แนวทางการดำเนินงานทันตสาธารณสุข

49

กรอบการดำเนนิ งานปง บประมาณ 2565

กิจกรรมการดำเนนิ งาน

กิจกรรมการดำเนินงาน บทบาทสว นกลาง บทบาทศนู ยอ นามยั บทบาทโรงพยาบาล

และจังหวดั แมขา ย

โครงการสรางเสรมิ สุขภาพและปอ งกันโรคในชองปากในกลมุ ผถู กู คมุ ขัง ป 2565 ภายใตโ ครงการ

พระราชดำริ ราชทัณฑ ปน สุข ทำความ ดี เพ่อื ชาติ ศาสน กษัตริย

การพัฒนาระบบการสงเสรมิ ปอ งกัน และการบรกิ ารสขุ ภาพชอ งปาก

1.1 พัฒนาความรว มมอื 1. ประสานความรว มมือ 1. ประสานความ - เขารวมพัฒนา

การจดั บรกิ ารสุขภาพ เชงิ นโยบายระหวา ง รวมมอื ระหวา ง วางแผนและจัดบรกิ าร

ชองปากในสถานพินิจ สองกระทรวงและภาคี หนว ยงานในพนื้ ที่ สขุ ภาพชองปากใน

และคุมครอง เด็กและ เครือขา ย 2. เขารว มพฒั นา สถานพินิจและ

เยาวชน 2. ประสานงานพ้ืนทเ่ี พ่อื รปู แบบ และกำหนด คุมครองเด็กและ

พฒั นาความรวมมือ กรอบการจัดบริการ เยาวชน

การจดั บรกิ ารสุขภาพ สุขภาพชอ งปากใน

ชองปากในสถานพินจิ สถานพินจิ และ

และคุมครองเด็กและ คุมครองเด็กและ

เยาวชน เยาวชน

50

กจิ กรรมการดำเนินงาน บทบาทสว นกลาง บทบาทศูนยอ นามยั บทบาทโรงพยาบาล

และจงั หวดั แมขา ย

3. ศกึ ษา พฒั นา รูปแบบ

และกำหนดกรอบการ

จดั บริการสขุ ภาพชอ ง

ปากในสถานพินจิ และ

คุมครองเด็กและ

เยาวชน

กลุมเปา หมาย :

เจา หนา ที่ในสถานพินจิ

และคุมครองเด็กและ

เยาวชน

ระยะเวลาดำเนนิ การ :

พ.ย. 2564

1.2 พัฒนาแนวทาง 1. ประสานงานพ้นื ที่เพอ่ื 1. ประสานความ - เขารวมพฒั นาระบบ

จัดบริการ teledent พัฒนาระบบสุขภาพ รว มมือระหวาง สขุ ภาพชอ งปากที่

ในเรอื นจำ ชอ งปากท่ีเหมาะสม หนว ยงานในพน้ื ที่ เหมาะสมกบั บรบิ ท

2. ศึกษาและพฒั นา 2. เขารวมพฒั นา เรือนจำ

ระบบสขุ ภาพชอ งปาก ระบบสขุ ภาพ

ทเ่ี หมาะสมกบั บริบท ชอ งปากที่เหมาะสม

เรอื นจำ กบั บรบิ ทเรอื นจำ

กลุมเปา หมาย :

เจาหนา ที่สาธารณสุข

สว นกลางและภูมิภาค

ระยะเวลาดำเนนิ การ :

มี.ค. 2565

1.3 กิจกรรมรณรงค ประสานขอความรว มมือ 1. ประสานความรว มมอื 1. จดั บริการทันตกรรมใน

บริการดแู ลสุขภาพชอ ง พืน้ ทีแ่ ละประชาสมั พันธ ระหวางหนว ยงานใน กิจกรรมรณรงค

ปากผูถกู คุมขงั การจัดกิจกรรมรณรงค พ้ืนทแี่ ละประชาสมั พนั ธ บรกิ ารดแู ลสุขภาพ

บรกิ ารดูแลสุขภาพ การจดั กจิ กรรมรณรงค ชองปากผถู กู คุมขัง

ชอ งปากผูถ กู คุมขงั บรกิ ารดูแลสุขภาพ 2. สนบั สนนุ วสั ดุและ

กลมุ เปาหมาย : ชองปากผูถูกคุมขัง เครอ่ื งมือทันตกรรม

ผถู ูกคมุ ขังในเรอื นจำ 2. สนับสนุนการ ในการจดั กิจกรรม

51

กิจกรรมการดำเนินงาน บทบาทสว นกลาง บทบาทศนู ยอ นามยั บทบาทโรงพยาบาล

และจงั หวัด แมข า ย

ระยะเวลาดำเนนิ การ : ดำเนนิ งานของพน้ื ท่ใี น รณรงคบรกิ ารดแู ล

ก.ค. 2565 การเพม่ิ การเขา ถงึ สุขภาพชอ งปากผถู กู

บรกิ ารสขุ ภาพชองปาก คุมขงั

กลมุ ผถู ูกคุมขัง

การเสรมิ สรา งความรอบรูดานสุขภาพชอ งปาก

1.4 สนับสนุนสือ่ สราง พฒั นาและสนบั สนุนสอื่ สนบั สนนุ ส่ือสรา งเสรมิ นำสอ่ื สรา งเสริมความ

เสริมความรอบรดู าน สรางเสริมความรอบรดู าน ความรอบรดู า นสุขภาพ รอบรูด า นสุขภาพชอง

สุขภาพชองปากในกลุม สุขภาพชองปากในกลุมผู ชองปากในกลมุ ผูถกู คมุ ปากในกลมุ ผูถกู คุมขงั ไป

ผถู กู คุมขงั ถูกคมุ ขงั ขังใหพ ืน้ ที่ ใชใ นเรือนจำ

กลุม เปา หมาย :

ทนั ตบุคลากร และ

เจา หนาที่สาธารณสขุ

ระยะเวลาดำเนนิ การ :

ธ.ค. 2564

การอภิบาลระบบทนั ตสาธารณสขุ

1.5 ติดตามการดำเนินงาน 1. ติดตามการดำเนินงาน 1. รวมติดตามการ 1. ดำเนินงานสรางเสริม

สง เสรมิ สุขภาพชอ งปาก สรางเสรมิ สุขภาพและ ดำเนินงานสรางเสริม สขุ ภาพและปองกนั โรค

ผูต องขัง ปองกนั โรคในชอ งปาก สขุ ภาพและปอ งกันโรค ในชองปากในกลุมผูถูก

ในกลุมผถู ูกคมุ ขงั ในชอ งปากในกลุมผูถกู คุมขังเพอ่ื ใหบรรลุตาม

2. รวมทมี ตรวจราชการ คุมขัง เปาหมาย

กระทรวงสาธารณสุข 2. รวมทมี ตรวจราชการ

agenda based กระทรวงสาธารณสขุ

โครงการพระราชดำริ agenda based

กลุมเปา หมาย : โครงการพระราชดำริ

เจา หนาที่สาธารณสขุ

สว นกลางและภมู ภิ าค

ระยะเวลาดำเนนิ การ :

ต.ค. 2564 - มิ.ย. 2565

52

กิจกรรมการดำเนนิ งาน บทบาทสวนกลาง บทบาทศูนยอ นามยั บทบาทโรงพยาบาล
แมขา ย
และจงั หวดั
1. เขารว มพัฒนาระบบ
1.6 พฒั นาแนวทางการลง 1. ประสานงานพ้นื ทเี่ พ่ือ 1. ประสานความ สุขภาพชอ งปากท่ี
เหมาะสมกับบรบิ ท
ขอ มลู บริการทนั ตกรรม พฒั นาแนวทางการลง รวมมอื ระหวา ง เรือนจำ

ในสถานพยาบาลใน ขอมลู บรกิ ารทนั ตกรรม หนว ยงานในพนื้ ท่ี 2. ชว ยเหลอื สนับสนนุ
PCU เรือนจำ ในการ
เรอื นจำ ในสถานพยาบาล 2. เขารวมพฒั นา แนว ลงขอมลู รายงาน
dental แฟม
2. ศึกษา พฒั นา รปู แบบ ทางการลงขอมลู

แนวทางการลงขอมลู บริการทนั ตกรรมใน

บริการทนั ตกรรมใน สถานพยาบาล

สถานพยาบาล

กลมุ เปา หมาย :

เจา หนาที่สาธารณสุข

สวนกลางและภมู ภิ าค

ระยะเวลาดำเนนิ การ :

มิ.ย. 2565

ผปู ระสานงาน ตำแหนง E-mail
ชือ่ -นามสกลุ
ทันตแพทยเชย่ี วชาญ [email protected]
ทพญ.กรกมล นิยมศลิ ป
(หวั หนากลุมพฒั นาทนั ตสุขภาพเดก็ ปฐมวัยและวัยเรียน)
ทพ.ณัฐพงค กนั ทะวงค
น.ส.ชนกิ า โรจนสกุลพานิช ทนั ตแพทยชำนาญการ [email protected]
น.ส.วีรยา กัญหารตั น
นกั วชิ าการสาธารณสุขปฏิบัติการ [email protected]

นกั วชิ าการสาธารณสุขปฏบิ ตั ิการ [email protected]

กลมุ พฒั นาทนั ตสขุ ภาพเด็กปฐมวยั และวยั เรียน โทร 0 2590 4204, 0 2590 4208

53

แนวทางการดําเนินงาน
การจดั การป�จจยั เสี่ยงด้านทันตสุขภาพ

54

1. โครงการเรง รัดการดำเนินงานลดการใชอ ะมัลกมั ทางทันตกรรม และเสรมิ สรางขีด
ความสามารถของประเทศในการจดั การส่ิงแวดลอมภายใตอนุสัญญามินามาตะวาดว ยปรอท

2. โครงการพฒั นาระบบเฝาระวงั ผลิตภณั ฑทันตสขุ ภาพและปจ จยั เสยี่ งดา นทนั ตสุขภาพ

ตวั ชวี้ ัด

1. นโยบายเกีย่ วกับการจดั การสง่ิ แวดลอ มดานทันตสุขภาพ 1 เร่อื ง

2. โรงพยาบาลในสังกัดกระทรวงสาธารณสุขดำเนินการลดการใชอะมัลกัมและจัดการของเสียใน

คลินิกทันตกรรม 12 แหง

เปาหมายผลผลิต

เปา หมายผลผลติ จำนวน หนวยนบั

แนวทางการลดการใชอะมัลกัมสำหรับทันตบุคลากร 1 แนวทาง

โรงพยาบาลในสังกัดกระทรวงสาธารณสุขดำเนินการลดการใชอะมัลกัมและ

จัดการของเสียในคลินิกทันตกรรม 12 แหง

มาตรฐานวชิ าการแปรงสฟี น กรมอนามัย พ.ศ.2565 1 ฉบับ
ฐานขอมลู ผลิตภัณฑท ันตสุขภาพ 1 ชุด
ฐานขอ มลู และแผนที่ GIS ปรมิ าณฟลอู อไรดใ นน้ำบริโภคประเทศไทย 1 ชุด
ผลการประเมนิ ปริมาณฟลูออไรดใ นน้ำบรโิ ภคของจังหวัดท่พี บฟลอู อไรดในนำ้ บริโภค
สงู เกนิ มาตรฐาน 1 ฉบบั
รายงานผลการดำเนนิ งานชวยผูป ว ยใหเลิกบหุ ร่ีและคัดกรองรอยโรคกอ นมะเรง็ ชอง
ปากในคลนิ ิกทันตกรรม 1 ฉบับ

เปาหมายผลลพั ธ
1. ทันตบุคลากรและผูท่ีเก่ียวของลดการใชอะมัลกัมในกลุม หญงิ ตงั้ ครรภและเด็กตำ่ กวา 6 ป
2. ทันตบคุ ลากรและผทู ่ีเก่ียวของมกี ารจดั การขยะอะมลั กัมตามพรบ.มูลฝอยเปนพษิ /อนั ตราย
3. ทันตบุคลากรและประชาชนทรี่ ับบรกิ ารทันตกรรมไดร ับความเสีย่ งจากปรอทในการใชอะมลั กัม
ทางทันตกรรมลดลง
4. ประชาชนเขาถึงผลติ ภณั ฑทนั ตสุขภาพทีม่ ีคุณภาพไดม าตรฐานและอยูในสิ่งแวดลอ มที่เออื้ ตอ
สขุ ภาพชอ งปาก

55

สถานการณ
โครงการเรง รัดการดำเนินงานลดการใชอ ะมัลกมั ทางทนั ตกรรม และเสริมสรางขีดความสามารถ

ของประเทศในการจดั การส่ิงแวดลอ มภายใตอ นสุ ัญญามินามาตะวาดวยปรอท
จากการดำเนินการการจัดการขยะติดเชื้อและขยะปนเปอนในคลินิกทันตกรรมในป 2564 ขอมูลการ

จัดการขยะอะมัลกัม จากการติดตามจากสถานบริการของรัฐจำนวน 160 แหง จากท้ังหมด 28 จังหวดั ไดแก
ภาคเหนือ เชียงใหม เชียงราย พิษณุโลก นครสวรรค กำแพงเพชร อุทัยธานี พิจิตร ภาคกลาง สมุทรสาคร
นนทบุรี สมุทรปราการ ปทุมธานี กรุงเทพมหานคร ชัยนาท ราชบุรี สุพรรณบุรี อางทอง ภาค
ตะวันออกเฉียงเหนือ นครราชสีมา สกลนคร นครพนม ศรีสะเกษ บึงกาฬ เลย หนองคาย อุดรธานี
หนองบัวลำภู รอ ยเอ็ด ภาคใต ภเู ก็ต ภาคตะวนั ออก ชลบุรี โดยสงแบบสอบถามใหก ับทันตบุคลากรในพื้นที่
ในรูปแบบออนไลนเปนโรงพยาบาลชุมชนรอยละ 52.5 อันดบั ท่ี 2 เปนโรงพยาบาลสงเสรมิ สุขภาพตำบล รอยละ
23.8 โรงพยาบาลท่ัวไปรอยละ 6.3 โรงพยาบาลศนู ยรอยละ 6.3 และสถานบริการอ่ืนๆ รอยละ 11.1 ผูตอบ
สวนใหญเปนทันตแพทยรอยละ 59 ทันตาภิบาล 25.1 และเจาหนาท่ีตำแหนงอ่ืนๆ รอยละ 15.9
สถานพยาบาลมีการแยกของเสียปนเปอนปรอทถงึ รอยละ 46.5 และไมแ ยกขยะประเภทขยะอะมลั กมั ออกจาก
มลู ฝอยชนดิ อนื่ ๆถึงรอยละ 53.5

จากการสำรวจพบวามสี ถานบริการสนใจนำแนวปฏิบตั ิการจัดการของเสียปนเปอนปรอทของสำนัก-
ทันตสาธารณสุข ไปใชรอยละ 91.7 ดานขอมูลการใชวัสดุอุดบูรณะ สถานบริการใชวัสดุทางเลือกทดแทน
เชน เรซินคอมโพสิท GI และ compomer รอยละ 67.3 และยังมีผูใชวัสดุอะมัลกัมอุดเปนวัสดุหลักมีผูใช
รอยละ 32.7 ประเภทของชนิดอะมัลกัมที่สถานพยาบาลเลือกใชเปนอะมัลกัมชนิดแคปซูลสำเร็จรูปรอยละ
77.4 และใชอะมัลกัมชนิด เม็ดและอ่ืน ๆ 22.6 และมีพ้ืนทที่ ่ีเลิกอุดฟนดวยวัสดุอะมัลกัม (Phase - Out) แลว
รอยละ 5.63 ดานการปองกันตนเองจากการสัมผัสปรอท ทันตบุคลากรมีการปองกันอันตรายจากไอปรอท
กอนผสมอะมัลกัม และขณะใชงาน รอยละ 98.7 และทันตบุคลากรมีการตรวจสารปรอทในรางกายเปน
ประจำทุกป รอยละ 69.9

โครงการพฒั นาระบบเฝาระวงั ผลติ ภัณฑทันตสขุ ภาพและปจ จัยเส่ยี งดานทันตสขุ ภาพ
การมีสุขภาพชอ งปากดมี ีผลจากพฤติกรรมการดแู ลสุขภาพชอ งปากและสงิ่ แวดลอ มท่ีเอือ้ ตอสุขภาพ
ชองปาก สิ่งแวดลอมที่สงผลตอสุขภาพชองปากของประชาชน ไดแก การใชผลิตภัณฑทันตสุขภาพที่มี
คณุ ภาพไดม าตรฐาน การบริโภคน้ำท่ีมปี รมิ าณฟลูออไรดไมเกินมาตรฐานซ่ึงจะสงผลใหเกดิ ฟนตกกระ การลด
การบริโภคน้ำตาลซ่ึงทำใหเ กดิ โรคฟนผุ และการไมสูบบหุ รซ่ี ่ึงเปนปจ จัยเสี่ยงของโรคมะเร็งชองปากและสงผล
ตอโรคปริทันต เปน ตน

56

สำนักทันตสาธารณสุขไดขับเคล่ือนระบบการเฝาระวังผลิตภัณฑและปจจัยเสี่ยงดานทันตสุขภาพ
โดยการสำรวจคุณภาพแปรงสีฟนตามมาตรฐานวิชาการแปรงสีฟนกรมอนามัย สำรวจปริมาณฟลูออไรดใน
ยาสฟี น และปริมาณฟลูออไรดใ นนำ้ บรโิ ภค และประสานกบั หนว ยงานท่เี ก่ียวของเพือ่ แกไ ขปญหาในประเดน็ ที่
ยงั ไมไ ดม าตรฐาน

สำหรับการเฝาระวังผลิตภัณฑทันตสขุ ภาพพื้นฐานในการทำความสะอาดชองปาก ไดแก แปรงสีฟน
และยาสีฟนผสมฟลูออไรด กรมอนามัยไดพัฒนามาตรฐานวิชาการแปรงสีฟน กรมอนามัย และรวมกับ
สำนักงานคณะกรรมการคุมครองผบู ริโภค กำหนดกระกาศคณะกรรมการคุมครองผูบรโิ ภคเร่ืองฉลากยาสีฟน
๒ ฉบับ เพ่ือใชเปนเกณฑในการตรวจสอบคุณภาพแปรงสีฟน พัฒนาหอ งปฏิบัติการตรวจคุณภาพแปรงสีฟน
และพัฒนาระบบการเฝาระวังคุณภาพแปรงสีฟนที่วางจำหนายในประเทศ จากการสำรวจคร้ังลาสุด พบวา
แปรงสีฟนที่วางจำหนายมีคุณภาพไดมาตรฐานรอยละ ๗๔ ใน พ.ศ.๒๕๖๕ สำนักทันตสาธารณสุข ไดมี
เปาหมายในการพัฒนามาตรฐานวิชาการแปรงสีฟนกรมอนามัย ใหมีความเหมาะสมกบั สถานการณแปรงสฟี น
ในทองตลาดปจจุบัน รวมถึงการพัฒนาความรอบรูของประชาชนในการเลือกใชผลิตภัณฑทันตสุขภาพและ
ปจ จยั เสีย่ งดานทนั ตสขุ ภาพ โดยการวิจัย จัดประชมุ ผเู ชีย่ วชาญเพ่อื จดั ทำขอสรปุ ทางวชิ าการ จัดทำฐานขอมูล
สำหรับประชาชนและบคุ ลากรสาธารณสุข รวมถึงการสอื่ สารสาธารณะเพื่อใหความรูกบั ประชาชน

การเฝาระวังปริมาณฟลูออไรดในน้ำบริโภคประเทศไทย จากการสำรวจตัวอยางน้ำบริโภค
จำนวน 31,574 ตัวอยาง ใน 73 จังหวัด พบน้ำบริโภครอยละ 89.7 มีปริมาณฟลูออไรดไมเกิน 0.70 ppm
ตามประกาศกระทรวงสาธารณสขุ และและ รอยละ 10.3 มปี ริมาณฟลอู อไรดเ กนิ 0.70 ppm

โดยพบวารอยละ 9.6 ซึ่งมีปริมาณฟลูออไรดม ากกวา 0.8 ppm อยูในจังหวัด ลำพูน ลำปาง เชยี งใหม
เชียงราย แมฮองสอน พะเยา แพร นาน ตาก กำแพงเพชร นครสวรรค เพชรบูรณ อุทัยธานี พิษณุโลก
ชัยนาท สุโขทัย พิจิตร นครปฐม ลพบุรี สุพรรณบุรี สระบุรี ราชบุรี สิงหบุรี ปทุมธานี พระนครศรีอยุธยา
ประจวบคีรีขันธ เพชรบุรี ระนอง ฉะเชิงเทรา ชลบุรี ระยอง จันทบุรี ตราด สมุทรสาคร สงขลา พังงา
นราธิวาส กระบ่ี ปตตานี สุราษฎรธานี นครศรีธรรมราช สตูล เลย มุกดาหาร ขอนแกน ยโสธร กาฬสินธุ
นครราชสมี า บุรรี มั ย ศรสี ะเกษ รอ ยเอ็ด

รอยละ 0.53 มีปริมาณฟลูออไรดมากกวา 4 ppm พบใน 25 จังหวัด ไดแก ลำพูน ลำปาง เชียงราย
พะเยา ตาก กำแพงเพชร นครสวรรค เพชรบูรณ อุทยั ธานี นครปฐม ลพบรุ ี สุพรรณบุรี สระบุรีประจวบคีรีขันธ
เพชรบุรี ระนองฉะเชงิ เทรา ชลบรุ ี ระยอง สงขลา พังงา นราธวิ าส กระบ่ี มกุ ดาหาร ขอนแกน

รอ ยละ 0.15 มปี ริมาณฟลอู อไรด 10.01-20.00 ppm พบใน 13 จังหวดั ลำพูน ลำปาง เชียงราย ตาก
กำแพงเพชร นครสวรรค อุทัยธานี นครปฐม ลพบุรี ประจวบคีรีขันธ เพชรบุรี ฉะเชิงเทรา ชลบุรี และ รอยละ 0.02
พบปรมิ าณฟลอู อไรดมากกวา 20.00 ppm ใน 2 จังหวดั คอื ฉะเชงิ เทรา และชลบุรี

57

ใน พ.ศ. 2565 สำนักทันตสาธารณสุขมีเปาหมายในการประเมินปริมาณฟลอู อไรดในนำ้ บริโภคของ
ศูนยเ ด็กเล็กและโรงเรียนในจังหวดั ท่พี บฟลอู อไรดใ นน้ำบริโภคสงู เกิน 4 ppm จำนวน 25 จงั หวดั

สำหรับการจัดการปจจัยเส่ียงเร่ืองบุหรี่ ซ่ึงเปนปจจัยเสี่ยงที่สำคัญของโรคมะเร็งชองปาก ไดมีการ
ดำเนินการพัฒนาแนวทางและศักยภาพทันตบุคลากรการชวยผูปวยใหเลิกบุหรี่ และคัดกรองรอยโรค
กอนมะเรง็ ชองปากในคลนิ ิกทนั ตกรรมใหผูปวยที่มารับบรกิ ารทนั ตกรรม ซึ่งเปน แนวทางการปองกนั โรคมะเร็ง
ชองปาก แบบปฐมภมู ิ (primary prevention) และแบบทตุ ิยภมู ิ (secondary prevention)

กรอบการดำเนนิ งาน ประจำปง บประมาณ 2565

Plan 65 ประชาชนทุกกลุมวยั อยใู นสิง่ แวดลอ มทเ่ี อือ้ ตอการมสี ุขภาพชองปากดี

คาเปา หมาย/ตัวชีว้ ดั 1. โรงพยาบาลในสังกดั กระทรวงสาธารณสขุ ดําเนินการลดการใชอะมลั กัมและจดั การของเสยี ในคลนิ ิกทันตกรรมเพอ่ื เปน มติ รตอ สิ่งแวดล1อ 2มเขตสขุ ภาพ
2. พืน้ ที่เส่ียงมกี ารปรบั ปรุง นํ้าบริโภคท่มี ปี รมิ าณฟลูออไรดท ี่ไดมาตรฐาน จํานวน2 พืน้ ที่

กลยุทธ การยกระดับการอภบิ าลระบบสงเสริมสุขภาพอนามัยและสงิ่ แวดลอ ม การพฒั นาระบบสงเสรมิ ปอ งกนั และการบรกิ าร การเสริมสรางความรอบรดู าน
สุขภาพชอ งปาก สขุ ภาพชองปาก

มาตรการ -พฒั นาแนวทางการลดการใชอ ะมัลกมั และการจัดการขยะอะมัลกมั ในคลนิ ิกทนั ตก -ขับเคลอ่ื นการลดการใช อะมัลกัมและจัดการขยะอะมัลกัมใน -พฒั นาฐานขอ มลู ผลติ ภณั ฑท นั ตสุขภาพ
รรมเพ่ือเปนมติ รตอสิ่งแวดลอม คลินคิ ทนั ตกรรม -พัฒนาส่อื ออนไลนเรือ่ งการใชผ ลิตภัณฑทนั ต
โครงการ -พฒั นาแนวทางสงเสรมิ การใชว สั ดทุ ดแทนอะมลั กัมในงาน สุขภาพสําหรบั ประชาชน
ป 2565 -พฒั นาฐานขอมลู และแผนทG่ี IS สถานการณป์ ริมาณฟลูออไรด์ในนาํ� บริโภค ทันตสาธารณสุข
ประเทศไทย-พฒั นามาตรฐานวิชาการแปรงสีฟน กรมอนามัย2565
เฝา ระวงั ปริมาณฟลูออไรดในนํา้ บรโิ ภคของศูนยเด็กเลก็ และโรงเรยี นในจงั หวดั ท่มี ี
ฟลอู อไรดในน้ําสูงเกนิ มาตรฐาน
ขบั เคล่ือนการแกไ ขปญหาฟลอู อไรดในน้าํ บริโภคสงู เกินมาตรฐาน

1. โครงการเรง รัดการดาํ เนนิ งานการใชอ ะมัลกมั ทางมันตกรรมและเสรมิ สรางขดี ความสามารถของประเทศในการจัดการสงิ่ แวดลอมภายใตอ นุสญั ญามนิ ามาตะ
2. โครงการพัฒนาระบบเฝาระวังผลิตภัณฑท ันตสุขภาพและปจจัยเส่ยี งดา นทันตสขุ ภาพ

ไตรมาส 1 (3 เดอื น) . ไตรมาส 2 (6 เดือน) ไตรมาส 3 (9 เดอื น) ไตรมาส 4 (12 เดือน)
1. แนวทางการลดการใอชะ มลั กมั สําหรบั ทันตบุคลากร 1. ขอสรุปการตดิ ตามตามแนวการลดการ 1.รายงานการถอดบทเรียนการดําเนินงานลดการ 1. ผลการนเิ ทศติดตามสถานการณการใชว สั ดุ
2.ฐานขอ มลู การจดั การของเสยี อะมแัลลกะั ของเสยี ทาง ใชอ ะมัลกมั และจดั การขยะอะมลั กมั ในคลินิกทนั ใชอะมัลกัมและการจัดการขยะอะมัลกมั จาก ทดแทนการใชอะมัลกมั และการจัดการ
การแพทย ตกรรมของแตล ะเขตสขุ ภาพ คลินิกทนั ตกรรมในพนื้ ท่ีนํารอ ง ขยะอะมัลกัมในคลนิ กิ ทันตกรรมตามเกณฑการ
ระดับความสําเร็จ 3. ฐานขอมลู ฟลอู อไรดใ นนา้ํ บริโภค 2. แผนทฟ่ี ลอู อไรดในนาํ้ บริโภคประเทศไทย 2. ขอเสนอรา งทบทวนมาตรฐานวชิ าการแปรงสฟี น ประเมิน
4 . ทบทวนพารามเิ ตอรในการจดั ทาํ มาตรฐานวชิ าการ 3. ขอ สรปุ การจัดทํามาตรฐานวิชาการแปรงสี กรมอนามัย 2. ฐานขอมูลผลติ ภัณฑทนั ตสขุ ภาพ
ป 2565 แปรงสีฟนกรมอนามัย ฟนกรมอนามยั 3.ติดตามสถานการณน าํ้ บริโภคในศูนยเดก็ เลก็ และ

โรงเรียนในพ้นื ทฟ่ี ลูอออไรดส ูง

58

กิจกรรมการดำเนนิ งาน

กจิ กรรม บทบาทสวนกลาง บทบาทศนู ยอ นามยั บทบาทจงั หวัด
การดำเนนิ งาน

1.โครงการเรงรดั การดำเนินงานลดการใชอ ะมลั กัมทางทนั ตกรรม และเสริมสรา งขีดความสามารถของประเทศในการ
จัดการสง่ิ แวดลอ มภายใตอนสุ ัญญามินามาตะวา ดวยปรอท

1.พัฒนาแนวทางการลด พฒั นาแนวทางการ สงตอแนวทางการลด สง ตอแนวทางการลดการใชอ ะมัลกัม

การใชอะมลั กัมและการ ลดการใชอ ะมัลกัม การใชอะมลั กัมและการ และการจัดการขยะอะมัลกมั ในคลินิก

จัดการขยะอะมัลกมั ใน และการจดั การ จดั การขยะอะมลั กัมใน ทนั ตกรรมสำหรบั ทนั ตบุคลากรเพ่ือ

คลนิ ิกทันตกรรมเพ่ือเปน ขยะอะมลั กมั ในคลินกิ คลนิ ิกทันตกรรมสำหรับ เปนมิตรตอ ส่ิงแวดลอ ม

มิตรตอ สิ่งแวดลอม ทันตกรรมสำหรับ ทนั ตบคุ ลากรเพ่ือเปน ในพนื้ ที่นำรอง

กลมุ เปาหมาย : ทันต ทันตบคุ ลากรเพ่ือเปน มิตรตอ สงิ่ แวดลอ ม

บุคลากรและผเู ก่ียวขอ ง มติ รตอ ส่งิ แวดลอ ม ในจงั หวดั นำรอง

ระยะเวลาดำเนินการ :

พ.ย.64 – ม.ค. 65

2. พัฒนาระบบ - พัฒนาระบบ - ส่อื สารประชาสัมพนั ธ - สอื่ สารประชาสมั พนั ธแ กทันต

ฐานขอ มูลในการติดตาม ฐานขอมลู การใช ใหลดการใชอะมัลกมั ใน บคุ ลากร

การใชว ัสดุอุดฟนและ วสั ดุอะมัลกมั และวสั ดุ กลุมหญงิ ตงั้ ครรภแ ละ - สนับสนุนการใชวสั ดทุ ดแทนการ

การจัดการขยะอะมลั กมั ทางเลอื กในการอุด เด็ก ตำ่ กวา 6 ป ใชอ ะมัลกัมในหญงิ ต้งั ครรภแ ละเด็ก

ในคลนิ กิ ทันตกรรม ฟนเพ่ือสำหรับการ - สนบั สนุนการใชล ง อายตุ ่ำกวา 6 ป

กลุมเปาหมาย : ทันต ตดิ ตามการดำเนนิ งาน ขอ มูลการตดิ ตามใน - สนบั สนนุ ใหโ รงพยาบาลนำรองลง

แพทย ทันตบุคลการ -พฒั นาระบบ ระบบฐานขอมูลการ ขอ มลู ในระบบฐานขอ มูลการบริหาร

เจาหนา ทอี่ าชวี อนามยั ฐานขอมูลสำหรับการ บริหารจดั การมูลฝอย จัดการมูลฝอยอันตราย สําหรับใน

และผูเกย่ี วของ ติดตามการจัดการ อันตราย ในจงั หวัด จังหวัดนำรอ ง อยา งนอยปละ 2 ครั้ง

ระยะเวลาดำเนินการ : ขยะอะมลั กัมในคลนิ กิ นำรอง อยา งนอยปละ (ก.พ.และ ก.ค.)

พ.ย.64- กพ. 65, ก.ค. 65 ทันตกรรมตามพรบ. 2 ครงั้ (ก.พ.และ ก.ค.)

ขยะเปน พิษ/ขยะ

อันตราย

59

กิจกรรม บทบาทสว นกลาง บทบาทศนู ยอ นามยั บทบาทจังหวัด
การดำเนนิ งาน

3. ขับเคล่ือนงานการ - พฒั นาสื่อ/คมู อื - คนหา ประสานงาน - คนหาประสานงานโรงพยาบาล

ดำเนนิ งานการลดการ แนวทางการลดการ จังหวดั นำรอ งทส่ี นใจ นำรองที่สนใจดำเนินงาน

ใชอะมลั กมั และจดั การ ใชอะมลั กัมและ ดำเนินงาน - เสริมสรางความรว มมอื ทุกภาคสว น

ขยะอะมลั กมั ในคลินิก แนวทางจดั การ - เสริมสรา งความรวมมือ ในการลดการใชอ ะมลั กมั และจัดการ

ทันตกรรม ขยะอะมลั กัมในคลินิก ทกุ ภาคสว นใน ขยะอะมัลกมั

กลุมเปา หมาย : ทันตกรรมในรปู แบบ ดำเนินงานการลดการ - เผยแพร/นำไปใช คมู อื /สือ่ ใน

ทันตแพทย ทันตบุคลกร e-book/infographic/ ใชอ ะมัลกมั และจดั การ โรงพยาบาลนำรอ งในตามแนวทาง

เจาหนา ทอ่ี าชวี อนามัย คลปิ วีดีโอ ขยะอะมลั กมั ในคลนิ ิก - สนบั สนุนและเปน ทป่ี รึกษาแกท นั ต

และผเู กยี่ วขอ ง - พฒั นาศกั ยภาพ ทันตกรรมเพ่ือเปน มิตร บุคลากร ในการลดใชอะมลั กัมใน

ระยะเวลาดำเนนิ การ : ทันตบุคลากร/ENV ตอ ส่งิ แวดลอม กลมุ หญงิ ต้ังครรภแ ละเด็กต่ำกวา 6 ป

ก.พ. 65, ก.ค.65 เพื่อขับเคลื่อนแนว - เผยแพร/ นำเสนอส่อื / - การประสานคลินิกทนั ตกรรมใน

ทางการการลดการ คมู ือสำหรับทันต โรงพยาบาลนำรองใหม ีลดการ

ใชอ ะมลั กัมและการ บุคลากรเพือ่ ใชอ ะมลั กัมและมนี โยบายปองกนั ฟน

จัดการขยะอะมัลกัม ประกอบการดำเนนิ งาน ผใุ นทกุ ๆกลมุ วัย

ในคลินิกทันตกรรม - ตดิ ตาม/กำกับการ - ประชาสมั พันธใ หทันตบคุ ลการ

เพอ่ื เปน มิตรตอ ดำเนินงานในพ้นื ที่ และเจา หนาท่ี ENV มีการจัดการ

สิ่งแวดลอม ขยะอะมัลกมั ท่ีเปน มติ รตอ

- นเิ ทศติดตามการ สิง่ แวดลอ ม

ดำเนนิ งานในพืน้ ท่ี

นำรอ ง

2.โครงการพฒั นาระบบเฝาระวงั ผลติ ภัณฑท ันตสุขภาพและปจ จยั เสี่ยงดานทนั ตสุขภาพ

ขับเคล่ือนระบบการ พัฒนาฐานขอ มลู และ ใชข อ มูลจากแผนที่ GIS ใชขอ มูลจากแผนท่ี GIS ปริมาณ

เฝาระวังปรมิ าณ แผนท่ี GIS แสดง ปรมิ าณฟลอู อไรดในน้ำ ฟลอู อไรดในน้ำบริโภคเพ่ือการ

ฟลูออไรดใ นน้ำบรโิ ภคใน สถานการณป ริมาณ บรโิ ภคเพอื่ การแกป ญ หา แกป ญหาฟลูออไรดใ นพนื้ ท่ี

จงั หวดั ทม่ี ีฟลูออไรดใ น ฟลูออไรดใ นน้ำ ฟลอู อไรดในพื้นที่

นำ้ สงู เกินมาตรฐาน บริโภคประเทศไทย

60

กจิ กรรม บทบาทสวนกลาง บทบาทศนู ยอ นามัย บทบาทจังหวัด
การดำเนนิ งาน

กลมุ เปา หมาย : ขบั เคลื่อนการแกไ ข สนับสนนุ การดำเนนิ การ ดำเนินการแกไขปญหาในพน้ื ทท่ี ่มี ี

ทันตบุคลากรและ ปญหาฟลอู อไรดในนำ้ ของจังหวดั ในการแกไข ฟลูออไรดใ นน้ำสงู เกินมาตรฐาน

ประชาชน บรโิ ภคสูงเกิน ปญหาฟลอู อไรด ในน้ำ

ระยะเวลาดำเนนิ การ : มาตรฐานเพื่อลด สูงเกินมาตรฐาน

เม.ย. 65 ความเสี่ยงฟนตกกระ

ของประชาชน

ประสานหนว ยงานที่ ประสานหนว ยงานในเขต ประสานหนวยงานในจงั หวัดเพือ่

เกยี่ วของในระดับ เพอื่ ขบั เคลอ่ื นการแกไ ข ขับเคลอ่ื นการแกไ ขปญ หาฟลูออไรด

ประเทศเพอ่ื ปญหาฟลอู อไรดในน้ำ ในนำ้ บรโิ ภคสูงเกนิ มาตรฐาน

ขบั เคลอ่ื นการแกไข บรโิ ภคสงู เกนิ มาตรฐาน

ปญ หาฟลอู อไรดในน้ำ

บรโิ ภคสงู เกนิ

มาตรฐาน

2.ระบบเฝา ระวงั คุณภาพ พฒั นามาตรฐาน เฝา ระวังคณุ ภาพ เฝา ระวังคณุ ภาพ

ผลติ ภัณฑพืน้ ฐานในการ วชิ าการแปรงสีฟน แปรงสีฟนที่วาง แปรงสีฟน ทว่ี างจำหนา ยในพื้นท่ี

ทำความสะอาดชองปาก กรมอนามยั ป 2565 จำหนายในพน้ื ท่ี

กลมุ เปาหมาย : ประชุมคณะกรรมการ

ทนั ตบุคลากรและ มาตรฐานวชิ าการ

ประชาชน แปรงสีฟนกรมอนามัย - -

ระยะเวลาดำเนินการ : เพื่อพัฒนามาตรฐาน

ธค.64, เมย.65 วิชาการแปรงสฟี น

กรมอนามัย ป 2565

พัฒนาส่ือออนไลน เผยแพรป ระชาสมั พันธ เผยแพรประชาสัมพันธส ำหรบั

เรื่องการใชผ ลิตภัณฑ สำหรับประชาชน ประชาชน

ทนั ตสุขภาพสำหรับ

ประชาชน

61

กิจกรรม บทบาทสว นกลาง บทบาทศนู ยอ นามัย บทบาทจังหวัด
การดำเนินงาน
พัฒนาฐานขอมูล ใชข อมลู จากฐานขอ มูลใน ใชขอ มลู จากฐานขอมูลในการเผยแพร
3.ขบั เคลื่อนการ
ดำเนนิ งานชวยผูปว ยให ผลิตภัณฑทันต การเผยแพร ประชาสมั พนั ธสำหรับประชาชน
เลิกบุหรแี่ ละคัดกรอง
มะเรง็ ชอ งปากในคลนิ ิก สขุ ภาพ ประชาสมั พันธส ำหรบั
ทันตกรรม
กลมุ เปา หมาย : ประชาชน
ทันตบุคลากรและ
ประชาชน ขับเคลื่อนการ สนบั สนุนจงั หวดั ดำเนนิ การชว ยผูปวยใหเ ลิกบุหรี่และ
ระยะเวลาดำเนินงาน :
ธ.ค. 64 ดำเนนิ งานชวยผูปว ย ดำเนนิ การชวยผปู ว ยให คัดกรองมะเร็งชองปากในคลนิ ิก

ใหเลกิ บุหร่แี ละคัด เลกิ บุหร่ีและคัดกรอง ทนั ตกรรม

กรองมะเรง็ ชองปาก มะเร็งชองปากในคลนิ กิ

ในคลินิกทนั ตกรรม ทนั ตกรรม

แลกเปลี่ยนเรียนรกู าร เขา รว มประชุม เขา รว มประชุมแลกเปลี่ยนเรียนรู

ดำเนนิ งานของจงั หวัด แลกเปลย่ี นเรยี นรู

ทีเ่ ขารวมโครงการ

การประชุมผูเชย่ี วชาญ การขยายผลการ การขยายผลการดำเนินงานในพ้ืนท่ี

เพอ่ื การขยายผลการ ดำเนินงานในพนื้ ที่

ดำเนินงานในพนื้ ท่อี ่นื

ผปู ระสานงาน ตำแหนง E-mail
ชือ่ -นามสกุล
ทนั ตแพทยเชยี่ วชาญ [email protected]
ทพญ.นนทนิ ี ตัง้ เจรญิ ดี
(หัวหนากลมุ พฒั นาทนั ตสขุ ภาพวยั รนุ และปจจัยเส่ยี ง)
ทพญ.นนั ทมนสั แยมบุตร
ทพญ.วาสนิ ี เกียรติอดิศร ทันตแพทยช ำนาญการพิเศษ [email protected]
นายกษิวิชญ ดำเกลี้ยง
นางสาวประณยา จองมี ทนั ตแพทยช ำนาญการ [email protected]
นางสาวเบญญาภา ธปู พดุ ซา
นกั วทิ ยาศาสตรการแพทยชำนาญการ [email protected]

นกั วิชาการสาธารณสุขปฏิบัติการ [email protected]

นักวชิ าการสาธารณสุข [email protected]

กลมุ พัฒนาทนั ตสขุ ภาพวยั รุนและปจ จยั เสีย่ ง โทร 0 -2590- 4215 0- 2590- 4489

62

แนวทางการดําเนินงาน
พัฒนาระบบทันตสาธารณสุข

63

โครงการสงเสรมิ สขุ ภาพและปอ งกันโรคในชอ งปากกลุมเด็กพิเศษ
โครงการ : 1. โครงการเพิ่มการเขาถึงการสงเสริมสุขภาพและปองกนั โรคในชองปากของเด็กพิการทางการเห็น
ในโรงเรียนสอนคนตาบอด (โครงการนอก)

2. โครงการพฒั นาศักยภาพบคุ ลากรและผดู ูแลเดก็ พเิ ศษ
เปา หมายผลลัพธ

1. รอ ยละ 50 ของโรงเรียนสอนคนตาบอดไดร บั บรกิ ารสง เสรมิ สุขภาพและปองกนั โรคในชองปาก
2. จัดกิจกรรมสงเสริมสุขภาพและปองกันโรคในชองปากในกลุมพิเศษ (เนนกลุมเด็กพิเศษใน

โรงเรียน) อยางนอย 1 เร่ืองตอป
สถานการณ

จากผลสำรวจสภาวะสขุ ภาพชองปากแหงชาติ ครั้งท่ี 8 พ.ศ. 256001 ในกลุมเด็กวัยเรยี น พบความชุก
ของโรคฟน ผุ รอยละ 52.0 โรคเหงือกอักเสบ รอยละ 66.3 ในขณะทีไ่ มม ีผลสำรวจแยกเดก็ พิการทางการเห็น
ในภาพรวม แตพบวานักเรียนในโรงเรียนการศึกษาคนตาบอดแมสาย มีโรคฟนผุ รอยละ 85.0 ในขณะที่มี
โรคเหงือกอักเสบ รอยละ 100 เมื่อเทียบกับเด็กปกติในอำเภอเดียวกัน ที่อายุ 3 ปและ 12 ป มีโรคฟนผุ
รอยละ 61.8 และ 30.612 สาเหตุหน่ึงคือ การเขาไมถึงบริการสงเสริมปองกันและเฝาระวังสุขภาพชองปาก
ในโรงเรยี นสอนคนตาบอด เชน การออกหนว ยตรวจสุขภาพชองปาก เพือ่ รับบริการสงเสรมิ ปองกันตามชุดสิทธิ
ประโยชน อันไดแก การเคลือบหลุมรองฟนในฟนกรามถาวรซ่ีแรกและซ่ีที่ 2 การเฝาระวังสภาวะสุขภาพ
ชองปาก และการสงตอเพื่อรับบริการต้ังแตเริ่มแรกโดยการตรวจฟน อยางนอยภาคเรียนละ 1 ครั้ง
และการประเมินความเสี่ยงของโรคในชองปาก แมปจจุบันจะมีการใหบริการสงเสริมปองกันตามชุดสิทธิ
ประโยชนในรูปแบบการจายตามรายบริการ (fee Schedule) แลวก็ตาม เด็กพิการทางการเห็นวัยเรียน
มักไดรับบริการทันตกรรมเมื่ออาการของโรคลุกลามมากแลว บางสวนตองสูญเสียฟนกอนวัยอันควร
เน่ืองจากมีฟนผุลุกลามไปถึงโพรงประสาทฟนจนเก็บรักษาไมได ซึ่งสงผลใหเติบโตเปนวัยรุน วัยผูใหญที่มี
ปญ หาสุขภาพชอ งปาก และมีฟน ไมครบ 20 ซีใ่ นวยั สงู อายตุ ามมา

ปจจัยหน่ึงท่ีทำใหการเขาถึงสงเสริมสุขภาพและปองกันโรคในชองปากของเด็กพิการทางการเห็นไม
ครอบคลุมคือ โรงเรยี นสอนคนตาบอดท้ังหมดเปน โรงเรียนเอกชน มลู นิธิ โรงเรียนในเครือศนู ยการศกึ ษาพเิ ศษ
ซึ่งไมไ ดข้ึนกับสำนักงานคณะกรรมการเขตพ้ืนทกี่ ารศึกษา อีกทั้งปจจัยดา นการพฒั นาการของการเรียนรู ทำให

1 สำนักทันตสาธารณสขุ .รายงานผลการสำรวจสภาวะสขุ ภาพชอ งปากแหงชาติ ครง้ั ที่ 8 พ.ศ. 2560. [online] 11 September 2019 [cited 2021

Sep 9]; Available from: URL:http://dental2.anamai.moph.go.th/ewt_dl_link.php?nid=2433

2 ศุภกร ศิรบิ รุ ,ี พันพสั ส ปาระมี. การพฒั นารปู แบบการฝกแปรงฟนในเดก็ ทม่ี ีความบกพรอ งทางการมองเหน็ โรงเรยี นการศกึ ษาคนตาบอดแม
สาย อำเภอแมส าย จงั หวดั เชยี งราย. เชยี งรายเวชสาร 2018; 10 (1):1-9.

64

เด็กพิการทางการเห็นสวนใหญอายุเกินเกณฑมาตรฐานของเด็ก เด็กวัย 6 12 และ 15 ป ในโรงเรียนสอนคน
ตาบอดมีจำนวนไมมากเมื่อเทียบกับเด็กนักเรียนโรงเรียนปกติ การออกหนวยใหบริการเพ่ือใหบริการโดยใช
เกณฑค อื อายุ อาจไมเ พียงพอในกลมุ โรงเรียนพิเศษท่ีตอ งการไดร บั การบริการสงเสรมิ ปอ งกนั มากกวา เด็กปกติ
เชน โรงเรยี นสอนคนตาบอด เปน ตน

โรงเรียนสอนคนตาบอด รอยละ 64-100 เปนโรงเรียนประจำ ดังน้ันการดำเนินงานในโรงเรียนสอน
คนตาบอด บุคคลที่มีอิทธิพลมากท่ีสุดตอเด็กนักเรยี นในโรงเรียนสอนคนตาบอด คือ ครูผูดูแล พอหอ แมหอ
การเพิม่ ศักยภาพและใหค วามรูในบุคลากรกลมุ น้ีจงึ เปนเร่ืองจำเปน โดยเฉพาะในกลมุ ผูใหการดูแลเด็กอนุบาล
เพือ่ สรางรากฐานการดแู ลสขุ ภาพชอ งปากไดด วยตวั เองในกลุมเด็กพิการทางการเห็นดวยวธิ ีท่ถี ูกตอง

กรอบการดำเนนิ งาน ประจำปงบประมาณ 2565

กิจกรรมการดำเนนิ งาน

กจิ กรรมการดำเนนิ งาน บทบาทสว นกลาง บทบาทศนู ยอ นามัย บทบาทจงั หวัด

1. โครงการเพ่ิมการเขาถึงการสงเสริมสุขภาพและปองกันโรคในชองปากของเด็กพิการทางการเห็นใน

โรงเรยี นสอนคนตาบอด

1.1 กิจกรรมประชมุ จดั ประชมุ หารือ ฯ เพือ่ หา ประสานงานและ เขา รวมประชุมและ

หารอื กับทันตบุคลากรใน แนวทางการดำเนินงาน สนับสนุนการ ดำเนนิ งานสงเสริม

พนื้ ท่ีทีม่ ีโรงเรียนสอนคน สง เสริมสขุ ภาพและ ดำเนินงาน สขุ ภาพและปองกันโรค

ตาบอด ปอ งกันโรคในชอ งปากใน ในชองปากในโรงเรียน

65

กิจกรรมการดำเนินงาน บทบาทสวนกลาง บทบาทศูนยอ นามัย บทบาทจังหวัด

โรงเรยี นสอนคนตาบอด สอนคนตาบอด (เฉพาะ

โดยมกี ลมุ เปาหมาย คอื จงั หวดั ทม่ี โี รงเรยี นสอน

ทนั ตบุคลากรใน สสจ. คนตาบอด)

โรงพยาบาล รพ.สต. และ

ศูนยบรกิ ารสาธารณสุข

จังหวดั ที่มีโรงเรยี นสอนคน

ตาบอด ซึง่ ดำเนนิ การแลว

เสรจ็ วันท่ี 28 กนั ยายน

2564

2. โครงการพฒั นาศกั ยภาพบุคลากรและผดู ูแลเดก็ พเิ ศษ

2.1 ประชุมเชิงปฏิบัติการ • ประสานงานและจัด จั ด กิ จ ก ร ร ม ส ง เส ริ ม สนับสนุนและดำเนินการ
เพิ่ ม ศัก ย ภ าพ ค รูแ ล ะ ป ร ะ ชุ ม เชิ ง ป ฏิ บั ติ ก า ร สุ ข ภ า พ แ ล ะ ป อ ง กั น ก ร ณี โร ง เรี ย น ข อ ค ว า ม
ผูดูแลเด็กโรงเรียนสอน เพิ่ ม ศัก ยภ าพ ครูและ โรคในชองปากในกลุม รวมมือในการใหความรู
คนตาบอด ผูดูแลเด็กโรงเรียนสอน พิเศษ (เนนกลุมเด็ก เพิ่ ม เติ ม แกครู ผูดู แล
คนตาบอด พิ เศ ษ ใน โร งเรีย น ) ตลอดจนนักเรียน
อยา งนอยปละ 1 เร่ือง
• พัฒนาสื่อการเรียนรู

สุขภาพชองปากของกลุม

พิเศษ เชน ส่ือสำหรับ

เด็ ก พิ ก า ร ท า ง ก า ร เห็ น

และทางการไดย นิ

ผปู ระสานงาน :

ชือ่ -นามสกุล ตำแหนง โทรศัพท E-mail
[email protected]
1. นางปฐมา เชาวนเมธา ทันตแพทยชำนาญการ 02 590 4213 [email protected]

2. นางสาวสวุ ภักด์ิ โพธิเสน นักวิชาการสาธารณ สุข 02 590 4213

ปฏบิ ตั ิการ

66

โครงการพฒั นาแนวทางการจัดบริการสขุ ภาพชองปาก

ตัวชี้วดั
เชงิ ปรมิ าณ : แนวทาง 2 เรื่อง
เชงิ คุณภาพ : บรรลวุ ัตถุประสงคท ตี่ ้ังไว/ ครบถว น ถูกตอง
เชงิ เวลา : ชวงเวลาในการดำเนินกจิ กรรมเปนไปตามแผนท่ีวางไว

เปา หมายผลผลติ
1. แนวทางการจัดบริการสรางเสริมสุขภาพและปองกันโรคในชองปากตามหลักประกันสุขภาพ
แหงชาติ 1 เรือ่ ง
2. แนวทางการจัดบริการทันตกรรมทางไกล 1 เรือ่ ง

เปา หมายผลลัพธ
1. ทันตบุคลากรมีแนวทางในการจัดบริการสรางเสริมสุขภาพและปองกันโรคในชองปากตาม
หลกั ประกนั สขุ ภาพ และมแี นวทางในการจัดบรกิ ารทนั ตกรรมทางไกล
2. ประชาชนเขาถงึ บรกิ ารทนั ตกรรมเพิม่ ข้ึน

สถานการณ
การดูแลสุขภาพชองปากของประชาชนทุกกลุม วัยตลอดชวงชีวิตเปนสิ่งสำคัญ หากขาดการดูแลที่

ถูกตองและสม่ำเสมอจะสงผลใหมีสุขภาพชองปากท่ีไมดี สงผลเสียทั้งตอตนเองและบุคคลอ่ืน ๆ ดวย ปจจัย
หนึ่งที่สำคัญและมีสวนชวยปองกนั การเกิดโรคในชองปาก คือ การลดความเหล่ือมล้ำในการเขาถึงบริการทัน
ตกรรมของประชาชนทุกกลุม

วธิ ีการหนึง่ ที่ชวยลดความเหล่อื มลำ้ ในการเขา ถึงบรกิ ารทันตกรรม คือ การมีชดุ สิทธปิ ระโยชนตาม
หลักประกันสุขภาพแหงชาติ ปจจุบันไดกำหนดใหมกี ารสง เสริมปองกันการเกิดโรคในชองปากครอบคลุมการ
ดแู ลสุขภาพชองปากของประชาชนทุกกลุมวัย แตยังขาดแนวทางในการจัดบริการสุขภาพชองปากใหสอดรับ
กับชุดสิทธิประโยชนตามหลักประกันสุขภาพแหงชาติเพ่ือใหสามารถดำเนินการจัดบริการสรางเสริมและ
ปอ งกันโรคในชอ งปากไดอยางเหมาะสม

นอกจากน้ีอีกปจจัยท่ีสงผลตอการเขารับบริการทันตกรรมของประชาชนท่ีลดลงในปจจุบัน คือ
การแพรระบาดของโรคติดเชอ้ื ไวรสั โคโรนา 2019 (covid-19) ทเี่ กิดขนึ้ สงผลใหมีการจำกัดบริการทันตกรรม
จึงจำเปนตองปรับรูปแบบในการจัดบริการสงเสริมสุขภาพและปองกันโรคในชองปาก ใหสอดรับกับ
สถานการณที่เกิดข้ึน โดยเนนการใชระบบเทคโนโลยีสารสนเทศเพ่ือใหเหมาะสมกับรูปแบบการใชชีวิตใน
ปจ จุบนั เชน ระบบบริการทนั ตกรรมทางไกล (tele-dentistry)

67

สำนกั ทันตสาธารณสุข โดยกลุมพฒั นาระบบทันตสาธารณสุข จึงไดดำเนนิ การโครงการพัฒนาแนว
ทางการจัดบริการสุขภาพชองปาก เพ่ือจัดทำแนวทางการจัดบรกิ ารสรางเสริมสุขภาพและปองกันโรคในชอง
ปากตามหลกั ประกันสุขภาพแหง ชาติ และพัฒนาแนวทางการจัดบริการทันตกรรมทางไกล (tele-dentistry)
ซ่ึงเปนมาตรการท่ีมีความสำคัญในการสงเสริมสุขภาพ สงผลตอสุขภาพชองปากของประชาชนวัยทำงานใน
ภาพรวม
กรอบการดำเนนิ งาน ประจำปงบประมาณ 2565

1. พัฒนาแนวทางการจัดบริการสรางเสริมสุขภาพและปองกันโรคในชองปากตามหลักประกันสุขภาพ

แหงชาติ
2. พัฒนาแนวทางการจัดบริการทันตกรรมทางไกล เปนการพัฒนาตอยอดจากปงบประมาณ

พ.ศ. 2564 โดยพัฒนาการจัดบริการ ติดตามการดำเนินงานในพื้นท่ีนำรอง 4 จังหวัด นิเทศ
ติดตาม 1 จังหวัด และประเมินผล
กจิ กรรมการดำเนนิ งาน

กจิ กรรมการดำเนนิ งาน บทบาทสวนกลาง บทบาทศูนยอ นามัย บทบาทจังหวัด

1. โครงการพัฒนาแนวทางการจัดบรกิ ารสุขภาพชอ งปาก -

1.1 ประชุมพั ฒนาแนว บทบาท: จัดประชมุ - -

ทางการจั ดบ ริ ก าร ประสานเชิญผูเกี่ยวของ

สรางเสริมสุขภาพและ เขา ประชมุ เขารวม

ป องกั นโรคในชอง ประชมุ รวบรวมขอมูล

ปากตามหลักประกัน และจดั ทำเอกสารท่ี

สขุ ภาพแหงชาติ เกย่ี วขอ ง

กลุมเปา หมาย : ทนั ต

แพทยแ ละนกั วิชาการ

จำนวน 25 คน

ระยะเวลาดำเนนิ งาน :

พ.ย 64 พ.ค. และ ก.ค 65

1.2 การประชมุ บทบาท: จัดประชมุ -

คณะทำงานพัฒนา ประสานเชิญผเู กยี่ วของ

แนวทางการ เขา ประชมุ เขารวม

จัดบรกิ ารทันตกรรม ประชมุ รวบรวมขอ มูล

ทางไกล และจดั ทำเอกสารที่

เก่ยี วของ

68

กิจกรรมการดำเนินงาน บทบาทสว นกลาง บทบาทศูนยอ นามัย บทบาทจงั หวัด

กลุมเปา หมาย - จงั หวัดนำรอง 4 จังหวัด
ไดแก สระบรุ ี
ทันตแพทยแ ละ - นครราชสีมา รอยเอด็
- และฉะเชิงเทรา
นักวชิ าการ จำนวน 13 คน บทบาท: เขารวมประชุม
รวบรวมขอมูล และ
ระยะเวลาดำเนนิ งาน จดั ทำเอกสารท่ีเก่ียวของ

พ.ย. และ ธ.ค. 64 เม.ย. จังหวัดนำรอ ง 1 จงั หวดั
บทบาท: เขารวม
และ มิ.ย.65 กิจกรรมนเิ ทศ รวบรวม
ขอ มลู และจดั ทำเอกสาร
1.3 การประชุมติดตาม ประชมุ ประสานเชิญ ทเี่ ก่ยี วขอ ง

การดำเนินงานการ ผูเกย่ี วของเขา ประชุม จังหวดั นำรอง 4
บทบาท: เขารว มประชุม
จัดบริการทันตกรรม เขา รว มประชุม รวบรวม รวบรวมขอ มลู และ
จดั ทำเอกสารท่ีเกยี่ วขอ ง
ทางไกล ขอมูล และจดั ทำเอกสาร

ที่เกีย่ วขอ ง

กลุมเปาหมาย

ทนั ตแพทย นกั วชิ าการ

และภาคเี ครือขา ย

จำนวน 32 คน

ระยะเวลาดำเนินงาน

พ.ย. 64

1.4 นิเทศติดตามการ จัดทีมนเิ ทศ ประสาน

จดั บริการ ผเู ก่ียวขอ ง รวบรวม

ทันตกรรมทางไกล ขอ มลู และจัดทำเอกสาร

ที่เกีย่ วขอ ง

กลุมเปาหมาย

จังหวดั นำรอ ง 1 จังหวัด

ระยะเวลาดำเนนิ งาน

พ.ค. 65

1.5 การประชมุ ประชมุ ประสานเชญิ

ประเมนิ ผลการ ผูเกี่ยวของเขาประชมุ

ดำเนินงานจัดบริการ เขา รวมประชุม รวบรวม

ทันตกรรมทางไกล ขอ มลู และจดั ทำเอกสาร

ทีเ่ กี่ยวของ

กลุม เปา หมาย

ทนั ตแพทย นกั วิชาการ

69

กิจกรรมการดำเนนิ งาน บทบาทสว นกลาง บทบาทศนู ยอ นามัย บทบาทจงั หวดั
และภาคเี ครอื ขา ย
จำนวน 41 คน
ระยะเวลาดำเนนิ งาน
ม.ิ ย. 65

ผปู ระสานงาน

ชือ่ -นามสกุล ตำแหนง โทรศพั ท E-mail
[email protected]
นางสาววรมน อัครสุต ทนั ตแพทยชำนาญการ 0 2590 4213
[email protected]
นายวรุต ชลิทธิกลุ ทนั ตแพทยช ำนาญการ 0 2590 4479 [email protected]

นางสาวสรารัตน เรืองฤทธิ์ นักวิชาการสาธารณสุข 0 2590 4479

ชำนาญการ

งานจดั ทำวทิ ยาสารทันตสาธารณสขุ ปงบประมาณ 2565
ตัวช้ีวดั

เชิงปรมิ าณ : วิทยาสารทนั ตสาธารณสขุ 1 ฉบับ
เชงิ เวลา : 1. ชว งเวลาในการดำเนนิ กจิ กรรมเปนไปตามแผนทีว่ างไว

2. ระยะเวลาในการสงบทความใหบ รรณาธกิ ารพจิ ารณา 3 วันทำการ
3. บรรณาธิการสง ผูทบทวนอยางนอ ย 3 คน 3 วันทำการ
4. ทบทวนบทความคร้งั แรกเสร็จสิ้น 15 วันทำการ
5. การเผยแพรทนั กำหนด ธ.ค. 64

เปา หมายผลผลติ
1. ขอ เสนอเพือ่ การดำเนินงานในปงบประมาณ 2565 จำนวน 1 เรอื่ ง/ บรรลตุ ามเปาหมายที่ตัง้ ไว/
ทนั เวลา
2. จา ยคาตอบแทนผูทบทวนบทความวชิ าการจำนวนตามรายการทีท่ บทวน/ครบถวน ถูกตอง ทนั เวลา
3. จายคาบรกิ าร ระบบวารสารออนไลน ของระบบ ThaiJO2.0 1 คร้งั / ครบถวน ถูกตอ ง ทันเวลา
4. จดั ทำวิทยาสารทนั ตสาธารณสขุ เผยแพร 1 ฉบบั /บรรลตุ ามเปาหมายที่ตัง้ ไว/ ทันเวลา

เปาหมายผลลพั ธ
1. ไดบ ทความวิชาการทีม่ คี ุณภาพเผยแพรในวทิ ยาสารทนั ตสาธารณสุข
2. ดำเนนิ การรบั สง บทความเพ่ือพิจารณาลงพิมพใ นวทิ ยาสารทันตสาธารณสุขไดบนระบบ
ThaiJO2.0
3. วทิ ยาสารทันตสาธารณสุขเปนวารสารคุณภาพกลุมท่ี 1 ท่ีผานการรับรองคุณภาพของ
TCI จนถงึ 31 ธันวาคม 2567

70

สถานการณ
พ.ศ. 2536 สำนักทันตสาธารณสุขหรือกองทันตสาธารณสุขในขณะนั้น ไดจัดทำวิทยาสารทันต-

สาธารณสุขขึ้น เพ่ือเผยแพรบทความวิชาการดานทันตสาธารณสุข จนปจจุบันเปนปท่ี 26 (นับถึง พ.ศ. 2564) ของ
วิทยาสารทันตสาธารณสุข

ในพ.ศ. 2560 สำนักทนั ตสาธารณสุขไดจัดทำโครงการเพื่อพัฒนาคุณภาพวทิ ยาสารทันต-สาธารณสุข
ใหเปนไปตามหลักเกณฑของศูนย TCI ไดผานการประเมินคุณภาพและรับเขาสูฐานขอมูล TCI ครั้งแรกใน
พ.ศ. 2560 ปจจุบันจัดเปนวารสารที่ผานการรับรองคุณภาพกลุมที่ 1 (ระยะเวลารับรองจนถึง 31 ธันวาคม
2567) เผยแพรแบบออนไลนในระบบ Thai Journal Online เวอรช่ัน 2.0 (ThaiJO2.0) ปละ 1 ฉบับในเดือน
ธันวาคม

ท้ังนี้เพ่ือใหวิทยาสารทันตสาธารณสุขมีการพัฒนาคุณภาพอยางตอ เน่ืองเปนแหลง ขอ มูลในการพฒั นา
องคความรูดานวิชาการและวจิ ัยสำหรับทันตบุคลากรและผูสนใจทั้งในสวนกลางและพื้นที่ และสนับสนุนพันธกิจ
ของสำนักทันตสาธารณสุขในการผลิต พัฒนาองคความรู และนวัตกรรมเพื่อการสงเสริมทันตสุขภาพโดยการ
ถายทอดองคค วามรูและเทคโนโลยีดานการสงเสริมทันตสุขภาพใหกับเครือขาย นำไปสูก ารบรรลุวิสัยทัศน ของ
กรมอนามัยคอื เปน องคกรหลักของประเทศในการอภิบาลระบบสงเสรมิ สุขภาพและระบบอนามัยส่ิงแวดลอม
เพอ่ื ประชาชนสุขภาพดี กลุมพฒั นาระบบทันต-สาธารณสุข สำนักทนั ตสาธารณสุข จึงไดดำเนินงานจดั ทำวทิ ยา
สารทนั ตสาธารณสขุ
กรอบการดำเนนิ งาน ประจำปง บประมาณ 2565

วิทยาสารทันตสาธารณสุขพิมพในรูปแบบออนไลนปละ 1 ฉบับจำนวน 5 - 10 บทความ เผยแพร
ภายในเดอื นธันวาคมบนระบบ ThaiJO2.0 เพอ่ื เปนเวทีนำเสนอผลงานวิชาการ และวิจัยดานสุขภาพชอ งปาก
รวมท้ังโครงการที่มีการวัดผลการเปล่ียนแปลงตามหลักการวิจัยประเมินผล ในมิติการสงเสริมสุขภาพและ
ปองกันโรค การบริการ การฟนฟูสภาพ การบริหารจัดการเชิงคุณภาพและหรือประสิทธิภาพ วัสดุและ
ผลิตภัณฑ การคุมครองผูบริโภค การสื่อสาร และสารสนเทศ ดวยวิทยาการดานระบาดวิทยา พฤติกรรมศาสตร
เศรษฐศาสตรสุขภาพ สังคมศาสตร มนษุ ยศาสตร นติ ิศาสตร คอมพิวเตอร และอืน่ ๆ ทีเ่ ก่ียวของ รับบทความ
วิชาการภาษาไทยหรือภาษาอังกฤษ ซึ่งบทความที่สงมาตองไมเคยเผยแพรในสิ่งพิมพใด และตองไมอยูใน
ระหวางการพิจารณาของวารสารอื่น โดยกองบรรณาธิการขอสงวนสิทธ์ิในการพิจารณาแกไขตนฉบับและลง
พิมพตามลำดับกอนหลงั เมื่อตนฉบับมีความถกู ตอ งสมบรู ณแลว ท้ังนี้ไมจ ัดเก็บคาดำเนินการในการสงบทความ
มารับการพจิ ารณาเพ่อื ตีพมิ พผลงาน

71

กิจกรรมการดำเนนิ งาน

กิจกรรมการดำเนินงาน บทบาทสวนกลาง บทบาท บทบาทจงั หวัด

ศูนยอ นามัย

1. งานจดั ทำวิทยาสารทันตสาธารณสุข ปงบประมาณ 2565

1.1 การประชุมกอง บทบาท: จัดประชุม ประสานเชิญ - -

บรรณาธิการ ผเู กยี่ วขอ งเขา ประชมุ เขา รวมประชุม

รวบรวมขอมลู และจดั ทำเอกสารท่ี

เกี่ยวของ

กลมุ เปา หมาย : กองบรรณาธกิ ารวิทยา

สารทนั ตสาธารณสุข และคณะทำงาน

จำนวน 16 คน

ระยะเวลาดำเนนิ การ : ม.ค. 65

1.2 จายคาตอบแทนแกผู บทบาท: จายคาตอบแทนแกผ ู - -

ทบทวนบทความวชิ าการ ทบทวนบทความฯ รวบรวมขอมูล

ที่ขอตีพิมพในวิทยาสาร และจัดทำเอกสารท่เี ก่ยี วของ

ทนั ตสาธารณสุข กลมุ เปา หมาย : ผทู บทวนบทความฯ

ระยะเวลาดำเนินการ : ส.ค. 65

1.3 ชำระคาบริการระบบ บทบาท: ชำระคา บริการฯ - -

วารสารออนไลน ของ กลุมเปาหมาย : ศนู ยดชั นกี ารอางอิง

ระบบ ThaiJO2.0 วารสารไทย

ระยะเวลาดำเนนิ การ : ม.ค. 65

1.4 จดั ทำวิทยาสารทนั ต บทบาท: พจิ ารณาคดั เลอื กบทความ บทบาท: สืบคน ขอ มลู บทบาท: สืบคน

สาธารณสุข จดั ทำรูปเลมของวิทยาสารบนระบบ วิชาการประชาสัมพันธ ขอมูลวชิ าการ

ThaiJO2.0 และสงบทความมา ประชาสมั พนั ธแ ละ

ระยะเวลาดำเนนิ การ : รับบทความ รับการพิจารณาเพ่ือ สง บทความมารบั การ

ตลอดทงั้ ป เผยแพรภ ายในเดือน ตีพิมพ พจิ ารณาเพอ่ื ตีพิมพ

ธันวาคม ระยะเวลาดำเนินการ : ระยะเวลาดำเนินการ :

ตลอดทั้งป ตลอดทั้งป

ผปู ระสานงาน

ชอื่ -นามสกุล ตำแหนง โทรศพั ท E-mail

นางสาววรมน อัครสตุ ทนั ตแพทยชำนาญการ 0 2590 4213 [email protected]

นางสาวสรารัตน เรืองฤทธ์ิ นกั วชิ าการสาธารณสุขชำนาญการ 0 2590 4479 [email protected]

72

4. โครงการอบรมทันตแพทยดา นทนั ตสาธารณสขุ แบบเขมขน 2565 จำนวน หนว ยนับ
ตวั ชวี้ ดั ความสำเร็จของโครงการ 15 คน

เปา หมายโครงการ จำนวน หนวยนับ
ทนั ตแพทย 5 วัน
75 รอยละ
ตวั ชีว้ ดั ความสำเรจ็ ของโครงการ
เชงิ ปรมิ าณ : กลุมเปา หมายไดร ับการอบรมดานทนั ตสาธารณสุข 75 รอ ยละ
เชงิ คุณภาพ : กลมุ เปา หมายมีความรูค วามเขาใจดานทนั ตสาธารณสขุ เพมิ่ ขน้ึ

กลุมเปา หมายมีความพึงพอใจการอบรมมากและมากทสี่ ดุ

เปาประสงค

1. เพ่ือพัฒนาศกั ยภาพทันตแพทยใ นดานทันตสาธารณสุขและศาสตรทีเ่ กีย่ วของ

2. เพ่อื สรางเครือขา ยวชิ าการดา นทนั ตสาธารณสขุ

เปาหมายผลลัพธ ทนั ตแพทยไดรบั การอบรมดา นทนั ตสาธารณสุขแบบเขมขน จำนวน 5 ครั้ง

สถานการณ

สำนักทันตสาธารณสขุ รวมกับชมรมทันตสาธารณสขุ แหงประเทศไทยจัดทำโครงการอบรมทนั ตแพทย

ดานทันตสาธารณสุขแบบเขมขน เพ่ือใหสอดคลองกับวิถีการทำงานของทันตแพทยโดยเนนการเรียนรูจาก

ประสบการณรวมกับการจดั ระบบความคิดเชิงทฤษฎี และสรปุ ความคิดรวบยอด เพื่อใหทันตแพทยพฒั นาองค

ความรดู านทันตสาธารณสขุ ในระดบั ทสี่ ูงขนึ้ โดยไมต อ งลาศึกษาตอ

วิธกี ารดำเนนิ งาน รูปแบบการอบรมผา นทางออนไลน

กจิ กรรมการดำเนินงาน บทบาทสว นกลาง บทบาท บทบาท
ศนู ยอนามยั จังหวัด

1. โครงการอบรมทันตแพทยดานทนั ตสาธารณสุขแบบเขมขน 2565

1.1 จดั อบรม ประกอบดวย 5 กลมุ วิชา ประชาสัมพนั ธ จัดการ ประชาสมั พนั ธการอบรม

1) วิทยาศาสตรชวี ภาพสำหรบั ทนั ตสาธารณสขุ อบรมผา นระบบออนไลน และเขารบั การอบรมเพือ่

2) วิทยาการระบาดและระเบียบวธิ วี ิจัยดานวิทยาศาสตรส ขุ ภาพชองปาก และขอ CE จากศนู ย พฒั นาความรใู นงานทันต

3) การบรหิ ารและพฒั นางานดานทันตสาธารณสุข ระบบบรกิ าร การศึกษาตอเน่อื งของทันต สาธารณสขุ สามารถ

สุขภาพชอ งปาก แพทย วเิ คราะห เชื่อมโยง และ

4) การสรา งเสรมิ สขุ ภาพชอ งปาก ระยะเวลาดำเนินการ : 9, อธิบายแนวคดิ ทฤษฎีกับ

5) โครงการทันตสาธารณสุข แบบฝก หัด และสรปุ เนื้อหาการอบรม 16, 30 ตุลาคม และ 6, 13 ประสบการณก ารทำงาน

พฤศจกิ ายน 2564 ทนั ตสาธารณสขุ

ผูประสานงาน

ช่อื -นามสกลุ ตำแหนง โทรศพั ท E-mail
นางสาววรมน อัครสุต [email protected]
ทนั ตแพทยชำนาญการ 0 2590 4213

73

5. โครงการอบรมระยะส้ัน (4 เดือน) ทันตสาธารณสุข สำหรับทันตแพทย ป 2565 (เงินนอกงบประมาณ
จากคาลงทะเบยี นของผูเขา อบรม)

ตัวชีว้ ดั ยทุ ธศาสตร

การผา นเกณฑคณุ ภาพการบริหารจัดการภาครฐั

เปาหมายผลผลติ

ทันตแพทยไดรับการอบรมดานทันตสาธารณสุขจำนวน 5 คร้ัง ผูผานการอบรมตองเขาอบรม
ภาคทฤษฎีไมนอยกวารอยละ 80 ของจำนวนช่ัวโมงการอบรมทั้งหมด สำหรับผูอบรมวิชาโครงการ
และการวิจัยประเมินผล ตอ งไดคะแนนโครงรา งการวิจยั หรือรายงานการวจิ ยั ตงั้ แตระดับพอใชถึงดีเดน

เปาหมายผลลัพธ

เพอื่ ใหท ันตแพทยผ เู ขารบั การอบรม
1) มปี ระสบการณใ นการแลกเปล่ียนเรยี นรรู ะหวางกนั และกับนักวชิ าการสว นกลาง
2) เขาใจแนวคดิ หลักการสำคญั ของศาสตรสาขาตาง ๆ
3) นำความรแู ละทกั ษะจากการฝก ปฏิบัตไิ ปปฏิบตั ิการตอบสนองตอปญหาในพืน้ ท่ีภายใตทรพั ยากร
ที่มไี ด
4) มีความมั่นใจในการนำเสนอ สอื่ สาร และปฏสิ ัมพันธก ับบุคลากรสายงานอนื่ ๆ

สถานการณ
สขุ ภาพชอ งปากสมั พนั ธกบั รับประทานอาหารและการนอน สง ผลตอพัฒนาการ สุขภาพ และคณุ ภาพ

ชีวติ ของคนทุกกลุม วัย และมีหลกั ฐานเชิงประจกั ษว าจำนวนซี่ฟนแทใ นผูสูงอายสุ ัมพันธก ับการกระตุนความจำ
และการมีอายยุ นื ยาว แตมปี จจัยเสย่ี งตอ การเกิดโรคในชองปากและการสญู เสียฟนได ทกุ ชว งอายุ มาตรการทม่ี ี
ความคมุ คาในดานบรกิ ารสง เสรมิ ปองกนั และรักษา เพื่อเก็บฟนไวในทกุ กลมุ อายุสามารถลดชอ งวา งของความ
ไมเทา เทยี มทางสุขภาพชองปากได เพ่ือใหท กุ กลุมวัยมสี ภาวะสุขภาพชอ งปากดีอยางตอเนื่อง สง ผลใหคนไทยมี
คุณภาพชวี ิตท่ีดีและมีอายคุ าดเฉล่ียแบบมีสขุ ภาพดเี พิ่มขึ้นตามนโยบายกระทรวงสาธารณสุข

การดำเนินงานทันตสาธารณสุขในพื้นที่ จำเปนตองมีองคความรูดานทันตสาธารณสุขที่สามารถ
เชื่อมโยงกับศาสตรสาขาท่ีเกี่ยวของภายใตบริบทและทรัพยากรท่ีมีในชุมชน ทักษะเหลาน้ีสามารถเกิดขึ้นได
ด วย ก ารเรีย น รูจ า ก ก าร ท ำ ง าน ฐ าน ชุ ม ช น อ ย าง ต อ เน่ื อ ง ร ะ ย ะ ย าว ห รื อ ศึ ก ษ าต อ ใน ระ ดั บ ห ลั ง ป ริญ ญ า
เพ่ือให ทันตแพทยซ่ึงเปนวิชาชีพสาขาขาดแคลนเกิดการเรียนรูดังกลาวไดในระยะส้ันโดยไมตองลาศึกษาตอ
กรมอนามัยโดยสำนักทันตสาธารณสุขจึงจัดทำโครงการอบรมระยะส้ันน้ีอยางสอดคลองกับวิถีการทำงาน
ของทันตแพทย โดยสำนักงานคณะกรรมการขาราชการพลเรือน (ก.พ.) รับรองหลักสูตรน้ีใหทันตแพทยที่
บรรจุหลัง พ.ศ.2542 ใหเปนวุฒิในการเล่ือนระดับเปนทันตแพทยชำนาญการพิเศษไดดังหนังสือสำนักงาน

74

ปลัดกระทรวงสาธารณสุข ท่ี สธ 0201.039/ว 258 ลงวันท่ี 31 สิงหาคม 2553 โดยตองเขาอบรมตลอด
หลกั สตู รและผา นการประเมนิ

ต้ังแตปงบประมาณ 2560 สำนักทันตสาธารณสุขจึงไดจัดทำหลักสูตรเปนรายกลุมวิชาท่ีอิสระ
ตอกันเพื่อใหทันตบุคลากรในระดับอ่ืนเลือกสมัครอบรมเฉพาะกลุมวิชาท่ีสนใจได และยังเปนการเพิ่ม
ประสทิ ธภิ าพการบริหารจดั การหลกั สูตรดว ย

เปา หมายและตัวช้วี ัดความสำเรจ็ ของโครงการ

เปา หมายโครงการ จำนวน หนวยนับ

ทนั ตแพทยไดรบั การอบรมดานทันตสาธารณสขุ 5 คร้ัง

ตัวช้วี ดั ความสำเรจ็ ของโครงการ จำนวน หนว ยนบั

เชิงปรมิ าณ : ทนั ตแพทยไ ดร ับการอบรมดา นทันตสาธารณสขุ 20 คน

เชิงคุณภาพ : รอ ยละ 70 ของผูเ ขา รบั การอบรม ผานการอบรมตามเกณฑ 14 คน

วิธีการดำเนนิ งาน

ข้นั ตอนการดำเนนิ งาน ธ .ค . ม.ค . ก.พ . มี .ค . เม.ย. พ .ค. มิ .ย . ก .ค .
64 65 65 65 65 65 65 65

จดั ทำโครงการและขออนุมัติ

ประชุมคณะทำงาน (BAR)

ประชาสัมพนั ธและประกาศรับ

สมัครผูเขาอบรม

ติดตอประสานงานผูเขาอบรม

วิทยากร และผเู กยี่ วขอ ง

จัดอบรม

ประสานอาจารยพี่เลี้ยง

ประชมุ คณะทำงาน (AAR)

ประเมินและสรปุ ผล

75

กลุมเปา หมาย ทันตแพทยท่ีตน สงั กดั อนุมตั ิใหเขาอบรม จำนวน 20 คน

หลักสตู ร ภาคทฤษฎี 5 กลุมวิชา จดั ทก่ี รมอนามยั กระทรวงสาธารณสุข

ภาคปฏิบัติ

1. ปฏิบตั ิการในพนื้ ที่ตนสังกัดเพ่ือใชท กั ษะจากการอบรมและพฒั นาโครงรา งการวจิ ัย

เชน ประสานงานกับบคุ ลากรในพนื้ ท่ี/หนว ยงานอน่ื สืบคนบทความวชิ าการ ศกึ ษาทบทวน

เอกสารขอมลู และบทความวชิ าการ เขียนโครงรา งการวจิ ัยหรือรายงานการวจิ ยั

2. เสนอแนวคิดและปรกึ ษาอาจารยพ เ่ี ลีย้ ง และปรบั ปรงุ แกไข

3. นำเสนอโครงรา งการวิจัยหรอื รายงานการวจิ ยั โดยวาจา

4. สง โครงรา งการวจิ ัยหรือรายงานการวิจยั

กลมุ วชิ าและระยะเวลาการอบรม

จัดอบรม

21 - 25 มี.ค. 2565 การสงเสรมิ สขุ ภาพและปองกนั โรคในชองปาก คา ลงทะเบียน 4,000 บาท

18 - 22 เม.ย. 2565 โครงการและการวิจัยประเมนิ ผล คา ลงทะเบยี น 4,000 บาท

23 - 27 พ.ค. 2565 การเขียนบทความวชิ าการ และจรยิ ธรรมการวิจยั ดา นสุขภาพชองปาก

คา ลงทะเบียน 4,000 บาท

20 - 23 มิ.ย. 2565 การบริหารงานทนั ตสาธารณสุข คาลงทะเบียน 4,000 บาท

25 - 27 ก.ค. 2565 ความคิดรวบยอดเชงิ ระบบ คา ลงทะเบียน 2,500 บาท

ผตู อ งการประกาศนียบัตร “หลกั สูตรการอบรมระยะสั้น (4 เดือน) ทันตสาธารณสุข สำหรับทนั ตแพทย”

ใชประกอบเลอ่ื นระดับชำนาญการพิเศษ ตองลงทะเบียนทัง้ 5 กลมุ วชิ าคา ลงทะเบยี น 15,600 บาท

วธิ กี ารสมัคร • สงหนังสือสมัครเปนทางการจากหนวยงานตนสังกัดพรอมใบสมัคร ถึงอธิบดีกรมอนามัย

และเงือ่ นไข กระทรวงสาธารณสุข อำเภอเมืองนนทบุรี 11000 ภายใน 7 กุมภาพันธ 2565 โดยยังไมตอง

โอนเงินคา ลงทะเบียน เมอื่ มีผูสมคั รอยางนอย 15 คน ผจู ดั จึงจะแจงรายละเอยี ดการโอนเงินให

• สมคั รอบรมครบหลักสตู ร 5 กลุมวิชา ใหโ อนคาลงทะเบียน ภายในวนั ที่ 2 มนี าคม 2565

• สมคั รอบรมรายกลมุ วิชา ใหโ อนคาลงทะเบียนกอ นเร่ิมการอบรมอยา งนอ ย 15 วนั ทำการ

• หากมผี สู มัครไมถงึ 15 คน ผูจดั ขอสงวนสิทธิใ์ นการงดจัดอบรม

• สอบถามเพิ่มเติมท่ี นางสาวถิรวรรณ รานวล 02 590 4213, 0879692995

บทบาทสว นกลาง : ประชาสมั พนั ธจัดการอบรมและขอ CE จากศนู ยการศกึ ษาตอ เนือ่ งของทนั ตแพทย

บทบาทศูนยอ นามัย และบทบาทจงั หวัด : ประชาสมั พันธการอบรม และเขารับการอบรมเพอื่ พฒั นาความรูในงานทนั ตสาธารณสุข

ผปู ระสานงาน ตำแหนง โทรศัพท E-mail
ชื่อ-นามสกุล

นางสาววรมน อคั รสุต ทันตแพทยชำนาญการ 0 2590 4213 [email protected]

นางสาวถิรวรรณ รานวล นกั วชิ าการสาธารณสุข 02 590 4213 , [email protected]
ปฏบิ ัตกิ าร 0879692995

76