในป 2563 VCCI เสนอใหสรางเครือขายธุรกิจ Startup อาเซียน เปนมรดกของอาเซียน โดยเชื่อมโยงธุรกิจ Startup ในภูมิภาค เพื่อเปนปจจัย พัฒนาเศรษฐกิจ โดยประเทศเวียดนามขอรับการสนับสนุนการจัดตั้งจาก ประเทศสมาชิกทุกแหง ซึ่งไดรับการสนับสนุนจากสํานักงานคณะกรรมการกํากับ หลักทรัพยและตลาดหลักทรัพย (ก.ล.ต.) และสหรัฐอเมริกาเปนที่เรียบรอยแลว นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T115

ขอสอบเนนการคิด การน�าเทคโนโลยีดิจิทัลเข้ามาอ�านวยความสะดวกแก่ อุตสาหกรรมประกันและผู้ท�าประกัน เช่น • Frank.co.th บริษัทประกันออนไลน์ในไทยสร้าง แพลตฟอร์มให้สามารถตรวจสอบเบี้ยออนไลน์ รับกรมธรรม์ผ่านช่องทางออนไลน์ได้ทันที สตาร์ตอัปที่พัฒนาเทคโนโลยีส�าหรับภาคการเกษตร ทั้งการเพาะปลูกการบริหารจัดการสินค้าเกษตร เช่น • Ricult เริ่มจากการให้สินเชื่อเกษตรกรรายย่อยใน ลักษณะของเมล็ดพันธุ์ปุ๋ย จากนั้นจึงคาดการณ์ ผลผลิตและรายได้จากภาพพื้นที่เพาะปลูกที่ได้จาก ภาพถ ่ายดาวเทียม เกษตรกรจะมีเกณฑ์คะแนน เพื่อใช้ส�าหรับการกู้และความน่าเชื่อถือของตนเอง การน�าเทคโนโลยีเข้ามาช่วยแก้ปัญหา พัฒนาด้าน การแพทย์และการดูแลรักษาสุขภาพ เช่น • Ooca แพลตฟอร์มระหว่างจิตแพทย์ นักจิตวิทยา และผู้ป่วย หรือบุคคลทั่วไปที่ต้องการปรึกษาแพทย์ สามารถปรึกษาได้ โดยไม่ต้องไปโรงพยาบาล ช่วยสร้างทางเลือกด้านการท่องเที่ยว ท�าให้ตลาด ท่องเที่ยวเติบโต เกิดแพลตฟอร์มการจองกิจกรรม ในแบบต่าง ๆ ที่นักท่องเที่ยวต้องการ เช่น • LocalAlike.com สตาร์ตอัปไทยที่ท�าให้เกิดการ ท่องเที่ยวชุมชนอย่างยั่งยืนโดยนักท่องเที่ยวทั่วโลก สามารถหากิจกรรมที่สนใจ เช่น กิจกรรมชาวอาข่า ใน ๑ วัน กิจกรรมการท�าเครื่องประดับ ๑ วัน การน�าเทคโนโลยีมาใช้เพื่อสร้างสรรค์สิ่งใหม่ที่ตอบโจทย์รูปแบบ การอยู่อาศัยของคนยุคนี้โดยการตั้งทีมวิจัยและพัฒนาลงทุน ในธุรกิจสตาร์ตอัป และท�างานกับภาครัฐ มหาวิทยาลัย และ บริษัท เพื่อสร้างโอกาสใหม่ ๆ เช่น • แสนสิริแบรนด์อสังหาริมทรัพย์ไทยที่เปิดตัวPropTechเพื่อ ให้บริการและรองรับลูกค้าของแสนสิริในนามSIRIVentures ซึ่งมีบทบาททั้งการสร้าง การลงทุน และการร่วมทุน InsurTech AgriTech หรือ AgTech PropTech HealthTech TravelTech 4 ด้านธุรกิจ ประกัน (Insurance + Technology) 7 ด้านการเกษตร (Agriculture + Technology) 6 ด้าน อสังหาริมทรัพย์ (Property + Technology) 5 ด้านการแพทย์ และการดูแลรักษา สุขภาพ (Health + Technology) ๘ ด้านการท่องเที่ยว (Travel + Technology) ๑04 งานธุรกิจ ๑05 HealthTech 1 การนําเทคโนโลยีมาใชในการอยูอาศัยของคนในยุคปจจุบันเปน ประเภทของธุรกิจ Startup ในขอใด 1. AgTech 2. PropTech 3. TravelTech 4. InsurTech (วิเคราะหคําตอบ ตอบขอ 2. เพราะ PropTech ยอมาจาก Property Technology เปนธุรกิจ Startup ดานอสังหาริมทรัพย ที่นําเทคโนโลยีเขามาใชในการใหบริการ หรืออํานวยความสะดวก ภายในที่พักอาศัย เชน บาน อาคารชุด หรือคอนโดมิเนียม สํานักงาน หรือการนําเทคโนโลยีมาชวยในการขาย การโฆษณา การประชาสัมพันธ รวมถึงการทําธุรกรรมทางการเงิน การจองหอง การจองใชพื้นที่สวนกลาง การบริการหลังการขาย) นักเรียนควรรู 1 HealthTech เปนธุรกิจ Startup ดานสุขภาพที่จําเปนและกําลังไดรับ ความนิยมอยางตอเนื่อง ในขณะที่ผูสูงอายุมีจํานวนเพิ่มมากขึ้น แตทุกคนยอม ที่จะจายเงินเพื่อใหมีสุขภาพที่ดีและมีการใชชีวิตที่ดียิ่งขึ้น โดยสิ่งสําคัญที่ธุรกิจ HealthTech จําเปนตองมี คือ ทีมแพทยรวมกับผูที่มีความเขาใจเรื่องเทคโนโลยี เงินทุนจํานวนมาก เพื่อใชในการดําเนินธุรกิจระยะยาว ความรู ความเขาใจ พื้นฐานเกี่ยวกับสังคมผูสูงวัย การจัดการขอมูลและโลจิสติกสดานสาธารณสุข ระบบสาธารณสุขยุคดิจิทัล กลุมอุตสาหกรรมที่เกี่ยวของ และการดูแลสุขภาพ ความงาม สื่อ Digital ศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับ HealthTech กับโอกาสธุรกิจบริการสุขภาพยุค 4.0 ไดที่ https://www.prachachat.net/columns/news-55065 ขั้นนํา ขั้นที่ 2 กระตุ้นความสนใจ 6. ครูขออาสาสมัคร 8 คน ออกมาหยิบบัตรคํา ที่ครูเตรียมไวใหคนละ 1 บัตรคํา จากนั้นยืน เรียงกันเปนแถวหนากระดานที่หนาชั้นเรียน โดยบัตรคําที่ครูกําหนดใหจะเปนชื่อของธุรกิจ Startup ทั้ง 8 ประเภท ไดแก ธุรกิจดาน การเงิน การธนาคาร และการลงทุน ธุรกิจ ดานอาหาร ธุรกิจดานการศึกษา ธุรกิจดาน ประกัน ธุรกิจดานการแพทยและการดูแลรักษา สุขภาพ ธุรกิจดานอสังหาริมทรัพย ธุรกิจดาน การเกษตร และธุรกิจดานการทองเที่ยว 7. ครูยกตัวอยางขอความ แลวใหนักเรียนที่ถือ บัตรคําเปนผูเลือกวาขอความดังกลาวมีความ สอดคลองกับธุรกิจ Startup ประเภทใด โดยยก บัตรคําที่เปนคําตอบใหสูงขึ้น แลวใหนักเรียน ที่เหลือรวมกันดูวาคําตอบนั้นถูกตองหรือไม หากไมถูกตอง ใหชวยกันเลือกคําตอบที่ถูกตอง โดยขอความที่ครูยกตัวอยาง เชน • การนําเทคโนโลยีเขามาชวยแกปญหา หรือ เพิ่มความคลองตัวในการทําธุรกรรมตางๆ • การนําเทคโนโลยีมาพัฒนาอุตสาหกรรมการ ผลิตอาหาร • การนําเทคโนโลยีเขามาชวยพัฒนาการเรียน การสอน ชวยแกปญหาเกี่ยวกับการศึกษา • การนําเทคโนโลยีเขามาชวยแกปญหาหรือ ชวยอํานวยความสะดวกใหแกอุตสาหกรรม ประกันและผูทําประกัน • การนําเทคโนโลยีเขามาใชในกระบวนการ ผลิต หรือการสรางสรรคสิ่งใหมที่ตอบโจทย รูปแบบการอยูอาศัย นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T116

กิจกรรม เสริมสรางคุณลักษณะอันพึงประสงค ขนาด เริ่มตน แนวคิด เริ่มตน เทคโนโลยี ที่นํามาใช Startup SMEs สิ่งที่เหมือนกันของธุรกิจ Startup และ SMEs คือ การตอบสนองความตองการของลูกคาใหได มากที่สุด นอกจากนี้ ยังตองรูจักปรับตัวตามพฤติกรรมของผูบริโภคและรูเทาทันกระแสการเปลี่ยนแปลง ของเทคโนโลยี เพื่อปรับตัวใหทันกับการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นอยูตลอดเวลา ¤ÇÒÁᵡµ‹Ò§ÃÐËÇ‹Ò§¸ØáԨ Startup ¡Ñº SMEs ธุรกิจ Startup และ SMEs เปนธุรกิจ ขนาดเล็กที่มีมากขึ้นเรื่อย ๆ ในประเทศไทย และมีแนวโนมที่จะพัฒนาเปนธุรกิจที่มี ขนาดใหญขึ้น จึงควรรูจักความแตกตาง ระหวางธุรกิจ Startup กับ SMEs ซึ่งมีดังนี้ เริ่มตนดวยขนาดเล็กมาก มีสินทรัพย เริ่มตนที่สําคัญที่สุด คือ สินทรัพยทาง ปญญาหรือไอเดียใหม ๆ สวนใหญเริ่มตนดวยแนวคิดที่จะแกไข ปญหาอยางหนึ่ง เชน ปญหาการเรียก รถแท็กซี่ ทําใหเกิดแอปพลิเคชันที่ สามารถใชงานผานสมารตโฟนซึ่งไดรับ ความนิยมในหลายประเทศ สวนใหญจะใชเทคโนโลยีใหม ๆ รวมถึง นวัตกรรมในการขับเคลื่อนธุรกิจ เริ่มตนดวยขนาดที่ใหญกวา Startup สินทรัพยเริ่มตนสวนใหญเปนสินทรัพย ที่จับตองได เริ่มตนจากสินคาที่มีอยูแลวทั่วไป แต อาจมีไมเพียงพอ ทําใหผูผลิตรายใหม ผลิตสินคาเพื่อรองรับความตองการ ของตลาดที่มากขึ้น ใชเทคโนโลยีเพื่อพัฒนากระบวนการ ผลิตใหดีขึ้น สามารถตอบสนองความ ตองการของลูกคาไดรวดเร็วขึ้น ๑๐๔ งานธุรกิจ ๑๐๕ สิ่งที่เหมือนกันของธุรกิจ Startup และ SMEs คือ การตอบสนองความตองการของลูกคาใหได ยังตองรูจักปรับตัวตามพฤติกรรมของผูบริโภคและรูเทาทันกระแสการเปลี่ยนแปลง ของเทคโนโลยี เพื่อปรับตัวใหทันกับการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นอยูตลอดเ 1 ขั้นนํา ขั้นที่ 2 กระตุ้นความสนใจ 8. ครูถามนักเรียนวา • นักเรียนเคยใชบริการธุรกิจ Startup ประเภท ใด และธุรกิจ Startup ดังกลาวมีลักษณะ อยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน เคยใชบริการธุรกิจ Startup ดานการทองเที่ยว ซึ่งเปนธุรกิจที่ มีการนําเทคโนโลยีมาใชในอุตสาหกรรม ทองเที่ยว ชวยใหนักทองเที่ยวมีทางเลือก ดานการทองเที่ยวที่เพิ่มมากขึ้น มีความ สะดวกสบายยิ่งขึ้น และยังชวยใหตลาดการ ทองเที่ยวเติบโตอยางตอเนื่อง ไมวาจะเปน แพลตฟอรมบริการคนหาแหลงทองเที่ยว ชวยวางแผนการทองเที่ยว บริการคนหา จองตั๋วเครื่องบินและที่พัก บริการจองตั๋ว เที่ยวสวนสนุก ชมการแสดง จองทริปแบบ สวนตัว หรือทดลองไปใชชีวิตแบบคน ทองถิ่น เชน LocalAlike.com ธุรกิจ Startup ที่เปลี่ยนจากการทองเที่ยวแบบธรรมดา เปนการทองเที่ยวชุมชนอยางยั่งยืน โดยสราง มารเกตเพลซใหนักทองเที่ยวทั่วโลกเขาไป คนหาทริปและเลือกกิจกรรมที่ตองการได เชน กิจกรรมสรางแนวกันไฟปา ปกปองปา สัตวปา และชุมชน ชุมชนชองสะเดา จังหวัด กาญจนบุรี กิจกรรมเก็บขยะ เที่ยววิถี นาเกลือ ชุมชนบางหญาแพรก จังหวัด สมุทรสาคร กิจกรรม 1 วัน เพลิดเพลินไป กับการเลี้ยงชางที่หมูบานกะเหรี่ยง จังหวัด เชียงใหม กิจกรรมเดินปาบนเสนทางผาน ปาบานสวนปา จังหวัดเชียงราย กิจกรรม ตามหาสมบัติที่หายไปในชุมชนบานบาตร และชุมชนกุฎีจีน กรุงเทพมหานคร) นักเรียนควรรู 1 พฤติกรรมของผูบริโภค เปนสิ่งที่แสดงถึงลักษณะนิสัย วิถีชีวิต และการทํา กิจกรรมในชีวิตประจําวันของบุคคลทั่วไป หรือกลุมคนสวนใหญในสังคม ในโลก ในการซื้อสินคาและบริการตางๆ โดยพฤติกรรมผูบริโภคในยุคดิจิทัล เชน พฤติกรรมการสั่งซื้อและชําระเงินผานชองทางออนไลน 100% พฤติกรรมการใช หางสรรพสินคา หรือรานคา เพื่อทดลองสินคา พฤติกรรมการใหคําติชม หรือ รองเรียนเรื่องตางๆ ผานสังคมออนไลน พฤติกรรมการหาขอมูลและเปรียบเทียบ ราคาสินคา พฤติกรรมในการเกาะกระแสสังคมเกี่ยวกับสินคา หรือบริการที่ ไดรับความนิยมอยูในขณะนั้น พฤติกรรมการเขาถึงและรับรูรวมทั้งตัดสินใจ ผานเทคโนโลยีเสมือน หรือ AR & VR ในการบริโภคสินคา พฤติกรรมลด ความภักดีตอแบรนดสินคาแตคํานึงถึงประโยชนที่ตนไดรับเปนหลัก ใหนักเรียนแบงกลุม กลุมละเทาๆ กัน รวมกันศึกษาเพิ่มเติม เกี่ยวกับธุรกิจ Startup และธุรกิจ SMEs และเลือกธุรกิจ Startup และธุรกิจ SMEs ตามความสนใจอยางละ 1 ธุรกิจ โดยแตละกลุม ตองเลือกธุรกิจที่ไมซํ้ากัน จากนั้นสรุปความแตกตางของธุรกิจ ที่เลือกลงในกระดาษรายงาน พรอมทั้งสงตัวแทนกลุมละ 1 คน ออกมานําเสนอผลงานใหเพื่อนชมหนาชั้นเรียน โดยครูอธิบาย เพิ่มเติมใหนักเรียนฟงวา ธุรกิจ Startup และธุรกิจ SMEs เปนธุรกิจ ที่สําคัญของประเทศไทย มีธุรกิจใหมเกิดขึ้นและมีการเติบโตอยาง ตอเนื่อง ซึ่งธุรกิจ SMEs บางธุรกิจมีศักยภาพมากพอที่จะพัฒนา เปนธุรกิจ Startup ไดในอนาคต (กิจกรรมนี้สรางเสริมคุณลักษณะดานซื่อสัตยสุจริต ใฝเรียนรู และมุงมั่นในการทํางาน) นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T117

ขอสอบเนนการคิด ๓.๒ ธุรกิจยุค 4.0 ธุรกิจยุค 4.0 เป็นยุคที่เทคโนโลยีดิจิทัลและอินเทอร์เน็ตเข้ามาเป็นส ่วนหนึ่งของธุรกิจ โดยลูกค้าใช้ชีวิตแบบ Smart Life คือ ใช้ชีวิตด้วยความสะดวกและรวดเร็ว ธุรกิจยุค 4.0 ที่ส�าคัญ และน่าสนใจมีหลายประเภท ดังนี้ ธุรกิจออนไลนแบบไหนเหมาะกับเรา เป็นการปฏิรูประบบการดูแลสุขภาพจากแบบเดิมเป็นแบบดิจิทัล โดยใช้ เทคโนโลยีสารสนเทศเป็นเครื่องมือ มีเทคโนโลยีส�าคัญ ดังนี้ • Big data and Health Analytics การจัดเก็บข้อมูลจ�านวนมากและ สามารถวิเคราะห์ข้อมูลได้ • Social Webs and Network เทคโนโลยีเชื่อมโยงการติดต่อระหว่าง แพทย์กับผู้ป่วย • Mobile Application การใช้เทคโนโลยีในอุปกรณ์พกพา • Cloud computing ระบบการจัดเก็บข้อมูลและการประมวลผลนอกสถานที่ • Internet of Things การผสานเข้าด้วยกันโดยผ่านทางอินเทอร์เน็ต เป็นกระบวนการแปรรูปอาหารที่ใช้นวัตกรรมและเทคโนโลยี รวมถึง การควบคุมกลไกราคาในตลาดพื้นฐาน โดยมีเทคโนโลยีส�าคัญ ดังนี้ • Robotics หุ่นยนต์ทดแทนแรงงานมนุษย์ • Product Innovation นวัตกรรมของผลิตภัณฑ์ • Closed Loop Quality Control การควบคุมคุณภาพแบบระบบอัตโนมัติ • Planning and Scheduling เครื่องมือช่วยจัดการทรัพยากรที่ต้องใช้ • Internet of Things Aided Logistics ข้อมูลในอินเทอร์เน็ตสามารถช่วยจัดการโลจิสติกส์ เป็นระบบการจัดการ การส่งสินค้า ข้อมูล และ ทรัพยากร การเคลื่อนย้าย จากจุดต้นทางไปยังจุดปลายทางตามความต้องการ รวมถึงการบริหารจัดการวัสดุคงคลัง วัตถุดิบ การบรรจุหีบห่อ เป้าหมาย คือ การขนส่งอย่างมี คุณภาพ โดยใช้ต้นทุนน้อยที่สุด เป็นการด�าเนินธุรกิจ โดยใช้สื่ออิเล็กทรอนิกส์ ให้บรรลุเป้าหมายทาง ธุรกิจที่องค์กรตั้งไว้ มีวัตถุประสงค์เพื่อลดค่าใช้จ่าย และเพิ่มประสิทธิภาพขององค์กร ลดองค์ประกอบ บางอย่าง เช่น โกดังเก็บสินค้า พนักงานขาย ท�าเลที่ตั้ง Healthcare Food Processing Transportation & Logistic e-commerce • Robotics หุ ่นยนต์ที่ช ่วย รักษาหรือช่วยดูแลสุขภาพ • Artificial Intelligence ปัญญาประดิษฐ์ ๑ ๒ ๔ ๓ ๑06 งานธุรกิจ ๑07 ปัญญาประดิษฐ์ 1 ธุรกิจยุค 4.0 ชวยใหคุณภาพชีวิตของนักเรียนดีขึ้นไดอยางไร (แนวตอบ ธุรกิจยุค 4.0 ชวยใหมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นได เนื่องจากทําใหเกิดความสะดวกรวดเร็วในการใชชีวิตประจําวัน ไมวาจะเปนการติดตอสื่อสาร การซื้อขายสินคาออนไลน ทําให ไดรับการบริการที่สะดวกรวดเร็วยิ่งขึ้น สินคาและบริการมีใหเลือก หลากหลาย รวมถึงมีความปลอดภัยที่สูงขึ้น) สื่อ Digital ศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับธุรกิจยุค 4.0 ไดที่ https://www.matichon.co.th/ lifestyle/tech/news_1135836 นักเรียนควรรู 1 ปญญาประดิษฐ หรือ Artifificial Intelligence (AI) เปนเครื่องจักรที่สามารถ ทําความเขาใจ เรียนรูได ใหเหตุผล และแกปญหาเปน โดยปญญาประดิษฐ แบงเปนหลายระดับ คือ ปญญาประดิษฐเชิงแคบ มีความสามารถเฉพาะทาง มากกวามนุษย เชน ปญญาประดิษฐที่ชวยในการผาตัด ที่อาจมีความเชี่ยวชาญ ในการผาตัดมากกวาแพทยในปจจุบัน แตไมสามารถทําสิ่งอื่นๆ ได ปญญา ประดิษฐทั่วไป มีความสามารถระดับเดียวกับมนุษย ทําทุกอยางไดใกลเคียงกับ มนุษย และปญญาประดิษฐแบบเขมมีความสามารถเหนือมนุษยในหลายๆ ดาน ขั้นนํา ขั้นที่ 2 กระตุ้นความสนใจ 9. ครูใหนักเรียนศึกษา เรื่อง ความแตกตาง ระหวางธุรกิจ Startup กับธุรกิจ SMEs ในกรอบ Know More จากหนังสือเรียน หนวยการเรียนรูที่ 6 10. ครูสรุปความแตกตางระหวางธุรกิจ Startup กับธุรกิจ SMEs ใหนักเรียนฟงวา “ธุรกิจ SMEs เปนวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดยอม ซึ่ง สํานักงานสงเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและ ขนาดยอมใชเกณฑวัดจากจํานวนของคนงาน และมูลคาทรัพยสินที่ใชในการดําเนินกิจการ วิสาหกิจขนาดยอมกําหนดใหมีการจางงาน ไมเกิน 50 คน มูลคาทรัพยสินไมเกิน 50 ลาน บาท สวนวิสาหกิจขนาดกลางกําหนดใหมีการ จางงานได 50-200 คน มูลคาทรัพยสินอยูที่ 50-200 ลานบาท ธุรกิจ SMEs เปนธุรกิจที่มี คนเคยทําอยูกอน ใชเงินลงทุนเปนของตนเอง หรือกูยืมมา โดยมีอิสระในการบริหารงาน หากตองการขยายกิจการตองใชเงินลงทุน และกําลังคนเพิ่ม ซึ่งการบริหารจัดการธุรกิจ ในสาขาใหมอาจไมเหมือนกับสาขาแรกที่เปด จึงทําใหการขยายกิจการเปนไปอยางชาๆ สวนธุรกิจ Startup ไมตองใชเงินลงทุนเพิ่ม หรือเพิ่มกําลังคน โดยใหความสําคัญที่การ คิดสรางสรรคแนวความคิดใหมๆ ในตอน เริ่มตนวาตรงกับปญหา หรือความตองการ ของผูคนสวนมากเพียงใด โมเดลธุรกิจตอง ทําซํ้าได และขยายตัว หรือเติบโตแบบกาว กระโดดไมจําเปนตองใชเงินทุนในการขยาย กิจการจํานวนมาก และมีระยะเวลาการเติบโต สั้นกวาเมื่อเทียบกับธุรกิจ SMEs” นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T118

๔ การเขียนแผนธุรกิจ แผนธุรกิจเป็นแผนการด�าเนินงานมีการวิเคราะห์ข้อมูล ทั้งการตลาดการด�าเนินงานการเงิน การบริหาร เพื่อเป็นกรอบการด�าเนินธุรกิจ ประเมินธุรกิจ เกิดแนวทางการพัฒนาธุรกิจในอนาคต ๔.๑ ประโยชน์ของแผนธุรกิจ แผนธุรกิจเป็นการน�าความคิดที่เป็นนามธรรมมาท�าให้เป็นรูปธรรมส่งผลให้เห็นภาพรวมของ ธุรกิจได้ชัดเจนขึ้น แผนธุรกิจมีประโยชน์ต่อธุรกิจในด้านต่าง ๆ ดังนี้ งานธุรกิจในปัจจุบันเป็นงานที่อยู่ใกล้ตัวและเปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็ว จึงต้อง มีการเตรียมความพร้อมอยู ่เสมอ ทั้งการหาความรู้ที่ทันสมัย เพื่อน�ามาจัดการงานธุรกิจ และแก้ไขปัญหาต่าง ๆ ที่อาจเกิดขึ้น นอกจากนี้ ยังจ�าเป็นที่จะต้องประกอบธุรกิจอย่างมีคุณธรรม และใช้ทรัพยากรได้อย่างคุ้มค่า สรุป ๔.๒ องค์ประกอบของแผนธุรกิจ ๑. บทสรุปของผู้บริหาร (Executive Summary) ให้ผู้บริหารได้รู้และเข้าใจภาพรวมทั้งหมดของธุรกิจ ๒. โครงสร้างอุตสาหกรรมของบริษัท (Industry Analysis) ให้ทราบถึงวิสัยทัศน์และภาพรวมของธุรกิจ ๓. การวิเคราะห์ตลาด(MarketingAnalysis) วิเคราะห์ภาพรวม ทั้งปัจจัยภายในและภายนอกผู้บริโภค 4. แผนการตลาด (Marketing Plan) ก�าหนดกลยุทธ์ทางการตลาดเกี่ยวกับสินค้าและบริการ 5. แผนการพัฒนาในอนาคต (Improvement Plan) วางแผนการพัฒนาสินค้าและบริการในอนาคต 6. แผนการปฏิบัติงาน (Operation Plan) ด�าเนินงานเกี่ยวกับสถานที่ตั้ง รวมถึงแผนการด�าเนินงาน 7. โครงสร้างองค์กร (Organization Plan) แผนผังหน้าที่ความรับผิดชอบของหน่วยงานต่าง ๆ ๘. ความสามารถในการท�าก�าไรของธุรกิจ(BusinessProfit) วิเคราะห์ทางการเงินเกี่ยวกับก�าไรขาดทุน 9. แผนการด�าเนินงาน(GanttChart) ก�าหนดการด�าเนินงานในช่วงระยะเวลาต่าง ๆ ๑0. แผนการควบคุม (Controlling Plan) การควบคุมการด�าเนินงานทั้งหมดให้เป็น ไปตามที่ก�าหนด ๑๑. แผนฉุกเฉิน (Emergency Plan) แนวทางการแก้ไขปัญหา หากไม่เป็นไปตาม แผนการที่ก�าหนด ๑ เกิดการคิดรอบคอบ เห็นข้อบกพร่อง ที่อาจจะเกิดขึ้นได้ ๒ ทราบถึงล�าดับการ ปฏิบัติงานว่า ควรปฏิบัติ สิ่งใดก่อนและหลัง ๓สามารถเตรียมพร้อม เพื่อป้องกันหรือแก้ปัญหา ที่อาจเกิดขึ้นได้ 4 เป็นข้อมูลเมื่อต้องการ กู้ยืมเงินมาลงทุน ในการประกอบธุรกิจ ๑06 งานธุรกิจ ๑07 การวิเคราะห์ตลาด 1 กิจกรรม สรางเสริม กิจกรรม ทาทาย นักเรียนควรรู 1 การวิเคราะหตลาด เปนขั้นตอนที่ทุกธุรกิจตองใหความสําคัญ โดยการ วิเคราะหตลาดของนักการตลาดสวนใหญจะวิเคราะหในประเด็นตางๆ เชน • ลักษณะของธุรกิจ ขอมูลตางๆ รวมถึงอัตราการเติบโตและแนวโนม ของธุรกิจ • ตลาดเปาหมาย ลักษณะของลูกคาเปาหมาย รวมถึงขนาดของตลาด เปาหมาย • วิจัยตลาดที่เกี่ยวของ โดยศึกษาขอมูลเบื้องตนเกี่ยวกับธุรกิจที่เกี่ยวของ รวมถึงผลกระทบตางๆ ที่อาจเกิดขึ้น • การวิเคราะหคูแขง จะใช SWOT ในการวิเคราะหจุดแข็ง จุดออน โอกาส และอุปสรรค เพื่อใชในการวางแผนธุรกิจใหรัดกุมยิ่งขึ้น ขั้นสอน ขั้นที่ 3 จัดกลุมรวมมือ 1. ครูใหนักเรียนแบงกลุมเปน 4 กลุม กลุมละ เทาๆ กัน ใหนักเรียนแตละกลุมสงตัวแทนกลุม ละ 1 คน ออกมาจับสลากหัวขอธุรกิจยุค 4.0 โดยกําหนดให สลากหมายเลข 1 Healthcare สลากหมายเลข 2 Transportation & Logistic สลากหมายเลข 3 E-commerce และสลาก หมายเลข 4 Food Processing 2. ครูใหนักเรียนแตละกลุมรวมกันศึกษา เรื่อง ธุรกิจยุค 4.0 ตามที่กลุมของตนเองจับสลาก ได จากหนังสือเรียน หนวยการเรียนรูที่ 6 หรือศึกษาเพิ่มเติมจากอินเทอรเน็ต 3. ครูใหนักเรียนแตละกลุมรวบรวมขอมูลที่ได จากการศึกษามาอภิปรายแลกเปลี่ยนเรียนรู ซึ่งกันและกันภายในกลุม จากนั้นสรุปความรู ที่ไดรับจากการศึกษาลงในกระดาษรายงาน เพื่อเตรียมออกมานําเสนอหนาชั้นเรียน 4. ครูใหนักเรียนแตละกลุมสงตัวแทนกลุมละ 1 คน ออกมานําเสนอผลงานใหเพื่อนชมหนา ชั้นเรียน จากนั้นครูเปดโอกาสใหนักเรียน กลุมอื่นรวมกันแสดงความคิดเห็นและสอบถาม ในประเด็นที่สงสัยเพิ่มเติม 5. ครูถามนักเรียนวา • ธุรกิจยุค 4.0 ไดเขามามีบทบาทในการอํานวย ความสะดวกในการดํารงชีวิตประจําวัน ของนักเรียนหรือไม อยางไร และนักเรียน มีความเกี่ยวของกับธุรกิจยุค 4.0 ประเภทใด มากที่สุด เพราะเหตุใดจึงเปนเชนนั้น (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) ใหนักเรียนแบงกลุม กลุมละ 3-4 คน เขียนแผนธุรกิจที่สนใจ โดยแผนธุรกิจจะตองมีองคประกอบครบทั้ง 11 องคประกอบ แลวสงตัวแทนนําเสนอแผนธุรกิจหนาชั้นเรียน กลุมละ 10 นาที ใหนักเรียนแตละคนนําแผนธุรกิจของกลุมตนเองมาปรับปรุง พัฒนาแผนฉุกเฉิน โดยสรางสถานการณเพิ่มเติม 1 สถานการณ เชน วัตถุดิบที่ตองใชขาดตลาดกะทันหัน คูแขงลดราคาเพื่อแบง สวนแบงทางการตลาด จากนั้นนําไปแลกกับเพื่อนในกลุมเดิมที่ ใชแผนธุรกิจเดียวกันวา แผนฉุกเฉินที่วางแผนไวเหมาะสมหรือไม ควรปรับปรุงแกไขอยางไร นํา สอน สรุป ประเมิน T119

ÊÃé ÒงÊรร¤ì ¾Ñ²นÒกÒรเรÕÂนรéÙกิจกรรÁ ตอนที่ ๑ ค�าชี้แจง : ให้นักเรียนปฏิบัติกิจกรรมเป็นรายบุคคล โดยเขียนตอบตามที่ก�าหนด ตอนที่ ๒ ค�าชี้แจง : ให้นักเรียนปฏิบัติกิจกรรมเป็นกลุ่ม เพื่อจัดท�ารายงานการศึกษาค้นคว้า เรื่อง การประกอบธุรกิจ ยุคใหม่ โดยปฏิบัติตามขั้นตอนที่ก�าหนด เรื่อง งÒนธุรกิจ ใบมอบหมายงานที่ 6.๑ ๑. หากด�าเนินธุรกิจโดยมีปัจจัยพื้นฐานไม่ครบ 8M จะเกิดสิ�งใดขึ้น เพราะเหตุใด ๒. รูปแบบของการด�าเนินธุรกิจที่เหมาะสมกับนักเรียนคือรูปแบบใด เพราะเหตุใด ๓. หากมีโอกาสเป็นผู้ประกอบการในยุค 4.0 นักเรียนจะปฏิบัติตนอย่างไร ๔. การจัดท�างบประมาณและการจัดท�าบัญชีมีความจ�าเป็นอย่างไรในการท�างานธุรกิจ ๕. เมื่อนวัตกรรมเข้ามามีบทบาทที่ส�าคัญในธุรกิจ นักเรียนจะเลือกประกอบธุรกิจใด ธุรกิจนั้นมีลักษณะอย่างไร เพราะเหตุใด ๑. เลือกหัวหน้ากลุ่ม แล้วเลือกธุรกิจยุคใหม่ที่สนใจ ๑ ประเภท เช่น ธุรกิจ Startup ธุรกิจยุค 4.0 พร้อมทั้ง อธิบายเหตุผลที่เลือก ๒. สมาชิกในกลุ่มแบ่งงานกัน โดยท�างานอย่างเป็นขั้นตอน พร้อมกับบันทึกการท�างาน ๓. ระบุปัญหา วิธีแก้ไข และประโยชน์ที่ได้รับจากการปฏิบัติงาน ๔. จัดท�ารูปเล่มรายงาน ๕. น�าเสนอผลงานหน้าชั้นเรียน ๖. ครูและเพื่อน ๆ ร่วมกันแสดงความคิดเห็นและประเมินผลงาน ๑0๘ งานธุรกิจ ๑09 กิจกรรม 21st Century Skills 1. ใหนักเรียนแบงกลุม กลุมละเทาๆ กัน ศึกษาคนควาขอมูล เกี่ยวกับธุรกิจยุคใหม จากนั้นใหนําขอมูลที่ไดจากการศึกษา มาแลกเปลี่ยนเรียนรูซึ่งกันและกัน พรอมทั้งเลือกธุรกิจที่สนใจ 1 ธุรกิจ 2. ใหนักเรียนแตละกลุมศึกษาขอมูลเกี่ยวกับธุรกิจที่เลือกอยาง ละเอียด สรุปขอมูลสําคัญลงในกระดาษรายงาน จากนั้นออกมา นําเสนอผลงานใหเพื่อนชมหนาชั้นเรียน และใหนักเรียนกลุมอื่น รวมกันสรุปจุดเดนของธุรกิจดังกลาว 3. ครูและนักเรียนรวมกันสรุปขอมูลเกี่ยวกับธุรกิจดังกลาว พรอมทั้ง รวมกันแสดงความคิดเห็นวาธุรกิจใดมีความโดดเดนมากที่สุด เพราะเหตุใดจึงเปนเชนนั้น หรือธุรกิจมีความโดดเดนใกลเคียงกัน เพราะสิ่งใด ขั้นสอน ขั้นที่ 4 แสวงหาความรู้ 6. ครูใหนักเรียนกลุมเดิมศึกษา เรื่อง การเขียน แผนธุรกิจ จากหนังสือเรียน หนวยการเรียนรู ที่ 6 หรือศึกษาเพิ่มเติมจาก PowerPoint ม.6 หนวยการเรียนรูที่ 6 7. ครูใหนักเรียนแตละกลุมรวมกันเลือกธุรกิจ ที่สนใจ 1 ธุรกิจ จากนั้นฝกเขียนแผนธุรกิจ ใหครบตามองคประกอบของแผนธุรกิจ ไดแก บทสรุปของผูบริหาร โครงสรางอุตสาหกรรม ของบริษัท การวิเคราะหตลาด แผนการตลาด แผนการพัฒนาในอนาคต แผนการปฏิบัติงาน โครงสรางองคกร ความสามารถในการทํา กําไรของธุรกิจ แผนการดําเนินงาน แผนการ ควบคุม และแผนฉุกเฉิน จากนั้นออกมา นําเสนอผลงานใหเพื่อนชมหนาชั้นเรียน 8. ครูใหนักเรียนแตละกลุมทําโครงงาน เรื่อง ธุรกิจของฉัน โดยนําแผนธุรกิจที่ไดเขียนไว กอนหนานี้มาจัดทําเปนโครงงาน 9. ครูใหนักเรียนแตละกลุมรวมกันปฏิบัติ โครงงาน เรื่อง ธุรกิจของฉัน ตามหนาที่ ที่ไดรับมอบหมาย โดยชวยกันปฏิบัติตาม ขั้นตอนอยางเครงครัด 10. ครูใหนักเรียนแตละกลุมนําโครงงาน เรื่อง ธุรกิจของฉันที่ไดจัดทํามาแลกเปลี่ยนเรียนรู กับเพื่อนกลุมอื่นๆ ในชั้นเรียน โดยชวยกัน อานและวิเคราะหขอมูลในโครงงานของเพื่อน พรอมทั้งจดบันทึกประเด็นที่จะตองพัฒนา ปรับปรุง แกไขเพื่อใหการจัดทําโครงงานมี ความสมบูรณมากยิ่งขึ้น โดยครูจะคอยสังเกต พฤติกรรมการทํางานของนักเรียน สื่อ Digital ศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับตัวอยางการเขียนแผนธุรกิจ ไดที่ https://sites. google.com/site/youngbusinessplan/tawxyang-phaen-thurkic เกร็ดแนะครู ครูอธิบายเพิ่มเติมใหนักเรียนฟงวา การเขียนแผนธุรกิจชวยเตรียมพรอม ในการปองกันหรือแกปญหาที่อาจเกิดขึ้นได เนื่องจากจุดประสงคของแผนธุรกิจ เปนการวางแผนงานตางๆ ในการประกอบธุรกิจใหเปนรูปธรรม สรางความเขาใจ ที่ตรงกัน โดยมีองคประกอบหนึ่งที่เรียกวาแผนฉุกเฉิน เพื่อใหผูประกอบธุรกิจ สามารถแกไขปญหาไดอยางรวดเร็วเมื่อธุรกิจประสบปญหา นํา สอน สรุป ประเมิน T120

กิจกรรม Mini Project ใบมอบหมายงานที่ ค�าชี้แจง : ให้นักเรียนปฏิบัติกิจกรรมเป็นกลุ่มโดยปฏิบัติงานตาม ที่ก�าหนด เรื่อง แผนธุรกิจ 6.๒ ๑. ให้นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละเท่า ๆ กัน ร่วมกันเขียนแผนธุรกิจที่สนใจ พร้อมทั้งอธิบายเหตุผลที่เลือก ๒. สมาชิกในกลุ่มร่วมกันเขียนแผนธุรกิจ โดยมีหัวข้อในแผนธุรกิจ ดังนี้ • บทสรุปของผู้บริหาร (Executive Summary) • โครงสร้างอุตสาหกรรมของบริษัท (Industry Analysis) • การวิเคราะห์ตลาด (Marketing Analysis) • แผนการตลาด (Marketing Plan) • แผนการพัฒนาในอนาคต (Improvement Plan) • แผนการปฏิบัติงาน (Operation Plan) • โครงสร้างองค์กร (Organization Plan) • ความสามารถในการท�าก�าไรของธุรกิจ (Business Profit) • แผนการด�าเนินงาน (Gantt Chart) • แผนการควบคุม (Controlling Plan) • แผนฉุกเฉิน (Emergency Plan) ๓. บันทึกผลการปฏิบัติกิจกรรม เช่น ปัญหาที่พบหรืออุปสรรค วิธีการแก้ ไขปัญหา ๔. จัดท�าเป็นรายงานเพื่อน�าส่งครูผู้สอน ๕. น�าเสนอแผนธุรกิจให้เพื่อนฟังหน้าชั้นเรียน ๑0๘ งานธุรกิจ ๑09 1. ใหนักเรียนสํารวจวาในชุมชนที่ตนอาศัยอยูมีการประกอบธุรกิจ ประเภทใด จากนั้นเลือกธุรกิจที่ไดรับความนิยม หรือธุรกิจที่ สนใจ 1 ธุรกิจ พรอมทั้งอธิบายเหตุผลในการเลือกธุรกิจดังกลาว 2. ศึกษาคนควาขอมูลเกี่ยวกับธุรกิจที่เลือกอยางละเอียด จากนั้น เขียนแผนธุรกิจของธุรกิจที่เลือก หรือนําแผนธุรกิจเดิมของ ธุรกิจนั้นมาปรับปรุงพัฒนาใหสมบูรณและมีความทันสมัย มากขึ้น 3. ออกมานําเสนอผลงานใหเพื่อนชมหนาชั้นเรียน พรอมทั้งอธิบาย ขอมูลในประเด็นสําคัญตางๆ เพิ่มเติม แนวทางการวัดและประเมินผล ครูสามารถสังเกตพฤติกรรมการทํางานรายบุคคลและประเมินชิ้นงาน/ ภาระงาน (รวบยอด) โดยศึกษาเกณฑการวัดและประเมินผลที่แนบทายแผน การจัดการเรียนรู หนวยการเรียนรูที่ 6 ขั้นประเมิน 1. ครูตรวจสอบผลการทําแบบทดสอบกอนเรียน เพื่อตรวจสอบความเขาใจกอนเรียนของ นักเรียน 2. ครูตรวจชิ้นงาน/ภาระงาน (รวบยอด) รายงาน โครงงาน เรื่อง ธุรกิจของฉัน 3. ครูตรวจสอบความรู ความเขาใจของนักเรียน จากการนําเสนอผลการวิเคราะห วิจารณ และ การสรุปความรู 4. ครูประเมินผลระหวางการจัดกิจกรรมการเรียนรู จากการสังเกตพฤติกรรมการทํางานรายบุคคล พฤติกรรมการทํางานกลุม การนําเสนอผลงาน และการสังเกตคุณลักษณะอันพึงประสงค ขั้นสรุป ขั้นที่ 5 สรุปสิ่งที่ได้เรียนรู้ 1. ครูและนักเรียนรวมกันสรุปความรู เรื่อง การประกอบธุรกิจและการเขียนแผนธุรกิจ ขั้นสอน ขั้นที่ 4 แสวงหาความรู้ 11. ครูใหนักเรียนแตละกลุมนําขอมูลที่เพื่อนกลุม อื่นไดทําการวิเคราะหและสรุปใหมาพัฒนา ปรับปรุง แกไขโครงงาน เรื่อง ธุรกิจของฉัน ของกลุมตนเองใหมีความสมบูรณมากยิ่งขึ้น ขั้นที่ 6 นําเสนอผลงาน 2. ครูใหนักเรียนแตละกลุมสงตัวแทนกลุมละ 1-2 คน ออกมานําเสนอโครงงาน เรื่อง ธุรกิจ ของฉัน จากนั้นใหเพื่อนรวมชั้นเรียนรวมกัน เสนอแนะเพิ่มเติม 3. ครูใหนักเรียนทําแบบทดสอบหลังเรียน หนวย การเรียนรูที่ 6 เรื่อง งานธุรกิจ แบบสังเกตพฤติกรรมการท างานรายบุคคล ค าชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ลงในช่องที่ ตรงกับระดับคะแนน ลงชื่อ...................................................ผู้ประเมิน ............../.................../................ เกณฑ์การให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ าเสมอ ให้ 3 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง ให้ 1 คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 12-15 ดี 8-11 พอใช้ ต่ ากว่า 8 ปรับปรุง ล าดับที่ รายการประเมินระดับคะแนน 3 2 1 1 การแสดงความคิดเห็น 2 การยอมรับฟังความคิดเห็นของผู้อื่น 3 การท างานตามหน้าที่ที่ได้รับมอบหมาย 4 ความมีน้ าใจ 5 การตรงต่อเวลา รวม แบบประเมิน กิจกรรม รายงานโครงงาน เรื่อง ธุรกิจของฉัน รายการ ประเมิน เกณฑ์การประเมิน (ระดับคุณภาพ) ระดับ ดีมาก (4) ดี (3) พอใช้ (2) ปรับปรุง (1) คุณภาพ 1. การวางแผนท า โครงงาน วางแผนท าโครงงานได้ ถูกต้อง 13-15 ขั้นตอน วางแผนท าโค รงง านได้ ถูกต้อง 9-12 ขั้นตอน วางแผนท าโครงงานได้ ถูกต้อง 5-8 ขั้นตอน วางแผนท าโครงงานได้ ถูกต้อง 1-4 ขั้นตอน ดีมาก ดี พอใช้ ปรับปรุง 2. การด าเนินงาน ตามแผน โครงงาน ด าเนินงานตามแผน โครงงานที่ก าหนดไว้ ถูกต้อง ครบถ้วน ด าเนินงานตามแผน โครงงานที่ก าหนดไว้ ถูกต้อง ครบถ้วน เป็นส่วนใหญ่ ด าเนินงานตามแผน โครงงานที่ก าหนดไว้ ถูกต้องบางส่วน ไม่ด าเนินงานตามแผน โครงงานที่ก าหนดไว้ 3. การเลือก ประเภทของ ธุรกิจที่น ามาท า แผนธุรกิจ เลือกประเภทของธุรกิจที่ น ามาท าแผนธุรกิจได้อย่าง เหมาะสมและทันสมัย เลือกประเภทของธุรกิจที่ น ามาท าแผนธุรกิจได้อย่าง เหมาะสม เลือกประเภทของธุรกิจที่ น ามาท าแผนธุรกิจได้ ไม่มีการเลือกประเภทของ ธุรกิจที่น ามาท าแผนธุรกิจ 4. การใช้พลังงาน และทรัพยากร อย่างคุ้มค่า การใช้พลังงานและ ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าได้ อย่างถูกต้อง เหมาะสม การใช้พลังงานและ ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าได้ อย่างถูกต้อง เหมาะสมเป็น ส่วนใหญ่ การใช้พลังงานและ ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า อย่างถูกต้อง เหมาะสม เป็นบางส่วน การใช้พลังงานและ ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าได้ อย่างไม่ถูกต้อง ไม่ เหมาะสม 5. คุณธรรมและ ลักษณะนิสัยใน การท างาน มีคุณธรรมและลักษณะ นิสัยในการท างาน มีคุณธรรมและลักษณะนิสัย ในการท างานเป็นส่วนใหญ่ มีคุณธรรมและลักษณะ นิสัยในกา รท าง านเป็น บางส่วน ไม่มีคุณธรรมและลักษณะ นิสัยในการท างาน 6. ผลงานแผนธุรกิจ ผลงานแผนธุรกิจมีความ เหมาะสม ทันสมัย และ น าไปปฏิบัติได้จริง ผลงานแผนธุรกิจมีความ เหมาะสม ทันสมัย ผลงานแผนธุรกิจมีความ เหมาะสมเป็นบางส่วน ไม่มีผลงานแผนธุรกิจ เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 21-24 ดีมาก 17-20 ดี 12-16 พอใช้ ต่ ากว่า 12 ปรับปรุง นํา สอน สรุป ประเมิน T121

Chapter Overview แผนการจัด การเรียนรู้ สื่อที่ใช้ จุดประสงค์ วิธีสอน ประเมิน ทักษะที่ได้ คุณลักษณะ อันพึงประสงค์ แผนฯ ที่ 1 สู่โลกอาชีพ แนวทางการ เข้าสู่อาชีพ และการเลือกใช้ เทคโนโลยีใน งานอาชีพ 1 ชั่วโมง - หนังสือเรียนการงาน อาชีพ ม.6 - แบบทดสอบก่อนเรียน - PowerPoint 1. อภิปรายแนวทางเข้าสู่ อาชีพที่สนใจได้ 2. อธิบายการเลือกและ ใช้เทคโนโลยีที่เหมาะสม กับอาชีพได้ แบบ กระบวนการ เรียน ความรู้ ความเข้าใจ - ตรวจแบบทดสอบก่อนเรียน - ตรวจใบงานที่ 7.1.1 เรื่องแนวทางการเข้าสู่อาชีพ ที่สนใจและเทคโนโลยีที่จะ เลือกใช้ - ประเมินการน�ำเสนอผลงาน - สังเกตพฤติกรรมการท�ำงาน รายบุคคล - สังเกตพฤติกรรมการท�ำงาน กลุ่ม - สังเกตความมีวินัย ใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นในการท�ำงาน - ทักษะในการแสดง ความคิดเห็น - ทักษะในการ ส�ำรวจ ค้นหา - ทักษะการคิด วิเคราะห์ - ใฝ่เรียนรู้ - อยู่อย่าง พอเพียง - มุ่งมั่นใน การท�ำงาน - รักความ เป็นไทย T122

แผนการจัด การเรียนรู้ สื่อที่ใช้ จุดประสงค์ วิธีสอน ประเมิน ทักษะที่ได้ คุณลักษณะ อันพึงประสงค์ แผนฯ ที่ 2 ประสบการณ์ ในอาชีพและ คุณลักษณะที่ดี ต่ออาชีพ 1 ชั่วโมง - หนังสือเรียนการงาน อาชีพ ม.6 - แบบทดสอบหลังเรียน - PowerPoint 1. สร้างประสบการณ์ ในอาชีพที่ถนัดและ สนใจได้ 2. ระบุคุณลักษณะที่ดี ต่ออาชีพได้ แบบ กระบวนการ ปฏิบัติ - ตรวจชิ้นงาน/ภาระงาน (รวบยอด) - ประเมินการน�ำเสนอผลงาน - สังเกตพฤติกรรมการท�ำงาน รายบุคคล - สังเกตพฤติกรรมการท�ำงาน กลุ่ม - สังเกตความมีวินัย ใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นในการท�ำงาน - ตรวจแบบทดสอบหลังเรียน - ทักษะในการ ส�ำรวจ ค้นหา - ทักษะการคิด วิเคราะห์ - ทักษะการจัดการ - รักชาติศาสน์ กษัตริย์ - ซื่อสัตย์สุจริต - ใฝ่เรียนรู้ - มุ่งมั่นใน การท�ำงาน - มีจิตสาธารณะ T123

§Ò¹ÍÒªÕ¾ หน่วยการเรียนรู้ที่÷ ตัวชี้วัด ■ อภิปรายแนวทางเขาสูอาชีพที่สนใจ (ง ๒.๑ ม.๔-๖/๑) ■ เลือกและใชเทคโนโลยีอยางเหมาะสมกับอาชีพ (ง ๒.๑ ม.๔-๖/๒) ■ มีประสบการณในอาชีพที่ถนัดและสนใจ (ง ๒.๑ ม.๔-๖/๓) ■ มีคุณลักษณะที่ดีตออาชีพ (ง ๒.๑ ม.๔-๖/๔) ñ สู่โลกอาชีพ งานอาชีพเป็นกิจกรรมและงานที่ท�าอย่างต่อเนื่องจนเกิดผลผลิตและการบริการ ก่อให้เกิด รายได้เพื่อใช้ ในการด�ารงชีวิต การเข้าสู่โลกอาชีพของผู้ประกอบอาชีพควรค้นหาตนเองเกี่ยวกับ ความถนัด ความชอบ และความสามารถ รวมถึงลักษณะของอาชีพที่สนใจเพื่อเลือกประกอบอาชีพ ที่เหมาะสมกับตนเอง อาชีพต่าง ๆ เป็นการขับเคลื่อนเศรษฐกิจในประเทศ ท�าให้มีการแลกเปลี่ยน ค้าขาย ตลอดจนเกิดการพัฒนานวัตกรรมและเทคโนโลยี ส่งผลให้เกิดอาชีพใหม่ที่เปลี่ยนแปลงไป ¨ÐàµÃÕÂÁµÑÇÍ‹ҧäà à¾×èÍãËŒ »ÃСͺÍҪվËÇÁ¡Ñº AI ä´Œ สาระการเรียนรูแกนกลาง ■ แนวทางเขาสูอาชีพ - เตรียมตัวหางานและพัฒนาบุคลิกภาพ - การสัมภาษณ - ลักษณะความมั่นคงและความกาวหนา - การทํางาน - การสมัครงาน - การเปลี่ยนงาน ■ การเลือกและใชเทคโนโลยีอยางเหมาะสมกับอาชีพ - วิธีการ - หลักการ - เหตุผล ■ ประสบการณ ในอาชีพ - การจําลองอาชีพ - กิจกรรมอาชีพ ■ คุณลักษณะที่ดีตออาชีพ - คุณธรรม - จริยธรรม - คานิยม 110 งานอาชีพ 111 เกร็ดแนะครู ครูควรจัดการเรียนรู โดยอธิบายเกี่ยวกับการงานอาชีพ เพื่อใหเกิดความรู ความเขาใจ เรื่อง แนวทางการเขาสูอาชีพ ไมวาจะเปนการเตรียมตัวหางานและ การพัฒนาบุคลิกภาพ การสมัครงาน การสัมภาษณ หลักการทํางาน การเปลี่ยนงาน สามารถเลือกใชเทคโนโลยีในงานอาชีพไดอยางเหมาะสม มีประสบการณ ในอาชีพที่ตนเองถนัดและสนใจ รวมถึงมีคุณลักษณะที่ดีตออาชีพ โดยสามารถจัดกิจกรรมได ดังนี้ • ใหนักเรียนตอบคําถามและรวมกันแสดงความคิดเห็น เพื่อใหนักเรียนเกิดความรู ความเขาใจเกี่ยวกับงานอาชีพในอนาคต • ใหนักเรียนสํารวจตนเองวามีความตองการที่จะประกอบอาชีพใด บุคลิกภาพและความสามารถในลักษณะของอาชีพนั้นๆ เหมาะสมกับตนเองหรือไม • ใหนักเรียนสืบคนขอมูลเกี่ยวกับอาชีพตางๆ ในยุคปจจุบันที่สนใจ พรอมทั้งฝกฝนตนเองเพื่อเตรียมความพรอมในการประกอบอาชีพในอนาคต ขั้นนํา (แบบกระบวนการเรียน ความรู้ ความเข้าใจ) ขั้นที่ 1 สังเกต ตระหนัก 1. ครูแจงชื่อเรื่องที่จะเรียนรูและจุดประสงคการ เรียนรู ใหนักเรียนทราบ จากนั้นใหนักเรียน แตละคนทําแบบทดสอบกอนเรียน หนวยการ เรียนรูที่ 7 เรื่อง งานอาชีพ 2. ครูนําภาพ หรือเปดคลิปวิดีโอการประกอบ อาชีพตางๆ ใหนักเรียนดู 3. ครูถามนักเรียนวา • จากภาพ หรือคลิปวิดีโอการประกอบอาชีพ ตางๆ ที่ไดดูไปนั้น นักเรียนรูจักอาชีพใดบาง (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) • จากภาพ หรือคลิปวิดีโอการประกอบอาชีพ ตางๆ ที่ไดดูไปนั้น ในชุมชนของนักเรียนมี การประกอบอาชีพเหลานี้หรือไม อยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) • สมาชิกในครอบครัวของนักเรียนประกอบ อาชีพเหมือนในภาพ หรือคลิปวิดีโอที่ไดดูไป หรือไม หากไมเหมือน ประกอบอาชีพใด และอาชีพนั้นมีลักษณะอยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) • นักเรียนใฝฝนที่จะประกอบอาชีพเหมือน ในภาพ หรือคลิปวิดีโอที่ไดดูไปหรือไม เพราะเหตุใด (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) 4. ครูขออาสาสมัคร 2-3 คน ที่ใฝฝนที่จะประกอบ อาชีพเหมือนในภาพ หรือคลิปวิดีโอที่ไดดูไป ออกมาเลาเหตุผลที่ตองการจะประกอบอาชีพ นี้ในอนาคตใหเพื่อนฟงหนาชั้นเรียน นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T124

ขอสอบเนน การคิด ในปัจจุบันมีอาชีพใหม่ ๆ ที่มีรายได้มั่นคง และ บางอาชีพมีความต้องการลดลงเนื่องจากเทคโนโลยีที่พัฒนา อย่างต่อเนื่อง การศึกษาเกี่ยวกับอาชีพจะช่วยให้เตรียมการ ประกอบอาชีพได้อย่างมีประสิทธิภาพ สามารถสร้างงาน สร้างรายได้ สร้างความมั่นคงให้กับชีวิต และมีความสุขในการ ประกอบอาชีพ อาชีพอิสระ (Freelance) คล้ายกับงานรับจ้างทั่วไป ต้องติดต่องานและ บริหารงานทุกอย่างด้วยตนเอง ผู้รับจ้างและ ผู้ว่าจ้างตกลงค่าจ้างตามความพึงพอใจ ส่วนใหญ่ จะเป็นงานที่เกี่ยวข้องกับความคิดสร้างสรรค์ หรือความสามารถพิเศษ เช่น นักออกแบบ กราฟก นักเขียนโปรแกรม ช่างภาพอิสระ ช่างแต่งหน้า ผู้ประกอบการ (Entrepreneur) วางแผนและบริหารจัดการธุรกิจสมัยใหม่ของ ตนเอง โดยธุรกิจส ่วนใหญ ่จะเกี่ยวข้องกับ เทคโนโลยีและความสะดวกสบาย เช่น แอปพลิเคชันเกี่ยวกับ การขนส่ง แอปพลิเคชัน เกี่ยวกับการฝากกระเปา หรือสิ่งของ ธุรกิจ Startup ในรูปแบบต่าง ๆ โดยอาชีพในปัจจุบันที่ได้รับความนิยม เช่น 110 งานอาชีพ 111 วางแผนและบริหารจัดการธุรกิจสมัยใหม่ของ อาชีพอิสระ 1 2 บุคคลในขอใดประกอบอาชีพอิสระ 1. ยศเปดรานขายขนมหวาน 2. โยรับจางวาดภาพทุกสถานที่ 3. เยาวทําแอปพลิเคชันรับฝากสิ่งของ 4. ยุทธเปดโรงเรียนสอนตกแตงที่อยูอาศัย (วิเคราะหคําตอบ ตอบขอ 2. เพราะการรับจางวาดภาพทุก สถานที่ จัดเปนอาชีพอิสระ ที่ผูปฏิบัติงานที่ตองติดตอประสานงาน และบริหารงานดวยตนเอง สวนคําตอบในขอ 1, 3, 4 เปนการ ประกอบธุรกิจของตนเอง หรือเรียกอีกอยางหนึ่งวา “การเปน ผูประกอบการ”) นักเรียนควรรู 1 ธุรกิจสมัยใหม เปนธุรกิจที่ถูกพัฒนาขึ้นจากธุรกิจประเภทเดิม ซึ่งธุรกิจ สมัยใหมสวนใหญจะมีความเกี่ยวของกับเทคโนโลยี ผูประกอบการธุรกิจ สมัยใหมจึงเปนคนรุนใหมที่เติบโตมาพรอมกับเทคโนโลยีที่ถูกพัฒนาขึ้นมา อยางตอเนื่อง ผูประกอบการ หรือเจาของธุรกิจจึงตองรูจักสรางไอเดียใหมๆ เพื่อใหการประกอบธุรกิจของตนประสบความสําเร็จ ตัวอยางไอเดียธุรกิจ เชน ธุรกิจรถขายอาหารเคลื่อนที่ ธุรกิจเครื่องสําอางออนไลน แอปพลิเคชัน สําหรับเด็ก บริการดูแลผูสูงอายุ บริการเพื่อนเที่ยว 2 อาชีพอิสระ ความสําคัญของอาชีพอิสระในดานการพัฒนาประเทศมี หลายประการ เชน เปนการสรางงาน กอใหเกิดการจางงานอันนําไปสูการลด ปญหาการวางงาน เปนฐานรองรับธุรกิจและอุตสาหกรรมที่อาจเติบโตเปนธุรกิจ อุตสาหรรมขนาดใหญในอนาคต ขั้นนํา ขั้นที่ 1 สังเกต ตระหนัก 5. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “จากภาพ หรือคลิป วิดีโอการประกอบอาชีพตางๆ ที่นักเรียนได ดูไปนั้น สามารถจําแนกประเภทของอาชีพ ตามลักษณะการประกอบอาชีพได 2 ลักษณะ คือ อาชีพอิสระ เปนอาชีพที่ดําเนินการดวย ตนเอง เชน การทํางานประดิษฐ การวาดภาพ การเลี้ยงสัตว การรับจัดดอกไม การรับซอม อุปกรณเครื่องใชไฟฟา และอาชีพรับจาง เปน อาชีพที่มีผูอื่นเปนผูประกอบการ หรือเจาของ กิจการ โดยตนเองเปนผูรับจางใหทํางานและ ไดรับคาตอบแทนเปนคาจาง หรือเงินเดือน อาชีพรับจางจะประกอบดวยบุคคล 2 ฝาย ที่ได ตกลงวาจางกัน ฝายแรกจะเรียกวา “นายจาง” หรือ “ผูวาจาง” และอีกฝายหนึ่งจะเรียกวา “ลูกจาง” หรือ “ผูรับจาง” แบงเปนกลุมอาชีพ รับจางที่มีฝมือ หรืออาชีพที่มีทักษะเฉพาะ เชน ครู ตํารวจ ทหาร พยาบาล พนักงานบริษัท และกลุมอาชีพรับจางที่ไรฝมือ หรืออาชีพที่ ไมใชทักษะ เชน กรรมกรกอสราง ลูกจาง ตามรานคาทั่วไป พนักงานบริการอาหาร พนักงานรักษาความสะอาด พนักงานรักษา ความปลอดภัย” นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T125

ขอสอบเนนการคิด ò แนวทางการเขาสู่อาชีพ การเข้าสู่อาชีพที่ตนเองสนใจจ�าเป็นต้องศึกษาข้อมูลต่าง ๆ เกี่ยวกับอาชีพให้เพียงพอ เพื่อ ให้สามารถเลือกประกอบอาชีพที่เหมาะสมกับตนเองได้ รวมถึงสามารถเตรียมความพร้อมในการ หางาน ท�างาน และเปลี่ยนงาน เพื่อประกอบอาชีพที่ต้องการได้อย่างมีประสิทธิภาพ ๒.๑ การเตรียมตัวหางานและการพัฒนาบุคลิกภาพ การรู้จักตนเองกับอาชีพที่สนใจจะช่วยในการเตรียมตัวหางานได้อย่างเหมาะสม การทราบ รายละเอียดและทิศทางของอาชีพนั้น ๆ รวมถึงความถนัด ความสามารถ และค่าตอบแทนจะช่วย วางแผนชีวิตในการท�างานได้อย่างสมบูรณ์ การเลือกอาชีพให้เหมาะสมกับตนเอง มีดังนี้ Opportunities โอกาส ปัจจัยภายนอกช่วยสนับสนุน ส่งเสริมให้เกิดจุดแข็ง Weaknesses จุดอ่อน ข้อเสียหรือจุดด้อย ที่ท�าให้งานเกิดอุปสรรค Strengths จุดแข็ง ลักษณะเด่นหรือ ความสามารถที่ โดดเด่น Threats อุปสรรค ปัจจัยภายนอก ที่ท�าให้เกิดอุปสรรค W O T S Trick การส�ารวจตนเอง โดยสอบถามจากบุคคลอื่น สามารถส�ารวจตนเองจากการสอบถามคนที่ รู้จักตนเองได้ โดยควรคัดเลือกบุคคลที่จะ สอบถามและสอบถามหลายคน เพื่อให้ได้ข้อมูล ที่ถูกต้องที่สุด เนื่องจากข้อมูลส่วนหนึ่งที่ได้ อาจผิดพลาดจากการเข้าใจผิด รวมถึงไม่กล้า บอกความจริงเกี่ยวกับข้อเสีย 1. ส�ารวจตนเอง การวิเคราะห์ตนเอง เพื่อส�ารวจค้นหา ความถนัด ความสนใจ โดยการวิเคราะห์ SWOT เพื่อหาจุดแข็ง จุดอ่อน โอกาส และอุปสรรค SWOT 112 งานอาชีพ 11๓ รายละเอียดและทิศทางของอาชีพนั้น ๆ รวมถึงความถนัด ความสามารถ และค่าตอบแทนจะช่วย การส�ารวจตนเอง 1 2 ขั้นที่ 2 วางแผนปฏิบัติ 10. ครูใหนักเรียนเลือกอาชีพที่สนใจ 1 อาชีพ จากนั้นศึกษาคนควาลักษณะของอาชีพ และแนวทางการเขาสูอาชีพในประเด็นที่ ครูกําหนดให คือ การเตรียมตัวหางาน และการพัฒนาบุคลิกภาพ การสมัครงาน การสัมภาษณ หลักการทํางาน การเปลี่ยนงาน และการเลือกใชเทคโนโลยีในงานอาชีพ หากตองการสํารวจตนเองเพื่อคนหาความถนัดและความสนใจ ควรปฏิบัติอยางไรจึงจะเหมาะสม (แนวตอบ วิเคราะหตนเองถึงงานอดิเรกและกิจกรรมที่ชอบทํา รวมถึงวิเคราะห SWOT ของตนเอง เพื่อหาจุดแข็ง จุดออน โอกาส และอุปสรรค) ขั้นนํา ขั้นที่ 1 สังเกต ตระหนัก 6. ครูถามนักเรียนวา • นักเรียนรูจักอาชีพเกิดใหมในยุคปจจุบัน หรือไม หากรูจัก เปนอาชีพใด และอาชีพ นั้นมีลักษณะอยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) 7. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “อาชีพในปจจุบันมี อยูดวยกันหลายอาชีพ ซึ่งแตละอาชีพจะมี แนวทางการเขาสูอาชีพที่แตกตางกัน ดังนั้น เพื่อใหการประกอบอาชีพในอนาคตประสบ ความสําเร็จ นักเรียนจึงตองสํารวจตนเองและ ศึกษาเกี่ยวกับลักษณะของอาชีพตางๆ ที่สนใจ เพื่อจะไดตัดสินใจเลือกอาชีพที่เหมาะสม กับตนเองและมีแนวทางการเขาสูอาชีพที่ เหมาะสม” 8. ครูใหนักเรียนศึกษา เรื่อง แนวทางการเขาสู อาชีพและการเลือกใชเทคโนโลยีในงานอาชีพ จากหนังสือเรียน หนวยการเรียนรูที่ 7 หรือ ศึกษาเพิ่มเติมจากอินเทอรเน็ต 9. ครูใหนักเรียนศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับแนวทาง การเขาสูอาชีพและการเลือกใชเทคโนโลยี ในงานอาชีพ จาก PowerPoint ม.6 หนวย การเรียนรูที่ 7 นักเรียนควรรู 1 ทิศทางของอาชีพ การติดตามขาวสารอยางสมํ่าเสมอ จะทําใหทราบถึง ทิศทางของอาชีพที่จะไดรับความนิยม หรือเปนที่ตองการของตลาดแรงงาน ในอนาคต สงผลทําใหผูที่จะประกอบอาชีพในอนาคตสามารถวางแผนในการ ศึกษาตอ หรือประกอบธุรกิจไดอยางเหมาะสม โดยทิศทางของอาชีพที่เริ่มเปน ที่นิยมในปจจุบัน เชน นักการตลาดออนไลน นักเขียนแอปพลิเคชัน เจาของ ธุรกิจ Startup นักบริหารความสัมพันธ กูรูออนไลน นักการตลาดอสังหาริมทรัพย ผูดูแลเครือขายระบบคอมพิวเตอร 2 การสํารวจตนเอง เรียกอีกอยางหนึ่งวา “Self-Investigation” ซึ่งหากตองการ ประสบความสําเร็จในการดํารงชีวิต หรือเพื่อใหการทํางานมีประสิทธิภาพ ควรทําการสํารวจตนเอง เพื่อนําผลการวิเคราะหที่ไดมาวางแผนการทํางาน ตามวัตถุประสงค หรือเปาหมายของชีวิตและการทํางานของตน เพื่อใหเกิด ประสิทธิภาพและประสิทธิผลสูงสุด นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T126

ขอสอบเนน การคิด รู้จักตนเอง รู้จักความสามารถ ความถนัด ความสนใจของ ตนเอง รวมถึงทัศนคติเกี่ยวกับอาชีพ สุขภาพ และฐานะทางเศรษฐกิจของครอบครัว รู้และเข้าใจอาชีพ รู้จักลักษณะงาน สถานที่ รายได้ สวัสดิการ ความก้าวหน้า ความต้องการของตลาดแรงงาน อีกทั้งข้อดีและข้อเสียของอาชีพ ติดตามสภาวะเศรษฐกิจและสังคมโลก รู้จักติดตามข ่าวสาร เนื่องจากเทคโนโลยี ที่พัฒนาอย ่างต ่อเนื่อง เพื่อติดตามความ ต้องการของตลาดแรงงาน 2. การเลือกอาชีพให้ เหมาะสมกับตนเอง การเลือกอาชีพที่สอดคล้อง กับความสามารถ ความถนัด ความสนใจ และบุคลิกภาพ มีผลต ่อความสุขและความ ส�าเร็จในการท�างาน ๓. การพัฒนาบุคลิกภาพ การปรับและฝึกบุคลิกตนเองให้ มีคุณสมบัติเหมาะสมกับงานและ สังคมของงานนั้น ๆ บุคลิกที่ดี จะช่วยให้เกิดภาพลักษณ์ที่ดีและ ได้รับการยอมรับจากสังคม 4. วิเคราะห์ความมั่นคงและความก้าวหน้า การวิเคราะห์อาชีพเกี่ยวกับสวัสดิการค่าตอบแทนและความก้าวหน้า เพื่อให้มีคุณภาพชีวิตที่ดี รวมถึงอาชีพในหน่วยงานนั้นมีความมั่นคง สามารถปรับตัวให้เท่าทันกับเทคโนโลยีและโลกที่เปลี่ยนแปลงได้ 5. ติดตามข่าวสารและแหล่งงาน การติดตามข่าวสารและค้นหาแหล่งข้อมูลเกี่ยวกับอาชีพที่ทันสมัย จากหลากหลายช่องทาง ทั้งเว็บไซต์จัดหางาน ส�านักงานจัดหางาน สื่อสิ่งพิมพ์ต่าง ๆ สถาบันการศึกษา และสถานประกอบการ จะช่วย ในการเลือกอาชีพที่เหมาะสมกับตนเองได้ หลักส�าคัญของ การเลือกอาชีพ แนวทางการพัฒนาบุคลิกภาพ ส�ารวจตนเอง มีมนุษยสัมพันธ์ที่ดี ฝึกบุคลิก ให้สง่า แต่งกายสุภาพเหมาะกับกาลเทศะ อ่านหนังสือ อ่านหนังสือที่ช่วยแนะน�าวิธีคิด และวิธีปฏิบัติที่ช่วยพัฒนาตนเอง บันทึกลงในสมุด บันทึกสิ่งที่พอใจและ ไม่พอใจ เพื่อน�ามาปรับและพัฒนาบุคลิกภาพ มีทัศนคติที่ดี มองโลกในแง่บวก มีสติ และ มีเหตุผลในการคิดและการแก้ไขปัญหา ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ พูดคุย รับฟังค�าแนะน�า จากผู้เชี่ยวชาญ แล้วน�ามาพัฒนาบุคลิกภาพ 112 งานอาชีพ 11๓ ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ1 “เลือกเรียนเกี่ยวกับเทคโนโลยี เพื่อประกอบอาชีพดาน เทคโนโลยี เพราะทราบวาอาชีพเกี่ยวกับเทคโนโลยีเปนที่ตองการ ของตลาดแรงงาน” จากขอความนี้เปนการเลือกอาชีพตามหลัก สําคัญในขอใด 1. การรูจักตนเอง 2. การรูและเขาใจอาชีพ 3. การเลือกอาชีพตามคานิยมในสังคม 4. การติดตามสภาวะเศรษฐกิจและสังคมโลก (วิเคราะหคําตอบ ตอบขอ 2. เพราะจากขอความนี้แสดงใหเห็น ถึงการทราบความตองการของตลาดแรงงาน ซึ่งเปนสวนหนึ่งของ การรูและเขาใจอาชีพ เนื่องจากการติดตามความเคลื่อนไหวของ ตลาดแรงงานอยูเสมอ จะชวยใหสามารถตัดสินใจเลือกประกอบ อาชีพไดอยางเหมาะสม) สื่อ Digital ศึกษาเพิ่มเติมเพื่อทําแบบทดสอบเกี่ยวกับอาชีพ ไดที่ https://www.set. or.th/project/caltools/www/html/find-the-career.html ขั้นนํา ขั้นที่ 2 วางแผนปฏิบัติ 11. ครูใหนักเรียนเขียนระบุแนวทางการเขาสูอาชีพ และการนําเทคโนโลยีมาใชในการประกอบ อาชีพที่เลือกลงในกระดาษรายงาน จากนั้น ใหนักเรียนแบงกลุมตามอาชีพที่เลือก โดย แบงตามลักษณะอาชีพที่มีความใกลเคียงกัน เพื่อพูดคุยแลกเปลี่ยนความรูเกี่ยวกับแนวทาง การเขาสูอาชีพและการนําเทคโนโลยีมาใช ในการประกอบอาชีพที่เลือก 12. ครูถามนักเรียนวา • เพราะเหตุใดจึงตองมีการสํารวจตนเองกอน เลือกประกอบอาชีพ (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน ผูที่จะประกอบอาชีพจะ ตองรูจักบุคลิกภาพของตนเอง โดยเฉพาะ ในดานอุปนิสัย ความรู ความสามารถ ความถนัด ความสนใจ ความชอบ บุคลิก ลักษณะ สุขภาพรางกาย ทักษะคติเกี่ยวกับ อาชีพนั้นๆ รวมถึงฐานะทางเศรษฐกิจของ ครอบครัว เพื่อจะไดเลือกอาชีพที่มีความ เหมาะสมกับความตองการของตนเองมาก ที่สุด) • ขอมูลดานตลาดแรงงานมีความสําคัญ ตอการเลือกประกอบอาชีพหรือไม อยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน มีความสําคัญ เนื่องจาก ขอมูลดานตลาดแรงงานจะเปนขอมูล เกี่ยวกับความตองการผูทํางานในดานตางๆ ในปจจุบัน และการพยากรณที่จะมีความ ตองการเพิ่มขึ้น หรือลดนอยลงในอนาคต ซึ่งอาจเปนตัวกําหนดไดวาหากเรียนจบ ในสาขาวิชานั้นๆ แลว จะมีโอกาสในการ ประกอบอาชีพที่ตองการมากนอยเพียงใด) นักเรียนควรรู 1 ปรึกษาผูเชี่ยวชาญ การปรึกษาผูเชี่ยวชาญเพื่อพัฒนาบุคลิกภาพ เปนการ พัฒนาบุคลิกภาพที่ไดรับความนิยมมาอยางยาวนาน โดยสถาบันที่มีชื่อเสียง ในดานการพัฒนาบุคลิกภาพมีอยูดวยกันหลายแหง เชน John Robert Powers รวมไปถึงคอรสอบรมเพื่อพัฒนาบุคลิกภาพจากผูเชี่ยวชาญ เนื่องจากในการ ทํางานจะตองมีการพัฒนาตนเองอยูเสมอ บางครั้งความรู หรือความสามารถ ที่มีพรอม แตการพูด การแตงกาย และบุคลิกภาพนั้น ยังไมเอื้อที่จะสรางความ นาเชื่อถือแกผูที่ไดพบเห็น การพัฒนาบุคลิกภาพจึงเปนการพัฒนาศักยภาพ ในการทํางานไดอยางชัดเจนอีกวิธีหนึ่ง นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T127

ขอสอบเนนการคิด ๒.๒ การสมัครงาน เมื่อบุคคลมีความต้องการที่จะท�างานในหน่วยงานหรือประกอบอาชีพที่สนใจโดยมีคุณสมบัติ ตามที่หน่วยงานต้องการ ซึ่งหน่วยงานจะคัดเลือกบุคคลที่เหมาะสมหรือตรงตามที่ต้องการเข้ามา ท�างาน เพื่อสร้างงานตามวัตถุประสงค์ของหน่วยงานนั้น ๆ ๒.๓ การสัมภาษณ์ การสัมภาษณ์เป็นขั้นตอนหนึ่งในแนวทางการเข้าสู่อาชีพที่ส�าคัญ ผู้สมัครสามารถแสดงทัศนคติ ไหวพริบ ความสามารถ รวมถึงแสดงบุคลิกภาพในขณะสัมภาษณ์ให้เป็นที่ประทับใจ โดยน�าเสนอ คุณสมบัติของตนเองอย่างเหมาะสม ตอบค�าถามอย่างมั่นใจ จึงควรเตรียมตัว ดังนี้ เตรียมเอกสาร กรอกใบสมัคร เขียน Resume สอบสัมภาษณ์ สอบข้อเขียน วิธีการสมัครงาน การสมัครงานมีหลายช่องทาง ทั้งการสมัครด้วยตนเอง สมัครทางอีเมล สมัครผ่านเว็บไซต์ของหน่วยงาน สมัครผ่านกรมการจัดหางานของ กระทรวงแรงงาน และบริษัทรับจัดหางานได้ ขั้นตอนการสมัครงาน เมื่อทราบต�าแหน่งงานและ หน่วยงานที่ต้องการสมัครแล้ว จัดเตรียมเอกสารที่ระบุในการ ประกาศรับสมัครงาน จึงเริ่ม สมัครงาน ขั้นตอน การเตรียมตัวสอบสัมภาษณ์ • ศึกษาข้อมูลของหน่วยงานที่จะไปสอบสัมภาษณ์ • รักษาสุขภาพกายและสุขภาพจิตให้แข็งแรง • วางแผนและศึกษาการเดินทางไปยังสถานที่ สอบสัมภาษณ์ • เตรียมเอกสารและเครื่องเขียนให้ครบถ้วน • เตรียมเสื้อผ้าที่เสริมบุคลิกและสุภาพเรียบร้อย • ฝึกซ้อมการพูดและการตอบค�าถาม เทคนิคการสัมภาษณ์ • ตอบค�าถามให้ชัดถ้อยชัดค�า ยิ้มแย้ม และเป็นมิตร • มีสัมมาคารวะและส�ารวมกิริยาท่าทาง • ตั้งใจฟังค�าถามอย่างมีมารยาท • ตอบค�าถามอย่างมีไหวพริบตรงประเด็นและมั่นใจ 114 งานอาชีพ 115 หากตองการเตรียมตัวในการสอบสัมภาษณ นักเรียนควรปฏิบัติ อยางไร (แนวตอบ สิ่งที่ควรปฏิบัติกอนการเขารับการสอบสัมภาษณ คือ จะตองรักษาสุขภาพกายและสุขภาพจิตใหแข็งแรง สมบูรณ ฝก บุคลิกภาพใหเหมาะสม มีการวางแผนการเดินทางกอนลวงหนา จัดเตรียมเอกสารใหครบถวนสมบูรณ สืบคนขอมูลเกี่ยวกับ หนวยงาน หรือตําแหนงงานนั้นๆ ซอมพูดสนทนากับผูอื่น รวมถึง เตรียมชุดที่สุภาพเรียบรอย) บูรณาการอาเซียน ครูอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับการเคลื่อนยายนักวิชาชีพในประเทศอาเซียน จากการตกลงกันเรื่องคุณสมบัติ หรือมาตรฐานในแตละวิชาชีพ (MRA) วา อาเซียนจะอํานวยความสะดวกในการเคลื่อนยายนักวิชาชีพ แตจะไมยอมรับ ใบอนุญาตประกอบวิชาชีพซึ่งกันและกัน โดยนักวิชาชีพตางดาวจะตองปฏิบัติ ตามกฎระเบียบภายในของประเทศที่จะเขาไปทํางาน ซึ่งคุณสมบัติของสถาปนิก ที่จะโยกยายการทํางานใน ASEAN คือ จบการศึกษาสถาปตยกรรมศาสตร หลักสูตร 5 ป มีใบอนุญาตเปนสถาปนิก มีประสบการณอยางนอย 10 ป นับตั้งแตจบการศึกษา ทํางานโดยมีใบอนุญาตอยางนอย 5 ป มีการพัฒนา วิชาชีพวิศวกรรมอยางตอเนื่อง ทํางานรับผิดชอบสถาปตยกรรมสําคัญอยางนอย 2 ป ไมเคยทําผิดมาตรฐานหรือจรรยาบรรณวิชาชีพ ปฏิบัติตามขอกําหนดของ สภาสถาปนิกอาเซียน ขั้นนํา ขั้นที่ 2 วางแผนปฏิบัติ • หากตองการสมัครงาน นักเรียนควรจัด เตรียมเอกสารใด (แนวตอบ เอกสารที่ตองจัดเตรียม เพื่อให การสมัครงานเปนไปอยางราบรื่น คือ รายละเอียดเกี่ยวกับประวัติสวนตัว ประวัติ การศึกษา ประสบการณในการทํางานที่ ผานมา (ถามี) สําเนาทะเบียนบาน บัตร ประจําตัวประชาชน วุฒิการศึกษา ใบรับรอง การผานงาน หรือใบรับรองการฝกงาน (ถามี) หลักฐานแสดงการพนภาวะทาง ทหาร รูปถายขนาด 1-2 นิ้ว) 13. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “ผูที่ตองการสมัครงาน สามารถเขาสูระบบการใชบริการจัดหางาน ทางอินเทอรเน็ตของกรมการจัดหางานไดที่ https://www.doe.go.th โดยเลือกหัวขอ E-Job แหลงหางานออนไลน ซึ่งมีวิธีปฏิบัติ ในการใชงานระบบ คือ คลิกที่เมนู “ลงทะเบียน สมาชิกใหม” เพื่อเขาสูหนาสมัครสมาชิก กรอกรายละเอียดตางๆ ใหครบถวน ตรวจสอบ อีเมล เพื่อรับรหัสปลดล็อก คลิกที่เมนู “เปด ใชงาน” ในหนาแรก แลวนํา Username รหัสผานและรหัสปลดล็อกที่ไดรับมากรอก กอนการเขาใชงานระบบในครั้งแรก และ ทําการ Login เขาสูระบบ เพื่อแกไข เพิ่มเติม ขอมูลตางๆ ที่ใชในการสมัครงาน” 14. ครูถามนักเรียนวา • นักเรียนจะมีแนวทางการเตรียมตัวเพื่อสอบ สัมภาษณอยางไรใหประสบความสําเร็จ (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T128

๒.๔ หลักการทํางาน การท�างานมีทั้งงานที่ท�าเฉพาะบุคคลและงานที่ท�าร่วมกับผู้อื่น การท�างานที่หลายคนปรารถนา คือ การท�างานอย่างมีความสุขและประสบความส�าเร็จอย่างราบรื่น มีความมั่นคงและก้าวหน้า ในชีวิต ดังนั้น จึงควรศึกษาแนวทางต่าง ๆ เพื่อการท�างาน ดังนี้ ๒.๕ การเปลี่ยนงาน การเปลี่ยนงานหรือการเปลี่ยนลักษณะงานที่ท�าเกิดจากหลายสาเหตุ มีทั้งต้องการความท้าทาย ความก้าวหน้า และผลตอบแทนที่สูงขึ้น รู้สึกเบื่อหน่าย ไม่ชอบสิ่งแวดล้อมในที่ท�างาน ไม่สามารถ ปรับตัวให้เข้ากับเพื่อนร่วมงานได้ ก่อนเปลี่ยนงานจึงควรมีข้อค�านึงถึง ดังนี้ 1. ทบทวนตนเอง ศึกษาและวางแผนตนเองทั้ง ในระยะสั้นและระยะยาว เพื่อไปสู่เป้าหมายของชีวิต 2. วางแผน วางแผนว่าจะหางานด้วยวิธีใดบ้าง ท�าเมื่อไร และอย่างไร โดยมีล�าดับขั้นตอนที่ชัดเจน ๓. ท�าความรู้จักหน่วยงานใหม่ หาประวัติและ ข้อมูล โดยเป็นข้อมูลที่ถูกต้อง พร้อมทั้งตรวจสอบ นโยบาย ความมั่นคง และสวัสดิการ 4. วิเคราะห์ความเสี่ยง วิเคราะห์ความเสี่ยงของ การท�างานในหน่วยงานเดิมและหน่วยงานใหม่ เพื่อหาว่าผลตอบแทนที่ได้รับมีความคุ้มค่าหรือไม่ 5. กลยุทธ์การเปลี่ยนงาน เปลี่ยนงานในช่วง เวลาที่เหมาะสม ตนเองมีความพร้อมในการ ปรับเปลี่ยน หน่วยงานมีความต้องการบุคลากร ในสาขาวิชาชีพนั้น ๆ เปาหมาย วางแผนการท�างานที่เป็นไปได้ เพื่อมุ่งสู่เป้าหมายที่ก�าหนดไว้ อย่างมีคุณภาพ มองโลกในแง่ดีและเชื่อว่า ทุกปัญหามีทางแก้ คิดในเชิงบวกและพร้อมที่จะ แก้ปัญหาเมื่อเกิดสถานการณ์ที่ ไม่คาดคิด โดยคิดหาวิธีแก้ปัญหา อย่างหลากหลาย ความสัมพันธ์ที่ดีกับผู้อื่น เป็นมิตรในการท�างานร ่วมกับ เพื่อนร่วมงาน จริงใจ และช่วยเหลือ เกื้อกูลกันในการท�างาน ความเพียรและความสามัคคี พยายามและอดทนในการท�างาน พร้อมทั้งท�างานด้วยความสามัคคี เพื่อให้งานมีประสิทธิภาพ พัฒนาตนเองอยู่เสมอ ฝึกฝนเพื่อพัฒนาและปรับปรุง ตนเอง ทั้งบุคลิกภาพ การท�างาน หมั่นเรียนรู้สิ่งใหม่ และก้าวทัน เทคโนโลยี การสื่อสาร สื่อสารกับทุกฝ ายอย ่างชัดเจน ใช้เครื่องมือในการสื่อสารได้อย่าง เหมาะสม ใช้ภาษาที่เข้าใจตรงกัน ๒ ๔ ๖ ๑ ๓ ๕ 114 งานอาชีพ 115 กิจกรรม สรางเสริม กิจกรรม ทาทาย เกร็ดแนะครู ครูอธิบายเพิ่มเติมใหนักเรียนฟงวา บุคคลแตละคนจะมีหลักการทํางาน ของตนเองที่แตกตางไปจากผูอื่น การมีประสบการณในทํางานมากๆ จะทําให สามารถสรางหลักการทํางานที่เหมาะสมกับตนเองไดอยางมีประสิทธิภาพ ดังนั้น จึงควรสรางประสบการณทํางาน รวมถึงหาขอมูลเกี่ยวกับหลักการทํางาน ที่หลากหลาย ตัวอยางขอมูลเกี่ยวกับหลักการทํางาน เชน • 7 วิธีทํางานใหสําเร็จ จาก https://www.krungsri.com/bank/th/ plearn-plearn/seven-ways-working-success.html • เทคนิคขั้นเทพสูการทํางานทรงประสิทธิภาพ จาก https://www. manpowerthailand.com/tris/content/detail/838 • หลักการทํางานโดยใชปรัชญาเปนแนวทาง จาก https://moneyhub. in.th/article/work-philosophy/ • 5 วิธีในการทํางานใหมีประสิทธิภาพมากขึ้น จาก https://www. hubbathailand.com/hubba-blog/5-ways-to-productive-work ใหนักเรียนแบงกลุม กลุมละเทาๆ กัน รวมกันคนหาและศึกษา ตัวอยางคลิปวิดีโอเกี่ยวกับการทํางานในรูปแบบตางๆ ตาม ความสนใจ 3 คลิป จากนั้นรวมกันสรุปถึงหลักการทํางานที่ไดรับ เขียนสรุปความสําคัญลงในกระดาษรายงาน สงครูผูสอน ใหนักเรียนเลือกคลิปวิดีโอตามความสนใจ 1 คลิป จากคลิป วิดีโอที่ไดคนหาและศึกษามาจากกิจกรรมสรางเสริม เพื่อนํามา วิเคราะหวาการทํางานในคลิปวิดีโอดังกลาว เปนการปฏิบัติงาน ตามหลักการทํางานหรือไม หากการปฏิบัติไมเปนไปตามหลักการ ทํางานจะเกิดปญหาใด และตองเพิ่มเติมหลักการทํางานในเรื่องใด เพื่อปองกันไมใหเกิดปญหาเหลานั้น จากนั้นออกมานําเสนอ หนาชั้นเรียน ขั้นนํา ขั้นที่ 2 วางแผนปฏิบัติ • “หากมีหลักการทํางานที่ดีจะสงผลใหการ ทํางานตางๆ ประสบความสําเร็จ” จาก ขอความนี้ นักเรียนเห็นดวยหรือไม อยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิด เห็นไดอยางอิสระ) • นักเรียนมีแนวทางอยางไรในการพัฒนา ตนเอง เพื่อใหสามารถทํางานรวมกับผูอื่น ไดอยางมีประสิทธิภาพ (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) • ปจจัยใดที่สงผลกระทบใหเกิดการเปลี่ยน งานมากที่สุด เพราะเหตุใดจึงเปนเชนนั้น (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) 15. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “การเปลี่ยนงานสามารถ เกิดขึ้นไดจากหลายสาเหตุ ซึ่งบุคคลแตละ บุคคลยอมมีสาเหตุในการเปลี่ยนงานที่ แตกตางกัน เชน เปลี่ยนงานเพราะตองการ เวลาสวนตัวที่เพิ่มมากขึ้น จากผลสํารวจ พบวา หลายคนมีความตองการเปลี่ยนงาน เพราะตองการยายมาทํางานใกลๆ ที่อยูอาศัย มากขึ้น ซึ่งอาจไมไดรับคาตอบแทนที่เพิ่มขึ้น งานที่ทําเปนตําแหนงงานเดิมๆ แตเหตุผล หลักในการเปลี่ยนงานก็คือตองการเวลา สวนตัวที่เพิ่มขึ้นเทานั้นเอง เปลี่ยนงาน เพราะตองการผลประโยชนที่ดีขึ้น มีคน จํานวนมากพยายามหางานที่จะเพิ่มผล ประโยชนในดานตางๆ นอกเหนือจาก เงินเดือนที่ไดรับโดยเฉพาะความแตกตาง ของสวัสดิการ เงินปนผลเงินสะสมที่มีความ งอกเงยมากกวา” นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T129

ขอสอบเนน การคิด 2. การเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยี การที่เทคโนโลยีมีการเปลี่ยนแปลง ท�าให้ธุรกิจรวมถึงอาชีพต่าง ๆ มีการ เปลี่ยนแปลงตามไปด้วย ปัจจุบันเป็นการ เริ่มต้นที่จะหลอมรวมกันทั้งเทคโนโลยี ปัญญาประดิษฐ์ หุ ่นยนต์ ความคิด สร้างสรรค์ นวัตกรรม และเชื่อมต่อข้อมูล ผ่านอินเทอร์เน็ต (Internet of Things) เพื่อให้เกิดระบบการท�างานที่มีประสิทธิภาพ ตามยุคสมัย โดยมีความคิดที่แตกต่าง ในเรื่องงานที่ท�าตามความสามารถ ไม่ยึดกับต�าแหน่ง มีการใช้เทคโนโลยี ปัญญาประดิษฐ์ และมีความคิดที่แตกต่าง เกี่ยวกับอาชีพให้สามารถท�างานร่วมกันได้ ó การเลือกใชเทคโนโลยีในงานอาชีพ งานอาชีพหลาย ๆ อย่างจ�าเป็นต้องอาศัยเทคโนโลยีที่เหมาะสม เพื่อให้งานมีประสิทธิภาพ และสะดวกรวดเร็วมากขึ้น ซึ่งเทคโนโลยีในปัจจุบันมีการเปลี่ยนแปลงและพัฒนาอยู่ตลอดเวลา โดยปัจจัยเกี่ยวกับเทคโนโลยีที่จะก�าหนดงานในอนาคต มีดังนี้ ๕ อาชีพที่กําลังจะจากไป เมื่อ AI เขามาแทน 1. ระบบอัตโนมัติของงานต่าง ๆ ระบบการท�างาน หลายอย่างถูกแทนที่ด้วยระบบอัตโนมัติ ระบบอัตโนมัติ จึงกลายเป็นเครื่องมือหลักในการท�างาน ในอนาคตระบบ อัตโนมัติจะได้รับการพัฒนาอย ่างต ่อเนื่องจนสามารถ ทดแทนแรงงานคนได้มากขึ้น เนื่องจากงานจ�านวนมาก เป็นงานที่ระบบอัตโนมัติสามารถเข้าไปจัดการงานแทนได้ งานบางอย่างเริ่มพัฒนาเพื่อใช้ระบบอัตโนมัติ อาชีพที่ อาจถูกทดแทนด้วยระบบอัตโนมัติมีทั้งอาชีพที่มีรายได้ต�่า และมีรายได้สูง ส่วนความคิดสร้างสรรค์ยังคงต้องใช้มนุษย์ จึงยากที่จะถูกทดแทนด้วยระบบอัตโนมัติ 116 งานอาชีพ 117 ระบบอัตโนมัติของงานต่าง ๆ 1 ขั้นสอน ขั้นที่ 3 ลงมือปฏิบัติ 1. ครูมอบหมายใหนักเรียนทําใบงานที่ 7.1.1 เรื่อง แนวทางการเขาสูอาชีพที่สนใจและเทคโนโลยี ที่จะเลือกใช 2. ครูใหนักเรียนจับคู เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรูจาก การอานใบงานของเพื่อน นักเรียนควรรู 1 ระบบอัตโนมัติ เปนระบบที่ทํางานไดเอง โดยทํางานตามโปรแกรมที่วางไว ซึ่งระบบการทํางานที่รูจักกันดี เชน ระบบตอบรับโทรศัพทอัตโนมัติ สวนในดาน อุตสาหกรรม ระบบควบคุมอัตโนมัติไดเขามามีบทบาทสําคัญมากขึ้นในการ พัฒนาวิธีการผลิตที่ชวยลดตนทุน สามารถควบคุมคุณภาพของการผลผลิตได ดีขึ้น เพิ่มกําลังการผลิต และทําใหการผลิตมีความนาเชื่อถือ ทําใหปจจุบันมี การมุงเนนการพัฒนาระบบสายงานการผลิตไปที่ระบบการผลิตแบบอัตโนมัติ (Automation System) โดยใชเครื่องจักรกลอัตโนมัติ (Automation Machine) ในการผลิตตั้งแตเริ่มตนจนถึงการจัดสง ผูที่ประกอบอาชีพในอนาคตจึงตองมี ความสามารถในการใชงานระบบอัตโนมัติ สามารถใชและปรับปรุงโปรแกรมให ระบบอัตโนมัติสามารถทํางานไดอยางมีประสิทธิภาพ การเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีสงผลตองานอาชีพอยางไร 1. เกิดการหลอมรวมกันทั้งเทคโนโลยี ปญญาประดิษฐ และหุนยนต 2. งานอาชีพไมจําเปนตองใชมนุษยในการทํางานอีกตอไป 3. ทําใหมนุษยตองฝกใชความคิดสรางสรรคมากยิ่งขึ้น 4. การทํางานทุกอยางจะใชระบบอัตโนมัติทั้งหมด (วิเคราะหคําตอบ ตอบขอ 1. เพราะการเปลี่ยนแปลงของ เทคโนโลยีไดสงผลทําใหอาชีพตางๆ เกิดการเปลี่ยนแปลงไปใน ทิศทางที่ดีขึ้น มีระบบการทํางานที่มีประสิทธิภาพตามยุคสมัย จากการที่เทคโนโลยีทุกอยางมาผสมผสานและพัฒนาเขาไวดวยกัน) ขั้นนํา ขั้นที่ 2 วางแผนปฏิบัติ 16. ครูถามนักเรียนวา • เทคโนโลยีมีความสําคัญตอการประกอบ อาชีพอยางไร หากไมไดนําเทคโนโลยีมา ใชในการทํางานจะสงผลกระทบอยางไร ตอการประกอบอาชีพในปจจุบัน (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) 17. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “ปญญาประดิษฐ หรือ Artifificial Intelligence (AI) เปนหนึ่งใน เทคโนโลยีที่นํามาใชในการทํางาน จัดเปน ศาสตรแขนงหนึ่งของวิทยาการคอมพิวเตอรที่ ตองการพัฒนาเครื่องจักรกลตางๆ ใหมีความ สามารถทางดานความคิด การตัดสินใจ และ มีพฤติกรรมที่ความคลายคลึงกับมนุษย เพื่อ แกปญหา หรือหาเหตุผลจากขอมูล หรือองค ความรูที่มีอยูแลวนํามาวิเคราะห แปลความ ใหไดผลสรุป หรือผลลัพธที่ถูกตอง และมี ความใกลเคียงกับการตัดสินใจของมนุษย มากที่สุด” ขั้นที่ 4 พัฒนาความรู้ ความเข้าใจ 3. ครูใหนักเรียนแตละคูสนทนาแลกเปลี่ยนความ รูซึ่งกันและกัน พรอมทั้งวิเคราะหขอมูลวามีสิ่ง ที่เหมือน หรือแตกตางกันในประเด็นใด นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T130

การคิด ขอสอบเนน การคิด 4. การเปลี่ยนแปลงของสถานที่ท�างาน เทคโนโลยี ที่พัฒนาอย่างต่อเนื่องท�าให้สถานที่ท�างานมีรูปแบบที่ เปลี่ยนแปลงไป มีความสะดวกมากขึ้น มีนวัตกรรมเพื่อ รองรับเทคโนโลยีระบบดิจิทัล และบุคคลต่าง ๆ ท�าให้ บุคคลที่แตกต่างกันสามารถท�างานร่วมกันได้จนเกิด เป็นวัฒนธรรมขององค์กร โดยมี HUB คือ สถานที่ ท�างานที่เน้นการมีสังคม มีทั้งพื้นที่ส่วนตัว พื้นที่ท�างาน ร่วมกัน และพื้นที่กิจกรรม และ CLUB คือ การท�า กิจกรรมเพื่อท�างานร่วมกัน แสดงความคิดเห็นกัน โดย ควบคุมจัดการงานด้วยตนเอง Be careful การใช้เทคโนโลยีในงานอาชีพต้องมีความระมัดระวังและ ตระหนักถึงเรื่องต่าง ๆ เพื่อไม่ให้เกิดผลกระทบตามมา เช่น • เทคโนโลยีไม่มีอารมณ์ความรู้สึกอาจท�าให้เกิดปัญหาในการ ท�างานร่วมกันได้ • เทคโนโลยีที่สร้างความสะดวกสบายในการท�างาน อาจส่ง ผลเสียต่อสิ่งแวดล้อมในระยะยาว ๓. การเปลี่ยนแปลงของประชากร โครงสร้างของประชากรเปลี่ยนแปลงไป คนรุ่นใหม่เข้าสู่วัยท�างานซึ่งมีพฤติกรรม ที่แตกต่างจากเดิม โดยคนรุ่นใหม่จะให้ ความส�าคัญเกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมของ สถานที่ท�างานระยะเวลาในการเดินทาง จากบ้านถึงที่ท�างานเวลาท�างานที่สามารถ ยืดหยุ ่นได้ การเปลี่ยนงานหรือการ ลาออกของคนรุ่นใหม่จึงมีมากขึ้นและ ส ่งผลต ่อการย้ายที่อยู ่อาศัย โดยคน รุ ่นใหม ่คิดว ่าเทคโนโลยีจะสร้างความ สะดวกสบายในการใช้ชีวิต รวมถึงเอื้อ ต่อการประกอบอาชีพด้วย 116 งานอาชีพ 117 แนวทางการวัดและประเมินผล ครูสามารถสังเกตพฤติกรรมการทํางานรายบุคคลและพฤติกรรมการทํางาน กลุม โดยศึกษาเกณฑการวัดและประเมินผลที่แนบทายแผนการจัดการเรียนรู หนวยการเรียนรูที่ 7 ขั้นประเมิน 1. ครูตรวจสอบผลการทําแบบทดสอบกอนเรียน เพื่อตรวจสอบความเขาใจกอนเรียนของนักเรียน 2. ครูตรวจสอบใบงานที่ 7.1.1 เรื่อง แนวทางการ เขาสูอาชีพที่สนใจและเทคโนโลยีที่จะเลือกใช 3. ครูประเมินผลระหวางการจัดกิจกรรมการเรียนรู จากการสังเกตพฤติกรรมการทํางานรายบุคคล พฤติกรรมการทํางานกลุม การนําเสนอผลงาน และการสังเกตคุณลักษณะอันพึงประสงค แบบสังเกตพฤติกรรมการท างานรายบุคคล ค าชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ลงในช่องที่ ตรงกับระดับคะแนน ลงชื่อ...................................................ผู้ประเมิน ............../.................../................ เกณฑ์การให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ าเสมอ ให้ 3 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง ให้ 1 คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 12-15 ดี 8-11 พอใช้ ต่ ากว่า 8 ปรับปรุง ล าดับที่ รายการประเมินระดับคะแนน 3 2 1 1 การแสดงความคิดเห็น 2 การยอมรับฟังความคิดเห็นของผู้อื่น 3 การท างานตามหน้าที่ที่ได้รับมอบหมาย 4 ความมีน้ าใจ 5 การตรงต่อเวลา รวม แบบสังเกตพฤติกรรมการท างานกลุ่ม ค าชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ลงในช่องที่ ตรงกับระดับคะแนน ล าดับที่ ชื่อ–สกุล ของนักเรียน การแสดง ความ คิดเห็น การยอมรับ ฟังคนอื่น การท างาน ตามที่ได้รับ มอบหมาย ความมี น้ าใจ การมี ส่วนร่วมใน การ ปรับปรุง ผลงานกลุ่ม รวม 15 คะแนน 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 ลงชื่อ...................................................ผู้ประเมิน ............./.................../............... เกณฑ์การให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ าเสมอ ให้ 3 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง ให้ 1 คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 12-15 ดี 8-11 พอใช้ ต่ ากว่า 8 ปรับปรุง ขั้นสรุป ขั้นที่ 5 สรุป 1. ครูขออาสาสมัคร 2-3 คน ที่เลือกอาชีพตางกัน ออกมาเขียนแนวทางการเขาสูอาชีพและ การนําเทคโนโลยีมาใชในการประกอบอาชีพ ที่เลือก จากนั้นครูและนักเรียนรวมกันตรวจสอบ ความถูกตองและแสดงความคิดเห็นเพิ่มเติม 2. ครูและนักเรียนรวมกันสรุปความรู เรื่อง สูโลก อาชีพ แนวทางการเขาสูอาชีพ และการเลือก ใชเทคโนโลยีในงานอาชีพ 3. ครูตรวจสอบความรู ความเขาใจของนักเรียน จากการนําเสนอผลการวิเคราะห วิจารณ และ การสรุปความรู ขั้นสอน ขั้นที่ 4 พัฒนาความรู้ ความเข้าใจ 4. ครูใหนักเรียนแตละคูรวมกันศึกษาความ แตกตางและสิ่งที่นาสนใจที่พบจากการอาน ใบงาน เพื่อใหมีขอมูลและความรูในเรื่องตางๆ ที่เพิ่มมากขึ้น การเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีในงานอาชีพไดสงผลให ประชากรเปลี่ยนแปลงไปหรือไม อยางไร (แนวตอบ สงผลใหประชากรเปลี่ยนแปลงไป เนื่องจากเทคโนโลยี ที่เปลี่ยนแปลงทําใหเกิดความสะดวกสบายมากยิ่งขึ้น เกิดความ ยืดหยุนในการทํางาน ประชากรที่เปนคนรุนใหมจึงตองการการ ทํางานในรูปแบบใหมๆ ทั้งในเรื่องของเวลาทํางาน สถานที่ทํางาน การบริหารจัดการ รวมถึงการนําเทคโนโลยีมาใชในงานอาชีพอยาง เหมาะสม เพื่อใหเกิดประโยชนสูงสุด) นํา สอน สรุป ประเมิน T131

ขอสอบเนนการคิด ô ประสบการณ ในอาชีพ ประสบการณ์ ในการประกอบอาชีพเป็นอีกสิ่งส�าคัญที่จะช่วยให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ ได้ฝึก ปฏิบัติงานต่าง ๆ ในอาชีพที่สนใจ ช่วยในการค้นหาความถนัด การสร้างประสบการณ์ ในอาชีพ เพื่อเตรียมพร้อมเข้าสู่อาชีพในอนาคต โดยประสบการณ์ ในอาชีพ มีดังนี้ ๔.๑ การจําลองอาชีพ การจ�าลองอาชีพเป็นการจัดกิจกรรมที่ให้ผู้เรียนได้เรียนรู้เสมือนจริงเกี่ยวกับอาชีพ ฝึกให้เกิด ทักษะการท�างาน เห็นแนวทางในการประกอบอาชีพ การจ�าลองอาชีพมีหลายแนวทาง เช่น T i p แหล่งเรียนรู้เพื่ออาชีพในฝันเสมือนจริง ปัจจุบันมีแหล่งเรียนรู้เพื่อให้ได้รู้จักกับบทบาทอาชีพของผู้ ใหญ่ในรูปแบบเสมือนจริง สามารถสวม บทบาทการประกอบอาชีพต่าง ๆ โดยมีอุปกรณ์ ให้ ได้ลองจับ อีกทั้งยังมีการสร้างเมืองจ�าลอง สิ่งปลูกสร้าง สถานประกอบการ ร้านค้า ยานพาหนะ มีความแปลกใหม่และปลอดภัย ผู้ที่เข้าไปในเมืองจ�าลองจะได้รับ ประสบการณ์ ในการประกอบอาชีพเหมือนอยู่ในโลกความจริง มีการท�างานและสร้างรายได้ มีระบบเศรษฐกิจ ของตนเอง เป็นการสร้างความตระหนักในการประกอบอาชีพได้เป็นอย่างดี เช่น KidZania Bangkok การแสดงบทบาทสมมติ บทบาทสมมติที่ผู้เรียนได้แสดงจะท�าให้ ผู้เรียนได้ศึกษาความรู้สึก กระบวนการคิด วิธีการปฏิบัติงานของอาชีพนั้น ๆ จากการ ร่วมแสดงในสถานการณ์สมมติที่ใกล้เคียง กับความเป็นจริง การจัดนิทรรศการ นิทรรศการจะแสดงผลงาน สินค้า หรือ กิจกรรมประชาสัมพันธ์ข้อมูลและความรู้ เกี่ยวกับอาชีพ แบ่งเป็น ๓ รูปแบบ ได้แก่ นิทรรศการถาวร นิทรรศการชั่วคราว และ นิทรรศการเคลื่อนที่ 11๘ งานอาชีพ 11๙ ร่วมแสดงในสถานการณ์สมมติที่ใกล้เคียง ของตนเอง เป็นการสร้างความตระหนักในการประกอบอาชีพได้เป็นอย่างดี เช่น KidZania Bangkok 1 2 ขั้นนํา (แบบกระบวนการปฏิบัติ) ขั้นที่ 1 สังเกตและรับรู้ 1. ครูสนทนากับนักเรียนเกี่ยวกับอาชีพตางๆ ที่ นักเรียนสนใจ พรอมทั้งใหนักเรียนอธิบาย เหตุผลที่ทําใหตนสนใจในอาชีพเหลานี้ 2. ครูนําภาพ หรือเปดคลิปวิดีโอเกี่ยวกับการ ประกอบอาชีพตางๆ ใหนักเรียนดู 3. ครูถามนักเรียนวา • จากภาพ หรือคลิปวิดีโอที่ครูนํามาใหดูนั้น บุคคลดังกลาวกําลังปฏิบัติสิ่งใด (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) • การกระทําของบุคคลในภาพ หรือบุคคล ในคลิปวิดีโอสื่อถึงอาชีพใด เพราะเหตุใด จึงเปนเชนนั้น (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) • อาชีพของบุคคลในภาพ หรือบุคคลในคลิป วิดีโอมีลักษณะ หรือรูปแบบวิธีการทํางาน อยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) • บุคคลในภาพ หรือบุคคลในคลิปวิดีโอมี คุณลักษณะที่ดีตออาชีพของตนเองหรือไม (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) 4. ครูใหนักเรียนศึกษา เรื่อง ประสบการณ ในอาชีพและคุณลักษณะที่ดีตออาชีพ จาก หนังสือเรียน หนวยการเรียนรูที่ 7 หรือศึกษา เพิ่มเติมจากอินเทอรเน็ต 5. ครูใหนักเรียนศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับประสบการณ ในอาชีพและคุณลักษณะที่ดีตออาชีพ จาก PowerPoint ม.6 หนวยการเรียนรูที่ 7 นักเรียนควรรู 1 สถานการณสมมติ เปนสถานการณที่ชวยในการฝกใหเกิดการแสดงออก ตามสถานการณที่กําหนด กอใหเกิดเปนประสบการณ สามารถนําไปประยุกต ใชกับอาชีพตางๆ ไดในอนาคต โดยสถานการณสมมติจะทําใหแสดงออกถึง ความคิด ความรูสึก ทัศนคติในการประกอบอาชีพตางๆ ในสถานการณนั้นๆ ซึ่งสถานการณสมมติมีขอดีหลายประการ เชน ชวยใหเกิดความเขาใจในตนเอง มากยิ่งขึ้น ทั้งในเรื่องของความชอบ ความถนัด และความสามารถ ไดฝกวางแผน การทํางานและทํางานรวมกับผูอื่นไดอยางมีประสิทธิภาพ ไดเรียนรูการปฏิบัติ งานของอาชีพนั้นๆ อยางละเอียด 2 KidZania Bangkok เปนศูนยการเรียนรูและความบันเทิงสําหรับเด็ก เนนใหเด็กไดรับประสบการณการเรียนรูผานการเลนดวยกิจกรรมในรูปแบบ ของการสวมบทบาทสมมติ การทํางานในแตละอาชีพ สรางแรงบันดาลใจในการ ประกอบอาชีพที่ใฝฝนในอนาคต หากตองการจําลองอาชีพเพื่อใหไดรับประสบการณในอาชีพ นักเรียนควรปฏิบัติอยางไร เพราะเหตุใด (แนวตอบ ควรทําการจําลองอาชีพ โดยการจัดนิทรรศการ หรือ การแสดงบทบาทสมมติเกี่ยวกับอาชีพตางๆ ที่สนใจ เพราะการ จัดนิทรรศการสามารถจัดแสดงผลงานตางๆ รวมถึงนําเสนอ ขอมูลและความรูที่หลากหลาย สวนการแสดงบทบาทสมมติ จะไดลงมือปฏิบัติงานจริง ทําใหรูสึกถึงการประกอบอาชีพนั้นๆ จากสถานการณที่เสมือนจริงมากที่สุด) นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T132

ขอสอบเนน การคิด õ อาชีพ เพื่ออนา¤µ เทคโนโลยีที่พัฒนามีผลต ่อการเกิด อาชีพใหม่ ๆ ท�าให้เกิดอาชีพที่ส�าคัญ ซึ่งมี ความต้องการสูงในอนาคต จึงควรรู้จักอาชีพ เพื่อเตรียมพร้อมในการประกอบอาชีพ โดย ๕ อาชีพ เพื่ออนาคต มีดังนี้ คนรุนใหมตองการทํางานอยาง อิสระ ธุรกิจนิยมลดคาใชจาย ดวยการจางคนภายนอกแทน พนักงานประจํา ทําใหปจจุบัน ประเทศไทยมีผูประกอบอาชีพ ฟรีแลนซเปนจํานวนมาก ซึ่งมี แนวโนมสูงขึ้นในอนาคต ਌Ңͧ¸ØáԨ นักทองเที่ยวตางชาติเขามา ทองเที่ยวในประเทศไทย มากขึ้นในแตละป โดยสราง รายได ใหประเทศเปนอยาง มาก ธุรกิจจึงเริ่มปรับตัวเพื่อ รองรับนักทองเที่ยวที่มากขึ้น ¼ÙŒàªÕèÂǪÒÞ¡Ò÷‹Í§à·ÕèÂÇ ñ ความสามารถ ทางดานภาษา ò ความสามารถ ในการวิเคราะห ขอมูลขนาดใหญ ó การคิด เชิงวิพากษ ô ความรู ใน หลากหลาย ศาสตร õ ความสามารถ ทางการสื่อสาร ดานวัฒนธรรม õ ·Ñ¡ÉÐËÅÑ¡ ในการเตรียมตัวเขาสู อาชีพในอนาคต นÑกบรÔËาร¤วามสÑมพÑน¸ ÃÐËÇ‹Ò§»ÃÐà·È นÑกวÔเ¤ราÐˏ ข้อมูÅ Bigdata ในยุคที่ขอมูลเขาถึงไดงายและรวดเร็ว จําเปนตองมีการวิเคราะห ขอมูลจํานวนมาก เพื่อนํา มาใช ใหเหมาะสมกับเทรนด การตลาด ใหบริษัทดําเนิน ธุรกิจและตัดสินใจไดอยาง มีประสิทธิภาพ นÑกการµÅา´ออนäÅนรÐËว่าง»รÐเทÈ งานขายเปนงานที่มีอยูอยางตอเนื่อง โดยในอนาคตแพลตฟอรมออนไลน จะเติบโตขึ้นมาก จึงจําเปนตองมี นักการตลาดออนไลน เพื่อวางแผน กลยุทธทางการตลาดออนไลน ใหเหมาะสม บริษัทใหญๆ มักมีสาขาที่ ตางประเทศ จึงตองมีการประสาน งานและรักษาความสัมพันธ เพื่อปองกันและแกไข ความขัดแยงที่อาจเกิดขึ้น ใหมีความสัมพันธอันดี 11๘ งานอาชีพ 11๙ “พลอยสื่อสารไดกับทุกเชื้อชาติและใชไดหลายภาษา สามารถ วิเคราะหขอมูลและแสดงความคิดเห็นไดอยางสรางสรรค” พลอย ยังขาดทักษะใดในการเตรียมตัวเขาสูอาชีพในอนาคต 1. การคิดเชิงวิพากษ 2. ความรูในหลากหลายศาสตร 3. ความสามารถทางการสื่อสารดานวัฒนธรรม 4. ความสามารถในการวิเคราะหขอมูลขนาดใหญ (วิเคราะหคําตอบ ตอบขอ 2. เพราะสื่อสารไดกับทุกเชื้อชาติเปน ความสามารถทางการสื่อสารดานวัฒนธรรม สามารถวิเคราะห ขอมูลเปนความสามารถในการวิเคราะหขอมูลขนาดใหญ และ แสดงความคิดเห็นไดอยางสรางสรรคเปนการคิดเชิงวิพากษ) เกร็ดแนะครู ครูอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับอาชีพเพื่ออนาคตใหนักเรียนฟงวา อาชีพเพื่อ อนาคตมีความสําคัญเปนอยางมาก เพราะหากอาชีพที่เราทํานั้นเปนที่ตองการ ในอนาคต จะทําใหเราเกิดความมั่นคงในการทํางาน หรือในสายงานอาชีพนั้นๆ นอกจากนี้ ยังเปนผูที่มีความรูพื้นฐานในดานนั้นๆ เปนอยางดีตั้งแตตน สงผลให ไมจําเปนตองเปลี่ยนงานบอยๆ ทั้งยังสามารถเรียนรูเพิ่มพูนความรูในสายงาน เดิมของตนไดอยางตอเนื่อง ตัวอยางอาชีพในอนาคต เชน นักวิเคราะหขอมูล ผูสรางอวัยวะจากสเต็มเซลล นักบําบัดโซเชียลมีเดีย ที่ปรึกษาสกุลเงินดิจิทัล วิศวกรบริหารจัดการขยะ วิศวกรออกแบบโครงสรางสามมิติ นักพัฒนา AR ผูดูแลควบคุมโดรนรับสงขอมูล นักฟนฟูพื้นที่สีเขียว แพลนเนอรชวงสุดทาย ของชีวิต ขณะเดียวกัน อาชีพดั้งเดิมหลายๆ อาชีพ ก็ยังคงมีความสําคัญอยู ไมวาจะเปนนักแสดง คนปรุงอาหาร ชางฝมือตางๆ ขั้นนํา ขั้นที่ 1 สังเกตและรับรู้ 6. ครูถามนักเรียนวา • นักเรียนควรปฏิบัติตนอยางไร หากตองการ มีประสบการณในอาชีพที่สนใจ (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ เชน ควรสรางประสบการณ ในอาชีพ โดยการจําลองอาชีพ เชน การจัด นิทรรศการ การแสดงบทบาทสมมติ หรือ การจัดกิจกรรมอาชีพ เชน การจัดทําโครง งานอาชีพ การจัดตั้งบริษัทจําลอง การจัด กิจกรรมฝกทักษะอาชีพแบบทวิภาคี) • “การเสริมสรางประสบการณในอาชีพที่ดี จะสงผลใหการประกอบอาชีพในอนาคต ประสบความสําเร็จ” จากขอความนี้ นักเรียน เห็นดวยหรือไม อยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) 7. ครูใหนักเรียนศึกษา เรื่อง 5 อาชีพ เพื่ออนาคต ในกรอบ Know More จากหนังสือเรียน หนวย การเรียนรูที่ 7 8. ครูถามนักเรียนวา • จากการศึกษา เรื่อง 5 อาชีพ เพื่ออนาคต มี อาชีพใดที่นักเรียนสนใจหรือไม อยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) • เพราะเหตุใดปจจุบันผูคนสวนใหญจึงหัน มาใหความสนใจที่จะประกอบอาชีพเปน เจาของธุรกิจเพิ่มมากขึ้น (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T133

ขอสอบเนนการคิด ๔.๒ กิจกรรมอาชีพ การท�ากิจกรรมอาชีพจะช่วยฝึกทักษะกระบวนการในอาชีพได้ ทั้งยังช่วยสร้างประสบการณ์ และความมั่นใจในการประกอบอาชีพในอนาคต กิจกรรมอาชีพที่นิยมจัดในสถานศึกษา เช่น ๕ คุณลักษณะที่ดีต่ออาชีพ การประกอบอาชีพโดยการท�างานอย่างมีประสิทธิภาพ ได้รับการยอมรับจากผู้ที่ร่วมงานด้วย จะท�าให้สามารถท�างานได้อย่างมีความสุขรวมถึงการมีสุขภาพที่แข็งแรงจะมีส่วนช่วยให้การท�างาน เป็นไปอย่างราบรื่น ผู้ประกอบอาชีพจึงควรยึดหลักคุณธรรมและจริยธรรม รวมถึงค่านิยมในการ ประกอบอาชีพ ดังนี้ การจัดท�าโครงงานอาชีพ โครงงานอาชีพที่สามารถจัดท�า ได้ทั้งรายบุคคลหรือกลุ่ม เช่น โครงงานจ�าหน่ายน�้าสมุนไพร โครงงานให้บริการขนส่งพัสดุ การจัดตั้งบริษัทจ�าลอง การท�ากิจกรรมเป็นกลุ่ม โดย ท�างานอย่างมีแบบแผนและเป็น ระบบธุรกิจ ฝึกการบริหารงาน เช่นธุรกิจแฟรนไชส์ชานมไข่มุก บริษัทผลิตและจ�าหน ่ายสินค้า ที่ท�าด้วยมือ การจัดกิจกรรมฝึกทักษะ อาชีพแบบทวิภาคี กิจกรรมที่จัดร่วมกันระหว่าง สถานศึกษาและองค์กรธุรกิจ เช่น เป็นพนักงานขายสินค้า ตามห้างสรรพสินค้า เป็น พนักงานเสิร์ฟอาหารตามร้าน อาหาร 120 งานอาชีพ 121 การจัดตั้งบริษัทจ�าลอง1 การที่บุคคลหนึ่งไดรับการยอมรับจากผูรวมงาน แสดงใหเห็น วาบุคคลนั้นมีคุณลักษณะที่ดีตออาชีพหรือไม เพราะเหตุใด (แนวตอบ เปนบุคคลที่มีคุณลักษณะที่ดีตออาชีพ เพราะหาก เปนบุคคลที่ไมมีคุณลักษณะที่ดีตออาชีพ มักจะมีแนวโนมที่จะไม ไดรับการยอมรับจากผูรวมงาน ซึ่งการมีคุณลักษณะที่ดีตออาชีพ เปนการที่บุคคลที่มีคุณธรรมและจริยธรรมในการทํางาน และ สามารถนําคุณธรรมและจริยธรรมมาประยุกตใชในการทํางานได อยางเหมาะสม เพื่อใหสามารถทํางานรวมกับผูอื่นไดอยางราบรื่น) ขั้นนํา ขั้นที่ 1 สังเกตและรับรู้ 9. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “ทวิภาคี เปนการจัดการ ศึกษาในรูปแบบหนึ่งที่เกิดจากขอตกลง ระหวางสถานศึกษา หรือสถาบันการศึกษา กับสถานประกอบการ ในเรื่องการจัดหลักสูตร การจัดการเรียนการสอน การจัดการฝกอาชีพ การวัดและการประเมินผล ซึ่งนักเรียนจะใช เวลาสวนหนึ่งเรียนในสถานศึกษา หรือสถาบัน และเรียนภาคปฏิบัติในสถานประกอบการ ซึ่งนักเรียนสามารถนําความรูเกี่ยวกับทวิภาคี มาใชในการจัดกิจกรรมฝกทักษะอาชีพแบบ ทวิภาคี ซึ่งจะชวยใหนักเรียนเกิดประสบการณ ในอาชีพเพิ่มมากยิ่งขึ้น” 10. ครูถามนักเรียนวา • นักเรียนคิดวาตนเองมีคุณลักษณะที่ดีตอ อาชีพที่สนใจจะประกอบในอนาคตหรือไม อยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) 11. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “คุณลักษณะเฉพาะ ในการประกอบอาชีพตางๆ ลวนมีความ แตกตางกัน ดังนั้น กอนการประกอบอาชีพ นักเรียนจึงตองทําการสํารวจตนเองวามี คุณลักษณะเฉพาะและคุณลักษณะที่ดีตอ อาชีพที่สนใจหรือไม เชน แพทย ตองมีความรู และทักษะในการวินิจฉัยโรค วิธีการรักษาโรค ยารักษาโรค การสังเกต การตัดสินใจ และการ ใชเครื่องมือในการรักษาโรคผูที่จะประกอบ อาชีพแพทยควรมีคุณลักษณะเปนผูที่มีความ รับผิดชอบสูง มีความอดทน และละเอียด รอบคอบ ตองจบการศึกษาสาขาแพทยศาสตร บัณฑิตและมีใบประกอบโรคศิลป” นักเรียนควรรู 1 บริษัทจําลอง เปนการจําลองรูปแบบวิธีการดําเนินงานของบริษัท เพื่อให ผูเรียนมีโอกาสไดเรียนรูระบบการทํางานแบบเสมือนจริงกอนที่จะสําเร็จการ ศึกษาและเรียนรูการทํางานจริงในรูปแบบการทําธุรกิจ การทดลองการทํางาน จริงในทุกกระบวนการ ตั้งแตขั้นตอนการวางแผนการทํางาน การลงมือ ปฏิบัติงาน และการประเมินผลงาน รวมถึงการแกปญหาตางๆ ที่อาจเกิดขึ้น จากการปฏิบัติงาน ซึ่งในชีวิตจริงอาจไมสามารถแกไขได การจัดตั้งบริษัทจําลอง เปนกิจกรรมหนึ่งที่จะทําใหผูเรียนจะไดสัมผัสกับประสบการณจริงที่ไมสามารถ หาซื้อไดจากในหองเรียน สื่อ Digital ศึกษาเพิ่มเติมเพื่อทํากิจกรรมเกี่ยวกับอาชีพที่สนใจ ไดที่ https://happyschoolbreak.com/events/list/ นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T134

กิจกรรม เสริมสรางคุณลักษณะอันพึงประสงค ๕.๑ คุณธรรมและจริยธรรมในการประกอบอาชีพ การประกอบอาชีพอย่างมีคุณธรรมและจริยธรรมจะช่วยให้การท�างานในอาชีพประสบผลส�าเร็จ ได้เร็วขึ้น ๕.๒ ค่านิยมในการประกอบอาชีพ ค่านิยม คือ สิ่งที่ยึดถือว่าดีงาม ควรค่าแก่การปฏิบัติ ค่านิยมของตนเองจึงเป็นอีกสิ่งที่ส�าคัญ ที่จะท�าให้ท�างานได้อย่างมีประสิทธิภาพและมีความสุขค่านิยมในการประกอบอาชีพมี ๒ ลักษณะ ดังนี้ ค่านิยมภายนอกตัวงาน เป็นการให้คุณค่าแก่สิ่งแวดล้อมอื่น ๆ นอกจากตัวงานเช่นความมั่นคงใน การท�างานค่าจ้างสวัสดิการสังคม ในที่ท�างาน ความสัมพันธ์กับเพื่อน ร่วมงาน การมีเวลาให้ครอบครัว การมีเวลาพักผ่อนที่เพียงพอให้กับ ตนเอง 1. มีความขยัน ท�างานอย่างตั้งใจและกระตือรือร้น ให้งานส�าเร็จลุล่วงตามเป้าหมาย 2. มีความรับผิดชอบ ให้ความส�าคัญกับก�าหนด เวลาในการท�างานและท�างานได้อย่างมีคุณภาพ ๓. มีความอดทน ไม่ท้อถอยเมื่อเจอปัญหา หรืออุปสรรคในการท�างาน 4. มีความซื่อสัตย์สุจริต ทั้งต่อตนเอง เพื่อน ร่วมงาน และหน่วยงานที่ท�างานด้วย 5. มีความเมตตากรุณา ให้ความช่วยเหลือ เกื้อกูล เห็นอกเห็นใจผู้อื่น และมีน�้าใจเอื้อเฟื้อ 6. มีวินัยในการท�างาน ปฏิบัติตนตามกฎ ระเบียบข้อบังคับของหน่วยงานอย่างเต็มที่ 7. มีความสามัคคี ปฏิบัติงานอย ่างร ่วมมือ ร่วมใจกัน รับฟังความคิดเห็นของผู้อื่น คุณธรรมและ จริยธรรม ในการประกอบอาชีพ ค่านิยมภายในตัวงาน เป็นการให้คุณค่าแก่งานว่างานนั้น มีคุณค ่าอย ่างไร เช่น น่าสนใจ ท้าทายความสามารถ ท�าให้เกิด การเรียนรู้ ได้สร้างสรรค์สิ่งใหม ่ ได้แสดงศักยภาพของตนเองอย่าง เต็มที่เกิดความภาคภูมิใจในผลงาน เกิดอุดมการณ์ ในงานที่ท�า ค่านิยม ในการประกอบอาชีพ 120 งานอาชีพ 121 มีคุณค ่าอย ่างไร ท้าทายความสามารถ สวัสดิการ 1 2 นักเรียนควรรู 1 ทาทายความสามารถ การประกอบอาชีพโดยการทํางานที่ทาทายกับความ สามารถของตน จะทําใหผูประกอบอาชีพมีความพยายามในการทํางานเพิ่มขึ้น รูจักการแสวงหาความรู และเสริมสรางทักษะในดานตางๆ อยางเหมาะสม เมื่อไดรับมอบหมายใหทําในสิ่งที่ยาก หรือสิ่งที่ไมเคยทํา หรือมีการตั้งเปาหมาย ที่ทาทาย ใหคิดเสมอวา เปนโอกาสที่มีคุณคาตอการยกระดับสติปญญาและ ความสามารถในการทํางานใหสูงยิ่งขึ้น ซึ่งการเผชิญหนากับความทาทาย มีหลายวิธี เชน การมีสติในการทํางาน ทั้งงานของตนเองและงานที่ทํารวมกับ ผูอื่น มีความใจเย็นในการปฏิบัติงาน ยอมรับการเปลี่ยนแปลงตางๆ ที่อาจ เกิดขึ้นได 2 สวัสดิการ เปนผลประโยชนอื่นๆ ที่นายจางมอบใหแกลูกจางนอกเหนือ จากเงินเดือน เชน คาสงเคราะหการเลาเรียนของบุตร ประกันชีวิตกลุม เงินชวยคาครองชีพ รถรับสงพนักงาน ใหนักเรียนแบงกลุม กลุมละเทาๆ กัน รวมกันศึกษาเพิ่มเติม เกี่ยวกับเทรนดอาชีพของคนรุนใหม จากนั้นสรุปความรูที่ไดรับ จากการศึกษาลงในกระดาษรายงาน พรอมทั้งสงตัวแทนกลุมละ 1 คน ออกมานําเสนอผลงานใหเพื่อนชมหนาชั้นเรียน โดยครูอธิบาย เพิ่มเติมใหนักเรียนฟงวา โลกในปจจุบันมีการเปลี่ยนแปลงอยู ตลอดเวลา ซึ่งการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นไดสงผลกระทบตอการ ประกอบอาชีพของผูคนในสังคม โดยเฉพาะคนรุนใหมที่สามารถ ปรับตัวไดทันกับยุคสมัยที่เปลี่ยนแปลงและสรางอาชีพใหมๆ ให เกิดขึ้นอยูเสมอ การมีความรูเกี่ยวกับเทรนดอาชีพของคนรุนใหม จะทําใหการเตรียมตัวเขาสูอาชีพมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น (กิจกรรมนี้สรางเสริมคุณลักษณะดานซื่อสัตยสุจริต ใฝเรียนรู และมุงมั่นในการทํางาน) ขั้นนํา ขั้นที่ 1 สังเกตและรับรู้ 12. ครูเปดคลิปวิดีโอเกี่ยวกับการประกอบอาชีพ ตางๆ ใหนักเรียนดู 13. ครูถามนักเรียนวา • จากคลิปวิดีโอที่ครูนํามาใหดูนั้น บุคคล ดังกลาวมีคุณธรรมและจริยธรรมในการ ประกอบอาชีพหรือไม เพราะเหตุใด (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) 14. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “คุณธรรมในการทํางาน เปนลักษณะนิสัยที่ดีที่ควรประพฤติปฏิบัติใน การประกอบอาชีพ คุณธรรมสําคัญที่จะชวยให การทํางานประสบความสําเร็จมีหลายประการ เชน ความมีสติสัมปชัญญะ ความซื่อสัตย สุจริต ความขยันหมั่นเพียร ความมีระเบียบ วินัย ความรับผิดชอบ ความมีนํ้าใจ ความ ประหยัด ความสามัคคี สวนจริยธรรมใน การทํางาน เปนสิ่งที่นํามาซึ่งความสุข ความ เจริญในการทํางานและการดํารงชีวิต เรียกอีก อยางหนึ่งวา “มงคล 38 ประการ” ซึ่งมงคล ชีวิตที่เกี่ยวของกับการทํางานมีหลายประการ เชน ชํานาญในวิชาชีพของตน (มงคลชีวิต ขอที่ 8) เปนการนําความรูที่ไดศึกษาเลาเรียน ฝกฝน อบรมมาปฏิบัติใหเกิดความชํานาญ จนสามารถยึดเปนอาชีพได ระเบียบวินัย (มงคลชีวิตขอที่ 9) การฝกกาย วาจาใหอยู ในระเบียบวินัยที่สังคม หรือสถาบันวางไว เปนแบบแผน กลาววาจาดี (มงคลชีวิต ขอที่ 10) คือ วจีสุจริต 4 ประการ ไดแก ความจริง คําประสานสามัคคี คําสุภาพและ คํามีประโยชน” นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T135

งานอาชีพที่มีประสิทธิภาพจะเป็นงานที่สร้างงานสร้างรายได้ให้กับผู้ประกอบอาชีพ ทั้งยังสร้างประโยชน์อื่น ๆ ให้แก่คนในสังคมอีกด้วย การมีแนวทางเพื่อเข้าสู่อาชีพที่ตนเองสนใจ จะท�าให้มีความพร้อมและสามารถประกอบอาชีพได้อย่างมีคุณภาพและมีความสุข นอกจากนี้ การรู้จักเลือกใช้เทคโนโลยีให้เหมาะสมกับงานก็เป็นปัจจัยที่ส�าคัญในการประกอบอาชีพ รวมถึง การมีคุณลักษณะที่ดีต่ออาชีพ เพื่อให้การเข้าสู่ โลกอาชีพและการปฏิบัติงานเป็นไปอย่างราบรื่น สรุป นอกจากนี้ ยังมีค่านิยมทางสังคมอื่น ๆ ที่อาจมีผลต่อความคิดในการเลือกประกอบอาชีพ 1. เชื่อฟังผู้ใหญ่ ในบางครั้งอาจท�าให้ขาดบรรยากาศการท้าทายใน การคิดหาค�าตอบ โดยเกิดจากการได้รับการบอก ให้เชื่อในสิ่งต่าง ๆ จึงเกิดส�านวนเช่นอาบน�้าร้อน มาก่อนสอนหนังสือสังฆราช สอนจระเข้ให้ว่ายน�้า เดินตามหลังผู้ ใหญ่หมาไม่กัด 2. ความสนิทสนม ในบางครั้งการแข ่งขันที่เกิดขึ้นในการประกอบ อาชีพหรือการท�างาน อาจเป็นการแข่งขันกันที่ ความสนิทสนมจึงควรวางตัวให้เหมาะสมโดยยึด ความถูกต้องเป็นหลัก เพื่อให้ประสบความส�าเร็จ ในการท�างานได้อย่างภาคภูมิใจ ๓. การท่องจ�าความรู้ การมีความรู้นั้นเป็นสิ่งที่ดีแต่การฝึกกระบวนการ คิดจะท�าให้ความรู้ที่มีนั้นยั่งยืน การฝึกฝนการคิด ต่าง ๆ เพื่อให้เกิดวิธีคิด จึงเป็นเรื่องที่ส�าคัญกว่า การมีความรู้แบบท่องจ�า เพื่อให้สามารถน�าไป ประยุกต์ ใช้ในงานที่เปลี่ยนแปลงไปได้ 4. การเลียนแบบ บางครั้งแนวคิดตะวันตกที่คิดว่าดีมีการน�ามา เลียนแบบให้เกิดขึ้นในสังคมไทยแต่ไม่เหมาะกับ สังคมไทยทั้งหมด จึงต้องระมัดระวังในการ เลียนแบบ โดยการเลือกเฉพาะส่วนที่เหมาะสม มาประยุกต์ ใช้ ให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุด 5. การคิดและการอ่าน สังคมในชีวิตประจ�าวันที่อาศัยอยู ่ส ่วนใหญ ่จะ เน้นการพูดและการฟัง ท�าให้ขาดการคิดและ การอ่านจึงท�าให้ขาดความสนใจด้านองค์ความรู้ งานที่นิยมท�าจึงควรเป็นงานที่เกิดจากความคิด ไม่ ใช่งานที่เกิดจากการเลียนแบบ ค่านิยมที่ควร ระมัดระวัง 122 งานอาชีพ 12๓ กิจกรรม สรางเสริม กิจกรรม ทาทาย คิดจะท� แต่การฝึกกระบวนการ การเลียนแบบ 1 2 ใหนักเรียนสืบคนขอมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับคานิยมที่เหมาะสมใน การประกอบอาชีพ โดยสามารถสืบคนขอมูลจากแหลงการเรียนรู ที่หลากหลาย จากนั้นนําขอมูลที่ไดมาแลกเปลี่ยนเรียนรูซึ่งกันและ กันกับเพื่อนรวมชั้นเรียน พรอมทั้งสรุปเกี่ยวกับคานิยมที่เหมาะสม ในการประกอบอาชีพ ลงในกระดาษรายงาน สงครูผูสอน ใหนักเรียนแบงกลุม กลุมละเทาๆ กัน รวมกันแสดงบทบาท สมมติ เพื่อถายทอดประสบการณในอาชีพ โดยจะตองนําเสนอ เนื้อหาเกี่ยวกับการเลือกใชเทคโนโลยีในการประกอบอาชีพและ คุณลักษณะที่ดีตออาชีพ จากนั้นออกมาแสดงบทบาทสมมติให เพื่อนชมหนาชั้นเรียน กลุมละ 10 นาที ขั้นสอน ขั้นที่ 2 ทําตามแบบ 1. ครูใหนักเรียนแบงกลุม กลุมละเทาๆ กัน ให นักเรียนแตละกลุมรวมกันเลือกอาชีพที่สนใจ 1 อาชีพ ซึ่งจะตองเปนอาชีพที่ไมซํ้ากัน เพื่อ นํามาแสดงบทบาทสมมติ 2. ครูใหนักเรียนแตละกลุมแบงหนาที่ความ รับผิดชอบตามความถนัดและความสามารถ ของแตละบุคคล โดยครูเปนผูใหคําปรึกษา เกี่ยวกับการวางแผนแบงหนาที่ของสมาชิก ในแตละกลุม ขั้นนํา ขั้นที่ 1 สังเกตและรับรู้ 15. ครูถามนักเรียนวา • เพราะเหตุใดบุคคลที่ตองการประกอบอาชีพ จึงตองมีคานิยมในการประกอบอาชีพที่ดี (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) • หากขาดคานิยมในการประกอบอาชีพที่ดี จะสงผลกระทบตอการทํางานอยางไร (แนวตอบ นักเรียนสามารถแสดงความคิดเห็น ไดอยางอิสระ) 16. ครูอธิบายเพิ่มเติมวา “ปจจัยที่เกี่ยวของกับ โครงสรางทางคานิยมประกอบดวยคุณลักษณะ สําคัญหลายประการ เชน จุดมุงหมายของ ชีวิตและการประกอบอาชีพ การรับรู เกียรติ และชื่อเสียงของอาชีพ ทัศนคติตออาชีพตางๆ ความเขาใจในอาชีพของสังคม ขอมูลจริยธรรม ในการทํางาน ความตองการเปลี่ยนแปลง ความตองการกฎเกณฑ ความตองการการ สนับสนุน การใหความชวยเหลือ ความตองการ อํานาจ ความมั่นคง และความปลอดภัย ในการทํางาน” นักเรียนควรรู 1 การฝกกระบวนการคิด เปนการฝกที่สามารถฝกฝนไดโดยตลอด ตั้งแต วัยเรียนจนถึงวัยทํางาน เพราะการคิดเปนพื้นฐานสําคัญในการปฏิบัติงานตางๆ ชวยใหทราบขอเท็จจริง รูเหตุผลเบื้องตนของสิ่งที่เกิดขึ้น ไดเขาใจความเปนมา ของเหตุการณทั้งหมด เพื่อนํามาใชในการตัดสินใจแกปญหาหรือตัดสินใจ ในเรื่องตางๆ ไดอยางถูกตอง การคิดอยางมีกลยุทธมีวิธีการ คือ มีเปาหมายที่ ทาทายใหกับตนเองเสมอ คิดใหไกลกวาเดิมเสมอ คิดใหรอบดานกวาเดิมเสมอ และฝกตัดสินใจลวงหนาอยูในใจเสมอ 2 การเลียนแบบ เปนพฤติกรรมอยางหนึ่งของมนุษยที่เกิดจากการสังเกต และทําตามพฤติกรรมของบุคคลที่ตนสังเกต ซึ่งอาจเปนพฤติกรรมที่ดี หรือ พฤติกรรมที่ไมดีก็ได ดังนั้น ในการเลียนแบบพฤติกรรมตางๆ จึงควรเลือก เลียนแบบเฉพาะพฤติกรรมที่ดีและนํามาประยุกตใชใหเหมาะสมกับตนเอง นํา นํา สอน สรุป ประเมิน T136

สรé างสรร¤ì ¾Ñ²¹Ò¡ÒÃàÃÕ¹ÃéÙกÔ¨กรรม ตอนที่ ๑ ค�าชี้แจง : ให้นักเรียนปฏิบัติกิจกรรมเป็นรายบุคคล โดยเขียนตอบตามที่ก�าหนด ตอนที่ ๒ ค�าชี้แจง : ให้นักเรียนปฏิบัติกิจกรรมรายบุคคล เพื่อจัดท�ารายงานการศึกษาค้นคว้า เรื่อง อาชีพยุคใหม่ ที่สนใจ โดยปฏิบัติตามขั้นตอนที่ก�าหนด เรื่อง ¤วามรู้เกี่ÂวกÑบงานอาชีพ ใบมอบหมายงานที่ 7.1 ๑. นักเรียนจะเข้าสู่อาชีพที่สนใจได้อย่างไร ๒. นักเรียนมีแนวทางในการพัฒนาบุคลิกภาพเพื่อประกอบอาชีพอย่างไร ๓. จะปฏิบัติตนอย่างไรเพื่อให้การประกอบอาชีพที่เลือกมีความมั�นคงและก้าวหน้า ๔. หากต้องการสมัครงานควรเตรียมตัวอย่างไรและขั้นตอนการสมัครงานมีอะไรบ้าง ๕. นักเรียนจะใช้เทคนิคใดในการสัมภาษณ์งาน เพราะเหตุใด ๖. นักเรียนจะปรับตัวให้เท่าทันเทคโนโลยีที่มีผลต่องานอาชีพอย่างไร ๗. จะสร้างให้ตนเองมีประสบการณ์ ในอาชีพได้อย่างไร ๘. คุณลักษณะที่ดีที่มีความจ�าเป็นต่ออาชีพมีอะไรบ้าง ๙. ค่านิยมในการประกอบอาชีพมีผลต่อการเลือกอาชีพของนักเรียนอย่างไร ๑๐. การประกอบอาชีพให้ประสบความส�าเร็จและมีความสุขควรปฏิบัติอย่างไร ๑. ส�ารวจความสนใจ ความถนัด ความสามารถ และวิเคราะห์ SWOT ของตนเอง ๒. ค้นคว้าข้อมูลเกี่ยวกับอาชีพต่าง ๆ แล้วเลือกอาชีพยุคใหม่ที่สนใจ ๑ อาชีพ ๓. ระบุเหตุผลที่สนใจอาชีพที่เลือก ข้อมูลเกี่ยวกับอาชีพ ข้อดี ข้อเสีย รวมถึงลักษณะของอาชีพที่ท�าให้ เป็นอาชีพยุคใหม่ ๔. จัดท�ารูปเล่มรายงานและน�าเสนอผลงานหน้าชั้นเรียน ๕. ครูและเพื่อน ๆ ร่วมกันแสดงความคิดเห็น 122 งานอาชีพ 12๓ กิจกรรม 21st Century Skills 1. ใหนักเรียนแบงกลุม กลุมละเทาๆ กัน คนควาขอมูลเกี่ยวกับ อาชีพเพื่ออนาคต จากนั้นใหนําขอมูลที่ไดจากการศึกษามา แลกเปลี่ยนเรียนรูซึ่งกันและกัน พรอมทั้งเลือกอาชีพที่นาสนใจ เพื่อนํามาเปรียบเทียบกัน และนําเสนอขอมูลใหเพื่อนกลุมอื่น ฟงหนาชั้นเรียน 2. ใหนักเรียนแตละกลุมฟงขอมูลที่เพื่อนกลุมอื่นออกมานํามาเสนอ จากนั้นชวยกันสังเกตและวิเคราะหขอมูลเกี่ยวกับอาชีพเพื่อ อนาคตของกลุมตนเองวามีความใกลเคียงกับขอมูลที่เพื่อน ออกมานําเสนอหรือไม หากมีความแตกตางกัน ขอมูลของเพื่อน กลุมใดมีความนาเชื่อถือมากกวากัน เพราะเหตุใดจึงเปนเชนนั้น 3. ครูและนักเรียนรวมกันสรุปขอมูลเกี่ยวกับอาชีพเพื่ออนาคต โดยสรุปประเด็นสําคัญลงในกระดาษรายงาน นําสงครูผูสอน เกร็ดแนะครู ครูอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับอาชีพยุคใหมใหนักเรียนฟงวา อาชีพยุคใหม เปนอาชีพที่เกิดขึ้นใหมและคนรุนใหมมีความตองการที่จะประกอบอาชีพนั้นๆ รวมถึงความตองการของตลาดแรงงานในอนาคตที่เพิ่มสูงขึ้นอยางตอเนื่อง อาชีพยุคใหมสวนใหญจะมีความเกี่ยวของกับเทคโนโลยี เชน นักโปรแกรมเมอร นักการตลาดออนไลน นักพัฒนาซอฟตแวร นักพัฒนาเกมออนไลน สวน นักวิเคราะหขอมูลจะเปนอีกอาชีพหนึ่งที่มีแนวโนมความตองการของตลาดสูงขึ้น เชนเดียวกัน สวนธุรกิจสินคาออนไลนยังคงขยายตัวอยางตอเนื่อง แตอาจ ตองมีการปรับตัว หรือเปลี่ยนแปลงรูปแบบการดําเนินงานใหม โดยเนนการขาย ไอเดียและความคิดสรางสรรคเปนหลัก เพื่อใหสินคามีความโดดเดน มีลักษณะ เฉพาะตัว และมีความแตกตางจากรานคาทั่วๆ ไป ขั้นสอน ขั้นที่ 2 ทําตามแบบ 3. ครูใหนักเรียนแตละกลุมสืบคนขอมูลเพิ่มเติม เกี่ยวกับวิธีการปฏิบัติงานของอาชีพที่เลือก โดยอาจสังเกตจากภาพ หรือคลิปวิดีโอ จากนั้น นํามาแสดงบทบาทสมมติสั้นๆ กลุมละไมเกิน 5 นาที และใหเพื่อนกลุมอื่นทายอาชีพจากการ ไดชมการแสดงบทบาทสมมติ ขั้นที่ 3 ทําเองโดยไมมีแบบ 4. จากอาชีพที่แตละกลุมเลือกไว ครูใหนักเรียน แตละกลุมทําโครงงาน เรื่อง อาชีพของฉัน โดยสืบคนขอมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับอาชีพตางๆ ในประเด็นที่ครูกําหนดให คือ แนวทางการ เขาสูอาชีพ การเลือกใชเทคโนโลยีในงาน อาชีพ ประสบการณในอาชีพ และคุณลักษณะ ที่ดีตออาชีพ 5. ครูใหนักเรียนแตละกลุมรวมกันปฏิบัติตาม โครงงาน เรื่อง อาชีพของฉัน ตามหนาที่ที่ไดรับ มอบหมาย โดยชวยกันปฏิบัติตามขั้นตอน อยางเครงครัด ขั้นที่ 4 ฝกให้เกิดความชํานาญ 6. ครูใหนักเรียนแตละกลุมนําโครงงาน เรื่อง อาชีพของฉันที่ไดทํามาแลกเปลี่ยนเรียนรู กับเพื่อนกลุมอื่นๆ ในชั้นเรียน โดยชวยกัน อานและวิเคราะหขอมูลในโครงงานของเพื่อน พรอมทั้งจดบันทึกประเด็นที่จะตองพัฒนา ปรับปรุง แกไข เพื่อใหการจัดทําโครงงานมี ความสมบูรณมากยิ่งขึ้น โดยครูจะคอยสังเกต พฤติกรรมการทํางานของนักเรียน นํา สอน สรุป ประเมิน T137

กิจกรรม Mini Project ค�าชี้แจง : ให้นักเรียนปฏิบัติกิจกรรมเป็นกลุ่มโดยปฏิบัติงานตาม ที่ก�าหนด เรื่อง แนวทางเข้าสู่อาชีพ ใบมอบหมายงานที่ 7.2 ๑. ให้นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละเท่า ๆ กัน ร่วมกันเลือกอาชีพที่สนใจ ๓ อาชีพ ๒. สมาชิกในกลุ่มร่วมกันศึกษาแนวทางการเข้าสู่อาชีพทั้ง ๓ อาชีพ จากแหล่งการเรียนรู้ที่หลากหลาย ๓. สมาชิกในกลุ่มร่วมกันค้นคว้าข้อมูลเกี่ยวกับอาชีพที่เลือกในประเด็นที่ก�าหนดให้ ดังนี้ • คุณสมบัติของผู้ประกอบอาชีพ • ลักษณะของงาน • แนวทางการเข้าสู่อาชีพ • เทคโนโลยีที่ใช้ ในอาชีพ • การสร้างประสบการณ์ก่อนประกอบอาชีพ • รายได้และผลตอบแทน รวมถึงสัมภาษณ์ผู้ที่ประกอบอาชีพและบันทึกภาพการปฏิบัติงานของอาชีพดังกล่าว ๔. วิเคราะห์สมาชิกในกลุ่มแต่ละคนว่า เหมาะสมกับอาชีพที่เลือกอาชีพใดมากที่สุด โดยเรียงล�าดับอาชีพ ที่เหมาะสมมากที่สุดไปยังอาชีพที่เหมาะสมน้อยที่สุด พร้อมบอกเหตุผล ๕. บันทึกสาระส�าคัญน�าเสนอผลงานในรูปแบบที่น่าสนใจ ๖. ครูและสมาชิกกลุ่มอื่น ๆ ร่วมกันแสดงความคิดเห็นอย่างสร้างสรรค์ 124 ขั้นสอน ขั้นที่ 4 ฝกให้เกิดความชํานาญ 7. ครูใหนักเรียนแตละกลุมนําขอมูลที่เพื่อนกลุม อื่นไดทําการวิเคราะหและสรุปใหมาพัฒนา ปรับปรุง แกไขโครงงาน เรื่อง อาชีพของฉัน ของกลุมตนเองใหมีความสมบูรณมากยิ่งขึ้น ขั้นสรุป ขั้นที่ 5 สรุป 1. ครูและนักเรียนรวมกันสรุปความรู เรื่อง การสรางประสบการณในอาชีพและคุณลักษณะ ที่ดีตออาชีพ 2. ครูใหนักเรียนแตละกลุมสงตัวแทนกลุมละ 1-2 คน ออกมานําเสนอโครงงาน เรื่อง อาชีพ ของฉัน จากนั้นใหเพื่อนรวมชั้นเรียนรวมกัน เสนอแนะเพิ่มเติม 3. ครูใหนักเรียนทําแบบทดสอบหลังเรียน หนวย การเรียนรูที่ 7 เรื่อง งานอาชีพ ขั้นประเมิน 1. ครูตรวจสอบผลการทําแบบทดสอบกอนเรียน เพื่อตรวจสอบความเขาใจกอนเรียนของนักเรียน 2. ครูตรวจชิ้นงาน/ภาระงาน (รวบยอด) รายงาน โครงงาน เรื่อง อาชีพของฉัน 3. ครูตรวจสอบความรู ความเขาใจของนักเรียน จากการนําเสนอผลการวิเคราะห วิจารณ และ การสรุปความรู 4. ครูประเมินผลระหวางการจัดกิจกรรมการเรียนรู จากการสังเกตพฤติกรรมการทํางานกลุม การนําเสนอผลงาน และการสังเกตคุณลักษณะ อันพึงประสงค แนวทางการวัดและประเมินผล ครูสามารถสังเกตพฤติกรรมการทํางานกลุมและประเมินชิ้นงาน/ภาระงาน (รวบยอด) โดยศึกษาเกณฑการวัดและประเมินผลที่แนบทายแผนการจัดการ เรียนรู หนวยการเรียนรูที่ 7 1. ใหนักเรียนสืบคนขอมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับเทคโนโลยีตางๆ ที่นํามา ใชในการประกอบอาชีพ จากนั้นเลือกเทคโนโลยีที่สนใจ หรือ เทคโนโลยีที่ไดรับความนิยมตามความสนใจ 1 ชนิด พรอมทั้ง อธิบายเหตุผลในการเลือกสืบคนขอมูลเกี่ยวกับเทคโนโลยี ดังกลาว 2. ศึกษาคนควาขอมูลเกี่ยวกับเทคโนโลยีที่เลือกอยางละเอียด โดยศึกษาในประเด็นสําคัญตางๆ คือ ลักษณะของเทคโนโลยี วิธีการใชงาน ประโยชนที่ไดรับ ความปลอดภัยในการใชงาน 3. ทดลองนําเทคโนโลยีดังกลาวมาใชในการทํางาน เพื่อใหเกิด ความชํานาญและเชี่ยวชาญในการใชงานเทคโนโลยี 4. สาธิตวิธีการใชงานเทคโนโลยีดังกลาวใหเพื่อนชมหนาชั้นเรียน พรอมทั้งอธิบายในประเด็นที่กําหนดให แบบประเมิน กิจกรรม รายงานโครงงาน เรื่อง อาชีพของฉัน รายการ ประเมิน เกณฑ์การประเมิน (ระดับคุณภาพ) ระดับ ดีมาก (4) ดี (3) พอใช้ (2) ปรับปรุง (1) คุณภาพ 1. การวางแผน ท าโครงงาน วางแผนท าโครงงานได้ ถูกต้อง 13-15 ขั้นตอน วางแผนท าโค รงง านได้ ถูกต้อง 9-12 ขั้นตอน วางแผนท าโครงงานได้ ถูกต้อง 5-8 ขั้นตอน วางแผนท าโครงงานได้ ถูกต้อง 1-4 ขั้นตอน ดีมาก ดี พอใช้ ปรับปรุง 2. การด าเนินงาน ตามแผน โครงงาน ด าเนินงานตามแผน โครงงานที่ก าหนดไว้ ถูกต้อง ครบถ้วน ด าเนินงานตามแผน โครงงานที่ก าหนดไว้ ถูกต้อง ครบถ้วน เป็นส่วนใหญ่ ด าเนินงานตามแผน โครงงานที่ก าหนดไว้ ถูกต้องบางส่วน ไม่ด าเนินงานตามแผน โครงงานที่ก าหนดไว้ 3. การเลือกและใช้ อุปกรณ์ เครื่องมือ เครื่องใช้อย่าง เหมาะสม เลือกและใช้อุปกรณ์ เครื่องมือเครื่องใช้ได้อย่าง เหมาะสม เลือกและใช้อุปกรณ์ เครื่องมือเครื่องใช้ได้อย่าง เหมาะสมเป็นส่วนใหญ่ เลือกและใช้อุปกรณ์ เครื่องมือเครื่องใช้ได้อย่าง เหมาะสมเป็นบางส่วน เลือกและใช้อุปกรณ์ เครื่องมือเครื่องใช้ ไม่เหมาะสม 4. การใช้พลังงาน และทรัพยากร อย่างคุ้มค่า การใช้พลังงานและ ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าได้ อย่างถูกต้อง เหมาะสม การใช้พลังงานและ ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าได้ อย่างถูกต้อง เหมาะสมเป็น ส่วนใหญ่ การใช้พลังงานและ ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า อย่างถูกต้อง เหมาะสม เป็นบางส่วน การใช้พลังงานและ ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าได้ อย่างไม่ถูกต้อง ไม่ เหมาะสม 5. คุณธรรมและ ลักษณะนิสัยใน การท างาน มีคุณธรรมและลักษณะ นิสัยในการท างาน มีคุณธรรมและลักษณะนิสัย ในการท างานเป็นส่วนใหญ่ มีคุณธรรมและลักษณะ นิสัยในกา รท าง านเป็น บางส่วน ไม่มีคุณธรรมและลักษณะ นิสัยในการท างาน 6. ประเด็นของ อาชีพที่เลือก ประเด็นของอาชีพที่เลือกมี ข้อมูลถูกต้อง เหมาะสม ครบถ้วน ประเด็นของอาชีพที่เลือกมี ข้อมูลถูกต้อง เหมาะสมเป็น ส่วนใหญ่ ประเด็นของอาชีพที่เลือกมี ข้อมูลถูกต้อง เหมาะสม เป็นบางส่วน ประเด็นของอาชีพที่เลือก มี ข้ อ มู ลไ ม่ ถู ก ต้ อง ไ ม่ เหมาะสม เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 21-24 ดีมาก 17-20 ดี 12-16 พอใช้ ต่ ากว่า 12 ปรับปรุง แบบสังเกตพฤติกรรมการท างานกลุ่ม ค าชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ลงในช่องที่ ตรงกับระดับคะแนน ล าดับที่ ชื่อ–สกุล ของนักเรียน การแสดง ความ คิดเห็น การยอมรับ ฟังคนอื่น การท างาน ตามที่ได้รับ มอบหมาย ความมี น้ าใจ การมี ส่วนร่วมใน การ ปรับปรุง ผลงานกลุ่ม รวม 15 คะแนน 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 ลงชื่อ...................................................ผู้ประเมิน ............./.................../............... เกณฑ์การให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ าเสมอ ให้ 3 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง ให้ 1 คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 12-15 ดี 8-11 พอใช้ ต่ ากว่า 8 ปรับปรุง นํา สอน สรุป ประเมิน T138

บรรณาน ุ กรม กระทรวงศึกษาธิการ ส�ำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. ๒๕๕๑. ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพและเทคโนโลยี.กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตร แห่งประเทศไทย. เคลซี่, จอห์น. ๒๕๕๑. เรียนรู้และใช้งานเครื่องมืองานช่างอย่างถูกวิธี. กรุงเทพมหานคร : ซีเอ็ดยูเคชั่น. ชัชวาล  อรวงศ์ศุภทัต. ๒๕๕๘. เคล็ดลับท�ำงานดี เป็น Somebody ที่ (องค์กร) ต้องการ. กรุงเทพมหานคร : เพชรประกาย. ณภัทร  ทองแย้ม. ๒๕๕๑. แกะผักสลักลาย. กรุงเทพมหานคร : บอสส์การพิมพ์. ทิศนา แขมมณี. ๒๕๕๗. ศาสตร์การสอน : องค์ความรู้เพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ. กรุงเทพมหานคร : ส�ำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. ธนภัทร  รุ่งธนาภิรมย์. ๒๕๕๗. พื้นฐานธุรกิจ. กรุงเทพมหานคร : แอทโฟร์พริ้นท์. พิภพ  อุดร. ๒๕๖๐. ปรากฏการณ์ 4.0 ธุรกิจบนเส้นทางใหม่. กรุงเทพมหานคร : มติชน. ภิเษก  ชัยนิรันดร์. ๒๕๕๖. E-Commerce และ Online Marketing. กรุงเทพมหานคร : โปรวิชั่น. ศิระ  จันทร์สวาสดิ์. ๒๕๕๓. คู่มืองานช่างในบ้าน ช่างไม้ในบ้าน. กรุงเทพมหานคร : อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์ พับลิชชิ่ง. ศูนย์ส ่งเสริมการพัฒนาความรู้ตลาดทุน ตลาดหลักทรัพย์แห ่งประเทศไทย. ๒๕๕๖. คู่มือเงินทองต้อง วางแผน ตอน ก้าวสู่การเป็นเจ้าของกิจการ. กรุงเทพมหานคร : เมจิกเพรส. สมพงษ์  บัวแย้ม. ๒๕๖๑. สุดยอดสัตว์เลี้ยงท�ำเงิน. กรุงเทพมหานคร : ทานตะวัน. สุพัสดา  ศรีอุดร และสมัย  ศรีอุดร. ๒๕๕๑. การร้อยมาลัยดอกไม้สด. กรุงเทพมหานคร : วาดศิลป์. อนุศักดิ์  ฉิ่นไพศาล. ๒๕๕๗. ความรู้เกี่ยวกับงานอาชีพ. กรุงเทพมหานคร : ซีเอ็ดยูเคชั่น. อาภา  จงจิตต์. ๒๕๕๐. การแกะสลักผักสดและผลไม้. กรุงเทพมหานคร : ทิพยวิสุทธิ์. Busch,Akiko. 1984. Product Design. HongKong: ToppanPrinting. Smith, D. M. 1984. DO-IT-YOURSELF MANUAL. NorthSydney: MurdochBooks. สื่ออิเล็กทรอนิกส์ ปศุสัตว์, กรม. ๒๕๕๓. วัตถุดิบอาหารสัตว์. (ออนไลน์). สืบค้นเมื่อ ๒๐ กันยายน ๒๕๖๒. จากhttp://www.dld. go.th/nutrition/Nutrition_Knowledge/nutrition_1.html _______. ๒๕๖๐. โครงการเกษตรทฤษฎีใหม่การเลี้ยงเป็ด. (ออนไลน์). สืบค้นเมื่อ ๑๕ สิงหาคม ๒๕๖๒. จาก http://royal.dld.go.th/webnew/images/IDP/2560/1/1.3/7.pdf T139

ไทยโพสต์. ๒๕๖๐. อาชีพมาแรงในอนาคต. (ออนไลน์). สืบค้นเมื่อ ๑๖ ตุลาคม ๒๕๖๒. จาก http://www.thaipost.net/main/detail/40556 ศูนย์วิจัยและพัฒนาประมงน�้ำจืด เชียงใหม่. ๒๕๕๔. การเลี้ยงปลาทอง. (ออนไลน์). สืบค้นเมื่อ ๒๘ กันยายน ๒๕๖๒. จากhttp://www.sher:es.go.th/if_chiangmai/Goldsh/goldsh2.html ศูนย์ส่งเสริมและฝึกอบรมการเกษตรแห่งชาติมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. ๒๕๕๔. การเลี้ยงกบ. (ออนไลน์). สืบค้นเมื่อ ๒๐ กันยายน ๒๕๖๒. จากhttp://www.ku.ac.th/agri/frog/index.html ส�ำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ. ๒๕๕๔. การท�ำงานอย่างไรให้มีความสุข. (ออนไลน์). สืบค้น เมื่อ ๓ ตุลาคม ๒๕๖๒. จากhttp://www.thaihealth.or.th/healthcontent/article/13294 ส�ำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์. ๒๕๖๑. แกะสลัก : ศาสตร์แห่งการใช้มีดและ(ฝี)มือ. (ออนไลน์). สืบค้นเมื่อ ๓ กรกฎาคม ๒๕๖๒. จาก http://www.creativethailand.org/article/trend/31977/fruitcarving TerraBKK ข่าวอสังหาริมทรัพย์. ๒๕๖๐. ๔ ปัจจัยที่เทคโนโลยี จะเป็นตัวก�ำหนดการท�ำงานในทศวรรษ ถัดไป. (ออนไลน์). สืบค้นเมื่อ ๓ กรกฎาคม ๒๕๖๒. จาก http://www.terrabkk.com/news/ 179905/เทคโนโลยี-อนาคต T140

การงานอาชีพ หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน ÕÐ.- ม.๖ มนตรี สมไร่ขิง เพ็ญพร ประมวลสุข ปัญญา สังข์ภิรมย์ วรรณี วงศ์พานิชย์ ศิริรัตน์ ฉัตรศิขรินทร ดร.สถิตย์พงษ์ มั่นหลำ ปัณณวัฒน์ สุรกีรติกุล มนตรี สมไร่ขิง เพ็ญพร ประมวลสุข ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๖ กลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพ ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ www.aksorn.com บริษัท อักษรเจริญทัศน์ อจท. จำกัด 142 ถนนตะนาว เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร 10200 โทร./แฟกซ์ 0 2622 2999 (อัตโนมัติ 20 คู่สาย) www.aksorn.com Aksorn ACT หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน การงานอาชีพ ม. ๖มนตรี สมไร่ขิง และคณะ นร. การงานอาชีพ ม.6 ISBN : 978 - 616 - 203 - 959 - 1 72.- ĎéêòÿÐĀèÓćâïāíùĆēüÐāòċòĄñèòĈśÑüÖùĘāèĀÐíăðíŞċüÐÙè  úèĀÖùĆüċòĄñè òāñöăÙāíĆĔèßāè ÐāòÖāèüāÙĄí ð ġ ÙĀĔèðĀçñð÷ąÐøāêŒæĄē ġ ÐôćŚðùāòÿÐāòċòĄñèòĈśÐāòÖāèüāÙĄí ċôŚðèĄĔ ×ĀãíăðíŞčãñ éòăøĀæ üĀÐøòċ×òăÜæĀ÷èŞ ü×æ ×ĘāÐĀã ùĘāúòĀéĎÙśêòÿÐüéÐāò×ĀãÐāòċòĄñèòĈśäāðúôĀÐùĈäòČÐèÐôāÖÐāò÷ąÐøāÑĀĔèíĆĔèßāè íćæç÷ĀÐòāÙ ĝĠĠĜčãñðĄčÓòÖùòśāÖċèĆĔüúāäāðæĄēéòăøĀæÐĘāúèãČôÿðĄëĈśċòĄñéċòĄñÖëĈśäòö× ČôÿéòòâāçăÐāò ãĀÖèĄĔ   ëĈśċòĄñéċòĄñÖ Ĝ èāñðèäòĄùðďòŚÑăÖ    ĝ ë÷ċíĒÜíò êòÿðöôùćÑ    Ğ èāñêŠÜÜā ùĀÖÑŞïăòðñŞ    ğ èāÖöòò⥠öÖ÷ŞíāèăÙñŞ    Ġ èāÖ÷ăòăòĀäèŞØĀäò÷ăÑòăèæò    ġ ãòùåăäñŞíÖøŞðĀēèúôĘā    Ģ èāñêŠââöĀáèŞùćòÐĄòäăÐćô   ëĈśäòö× Ĝ ò÷×üðÑöĀÜ ùćöòòâòĀÐøŞ    ĝ ë÷ ãòċéÜÜā ðÿčèÙĀñ    Ğ èāÖùāöÐćúôāé ôā÷èĀèæŞ   éòòâāçăÐāò èāñùðċÐĄñòäă ïĈŚòÿúÖøŞ éòăøĀæÑüòĀéòüÖöŚā ÓâÿëĈśäòö×ČôÿéòòâāçăÐāòãĀÖÐôŚāö ċêŢèëĈśðĄÓćâùðéĀäăċêŢèďê äāðúôĀÐċÐâàŞČôÿċÖĆēüèďÑæĄēùĘāèĀÐÖāèÓâÿÐòòðÐāòÐāò÷ąÐøāÑĀĔèíĆĔèßāèÐĘāúèã ÚąēÖďãś æĘāúèśāæĄēäòö×íă×āòâāÓćâïāíČôÿéòòâāçăÐāòúèĀÖùĆüċôŚðèĄĔĎúśðĄÓöāðåĈÐäśüÖČôÿðĄÓćâïāí ĎèÐāò×ĀãÐāòċòĄñèòĈśäāðúôĀÐùĈäò úāÐúèĀÖùĆüċôŚðèĄĔðĄÑśüéÐíòŚüÖéòăøĀæ×ÿêòĀéêòćÖČÐśďÑČôÿùŚÖúèĀÖùĆüæĄēêòĀéêòćÖČôśö Ďúśùåāè÷ąÐøā ĎèÐòâĄðĄċèĆĔüúāďðŚåĈÐäśüÖ ďðŚċúðāÿùð ðĄëôċùĄñäŚüÐāòċòĄñèòĈś ÐŚüĎúśċÐăã ëôċùĄñúāñäŚüÐāò÷ąÐøā Óćâçòòð ×òăñçòòð ČôÿÓöāððĀēèÓÖÑüÖÙāäă éòăøĀæñăèãĄĎúś ùĘāèĀÐÖāèÓâÿÐòòðÐāòÐāò÷ąÐøāÑĀĔèíĆĔèßāèåüãåüèòāñÙĆēüüüÐ×āÐéĀÜÙĄêòÿÐā÷ÐĘāúèã úèĀÖùĆüċòĄñè Čôÿíòśüð×ÿċòĄñÐċÐĒéúèĀÖùĆüæĄē×ĘāúèŚāñæĀĔÖúðã ČôÿÙãĎÙśÓŚāċùĄñúāñĎúśÐĀé ùåāè÷ąÐøā    èāñÙĀñâòÖÓŞ ôăðêřÐăääăùăè  ÐòòðÐāòëĈś×ĀãÐāòéòăøĀæüĀÐøòċ×òăÜæĀ÷èŞü×æ×ĘāÐĀã flêÐúôĀÖ úèĀÖùĆüċòĄñè òāñöăÙāíĆĔèßāè ÐāòÖāèüāÙĄíČôÿċæÓčèčôñĄ ð  ġ   9 786162 039591 คู่มือครู บร. วิทยาศาสตร์ ม.2 ล.1 300.- 8 858649 121349 สร้างอนาคตเด็กไทย ด้วยนวัตกรรมการเรียนรู้ระดับโลก ม.๖ ปัญญา สังข์ภิรมย์ ใช้ประกอบการสอนคู่กับหนังสือเรียน คู่มือครู อจท. เพิ่ม คำแนะนำการใช้ เพิ่ม คำอธิบายรายวิชา เพิ่ม Pedagogy เพิ่ม Teacher Guide Overview เพิ่ม Chapter Overview เพิ่ม ข้อสอบเน้นการคิด เพิ่ม กิจกรรม 21 Century Skills st คู่มือครู นร.การงานอาชีพ ม.6 300.- 8 858649 147905 ราคานี้เป็นของฉบับคู่มือครูเท่านั้น >> ราคาเล่มนักเรียนโปรดดูจากใบสั่งซื้อของ อจท. บริษัท อักษรเจริญทัศน์ อจท. จำกัด 142 ถนนตะนาว เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร 10200 โทร. 0 2622 2999 (อัตโนมัติ 20 คู่สาย) ID Line: @aksornkrumattayom www.aksorn.com อักษรเจริญทัศน์ อจท. ภาพปกนี้มีขนาดเท่ากับหนังสือเรียนฉบับจริงของนักเรียน ผู้เรียบเรียงคู่มือครู พรรณมณฑ์ นิลนฤนาท อัญชลี ฉายแสงจันทร์ แจกฟรี เฉพาะครูผู้สอน แจกฟรี เฉพาะครูผู้สอน ˹ѧÊ×ÍàÃÕ¹ÃÒÂÇÔªÒ¾×é¹°Ò¹ ¡ÒçҹÍÒªÕ¾ Á. ๖คู่มือครู การงานอาชีพ หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน ÕÐ.- ม.๖ มนตรี สมไร่ขิง เพ็ญพร ประมวลสุข ปัญญา สังข์ภิรมย์ วรรณี วงศ์พานิชย์ ศิริรัตน์ ฉัตรศิขรินทร ดร.สถิตย์พงษ์ มั่นหลำ ปัณณวัฒน์ สุรกีรติกุล มนตรี สมไร่ขิง เพ็ญพร ประมวลสุข ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๖ กลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพ ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ www.aksorn.com บริษัท อักษรเจริญทัศน์ อจท. จำกัด 142 ถนนตะนาว เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร 10200 โทร./แฟกซ์ 0 2622 2999 (อัตโนมัติ 20 คู่สาย) www.aksorn.com Aksorn ACT หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน การงานอาชีพ ม. ๖มนตรี สมไร่ขิง และคณะ นร. การงานอาชีพ ม.6 ISBN : 978 - 616 - 203 - 959 - 1 72.- ĎéêòÿÐĀèÓćâïāíùĆēüÐāòċòĄñèòĈśÑüÖùĘāèĀÐíăðíŞċüÐÙè  úèĀÖùĆüċòĄñè òāñöăÙāíĆĔèßāè ÐāòÖāèüāÙĄí ð ġ ÙĀĔèðĀçñð÷ąÐøāêŒæĄē ġ ÐôćŚðùāòÿÐāòċòĄñèòĈśÐāòÖāèüāÙĄí ċôŚðèĄĔ ×ĀãíăðíŞčãñ éòăøĀæ üĀÐøòċ×òăÜæĀ÷èŞ ü×æ ×ĘāÐĀã ùĘāúòĀéĎÙśêòÿÐüéÐāò×ĀãÐāòċòĄñèòĈśäāðúôĀÐùĈäòČÐèÐôāÖÐāò÷ąÐøāÑĀĔèíĆĔèßāè íćæç÷ĀÐòāÙ ĝĠĠĜčãñðĄčÓòÖùòśāÖċèĆĔüúāäāðæĄēéòăøĀæÐĘāúèãČôÿðĄëĈśċòĄñéċòĄñÖëĈśäòö× ČôÿéòòâāçăÐāò ãĀÖèĄĔ   ëĈśċòĄñéċòĄñÖ Ĝ èāñðèäòĄùðďòŚÑăÖ    ĝ ë÷ċíĒÜíò êòÿðöôùćÑ    Ğ èāñêŠÜÜā ùĀÖÑŞïăòðñŞ    ğ èāÖöòò⥠öÖ÷ŞíāèăÙñŞ    Ġ èāÖ÷ăòăòĀäèŞØĀäò÷ăÑòăèæò    ġ ãòùåăäñŞíÖøŞðĀēèúôĘā    Ģ èāñêŠââöĀáèŞùćòÐĄòäăÐćô   ëĈśäòö× Ĝ ò÷×üðÑöĀÜ ùćöòòâòĀÐøŞ    ĝ ë÷ ãòċéÜÜā ðÿčèÙĀñ    Ğ èāÖùāöÐćúôāé ôā÷èĀèæŞ   éòòâāçăÐāò èāñùðċÐĄñòäă ïĈŚòÿúÖøŞ éòăøĀæÑüòĀéòüÖöŚā ÓâÿëĈśäòö×ČôÿéòòâāçăÐāòãĀÖÐôŚāö ċêŢèëĈśðĄÓćâùðéĀäăċêŢèďê äāðúôĀÐċÐâàŞČôÿċÖĆēüèďÑæĄēùĘāèĀÐÖāèÓâÿÐòòðÐāòÐāò÷ąÐøāÑĀĔèíĆĔèßāèÐĘāúèã ÚąēÖďãś æĘāúèśāæĄēäòö×íă×āòâāÓćâïāíČôÿéòòâāçăÐāòúèĀÖùĆüċôŚðèĄĔĎúśðĄÓöāðåĈÐäśüÖČôÿðĄÓćâïāí ĎèÐāò×ĀãÐāòċòĄñèòĈśäāðúôĀÐùĈäò úāÐúèĀÖùĆüċôŚðèĄĔðĄÑśüéÐíòŚüÖéòăøĀæ×ÿêòĀéêòćÖČÐśďÑČôÿùŚÖúèĀÖùĆüæĄēêòĀéêòćÖČôśö Ďúśùåāè÷ąÐøā ĎèÐòâĄðĄċèĆĔüúāďðŚåĈÐäśüÖ ďðŚċúðāÿùð ðĄëôċùĄñäŚüÐāòċòĄñèòĈś ÐŚüĎúśċÐăã ëôċùĄñúāñäŚüÐāò÷ąÐøā Óćâçòòð ×òăñçòòð ČôÿÓöāððĀēèÓÖÑüÖÙāäă éòăøĀæñăèãĄĎúś ùĘāèĀÐÖāèÓâÿÐòòðÐāòÐāò÷ąÐøāÑĀĔèíĆĔèßāèåüãåüèòāñÙĆēüüüÐ×āÐéĀÜÙĄêòÿÐā÷ÐĘāúèã úèĀÖùĆüċòĄñè Čôÿíòśüð×ÿċòĄñÐċÐĒéúèĀÖùĆüæĄē×ĘāúèŚāñæĀĔÖúðã ČôÿÙãĎÙśÓŚāċùĄñúāñĎúśÐĀé ùåāè÷ąÐøā    èāñÙĀñâòÖÓŞ ôăðêřÐăääăùăè  ÐòòðÐāòëĈś×ĀãÐāòéòăøĀæüĀÐøòċ×òăÜæĀ÷èŞü×æ×ĘāÐĀã flêÐúôĀÖ úèĀÖùĆüċòĄñè òāñöăÙāíĆĔèßāè ÐāòÖāèüāÙĄíČôÿċæÓčèčôñĄ ð  ġ   9 786162 039591 คู่มือครู บร. วิทยาศาสตร์ ม.2 ล.1 300.- 8 858649 121349 สร้างอนาคตเด็กไทย ด้วยนวัตกรรมการเรียนรู้ระดับโลก ม.๖ ปัญญา สังข์ภิรมย์ ใช้ประกอบการสอนคู่กับหนังสือเรียน คู่มือครู อจท. เพิ่ม คำแนะนำการใช้ เพิ่ม คำอธิบายรายวิชา เพิ่ม Pedagogy เพิ่ม Teacher Guide Overview เพิ่ม Chapter Overview เพิ่ม ข้อสอบเน้นการคิด เพิ่ม กิจกรรม 21 Century Skills st คู่มือครู นร.การงานอาชีพ ม.6 300.- 8 858649 147905 ราคานี้เป็นของฉบับคู่มือครูเท่านั้น >> ราคาเล่มนักเรียนโปรดดูจากใบสั่งซื้อของ อจท. บริษัท อักษรเจริญทัศน์ อจท. จำกัด 142 ถนนตะนาว เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร 10200 โทร. 0 2622 2999 (อัตโนมัติ 20 คู่สาย) ID Line: @aksornkrumattayom www.aksorn.com อักษรเจริญทัศน์ อจท. ภาพปกนี้มีขนาดเท่ากับหนังสือเรียนฉบับจริงของนักเรียน ผู้เรียบเรียงคู่มือครู พรรณมณฑ์ นิลนฤนาท อัญชลี ฉายแสงจันทร์ แจกฟรี เฉพาะครูผู้สอน แจกฟรี เฉพาะครูผู้สอน ˹ѧÊ×ÍàÃÕ¹ÃÒÂÇÔªÒ¾×é¹°Ò¹ ¡ÒçҹÍÒªÕ¾ Á. ๖คู่มือครู