1
สว่ นที่ 1
ขอ้ มูลพื้นฐานของ กศน.ตำบลวังกรด
ความเปน็ มา
ในอดีต สภาพภมู ปิ ระเทศทเี่ ป็นทตี่ ง้ั ของบ้านวังกรด มีความอุดมสมบรู ณ์ และมีลำคลองวงั กรด เปน็ เส้น
เลือดใหญ่หล่อเล้ยี งสงิ่ มชี ีวิตท้ังหลาย มีลำเหมอื งช้าง ซงึ่ สนั นษิ ฐานวา่ ในอดตี เป็นเสน้ ทางเดนิ ของชา้ ง ทอ่ี าศยั อยู่
อาศัยกินและเล่นนำ้ ในลำเหมอื งดงั กลา่ ว จากคำเล่าขานนี้ถกู แพรก่ ระจายไปทว่ั จงึ ทำให้เป็น ที่สนใจของนกั
แสวงหาทท่ี ำกนิ ใหม่ ๆ อยากเขา้ มาจับจองที่ดนิ ในบรเิ วณลำคลอง ลำเหมืองน้ี เป็นทีต่ ั้งหลักแหลง่ ทำมาหากิน
ประมาณ ปี พ.ศ.2406 (142 ปี เศษ) มีคนกลุ่มแรกเดนิ ทางอพยพเข้ามา โดยพาญาติพ่นี อ้ ง และขา้ วของบรรทุก
เกวยี นสาลี เดนิ ทางมาจากเขาล้อ, ดอนคา, ทา่ ตะโก เขาพนมรอก อำเภอหนองบัว จงั หวดั นครสวรรค์ และบางส่วน
มาจาก อำเภอวิเชยี รบุรี จังหวัดเพชรบรู ณ์ จังหวัดสระบุรี, จงั หวดั พระนครศรอี ยธุ ยา และจงั หวัดอุบลราชธานี เขา้
มาจับจองทีด่ ิน หกั ล้างถางพงตั้งหลักแหล่งทำมาหากินตามกำลังความสามารถของตนเอง โดยสรา้ งบา้ นเรอื น
กระจายอยตู่ ามสันคูนำ้ เก่า และบริเวณเหมอื งชา้ ง เมื่อตั้งถิ่นฐานบา้ นเรือนเปน็ ทีม่ ่ันคงดแี ลว้ กม็ ีความคดิ ทจ่ี ะสร้าง
วัดข้ึน เพื่อเป็นสถานท่ยี ึดเหนย่ี วทางจติ ใจ จึงได้รว่ มแรงร่วมใจกันก่อสร้างวดั ขนึ้ บริเวณใกล้ ๆ กบั กลมุ่ บา้ นของตน
(ปัจจุบันอยู่ในบรเิ วณชายคลองวงั กรด ตรงขา้ มบ้านนายสันทัด พึ่งมิง่ ) และได้ต้งั อยู่ในบรเิ วณน้ีประมาณ 25 ปี
ราษฎรมีความเห็นตรงกันวา่ สมควรท่จี ะย้ายวัดไปทางทศิ ตะวันตกของกล่มุ บา้ น หา่ งจากท่ตี ง้ั เดิมประมาณ 300
เมตร เพ่ือท่ีวดั จะไดต้ ้งั อยบู่ ริเวณใจกลางกลุม่ บา้ น สบื เนื่องจากกล่มุ บ้านมีการขยายตวั ลูกหลานแยกครอบครวั และ
ลอ่ งเรือไปตามลำคลองหาสถานที่ตั้งบ้านเรือนใหม่ จนถึงบ้านเหมอื งลาด, ไดหว้ ยลกั , หว้ ยกรวด สภาพลำคลองซ่ึง
เป็นทต่ี ั้งของกลุ่มบ้านในอดีตน้นั สองฝั่งคลองมี ตน้ กรด ขึ้นปกคลมุ อย่างหนาแน่น และบริเวณท่ีต้ังของวดั จะมีวงั น้ำ
ใหญ่และลกึ มาก ซึ่งชาวบ้านจะอาศัยนำ้ บรเิ วณดงั กล่าวเป็นแหล่งน้ำกิน น้ำใช้ และเรียกวงั นำ้ นกี้ นั จนตดิ ปากกันมา
วา่ “วังกรด”และได้ใชช้ ื่อดังกล่าวเป็นช่อื ของ วัด, หมูบ่ า้ น และตำบล จนถงึ ปัจจบุ นั
ผู้ปกครองหมบู่ ้านคนแรกของบา้ นวงั กรด จากการสอบถามคนเก่าแกใ่ นหมู่บา้ นแล้ว ไม่ทราบวา่ ชื่อจริงช่ือ
อะไร ทราบแต่วา่ มีตำแหนง่ เป็น “ขุนวงั กรด” ประชากรส่วนใหญป่ ระกอบอาชีพทำการเกษตร (ทำนา) และทำไร่
นาสวนผสม เล้ียงไก่ เลี้ยงเป็ดปลูกผกั ขาย บางครอบครัวหลังจากฤดเู กบ็ เกีย่ วจะไปรบั จ้างทำงานตา่ งถนิ่
ท่ตี ้งั
สถานทตี่ ัง้ เลขที่ 89/2 หมู่ที่ 3 ตำบลวังกรด อำเภอบางมลู นาก จงั หวดั พิจติ ร
พกิ ดั ตำแหน่ง : ละตจิ ดู : 16.00186 ลองจจิ ดู : 100.46114
ลงิ ค์ เวบ็ ไซต์ : https://sites.google.com/site/ksntablwangkrd/
Fanpage กศน.ตำบล/แขวง : https://www.facebook.com/wangkrod?fref=ts
ข้อมูลสาธารณปู โภค (ไฟฟา้ น้ำประปา ) โทรศัพท์ และอินเทอร์เนต็ : มกี ารไฟฟ้าสว่ นภมู ภิ าคและนำ้ ประปา
มีอินเทอรเ์ น็ตของกศน.ตำบล เครือขา่ ยสัญญาณของภาครัฐ
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
2
จำนวนคอมพวิ เตอร์ โทรทัศนแ์ ละอปุ กรณ์สำนักงานตา่ งๆ : มคี อมพิวเตอรจ์ ำนวน 6 เคร่อื ง โทรทศั น์ จำนวน
1 เคร่อื ง และ จานดาวเทียม จำนวน 1 เคร่อื ง
จำนวนผู้ใชค้ อมพวิ เตอร์ / ผใู้ ชอ้ ินเทอรเ์ นต็ / ผู้ใช้ Wi-Fi เฉลย่ี ต่อวนั : 3 คน
จำนวนผูเ้ ข้ารับบรกิ ารท่ี กศน.ตำบล/แขวง เฉล่ียตอ่ เดอื น : 20 คน
ขอ้ มูลรายบคุ คล ของบุคลากร กศน .อำเภอบางมูลนาก จังหวัดพจิ ิตร
1.ชื่อ นางสาวศริ ิรัตน์ นามสกุล ชูจิ๋ว
2.ตำแหน่ง ครูกศน.ตำบล
สังกดั ศนู ย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศัยอำเภอบางมลู นาก จังหวดั พิจติ ร
สังกดั สำนกั งาน กศน. สำนักงานปลดั กระทรวงศึกษาธิการ วนั ท่บี รรจแุ ต่งตงั้ 1 กรกฎาคม 2563
3.วันเดือนปเี กดิ 3 มิถุนายน 2536
4.ชอื่ สกุล บิดา : นายสงั วาลย์ ชูจ๋วิ
มารดา : นางเพยยี ชูจวิ๋
5.สถานภาพ : โสด ทอ่ี ยู่ : 71 หมทู่ ี่ 7 ตำบลมหาชยั อำเภอไทรงาม จังหวัดกำแพงเพชร
เบอร์โทรศพั ท์ : 097-9986357 Email : [email protected]
6.วฒุ กิ ารศกึ ษาสงู สุด : ปริญญาตรี คณะ ครุศาสตรบัณฑิต สาขา ภาษาจีนจาก มหาวทิ ยาลัยราชภัฎกำแพงเพชร
7.ความสามารถพเิ ศษ : ดา้ นการใชโ้ ปรแกรมคอมพวิ เตอร์ (พิมพ์สัมผัส) , ภาษาจีน , กีฬา
8.ความต้องการพฒั นาตนเอง
1. ด้านเทคโนโลยีต่างๆ
2.ด้านการสอื่ สารภาษาอังกฤษ
3.ด้านการเป็นพิธกี ร
[กศน.ตำบลวงั กรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
3
บทบาทหน้าที่ภารกจิ กศน.ตำบล
1) ศนู ยเ์ รียนรหู้ ลกั ปรชั ญาเศรษฐกิจพอเพยี งและเกษตรทฤษฎีใหมป่ ระจำตำบล
เป็นศนู ย์กลางการสง่ เสริม จดั กระบวนการเรยี นรู้ และหนว่ ยประสานงานแหล่งเรียนรหู้ ลักปรชั ญา
เศรษฐกิจพอเพียงภายในชมุ ชน ดำเนินงานร่วมกับกองอำนวยการรกั ษาความม่นั คงภายในราชอาณาจกั ร (กอ.รมน.)
2) ศูนย์ส่งเสรมิ และพัฒนาประชาธปิ ไตยประจำตำบล
เพอ่ื สรา้ งการเรยี นรแู้ ละความเข้าใจที่ถูกต้องเก่ยี วกบั การปกครองในระบอบประชาธิปไตยทีม่ ี
พระมหากษัตริย์ทรงเป็นพระประมขุ โดยเฉพาะสิทธิและหน้าท่ีในระบอบประชาธปิ ไตย บูรณาการความรว่ มมือกับ
คณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) และภาคประชาสังคม
3) ศูนย์ดจิ ิทัลชุมชน
ซงึ่ บริหารจัดการฐานข้อมลู ท่ีจำเป็นสำหรบั กศน. และชุมชน เพ่ือให้มีความรู้และรับรู้ที่เทา่ ทัน ปรบั ตวั ให้
สอดคล้องกบั การเปล่ยี นแปลงของสงั คมโลกยคุ ดิจทิ ลั
4) ศูนย์การศึกษาตลอดชีวติ ชมุ ชน
เพื่อส่งเสริมและสนับสนุนการจัดการศึกษาในระบบการศึกษา นอกระบบการศึกษา และการศึกษาตาม
อัธยาศัย ให้มีคุณภาพท่ีสอดคล้องกับนโยบายทางการศึกษา โดยยึดชุมชนเป็นฐานในการดำเนินงาน โดย กศน.
ตำบล มบี ทบาทเป็นผู้ประสานงานและอำนวยความสะดวก
คณะกรรมการ กศน.ตำบล นายกอบต.วังกรด ประธานกรรมการ
1. นายมานะ วฑุ ฒยากร
2. นายนริ ลั ย์ รอดแสวง กำนันตำบลวังกรด รองประธานกรรมการ
3. นายนเรศน์ แก่นเพมิ่
4. นางสาวจติ ตส์ ิน ชสู งฆ์จิรยศ ผใู้ หญบ่ ้านหมู่ 1 กรรมการ
5. ว่าทีร่ ้อยตรีจฑุ ามาศ วุฑฒยากร
6. นางวงเดือน อนิ ทรพ์ รหม อสม.หมู่ 1 กรรมการ
7. นายบญุ เลิศ เบา้ ศรี
8. นางประทุม แยม้ พฒุ ผู้ใหญ่บา้ นหมู่ 3 กรรมการ
9. นายสระ ประทุมมาตรย์
10. นางประทุม เกิดแก้ว ข้าราชการครู หมู่ 3 กรรมการ
11. นางนำ้ ผ้ึง พรมมี
12. นางพยุง ดีพลู ประธานสภา อบต.ตำบลวงั กรด กรรมการ
13. นางสาวศิริรัตน์ ชูจ๋วิ
ผูช้ ่วยผูใ้ หญบ่ ้านหมู่ 4 กรรมการ
ผใู้ หญบ่ ้านหมู่ 4 กรรมการ
ผูช้ ว่ ยผ้ใู หญ่บ้านหมู่ 5 กรรมการ
ผูช้ ่วยผู้ใหญบ่ า้ นหมู่ 6 กรรมการ
องค์กรนกั ศึกษา กรรมการ
ครู กศน.ตำบล กรรมการและเลขานุการ
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
4
อาสาสมัคร กศน.ตำบล ตำแหนง่ องคก์ รนักศึกษา
1. นางพยงุ ดีพลู ตำแหน่งองค์กรนักศึกษา
2. นางสาวสุกัญญา สมสัย
บคุ ลากรใน กศน.ตำบล
1. นางสาวศริ ิรัตน์ ชูจิ๋ว หวั หนา้ กศน.ตำบล
สภาพทั่วไปของตำบล
ลกั ษณะทางภมู ศิ าสตร์
1.1 ที่ตั้งและอาณาเขตติดตอ่
ตำบลวังกรด อำเภอบางมูลนาก จังหวดั พิจติ ร มีถนนลาดยาง บางมูลนาก - วงั งิว้ มรี ะยะทาง
ห่างจากอำเภอบางมูลนาก 13 กโิ ลเมตร
อาณาเขตติดต่อ
ทิศเหนือ จรดกับตำบลหว้ ยเขน อำเภอบางมูลนาก จังหวัดพจิ ติ ร
ทศิ ใต้ จรดกับตำบลหนองกระเจา อำเภอชมุ แสง จังหวดั นครสวรรค์
ทศิ ตะวนั ออก จรดกบั ตำบลหว้ ยร่วม อำเภอดงเจริญ จังหวัดพิจิตร
ทศิ ตะวนั ตก จรดกบั ตำบลวงั สำโรง อำเภอบางมูลนาก จงั หวดั พจิ ติ ร
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
5
1.2 เนอ้ื ท่ี
ตำบลวังกรด มเี น้ือท่ี 40.93 ตารางกิโลเมตร ( จำนวน 25,581 ไร)่ เป็นพืน้ ท่ีทำการเกษตร 21,241 ไร่
สว่ นพ้นื ทที่ ี่เหลือปลูกบา้ น ใชส้ ำหรับเปน็ ทีอ่ ยู่อาศยั และเป็นแหลง่ น้ำ คลอง หนองและเหมือง
1.3) ภูมปิ ระเทศ ตำบลวงั กรด
พืน้ ทสี่ ว่ นใหญข่ องตำบลวงั กรด เปน็ ทีด่ อน มีพ้ืนที่ส่วนทางตะวนั ออกเฉยี งเหนือ ตดิ กับเขตตำบล
วังกรด ถา้ มฝี นตกชกุ น้ำจะไหลหลากจากตำบลวงั กรด เข้าท่วมพ้นื ที่ทางด้านเหนอื และทางตะวนั ออกของตำบล
วังกรด และเม่ือถึงฤดูแล้งน้ำตามลำคลอง , ลำเหมืองจะแห้ง เพราะไม่สามารถกักเก็บน้ำไว้ได้ในฤดูแล้ง พ้ืนที่แห้ง
แล้งในฤดูแลง้ ไมส่ ามารถทำนาได้ เน่ืองจากไม่มคี ลองส่งนำ้ จึงทำนาได้เพียงปีละ 1 ครัง้ เทา่ น้ัน
1.4) จำนวนหมู่บ้าน
จำนวนหม่บู ้านในเขตตำบลวงั กรด ได้แกห่ มทู่ ี่ 1 - 6 ประกอบไปดว้ ย
หม่ทู ่ี 1 บ้านเหมืองลาด แก่นเพ่ิม เปน็ ผใู้ หญ่บ้าน
นายนเรศน์ แสงลภ เปน็ สมาชกิ สภา อบต.
นายจำลอง
หมู่ท่ี 2 บา้ นวังกรด
นายพงษ์ศักด์ิ ศรีอทุ ยั เปน็ ผใู้ หญ่บา้ น
เปน็ สมาชิกสภา อบต.
นายชัย เทยี มผล
เป็นผใู้ หญ่บ้าน
หมทู่ ี่ 3 บ้านหว้ ยเรียงใต้ เปน็ สมาชิก อบต.
เป็นสารวตั รกำนัน
ว่าทีร่ .ต.หญิงจฑุ ามาศ วุฑฒยากร
นายอดุ ม ว่นุ กลดั เปน็ ผูใ้ หญ่บา้ น
เปน็ สมาชิก อบต.
นายบุญเหลือ อนิ ทร์พรหม
เปน็ สมาชกิ อบต.
หมู่ท่ี 4 บา้ นหว้ ยเรยี ง
เป็นกำนันตำบลวังกรด
นางสาววลิ าวณั ย์ ไกยบตุ ร เปน็ สมาชกิ อบต.
นางสาวสนุ ิสา บญุ แก้ว
หมู่ท่ี 5 บา้ นห้วยเรียงกลาง
นายมังกร ชมฤทธิ์
หม่ทู ี่ 6 บ้านหนองนำ้ ใส
นายนิรัลย์ รอดแสวง
นายสุทนิ ต์ ปังเกตุ
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
6
2. ขอ้ มลู ด้านประชากร
จำนวนประชากรจำแนกตามเพศและเขตพ้นื ท่ตี ำบลวงั กรด
จำนวนประชากรของตำบลวังกรด ตามสถติ ทิ ะเบยี นราษฎร รวมท้ังส้ิน 2,401 คน แยกเป็นชาย 1,190 คน
หญิง 1,211 คน มที ั้งหมด 878 ครวั เรือนมคี วามหนาแน่นเฉลีย่ 34.85 คน / ตารางกโิ ลเมตร
หมู่ท่ี ชอ่ื หมู่บ้าน จำนวน จำนวนประชากร (คน)
1 บ้านเหมอื งลาด ครวั เรือน ชาย หญิง รวม
2 บา้ นวังกรด
3 บ้านห้วยเรียงใต้ 73 76 63 139
4 บา้ นหว้ ยเรยี ง 149 138 173 311
5 บ้านห้วยเรยี งกลาง 140 154 167 321
6 บา้ นหนองน้ำใส 82 99 100 199
143 180 186 366
รวม 79 79 99 178
666 726 788 1,514
จำแนกตามระดบั การศกึ ษา เพศชาย เพศหญงิ รวม
การศึกษา คน รอ้ ยละ คน ร้อยละ คน ร้อยละ
19 1.25 13 0.86 32 2.11
ไม่เคยศกึ ษา 20 1.32 24 1.59 44 2.91
อนบุ าล/ศูนย์เดก็ เลก็ 41 2.71 59 3.90 100 6.61
ต่ำกว่าช้นั ประถมฯ 370 24.44 432 28.53 802 52.97
ประถมฯ(ป.4,ป.7,ป.6) 101 6.67 74 4.89 175 11.56
ม.ตน้ (มศ.1-3 หรอื ม.1-3) 117 7.73 98 6.47 215 14.20
ม.ปลาย(มศ.4-5หรอื ม.4-6) 29 1.92 26 1.72 55 3.63
อนุปรญิ ญาหรือเทยี บเทา่ หรือปวส. 29 1.92 60 3.96 89 5.88
ป.ตรี หรือเทยี บเท่า 0 0.0 2 0.13 2 0.13
สูงกว่าปรญิ ญาตรี 726 47.95 788 52.05 1,514 100.00
รวม
จำแนกตามสถานะรา่ งกาย
สถานะร่างกาย เพศชาย เพศหญิง รวม
ปกติ คน ร้อยละ คน ร้อยละ คน ร้อยละ
ผู้พิการอยา่ งเดียว 642 42.40 607 40.09 1,249 82.50
ผปู้ ว่ ยเป็นโรคเรอ้ื รังอย่างเดยี ว 24 1.59 35 2.31 59 3.90
ผู้ทีพ่ กิ ารและปว่ ยเป็นโรคเรอื้ รัง 56 3.70 137 9.05 193 12.75
4 0.26 9 0.59 13 0.86
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
7
รวม 726 47.95 788 52.05 1,514 100.00
2.3 ข้อมูลด้านสงั คมและวฒั นธรรม
ด้านสังคมและประเพณีและวัฒนธรรมของคนในชุมชน สภาพสังคมของประชาชนส่วนใหญ่อยู่เป็น
ครอบครัวใหญ่มีวงศาคณาญาติปลูกบ้านอยู่ในละแวกเดียวกัน นับถือบรรพบุรุษ มีสัมมาคาระต่อผู้มีอายุมากกว่า
ฯลฯ ชาวบ้านส่วนใหญ่ร้อยละ...100...นับถือศาสนาพุทธ มีวัดประจำหมู่บ้านเป็นสถานท่ีพิธีกรรมทางศาสนา และ
เปน็ ศูนย์รวมจติ ใจของชาวบา้ นซึ่งทำใหเ้ กิดประเพณีและวัฒนธรรมต่างทส่ี ำคญั ดงั นี้
1. ประเพณีสงกรานต์ และวันผู้สูงอายุ ซึ่งตรงกับวันที่ 13-16 เมษายน ของทุกปี โดยมีประเพณีที่สำคัญ
คือ มีการรดน้ำดำหัวผู้เฒ่าผู้แก่ เพื่อขอขมาลาโทษในสิ่งท่ีเคยล่วงเกิน และเป็นการแสดงความเคารพนับถือต่อ
บุพการี และบรรพบุรุษ เพ่ือความเป็นสิริมงคลในชีวิตของลูกหลาน และมีประเพณีอ่ืนๆ อีกมากมาย เช่น มีการ
ทำบญุ ตักบาตร กอ่ เจดียท์ ราย มกี ารสงฆน์ ำ้ พระ และสรงน้ำพระ เป็นตน้
2. ประเพณสี ืบสานวฒั นธรรมและงานบุญประเพณีสลากภัตร มีจุดประสงค์เพื่อให้ญาติพีน่ อ้ ง เพื่อนฝูง ใน
หมู่บ้านหรือต่างตำบล ได้มาพบปะสังสรรค์กันถือเป็นการเช่ือมความสัมพันธไมตรีของชาวบ้าน และได้ร่วมกันหาม
สาแหรก เป็นการรณรงค์ประเพณีให้คนรุ่นหลังได้เรียนรู้ สืบทอดประเพณี และถือว่าได้อุทิศส่วนกุศลไปให้แด่ผู้
ลว่ งลับไปแลว้
3. ประเพณตี ักบาตรเทโวโรหณะ เปน็ ประเพณตี ักบาตรเทโว จะกระทำกันในวันแรม 1 ค่ำ เดอื น 11 คือ
หลงั จากวันออกพรรษา แล้ว 1 วนั คำวา่ “เทโว” ย่อมาจาก “เทโวโรหนะ” แปลวา่ การเสดจ็ ลงจากเทวโลก การตกั
บาตรเทโว จงึ เป็นการระลึกถึงวันท่พี ระพทุ ธองค์ เสดจ็ กลับจากการโปรดพระพทุ ธมารดาในเทวโลก โดยจำพรรษา
อยู่ ณ สวรรคช์ ัน้ ดาวดึงส์ เป็นเวลา 1 พรรษา เป็นประเพณีท่สี ืบทอดทุก
4. ประเพณี "สง่ กระทงหน้าวัว" ซึ่งเปน็ ประเพณีท่ีถือปฏบิ ัติสบื ทอดกันมาตงั้ แต่บรรพบรุ ุษ ในเดือน 6 ของ
ทุกปีประชาชนชาวตำบลวังกรด จะนำกระทงหนา้ ววั ซึ่งทำดว้ ยกาบกลว้ ยใส่ของกนิ เชน่ ขนมจีน พริก เกลอื และปัน้
คน และสัตวท์ ่อี ยู่ในบ้านของตนในกระทงหนา้ ววั ไปส่งท่ีทางสามแพ่ง ตามความเช่อื ทวี่ ่าจะทำให้คนในครอบครวั มี
ความสขุ ไม่เจบ็ ปว่ ย หมดเคราะห์ ภัยอนั ตรายต่างๆ การท่ีประชาชนชาวตำบลวังกรด มคี วามเช่อื เม่ือทำแลว้ มี
ความสบายใจ มีความสุข กเ็ ป็นสง่ิ ที่ดจี งึ ถือว่ามีคุณคา่ ทางจิตใจ
5. ประเพณีลอยกระทง เป็นการสบื ทอดประเพณีลอยกระทงและเปน็ การขอขมาพระแม่คงคา ท่ีเป็นผ้ใู ห้
ชวี ิตในการอุปโภค บริโภค และให้เห็นคุณค่าและความสำคัญของการใช้น้ำอย่างรู้คุณค่า กิจกรรมมีการละเล่น การ
ประกวดนางนพมาศ และการกจิ กรรมต่างๆดำเนนิ การอยา่ งต่อเน่ืองประจำทุกปี
6. ประเพณีเรียกขวัญข้าว ซ่ึงเป็นประเพณที ่ีถือปฏิบตั ิสืบทอดกันมาตั้งแต่บรรพบรุ ุษ ชาวนาปฏบิ ัติสืบต่อ
กันมาต้ังแต่สมัยโบราณ โดยมีวัตถุประสงค์เพ่ือเรียกขวัญพระแม่โพสพที่ตกหล่นตามท้องนาข้ึนสู่ยุ้งฉางข้าว และ
เป็นการบูชาพระแม่โพสพทคี่ อยป้องกนั ศัตรูพืชและสตั วท์ ่จี ะมาทำลายขา้ ว เพือ่ ให้ไดผ้ ลผลิตมากในปีต่อ ๆ ไป
ปัจจุบันนี้สภาพสังคมในตำบล ยังคงยึดถือและปฏิบัติตามประเพณีท่ีเคยทำกันมาแม้ว่าวิถีชีวิตและ
วัฒนธรรมบางอย่างท่ีเกิดขึ้นมาใหม่จากความทันสมัยของเทคโนโลยีในรูปแบบต่างๆ เช่น โทรศัพท์มือถือ
อินเทอร์เน็ต สังคมออนไลน์ต่างๆ ส่งผลให้เกิดการเปลี่ยนแปลงต่อวิถีชีวิตดั้งเดิม อย่างไรก็ตาม ความทันสมัยของ
เทคโนโลยที ่เี ขา้ มามีทั้งข้อดแี ละข้อเสยี ทท่ี ำให้เกดิ ปญั หาต่างๆในสงั คมมากมายโดยเฉพาะปัญหาเด็ก เยาวชน วยั รุ่น
มีบุตรโดยไม่อยู่ในวัยอันควร เรียนไม่จบ ติดยาเสพติด ติดเกม หนีเรียน อันเนื่องมาจากการขาดการดูแลเอาใจใส่
จากผู้ปกครอง ขาดความอบอุ่นจากครอบครัวหรือครอบครัวแตกแยกการเล้ียงดูบุตรแบบวัตถุนิยม เป็นต้น การ
[กศน.ตำบลวงั กรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
8
ปรับตัวให้เข้ากับสถานการณ์ปัจจุบันจึงเป็นเรื่องท่ีจำเป็นท่ีจะต้องให้ประชาชนทุกกลุ่ม ทุกเพศ ทุกวัย ยอมรับ และ
เรียนรูท้ ีจ่ ะ เลือกสง่ิ ท่ีดเี ข้ามาในวิถีชวี ติ และรักษาไวซ้ ึง่ ประเพณวี ฒั นธรรมทดี่ งี ามให้คงอยู่ สืบต่อถึงลกู หลานต่อไป
2.4 ขอ้ มูลดา้ นเศรษฐกิจ
2.1) อาชีพ
การประกอบอาชีพของประชากรส่วนใหญข่ องตำบลวังกรด ได้แก่ อาชีพเกษตรกรรม เช่น
ทำนา และทำไรน่ าสวนผสม เลี้ยงไก่ , เล้ียงเป็ด ปลูกผกั ขาย ฯลฯ แยกออกเปน็ ดงั น้ี
- ทำนา 680 ครวั เรอื น จำนวน 21,491 ไร่
- ทำไรน่ าสวนผสม 5 ครวั เรอื น จำนวน 70 ไร่
- คา้ ขาย 20 ครัวเรอื น
- อาชพี รบั จา้ งทัว่ ไป 120 ครัวเรอื น
หน่วยธุรกจิ ในเขตองคก์ ารบริหารสว่ นตำบลวังกรด
- ร้านค้าขายของชำ 17 แห่ง
- ป๊มั น้ำมนั หลอด 5 แหง่
- โรงสี 2 แหง่
(3) สภาพทางสังคม 1 แห่ง ( หมู่ท่ี 5 )
3.1) การศึกษา 2 แหง่ ( อบต.วังกรด , หมู่ที่ 5 )
- โรงเรียนประถมศึกษา 6 แหง่ ( หมทู่ ่ี 1-6 )
- ศูนยพ์ ฒั นาเดก็ เล็ก 6 แห่ง ( หมู่ท่ี 1-6 )
- ท่ีอ่านหนงั สือพิมพ์ 1 แห่ง ( หมู่ที่ 3 )
- ศูนยส์ งเคราะหร์ าษฎรประจำหมบู่ า้ น
- กศน.ตำบล 3 แหง่ ( หมูท่ ่ี 2 , หมู่ท่ี 3 , หมทู่ ี่ 5 )
3 แห่ง ( หมู่ที่ 2 , หมทู่ ี่ 3 , หม่ทู ี่ 5 )
3.2) สถาบันและองค์กรทางศาสนา
- วัด / สำนกั สงฆ์ 1 แห่ง ( หมู่ท่ี 2 )
- โบสถ์ 100%
( หมู่ท่ี 2 )
3.3) สาธารณสุข 1 แหง่
- โรงพยาบาลสง่ เสรมิ สขุ ภาพตำบล
- อตั ราการมีและใช้ส้วมราดน้ำ
3.4) ความปลอดภยั ชวี ติ และทรัพยส์ ิน
- มีปอ้ มสายตรวจประจำตำบล
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
9
(4) การบรกิ ารขน้ั พน้ื ฐาน
4.1) การคมนาคม
- ถนนลาดยางทางแยกจากถนนสายบางมลู นาก - วังง้วิ เข้าตำบลวงั กรด ระยะทาง 2,500 เมตร
- ถนนลาดยาง จากบ้านหว้ ยเรียงใต้ ไปตำบลวังสำโรง ระยะทาง 1,500 เมตร
- ถนนลาดยางจากถนนลาดยางบางมูลนาก - วังงิว้ เข้าบา้ นเหมืองลาด ระยะทาง 400 เมตร
- ถนนคอนกรีตเสรมิ เหลก็ จากทางแยกสายบางมูลนาก - วังงิ้ว เขา้ ทางบา้ นหว้ ยเรยี งใต้ ระยะทาง
2,750 เมตร
- ถนนคอนกรีตเสริมเหลก็ จากวัดวังกรด - บา้ นเหมอื งลาด ระยะทาง 1,000 เมตร
- ถนนคอนกรีตเสริมเหลก็ จากวดั วังกรดไปเทศบาลวงั กรด ระยะทาง 1,110 เมตร
- ถนนคอนกรีตเสริมเหล็ก สาย ม.4 - ม.5 ระยะทาง 460 เมตร
- ถนนคอนกรีตเสรมิ เหลก็ สาย ม.3 - ม.4 ระยะทาง 935 เมตร
- ถนนลาดยางจากหมู่ที่ 4 ไปบา้ นหนองนำ้ ใส หมู่ท่ี 6 ระยะทาง 5,000 เมตร
- ถนนคอนกรีตเสรมิ เหล็กภายในหมู่บา้ นหนองน้ำใส หมทู่ ่ี 6 ระยะทาง 1,175 เมตร
- เส้นทางถนนในหมบู่ ้านสว่ นใหญเ่ ป็นลูกรัง / ดิน จำนวน 16 สาย รวมระยะทาง 27 กโิ ลเมตร
4.2) การโทรคมนาคม
- สถานีโทรคมนาคมอ่นื ๆ 6 แห่ง หอกระจายข่าว หมู่ท่ี 1,2,3,4,5 และ 6
- โทรศัพทส์ าธารณะ 8 แห่ง
หมทู่ ่ี 1 2 แห่ง
หม่ทู ่ี 2 2 แห่ง
หมู่ที่ 3 2 แห่ง
หมู่ท่ี 4 1 แห่ง
หมทู่ ่ี 5 1 แหง่
4.3) การไฟฟ้า
- มีไฟฟ้าเข้าถึงทุกหมู่บ้าน จำนวน 6 หมูบ่ ้าน
4.4) แหล่งน้ำธรรมชาติ
- คลอง 9 แห่ง
- หนอง,บึง 22 แห่ง
4.5) แหลง่ นำ้ สรา้ งขน้ึ 31 แห่ง
- ฝาย 5 แห่ง
- บ่อบาดาล 29 แหง่
- ลำเหมือง 11 แห่ง
- สระนำ้
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
10
- ประปาหมบู่ ้าน 5 แห่ง ( หมทู่ ่ี 1,2,3,4 และ หมู่ท่ี 5 )
(5) ข้อมูลอน่ื ๆ
5.1) ทรัพยากรธรรมชาตใิ นพนื้ ที่
- ไม่มี
5.2) มวลชนจัดตงั้
- ลกู เสอื ชาวบ้าน 3 รุน่
- อบรมเยาวชน 4 รนุ่
จากการสำรวจชุมชน พบวา่ ประชาชนทอ่ี าศยั ในชมุ ชนสว่ นใหญ่ประกอบอาชพี เกษตรกรรมเป็นอาชีพหลัก
คิดเปน็ ร้อยละ...82.43...ของจำนวนครัวเรอื นทง้ั หมด อาชีพการเกษตรเป็นอาชีพด้ังเดิมของบรรพบรุ ุษสบื ทอดตอ่
กันมาถึงลูกหลานในปัจจบุ นั ได้แก่ การทำนาปลกู ข้าว แตงโม มะนาว และขา้ วโพด เป็นต้น สำหรับประชาชนที่
ประกอบอาชีพรองลงมา คือ อาชพี รบั จา้ งทัว่ ไป คดิ เปน็ ร้อยละ...14.55... นอกจากนั้นประกอบอาชีพค้าขาย คดิ เป็น
ร้อยละ...2.43... และทำไรน่ าสวนผสม คดิ เปน็ รอ้ ยละ...0.61...รายไดโ้ ดยเฉลยี่ ของประชากรในตำบลประมาณ...
58,355... บาท/คน/ปี
การทำนา (ปีละ 1 ครงั้ )
- พื้นท่กี ารทำนาท้ังหมด 21,491ไร่
- จำนวนครัวเรือนท่ีทำนา 680 ครัวเรือน ผลผลติ เฉลี่ย 250-300 กโิ ลกรมั /ไร่
การทำนาส่วนใหญ่จะปลูกข้าวปีละ 1 คร้ังคือการทำนาปี พื้นท่ีการเพาะปลูกส่วนใหญ่จะเป็นที่ดอน น้ำมีน้อยเกือบ
ท้ัง 6 หมบู่ า้ น
สภาพปัญหา ส่วนใหญ่มักประสบปญั หาราคาข้าวตกต่ำ ถกู กดราคาจากพ่อค้าคนกลาง เน่ืองจากขาดการ
รวมกลุ่มการต่อรองราคา ไม่มีความรู้ในเรื่องการบริหารจัดการท่ีดี รวมทั้งต้นทุนการผลิตสูง เช่น ปุ๋ย สารกำจัด
วชั พชื และเชอ้ื เพลงิ ในการไถนา อีกทั้งยังต้องเชา่ ทีท่ ำนาบางหม่บู ้าน
การทำไร่
- พื้นท่กี ารทำไร่ท้งั หมด 70 ไร่
- จำนวนครวั เรอื นท่ที ำนา 5 ครัวเรือน
ผลผลิตที่ได้จากการทำไร่ได้แก่ แตงโม ข้าวโพด มะนาว และฟักทอง ซ่ึงจะทำการเพาะปลูกตามฤดูกาล
โดยอาศยั น้ำฝนและ แหล่งนำ้ ทางการเกษตรท่ีมอี ยู่สภาพปัญหาท่ีพบ คือผลผลิตตกต่ำ ต้นทุนการผลิตสงู ได้ผลผลิต
ต่อไร่คอ่ นขา้ งน้อย โรคระบาดและ แมลงรบกวน
การคา้ ขาย
การค้าขายในตำบล เป็นอาชีพทส่ี ร้างเงินสร้างรายได้คอ่ นข้างดพี อสมควร เนอ่ื งจากทำเลท่ีต้งั อยู่ในเขตก่ึง
เมืองก่งึ ชนบทโดยเฉพาะท่เี ป็นร้านค้าขายของชำ/รวมถงึ ร้านขายอาหารประเภทอาหารตามสัง่ และเป็นธุรกิจค้าขาย
ขนาดเลก็ -ขนาดกลาง ประชาชนมักไปใชบ้ รกิ ารมากกว่าเดนิ ทางเขา้ ตัวเมอื ง
- ร้านขายของชำ 17 แหง่
- รา้ นขายอาหารทุกชนิด 7 แห่ง
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
11
จำนวนหน่วยธุรกิจทส่ี ำคัญของตำบลวงั กรด
- ป๊ัมนำ้ มันหลอด 5 แหง่
- โรงสี 2 แหง่
รวม 7 แหง่
กลมุ่ อาชีพเศรษฐกจิ ชมุ ชน
การดำเนินการกลมุ่ อาชีพเศรษฐกิจชุมชน มกี ารจัดต้ังกลมุ่ การรวมกลุ่มอาชีพ กลุ่มเกษตรกร และการก่อ
เกิดอาชีพอย่างหลากหลายในตำบล โดยหลายภาคส่วนได้ส่งเสริมสนับสนุนกลุ่มอาชีพในหมูบ้าน ในการพัฒนาทั้ง
ทักษะ/ความรู้ และข้อมลู การพัฒนางานหรอื ผลติ ภณั ฑข์ องทุกกลุ่มในตำบล กลมุ่ อาชีพทีม่ ีอย่ปู จั จบุ นั ได้แก่
- กลุ่มศิลปะประดิษฐ์ผู้สูงอายุ ทั้ง 6 หมู่บ้าน เป็นการรวมกลุ่มของผู้สูงอายุทุกหมู่บ้าน โดยส่งเสริมและ
สนับสนุนจากองค์การบริหารส่วนตำบล ฝึกอบรมให้ความรู้ และเป็นการสร้างคุณค่าให้กับผู้สูง ได้มีสุขภาพและสุข
จิตท่ีดี เช่น การทำไม้คาน การประดิษฐ์อุปกรณ์ออกกำลังกาย การถักเชือกปอมัดฟาง การถักกระเป๋า เส้ือผ้า เป็น
ตน้
- กลุ่มจักสาน พ้ืนฐานความรู้ภูมิปัญญาด้านการจักสาน ทั้ง 6 หมู่บ้าน เป็นการรวมกลุ่มกันเพ่ือใช้เวลา
วา่ งให้เกิดประโยชน์โดยการจักสานผลติ ภัณฑ์ของใช้ในชวี ิตประจำวนั เรมิ่ จากการขายในชุมชนและหมู่บ้านใกลเ้ คยี ง
ได้แก่ ตะกร้า กระบุง กระจาด ตะฆ้อง เครื่องมือประมง เป็นต้น เป็นแหล่งเรียนรู้ภูมิปัญญาด้านการจักสานของ
ชมุ ชน มีนักศึกษา กศน.ในตำบลเขา้ มาเรียนรู้เพ่ือทำโครงงาน และเป็นแหล่งศึกษาดูงานด้านภมู ิปัญญาท้องถิ่น เป็น
ตน้
- กลุ่มถักเชือกปอมัดฟาง บ้านห้วยเรยี ง หมู่ 4 ท่ีมีพ้ืนฐานความรู้ภมู ิปัญญาด้านถกั เสื้อไหมพรม และเป็น
การรวมกลุ่มกันเพื่อใช้เวลาว่างให้เกิดประโยชน์ จากน้ันเริ่มเรียนรู้การถักเชือกปอมัดฟางผลิตภัณฑ์ตะกร้า โดยเร่ิม
จากการขายในชุมชนและหมูบ่ า้ นใกลเ้ คียง ไดแ้ ก่ ตะกร้า เป็นแหลง่ เรียนรู้ภูมิปัญญาด้านการถักเชือกปอมัดฟาง ของ
ชุมชน และเป็นแหลง่ ศกึ ษาดงู านด้านภูมปิ ัญญาท้องถ่ินของตำบลด้วย จากการสำรวจความต้องการพัฒนาอาชพี ของ
กลุ่มอาชีพต่างๆในชุมชน พบว่ากลุ่มนี้ ต้องการเรียนรู้ รูปผลิตภัณฑ์ให้ทันสมัย เป็นท่ีต้องการของตลาดมากข้ึน
เน่ืองจากมีรายการส่ังซื้อผลิตภัณฑ์ในรูปแบบต่างๆ มากขึ้น และต้องการที่จะเรียนรู้เพ่ิมเติมเก่ียวกับการรักษา
คุณภาพของผลิตภัณฑ์ให้มีอายุการใช้งานยาวนานขึ้น และพัฒนาภูมิปัญญาท้องถ่ินในชุมชนให้เป็นแหล่งเรียนรู้
ชมุ ชนทกี่ ว้างขวางครอบคลมุ ไปในหลายๆหมู่บ้านมากย่ิงข้นึ
- กลุ่มเย็บผ้าและเส้ือคอกระเช้า บ้านวังกรด หมู่ที่ 2 เร่ิมจากการส่งเสริมการศึกษาต่อเนื่อง โครงการจัด
การศึกษาเพ่ือพัฒนาอาชีพ หลักสูตรช่างพ้ืนฐาน ให้กับกลุ่มแม่บ้าน ประชาชนทั่วไป และเม่ือเรียนจบหลักสูตรได้มี
การผทู้ ส่ี นใจรวมกลุม่ กันทำเป็นอาชีพ และจดั ทำเป็น OTOP ผลติ ภณั ฑเ์ สอ้ื คอกระเช้า
แหล่งเรียนรู้ในชุมชน และทนุ ดา้ นงบประมาณทสี่ ามารถนำมาใช้ประโยชน์เพ่ือการจัดการศกึ ษา
ประเภทบุคคล ประเภทสถานที่และองค์กร ประเภททรัพยากรธรรมชาติ ประเภทกิจกรรมทางสังคม –
วฒั นธรรมและตน้ ทุนงบประมาณ (ระบแุ หลง่ ทนุ ด้านงบประมาณของชุมชน)
[กศน.ตำบลวงั กรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
12
1. แหล่งเรยี นรู้ ภมู ิปญั ญา ปราชญ์ ประเภทบคุ คล ไดแ้ ก่
ภูมปิ ญั ญาท้องถนิ่ ความรคู้ วามสามารถ ทีอ่ ยู่
นางสาวอาภรณ์ นวลจันทร์ เชย่ี วชาญเรื่อง การทำขนมขา้ วโปง หมู่ 2
นายทองดี เบา้ ศรี เช่ียวชาญเร่อื ง ยาสมนุ ไพรพื้นบ้าน 69 หมู่ 3
นายเนยี ม บวั จับ เชี่ยวชาญเรอื่ ง นวัตกรรมกระดานยืดเสน้ 53 หมู่ 2
นางมะลิ สยะรักษ์ เชี่ยวชาญเร่อื ง สานตะกร้า กระเปา๋ พลาสติก 45 หมู่ 4
พัดไม้ไผ่
นางพมิ พ์รภสั ทิพยกรธนากุล เชี่ยวชาญเรือ่ ง การตดั เยบ็ เส้ือคอกระเชา้ และ 103 หมู่ 2
ชาสมนุ ไพรพน้ื บ้าน
นางแหวน เนตรคง เชี่ยวชาญเร่อื ง สานตก๊ั แตนจากใบตาล 5 หมู่ 1
นายสระ ปทมุ มาตร์ เชี่ยวชาญเร่ือง เศรษฐกิจพอเพยี ง หมู่ 5
นางบญุ เรอื ง นวลจันทร์ 47 หมู่ 2
นางลำพึง ศรีมุกดา เชย่ี วชาญเรือ่ ง ขนมไทยพ้นื บ้าน 18/1 หมู่ 3
เช่ียวชาญเร่ือง การสานตระกรา้ ปอเฮ การทำ
นางสาวปวีณา ไกรมาต พรมเช็ดเทา้ และการทำผ้าคลุมฝาชี 18 หมู่ 3
เชย่ี วชาญเรื่อง การทำหมวกใบลาน
นายพงศเ์ ทพ ธูปพนม การประดิษฐ์จากกะลามะพร้าว 32 หมู่ 3
เชี่ยวชาญเร่อื ง Smart Farmer
2. แหล่งเรียนรู้ ได้แก่
ชอื่ แหล่งเรยี นรู้ ประเภทแหลง่ เรียนรู้ ทต่ี ้ัง
1. วัดวังกรด โบราณสถาน หมู่ 2
2. วัดห้วยเรียงใต้ โบราณสถาน หมู่ 3
3. วัดหว้ ยเรียงกลาง โบราณสถาน หมู่ 5
4. กล่มุ ปุย๋ หมักอดั เม็ด วิสาหกิจชุมชน หมู่ 5
5. ยาสมุนไพรพื้นบา้ น บคุ คล หมู่ 3
6. ตดั เย็บเสอ้ื ผ้า บุคคล หมู่ 2
7. เกษตรทฤษฎใี หม่ บคุ คล/สถานท่ี หมู่ 1,4
8. ผลติ ภัณฑ์จักสาน/งานฝมี อื บคุ คล/สถานที่ หมู่ 3
9. ศูนย์ชยั พฒั นาการเกษตรสิรนิ ธร สถานท่ี ต.เนนิ มะกอก
10.บา้ นหนงั สอื ชุมชน สถานที่ หมู่ 2,3,4
3. เครือข่าย ได้แก่
ภาคเี ครอื ขา่ ย การสนับสนุน ท่ีอยู่/ทต่ี ง้ั
ดา้ นหนว่ ยงาน
1.องค์การบริหารสว่ นตำบล อนุเคราะห์สถานที/่ วทิ ยากร หมู่ 4
2.โรงพยาบาลส่งเสริมสขุ ภาพประจำตำบล อนุเคราะหส์ ถานที่/วทิ ยากร หมู่ 2
3.พฒั นาชมุ ชน อนเุ คราะหว์ ิทยากร ทีว่ ่าการอำเภอบางมลู นาก
4.สถานีตำรวจภูธรตำบล อนุเคราะห์วทิ ยากร หมู่ 2
[กศน.ตำบลวงั กรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
13
5.บ้านหนังสอื ชมุ ชน อนุเคราะหส์ ถานท่ี หมู่ 2, 3, 4
6.เกษตรอำเภอ อนเุ คราะห์วิทยากร สำนกั งานเกษตรอำเภอบางมูลนาก
ด้านบุคคล
1. นายมานะ วฑุ ฒยากร อนุเคราะหว์ ทิ ยากร หมู่ 2
2. นายบุญเลศิ เบ้าศรี อนุเคราะหว์ ิทยากร หมู่ 4
3. กล่มุ อสม./กลมุ่ ผู้สงู อายุฯ/กลุ่มอาชีพ ฯ ประชาสัมพนั ธช์ ่วยกจิ กรรมกศน. หมู่ 1-6
4. นางสงา่ เบา้ ศรี อนุเคราะหว์ ิทยากร หมู่ 4
5. นางนงค์นุช แสงลพ อนเุ คราะห์วิทยากร หมู่ 1
6. นางพมิ พ์รภัส ทพิ ยกรธนากลุ อนเุ คราะห์วทิ ยากร หมู่ 2
7. นางอาภรณ์ นวลจนั ทร์ อนเุ คราะหว์ ทิ ยากร หมู่ 2
8. นายสันทัด พงึ่ มิ่ง อนุเคราะห์วทิ ยากร หมู่ 2
การทอ่ งเท่ียวและการบรกิ าร
ตำบลวงั กรด มแี หล่งท่องเที่ยวทางโบราณสถานท่สี ำคัญท่ีสุดซึง่ นบั ได้วา่ เป็นเอกลักษณ์และสรา้ งชื่อเสียง
เป็นอยา่ งยง่ิ ไดแ้ ก่ วัดวังกรด มีประวัติพระพุทธชนิ วงษ์ เป็นพระพทุ ธรปู หล่อโบราณ ด้วยโลหะทองเหลือง ทรงมาร
วิชยั อายุ ๑๐๐ ปเี ศษ ไมท่ ราบว่าเปน็ ฝมี อื ช่างท้องถิน่ หรือไม่ แต่ทราบวา่ เปน็ ฝมี ือชา่ งเดียวกนั หล่อในระยะ
เดยี วกันกบั หลายวัด เชน่ เดยี วกบั พระพทุ ธชนิ วร ทีว่ ัดบางมูลนาก พระพุทธชนิ สีห์ ทว่ี ัดห้วยเขน เป็นต้น พุทธ
ลกั ษณเ์ ปน็ ศิลปะอทู่ องกลายๆ การท่พี ระพุทธชนิ วงษ์ มาประดิษฐาน ณ วัดวังกรด ท่เี ป็นทีย่ ดึ เหน่ียวจติ ใจของชาว
ตำบลวงั กรด
การไฟฟา้
การบริการไฟฟ้าในเขตตำบลวังกรด อยู่ในความรับผิดชอบของการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค อำเภอบางมูลนาก
โดยปัจจุบันในทุกหมู่บ้านมีกระแสไฟฟ้าใช้ และครัวเรือนในพื้นที่ส่วนใหญ่มีไฟฟ้าใช้ แต่ในพ้ืนที่บางส่วนที่อยู่
ห่างไกลอยู่ในเขตพ้ืนที่ทุรกันดาร องค์การบริหารส่วนตำบลได้ดำเนินการประสานงานขอขยายเขตไฟฟ้าไปแล้ว ใน
ด้านไฟฟ้าสาธารณะ (จุดส่องสว่าง) ในตำบล องค์การบริหารส่วนตำบลวังกรด ได้วางแผน/จัดสรรเงินงบประมาณ
ประจำปเี พือ่ ดำเนินการติดตงั้ เพ่มิ เติมและปรับปรงุ จุดส่องสว่างสาธารณะในตำบลไว้แลว้
การประปา
ตำบลวังกรด ที่มีโครงการระบบประปาหมู่บ้านเพ่ืออุปโภคบริโภคทุกหมู่บ้าน ครัวเรือนส่วนใหญ่ ใช้
น้ำประปาในการอุปโภคบริโภค แต่ด้วยระบบท่ีมีอยู่เดิมชำรุด ทำให้ต้องประสบปัญหาการจัดหาน้ำของระบบ
ประปา นับว่าเป็นปัญหาท่ีสำคัญที่สุดของตำบลวังกรด จึงจำเป็นต้องพึ่งตนเองด้วยการขุดเจาะน้ำบาดาล แต่ต้อง
พบกับปัญหาคณุ ภาพของน้ำที่ไมด่ ีมีสารเคมีปนเป้อื นจากการทำการเกษตรประชาชนในพ้ืนที่
การใชโ้ ทรศพั ท์
ครัวเรือนส่วนใหญ่มีโทรศัพท์ใช้ในการติดต่อสื่อสารท้ังโทรศัพท์บ้านและโทรศัพท์มือถือ จากการสำรวจ
ข้อมูลจำนวนผู้ใช้โทรศัพท์พบว่า มีจำนวนผู้ใช้โทรศัพท์บ้านแทบจะไม่พบข้อมูล มีจำนวนผู้ใช้โทรศัพท์มือทุก
ครัวเรือนทั้งหมด
จากการเก็บข้อมลู พบว่า ชาวบ้านตำบลวังกรด กำลังประสบปญั หาในเรื่องรายจ่ายมากกว่ารายรับ จากการ
ใช้จา่ ยตามวตั ถนุ ิยม ไมร่ ูจ้ ักการประหยัดอดออม ทำให้ก่อเกิดปัญหาหนส้ี ิน ในระบบธนาคารที่ต้องผอ่ นจ่ายเป็นราย
เดือน รายปแี ละหน้ีนอกระบบ ไม่มเี งินเกบ็ ออมในครวั เรอื น เพ่ือใช้จ่ายในอนาคต รายได้จากการประกอบอาชีพ
หลักคอื การทำการเกษตร ทำนา ขายผลผลติ ทางการเกษตรได้เพยี งปลี ะ 1 คร้ัง เมื่อหักคา่ ใชจ้ ่ายและภาระหน้สี ิน
แล้วยงั ไม่เพียงพอต่อการดำรงชพี ของครอบครวั ตอ้ งออกไปรับจ้างเพ่ือหารายได้เพิม่ สว่ นใหญ่รับจา้ งรายวัน จาก
[กศน.ตำบลวงั กรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
14
สถานการณ์ผนั ผวนทางการเมืองสง่ ผลให้สภาวะเศรษฐกิจตกต่ำ การจ้างงานลดลง ทำให้กลมุ่ ประชากรวยั แรงงาน
ประสบปัญหาการวา่ งงาน ส่วนคนท่ีอายุ 40-59 ปีซึ่งเป็นประชากรส่วนใหญ่ท่ีประกอบอาชีพทางการเกษตร จะ
วา่ งงานในฤดูแล้ง มีการรวมกลุ่มทำอาชีพเสรมิ บา้ งแต่ยงั ขาดทักษะการเรยี นรู้ในการสรา้ งงาน สรา้ งอาชพี หรือการมี
งานทำอย่างต่อเนื่องไม่สามารถเพม่ิ รายไดใ้ หเ้ ป็นกอบเป็นกำ เพียงพอท่ีจะแก้ปญั หาทางเศรษฐกิจของครอบครัวได้
จากการวิเคราะห์ชุมชนและกลุม่ อาชีพต่างๆ ท่ีมีอยใู่ นชุมชนร่วมกัน พบว่า การสง่ เสรมิ การประกอบอาชพี เสรมิ
ใหก้ ับประชาชนท่วี า่ งงานจากการประกอบอาชพี หลัก ซง่ึ เป็นคนสว่ นใหญ่ของชุมชน น่าจะเป็นทางเลือกในการแกไ้ ข
ปญั หารายได้ไมเ่ พียงกบั รายจ่ายได้ทางหน่ึง โดยพิจารณาจากกลมุ่ อาชพี ท่ีมีอยูเ่ ดิม ร่วมกันวิเคราะห์ถึงปัญหาสาเหตุ
ในการดำเนนิ งานท่ีทำใหก้ ารประกอบอาชีพของกลุ่มไม่ประสบความสำเรจ็ และพบวา่ ประสบปัญหาดา้ นการ
บริหารจดั การกลมุ่ อาชพี คือ สมาชิกในกลุ่มขาดความรูแ้ ละทกั ษะในการบรหิ ารจัดการกลุ่ม เชน่ การประชาสมั พันธ์
การตลาด การใช้เทคโนโลยีในการพฒั นาอาชพี ทั้งน้ี หากกลุ่มได้รบั การสง่ เสรมิ ความรใู้ นด้านการบรหิ ารจัดการกลมุ่
และได้รับการสนับสนนุ ใชว้ ัตถุดิบในชุมชนทำให้เกดิ ประโยชนส์ ูงสุด เพือ่ ลดตน้ ทนุ การผลติ
โดยยึดหลักปรัชญาเศรษฐกจิ พอเพยี งในการประกอบอาชีพ และการดำรงชวี ิต ก็จะแก้ปญั หาและพฒั นาอาชีพของ
ตนเองและครอบครัวได้อย่างต่อเนื่อง
นอกจากน้ัน ในชุมชนน้ยี ังมชี มรมกลุม่ ผู้สงู อายุและแหล่งเรยี นรภู้ มู ิปัญญา ของชุมชนและเปน็ แหล่งศึกษาดู
งานอาชพี การอนรุ ักษ์ของภมู ิปัญญาไทย และถ่ายทอดองค์ความรูโ้ ดยให้เด็กและเยาวชนได้มีสว่ นรว่ มในกิจกรรมของ
ตำบล
2.5 ข้อมูลดา้ นการศกึ ษา
ตำบลวังกรด มสี ถานศึกษารวมท้ังหมด 4 แห่ง มีครู 10 คน และนักเรียน 113 คน เป็นอัตราส่วน
คร/ู อาจารย์ ตอ่ นกั เรยี น ประมาณ 1/8 (ครู 1 คน ต่อนกั เรียน 11 คน) ในแตล่ ะสถานศกึ ษาทอ่ี ยใู่ นเขตตำบล
วังกรด มจี ำนวนนกั เรยี นนักศกึ ษา ดงั นี้
โรงเรยี นวัดห้วยเรียงกลาง 1 แห่ง จำนวนนักเรยี น 35 คน
ศูนยพ์ ัฒนาเด็กเล็ก 2 แห่ง จำนวนนกั เรียน 30 คน
กศน.ตำบล 1 แหง่ จำนวนนักศกึ ษา 44 คน
ปญั หาและความต้องการทางการศกึ ษาของประชาชนที่จำแนกตามลกั ษณะของกลุ่มเป้าหมาย
ด้านการรู้หนังสือ ด้านการศึกษาระดับการศึกษาข้ันพ้ืนฐาน (สายสามัญ และ ปวช.) ด้านอาชีพ ด้านการ
พฒั นาทักษะชีวิต ด้านการพัฒนาสังคมและชมุ ชน ด้านปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพยี ง ดา้ นการศึกษาตามอัธยาศยั
ปัญหาและความต้องการทางการศึกษาของประชาชนท่จี ำแนกตามลักษณะของกล่มุ เป้าหมาย
ด้านการรหู้ นังสือ ดา้ นการศึกษาระดับการศึกษาขน้ั พนื้ ฐาน (สายสามญั ) ด้านอาชพี ดา้ นการพฒั นาทักษะ
ชีวติ ด้านการพฒั นาสังคมและชุมชน ดา้ นปรชั ญาของเศรษฐกจิ พอเพยี ง ด้านการศึกษาตามอัธยาศยั
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
15
กล่มุ เป้าหมาย ปญั หาและความตอ้ งการ แนวทางการแก้ไข
- สนบั สนนุ สง่ เสรมิ การรหู้ นังสอื ใน
กลุม่ คนท่ีไมร่ หู้ นังสือ / -สว่ นใหญ่จะเป็นกลมุ่ ผสู้ งู อายุจะประสบใน รปู แบบกจิ กรรม เสริมความจำ บรกิ าร
การอ่านที่เอ้ือต่อการเรยี นรู้
กลุ่มภาวะการลมื หนังสือ เรอ่ื งปญั หาเรื่องความจำ สายตา ฯลฯ -ครบู รกิ ารจัดการเรียนการสอนถงึ บา้ น
หรอื สถานที่ใกลบ้ า้ น มแี สงสว่างเพยี งพอ
-กลุ่มอายุประมาณ 40- 60 ปี ไมม่ ีเวลามา มีสือ่ การเรียนการสอนทจ่ี ะชว่ ยให้
กล่มุ เปา้ หมายสามารถเรยี นรู้ไดม้ ากข้ึน
เรยี นเพราะต้องทำงานหาเลย้ี งครอบครวั
กลมุ่ วยั เดก็ กลุม่ อายุ 1-14 ปสี ว่ นใหญย่ ังอยู่ในความดู -จัดทำกิจกรรมการศึกษาเพ่ือพฒั นา
กล่มุ เด็กและเยาวชน ของพอ่ แม่ เรยี นการศึกษาภาคบงั คับ ทักษะชีวิต และการศกึ ษาเพ่ือพัฒนา
(วัยเรยี น)
ปญั หาท่พี บคือ เด็กในวัยนีก้ ำลังเป็นวัยที่ สังคมชมุ ชน เช่น ในเร่อื งการครอบครวั
กำลังเรียนรู้ บางคนครอบครัวไม่ไดด้ ูเอาใจ อบอุ่น ความร้เู รอ่ื งยาเสพติด ความรู้
ใสอ่ ย่างใกล้ชดิ กท็ ำให้เด็กเหล่านัน้ หลงผดิ ไป เรือ่ งในการแก้ไขปัญหาและแนวทางการ
ได้งา่ ย เพราะวยั นเี้ ป็นวัยอยากรู้อยากลอง ดำเนนิ ชวี ิต เป็นต้น
กำลงั ตดิ เพอ่ื น ทำใหเ้ รยี นไม่รู้เร่ือง และ
เรยี นไมจ่ บต้อง เปน็ ปัญหาต่อเนอ่ื งไปจนถึง
การเรียนระดับมธั ยมศึกษา
-เยาวชนกลมุ่ อายุ 15-25ปี ประสบปญั หา -สง่ เสรมิ สนบั สนุน แนะแนว จดั
การเรียนไม่จบการศึกษาในระบบโรงเรียน การศกึ ษานอกระบบขั้นพ้ืนฐาน ตาม
ด้วยสาเหตุตา่ งๆ เช่นปัญหาครอบครวั ความพร้อมและคุณสมบัติของผเู้ รยี นใน
แตกแยก ปญั หาท้องในวยั เรยี น ปัญหาตดิ แต่ละระดับ
เพื่อน ติดเกมออนไลน์ เป็นต้น -จดั กิจกรรมพฒั นาคณุ ภาพผู้เรียนใน
-กลุ่มเปา้ หมายเหล่านเ้ี ม่ือเข้ามาเรยี น เรื่องตา่ งๆตามคุณลักษณะท่ีพึงประสงค์
การศึกษานอกระบบฯไม่มีความรบั ผิดชอบ ของหลกั สตู รและของสถานศึกษา
ในหนา้ ทข่ี องตนเอง จึงทำให้การเรยี นไม่ พอเพยี ง
ประสบผลสำเร็จเท่าทีค่ วร -จัดกิจกรรมพัฒนาคุณภาพชวี ิต(กพช.)
ซ่ึงเป็นกจิ กรรมท่ีเสรมิ ให้กับผู้เรียนตาม
หลกั สตู รฯสง่ เสรมิ ใหผ้ ูเ้ รยี นมีทักษะและ
ประสบการณ์ในการดำเนนิ ชวี ติ มจี ิต
อาสา ช่วยเหลอื สังคม เช่น กิจกรรม
ทำบญุ ตกั บาตรในวันสำคญั ทางศาสนา
พฒั นาหมบู่ า้ น วดั โรงเรียน การปลกู ป่า
[กศน.ตำบลวงั กรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
16
กล่มุ เปา้ หมาย ปญั หาและความตอ้ งการ แนวทางการแกไ้ ข
เปน็ ต้น เป็นกจิ กรรมเสรมิ จากการเรียน
การสอน
กลมุ่ ประชากรวยั แรงงาน -กลมุ่ นจี้ ะเปน็ กลมุ่ วยั ทำงานส่วนใหญจ่ ะ -สง่ เสริมสนบั สนนุ แนะแนว จดั
ระหว่างอายุ 25-59 ปี ประสบปัญหาในเร่ืองการไม่มีเวลาพฒั นา การศกึ ษานอกระบบขนั้ พื้นฐาน ตาม
ตนเองในด้านการศึกษาเพราะตอ้ งทำงานหา ความพร้อมและคุณสมบตั ิของผเู้ รยี นใน
เล้ยี งครอบครัว แต่ละระดับ
-ส่งเสรมิ สนับสนนุ จดั กิจกรรมการศึกษา
ต่อเนื่องได้แก่ การศึกษาเพ่ือพฒั นา
อาชพี การศกึ ษาเพ่ือพฒั นาทักษะชวี ิต
การศึกษาเพื่อพัฒนาสงั คมและชุมชน
และการสรา้ งสงั คมแหง่ การเรียนรตู้ าม
หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพยี ง เพื่อ
ไปสง่ เสรมิ อาชีพ ให้กลมุ่ เป้าหมายมี
อาชีพ เพ่ิมรายไดใ้ ห้กบั ตนเองและ
ครอบครัว และกจิ กรรมที่เสริมสร้าง
ทักษะต่างๆในการดำเนินชีวติ โดยนำ
หลกั ปรชั ญาเศรษฐกจิ พอเพยี งไปสกู่ าร
ปฏิบตั ิ ให้เกิดการพฒั นาตนเอง ชมุ ชน
เพื่อสร้างสังคมแห่งการเรียนรู้และการมี
คุณภาพชวี ิตทด่ี ีขึ้น
-บริการการศึกษาตามอัธยาศัย
จดั กจิ กรรมการเรยี นการสอนท่ีสง่ เสริม
การเรียนรู้ด้วยตนเอง คือ การ
มอบหมายกรต. คอื กิจกรรมการเรียนรู้
ต่อเน่ือง ใหผ้ เู้ รยี นไปศึกษาด้วยตนเอง
จากอนิ เทอร์เนต็ การอ่านหนังสือ การ
ไปถามผรู้ ู้ หรือการไปศึกษาจากแหลง่
เรยี นรู้ ตา่ งๆ การจัดกจิ กรรมสง่ เสริมกา
กรอ่านแก่ทุกกลุ่มเป้าหมายประชาชนใน
ชุมชน โดยบา้ นอัจฉริยะ อาสาสมคั ร
ส่งเสริมการอา่ น เพ่ือให้ทุกคนมีนสิ ัยรัก
การอ่าน
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
17
กลุ่มเป้าหมาย ปญั หาและความตอ้ งการ แนวทางการแก้ไข
กลมุ่ ผู้สงู อายุ อายุ60 ปี -ผสู้ ูงอายขุ าดความรู้ความเขา้ ใจการดูแล -จัดกิจกรรมการศึกษาเพ่ือพัฒนาทกั ษะ
ข้นึ ไป สขุ ภาพตนเอง ชวี ิตดา้ นการดแู ลสขุ ภาพอนามยั การ
- ผูส้ ูงอายขุ าดการดแู ลเอาใจใสจ่ าก ออกกำลงั กาย ฯลฯ
ครอบครัว -จดั กจิ กรรมการศึกษาเพ่อื พัฒนาอาชีพ
-การสง่ เสริมกิจกรรมสำหรับผูส้ ูงอายุขาด ท่ีเหมาะสมกบั ผู้สูงอายุ เพ่ือใหผ้ ู้สูงอายุมี
ความตอ่ เน่ือง รายได้ และมกี ิจกรรมทำอาจจะทำเปน็
กลุ่มหรอื เปน็ บุคลก็ได้ เช่น การจกั สาน
การทำอาหารขนม อาหารเพ่ือสขุ ภาพ
กลมุ่ ผูพ้ กิ าร -ปัญหาด้านร่างกายทพ่ี ิการไม่สามารถ -สง่ เสริมสนับสนุน แนะแนว จดั
ช่วยเหลือตนเองได้เหมือนคนปกติ การศกึ ษานอกระบบข้ันพน้ื ฐาน ตาม
-ปญั หาด้านสตปิ ญั ญา ไมส่ ามารถเรียนรไู้ ด้ ความพร้อมและคุณสมบตั ขิ องผูเ้ รยี นใน
เหมอื นคนปกติ แต่ละระดับ
-การยอมรับทางสงั คมในเรื่องการศึกษายงั มี -จัดกิจกรรมการศึกษาต่อเนื่อง และ
ไม่มากเทา่ ทคี่ วรเพราะครอบครัวคิดว่า กิจกรรมการศกึ ษาตามอธั ยาศัยท่ี
พกิ ารไม่ต้องเรยี นเสียเวลา สอดคล้องกับความของความต้องการ
-คนพิการขาดความม่นั ใจในการเรียน ใน และประเภทของความพกิ าร
การใช้ชีวิตในสังคม ทำให้คนพิการชอบเก็บ
ตวั เงยี บอยใู่ นบ้าน
ตารางวิเคราะหข์ ้อมูลสภาพปัญหาสาเหตแุ ละแนวทางแก้ไข
สภาพปญั หา/ความต้องการ สาเหตุของปญั หา แนวทางแก้ไข
1. ดา้ นเศรษฐกิจ - ใช้จา่ ยไมป่ ระหยดั -สรา้ งความร้คู วามเข้าใจแกช่ ุมชน
1.ปญั หาหนส้ี ินในระบบและนอก - มคี ่านยิ มท่ผี ิด(วัตถนุ ยิ ม) โดยการส่งเสริมกระบวนการเรียนรู้
ระบบ - ไมม่ ีการเก็บออมในครวั เรือน ตามแนวปรัชญาของเศรษฐกิจ
พอเพียงโดยชุมชนมสี ว่ นรว่ มคดิ รว่ ม
ทำ รว่ มแกป้ ัญหา
2.การว่างงานของประชากรวยั - สภาวะเศรษฐกจิ ตกต่ำ การจ้าง - ส่งเสรมิ การประกอบอาชีพเพอ่ื การ
แรงงาน งานลดลง มงี านทำ เพิม่ รายได้ เชน่ การฝึก
- ขาดการศึกษาเรยี นรู้หรือการ ทกั ษะอาชพี ระยะสัน้ การรวมกล่มุ
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
18
สภาพปัญหา/ความต้องการ สาเหตุของปญั หา แนวทางแกไ้ ข
เพอ่ื พฒั นาอาชพี
สง่ เสรมิ การเรียนรู้ให้เกิดอาชีพเพื่อ
การมีงานทำ และสรา้ งรายได้
3. ผลผลิตการเกษตรตกต่ำ ต้นทุน - มโี รคและแมลงรบกวนในพืชไร่และ - ส่งเสรมิ การเรียนรูก้ ารทำ
สงู ถกู พ่อค้าคนกลางกดราคา
นาขา้ ว การเกษตรพอเพียงตามแนวปรชั ญา
- มคี า่ ใช้จ่ายจากการใช้ป๋ยุ และยาฆา่ เศรษฐกิจพอเพียง
แมลงในไรน่ า - ส่งเสริมการทำบญั ชคี รวั เรอื นและ
- ขาดความร้ใู นการบริหารจัดการ การรวมกล่มุ เกษตรกร
และการรวมกล่มุ
4. กลมุ่ อาชีพมีปญั หาในการบรหิ าร - คณะกรรมการขาดความรู้ความ - การอบรมให้ความรกู้ ารบริหาร
จดั การ
เข้าใจการจัดการบรหิ ารจดั การกลมุ่ จัดการแก่คณะกรรมการกลุ่มอาชพี
- สมาชกิ ในกลุ่มขาดความรแู้ ละ - การศกึ ษาดูงานกลุ่มอาชีพท่ี
ทักษะจงึ ไมส่ ามารถจะพฒั นากลมุ่ ให้ ประสบความสำเรจ็
เจริญกา้ วหน้าได้
-พน้ื ทีท่ ำการเกษตรมีน้อย - ส่งเสรมิ สนับสนนุ การประกอบ
-รายไดจ้ ากอาชีพเกษตรไม่เพียงพอ อาชพี เสรมิ เพ่ิมรายได้
2. ดา้ นสงั คม - ขาดการดแู ลเอาใจใสจ่ ากคนใน - สรา้ งความรู้ความเขา้ ใจแกช่ ุมชน
1.ผ้สู งู อายไุ ม่ได้รับการดูแลด้าน ครอบครวั ครอบครัว กลมุ่ เปา้ หมาย โดยการ
สขุ ภาพกายและสขุ ภาพจติ - ขาดความรู้ความเขา้ ใจในการดูแล จดั กจิ กรรมพฒั นาทักษะชีวิต หรือ
ดแู ลสุขภาพตวั เอง พฒั นาสังคมและชมุ ชน ได้แก่
โครงการครอบครวั อบอ่นุ การอบรม
ใหค้ วามรดู้ า้ นการดแู ลสุขภาพ
ผู้สงู อายุ การสอนรำไทเกก๊ เพื่อ
สขุ ภาพผ้สู ูงวยั
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
19
สภาพปญั หา/ความต้องการ สาเหตขุ องปัญหา แนวทางแกไ้ ข
2. ผู้สงู อายตุ อ้ งการพฒั นาอาชีพด้าน -เพ่อื การพฒั นาและอนรุ กั ษ์ -สง่ เสรมิ การพัฒนาอาชพี หรือฝกึ
ทักษะอาชีพแกก่ ลุ่มผู้สูงอายตุ าม
การจักสาน ภมู ปิ ญั ญาท้องถิน่ ความสนใจ
-เพ่ือรวมกลุ่มใช้เวลาวา่ งให้เกิด
ประโยชนแ์ ละมรี ายไดเ้ สรมิ
3. เยาวชน มีบุตรในวยั เรยี น และ - ครอบครัวแตกแยก/ขาดความ - สรา้ งความรู้ความเขา้ ใจแกช่ ุมชน
เรียนไมจ่ บ ติดยาเสพตดิ เหล้า การ อบอนุ่ ครอบครัว กลุม่ เป้าหมาย โดยการ
พนนั และเกมคอมพิวเตอร์ - การเลี้ยงดแู บบวัตถุนิยม จดั กจิ กรรมพฒั นาทักษะชวี ติ หรือ
พฒั นาสังคมและชุมชน ได้แก่
3. ดา้ นการศึกษา - สภาพทางเศรษฐกิจของครอบครัว โครงการครอบครัวอบอุน่
1. จำนวนประชาชนผไู้ มร่ หู้ นังสือ ทำให้ไม่มโี อกาสเรียนและบางราย - สนบั สนุนเดก็ และเยาวชนท่ีไมจ่ บ
และลืมหนงั สอื เคยเรยี นมานานและไมม่ โี อกาสได้ การศกึ ษาภาคบังคับหรอื ออก
อ่านบ่อยทำใหล้ ืมหนงั สือได้ กลางคนั เข้าเรยี นตอ่ การศึกษาข้ัน
พน้ื ฐานนอกระบบ
กระตุ้น/สง่ เสรมิ สนบั สนุนและจดั
กิจกรรมส่งเสริมการร้หู นังสอื และ
กจิ กรรมสง่ เสรมิ การตามความ
ต้องการในพื้นที่
ตารางวเิ คราะห์การประเมนิ ผลและปัญหาอปุ สรรคการดำเนินงานในรอบปีทผ่ี ่านมา
ผลการประเมินปัญหาและอุปสรรค แนวทางการพฒั นา
1. การจัดหาหนังสอื เรียนล่าช้าและ สอื่ การสอนไม่ 1. การจดั หาหนังสือเรียนให้ทันต่อการเรยี นการสอน
เพยี งพอต่อการจดั การศึกษาข้ันพ้ืนฐาน 2. การจดั หาส่อื การเรียนการสอน เชน่ ชดุ ทดลองทาง
วทิ ยาศาสตร์ หุ่นจำลองระบบตา่ งๆของร่างกาย ชุด
2. หลกั สูตร กศน.51 มเี น้ือหาค่อนข้างหลากหลาย แผนท่ี
ยากต่อการเรียนรูส้ ำหรับกลุม่ เปา้ หมายท่มี ีวัยและพื้น 3. การพัฒนาและปรับปรุงหลักสูตร กศน.51
ฐานความร้ทู แ่ี ตกตา่ ง ให้สอดคล้องกับสภาพของกลุ่มเปา้ หมายการศกึ ษา
นอกระบบ
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
20
3. ครมู ภี ารกิจคอ่ นข้างมากต้องรับผดิ ชอบผเู้ รียนตา่ ง 4. การจดั ทำชุดการเรยี นการสอนในแตล่ ะรายวชิ าให้
ระดบั ต่างความรพู้ ืน้ ฐาน ผ้เู รียนบางกลุ่มไม่สนใจเรียน ผเู้ รียนไดเ้ รียนร้ดู ว้ ยตนเองโดยมีครูช่วยเตมิ เตม็ เน้ือหา
ขาดความรบั ผิดชอบ และการมาพบกลมุ่ ของผู้เรยี น ทผ่ี ้เู รยี นไม่เข้าใจ และการจดั ทำแบบทดสอบให้
ไม่เป็นไปอย่างสมำ่ เสมอทำให้ไมส่ ามารถจัดทำ สอดคล้องกับเนื้อหาในหนังสือชุดวิชาท่ีเรยี น
แผนการสอนที่มีคุณภาพให้กับผเู้ รยี นทกุ คนไดส้ ่งผล
ให้ผู้เรยี นมีผลสัมฤทธท์ิ างการเรียนจากการประเมิน
ต่ำและมจี ำนวนผ้จู บหลกั สูตรนอ้ ย
4. การดำเนนิ งานจัดการศึกษาเพือ่ พัฒนาอาชีพ 5. การจดั สรรงบประมาณให้สอดคล้องกบั เป้าหมาย
ประสบปญั หาด้านงบประมาณและวสั ดอุ ุปกรณ์ไม่ ของการจัดกจิ กรรมท่ีกำหนดใหผ้ ูร้ บั บริการสามารถ
เพียงพอในการฝกึ ทักษะอย่างต่อเนื่อง ฝกึ ทกั ษะอาชีพไปส่กู ารประกอบอาชีพไดจ้ ริง
5. การดำเนินงานการศกึ ษาเพ่อื พัฒนาทักษะชีวติ และ 6. การประสานงานขอสนบั สนุนงบประมาณจาก
งานการศึกษาเพ่ือพัฒนาสังคมและชุมชนประสบ หน่วยงานส่วนท้องถิน่
ปัญหางบประมาณและวัสดอุ ุปกรณ์ในการดำเนินงาน
ไม่เพยี งพอ ไมส่ อดคลอ้ งกบั จำนวนกลุ่มเปา้ หมาย
ผรู้ บั บริการ
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
21
ส่วนที่ 2
การวิเคราะห์สภาพแวดลอ้ ม กศน. ตำบล (SWOT Analysis)
1. การวิเคราะห์สภาพแวดล้อมภายใน
1.1 จุดแขง็ ของ กศน.ตำบล (Strengths-S)
ด้านบุคลากร (ครู กศน.ตำบล/แขวง คณะกรรมการ กศน.ตำบล/แขวง วทิ ยากร) ดา้ นงบประมาณ ด้าน
อาคารสถานท่ี สื่อ วัสดอุ ุปกรณ์ และดา้ นโครงสรา้ งองค์กร/การบรหิ ารจดั การ ค่านิยมองค์กร
1. มสี ถานท่พี บกลุม่ และใหบ้ ริการจดั การศกึ ษาเหมาะสม มที ่ีตัง้ อาคารเป็นเอกเทศ อยใู่ น
พ้นื ทกี่ ารคมนาคมสะดวก
2. มอี งคก์ รนกั ศกึ ษา คณะกรรมการกศน.ตำบล และภาคเี ครอื ขา่ ยท่เี ข้มแข็งใหก้ ารสง่ เสริม
สนบั สนนุ ในการประสานงานการจดั กิจกรรมการศกึ ษาแก่ประชาชนในพื้นทอ่ี ยา่ งต่อเนื่อง
3. ประชาชนในพน้ื ที่และนักศกึ ษาใหค้ วามรว่ มมอื ในการจดั กจิ กรรมต่าง ๆ เปน็ อยา่ งดี
4. เป็นหน่วยงานการศกึ ษาทไี่ ดร้ บั ความเช่ือถือจากองคก์ รตา่ ง ๆในชมุ ชน
5. มีแหลง่ เรียนรทู้ างภมู ปิ ญั ญาทหี่ ลากหลายกระจายอยใู่ นทกุ พืน้ ที่
6. มกี ลมุ่ อาชพี ท่ีเขม้ แข็งทสี่ ามารถพฒั นาไปสู่การประกอบอาชพี ท่ียงั ยนื
7. มีครกู ศน.ตำบลอยูป่ ระจำและปฏบิ ัตงิ านอยา่ งต่อเนื่อง
8. มหี ้องสมดุ กศน.ตำบล โดยได้งบประมาณในการจัดซ้ือหนงั สอื ส่ือการเรยี นรู้ เป็นประจำทกุ ปี
9. มีศูนย์ดจิ ทิ ลั ชมุ ชน โดยมีไอซีที (ICT) ไว้ใหบ้ รกิ ารกบั ประชาชน
10. มีศนู ยส์ ง่ เสริมประชาธปิ ไตยประจำตำบล เป็นศูนยใ์ นการสง่ เสริมและให้ความรูเ้ รือ่ งประชาธิปไตย
11. มีศูนย์ให้ความรู้หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ปราชญ์ชาวบ้าน และแหล่งเรียนรู้เกษตร
ทฤษฎใี หมป่ ระจำตำบล
1.2 จดุ ออ่ นของ กศน.ตำบล / แขวง (Weaknesses-W)
(ด้านบุคลากร ครู กศน.ตำบล/แขวง คณะกรรมการ กศน. ตำบล/แขวง วิทยากร ด้านงบประมาณ ด้าน
อาคารสถานท่ี สือ่ วสั ดอุ ปุ กรณ์ และดา้ นโครงสรา้ งองคก์ ร/การบรหิ ารจดั การ คา่ นิยมองคก์ ร)
1. ครูมีภาระงานเพ่ิมข้ึน ขาดโอกาสในการพัฒนาตนเอง ส่งผลต่อการคุณภาพการปฏิบัติงานและ
คุณภาพการพฒั นาผ้เู รยี น
2. ครูผู้สอนขาดทักษะทางด้านในการจัดกระบวนการเรียนการสอน และขาดความชำนาญในการ
สอนรายวิชาบังคบั ท่ีมเี นื้อหาคอ่ นขา้ งยาก เชน่ วทิ ยาศาสตร์และ คณติ ศาสตร์
3. นักศึกษามีความรู้พ้ืนฐานไม่เท่ากัน และวัยต่างกัน ทำให้การจัดการเรียนการสอนยากลำบาก
โดยเฉพาะในรายวชิ าบงั คบั ได้แก่ วิชาภาษาอังกฤษ คณิตศาสตร์ วิทยาศาสตร์และภาษาไทย
4. นักศึกษาขาดการพบกลุ่มเน่ืองจากติดภารกิจในการประกอบอาชีพหารายได้ และไม่ให้
ความสำคัญในการศึกษาต่อเนื่องให้จบภาคบงั คบั
2. การวเิ คราะห์สภาพแวดล้อมภายนอก
2.1 โอกาส (Opportunities - O)
(ด้านนโยบาย กฎหมายที่เก่ียวข้อง ด้านความปลอดภัยในพื้นท่ี ด้านสังคม-วัฒนธรรม ด้านเศรษฐกิจ
ดา้ นเทคโนโลย/ี การคมนาคม ติดต่อสอื่ สาร และดา้ นสิง่ แวดล้อม)
1. มีภาคีเครือข่ายและหน่วยงานภาครัฐท่ีให้ความร่วมมือสนับสนุนการบริการประชาชนในพ้ืนที่จัด
กิจกรรมการศึกษา
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
22
2. ได้รับงบประมาณสนับสนุนการดำเนินงานตามแผนปฏิบัติการตามนโยบายประจำปี ทั้งจาก
หน่วยงานต้นสงั กดั และภาคเี ครือข่ายในการจัดการศกึ ษาแกป่ ระชาชนกลุ่มเปา้ หมาย
3. ได้รับการคัดเลือกให้ดำเนินงานโครงการร่วมกับภาคีเครือข่ายโดยมีงบประมาณจากหน่วยงาน
หลายภาคส่วนให้การสนับสนุนการดำเนินโครงการฯเพ่ือส่งเสริมและสนับสนุนให้ชุมชนมีความ
เข้มแข็ง
4. มีโครงสร้างพ้ืนฐานในพ้ืนที่หมู่บ้านตำบลและการคมนาคมสะดวกสบายต่อการเข้าถึงและ
ให้บริการการศึกษาแกก่ ลุ่มเปา้ หมาย
5. มแี หล่งเรียนร้ภู ูมปิ ัญญาท้องถิ่น และ ปราชญ์ชาวบ้านในชุมชนทหี่ ลากหลาย
2.2 อปุ สรรค/ความเสี่ยง (Threats - T)
ด้านนโยบาย กฎหมายที่เก่ียวข้อง ด้านความปลอดภัยในพื้นที่ ด้านสังคม-วัฒนธรรม ด้านเศรษฐกิจ
ด้านเทคโนโลยี/การคมนาคม ติดต่อสอื่ สาร และดา้ นส่ิงแวดลอ้ ม
1. นโยบายการจัดการศึกษานอกระบบ ให้ใช้หลักสูตรแกนกลางในการจัดการศึกษานอกระบบระดับ
การศกึ ษาขน้ั พืน้ ฐาน คอื หลักสูตร กศน.51 ซ่ึงมีเน้ือหาคอ่ นขา้ งหลากหลาย ยากตอ่ การเรียนรู้สำหรับกล่มุ เปา้ หมาย
ท่มี ีวัยและพนื้ ฐานความรู้ทแ่ี ตกตา่ งกนั
2. เทคโนโลยีการสื่อสารที่ทันสมัยมากเกินไปส่งผลให้ประชาชนกลุ่มเป้าหมายบางกลุ่มขาดความ
ตระหนักรู้ และให้ความสำคัญในการบริโภคข้อมูลความบันเทิงมากกว่าการศึกษาหาความรู้ด้านวิชาการ เพ่ือ
การศกึ ษา การอาชพี หรอื การพัฒนาคุณภาพชีวติ โดยเฉพาะกลมุ่ วยั รนุ่
3. สภาวะทางเศรษฐกจิ และการเมืองที่ไมม่ ีความแน่นอนทำใหข้ าดความม่ันใจในการตัดสนิ ใจเพ่อื การ
เรียนรใู้ นการประกอบอาชพี หรอื ทำธรุ กจิ เพ่ือสร้างความมนั่ คงในอาชพี
4. ควรลดบทบาทครู กศน.ตำบล ในการทำงานรว่ มกับเครอื ข่ายที่มอบหมายงานที่เก่ียวข้องกบั การรับ
ผลประโยชน์และสิทธขิ องประชาชนทพี่ งึ จะได้รบั เชน่ การสำรวจประชากรวยั เรยี น เป็นต้น
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
23
ส่วนท่ี 3
ทิศทางการพัฒนาการศึกษา
ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ เรื่อง นโยบายและจดุ เน้นของกระทรวงศึกษาธิการ
ปีงบประมาณ พ.ศ. ๒๕๖5
ด้วยกระทรวงศึกษาธิการตระหนักถึงความสำคัญยุทธศาสตร์ชาติด้านการพัฒนา และเสริมสร้างศักยภาพ
ทรัพยากรมนุษย์ โดยเฉพาะแผนแม่บทภายใต้ยุทธศาสตร์ชาติ ประเด็นการพัฒนาศักยภาพคนตลอดช่วงชีวิต การ
สร้างสภาพแวดล้อมที่เอ้ือต่อการพัฒนาและเสริมสร้างศักยภาพมนุษย์การพัฒนาเด็กต้ังแต่ช่วงการต้ังครรภ์จนถึง
ปฐมวัย การพัฒนาช่วงวัยเรียน/วัยรุ่น การพัฒนาและยกระดับศักยภาพวัยแรงงาน รวมถึงการส่งเสริมศักยภาพวัย
ผ้สู งู อายุ ประเดน็ การพัฒนาการเรยี นรู้ทตี่ อบสนองต่อการเปลี่ยนแปลงในศตวรรษที่ 21 และพหุปญั ญาของมนุษย์ท่ี
หลากหลาย และประเด็นอื่นที่เกี่ยวข้อง อาศัยอำนาจตามความในมาตรา 8 และมาตรา 12 แห่งพระราชบัญญัติ
ระเบียบบริหารราชการกระทรวงศึกษาธิการ พ.ศ.2546 รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ จึงประกาศนโยบาย
และจุดเน้นของกระทรวงศกึ ษาธิการ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2565 ดงั น้ี
หลกั การตามนโยบาย ประจำปงี บประมาณ พ.ศ.2565
กระทรวงศึกษาธิการมุ่งม่ันดำเนินการภารกิจหลกั ตามแผนแม่บทภายใต้ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี (พ.ศ.2561
– 2580) ในฐานะหน่วยงานเจ้าภาพขบั เคล่ือนทกุ แผนย่อยในประเดน็ 12 การพัฒนาการเรียนรู้ และแผนยอ่ ยที่ 3
ในประเด็น 11 ศักยภาพคนตลอดช่วงชีวิต รวมท้ังแผนการปฏิรูปประเทศด้านการศึกษา และนโยบายรัฐบาลท้ังใน
ส่วนนโยบายหลักด้านการปฏริ ูปกระบวนการเรียนรู้ และการพัฒนาศกั ยภาพคนตลอดช่วงชวี ิต และนโยบายเร่งดว่ น
เร่ืองการเตรียมคนไทยสู่ศตวรรษที่ 21นอกจากนี้ ยังสนับสนุนการขับเคล่ือนแผนแม่บทภายใต้ยุทธศาสตร์ชาติ
ประเดน็ อ่นื ๆ แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสงั คมแหง่ ชาติ ฉบับท่ี 12 (พ.ศ. 2560 – 2564) นโยบายและแผนระดับชาติ
ว่าด้วยความม่ันคงแห่งชาติ (พ.ศ. 2562 – 2565) รวมทั้งนโยบายและแผนต่าง ๆ ที่เก่ียวข้อง โดยคาดหวังว่าการ
พัฒนาศักยภาพคนตลอดช่วงชีวิต จะได้รับการพัฒนาการเรียนรู้ให้เป็นคนดี คนเก่ง มีคุณภาพ และมีความพร้อม
รว่ มขบั เคลอ่ื นการพฒั นาประเทศสู่ความมนั่ คง มง่ั ค่งั และยง่ั ยืน ดังน้ัน ในการเรง่ รดั การทำงานภาพรวมกระทรวงให้
เกิดผลสัมฤทธิ์เพ่ือสร้างความเช่ือม่ันให้กับสังคม และผลักดันให้การจัดการศึกษามีคุณภาพและประสิทธิภาพ จึง
กำหนดนโยบายประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 ดงั น้ี
1. ปลดล็อก ปรับเปลี่ยน และเปิดกว้าง ระบบการบริหารจัดการและการพัฒนากำลังคน โดยมุ่งปฏิรูปองค์การ
เพือ่ หลอมรวมภารกิจและบุคลากร เช่น ดา้ นการประชาสัมพันธ์ ด้านการต่างประเทศ ด้านเทคโนโลยี ดา้ นกฎหมาย
ฯลฯ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและความเป็นเอกภาพ รวมทั้งการนำเทคโนโลยีดิจิทัลเข้ามาช่วยในการบริหารงานและ
การจดั การศึกษา
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
24
2. ปลดล็อก ปรับเปลี่ยน และเปิดกว้าง ระบบการจัดการศึกษาและการเรียนรู้ โดยมุ่งให้ครอบคลุมถึงการจัด
การศกึ ษาเพอ่ื คุณวุฒิ และการเรียนรตู้ ลอดชวี ิตทส่ี ามารถตอบสนองการเปลี่ยนแปลงในศตวรรษที่ 21
3. ปลดล็อก ปรับเปล่ียน เปิดกว้าง ท่ีเป็นเง่ือนไขต่าง ๆ เพ่ือให้บรรลุผลตามนโยบายการศึกษายกกำลังสอง
(Thailand Education Eco – System : TE2S) การศึกษาที่เข้าใจ Supply และตอบโจทย์ Demand โดยให้
ทุกหน่วยงานพิจารณาวิเคราะห์ข้อมูลร่วมกันอย่างรอบด้าน ครบถ้วน ร่วมกันพิจารณาหาแนวทาง ขั้นตอน และ
วิธีการดำเนนิ การรว่ มกนั แบบบรู ณาการการทำงานทุกภาคสว่ น
จุดเน้น ประจำปีงบประมาณ 2565
๑. การพฒั นาและเสริมสรา้ งศักยภาพทรัพยากรมนุษย์
การพฒั นาและเสรมิ สร้างศักยภาพทรพั ยากรมนุษย์
1. ICT (Information and Communication Technologies) เทคโนโลยีสารสนเทศและการส่ื อสาร
ประกอบด้วย 7 เรอ่ื งย่อย ไดแ้ ก่ (1) Data Center ศูนย์ข้อมูลกลาง (2) Big Data ข้อมลู ขนาดใหญ่ (คลังข้อมูล การ
นำข้อมูลมารวมกัน) (3) Platform (e-library e-learning และ Teaching Resource Platform) (4) e-book (5)
e-office e-mail และ document (6) ระบบบริหารจัดการห้องเรียน School และ Classroom Management
และ (7) โครงสรา้ งพนื้ ฐาน Infrastructure (Internet)
2. การจัดการองค์ความรู้และยกระดับทักษะท่ีจำเป็น เน้นพัฒนาความรู้และสมรรถนะด้าน Digital Literacy
สำหรับผู้เรยี นทม่ี คี วามแตกตา่ งกนั ตามระดับและประเภทของการจัดการศึกษา เช่น STEM Coding เปน็ ตน้
3. การศึกษาเพ่ือทักษะอาชีพและการมีงานทำ พัฒนา 3 ทักษะหลัก ได้แก่ โลกทัศน์อาชีพ การเสริมทักษะใหม่
(Up Skill) และการเพ่ิมทักษะใหม่ท่ีจำเป็น (Re-Skills) ให้แก่กลุ่มเป้าหมาย ประกอบด้วย (1) ผู้อยู่ในระบบ
การศึกษา (การศึกษาขั้นพ้ืนฐาน และอาชีวศึกษา) (2) ผู้อยู่นอกระบบการศึกษา (3) วัยแรงงาน และ (4) ผู้สูงอายุ
เพื่อให้มีทักษะและสมรรถนะสอดคล้องกับการเปล่ียนแปลงที่เกิดจากเทคโนโลยีดิจิทัลและอาชีพท่ีเกิดข้ึนใหม่
(Digital Disruption) โดยเน้นเพ่ิมบทบาทของ กศน.ในการ Re-Skills ด้านอาชีวศึกษากับสำนักงานคณะกรรมการ
การอาชีวศึกษา
4. การต่างประเทศ เน้นภารกิจที่ต้องใช้ความร่วมมือระดับนานาชาติในการจัดหาครูชาวต่างชาติให้แก่สถานศึกษา
ทุกระดับ ทุกประเภทของกระทรวงศึกษาธิการเพ่ือจัดการศึกษาในสถานศึกษา 2 ด้านหลัก ๆ ได้แก่ (1) ด้าน
ภาษาตา่ งประเทศ และ (2) ดา้ นวิชาการ โดยเฉพาะอาชวี ศึกษา
5. กฎหมายและระเบยี บ เน้นแผนงาน 2 เรอื่ ง ที่บรรจอุ ยู่ในแผนการปฏิรูปประเทศดา้ นการศึกษา ประกอบด้วย
[กศน.ตำบลวงั กรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
25
เร่ืองที่ 1 : การปฏิรูประบบการศึกษาและการเรียนรู้โดยรวมของประเทศ โดยพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ
ฉบับใหมแ่ ละกฎหมายลำดับรอง มปี ระเด็นปฏิรูป 5 ประเด็น ไดแ้ ก่
– การมีพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. …. และมีการทบทวน จัดทำ แก้ไข และปรับปรุงกฎหมายที่
เกยี่ วขอ้ ง
– การสรา้ งความรว่ มมอื ระหว่างรฐั องคก์ รปกครองสว่ นท้องถ่ินและเอกชน เพ่ือการจดั การศกึ ษา
– การขับเคล่อื นการจดั การศึกษาเพ่อื การพัฒนาตนเองและการศึกษาเพ่อื การเรียนรู้ตลอดชีวิตเพือ่ รองรบั การพัฒนา
ศกั ยภาพคนตลอดช่วงชวี ิต
– การทบทวนและปรับปรงุ แผนการศกึ ษาแหง่ ชาติ
– การจัดตั้งสำนักงานคณะกรรมการนโยบายการศกึ ษาแหง่ ชาติ
เร่ืองที่ 6 การปรับโครงสร้างของหน่วยงานในระบบการศึกษา ประกอบด้วยประเด็นปฏิรูป 3 ประเด็น ได้แก่
สถานศึกษามีความเป็นอิสระในการบริหารและจัดการศึกษา พื้นที่นวัตกรรมการศึกษา การปรับปรุงโครงสร้างของ
กระทรวงศกึ ษาธิการ
6. ระบบบริหารจัดการและการพัฒนาบุคลากร โดยรวบรวมหลักสูตรวิชาการของแต่ละหน่วยงานในสังกัด
กระทรวงศึกษาธิการ เพื่อไม่ให้เกิดความซ้ำซ้อนในการจัดฝึกอบรมให้แต่ละกลุ่มเป้าหมาย และใช้ประโยชน์จาก
สถาบันพัฒนาท่ีมีอยู่แล้ว เช่น สถาบันพัฒนาครู คณาจารย์ และบุคลากรทางการศึกษา เพื่อเป็นหน่วยงานกลางใน
การจัดฝึกอบรมพัฒนาทักษะสมรรถนะให้แก่บุคลากรของกระทรวงศึกษาธิการ (ผู้บริหารหน่วยงานทุกระดับ
ผู้บริหารสถานศึกษาทุกระดับ ทุกประเภท ครู อาจารย์ และบุคลากรอื่น ๆ) รวมทั้งพัฒนายกระดับให้เป็นสถาบัน
ฝกึ อบรมระดบั นานาชาติ
7.การประชาสัมพันธ์ โดยจัดตั้งศูนย์ประชาสัมพันธ์ของกระทรวงศึกษาธิการ เป็นหน่วยงานสังกัดสำนักงาน
ปลัดกระทรวงศึกษาธิการ ดำเนินการผลติ สือ่ และจัดทำเน้ือหา (Content) เพื่อเผยแพร่ผลงาน กิจกรรมและการเข้า
รว่ มงานต่าง ๆ ของทุกหนว่ ยงานในภาพรวมของ กระทรวงศกึ ษาธิการ
8. การพัฒนาเด็กปฐมวัย ดำเนินการขับเคลื่อนนโยบายและแนวปฏิบัติในการจัดการศึกษาและการเรียนรู้สำหรับ
เดก็ ปฐมวยั
9. การพฒั นาโรงเรียนขนาดเลก็ โดยการสง่ เสรมิ โครงการ 1 ตำบล 1 โรงเรยี นคณุ ภาพ
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
26
10. การรับเร่อื งราวร้องทุกข์ที่เก่ียวข้องกับกระทรวงศึกษาธิการ โดยการนำเทคโนโลยีมาใช้ในการบริหารจัดการ
เช่น การยกระดับตอบรับอัตโนมัติเพื่อแก้ไขปัญหาเบื้องต้น (Call Center ด้านกฎหมาย) การวางระบบเทคโนโลยี
สารสนเทศเพือ่ การบรหิ ารจดั การการรบั เรอื่ งราวรอ้ งทกุ ข์ในภาพรวมของกระทรวงศึกษาธกิ าร
11. การปฏริ ูปองคก์ ารและโครงสรา้ งกระทรวงศกึ ษาธิการ
12. การพฒั นาครู ในสาขาวชิ าต่าง ๆ เพอ่ื ใหม้ มี าตรฐานวชิ าชพี ท่สี งู ข้ึน
13. การศึกษายกกำลังสอง โดย
– พัฒนาครทู ุกระดบั ให้มีทักษะ ความรทู้ ่ีจำเป็น เพื่อทำหน้าที่วิทยากรมืออาชีพ (Train The Trainer) และขยายผล
การพัฒนาผา่ นศนู ย์พฒั นาศกั ยภาพบุคคลเพอื่ ความเปน็ เลศิ (Human Capital Excellence Center : HCEC)
– จดั การเรยี นรูต้ ลอดชีวติ ผา่ นเวบ็ ไซต์ http://www.deep.go.th โดยปลดลอ็ กและเปดิ กว้างให้ภาคเอกชนสามารถ
เข้ามาพัฒนาเนื้อหา เพื่อให้ผู้เรียน ครู และผู้บริหารทางการศึกษามีทางเลือกในการเรียนรู้ท่ีหลากหลาย และ
ตลอดเวลาผา่ นแพลตฟอรม์ ด้านการศึกษาเพ่ือความเป็นเลศิ (Digital Education Excellence Platform : DEEP)
– ให้ผู้เรียน ครู ผู้บริหารทางการศึกษามีแผนพัฒนารายบุคคลผ่าน แผนพัฒนารายบุคคลสู่ความเป็นเลิศ
(Excellence Individual Development Plan : EIDP)
– จัดทำ “คู่มือมาตรฐานโรงเรยี น” เพือ่ กำหนดให้ทุกโรงเรียนต้องมีพ้นื ฐานทีจ่ ำเปน็
๒. การสร้างความสามารถในการแขง่ ขนั
• มุ่งเน้นการศึกษาเพ่ือทักษะอาชีพและการมีงานทำด้วยคุณภาพ โดยสร้างค่านิยมอาชีวศึกษา และเติม
เต็มช่องว่างระหว่างทักษะ (Full fill Skill Gaps) โดยขยายและยกระดับอาชีวศึกษาทวิภาคีสู่คุณภาพ
มาตรฐาน เน้นร่วมมือกับสถานประกอบการช้ันนำ (Tailor-made Curriculum) ขับเคล่ือนความร่วมมือ
การจัดการอาชวี ศกึ ษาระหว่างภาครัฐและภาคเอกชนสู่มาตรฐานนานาชาติ
• มุ่งเน้น Re-Skills, Up Skill และ New Skill การฝึกอบรมวิชาชีพระยะสั้น รวมท้ังผลิตกำลังแรงงานที่มี
คุณภาพตามความเปน็ เลิศของแตล่ ะสถานศกึ ษาและตามบรบิ ทของพ้ืนท่ี เพ่อื ตอบโจทยก์ ารพัฒนาประเทศ
และสถานประกอบการ
• มุ่งเน้นพัฒนาศูนย์ประสานงานกลางการผลิตและพัฒนากำลังคนอาชีวศึกษา (TVET Excellence
Center) สู่มาตรฐานสากล ผลิตอาชีวะพันธุ์ใหม่ รวมถึงการนำนวัตกรรม Digital เพ่ือมุ่งสู่การอาชีวศึกษา
ดจิ ทิ ลั (Digital College)
• มุ่งเน้นพัฒนาศักยภาพผู้เรียนอาชีวศึกษา ให้เป็นผู้ประกอบการ พัฒนาทักษะการเรียนรู้ผู้เรียนเพ่ือการ
ดำรงชีวิตให้มีคุณลักษณะอันพึงประสงค์และทักษะท่ีจำเป็นในศตวรรษท่ี 21 (Technical Vocational
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
27
Education and Training : TVET, Student Skill Set) รวมท้ั งให้ ความร่วมมือใน การพั ฒ น าขีด
ความสามารถของผู้เรียนผ่านการฝึกประสบการณ์วิชาชีพในต่างประเทศและการแข่งขันในเวทีระดับ
นานาชาติ
• ม่งุ เน้นการเพ่ิมปริมาณผู้เรียนในหลักสูตรอาชีวศึกษา สร้างภาพลักษณ์สถานศึกษาอาชีวศึกษาเพื่อดึงดูด
ให้ผูท้ ี่สนใจเขา้ มาเรียน
• สนับสนุนให้สถานศึกษาอาชีวศึกษาบริหารจัดการอย่างมีคุณภาพ และจัดการเรียนการสอนด้วยเครื่องมือ
ปฏบิ ัติท่ที นั สมัย
๓. การสร้างโอกาสและความเสมอภาคทางการศกึ ษา
• ขบั เคลอ่ื นพืน้ ที่นวตั กรรมการศกึ ษา ใหส้ อดคล้องกบั พระราชบญั ญัตพิ ้ืนท่นี วตั กรรมการศกึ ษา พ.ศ. 2562
• สง่ เสริมให้ผ้เู รียนทีย่ ุตกิ ารศึกษา ท้ังก่อนและหลงั สำเรจ็ การศกึ ษาภาคบงั คับให้ไดร้ บั โอกาสทางการศึกษา
จนสำเร็จการศกึ ษาภาคบังคับ
๔. การจัดการศึกษาเพื่อสรา้ งเสรมิ คุณภาพชวี ติ ทเ่ี ป็นมิตรกับส่ิงแวดล้อม
• เสรมิ สรา้ งการรับรู้ ความเขา้ ใจ ความตระหนัก และส่งเสริมคุณลักษณะและพฤตกิ รรมที่พึงประสงคด์ า้ น
ส่ิงแวดล้อม รวมท้งั การปรบั ตัวรองรับการเปลย่ี นแปลงสภาพภูมอิ ากาศทจ่ี ะเกดิ ข้นึ ในอนาคต
• ส่งเสริมการพัฒนาสิ่งประดิษฐ์และนวัตกรรมท่ีเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม ให้สามารถเป็นอาชีพ และสร้าง
รายได้
๕. การพัฒนาการศึกษาเพือ่ ความมนั่ คง
• เฝา้ ระวงั ภัยทกุ รูปแบบท่ีเกิดขึ้นกบั ผูเ้ รียน ครู และสถานศึกษา
๖. การปรบั สมดลุ และพฒั นาระบบการบรหิ ารจัดการ
• ปฏิรปู องค์การเพ่ือเพ่ิมประสิทธิภาพ ประสทิ ธิผล และความเปน็ เอกภาพของหนว่ ยงาน
• ปรับปรุงกฎหมาย ระเบียบ ข้อบงั คับ ประกาศตา่ ง ๆ ที่เป็นอุปสรรคและขอ้ จำกดั ในการดำเนนิ งาน โดย
คำนึงถึงประโยชน์ของผเู้ รียนและประชาชน ตลอดจนกระทรวงศึกษาธิการโดยรวม
• ยกระดบั การประเมนิ คุณธรรมและความโปร่งใสในการดำเนนิ งานของหนว่ ยงานภาครฐั (Integrity and
Transparency Assessment : ITA) ของหนว่ ยงานในสงั กัดกระทรวงศึกษาธกิ าร
• พฒั นาระบบฐานขอ้ มลู ดา้ นการศกึ ษา (Big Data)
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
28
การขบั เคลอื่ นนโยบายและจุดเนน้ สู่การปฏบิ ัติ
1. ให้ส่วนราชการ หน่วยงานในสังกัดกระทรวงศึกษาธิการ นำนโยบายและจุดเน้น เป็นกรอบแนวทางในการ
วางแผนและจัดทำงบประมาณรายจา่ ยประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 ตามที่รฐั มนตรวี ่าการกระทรวงศกึ ษาธกิ าร
ได้ใหแ้ นวทางในการบริหารงบประมาณไว้
๒.ให้มีคณะกรรมการติดตาม ประเมินผล และรายงานการขับเคลอื่ นนโยบายและจุดเน้นสู่การปฏิบตั ิระดบั พื้นที่
โดยใหผ้ ้ตู รวจราชการกระทรวงศึกษาธิการเปน็ ประธาน สำนกั งานศึกษาธกิ ารภาคและสำนกั ตรวจราชการและ
ตดิ ตามประเมินผล สป. เปน็ ฝ่ายเลขานกุ ารและผูช้ ว่ ยเลขานกุ ารตามลำดบั โดยมีบทบาทภารกิจในการตรวจราชการ
ตดิ ตาม ประเมินผลในระดับนโยบาย และจดั ทำรายงานเสนอต่อรฐั มนตรีว่าการกระทรวงศกึ ษาธิการ และ
คณะกรรมการติดตาม ตรวจสอบ และประเมนิ ผลการจัดการศกึ ษาของกระทรวงศึกษาธกิ าร ทราบตามลำดบั
๓.กรณีมีปัญหาในเชิงพืน้ ทหี่ รอื ขอ้ ขดั ขอ้ งในการปฏิบตั ิงาน ให้ศกึ ษา วิเคราะหข์ ้อมูลและดำเนินการแก้ไขปัญหา
ในระดับพนื้ ท่กี ่อน โดยใชภ้ าคีเครอื ข่ายในการแก้ไขข้อขัดข้อง พร้อมทั้งรายงานต่อคณะกรรมการตดิ ตามฯ ข้างตน้
ปลดั กระทรวงศึกษาธกิ าร และรฐั มนตรีวา่ การกระทรวงศึกษาธิการตามลำดับ
นโยบายของรัฐบาลการขับเคลื่อน กศน.สู่ กศน. WOW : ๖G
วิสัยทัศน์
คนไทยได้รับโอกาสการศึกษาและการเรียนร้ตู ลอดชีวิตอย่างมีคุณภาพสามารถดารงชวี ิตทเ่ี หมาะสมกับช่วง
วยั สอดคล้องกบั หลักปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพียงและมที ักษะทีจ่ าเป็นในโลกศตวรรษท่ี ๒๑
พนั ธกิจ
๑. จัดและส่งเสริมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยท่ีมีคุณภาพเพ่ือยกระดับการศึกษา
พัฒนาทักษะการเรียนรู้ของประชาชนทุกกลุ่มเป้าหมายให้เหมาะสมทุกช่วงวัยพร้อมรับการเปลี่ยนแปลงบริบททาง
สังคมและสร้างสงั คมแห่งการเรียนร้ตู ลอดชวี ิต
๒. ส่งเสริมสนับสนุนและประสานภาคเี ครอื ข่ายในการมีส่วนร่วมจัดการศึกษานอกระบบและการศึกษาตาม
อัธยาศัยและการเรียนรู้ตลอดชีวิตรวมทั้งการดาเนินกิจกรรมของศูนย์การเรียนและแหล่งการเรียนรู้อื่นในรูปแบบ
ต่างๆ
๓. ส่งเสริมและพฒั นาการนาเทคโนโลยีทางการศึกษาและเทคโนโลยีดิจิทัลมาใช้ให้เกดิ ประสิทธิภาพในการ
จดั การศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศยั ใหก้ ับประชาชนอยา่ งทว่ั ถึง
๔. พัฒนาหลกั สูตรรูปแบบการจัดกิจกรรมการเรียนร้สู ่ือและนวัตกรรมการวัดและประเมนิ ผลในทุกรูปแบบ
ให้สอดคล้องกับบริบทในปจั จบุ ัน
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
29
๕. พัฒนาบุคลากรและระบบการบริหารจัดการให้มีประสิทธิภาพเพื่อมุ่งจัดการศึกษาและการเรียนรู้ที่มี
คุณภาพโดยยึดหลักธรรมาภิบาล
เปา้ ประสงค์
๑. ประชาชนผดู้ ้อยพลาดและขาดโอกาสทางการศึกษารวมท้ังประชาชนทั่วไปไดร้ ับโอกาสทางการศึกษาใน
รูปแบบการศึกษานอกระบบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานการศึกษาต่อเนื่องและการศึกษาตามอัธยาศัยที่มีคุณภาพ
อยา่ งเท่าเทียมและทั่วถงึ เป็นไปตามสภาพปญั หาและความตอ้ งการของแต่ละกลุ่มเป้าหมาย
๒. ประชาชนได้รับการยกระดับการศึกษาสร้างเสริมและปลูกฝังคุณธรรมจริยธรรมและความเป็นพลเมือง
อันนาไปสู่การยกระดับคุณภาพชีวิตและเสริมสร้างความเข้มแข็งให้ชุมชนเพ่ือพัฒนาไปสู่ความมั่นคงและยั่งยืน
ทางดา้ นเศรษฐกจิ สงั คมวฒั นธรรมประวตั ิศาสตร์และสิ่งแวดลอ้ ม
๓. ประชาชนได้รับโอกาสในการเรียนร้แู ละมีเจตคติทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยที ี่เหมาะสมสามารถคิด
วเิ คราะห์และประยกุ ต์ใชใ้ นชีวิตประจำวันรวมท้ังแก้ปัญหาและพฒั นาคณุ ภาพชวี ติ ไดอ้ ย่างสร้างสรรค์
๔. ประชาชนไดร้ ับการสร้างและส่งเสรมิ ให้มนี ิสยั รกั การอ่านเพื่อการแสวงหาความรู้ดว้ ยตนเอง
๕. ชมุ ชนและภาคีเครือข่ายทุกภาคส่วนร่วมจดั สง่ เสริมและสนบั สนนุ การดาเนินงานการศึกษานอกระบบ
และการศกึ ษาตามอธั ยาศยั รวมท้ังการขับเคล่ือนกิจกรรมการเรียนร้ขู องชมุ ชน
๖. หน่วยงานและสถานศึกษาพัฒนาเทคโนโลยีทางการศึกษาเทคโนโลยดี จิ ิทลั มาใชใ้ นการยกระดับคณุ ภาพ
ในการจัดการเรยี นรู้และเพมิ่ โอกาสการเรียนรูใ้ หก้ บั ประชาชน
๗. หนว่ ยงานและสถานศึกษาพัฒนาส่ือและการจดั กระบวนการเรียนรูเ้ พ่ือแก้ปญั หาและพฒั นาคุณภาพ
ชีวติ ทตี่ อบสนองกบั การเปล่ยี นแปลงบรบิ ทด้านเศรษฐกจิ สังคมการเมอื งวัฒนธรรมประวตั ศิ าสตรแ์ ละส่ิงแวดล้อม
รวมทัง้ ตามความต้องการของประชาชนและชุมชนในรปู แบบทีห่ ลากหลาย
๘. หน่วยงานและสถานศกึ ษามรี ะบบการบริหารจดั การที่เป็นไปตามหลกั ธรรมาภิบาล
๙. บุคลากรของหน่วยงานและสถานศึกษาได้รับการพัฒนาเพื่อเพ่มิ สมรรถนะในการปฏิบัตงิ านการศึกษา
นอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศยั อย่างมีประสทิ ธิภาพ
ตัวชี้วดั
ตัวชี้วดั เชิงประมาณ
๑. จำนวนผู้เรียนการศึกษานอกระบบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานที่ได้รับการสนับสนุนค่าใช้จ่ายตามสิทธิท่ี
กำหนดไว้
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
30
๒. จำนวนของคนไทยกลุ่มเป้าหมายต่างๆท่ีเข้าร่วมกิจกรรมการเรียนรู้/ได้รับบริการกิจกรรมการศึกษา
ต่อเนอื่ งและการศกึ ษาตามอัธยาศยั ที่สอดคล้องกับสภาพปญั หาและความต้องการ
๓. รอ้ ยละของกาลังแรงงานทส่ี ำเรจ็ การศึกษาระดับมธั ยมศึกษาตอนตน้ ขนึ้ ไป
๔. จำนวนภาคีเครือข่ายท่ีเข้ามามีส่วนร่วมในการจัด/พัฒนา/ส่งเสริมการศึกษา (ภาคีเครือข่าย :สถาน
ประกอบการองคก์ รหนว่ ยงานทม่ี าร่วมจัด/พฒั นา/สง่ เสริมการศึกษา)
๕. จำนวนประชาชนเด็กและเยาวชนในพื้นที่สูงและชาวไทยมอแกนในพ้ืนที่ ๕ จังหวัด ๑๑ อำเภอได้รับ
บรกิ ารการศกึ ษาตลอดชีวติ จากศูนย์การเรยี นชมุ ชนสงั กัดสำนักงาน กศน.
๖. จำนวนผ้รู ับบรกิ ารในพนื้ ทเ่ี ป้าหมายได้รบั การสง่ เสรมิ ดา้ นการรหู้ นงั สือและการพัฒนาทักษะชวี ติ
๗. จำนวนนักเรยี น/นกั ศึกษาท่ีไดร้ ับบริการตวิ เข้มเตม็ ความรู้
๘. จำนวนประชาชนทไ่ี ดร้ ับการฝกึ อาชีพระยะสั้นสามารถสรา้ งอาชีพเพื่อสร้างรายได้
๙. จำนวนครูกศน. ตำบลจากพื้นท่ีกศน.ภาคได้รับการพัฒนาศักยภาพด้านการจัดการเรียนการสอน
ภาษาองั กฤษเพอ่ื การสอ่ื สาร
๑๐. จำนวนประชาชนทไ่ี ดร้ บั การฝกึ อบรมภาษาต่างประเทศเพื่อการสอื่ สารด้านอาชีพ
๑๑. จำนวนผ้สู ูงอายุภาวะพึ่งพิงในระบบ Long Term Care มผี ู้ดูแลทมี่ คี ุณภาพและมาตรฐาน๑๒. จำนวน
ประชาชนทผ่ี ่านการอบรมจากศูนยด์ จิ ิทลั ชุมชน
๑๓. จำนวนศูนย์การเรียนชุมชนกศน. บนพื้นที่สูงในพื้นที่ ๕ จังหวัดท่ีส่งเสริมการพัฒนาทักษะการฟังพูด
ภาษาไทยเพ่ือการสอ่ื สารร่วมกันในสถานศกึ ษาสงั กัดสพฐ. ตชด. และกศน
๑๔. จำนวนบุคลากรกศน. ตำบลที่สามารถจดั ทำคลังความรู้ได้
๑๕. จำนวนบทความเพอื่ การเรียนรูต้ ลอดชีวติ ในระดับตำบลในหัวข้อต่างๆ
๑๖. จำนวนหลกั สตู รและส่อื ออนไลน์ท่ใี หบ้ ริการกับประชาชนทง้ั การศึกษานอกระบบระดับการศึกษาขนั้
พืน้ ฐานการศึกษาต่อเนื่องและการศึกษาตามอธั ยาศัย
ตัวช้วี ดั เชิงคณุ ภาพ
๑. รอ้ ยละของคะแนนเฉลยี่ ผลการทดสอบทางการศกึ ษาระดบั ชาตกิ ารศึกษานอกระบบ (N-NET) ทกุ
รายวชิ าทกุ ระดับ
๒. ร้อยละของผเู้ รยี นท่ไี ดร้ ับการสนบั สนุนการจัดการศึกษาขน้ั พน้ื ฐานเทียบกบั ค่าเป้าหมาย
๓. ร้อยละของประชาชนกลุม่ เป้าหมายท่ลี งทะเบียนเรยี นในทกุ หลักสตู ร/กจิ กรรมการศึกษาต่อเนอื่ งเทยี บ
กบั เป้าหมาย
๔. ร้อยละของผู้ผา่ นการฝึกอบรม/พฒั นาทักษะอาชีพระยะสน้ั สามารถนาความรู้ไปใช้ในการประกอบอาชีพ
หรอื พัฒนางานได้
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
31
๕. ร้อยละของผู้เรยี นในเขตพ้ืนทจี่ ังหวดั ชายแดนภาคใต้ที่ไดร้ บั การพัฒนาศกั ยภาพหรอื ทักษะดา้ นอาชีพสามารถมี
งานทาหรือนาไปประกอบอาชพี ได้
๖. ร้อยละของผ้จู บหลักสูตร/กจิ กรรมทีส่ ามารถนาความรคู้ วามเข้าใจไปใชไ้ ด้ตามจุดมุง่ หมายของหลักสูตร/กจิ กรรม
การศกึ ษาต่อเนอ่ื ง
๗. ร้อยละของประชาชนทไี่ ด้รับบริการมีความพึงพอใจต่อการบรกิ าร/เขา้ รว่ มกจิ กรรมการเรียนรู้การศกึ ษาตาม
อธั ยาศยั
๘. รอ้ ยละของประชาชนกลุ่มเป้าหมายท่ีไดร้ ับบริการ/เขา้ ร่วมกิจกรรมที่มคี วามรู้ความเข้าใจ/เจตคต/ิ ทักษะตาม
จุดมุ่งหมายของกจิ กรรมทก่ี ำหนดของการศึกษาตามอัธยาศยั
๙. ร้อยละของนักเรยี น/นกั ศึกษาที่มผี ลสมั ฤทธิท์ างการเรยี นในวิชาท่ไี ดร้ บั บรกิ ารตวิ เข้มเตม็ ความรู้เพ่มิ สูงข้ึน
๑๐. รอ้ ยละของผูส้ ูงอายุทเ่ี ป็นกล่มุ เป้าหมายมโี อกาสมาเข้ารว่ มกิจกรรมการศึกษาตลอดชวี ิต
นโยบายและจุดเน้นการดำเนนิ งานสำนกั งานส่งเสรมิ การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศยั ประจำปี
งบประมาณ พ.ศ.2565
ยุทธศาสตรชาติ 20 ปี (พ.ศ. 2561 - 2580) ไดกำหนดแผนแม่บทประเด็นการพัฒนาศักยภาพคนตลอด
ชวงชีวิตโดยมีแผนย่อยท่ีเกี่ยวของกับการใช้การศึกษาเป็นเคร่ืองมือในการขับเคล่ือนได้แก่ แ ผนย่อยประเด็นการ
พัฒนาการเรียนรู้ และแผนย่อยประเด็นการพัฒนาศักยภาพคนตลอดช่วงชีวิต ที่มุ่งเน้นการสร้างสภาพแวดลอมท่ี
เออื้ ตอ่ การพฒั นาและเสรมิ สรา้ งศักยภาพมนุษยก์ ารพัฒนาเดก็ ตง้ั แตช่ ่วงการต้ังครรภ์จนถงึ ปฐมวยั การพัฒนาชว่ งวัย
เรียน/วัยรุ่นการพัฒนาและยกระดับศักยภาพวัยแรงงาน รวมถึงการส่งเสริมศักยภาพวัยผู้สูงอายุ ประเด็นการ
พัฒนาการเรียนรู้ที่ตอบสนองต่อการเปลี่ยนแปลงในศตวรรษท่ี 21 และพหุปัญญาของมนุษย์ท่ีหลากหลาย
ประกอบกับแผนการปฏิรูปประเทศด้านการศึกษา นโยบายรัฐบาลทั้งในส่วนนโยบายหลักด้านการปฏิรูป
กระบวนการเรียนรู้ และการพัฒนาศักยภาพคนตลอดช่วงชีวิต และนโยบายเร่งด่วนเรื่องการเตรียมคนไทยสู่
ศตวรรษท่ี 21 ตลอดจนแผนพัฒนาประเทศอื่น ๆ ที่เกี่ยวของ อาทิ แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับท่ี
12 (พ.ศ. 2560 - 2568) นโยบายและแผนระดับชาติว่าด้วยความม่ันคงแห่งชาติ (พ.ศ. 2562 - 2568) โดย
คาดหวังว่าการพัฒนาศักยภาพคนตลอดช่วงชีวิต ประชาชนจะได้รับการพัฒนาการเรียนรู้ให้เป็นคนดี คนเก่งมี
คุณ ภาพ และมีความพร้อมร่วมขับเค ล่ือนการพัฒ นาประเทศสู่ความมั่นคง มั่งคั่ง และยั่งยืน และ
กระทรวงศึกษาธิการ ได้กำหนดนโยบายและจุดเน้น ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 ข้ึน เพ่ือเป็นเข็มมุ่งของ
หนว่ ยงานภายใต้กระทรวงศึกษาธิการ ขับเคล่ือนการดำเนินงานใหบ้ รรลุตามวตั ถปุ ระสงคข์ องแผนต่าง ๆ ดงั กลา่ ว
สำนักงาน กศน. เป็นหน่วยงานที่มีภารกิจในการจัดการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย
ตระหนักถึงความสำคัญของการพัฒนาคนตลอดช่วงชีวิต ได้มุ่งมั่นขับเคล่ือนภารกิจหลักตามแผนพัฒนาประเทศ
และนโยบายและจุดเน้นของกระทรวงศึกษาธิการ ท่ีคำนึงถึงหลักการบริหารจัดการท้ังในเร่ืองหลักธรรมาภิบาล
หลักการกระจายอำนาจ การใช้ประโยชน์จากเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร การมุ่งเน้นผลสัมฤทธ์ิ และ
ปฏบิ ัติการดา้ นข้อมูลข่าวสารการสร้างบรรยากาศในการทำงานและการเรยี นรู้ ตลอดจนการใช้ทรัพยากรดา้ นการจัด
การศึกษาอย่างมีคุณภาพโดยเน้นการพัฒนาคุณภาพการศึกษานอกระบบระดับการศึกษาขั้นพ้ืนฐาน การศึกษา
ต่อเน่ือง และการศึกษาตามอัธยาศัยใน 4 ประเด็นใหญ่ ประกอบด้วย การจัดการเรียนรู้คุณภาพ การสร้าง
[กศน.ตำบลวงั กรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
32
สมรรถนะและทักษะคุณภาพ องค์กร สถานศึกษาและแหล่งเรียนรู้คุณภาพ และการบริหารจัดการคุณภาพ อันจะ
นำไปสู่การสร้างโอกาสและลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา การยกระดับคุณภาพและเพิ่มประสิทธิภาพการ
ให้บริการสำหรับทุกกลุ่มเป้าหมาย และสร้างความพึงพอใจให้กับผู้รับริการ โดยได้กำหนดนโยบายและจุดเน้นการ
ดำเนินงาน สำนักงาน กศน. ประจำปงี บประมาณ พ.ศ.2565 ดังนี้
หลกั การ
กศน. เพือ่ ประชาชน “ก้าวใหม : ก้าวแหง่ คุณภาพ”
นโยบายและจุดเน้นการดำเนินงาน สำนักงาน กศน. ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565
1. ดา้ นการจดั การเรียนร้คู ณุ ภาพ
1.1 น้อมนำพระบรมราโชบายสู่การปฏิบัติรวมทั้งส่งเสริมและสนับสนุนการดำเนินงานโครงการอัน
เน่อื งมาจากพระราชดำริทกุ โครงการ และโครงการอนั เกี่ยวเน่อื งจากราชวงศ์
1.2 ขับเคล่ือนการจัดการเรียนรู้ท่ีสนองตอบยุทธศาสตร์ชาติและนโยบายของรัฐมนตรีวา่ การและ รฐั มนตรี
ชว่ ยว่าการกระทรวงศกึ ษาธกิ าร
1.3 ส่งเสริมการจัดการศึกษาเพ่ือเสริมสร้างความมั่นคง การสร้างความเข้าใจท่ีถูกต้องในการปกครอง
ระบอบประชาธิปไตย การเรียนรู้ท่ีปลูกฝังคุณธรรมจริยธรรม สร้างวินัย จิตสาธารณะ อุดมการณ์ความยึดมั่นใน
สถาบันหลักของชาติ การเรียนรู้ประวัติศาสตร์ของชาติและท้องถ่ิน และหน้าท่ีความเป็นพลเมืองที่เข้มแข็งรวมถึง
การมีจติ อาสา ผา่ นกจิ กรรมต่าง ๆ
1.4 ปรับปรุงหลักสูตรทุกระดับทุกประเภท ทั้งหลักสูตรการศึกษานอกระบบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน
และหลักสูตรการศึกษาต่อเน่ือง ให้สอดรับกับการพัฒนาคน ทิศทางการพัฒนาประเทศ สอดคล้องกับบริบทท่ี
เปล่ียนแปลง ความต้องการและความหลากหลายของผู้เรียน/ผู้รับบริการ รวมถึงปรับลดความหลากหลายและ
ความซ้ำซ้อนของหลักสูตร เช่น หลักสูตรการศึกษาสำหรับกลุ่มเป้าหมายบนพ้ืนที่สูง พ้ืนที่พิเศษและพ้ืนที่ชายแดน
รวมท้งั กล่มุ ชาติพันธ์ุ
1.5 ปรับระบบทดสอบ วัดผล และประเมินผล โดยเน้นการใช้เทคโนโลยีเป็นเครื่องมือให้ผู้เรียนสามารถ
เขาถึงการประเมินผลการเรยี นรู้ได้ตามความต้องการ เพ่ือการสร้างโอกาสในการเรียนรู้ ใหความสำคัญกับการเทียบ
ระดับการศึกษา และการเทียบโอนความรู้และประสบการณ์ พัฒนาระบบการประเมินสมรรถนะผู้เรียนให้ ตอบ
โจทย์การประเมินในระดบั ประเทศและระดับสากล เชน่ การประเมินสมรรถภาพผู้ใหญ่ ตลอดจนกระจาย อำนาจไป
ยังพืน้ ท่ใี นการวัดและประเมินผลการเรยี นรู้
1.6 ส่งเสริมการใช้เทคโนโลยีในการจัดหลักสูตรการเรียนรู้ในระบบออนไลน์ด้วยตนเองครบวงจรต้ังแต่
การลงทะเบียนจนการประเมินผลเมื่อจบหลักสูตร ท้ังการศึกษานอกระบบระดับการศึกษาขั้นพ้ืนฐาน การศึกษา
ต่อเนื่องและการศึกษาตามอัธยาศัย เพ่ือเป็นการสร้างและขยายโอกาสในการเรียนรู้ให้กับกลุ่มเป้าหมายท่ีสามารถ
เรยี นรูไ้ ดส้ ะดวก และตอบโจทยค์ วามตอ้ งการของผู้เรยี น
1.7 พัฒนา Digital Learning Platform แพลตฟอร์มการเรียนรู้ของสำนักงาน กศน. ตลอดจนพัฒนา สื่อ
การเรียนรู้ทั้งในรูปแบบออนไลน์และออฟไลน์ และให้มีคลังสื่อการเรียนร้ทู ี่เป็นสื่อท่ีถูกต้องตามกฎหมายงายต่อการ
สบื คน้ และนำไปใช้ในการจัดการเรยี นรู้
1.8 เร่งดำเนินการเร่ือง Academic Credit-bank System ในการสะสมและเทียบโอนหน่วยกิตเพื่อการ
สร้างโอกาสในการศกึ ษา
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
33
1.9 พัฒนาระบบนิเทศการศึกษา การกำกับ ติดตาม ท้ังในระบบ On-Site และ Online รวมทั้งส่งเสริม
การวจิ ัยเพ่อื เปน็ ฐานในการพัฒนาการดำเนนิ งานการจดั การศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอธั ยาศัย
2. ดา้ นการสร้างสมรรถนะและทกั ษะคุณภาพ
2.1 ส่งเสริมการจัดการศึกษาตลอดชีวิต ที่เน้นการพัฒนาทักษะที่จำเป็นสำหรับแต่ละช่วงวัยและการจัด
การศกึ ษาและการเรยี นรู้ท่ีเหมาะสมกับแต่ละกล่มุ เปา้ หมายและบรบิ ทพ้นื ที่
2.2 พัฒนาหลักสูตรอาชีพระยะสั้นที่เน้น New skill Up skill และ Re skill ที่สอดคล้องกับบริบทพื้นท่ี
ความต้องการและความหลากหลายของกลุ่มเป้าหมาย เช่น ผู้พิการผู้สูงอายุความต้องการของตลาดแรงงาน และ
กลุ่มอาชพี ใหมท่ ่รี องรับ DisruptiveTechnology
2.3 ประสานการทำงานรวมกับศูนย์ให้คำปรึกษาการจัดตั้งธุรกิจ(ศูนย์ Start-up) ของอาชีวศึกษาจัดอบรม
หลักสูตรวิชาชีพระยะส้ันฐานสมรรถนะ ในทักษะอนาคต (Future Skills) ให้กับแรงงานที่กลับภูมิลำเนาในช่วง
สถานการณ์ COVID - 19
2.4 ยกระดับผลิตภัณฑ์ สินคา บริการจากโครงการศูนย์ฝึกอาชีพชุมชน ท่ีเน้น “ส่งเสริมความรู้สร้างอาชีพ
เพิ่มรายได้ และมีคุณภาพชีวิตที่ดี” ให้มีคุณภาพมาตรฐาน เป็นท่ียอมรับของตลาด ต่อยอดภูมิปัญญาท้องถิ่นเพ่ือ
สร้างมลู ค่าเพ่ิม พฒั นาสู่วสิ าหกจิ ชมุ ชน ตลอดจนเพิม่ ชอ่ งทางประชาสมั พันธ์และช่องทางการจำหน่าย
2.5 ส่งเสริมการจัดการศึกษาของผู้สูงอายุเพ่ือให้เป็น Active Ageing Workforce และมี Life skill ในการ
ดำรงชวี ติ ที่เหมาะกับช่วงวัย
2.6 ส่งเสริมการจัดการเรียนรู้เพื่อเตรียมความพร้อม/การปฏิบัติตัวสำหรับสตรีตั้งครรภ์และจัดกิจกรรมการ
เรียนรู้สำหรับแม่และเด็กใหเ้ หมาะสมกับบริบทของชมุ ชนและช่วงวยั
2.7 ส่งเสริมการจัดการศึกษาที่พัฒนาทกั ษะที่จำเป็นสำหรับกลุ่มเป้าหมายพิเศษ เชน่ ผู้พิการออทิสติก เด็ก
เร่ร่อน และผู้ด้อยโอกาสอ่นื ๆ
2.8 ส่งเสริมการพัฒนาทักษะดิจิทัลและทักษะด้านภาษา ให้กับบุคลากรและผู้เรียน กศน. เพ่ือรองรับการ
พัฒนาประเทศรวมท้ังจดั ทำกรอบสมรรถนะดิจิทลั (Digital Competency) สำหรับครูและบคุ ลากรทางการศึกษา
2.9 ส่งเสริมให้ความรดู้ ้านการเงนิ และการออม (Financial Literacy) การวางแผนและสรา้ งวินัยทางการเงิน
ใหก้ บั บคุ ลากรและผเู้ รียน กศน.
2.10 สง่ เสริมการสรา้ งนวตั กรรมของผ้เู รียน กศน.
2.11 สร้าง อาสาสมัคร กศน. เพ่ือเป็นเครือข่ายในการส่งเสริม สนับสนุนการจัดการศึกษาตลอดชีวิตใน
ชมุ ชน
2.12 ส่งเสริมการสร้างและพัฒนานวตั กรรมของบุคลากร กศน. รวมทง้ั รวบรวมและเผยแพรเพ่ือให้หน่วยงาน /
สถานศึกษา นำไปใชใ้ นการพฒั นากระบวนการเรยี นรู้รวมกนั
3. ดา้ นองค์กร สถานศกึ ษา และแหลง่ เรยี นรู้คณุ ภาพ
3.1 ทบทวนบทบาทหน้าท่ีของหน่วยงาน สถานศึกษา เช่น สถาบัน กศน.ภาค สถาบันการศึกษาและพัฒนา
ต่อเน่ืองสิรินธร สถานศึกษาขึ้นตรง ศูนย์ฝึกและพัฒนาราษฎรไทยบริเวณชายแดน เพื่อเพ่ิมประสิทธิภาพในการ
ขบั เคล่อื นการจัดการศกึ ษาตลอดชีวิตในพืน้ ท่ี
3.2 ยกระดับมาตรฐาน กศน.ตำบล และศูนย์การเรียนชุมชนชาวไทยภูเขา “แม่ฟ้าหลวง” (ศศช.) ให้มีความ
พรอ้ มเพ่ือเปน็ พ้ืนท่ีการเรยี นรู้ตลอดชีวติ ที่สำคญั ของชมุ ชน
3.3 ปรับรูปแบบกิจกรรมในห้องสมุดประชาชน ที่เน้น Library Delivery เพ่ือเพ่ิมอัตราการอ่านและการรู้
หนงั สือของประชาชน
[กศน.ตำบลวงั กรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
34
3.4 ให้บริการวิทยาศาสตร์เชิงรุก Science @home โดยใช้เทคโนโลยีเป็นเครื่องมือนำวิทยาศาสตร์สู่
ชวี ติ ประจำวันในทกุ ครอบครัว
3.5 ส่งเสริมและสนบั สนุนการสรา้ งพ้ืนทก่ี ารเรยี นรู้ในรูปแบบ Public Learning Space/Co- learning Space
เพ่อื การสร้างนิเวศการเรยี นรู้ใหเ้ กิดขึ้นสงั คม
3.6 ส่งเสรมิ และสนับสนุนการดำเนนิ งานของกลุ่ม กศน.จงั หวดั ให้มปี ระสทิ ธิภาพ
4. ด้านการบรหิ ารจัดการคุณภาพ
4.1 ขับเคล่ือนกฎหมายว่าด้วยการส่งเสริมการเรยี นรตู้ ลอดชีวติ ตลอดจนทบทวนภารกจิ บทบาทโครงสรา้ งของ
หนว่ ยงานเพื่อรองรบั การเปลีย่ นแปลงตามกฎหมาย
4.2 ปรับปรุงกฎหมาย ระเบียบ คำส่ัง และขอบังคับต่าง ๆ ให้มีความทันสมัย เอื้อต่อการบริหารจัดการ และ
การจัดการเรยี นรู้ เชน่ การปรับหลักเกณฑ์ค่าใชจ้ า่ ยในการจัดหลกั สตู รการศกึ ษาต่อเน่ือง
4.3 ปรับปรงุ แผนอัตรากำลัง รวมท้ังกำหนดแนวทางท่ีชดั เจนในการนำคนเขาสู่ตำแหน่ง การย้าย โอนและการ
เลื่อนระดบั
4.4 ส่งเสริมการพัฒนาบุคลากรทุกระดับให้มีความรู้และทักษะตามมาตรฐานตำแหน่งให้ตรงกับสายงาน และ
ทักษะที่จำเปน็ ในการจดั การศกึ ษาและการเรียนรู้
4.5 เสริมสรา้ งขวัญและกำลังใจให้กับข้าราชการและบุคลากรทกุ ประเภทในรปู แบบต่าง ๆ เชน่ ประกาศเกียรติ
คณุ การมอบโล่ /วุฒบิ ตั ร
4.6 ปรับปรุงระบบการจัดสรรทรัพยากรเพื่อการศึกษาให้มีความครอบคลุม เหมาะสม เช่น การปรับค่าใช้จ่าย
ในการจัดการศึกษาของผพู้ ิการ เดก็ ปฐมวยั
4.7 ปรับปรุงระบบฐานขอมูลสารสนเทศด้านการศึกษาเพื่อการบริหารจัดการอย่างเป็นระบบ เช่น ข้อมูลการ
รายงานผลการดำเนินงาน ขอ้ มลู เดก็ ตกหล่นจากการศึกษาในระบบและเด็กออกกลางคัน เดก็ เรร่ อ่ น ผูพ้ กิ าร
4.8 สง่ เสรมิ การใชเ้ ทคโนโลยสี ารสนเทศเปน็ เคร่ืองมอื ในการบรหิ ารจดั การอยา่ งเต็มรปู แบบ
4.9 ส่งเสริมพัฒนาคุณภาพการบริหารจัดการภาครัฐสู่ระบบราชการ 4.0 และการประเมินคุณภาพและความ
โปรง่ ใสการดำเนนิ งานของภาครฐั (ITA)
4.10 ส่งเสริมการมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่ายทุกภาคส่วน เพื่อสร้างความพร้อมในการจัดการศึกษานอกระบบ
และการศกึ ษาตามอัธยาศยั และการส่งเสริมการเรียนรตู้ ลอดชีวติ สำหรบั ประชาชน
การจัดการศกึ ษาและการเรยี นรูในสถานการณการแพรระบาดของเชื้อไวรสั โคโรนา ๒๐๑๙
(COVID – ๑๙) ของสำนกั งาน กศน.
จากสถานการณการแพรระบาดของเช้ือไวรสั โคโรนา ๒๐๑๙ (COVID -๑๙) เม่ือเดือนธันวาคม ๒๕๖๒ สง
ผลกระทบต่อระบบการจัดการเรียนการสอนของไทยในทุกระดับช้ัน ซ่ึงรัฐบาลและกระทรวงศึกษาธิการไดออก
ประกาศและมมี าตรการเฝาระวงั เพอื่ ปองกันการแพรกระจายของเช้ือไวรสั ดงั กลาว อาทิ กำหนดใหมีการเวนระยะห
างทางสังคม (Social Distancing) หามการใชอาคารสถานท่ีของโรงเรียนและสถาบันการศึกษาทุกประเภท เพ่ือ
จดั การเรยี นการสอน การสอ บ ฝกอบรม หรอื การทำกิจกรรมใดๆท่มี ผี ูเข้ารวมเปนจำนวนมาก การปด
สถานศกึ ษาดวยเหตพุ ิเศษ การกำหนดใหใชวิธีการจัดการเรยี นการสอนรปู แบบใหม อาทิ การจัดการเรียนรูแบบออน
ไลน การจัดการเรียนรูผานระบบการออกอากาศทางโทรทัศน วิทยุ และโซเซียลมีเดีย ตาง ๆ รวมถึงการส่ือสาร
แบบทางไกลหรือดวยวธิ ีอิเล็กทรอนิกส ในสวนของสำนักงาน กศน. ไดมีการพัฒนา ปรับรปู แบบ กระบวนการ และ
วิธีการดำเนนิ งานในภารกิจตอเน่ืองตาง ๆ ในสถานการณการใชชวี ิตประจำวนั และการจัดการเรียนรูเพือ่ รองรบั การ
ชีวิตแบบปกติวิถีใหม (New Normal) ซึ่งกิจกรรมการเรียนรูตาง ๆ ไดใหความสำคัญกับการดำเนินงานตาม
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
35
มาตรการการปองกันการแพรระบาดของเชื้อไวรสั โคโรนา ๒๐๑๙ (COVID -๑๙) อาทิ การจดั กิจกรรมการเรียนรูทุก
ประเภท หากมีความจำเปนตองมาพบกลุม หรืออบรมสัมมนา ทางสถานศึกษาตองมีมาตรการปองกันท่ีเขมงวด มี
เจลแอลกอฮอลลางมือ ผูรับบริการตองใสหนากากอนามัยหรอื หนากากผา ตองมีการเวนระยะหางระหวางบคุ คล เน
นการใชสอื่ ดิจิทัลและเทคโนโลยีออนไลนในการจัดการเรียนการสอน
ภารกิจตอเน่อื ง
๑. ดานการจัดการศึกษาและการเรยี นรู
๑.๑การศึกษานอกระบบระดับการศึกษาขั้นพน้ื ฐาน
๑) สนับสนุนการจัดการศึกษานอกระบบตั้งแตปฐมวัยจนจบการศึกษาขั้นพ้ืนฐานโดยดำเนินการใหผูเรียน
ไดรับการสนับสนุนคาจัดซื้อหนังสือเรียน คาจัดกิจกรรมพัฒนาคุณภาพผูเรียน และคาจัดการเรียนการสอนอยาง
ทั่วถงึ และเพียงพอเพอื่ เพ่ิมโอกาสในการเขาถงึ บริการทางการศึกษาท่มี ีคุณภาพโดยไมเสยี คาใชจาย
๒) จัดการศึกษานอกระบบระดบั การศึกษาขน้ั พืน้ ฐานใหกับกลุมเปาหมายผูดอย พลาด และขาดโอกาสทาง
การศึกษา ผานการเรยี นแบบเรียนรูดวยตนเอง การพบกลุม การเรียนแบบชัน้ เรยี น และการจดั การศึกษาทางไกล
๓) พัฒนาประสิทธิภาพ คุณภาพ และมาตรฐานการจัดการศึกษานอกระบบระดับการศึกษาข้ันพื้นฐาน
ทั้งดานหลักสูตรรูปแบบ/กระบวนการเรียนการสอน สื่อและนวัตกรรม ระบบการวัดและประเมินผลการเรียน และ
ระบบการใหบริการนักศึกษาในรูปแบบอน่ื ๆ
๔) จัดใหมีการประเมินเพื่อเทียบระดับการศึกษา และการเทียบโอนความรูและประสบการณที่มีความโปร
งใส ยุติธรรม ตรวจสอบได มีมาตรฐานตามท่ีกำหนด และสามารถตอบสนองความตองการของกลุมเปาหมายไดอย
างมปี ระสทิ ธิภาพ
๕) จัดใหมีกิจกรรมพัฒนาคุณภาพผูเรียนที่มีคณุ ภาพท่ีผูเรียนตองเรียนรูและเขารวมปฏิบัติกิจกรรม เพ่ือเป
นสวนหนึ่งของการจบหลักสูตร อาทิ กิจกรรมเสริมสรางความสามัคคี กิจกรรมเกย่ี วกับการปองกันและแกไขปญหา
ยาเสพติดการแขงขันกีฬา การบำเพ็ญสาธารณประโยชนอยางตอเนื่อง การสงเสริมการปกครองในระบอบ
ประชาธปิ ไตยอันมีพระมหากษัตรยิ ทรงเปนประมขุ กิจกรรมลูกเสือ เนตรนารี และยุวกาชาด กจิ กรรมจิตอาสา และ
การจัดตั้งชมรม/ชุมนุม พรอมทั้งเปดโอกาสใหผูเรียนนำกิจกรรมการบำเพ็ญประโยชนอ่ืน ๆนอกหลักสูตรมาใชเพิ่ม
ช่วั โมงกจิ กรรมใหผูเรียนจบตามหลักสูตรได
๑.๒.การสงเสรมิ การรูหนงั สือ
๑) พัฒนาระบบฐานขอมูลผูไมรูหนังสือ ใหมีความครบถวน ถูกตอง ทันสมัยและเปนระบบเดียวกันท้ัง ส
วนกลางและสวนภมู ภิ าค
๒) พัฒนาและปรบั ปรุงหลักสูตร สื่อ แบบเรยี นเคร่ืองมอื วดั ผลและเครื่องมือการดำเนินงานการสงเสรมิ การ
รหู นังสือท่สี อดคลองกบั สภาพและบรบิ ทของแตละกลุมเปาหมาย
๓) พัฒนาครู กศน.และภาคีเครือขายท่ีรวมจัดการศึกษา ใหมีความรู ความสามารถ และทักษะการจัด
กระบวนการเรียนรูใหกับผูไมรหู นังสืออยางมีประสิทธิภาพ และอาจจัดใหมีอาสาสมัครสงเสริมการรูหนังสือในพื้นที่
ที่มีความตองการจำเปนเปนพเิ ศษ
[กศน.ตำบลวงั กรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
36
๔) สงเสริม สนับสนุนใหสถานศึกษาจัดกิจกรรมสงเสริมการรูหนงั สอื การคงสภาพการรูหนังสอื การพัฒนา
ทกั ษะการรูหนังสอื ใหกบั ประชาชนเพือ่ เปนเคร่ืองมือในการศึกษาและเรียนรูอยางตอเน่อื งตลอดชวี ิตของประชาชน
๑.๓ การศึกษาตอเนื่อง
๑) จัดการศึกษาอาชีพเพ่ือการมีงานทำอยางยั่งยืน โดยใหความสำคัญกับการจัดการศึกษาอาชีพเพ่ือการมี
งานทำในกลุมอาชีพเกษตรกรรม อุตสาหกรรม พาณิชยกรรม คหกรรม และอาชพี เฉพาะทางหรอื การบริการ รวมถึง
การเนนอาชีพชางพ้ืนฐาน ท่ีสอดคลองกับศักยภาพของผูเรียน ความตองการและศกั ยภาพของแตละพ้ืนท่ีมีคุณภาพ
ไดมาตรฐานเปนที่ยอมรับ สอดรับกับความตองการของตลาดแรงงาน และการพัฒนาประเทศ ตลอดจนสรางความ
เขมแข็งใหกับศูนยฝกอาชีพชุมชน โดยจัดใหมีการสงเสริมการรวมกลุมวิสาหกิจชุมชน การพัฒนาหน่ึงตำบลหนึ่ง
อาชีพเดน การประกวดสินคาดีพรีเมยี่ ม การสรางแบรนดของ กศน. รวมถึงการสงเสริมและจดั หาชองทางการจำหน
ายสินคาและผลิตภัณฑ และใหมีการกำกับ ติดตาม และรายงานผลการจัดการศึกษาอาชีพเพ่ือการมีงานทำอยางเป
นระบบและตอเน่ือง
๒) จัดการศึกษาเพื่อพัฒนาทักษะชีวิตใหกับทุกกลุมเปาหมาย โดยเฉพาะคนพิการ ผูสูงอายุท่ีสอดคลองกับ
ความตองการจำเปนของแตละบุคคล และมุงเนนใหทุกกลุมเปาหมายมีทักษะการดำรงชีวิตตลอดจนสามารถ
ประกอบอาชีพพึ่งพาตนเองไดมีความรูความสามารถในการบริหารจัดการชีวิตของตนเองใหอยูในสังคมไดอยางมี
ความสุขสามารถเผชิญสถานการณตาง ๆ ทีเ่ กดิ ขึน้ ในชวี ิตประจำวันไดอยางมีประสิทธิภาพ และเตรียมพรอมสำหรับ
การปรับตัวใหทันตอการเปลีย่ นแปลงของขาวสารขอมูลและเทคโนโลยีสมัยใหมในอนาคตโดยจัดกจิ กรรมทีม่ ีเนื้อหา
สำคัญตาง ๆ เชน การอบรมจิตอาสา การใหความรูเพ่ือการปองการการแพรระบาดของเช้ือไวรัสโคโรนา ๒๐๑๙
(COVID - ๑๙) การอบรมพัฒนาสุขภาพกายและสขุ ภาพจิต การอบรมคุณธรรมและจริยธรรม การปองกันภัยยาเสพ
ติดเพศศึกษา การปลกู ฝงและการสรางคานิยมท่ีพงึ ประสงคความปลอดภัยในชวี ิตและทรัพยสนิ ผานการอบรมเรยี น
รูในรูปแบบตาง ๆ อาทิ คายพัฒนาทักษะชีวิต การจัดต้ังชมรม/ชุมนุม การอบรมสงเสริมความสามารถพิเศษตางๆ
เปนตน
๓) จัดการศึกษาเพ่ือพัฒนาสังคมและชุมชน โดยใชหลักสูตรและการจัดกระบวนการเรียนรูแบบบูรณาการ
ในรูปแบบของการฝกอบรมการประชุม สัมมนา การจัดเวทีแลกเปล่ียนเรียนรูการจัดกิจกรรมจิตอาสา การสรางชุม
ชนนักปฏิบัติ และรูปแบบอื่นๆ ท่ีเหมาะสมกับกลุมเปาหมาย และบรบิ ทของชมุ ชนแตละพ้ืนท่ี เคารพความคิดของผู
อื่น ยอมรับความแตกตางและหลากหลายทางความคิดและอุดมการณ รวมท้ังสังคมพหุวัฒนธรรม โดยจัด
กระบวนการใหบุคคลรวมกลุมเพ่ือแลกเปล่ียนเรียนรูรวมกัน สรางกระบวนการจิตสาธารณะ การสรางจิตสำนึก
ความเปนประชาธิปไตยการเคารพในสิทธิและเสรีภาพ และรับผิดชอบตอหนาท่ีความเปนพลเมืองท่ีดีภายใตการ
ปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริยเปนประมุข การสงเสริมคุณธรรม จริยธรรมการเปนจิตอาสา
การบำเพ็ญ ประโยชนในชุมชนการ บริหารจัดการน้ำ การรับมือกับสาธารณ ภัยการอนุรักษ พลังงาน
ทรัพยากรธรรมชาตแิ ละสิ่งแวดลอม การชวยเหลือซ่ึงกันและกันในการพฒั นาสังคมและชมุ ชนอยางย่งั ยืน
๔) การจัดกิจกรรมการเรียนรูตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงผานกระบวนการเรียนรูตลอดชีวิตใน
รูปแบบตางๆ ใหกับประชาชน เพ่ือเสริมสรางภูมิคุมกัน สามารถยืนหยัดอยูไดอยางม่ันคง และมีการบริหารจัดการ
ความเส่ยี งอยางเหมาะสม ตามทศิ ทางการพฒั นาประเทศสูความสมดุลและย่งั ยนื
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
37
๑.๔ การศึกษาตามอัธยาศัย
๑) พัฒนาแหลงการเรียนรูที่มีบรรยากาศและสภาพแวดลอมทเี่ อ้อื ตอการอานและพัฒนาศักยภาพการเรยี น
รใู หเกดิ ขึน้ ในสังคมไทย ใหเกดิ ข้ึนอยางกวางขวางและทัว่ ถึง เชน การพฒั นา กศน. ตำบล หองสมุดประชาชนทกุ แห
งใหมีการบรกิ ารท่ีทันสมยั สงเสริมและสนบั สนุนอาสาสมัครสงเสริมการอาน การสรางเครือขายสงเสริมการอาน จัด
หนวยบริการหองสมุดเคล่ือนที่ หองสมุดชาวตลาด พรอมหนังสือและอุปกรณเพื่อจัดกิจกรรมสงเสริมการอานและ
การเรียนรูที่หลากหลายใหบริการกับประชาชนในพื้นท่ีตางๆ อยางท่ัวถึง สม่ำเสมอ รวมทั้งเสริมสรางความพรอม
ในดานบคุ ลากร สื่ออปุ กรณเพื่อสนบั สนุนการอาน และการจัดกจิ กรรมเพอื่ สงเสรมิ การอานอยางหลากหลายรูปแบบ
๒) จัดสรางและพัฒนาศูนยวิทยาศาสตรเพื่อการศึกษา ใหเปนแหลงเรียนรูวิทยาศาสตรตลอดชีวิตของ
ประชาชน เปนแหลงสรางนวัตกรรมฐานวิทยาศาสตรและเปนแหลงทองเท่ียวเชิงศิลปะวิทยาการประจำทองถิ่นโดย
จัดทำและพัฒนานิทรรศการส่ือและกิจกรรมการศึกษาท่ีเนนการเสริมสรางความรูและสรางแรงบันดาลใจดานวิท
ยาศาสตรสอดแทรกวิธีการคิดเชิงวิเคราะห การคิดเชิงสรางสรรค และปลูกฝงเจตคติทางวิทยาศาสตรผานการกระ
บวนการเรียนรูที่บูรณาการความรูดานวิทยาศาสตร ควบคูกับเทคโนโลยี วิศวกรรมศาสตรและคณิตศาสตรรวมทั้ง
สอดคลองกับหลกั ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง บริบทของชุมชน และประเทศ รวมท้ังระดับภูมิภาคและระดับโลก
เพื่อใหประชาชนมีความรูและสามารถนำความรูและทักษะไปประยุกตใชในการดำเนินชีวิต การพัฒนาอาชีพ การ
รักษาสิ่งแวดลอม การบรรเทาและปองกันภัยพิบัติทางธรรมชาติ รวมท้ังมีความสามารถในการปรับตัวรองรับ
ผลกระทบจากการเปล่ียนแปลงของโลกท่ีเปนไปอยางรวดเร็วและรุนแรง (Disruptive Changes) ไดอยางมี
ประสทิ ธิภาพ
๓) ประสานความรวมมือหนวยงาน องคกร หรือภาคสวนตางๆ ท่มี ีแหลงเรียนรูอนื่ ๆ เพือ่ สงเสริม
การจัดการศึกษาตามอธั ยาศยั ใหมีรูปแบบที่หลากหลาย และตอบสนองความตองการของประชาชน เชน พิพธิ ภัณฑ
ศนู ยเรียนรู แหลงโบราณคดี วดั ศาสนาสถาน หองสมดุ รวมถึงภมู ิปญญาทองถ่นิ เปนตน
๒. ดานหลกั สตู ร ส่ือรูปแบบการจัดกระบวนการเรียนรู การวัดและประเมนิ ผลงานบรกิ าร
ทางวชิ าการ และการประกันคณุ ภาพการศึกษา
๒.๑ สงเสรมิ การพัฒนาหลกั สูตร รปู แบบการจดั กระบวนการเรียนรูและกจิ กรรมเพอื่ สงเสริมการศึกษานอก
ระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยทหี่ ลากหลาย ทันสมยั รวมถึงการพัฒนาหลักสูตรฐานสมรรถนะ และหลักสูตรทอง
ถิ่นที่สอดคลองกับสภาพบริบทของพน้ื ทีแ่ ละความตองการของกลุมเปาหมายและชมุ ชน
๒.๒ สงเสรมิ การพฒั นาส่ือแบบเรยี น สอ่ื อิเลก็ ทรอนกิ สและสอ่ื อ่นื ๆ ทีเ่ อ้ือตอการเรยี นรูของผูเรียน
กลมุ เปาหมายท่ัวไปและกลุมเปาหมายพเิ ศษ เพ่ือใหผูเรียนสามารถเรียนรูไดทกุ ที ทุกเวลา
๒.๓ พฒั นารปู แบบการจัดการศึกษาทางไกลใหมคี วามทนั สมยั หลากหลายชองทางการเรยี นรู
ดวยระบบหองเรยี นและการควบคมุ การสอบรปู แบบออนไลน
๒.๔ พัฒนาระบบการประเมินเพ่อื เทยี บระดับการศึกษา และการเทยี บโอนความรูและประสบการณ
เพอื่ ใหมคี ณุ ภาพ มาตรฐาน และสามารถตอบสนองความตองการของกลุมเปาหมายไดอยางมีประสิทธิภาพ รวมทัง้ มี
การประชาสมั พนั ธใหสาธารณชนไดรับรูและสามารถเขาถงึ ระบบการประเมนิ ได
๒.๕ พฒั นาระบบการวัดและประเมินผลการศกึ ษานอกระบบทุกหลักสูตร โดยเฉพาะหลกั สูตร
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
38
ในระดับการศึกษาขน้ั พื้นฐานใหไดมาตรฐานโดยการนำแบบทดสอบกลาง และระบบการสอบอเิ ล็กทรอนกิ ส
(e-Exam) มาใชอยางมีประสทิ ธิภาพ
๒.๖ สงเสริมและสนับสนนุ การศึกษาวจิ ัยเพือ่ พฒั นาหลกั สตู ร รูปแบบการจัดกระบวนการเรยี นรู การ
วัดและประเมินผล และเผยแพรรูปแบบการจัด สงเสริม และสนับสนุนการจัดการศึกษานอกระบบและการศึกษา
ตามอธั ยาศยั รวมทงั้ ใหมกี ารนำไปสูการปฏบิ ัตอิ ยางกวางขวางและมีการพัฒนาใหเหมาะสมกับบริบทอยางตอเนอื่ ง
๒.๗ พัฒนาระบบประกนั คุณภาพภายในสถานศึกษาใหไดมาตรฐาน มกี ารพฒั นาระบบการประกัน
คุณภาพภายในท่สี อดคลองกบั บริบทและภารกิจของ กศน. มากขนึ้ เพ่อื พรอมรบั การประเมินคุณภาพภายนอก
โดยพัฒนาบุคลากรใหมีความรู ความเขาใจ ตระหนักถึงความสำคัญของระบบการประกันคุณภาพ และสามารถ
ดำเนินการประกันคุณภาพภายในของสถานศึกษาไดอยางตอเน่ืองโดยใชการประเมินภายในดวยตนเอง และจัดใหมี
ระบบสถานศึกษาพ่ีเล้ียงเขาไปสนับสนุนอยางใกลชิด สำหรับสถานศึกษาท่ียังไมไดเขารับการประเมินคุณภาพ
ภายนอก ใหพัฒนาคณุ ภาพการจดั การศึกษาใหไดคุณภาพตามมาตรฐานท่กี ำหนด
๓. ดานเทคโนโลยีเพอ่ื การศึกษา
๓.๑ ผลิตและพฒั นารายการวทิ ยแุ ละรายการโทรทัศนเพอ่ื การศึกษาเพ่ือใหเชื่อมโยงและตอบสนอง
ตอการจัดกจิ กรรมการศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยของสถานศึกษาเพอ่ื กระจายโอกาสทางการศึกษา
สำหรับกลุมเปาหมายตางๆ ใหมีทางเลอื กในการเรียนรูทห่ี ลากหลายและมีคณุ ภาพ สามารถพัฒนาตนเองใหรเู ทาทัน
ส่อื และเทคโนโลยีสารสนเทศเพ่อื การสื่อสาร เชน รายการพัฒนาอาชีพเพ่อื การมีงานทำ รายการตวิ เขมเติมเต็มความ
รู รายการ รายการทำกินก็ได ทำขายก็ดี ฯลฯ เผยแพรทางสถานีวิทยุศึกษา สถานีวิทยุโทรทัศนเพ่ือการศึกษา
กระทรวงศกึ ษาธกิ าร (ETV) และทางอินเทอรเนต็
๓.๒ พัฒนาการเผยแพรการจัดการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยโดยผานระบบเทคโนโลยี
ดิจิทัล และชองทางออนไลนตาง ๆ เชน Youtube Facebook หรือ Application อ่ืน ๆ เพ่ือสงเสริมใหครู กศน.
นำเทคโนโลยีดจิ ทิ ลั มาใชในการสรางกระบวนการเรียนรูดวยตนเอง (Do It Yourself : DIY)
๓.๓ พัฒนาสถานีวิทยุศึกษาและสถานีโทรทัศนเพ่ือการศึกษาเพ่ือเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต และการ
ออกอากาศใหกลุมเปาหมายสามารถใชเปนชองทางการเรียนรูท่ีมีคุณภาพไดอยางตอเน่ืองตลอดชีวิต โดยขยาย
เครือขายการรับฟงใหสามารถรับฟงไดทุกที่ ทุกเวลา ครอบคลุมพ้ืนที่ทั่วประเทศและเพ่ิมชองทางใหสามารถรับชม
รายการโทรทัศนไดท้ังระบบ Ku -Band C -Band Digital TV และทางอินเทอรเน็ต พรอมท่ีจะรองรับการพัฒนาเป
นสถานวี ทิ ยุโทรทัศนเพือ่ การศึกษาสาธารณะ (Free ETV)
๓.๔ พฒั นาระบบการใหบริการสอ่ื เทคโนโลยีเพื่อการศกึ ษาเพอื่ ใหไดหลายชองทางทั้งทางอินเทอรเน็ต และ
รูปแบบอื่น ๆอาทิApplication บนโทรศัพทเคลื่อนที่ และ Tablet รวมท้ังส่ือ Offline ในรูปแบบตางๆเพื่อใหกลุ
มเปาหมายสามารถเลือกใชบรกิ ารเพื่อเขาถึงโอกาสทางการศกึ ษาและการเรยี นรูไดตามความตองการ
๓.๕ สำรวจ วิจยั ติดตามประเมนิ ผลดานการใชสือ่ เทคโนโลยีเพอ่ื การศึกษาอยางตอเน่ืองเพือ่ นำผล
มาใชในการพฒั นางานใหมคี วามถูกตอง ทนั สมัยและสามารถสงเสรมิ การศกึ ษาและการเรยี นรูตลอดชีวิต
ของประชาชนไดอยางแทจริง
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
39
๔. ดานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ หรอื โครงการอนั เกย่ี วเน่อื งจากราชวงศ
๔.๑ สงเสริมและสนับสนุนการดำเนินงานโครงการอันเน่ืองมาจากพระราชดำริหรือโครงการอันเก่ียวเนื่อง
จากราชวงศ
๔.๒ จัดทำฐานขอมูลโครงการและกิจกรรมของ กศน.ท่ีสนองงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริหรือ
โครงการอนั เกี่ยวเนื่องจากราชวงศเพื่อนำไปใชในการวางแผน การติดตามประเมินผลและการ
พฒั นางานไดอยางมีประสิทธิภาพ
๔.๓ สงเสริมการสรางเครือขายการดำเนินงานเพื่อสนับสนุนโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ เพื่อให
เกิดความเขมแข็งในการจัดการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศยั
๔.๔ พฒั นาศูนยการเรยี นชุมชนชาวไทยภเู ขา “แมฟาหลวง”เพ่ือใหมคี วามพรอมในการจัดการศกึ ษา
นอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศยั ตามบทบาทหนาทที่ ่กี ำหนดไวอยางมีประสิทธภิ าพ
๔.๕ จัดและสงเสริมการเรยี นรูตลอดชีวติ ใหสอดคลองกบั วิถชี วี ิตของประชาชนบนพนื้ ท่สี ูง
ถ่นิ ทุรกันดารและพ้ืนท่ชี ายขอบ
๕. ดานการศึกษาในจังหวดั ชายแดนภาคใต พื้นทีเ่ ขตเศรษฐกจิ พเิ ศษและพน้ื ท่บี รเิ วณ
ชายแดน
๕.๑ พฒั นาการจัดการศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศัยในจังหวดั ชายแดนภาคใต
๑) จัดและพัฒนาหลักสูตร และกจิ กรรมสงเสริมการศกึ ษาและการเรยี นรูที่ตอบสนองปญหา
และความตองการของกลุมเปาหมายรวมทั้งอตั ลักษณและความเปนพหุวัฒนธรรมของพน้ื ที่
๒) พัฒนาคุณภาพการศึกษานอกระบบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานอยางเขมขนและตอเนื่องเพื่อใหผูเรียน
สามารถนำความรูท่ไี ดรบั ไปใชประโยชนไดจรงิ
๓) ใหหนวยงานและสถานศึกษาจัดใหมมี าตรการดูแลรักษาความปลอดภัยแกบุคลากรและนักศึกษา กศน.
ตลอดจนผูมาใชบรกิ ารอยางทว่ั ถึง
๕.๒ พฒั นาการจัดการศกึ ษาแบบบูรณาการในเขตพัฒนาเศรษฐกจิ พิเศษ
๑) ประสานความรวมมือกับหนวยงานที่เกีย่ วของในการจัดทำแผนการศกึ ษาตามยุทธศาสตรและบรบิ ทของ
แตละจังหวัดในเขตพัฒนาเศรษฐกิจพิเศษ
๒) จัดทำหลักสูตรการศึกษาตามบริบทของพื้นท่ี โดยเนนสาขาที่เปนความตองการของตลาด ใหเกิดการ
พัฒนาอาชพี ไดตรงตามความตองการของพน้ื ที่
๕.๓ จัดการศึกษาเพอ่ื ความมั่นคงของศูนยฝกและพัฒนาอาชพี ราษฎรไทยบรเิ วณชายแดน(ศฝช.)
๑) พัฒนาศูนยฝกและพัฒนาอาชีพราษฎรไทยบริเวณชายแดน เพื่อใหเปนศูนยฝกและสาธิตการประกอบ
อาชีพดานเกษตรกรรม และศูนยการเรียนรูตนแบบการจัดกิจกรรมตามแนวพระราชดำริปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง
สำหรับประชาชนตามแนวชายแดนดวยวธิ กี ารเรียนรูท่ีหลากหลาย
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
40
๒) มุงจัดและพัฒนาการศึกษาอาชีพโดยใชวิธีการหลากหลายใชรูปแบบเชิงรุกเพ่ือการเขาถึงกลุม เป
าหมาย เชน การจัดมหกรรมอาชีพ การประสานความรวมมือกับเครือขาย การจัดอบรมแกนนำดานอาชีพ ท่ี เน
นเรอ่ื งเกษตรธรรมชาติทส่ี อดคลองกับบริบทของชมุ ชนชายแดน ใหแกประชาชนตามแนวชายแดน
๖. ดานบุคลากรระบบการบรหิ ารจดั การ และการมสี วนรวมของทกุ ภาคสวน
๖.๑ การพฒั นาบุคลากร
๑) พัฒนาบุคลากรทุกระดับทุกประเภทใหมีสมรรถนะสูงข้ึนอยางตอเนื่อง ทั้งกอนและระหวางการดำรงตำ
แหนงเพ่ือใหมีเจตคติท่ีดีในการปฏิบัติงานใหมีความรูและทักษะตามมาตรฐานตำแหนง ใหตรงกับสายงาน ความ
ชำนาญ และความตองการของบุคลากรสามารถปฏิบัติงานและบริหารจัดการการดำเนินงานของหนวยงานและ
สถานศึกษาไดอยางมีประสิทธิภาพรวมท้ังสงเสริมใหขาราชการในสังกัดพัฒนาตนเองเพ่ือเล่ือนตำแหนงหรือเล่ือน
วิทยฐานะโดยเนนการประเมินวทิ ยฐานะเชิงประจักษ
๒) พัฒนาศึกษานิเทศก กศน. ใหมีสมรรถนะท่ีจำเปนครบถวน มีความเปนมืออาชีพ สามารถปฏิบัติการ
นิเทศไดอยางมีศักยภาพ เพื่อรวมยกระดับคุณภาพการจัดการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยใน
สถานศกึ ษา
๓) พัฒนาหวั หนา กศน.ตำบล/แขวงใหมสี มรรถนะสูงข้ึน เพอ่ื การบริหารจดั การ กศน.ตำบล/แขวง
และการปฏิบตั ิงานตามบทบาทภารกิจอยางมปี ระสทิ ธิภาพ โดยเนนการเปนนักจัดการความรูและผูอำนวย
ความสะดวกในการเรยี นรูเพอื่ ใหผูเรียนเกิดการเรยี นรูทมี่ ีประสิทธภิ าพอยางแทจริง
๔) พฒั นาครู กศน. และบคุ ลากรทีเ่ ก่ยี วของกบั การจดั การศึกษาใหสามารถจัดรปู แบบการเรยี นรู
ไดอยางมีคุณภาพโดยสงเสริมใหมีความรูความสามารถในการจัดทำแผนการสอน การจัดกระบวนการเรียนรู การวัด
และประเมนิ ผล และการวิจยั เบ้ืองตน
๕) พัฒนาศักยภาพบุคลากร ท่ีรับผิดชอบการบริการการศึกษาและการเรียนรู ใหมีความรูความสามารถ
และมคี วามเปนมืออาชีพในการจดั บริการสงเสริมการเรียนรูตลอดชวี ติ ของประชาชน
๖) สงเสริมใหคณะกรรมการ กศน. ทุกระดับ และคณะกรรมการสถานศึกษา มีสวนรวมในการบริหารการ
ดำเนนิ งานตามบทบาทภารกจิ ของ กศน.อยางมปี ระสทิ ธภิ าพ
๗) พัฒนาอาสาสมัคร กศน. ใหสามารถทำหนาท่ีสนับสนุนการจัดการศึกษานอกระบบและการศึกษาตาม
อธั ยาศยั ไดอยางมีประสิทธภิ าพ
๘) พัฒนาสมรรถนะและเสริมสรางความสัมพันธระหวางบุคลากรรวมท้ังภาคีเครือขายท้ังในและตาง
ประเทศในทุกระดับ โดยจัดใหมีกิจกรรมเพื่อเสริมสรางสัมพันธภาพและเพ่ิมประสิทธิภาพในการทำงาน รวมกันใน
รปู แบบทห่ี ลากหลายอยางตอเน่อื งอาทิ การแขงขนั กฬี า การอบรมเชิงปฏิบัติการพฒั นาประสิทธิภาพในการทำงาน
๖.๒ การพัฒนาโครงสรางพน้ื ฐานและอตั รากำลัง
๑) จัดทำแผนการพฒั นาโครงสรางพนื้ ฐานและดำเนินการปรบั ปรุงสถานทแ่ี ละวัสดุอุปกรณใหมี
ความพรอมในการจัดการศกึ ษาและการเรียนรู
๒) สรรหา บรรจุ แตงตั้ง และบริหารอัตรากำลงั ทม่ี อี ยูทงั้ ในสวนท่ีเปนขาราชการ พนกั งานราชการ
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
41
และลูกจาง ใหเปนไปตามโครงสรางการบริหารและกรอบอัตรากำลัง รวมท้ังรองรับกับบทบาทภารกิจตามท่ีกำหนด
ไวใหเกดิ ประสทิ ธภิ าพสูงสดุ ในการปฏิบตั งิ าน
๓) แสวงหาความรวมมือจากภาคเี ครือขายทกุ ภาคสวนในการระดมทรัพยากรเพ่ือนำมาใช
ในการปรบั ปรงุ โครงสรางพื้นฐานใหมีความพรอมสำหรับดำเนนิ กิจกรรมการศึกษานอกระบบและการศึกษา
ตามอธั ยาศัย และการสงเสรมิ การเรียนรูสำหรบั ประชาชน
๖.๓ การพฒั นาระบบบรหิ ารจดั การ
๑) พฒั นาระบบฐานขอมูลใหมคี วามครบถวน ถูกตอง ทันสมัย และเชอ่ื มโยงกันทวั่ ประเทศ
อยางเปนระบบเพ่อื ใหหนวยงานและสถานศกึ ษาในสงั กัดสามารถนำไปใชเปนเคร่ืองมือสำคัญในการบรหิ าร
การวางแผน การปฏิบัติงาน การติดตามประเมินผล รวมท้ังจัดบริการการศึกษานอกระบบและการศึกษาตาม
อัธยาศัยอยางมปี ระสิทธภิ าพ
๒) เพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการงบประมาณ โดยพัฒนาระบบการกำกับ ควบคุม และเรงรัดการ
เบิกจายงบประมาณใหเปนตามเปาหมายทก่ี ำหนดไว
๓) พัฒนาระบบฐานขอมูลรวมของนกั ศกึ ษา กศน. ใหมีความครบถวน ถูกตอง ทนั สมยั และ
เช่ือมโยงกันทั่วประเทศ สามารถสืบคนและสอบทานไดทันความตองการเพื่อประโยชนในการจัดการศึกษาใหกับผู
เรียนและการบรหิ ารจดั การอยางมปี ระสิทธภิ าพ
๔) สงเสริมใหมกี ารจัดการความรูในหนวยงานและสถานศึกษาทุกระดับ รวมทงั้ การศึกษาวิจยั
เพ่ือสามารถนำมาใชในการพฒั นาประสทิ ธภิ าพการดำเนินงานทสี่ อดคลองกบั ความตองการของประชาชน
และชมุ ชนพรอมทงั้ พฒั นาขดี ความสามารถเชิงการแขงขันของหนวยงานและสถานศกึ ษา
๕) สรางความรวมมือของภาคเี ครอื ขายทกุ ภาคสวน ท้งั ภาครฐั เอกชน ประชาสงั คมทง้ั ในประเทศ
และตางประเทศ รวมท้ังสงเสริมและสนับสนุนการมีสวนรวมของชุมชนเพื่อสรางความเขาใจและใหเกิดความร่วมมือ
ในการสงเสริม สนับสนุน และจดั การศึกษาและการเรยี นรูใหกับประชาชนอยางมีคุณภาพ
๖) สงเสรมิ การใชระบบสำนักงานอิเล็กทรอนิกส (e -office) ในการบริหารจดั การ เชน ระบบการลา ระบบ
สารบรรณอเิ ลก็ ทรอนกิ ส ระบบการขอใชรถราชการ ระบบการขอใชหองประชุม เปนตน
๗) พัฒนาและปรับระบบวิธีการปฏิบัติราชการใหทันสมัย มีความโปรงใส ปลอดการทุจริตและประพฤติมิ
ชอบ บรหิ ารจัดการบนขอมลู และหลกั ฐานเชิงประจกั ษ มุงผลสมั ฤทธิม์ ีความโปรงใส
๖.๔การกำกับ นเิ ทศติดตามประเมิน และรายงานผล
๑) สรางกลไกการกำกบั นเิ ทศ ติดตาม ประเมนิ และรายงานผลการดำเนินงานการศึกษานอกระบบ
และการศกึ ษาตามอธั ยาศัยใหเชื่อมโยงกับหนวยงาน สถานศึกษา และภาคเี ครือขายทัง้ ระบบ
๒) ใหหนวยงานและสถานศึกษาที่เก่ียวของทุกระดับ พัฒนาระบบกลไกการกำกับ ติดตามและรายงานผล
การนำนโยบายสูการปฏิบตั ิ ใหสามารถตอบสนองการดำเนนิ งานตามนโยบายในแตละเร่อื งไดอยางมปี ระสิทธภิ าพ
๓) สงเสรมิ การใชเทคโนโลยีสารสนเทศและการสอื่ สาร และสื่ออืน่ ๆ ทเ่ี หมาะสม เพอื่ การกำกับ
นิเทศ ตดิ ตาม ประเมินผล และรายงานผลอยางมีประสิทธภิ าพ
๔) พฒั นากลไกการติดตามประเมินผลการปฏบิ ัตริ าชการตามคำรบั รองการปฏบิ ัติราชการประจำป
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
42
ของหนวยงาน สถานศึกษา เพ่ือการรายงานผลตามตัวช้ีวัดในคำรับรองการปฏิบัติราชการประจำป ของสำนักงาน
กศน.ใหดำเนินไปอยางมีประสิทธิภาพ เปนไปตามเกณฑ วธิ ีการ และระยะเวลาทก่ี ำหนด
๕) ใหมกี ารเช่อื มโยงระบบการนิเทศในทุกระดับ ท้ังหนวยงานภายในและภายนอกองคกร ตัง้ แต
สวนกลาง ภูมภิ าค กลุมจงั หวดั จังหวดั อำเภอ/เขต และตำบล/แขวง
แนวทางการทำแผนการดำเนนิ งาน ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. ๒๕๖5
สำนกั งาน กศน.จังหวัดพิจติ ร
ด้วย สำนักงาน กศน.จังหวัดพิจิตร มีความประสงค์ให้สถานศึกษาในสังกัดเตรียมความพร้อมในการจัด
กจิ กรรมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศัย ประจำปีงบประมาณ พ.ศ.๒๕๖๔ ในระหว่างรอการจัดสรร
งบประมาณ สำนักงาน กศน.จังหวัดพิจิตร จึงขอแจ้งให้สถานศึกษาในสังกัดทั้ง ๑๒ แห่ง ดำเนินการวางแผนการ
ดำเนนิ งานประจำปีงบประมาณ พ.ศ. ๒๕๖๔ ดังน้ี
๑. งบอดุ หนุน
- คา่ จัดการเรยี นการสอน
ใหเ้ น้นกิจกรรม/โครงการท่ีเกี่ยวขอ้ งกับการจดั การเรยี นการสอนก่อน และสามารถใช้ปรับปรุง
อาคารสถานทที่ เี่ ป็นของ กศน. (วงเงินไม่เกนิ ๕๐,๐๐๐ บาท) โดยส่งแผนขอความเหน็ ชอบจากจงั หวัดกอ่ น
- กจิ กรรมพฒั นาคณุ ภาพผเู้ รียน
ขอให้สถานศกึ ษาดำเนินการจัดกจิ กรรมพัฒนาผเู้ รียนตามแนวทางการจัดกจิ กรรมพฒั นาผู้เรยี น
โดยใหเ้ นน้ กจิ กรรมดังนี้ กิจกรรมสง่ เสริมคณุ ธรรม จริยธรรม กิจกรรมพัฒนาทักษะชวี ิต (ยาเสพติด) กิจกรรมลูกเสือ
หรอื ยวุ กาชาด และกจิ กรรมท่ีแสดงออกถึงความจงรักภักดีต่อสถาบันชาติ ศาสนา และพระมหากษัตริย์ กีฬาตา้ นยา
เสพติด
๒. งบดำเนินงาน ผลผลิตที่ ๔ ผรู้ บั การศกึ ษานอกระบบ
- กิจกรรมการศกึ ษาเพื่อพฒั นาทักษะชวี ติ
- กิจกรรมการจดั การศึกษาเพ่ือพฒั นาสงั คมและชมุ ชน (นโยบายท่านเลขาข้อ ๑ หน่งึ ชมุ ชน หนงึ่
นวัตกรรมการพฒั นา เชน่ โคกหนองนา/คลองสวยน้ำใส/พลังงานทดแทน/จิตอาสา
- การจัดการเรยี นร้ตู ามหลักปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพียง ชุมชน (นโยบายท่านเลขาข้อ ๑ หน่ึงชมุ ชน
หนึ่งนวตั กรรมการพฒั นา เชน่ โคกหนองนา/คลองสวยน้ำใส/พลงั งานทดแทน/จิตอาสา
ขอให้สถานศึกษาเน้นกิจกรรมสอดคล้องกับสภาพการเปล่ียนแปลงทางด้านเทคโนโลยี สภาพ
เศรษฐกิจและสังคมในยุคปจั จบุ ัน เช่น กจิ กรรมทักษะชีวิต ให้เน้นทักษะการแก้ปัญหา ทกั ษะการจดั การความเครยี ด
เปน็ ต้น
- กจิ กรรมสง่ เสริมการร้หู นงั สือ
๓. งบรายจ่ายอ่นื ศูนยฝ์ กึ อาชีพชมุ ชน/ ๑ อำเภอ ๑ อาชีพ
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
43
ให้สถานศึกษาสำรวจความต้องการของประชาขน กำหนดสถานท่ี วิทยากร และหลักสูตรในการ
จัดฝึกอบรม โดยให้มีเปลี่ยนสถานท่ีดำเนินการจากปีงบประมาณ พ.ศ.๒๕๖๓ เพ่ือเป็นการให้บริการแก่ประชาชน
อย่างเท่าเทียมและท่ัวถึง หลักสูตรวิชาท่ีจัดฝึกอบรมให้เป็นหลักสูตรใหม่ท่ีสอดคล้องกับการเปล่ียนแปลงในยุค
ปัจจบุ ัน อย่างนอ้ ย ๕๐ เปอรเ์ ซน็ ต์ ของหลักสตู รทั้งหมดตามแผนการดำเนินงาน
- สนับสนนุ การฝึกอาชีพเพื่อการมีงานทำ “Re-Skill Up-Skill และออกใบรบั รอง
- ยกระดับผลติ ภัณฑ์ /สินคา้ กศน. ขยายชอ่ งทางการจำหนา่ ย
- สง่ เสริมอาชีพผสู้ ูงอายุ ตำบลละ ๒๐ คน (นโยบายท่านรัฐมนตรี กระทรวงศึกษาธิการ)
กิจกรรมพัฒนาคุณภาพผู้เรียน ขอให้สถานศึกษาดำเนินการจัดกิจกรรมพัฒนาผู้เรียนตามแนวทางการจัดกิจกรรม
พฒั นาผู้เรียนโดยให้เนน้ กจิ กรรมดังน้ี กิจกรรมส่งเสริมคณุ ธรรม จริยธรรม กิจกรรมลูกเสอื หรอื ยวุ กาชาด กีฬาต้าน
ยาเสพตดิ งบรายจา่ ยอน่ื ศนู ย์ฝกึ อาชพี ชมุ ชน/ ๑ อำเภอ ๑ อาชพี ใหส้ ถานศึกษาสำรวจความตอ้ งการของประชาขน
กำหนดสถานที่ วิทยากร และหลักสูตรในการจัดฝึกอบรม โดยใหม้ ีเปลี่ยนสถานที่ดำเนินการจากปีงบประมาณ พ.ศ.
๒๕๖๓ เพื่อเปน็ การให้บริการแก่ประชาชนอย่างเท่าเทียมและทว่ั ถึง หลักสูตรวิชาทีจ่ ัดฝกึ อบรมใหเ้ ปน็ หลักสูตรใหม่
ที่สอดคล้องกับการเปล่ียนแปลงในยุคปัจจุบัน อย่างน้อย ๕๐ เปอร์เซ็นต์ ของหลักสูตรทั้งหมดตามแผนการ
ดำเนนิ งาน
- สนบั สนุนการฝกึ อาชีพเพือ่ การมีงานทำ “Re-Skill Up-Skill และออกใบรับรอง
- ยกระดับผลิตภัณฑ์ /สนิ ค้า กศน. ขยายช่องทางการจำหน่าย
- สง่ เสรมิ อาชพี ผ้สู ูงอายุ ตำบลละ ๒๐ คน (นโยบายทา่ นรัฐมนตรี กระทรวงศกึ ษาธิการ)
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
44
ส่วนที่ 4
แนวทาง/กลยุทธก์ ารดำเนินงานการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยขอ ง กศน.ตำบล
แนวทางการพัฒนา กศน.ตำบล
กศน.ตำบลวังกรด โดยครู ผูเ้ รียน คณะกรรมการ อาสาสมคั ร กศน. และประชาชนในพื้นทตี่ ำบลวังกรด มี
ส่วนร่วมในการกำหนดปรัชญา วิสัยทัศน์ เอกลักษณ์ อัตลักษณ์ จุดเน้น/จุดเด่นการดำเนินงาน พันธกิจ และ
เป้าประสงค์ ภายใต้กรอบปรชั ญา วิสัยทัศน์ เอกลักษณ์ อัตลักษณ์ ของกศน.อำเภอ โดยมีกลยุทธ์การดำเนินงานจัด
การศึกษานอกระบบและอัธยาศัย ภายใต้โครงการ/กิจกรรม ที่สอดคล้องกับข้อมูลสภาพปัญหาและความต้องการ
ของกลุ่มเป้าหมาย และข้อมูลผลการประเมินตนเองในรอบปีท่ีผ่านมา ไปใช้ในการจัดทำแผนปฏิบัติการประจำปี
แผนพัฒนาคณุ ภาพการศึกษา เพอื่ เปน็ เคร่ืองมือในปฏิบตั งิ านการพฒั นาคณุ ภาพการจัดการศึกษาในพื้นทต่ี ำบลใหม้ ี
ประสทิ ธภิ าพโดยมที ศิ ทางการพฒั นา ดงั นี้
วสิ ยั ทัศน์
“ประชาชนอำเภอบางมลู นาก ไดร้ ับโอกาสการศึกษาและการเรียนรู้ตลอดชีวิต อย่างมีคณุ ภาพ สามารถ
ดำรงชีวิตท่ีเหมาะสมกับช่วงวัย สอดคล้องกับหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง และมีทักษะที่จำเป็นในโลก
ศตวรรษท่ี 21”
ปรัชญา
ปรชั ญาคิดเป็นและปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพียง
อัตลักษณส์ ถานศึกษา
“พอเพยี ง บริการดี มีความรับผิดชอบ”
คุณธรรมอัตลกั ษณ์
“พอเพยี ง บรกิ ารดี มีความรบั ผิดชอบ”
เอกลกั ษณ์
ส่งเสริมหลักปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพียงและปรชั ญาการคิดเปน็
จุดเน้นจุดเด่นการทำงานของ กศน.ตำบล
1. จุดเน้นการดำเนินงาน โดยการจัดการศึกษาให้ชุมชนเป็นฐานแห่งการเรียนรู้ และสร้างโอกาสทาง
การศึกษาทีม่ ีความเปน็ ธรรมให้กับประชาชนทุกกล่มุ ได้แก่ กลมุ่ ผ้ดู อ้ ย ผูพ้ ลาด และขาดโอกาสทางการศึกษา
2. จุดเด่น การบริการจัดการเรียนรู้ โดยใช้ กศน.ตำบลเป็นฐานแห่งการเรียนรู้ เป็นศูนย์กลางการ
ประสานงานให้เกดิ การมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่ายทกุ ภาคส่วนในการจัดกิจกรรมการเรยี นรู้ให้กับประชาชนในพื้นท่ี
โดยการพัฒนา กศน.ตำบลให้มีศกั ยภาพและความพรอ้ มในการบรกิ าร การเรียนรูแ้ ก่ ประชาชนทกุ กลุ่มอยา่ งทว่ั ถึง
พันธกิจ (Mission)
1. จัดและส่งเสริมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยที่มีคุณภาพ เพ่ือยกระดับการศึกษา
พฒั นาทกั ษะการเรียนรูข้ องประชาชนทุกกลมุ่ เป้าหมายใหเ้ หมาะสมทกุ ชว่ งวยั และพรอ้ มรบั การเปลย่ี นแปลงบริบท
ทางสังคม และสร้างสงั คมแห่งการเรยี นร้ตู ลอดชวี ิต
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
45
2. สง่ เสรมิ สนับสนนุ และประสานภาคีเครือข่าย ในการมสี ่วนร่วมจัดการศึกษานอกระบบและการศกึ ษา
ตามอธั ยาศัยและการเรยี นรูต้ ลอดชีวิต รวมทั้งการดำเนนิ กจิ กรรมของศนู ย์การเรียนและแหลง่ เรยี นรอู้ ่ืน
3. ส่งเสริมและพัฒนาการนำเทคโนโลยีทางการศึกษา และเทคโนโลยีดิจิทัลมาใช้ให้เกิดประสิทธิภาพใน
การจดั การศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศัยให้กับประชาชนอย่างท่ัวถึง
4. พัฒนาหลักสูตร รูปแบบการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ สื่อและนวัตกรรม การวัดและประเมินผลในทุก
รูปแบบใหส้ อดคล้องกบั บริบทในปัจจบุ นั
5. พัฒนาบุคลากรและระบบการบริหารจัดการให้มีประสิทธิภาพ เพื่อมุ่งจัดการศึกษาและการเรียนรู้ที่มี
คุณภาพ โดยยึดหลกั ธรรมาภบิ าล
6.สถานศึกษาส่งเสริมและปลูกฝังให้นักศึกษามีคุณธรรม จริยธรรม ตามคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของ
สถานศกึ ษา
วสิ ยั ทศั น์
“ประเทศไทยมีความม่ันคง ม่ังคั่ง ย่ังยืน เป็นประเทศท่ีพัฒนาแล้ว ด้วยการพัฒนาตามหลัดเศรษฐกิจ
พอเพยี ง”
๑. ยุทธศาสตร์ชาติด้านความมน่ั คง
๒. ยทุ ธศาสตรช์ าติดา้ นการสรา้ งความสามารถในการแข่งขนั
๓. ยทุ ธศาสตร์ชาติด้านการพฒั นาและเสริมสร้างศักยภาพทรัพยากรมนษุ ย์
๔. ยทุ ธศาสตร์ชาตดิ ้านการสร้างโอกาสและความเสมอภาคทางสังคม
๕. ยุทธศาสตรช์ าตดิ า้ นการสร้างการเติบโตบนคณุ ภาพชีวติ ทเ่ี ป็นมิตรต่อส่ิงแวดล้อม
๖. ยุทธศาสตร์ชาตดิ า้ นการปรับสมดุลและพัฒนาระบบการบริหารจัดการภาครฐั
แผนการศกึ ษาแหง่ ชาติ ๒๐ ปี (๒๕๖๐ – ๒๕๗๙)
วิสยั ทัศน์ จดุ มงุ่ หมาย เป้าหมาย ตัวช้วี ดั และยทุ ธศาสตร์ของแผนการศกึ ษาแห่งชาติ จากแนวคิดการจัดการศึกษา
ดงั กล่าวขา้ งตน้ แผนการศึกษาแห่งชาตฉิ บับน้ี จึงได้กําหนด วิสยั ทัศน์ (Vision) ไวด้ งั น้ี
“คนไทยทุกคนได้รับการศึกษาและเรียนรู้ตลอดชีวิตอย่างมีคุณภาพ ดํารงชีวิต อย่างเป็นสุข สอดคล้องกับ
หลกั ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพยี ง และการเปลี่ยนแปลงของ โลกศตวรรษท่ี ๒๑”
ยุทธศาสตร์ที่ ๑ : การจัดการศกึ ษาเพอื่ ความม่ันคงของสังคมและประเทศชาติ
ยุทธศาสตร์ที่ ๒ : การผลิตและพฒั นากําลังคน การวจิ ัย และนวัตกรรรม เพอื่ สร้าง ขีดความสามารถในการ
แขง่ ขันของประเทศ มีเป้าหมาย
ยทุ ธศาสตรท์ ี่ ๓ : การพัฒนาศักยภาพคนทกุ ช่วงวัย และการสร้างสงั คมแห่งการเรยี นร้มู เี ปา้ หมาย
ยุทธศาสตรท์ ่ี ๔ : การสรา้ งโอกาส ความเสมอภาค และความเท่าเทยี มทางการศึกษามเี ป้าหมาย
ยทุ ธศาสตร์ท่ี ๕ : การจัดการศกึ ษาเพื่อสร้างเสรมิ คณุ ภาพชวี ติ ทีเ่ ป็นมติ รกับ สง่ิ แวดลอ้ ม
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
46
ยทุ ธศาสตร์ที่ ๖ : การพฒั นาประสิทธิภาพของระบบบรหิ ารจัดการศึกษา มเี ป้าหมาย
เป้าประสงคแ์ ละตวั ชว้ี ดั ตามความสำเรจ็ ตัวชีว้ ัด
เปา้ ประสงค์
1.กลุ่มเปา้ หมายผู้รบั บริการทุกกลุ่ม ทกุ ชว่ งวยั มีความรู้ 1. ร้อยละกลุ่มเป้าหมายผู้รับบริการการจัดการศึกษา
ความสามารถรอบด้านเพียงพอต่อการดำรงชีวิตอย่างมี แต่ละประเภท
ความสุขในสังคมแห่งการเรียนรู้ บนพื้นฐานของ 2. ร้อยละของผู้จบหลักสูตรการศึกษาข้ันพื้นฐานแต่ละ
แนวคิดเศรษฐกจิ พอเพยี ง ระดับมผี ลสมั ฤทธ์กิ ารเรยี นเฉลีย่ ≥ 2.00
3. ร้อยละของกลุม่ เป้าหมายรว่ มกิจกรรมพฒั นาผู้เรียน
4. ร้อยละของกลุ่มเป้าหมายมีคุณลักษณะท่ีพึงประสงค์
ตามจดุ มงุ่ หมายของหลักสูตร
5. ร้อยละของกลุ่มเป้าหมายผู้รับบริการการศึกษาทุก
ประเภทสามารถนำความรู้ไปใชพ้ ฒั นาคุณภาพชวี ติ ได้
6. ร้อยละของกลุ่มเป้าหมายมีความพึงพอใจต่อการเข้า
ร่วมกิจกรรมการเรียนรทู้ ุกประเภท
7. จำนวนครั้งของการจัดบรกิ ารหอ้ งสมดุ เคลื่อนท่ี
8. จำนวนกิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้ตามอธั ยาศัยต่อเดือน
2. กลุ่มเป้าหมายมีอาชีพและสามารถพัฒนาอาชีพเพ่ือ 1. ร้อยละของกลุม่ เปา้ หมายเขา้ ร่วมกิจกรรมพฒั นาอาชีพ
สรา้ งรายไดใ้ ห้กบั ตนเองและครอบครัวไดอ้ ย่างย่ังยนื 2. ร้อยละของกลุ่มเป้าหมายผู้รับบริการการศึกษาเพื่อ
พัฒนาอาชีพสามารถนำความรู้ไปใช้พัฒนาอาชีพ สร้าง
รายได้หรอื การมีงานทำให้ตนเองและครอบครวั ได้
3. ร้อยละของกลุ่มผู้รับบริการมีความพึงพอใจต่อการเข้า
รว่ มกิจกรรมพฒั นาอาชีพ
3. ภูมิปัญญาท้องถ่ินสามารถถ่ายทอดองค์ความรู้ท่ีเป็น 1. จำนวนภูมิปญั ญาทอ้ งถ่ินให้ความร่วมมอื สนับสนุนการ
ประโยชน์ในการจัดการศึกษานอกระบบการศึกษาตาม จัดกิจกรรมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตาม
อธั ยาศัยและการศกึ ษาตลอดชีวิต อยา่ งตอ่ เนอ่ื ง อธั ยาศยั
2. ร้อยละของผู้รับบริการมีความพึงพอใจในการจัด
การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยโดยภูมิ
ปญั ญาท้องถน่ิ
4. กลุ่มเป้าหมายมีความรู้ ทักษะในการใช้เทคโนโลยี 1. ร้อยละของกลุ่มเป้าหมายผู้รับบริการได้เข้าร่วม
สารสนเทศเพ่ือการส่ือสาร และแสวงหาข้อมูลความรู้ที่ กจิ กรรมการเรียนรู้ดา้ นเทคโนโลยี
เป็นประโยชน์ ในการศึกษานอกระบบการศึกษาตาม 2. ร้อยละของกลุ่มเป้าหมายผู้รับบริการสามารถใช้
อธั ยาศยั และการศกึ ษาตลอดชวี ติ ประโยชน์จากเทคโนโลยีในการแสวงหาขอ้ มูลด้วยตนเอง
3. ร้อยละของกลุ่มเป้าหมายผู้รับบริการพึงพอใจต่อการ
ให้บริการการเรียนรู้ในการใช้เทคโนโลยีจัดกิจกรรมการ
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
47
เป้าประสงค์ ตัวชว้ี ัด
เรียนรู้ของ กศน.ตำบล
5.ภาคีเครือข่ายมีส่วนร่วมในการส่งเสริมการจัด 1. จำนวนภาคีเครือข่ายที่มีส่วนร่วม ส่งเสริม สนับสนุน
การศึกษานอกระบบ การศึกษาตามอัธยาศัยและ การจัดกิจกรรมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตาม
การศกึ ษาตลอดชีวติ อัธยาศัย
2.ร้อยละของเป้าหมายภาคีเครือข่ายมีส่วนร่วมในการจัด
การศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอธั ยาศยั
6. กศน.ตำบล เป็นศูนย์กลางในการจัดกิจกรรมการ 1. ร้อยละของผู้ใช้บริการพึงพอใจต่อการบริการข้อมูล
เรียนรู้การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย และการจดั การศกึ ษาของกศน.ตำบล
และเป็นแหล่งเรียนรู้การจัดการศึกษาตลอดชีวิตของ 2. กศน.ตำบลผ่านเกณฑ์การประเมินตามมาตรฐาน กศน.
ชุมชน ตำบลในระดบั ดขี ึ้นไปได้
[กศน.ตำบลวังกรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
48
ส่วนที่ 5
รายละเอียด/โครงการกศน.ตำบล
โครงการพฒั นาคณุ ภาพผูเ้ รยี น
โครงการศนู ย์ฝกึ อาชพี ชุมชน
โครงการศนู ย์ฝึกอาชพี ชมุ ชนเพ่อื ความยั่งยืนกจิ กรรมพัฒนาอาชพี ระยะสน้ั ไม่เกนิ ๓๐ ช่ัวโมง
โครงการศนู ย์ฝกึ อาชีพชุมชนเพื่อความยง่ั ยืนแบบชนั้ เรียนวิชาชีพ หลกั สตู ร ๓๑ ชัว่ โมงขึ้นไป
โครงการจดั การศกึ ษาเพ่ือพัฒนาทักษะชวี ติ
โครงการจดั การศึกษาเพื่อพัฒนาสงั คมและชมุ ชน
โครงการจดั การเรยี นรตู้ ามหลักปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพียง
โครงการภาษาอังกฤษเพ่อื ชวี ิตและการสื่อสาร
[กศน.ตำบลวงั กรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
49
โครงการพัฒนาคณุ ภาพผเู้ รยี น ประจำปี ๒๕๖5
๑. ชือ่ โครงการ โครงการพัฒนาคุณภาพผเู้ รยี น ประจำปี ๒๕๖5
๒. ความสอดคล้อง
๒.๑ กรอบยุทธศาสตร์ชาติระยะ ๒๐ ปี (พ.ศ. ๒๕๖๑ – ๒๕๘๐)
ดา้ นที่ ๑ ยุทธศาสตร์ดา้ นความมัน่ คง
ด้านท่ี ๓ ยทุ ธศาสตรด์ ้านการพัฒนาและเสรมิ สรา้ งศักยภาพทรพั ยากรมนุษย์
ด้านที่ ๔ ยทุ ธศาสตร์ชาตดิ ้านการสร้างโอกาสและความเสมอภาคทางสงั คม
๒.๒ สอดคล้องกับจดุ เนน้ การดำเนนิ งานสำนักงาน กศน. ประจำปีงบประมาณ ๒๕๖5
1. นอ้ มนำพระบรมราโชบายดา้ นการศึกษาสู่การปฏิบัติ
1.1 น้อมนําพระบรมราโชบายสู่การปฏิบัติ รวมทั้งสง่ เสรมิ และสนับสนุนการดําเนนิ งาน
โครงการ อันเน่ืองมาจากพระราชดาํ รทิ ุกโครงการ และโครงการอนั เก่ียวเนอ่ื งจากราชวงศ์
1.2 ขับเคล่ือนการจัดการเรียนรู้ที่สนองตอบยุทธศาสตร์ชาติ และนโยบายของรัฐมนตรีว่าการ และ
รัฐมนตรีชว่ ยวา่ การกระทรวงศกึ ษาธกิ าร
1.3 ส่งเสริมการจัดการศึกษาเพ่ือเสริมสร้างความมั่นคง การสร้างความเข้าใจที่ถูกต้อง ในการ
ปกครองระบอบประชาธิปไตย การเรยี นร้ทู ่ีปลกู ฝังคุณธรรมจริยธรรม สร้างวนิ ัย จติ สาธารณะ และอุดมการณ์ ความ
ยดึ ม่ันในสถาบนั หลักของชาติ รวมถึงการมจี ติ อาสา ผ่านกจิ กรรมต่างๆ
2. ดา้ นการสร้างสมรรถนะและทกั ษะคณุ ภาพ
2.1 สง่ เสริมการจัดการศกึ ษาตลอดชีวิตที่เนน้ การพัฒนาทกั ษะท่ีจําเปน็ สําหรับแต่ละช่วงวยั และการ
จดั การศึกษาและการเรียนรู้ทเี่ หมาะสมกบั แตล่ ะกลุ่มเปา้ หมายและบริบทพ้นื ที่
๒.๓ ภารกิจตอ่ เนอื่ ง
๑.ดา้ นการจัดการศึกษาและการเรียนรู้
๑.๑ การศึกษานอกระบบระดบั การศกึ ษาขัน้ พนื้ ฐาน
๑) สนับสนุนการจัดการศึกษานอกระบบตั้งแตปฐมวัยจนจบการศึกษาข้ันพื้นฐานโดย
ดำเนินการใหผูเรียนไดรับการสนับสนุนคาจัดซื้อหนังสือเรียน คาจัดกิจกรรมพัฒนาคุณภาพผูเรียน และคาจัดการ
เรียนการสอน อยางทว่ั ถึงและเพียงพอเพือ่ เพ่ิมโอกาสในการเขาถงึ บริการทางการศึกษาท่ีมคี ุณภาพโดยไมเสียคาใชจ
าย
๕)จัดใหมีกิจกรรมพัฒนาคุณภาพผูเรียนท่ีมีคุณภาพท่ีผูเรียนตองเรียนรูและเขารวมปฏิบัติ
กิจกรรม เพ่ือเป็นสวนหนึ่งของการจบหลักสูตร อาทิ กิจกรรมเสริมสรางความสามัคคี กิจกรรมเก่ียวกับการปองกัน
และแกไขปญหายาเสพติดการแขงขันกีฬา การบำเพ็ญสาธารณประโยชนอยางตอเนื่อง การสงเสริมการปกครองใน
ระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริยทรงเปนประมุข กิจกรรมลูกเสือ เนตรนารี และยุวกาชาด กิจกรรมจิต
อาสา และการจดั ต้ังชมรม/ชุมนุม พรอมทัง้ เปดโอกาสใหผูเรยี นนำกจิ กรรมการบำเพญ็ ประโยชนอ่ืน ๆนอกหลกั สูตร
มาใชเพิ่มชั่วโมงกิจกรรมให้ผูเรยี นจบตามหลักสตู รได
[กศน.ตำบลวงั กรด ประจำปีงบประมาณ 2565]
50
2.4 สอดคลอ้ งกับมาตรฐานการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศยั
มาตรฐานการศึกษานอกระบบระดบั การศกึ ษาข้นั พนื้ ฐาน
๒.6 สอดคลอ้ งกับหลกั ปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพียง
สอดคล้องกับ ๒ เง่อื นไข ความรู้ คุณธรรม ๓ หลกั การ พอประมาณ มเี หตุผล มี ภมู ิค้มุ กนั ในตัวท่ดี ี สมดุล
ใน ๔ มติ ิ ด้านวตั ถุ / เศรษฐกจิ ดา้ นวฒั นธรรม ดา้ นสังคม ด้านส่ิงแวดลอ้ ม
๓. หลักการและเหตุผล
รัฐบาลมีนโยบายในการจัดการศึกษาเพื่อลดความเหล่ือมล้ำทางสังคม และเพ่ิมโอกาสทางการศึกษา
ใหก้ ับประชาชนอย่างเท่าเทยี มกนั และเป็นการพฒั นาทรัพยากรมนุษย์
สำนักงานส่งเสริมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย ได้มแี นวทางนโยบายให้สถานศึกษา
จัดการศึกษาหลักสูตรการศึกษานอกระบบระดับการศึกษาข้ันพื้นฐาน ให้กับประชาชน กลุ่มเป้าหมายอย่างทั่วถึง
และเท่าเทียมกันที่มคี ุณภาพ และกำหนดกรอบการจัดกิจกรรมเพ่ือพัฒนาคุณภาพผู้เรียนท่ีสอดคล้องกับจุดม่งุ หมายของ
หลักสูตรการศึกษานอกระบบระดับการศึกษาขั้นพ้ืนฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ซ่ึงเป็นกิจกรรมที่ให้สถานศึกษาจัดเพ่ิมเติม
จากการเรียนปกติให้กับผู้เรียน เพ่ือพัฒนาผู้เรียนให้มีคุณธรรม จริยธรรม มีสติปัญญา มีคุณภาพชีวิตท่ีดีมีศักยภาพใน
การศึกษาต่อ การประกอบอาชีพและการเรียนรู้อย่างต่อเนื่องซึ่งเป็นคุณลักษณะอันพึงประสงค์สอดคล้องกับทักษะการ
เรียนรู้ในศตวรรษท่ี ๒๑ ตามจุดมุ่งหมายของกระทรวงศึกษาธิการ แผนการศึกษาแห่งชาติและยุทธศาสตร์ชาติ ๒๐ ปีข้ึน
ซึ่งเป็นกิจกรรมท่ีส่งเสริมให้ผู้เรียนได้พัฒนาศักยภาพของตนเองทั้งด้านวิชาการ ด้านพัฒนาทักษะชีวิต ด้านการส่งเสริม
การจัดการเรียนรู้จิตอาสา เน้นการจัดกิจกรรมการเรียนที่ท่ีปลูกฝังคุณธรรม จริยธรรม และสร้างความรู้ ความเข้าใจท่ี
ถูกต้องในการปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข มีความเป็นพลเมืองดี มีการดำเนิน
ชีวิตตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง สามารถพึ่งพาตนเองได้ และรู้เท่าทันการเปล่ียนแปลง ส่งเสริมอาชีพ
ความสามารถด้านเทคโนโลยี และมที กั ษะความสามารถในทศวรรษท่ี ๒๑ เป็นต้น
จากความสำคัญดังกล่าว ข้างต้น ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยอำเภอบางมูลนากจึง
ได้จดั ทำโครงการพฒั นาคณุ ภาพผู้เรยี น ประจำปี ๒๕๖๕ นข้ี ึ้น
๔ .วตั ถปุ ระสงค์
1. เพ่ือใหผ้ เู้ รียนได้เรยี นรู้เสรมิ หลกั สตู รการศึกษาขั้นพื้นฐาน
2. เพอ่ื มงุ่ เน้นใหผ้ ู้เรยี นไดพ้ ฒั นาตนเองอย่างเต็มศักยภาพ
3. เพ่ือใหผ้ ู้เรียนมคี ุณลักษณะอันพึงประสงค์ตามท่ีสถานศึกษากำหนด
๕. กลุ่มเปา้ หมาย
เชิงปริมาณ
- นักศกึ ษา ระดับประถมศึกษา ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น และระดบั มัธยมศึกษาตอนปลาย ภาคเรียนท่ี
2/๒๕๖4 และภาคเรยี นที่ 1/๒๕๖5 จำนวน ๘๐ คน
[กศน.ตำบลวงั กรด ประจำปีงบประมาณ 2565]