TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 101VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠINăm Xưa Vui Tết(Tung Hoành Trục Khoán)HọaThịt đùi khan hiếm phải tìm quanhMỡ ế lền khên khắp thị thànhDưa kiệu Bình Dương người bán lẹHành rau Chợ Búng kẻ mua nhanhCâu mừng chúc Tết vang lời sáoĐối đáp chào Xuân vọng tiếng oanhĐỏ thắm hoa đào, mai mướt nụCây Nêu Tràng Pháo Bánh Chưng XanhThanhSong ntkpBóng XuânCẩn họaĐón Tết nghe lòng rạo rực XuânCảm hoài tuế tự nhất canh tânHồng đào kim quất say lòng tụcBách hợp hoàng mai đắm khách trầnMâm lễ gia tiên gìn vẹn nghĩaBàn thờ phụ mẫu giữ tròn ânGiao Thừa khẩn bái cầu thiên hạDứt chiến yên bình mạng quý trânThanhSong ntkp
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 102VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠINgày Xuân Thơ ThẩnXướng (Ngũ Thủ)1)Tết đến ngồi trông áo Mẹ khâuĐường kim loáng bạc ánh đèn dầuÂn cần vuốt mũi, chờ thêm chútTừ tốn xoa đầu, đợi ít lâuCảnh khiến non xanh thành bãi đáĐời xui biển thẳm hóa cồn dâuNgùi thương mộ Mẹ giờ hoang vắngMắt nhạt nhòa dâng giọt tủi sầu2)Người xưa đã đến chốn thiên đườngEm lại đang dầu dãi gió sươngTết đến khuôn vàng phai bóng nguyệtXuân về nét ngọc úa vầng dươngXa bầy yến vẫn hằng lưu luyếnLẻ bạn oanh còn mãi nhớ thươngĐất khách thân côi ngùi viễn xứPhòng đơn giá lạnh buốt canh trường3-)Tết ngóng ai về nắm chặt tayXuân trao tâm sự thiết tha nầyNiềm thương nén lại người đâu biếtNỗi nhớ dâng trào bậu có hayMãi sợ thay mùa đông úa láHằng e đổi tiết hạ tàn câyNgờ đâu hạnh phúc như bào ảnhMột thoáng anh đà khuất nẻo tây
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 103VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠI4-)Dạ nhớ người thương nhớ ngút ngànĐầu xuân khách địa đón mùa sangQuần nhung áo đỏ lười trau chuốtMá phấn môi hồng biếng điểm trangBến Giác ai về vui rẽ lốiSông mê kẻ ở tủi chia đàngAnh đi hạc tiễn miền tiên cảnhEm vẫn trông phà để quá giang5-)Xuân nầy chẳng biết đã bao xuânTrừ Tịch khoan thai đến thật gầnLàn khói vờn quanh hình phụ mẫuMùi hương tỏa khắp ảnh thân nhânĐêm ngày chuyển vận đời phai úaThời tiết vần xoay tóc rụng dầnThành bại công danh hư thực đóTiền nong sản nghiệp chỉ phù vân!ThanhSong ntkp
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 104VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠICảnh Xuân(Khứ)Ta mến cảnh xuân ánh sáng ngờiThú vui thơ rượu chén đầy vơiHoa cài giậu trúc cành xanh biếcLá quyện hương xuân sắc thắm tươiQua lại khách chờ sông lặng sóngNgược xuôi thuyền đợi bến đông ngườiXa ngân tiếng hát đàn trầm bổngTha thướt bóng ai mắt mỉm cười(Hồi)Cười mỉm mắt ai bóng thướt thaBổng trầm đàn hát tiếng ngân xaNgười đông bến đợi thuyền xuôi ngượcSóng lặng sông chờ khách lại quaTươi thắm sắc xuân hương quyện láBiếc xanh cành trúc giậu cài hoaVơi đầy chén rượu thơ vui thúNgời sáng ánh xuân cảnh mến taHàn Mặc Tử - Bài Xướng(Nhiều người cho là:Chưa thể xác định đúng là thơ của ông, dù rất hay.)
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 105VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIBóng XuânCẩn họa(Khứ)Ta ngắm bóng Xuân cảnh rực ngờiThẫn thờ thêm đọng giọt châu vơiHoa chờ ước phận duyên an lạcKẻ đợi mong phần số tốt tươiQua tối lúc mờ sương ngập nẻoĐến đêm khi lạnh gió run ngườiXa tình lệ nhạt nhòa mưa nắngTha thiết dạ xui khiến gượng cười(Hồi)Cười gượng khiến xui dạ thiết thaNắng mưa nhòa nhạt lệ tình xaNgười run gió lạnh khi đêm đếnNẻo ngập sương mờ lúc tối quaTươi tốt số phần mong đợi kẻLạc an duyên phận ước chờ hoaVơi châu giọt đọng thêm thờ thẫnNgời rực cảnh Xuân bóng ngắm taThanhSong ntkp
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 106VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIXuân Ước MongMong cây Phúc kết vạn điều mayMong cội hoàng mai Lộc trổ đầyMong Thọ an khang cùng thịnh vượngMong cầu trăm họ hết chua cayMong năm châu bốn biển yên lànhMong khắp trần gian dứt chiến tranhMong ước hoà bình dân lạc nghiệpMong đàn chim Việt rỡ ràng danhMong sao dựng lại Lá Cờ VàngMong nước non mình mãi vẻ vangMong mỏi lòng dân đồng đuổi giặcMong cùng tiếp bước giữ giang sanMong ngày trở lại viếng quê hươngMong trẻ thơ no ấm đến trườngMong mái tranh xiêu không dột nátMong cà tươi nụ bắp xanh nươngMong chiều Xuân sẽ ghé ngang quaMong viếng cầu tre buổi xế tàMong vẫn còn em ngồi giặt áoMong trao hẹn ước kết thuyền hoaMong men lối cũ dưới sương mờMong lục bình trôi nước lửng lơMong gặp em tôi trên bến đợiMong vầng trăng rọi lối nàng thơThanhSong ntkp
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 107VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠINhớ Quê XưaHọa hoán vậnĐầu Xuân khắc khoải nỗi hoài hươngÁo trắng Gia Long giã biệt trườngDòng nước Đồng Nai bàng bạc khóiTriền non Châu Thới mịt mờ sươngSài Gòn Phú Nhuận thăm khu phốTân Định Đa Kao hẹn góc đườngNhớ ngoại hè xưa, thương cố thổHàng cau vạt bưởi luyến lưu vươngThanhSong ntkpCA. 19/01/2026
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 108VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIChúc Xuân MuộnThăm viếng Cali (California) mới trở vềChúc Xuân hơi muộn ngại ngùng ghêNăm mới an khang nhiều sức khỏeGia đạo vun đầy phước lộc nheSáng tác gấp đôi lần năm cũVăn, thơ, nhạc, họa mãi đơm bôngBính Ngọ đường dài luôn tiến bướcChúc năm này \"mã đáo thành công\"Riêng chúc cho Văn Bút Miền ĐôngChủ tịch kiên tâm vững như đồngTạp Chí bốn mùa, ra mắt sáchCảm ơn nhiều tất cả văn nhânDương Việt-Chỉnh 18/2/2026
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 109VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠI
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 110VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠI1/. ĐẾN GIỜ HOÀNG ĐẠO?!Xuân đến vội vàng viết thiệp XuânChúc toàn nhân loại xa và gầnMừng nguyên thế giới tình bằng hữuXin cả trần gian kết bạn thânTỴ lượn đi thè lưỡi tống cựuNGỌ về tung vó hý nghinh tânPhải chăng đã đến giờ Hoàng ĐạoĐề khách tha phương theo…bước chân?!!Camthành Feb 10th, 2026 (Nhưng ngày giáp tết Bính Ngọ)ThaNhân2/. CHÚC MỪNG NĂM MỚI AN KHANG THỊNH VƯỢNGKHỎE MẠNH HẠNH PH ÚC (Dĩ thủ vi đề)CHÚC toàn nhân loại bạn gần xaMỪNG cõi Ta bà cõi tạm nhàNĂM tới Đinh Mùi không chém giếtMỚI này Bính Ngọ sống chan hòaAN bình đất khách luôn no ấmKHANG kiện quê nhà văng vẳng caTHỊNH sống Tự Do xây tiến bộVƯỢNG bền Dân Chủ chẳng phôi phaKHỎE mà phụng sự đời nhân bảnMẠNH để giữ gìn Đất Nước taHẠNH ngoan hiền nết na điềm đạmPHÚC đức văn minh dựng Quốc GiaThaNhânCamthành Jan 20th, 2026
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 111VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠI3/. CHÚC MỪNG NĂM MỚI…CHÚC cả trần gian khắp mọi nhàMỪNG toàn thế giới bạn gần xaNĂM nay Bính Ngọ tràn sung túcMỚI tới Đinh Mùi ngập thái hòaVUI vẻ đón chào hết chém giết.KHỎE để giữ gìn Đất Nước ta. AN khang xứ lạ xây trù phúBÌNH yên Quê Mẹ sum vầy caẤM áp Tự Do xây tiến bộNO đủ Nhân Quyền Dân thiết thaHẠNH ngoan hiền nết na điềm đạmPHÚC đức văn minh vững Quốc GiaThaNhânCamthành Jan 20th, 20264/. CHÚC MỪNG NĂM MỚI KHỎE… (Dĩ thủ vi đề)CHÚC cả trần gian khắp mọi nhàMỪNG toàn thế giới bạn gần xaNĂM nay Bính Ngọ tràn sung túcMỚI tới Đinh Mùi ngập thái hòa.KHỎE để giữ gìn Quê Mẹ vẹn MẠNH hun Đất Nước của riêng ta AN bình đất Khách xây trù phúKHANG kiện Quê nhà văng vẳng ca. HẠNH giỏi dang nết na tháo vát PHÚC truyền Nhân Bản Con Đường xaTHỊNH nền Dân Chủ trồng bền vữngVƯỢNG dựa Tự Do dựng Quốc Gia.ThaNhânCam thành Jan20th, 2026
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 112VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠI5/. PHÁO NỔ…ĐÓN XUÂN (Thất Ngôn)Bính Ngọ hí vang mừng chúa XuânNgựa về tung vó chúc muôn phầnToàn cầu xin hãy mau ngưng chiếnThế giới ước sao chóng giảm quânDân chúng chỉ mong im tiếng súngLoài người sẽ nhớ mãi ân nhânThiên tai nhân họa không còn nữaPháo nổ ngập tràn để đón XuânNGŨ NGÔN ĐÓN XUÂN (Thể ngũ ngôn)Hí vang để đón XuânTung vó chúc muôn phầnXin hãy mau ngưng chiếnƯớc sao chóng giảm quânChỉ mong im tiếng súngSẽ nhớ mãi ân nhânNhân họa không còn nữaNgập tràn để đón Xuân…HÍ VANG…CHÀO XUÂN (Thể Lục Bát)Hí vang chào đón Chúa XuânNgựa về mọi sự muôn phần tốt tươiToàn cầu ngưng chiến khắp nơiGiảm quân thế giới loài người cầu mongĐông Tây tranh chấp dứt dòngBính Ngọ khắp chốn một lòng tri ânThiên tai nhân họa tan dầnNgựa về tung vó trăm phần hưởng XuânThaNhânCamthành Jan 30th, 2026
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 113VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠI6/. NGỰA VỀ…TUNG VÓ!Xuân về sao lại thấy u sầuChắc tại quanh mình lắm khổ đau!Nhìn đó đảng viên như lũ mọtNgó kìa cán bộ tựa bầy sâuĐất nhà dân, công an gom trướcDinh Thự quan, đồng chí góp sauCòn đợi gì nữa, mau đứng dậyNgựa nay Tung Vó ta cùng nhau…!Tha Nhân(Trước thềm xuân Bính Ngọ 2026)7/. NỖI NIỀM LY KHÁCHNăm chục năm tròn nơi xứ xaNỗi niềm thương nhớ chốn quê nhàKhói lam chiều vấn vương buồng chuốiNắng rạng đông quấn quít bụi hoaQuán nước Cô hàng khoe mắt biếcCầu tre áo lụa hở da ngàGiang sơn nặng trĩu hồn ly kháchNgười hỡi trượng phu hiểu thấu ta??ThaNhân họaCamthành Feb15th, 2026
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 114VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠI8/. BÍNH NGỌ CẢM THÁNBính Ngọ Xuân về ngẫm phận taTrái sầu khôn rụng lệ nhòa saKhi nào mới thấy nơi Quê MẹHoa Tự Do bừng nở mọi nhà!Thân nơi đất khách thót tâm canNừa kỷ đã qua đời sắp tànRã rượi máu trong tim đã cạnMỏi mòn hụt hẫng mộng đành tan!?Cố chờ chờ mãi lửa ươm tànChân mỏi gối mòn sức kiệt tanNhưng chí nhưng tim chưa thề cạnVẫn còn chút lửa vẫn đầy gan!!Xuân về pháo nổ dạ buồn thêmBiết tới ngày nào thế giới êmNước Việt ta ơi! Thân nhược tiểu!!Làm sao tránh được cảnh ‘’đi đêm’’ Hồn Thiêng Sông Núi có còn thiêngMẹ Việt bao lần bị ngã nghiêngĐã khóc thảm thương khi nước mấtBao năm ôm ấp giống nòi Tiên!Mai nở đón Xuân dạ xốn xaoBao giờ Quê Mẹ hết kêu gàoTự do dân chù Dân còn khátĐất Nước vẫn trong cảnh nhốn nhao
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 115VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠINăm mươi năm lạc bước phương trờiChẳng biết bao giờ về đến nơiQuê Mẹ phương kia xa tít tắpNgày về thăm thẳm mịt mù khơi!!...Camthành ngày mùng 3 Tết Bính Ngọ tức 2/19/2026ThaNhân9/. SỰ THẬT CHƯA HỀNăm mươi năm Sự Thật chưa hềVẫn ước Cờ Vàng trở lại Quê!!Bính Ngọ về đây chờ chuyển thểĐinh Mùì chắc sẽ giải lời thề?!Cơ trời bĩ cực hết! Không ‘’vẽ’’*Vận Nước Thái Lai ‘’thực’’mọi bềChính nghĩa Quốc Gia phải trả thếTự Do Dân Chủ thoát cơn mêCamthành Feb 19th, 2026ThaNhân họa*“ Hết cơn bỉ cực, tới hồi thái lai’’*bánh vẽ # bánh thực10/. CHỜ TRỞ LẠITà dương loạn sắc bức tranh mâyBính Ngọ tâm thơ mộng ước say!Lữ khách ngóng duyên gieo ý nguyệnĐại Bàng gãy cánh đợi chung bầyGiang Sơn vinh hiển ngụ Đông HảiLạc Việt anh hùng trấn viễn TâyXứ tạm nương nhờ chờ trở lạiQuê Hương trổi dậy sẽ rõ ngay!!ThaNhân họaCamthành Feb 12nd, 2026
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 116VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠITừ logo trên có 8 chữ ''Tổ Quốc Việt Nam Muôn Đời Bất Diệt''Tha Nhân có bải cảm tác sau:TỔ QUỐC VIỆT NAM MUÔN ĐỜI BẤT DIỆT(Dĩ đề vi thủ)TỔ Lạc Long lập nòi giống ViệtQUỐC kỳ biểu hiện chính quyền taVIỆT dòng ‘’định phận tại Thiên Sách’’*NAM hướng biển Đông Xứ Sở taMUÔN kiếp đồng bào bảo vệ Nước ĐỜI đời dân chúng giữ nguyên nhà BẤT kỳ kẻ cướp sang xâm chiếmDIỆT lũ bạo tàn quyết chẳng tha!!ThaNhân cảm hoạCamthành Feb 14th, 2024*Nam Quốc Thiên Hà Nam Đế cưTiệt nhiên định phận tại Thiên Thư...''Lý Thường Kiệt
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 117VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIChuyến Xe Thổ Mộ Cuối NămNhững người buôn bán rau trái hoa quả ở các chợ nhỏ từ ngảba Bà Quẹo, chợ Ông Tạ, ngả tư Bảy Hiền, chợ Hòa Hưng không ai mà không biết tên của người đàn ông ngoài năm mươi tuổi này. Tên ông là Tám Ngựa, ngày ngày cùng với chiếc xe thổ mộ chở rau trái hoa quả miệt vườn để rải các bà các cô xuống các chợ nhỏ nằm dọc theo đại lộ Lê Văn Duyệt. Ông Tám người Hóc Môn, ở miệt Vườn Trầu với nghề đánh xe thổ mộ cha truyền con nối. Cái tên Tám Ngựa, theo ông kể là có từ ngày ông làm chủ chiếc xe thổ mộ chởbà con trong thôn mang rau trái ra bán ở Sài Gòn. Không ai biết tên thật của ông là gì và hình như ông ta cũng không còn nhớ đến tên ghi trong giấy khai sanh của mình. Vì thế lắm khi trong lúc nói chuyện ông vẫn cứ tự xưng là “Tám Ngựa này”. Cha mẹ của ông cũng gọi ông bằng “Thằng Tám Ngựa” chớ không gọi bằng cái tênthiệt của ông. Ông Tám Ngựa tuổi đã quá ngũ tuần nhưng vẫn chưa lập gia đình. Nhiều người trong thôn, kể cả các cô gái, mấy bà xồn xồn chồng chết đôi lúc hỏi ông: “Sao giờ này anh Tám chưa lấy vợ? thì ông chỉ cười và đáp: “Chưa có duyên…”. Trong số đó có vài cô vài bà nói bóng nói gió rằng muốn làm vợ của ông nhưng ông tảng lờ như không nghe. Riết rồi mấy cô mấy bà đổi giọng, trước mặt thì gọi ông “anh Tám anh Tám…” nhưng khi không có mặt ông thì gọi “thằng chả… thằng chả…”.Trong thôn không phải chỉ một mình ông Tám làm chủ chiếc xe thổ mộ mà còn có đến năm bảy chiếc nữa của ông Năm De, thằng Hai Sến, ông Sáu Trừ, ông Bảy Cam…Họ cũng chở rau trái miệt vườn ra Sài Gòn nhưng đi hướng khác. Ông năm De chở hàng ra chợ Bà Chiểu, chợ Phú Nhuận. Thằng Hai Sến chở ra chợ Cầu Ông Lãnh, chợ Thái Bình. Sáu Trừ thì chở ra chợ Sài Gòn, Bảy
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 118VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠICam thì ra chợ chợ Đa Kao…Riêng ông thì chở ra mấy cái chợ nhỏnằm dọc đường Lê Văn Duyệt.Tháng chạp thời tiết có chút thay đổi. Buổi sáng trời mát hơn mọi khi. Nhưng đối với ông Tám Ngựa thì quanh năm chỉ có một thứ thời tiết nên dù trời nắng gắt hay có mưa, ông chỉ mặc một bộáo quần cũ kỹ, quần khaki màu vàng đã đổi sang màu nâu lá úa, áo sơ mi ngắn tay màu trắng cũng đã biến thành màu đất từ lâu. Ông chịu đựng được mọi thời tiết trong năm, từ những ngày nắng nóng mùa hè cho đến những ngày mưa xụt xùi của mùa đông. Những người trong thôn thỉnh thoảng cũng tròng vào người chiếc áo ấm hoặc choàng một tấm ny lông khi trời đổ mưa nhưng ông thì không. Trên đầu ông lúc nào cũng đội chiếc nón vành màu xám, dưới chân là đôi giép nhựa không còn lành lặn đã trải qua nhiều mùa mưa nắng.Theo lời dặn của các thân chủ, hôm nay là ba mươi tết, chuyến xe thổ mộ cuối cùng của năm Ất Tỵ, ông Tám vẫn đưa các bạn hàng ra chợ. Mới ba giờ sáng ông Tám dắt ngựa ra khỏi chuồng cho nóăn nửa sô bắp, uống nước có pha đường trước khi đặt nó vào giữa hai gọng xe bằng gỗ, tra cương đóng khớp, đeo dây lục lạc có quấn vòng bông ni lông đủ màu quanh cổ…trong khi đó ba phụ nữ gánh đầy những giỏ rau, giỏ bông lần lượt đến để cho ông Tám Ngựa đưa lên xe. Đây là những thân chủ mà ông coi như người nhà đã gắn bóvới ông nhiều năm qua. Như thường lệ, bà Sáu Thôi sáng nay sẽ bỏhàng xuống khu chợ nhỏ ở ngả ba Bà Quẹo. Cô Năm Mân thì đến chợ ở ngả ba Ông Tạ. Còn cô Bé Xíu thì xuống tuốt dưới chợ Hòa Hưng. Sau khi thắng cương xong, ông Tám tự tay khiên các giỏ rau, giỏ hoa bỏ lên xe. Trước tiên ông đưa hai giỏ hoa cúc vàng của cô Bé Xíu lên trên mui có mái vòm cong rồi buộc chặt. Bốn giỏ rau còn lại ông đặt lên hai tấm gỗ ở hai bên ngay bên trên bánh xe rồi lấy dây dừa cột chặt vào thành xe. Công việc xong xuôi ông Tám trở vào nhà lấy gói thuốc rê trên bàn quấn một điếu châm lửa rít mấy hơi liên tục rồi rót một ly trà đen đậm nốc một hơi hết ly. Trởra ông vói tay lấy chiếc roi da máng bên ngoài cửa trong khi ba người phụ nữ đã thót lên xe tự hồi nào rồi.
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 119VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIBà Sáu Thôi lúc nào cũng leo lên xe trước để được ngồi gần ông Tám Ngựa. Chồng bà là thợ hồ đã chết trong một vụ tai nạn ởngả ba Trung Lương ba năm trước. Bà ở nhà lo việc trong nhà vàchăm sóc nửa công đất trồng rau nhưng sau khi chồng mất thì bàtheo mấy bà trong thôn gánh rau trái ra bán vòng vòng ở mấy cái chợ chồm hổm gần nhà đồng thời vẫn tiếp tục kêu các chủ vựa đến bán mảo rau trái cho họ. Thời gian sau bà bỏ mấy cái chợ chồm hổm mà xin theo xe thổ mộ của ông Tám Ngựa khi cô Ba Tân bỏnghề chở rau đi bán để theo chồng về ở tận Tây Ninh. Bà Sáu Thôi có cảm tình với ông Tám Ngựa ai cũng biết. Cô Năm Mân và BéXíu lúc nào cũng nhường cho bà Sáu Thôi lên xe trước để bà ta cóchỗ ngồi sát bên ông Tám Ngựa, hai cô thì ngồi ở phía sau trên chiếc chiếu lát đã rách te nhiều chỗ. Sau vài năm đi bán rau trái trên cùng một chuyến xe, cùng một quãng đường đi đường về, hai cô gái này từng nghe những lời tán tỉnh bóng gió từ cửa miệng của bà Sáu Thôi nhưng họ chưa bao giờ nghe ông Tám Ngựa trả lời hoặc nói chuyện gì có liên quan đến việc bà này đề cập đến. Bà Sáu Thôi mởmiệng là “anh Tám anh Tám…” giọng rất mùi. Nhưng sau một thời gian khá lâu không nghe “anh Tám” đá động gì đến “chuyện nhân chuyện ngãi” của bà nên nhiều lần bà nói với hai cô gái chung xe “cái thằng cha Tám Ngựa cà chớn…thằng chả mê con nào rồi…thằng chả…thằng chả…”. Bà Sáu Thôi không còn giữ ý giữ tứgì nữa trong hai cô gái nhìn nhau che miệng cười khúc khích. Cột chặt mấy giỏ rau, giỏ hoa đâu vào đấy, việc sau cùng làông Tám thắp sáng hai chiếc đèn bão mắc toòng teeng ở phía trước thùng xe. Đúng bốn giờ ông nhảy phóc lên xe ngồi phía trước, nửa trong nửa ngoài thùng xe, giật mạnh dây cương đồng thời quất một roi nhẹ vào mông con ngựa. Chú ngựa nhướng thân chồm lên rồi bắt đầu chạy. Lũ chó trong thôn sủa rang khi thấy chiếc xe của ông Tám Ngựa chạy ngang qua nhiều lối nhỏ trước khi vào con hương lộ đất đỏ để chạy ra ngoài đường nhựa. Cả thôn Vườn Trâu vẫn còn chìm trong bóng tối.
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 120VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIBà Sáu Thôi lấy ra từ chiếc giỏ lát nhỏ một gói xôi còn nóng, bà nghĩ: “Lần này mà lão không chịu ăn gói xôi này nữa là coi như mình không còn gì với thằng chả nữa…”. Bà mạnh dạn nắm lấy bàn tay trái của ông Tám Ngựa vàđặt gói xôi vào. Ngay lập tức ông Tám Ngựa đặt gói xôi xuống thùng xe sát chỗ ông ngồi. Hai tiếng “ăn rồi” khô khốc đập vào tai bà Sáu Thôi giống như một nhát búa bủa vào đầu bà. Bà vội chụp gói xôi cho vào giỏ lát. Bà rơm rớm nước mắt. Cô Năm Mân và BéXíu ngồi ở phía sau xe lại nhìn nhau mà cười…Chiếc xe thổ mộ chạy ra ra đến đường nhựa khi trời vừa rạng sáng. Những dãy nhà lợp bằng tôle, bằng ngói hiện ra hai bên đường. Người ta đã rời nhà để đi ra đường trong buổi sớm. Kẻ đi bộ, người đi xe đạp, người khác cưỡi xe gắn máy chạy ngược chạy xuôi cùng với những xe chở hàng, tiếng còi xe hòa lẫn tiếng động của thành phố là những âm thanh quen thuộc mỗi ngày ông Tám Ngựa đều nghe, khác với sự yên ắng nơi ông ở. Riết rồi ông cũng quen với những âm thanh của phố xá. Các quán hàng hai bên đường cũng lần lượt mở cửa. Ngày nào những hình ảnh quen thuộc hai bên đường cũng đập vào mắt ông. Ông không bao giờ quên được những chữ màu to tướng viết trên các tấm bảng hiệu dọc hai bên đường như “Cà phê Diễm Xưa, Cháo Lòng Cô Mai, Viện Uốn Tóc ChúXồi, Quán Cơm Bình Dân, Phở Tàu Thủy, Tiệm Sửa Khóa, Tiệm Sửa Giày…” và nhiều bảng hiệu với những cái tên rất ngộ nghĩnh khác nữa… Xe vừa chạy qua khỏi tiệm đóng giày Hưng Thịnh, ông Tám Ngựa ghì cương cho ngựa chạy chậm lại và cuối cùng xe dừng, ông Tám Ngựa nhảy xuống xe, lấy hai giỏ rau của bà Sáu Thôi xuống. Bà Sáu Thôi cũng vội xuống xe, quơ tay cầm chiếc giỏ lát vàrút chiếc đòn gánh ở gầm xe, xỏ vào hai đầu giỏ rau, khom người đặt vai vào đòn gánh rồi vội bước nhanh như chạy vào khu chợ ởgóc hàng rau trái. Bà không quay lại nhìn ông Tám Ngựa như mọi lần. Phần ông Tám Ngựa, ông ta cũng nhận thấy rõ sự bất bình hiện rõ nơi bộ mặt của bà Sáu Thôi. Ông lên xe để tiếp tục chạy và bỏ cô Năm Mân xuống chợ Ông Tạ và Bé Xíu xuống chợ Hòa Hưng.
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 121VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIChờ cho Bé Xíu gánh hai giỏ bông cúc vàng vào khuất bên trong chợ, ông Tám Ngựa quất roi giật cương cho ngựa chạy đến ngả ba quẹo vào đường Tô Hiến Thành. Chừng ba trăm thước thìông Tám Ngựa cho xe dừng bên bãi đất trống cạnh tiệm cà phê của cô Năm Thưng. Bước vào quán ông ngồi ngay chiếc bàn thấp ở góc bên trái trước thềm như mọi khi. Ông móc gói thuốc rê trong túi ra vấn một điếu. Ông tìm chiếc hộp quẹt vỏ nhôm cũ xì ra để đốt thuốc cũng là lúc cô Năm Thưng bưng ly cà phê đen ra đặt ngay lên bàn. Đây là thói quen của ông Tám Ngựa lẫn cô Năm Thưng. Ông luôn ngồi ở chiếc ghế thấp đặt bên trái trước khoảng thềm nhỏ. Những khi ông ghé mà chiếc bàn ở vị trí đó đã có người ngồi thì cô Năm Thưng biết ý, kéo một chiếc bàn nhỏ khác đem đặt cho ông ngồi một mình. Cô biết ông Tám Ngựa chỉ uống cà phê đen thôi, có lần cô nói để làm cho ông một ly cà phê đá hay một ly cà phê sữa thìông lắc đầu bảo: Uống cà phê đen mới đúng điệu. Cà phê đá hay cà phê sữa không nghe mùi cà phê đâu cả… Cô Năm Thưng nhìn ông mà cười:Anh Tám cũng sành điệu quá há… Rồi cô lại thắc mắc hỏi tại sao ông chỉ thích ngồi ở vị trí đó thì ông vui vẻ trả lời:“Tui ngồi đây để dòm chừng con Bé Xíu khi nó bán hết hàng, ra ngả ba đứng tìm tui để chở nó về. Nó đứng ở ngả ba thì tui thấy rõ…”. Cô Năm Thưng cũng là người trước kia ở vùng Hóc Môn BàĐiểm, lập gia đình xong cô ra Sài Gòn. Chồng cô là lính địa phương quân đóng bên Gia Định bị việt cộng phục kích bắn chết ba năm trước. Những lúc vắng khách rổi rảnh cô Năm Thưng kéo ghế ra ngồi với ông Tám Ngựa để nhắc những chuyện hồi nẫm khi cô còn ở Hóc Môn Bà Điểm. Có lần cô hỏi: “Sao tui chưa bao giờ nghe anh Tám nói đến chuyện vợ con gìráo vậy?”Câu này hình như ông Tám cũng đã nghe nhiều lần từ miệng các cô các bà rồi. Như thông lệ, ông chỉ trả lời bằng ba tiếng cộc lốc là:
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 122VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠI“chưa có duyên”Các gánh hàng rau hàng hoa từ miệt vườn đem ra Sài Gòn bán nhiều lúc phải mất hai ba tiếng đồng hồ mới bán hết. Lý do là người bán càng lúc càng đông nhưng người mua cũng chỉ chừng ấy thôi, lại thêm nạn bán phá giá, dạo sau lại có thêm hàng rau trái từ các vùng ngoại ô khác đổ về. Nhưng dù sao thì những gánh hàng rau do ông Tám Ngựa chở đến bao giờ cũng được thanh toán trước mười hai giờ trưa là lúc ông Tám cho xe đón họ trở về.Thấy Bé Xíu đang đứng ở ngả ba nhìn dáo dát, ông Tám Ngựa vội móc tiền trả cho ly cà phê và trước khi rời đi ông không quên nói với cô Năm Thưng: “Năm mới qua chúc em làm ăn thêm phát tài nghen…ragiêng gặp lại”. Giọng nói của ông Tám Ngựa nghe cũng ngọt xớt khiến cô Năm Thưng cũng cảm động, cô nói: “Tui cũng chúc anh Tám sang năm mới có vợ để cho tui được uống rượu với nghen…”. Ông Tám quay đầu nhìn cô Năm Thưng mà cười rồi bước lên xe giật dây cương cho ngựa chạy đến ngay trước chỗ Bé Xíu đang đứng. Mọi khi hai chiếc giỏ khi trở về đều trống không nhưng hôm nay hai giỏ có nhiều mặt hàng mà Bé Xíu đã mua cho ngày tết như thịt heo, thịt gà, bốn năm đòn bánh tét, các món đồ khô, nhang đèn, cả mấy bộ quần áo…và cuốn lịch Tam Tông Miếu. Cột hai chiếc giỏ lên xe xong ông Tám cho xe chạy về phía ngả ba Ông Tạ để đón cô Năm Mân cùng với hai giỏ cũng đựng nhiều mặt hàng tết như mọi năm. Xe chạy được một quãng thì cô năm Mân từ phía sau nói: “Bữa nay là bữa đi hàng cuối cùng của tụi tui. Tui và Bé Xíu tặng anh Tám hai đòn bánh tét để ăn tết. Ra giêng, sau rằm tụi tui mới đưa hàng ra Sài Gòn…anh Tám nhớ nghen…”.
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 123VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIHai đón bánh tết được bỏ trong một chiếc túi ny lông và đưa tận tay cho ông Tám Ngựa. Chú ngựa màu đỏ tía cắm đầu chạy vềphía trước, tiếng gõ khô khốc trên mặt đường xen lẫn những tiếng động, tiếng nói ồn ào và cảnh sinh hoạt nhộn nhịp của một buổi trưa ba mươi tết cũng khiến cho ông Tám Ngựa cảm thấy vui lây.Xe chạy gần đến ngả ba Bà Quẹo, ông Tám Ngựa mở to mắt nhìn về phía trước, nơi ngả ba xem thử có bà Sáu Thôi đứng chờ như mọi ngày hay không. Ông không thấy bà đâu cả. Ông quay ra phía sau nói với cô Năm Mân và Bé Xíu: “Bộ hôm nay buôn bán ế ẩm hay sao mà giờ này chưa thấy bảra vậy cà…”. Cô Năm Mân cười nói:“Chắc là chị Sáu đang chờ anh Tám vào đón mới chịu vềđó…anh vô trỏng đi…”. Ông Tám Ngựa không nói thêm lời nào trong khi mắt vẫn chằm chằm nhìn những người đang đi qua đi lại ở ngả ba rồi nhìn qua bên kia đường cũng không thấy bà Sáu Thôi đâu cả. Xe đậu lại ở ngả ba để chờ. Năm phút rồi mười phút trôi qua. Ba mươi phút cũng trôi qua. Cô Năm Mân nóng ruột thúc giục: Anh Tám vô trỏng coi chị Sáu có chuyện gì hay không rồi đưa chị tui ra xe. Cô vừa nói vừa cười như muốn trêu chọc ông Tám. BéXíu cũng phụ theo: Chắc là chị Sáu chờ anh Tám vô đón chỉ về...chỉ giận anh hồi sáng đó… Chần chờ một lát, ông Tám Ngựa nói: Hai cô coi xe để tui vô trỏng coi sao rồi xuống xe bước tới ngả ba rẽ vào chợ. Ông bước vội đến chỗ các bạn hàng bán rau trái nhìn khắp lượt không thấy bà Sáu Thôi đâu cả. Ông đi một vòng trong chợ qua các khu bán thịt cá, hàng vải áo quần, hàng tạp hóa…cũng không thấy bóng dáng bàSáu Thôi. Trong bụng ông cũng hơi lo lo, không biết có chuyện gì
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 124VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIđã xảy ra. Ông lại đi ra mé ngoài bốn phía chợ nhìn quanh nhìn quất cũng đều vô vọng. Ông định trở ra coi xe và nhờ cô Năm Mân vàBé Xíu vào tìm. Vừa bước xuống mặt đường nhựa ông bỗng nghe có tiếng trống thùng thùng, tiếng tiếng xập xả phèng phèng vang lên từ một bãi đất trống cách chợ chừng vài trăm thước. Ông biết đó làgánh hát Sơn Đông mới đến, đang bày trò biểu diễn các màn ảo thuật để bán thuốc, có đông bọn con nít và cả người lớn đứng quanh để xem. Ông bước tới đứng sau lưng đám đông nhìn vào và kìa – bàSáu Thôi đang há hốc miệng cười khi thấy một anh hề bước ra cùng với một chú khỉ ngồi trên chiếc xe đạp nhỏ chạy vòng vòng. Ông Tám Ngựa bèn rẽ đám đông bước tới đối diện với bà Sáu Thôi, ông đứng chống nạnh hỏi: Cô có về hay là đứng coi khỉ đi xe đạp? Bà Sáu Thôi chưng hửng trước câu hỏi của ông Tám. Nhìn ông Tám, bất chợt thốt lên: Nếu anh cho tui về thì tui về với anh…. Bà bỏ lửng câu nói sau mấy tiếng ầm ừ trong miệng. Ông Tám không cần suy nghĩ cũng lên tiếng: Cho chớ sao không cho…. Bà Sáu Thôi có linh tính “cá đã cắn câu” rồi bà đưa tay nắm lấy cánh tay ông Tám Ngựa chỉ ra phía sau Cho thì anh tới gánh hai cái giỏ ra xe, tui có mua nhiều đồ ăn, chiều nay cúng tất niên tui mời anh qua nhà ăn tết với tui, nhà không có ai…”. Ông Tám hành động như một cái máy, ông đến ghé vai gánh hai giỏ đầy thức ăn và nhiều món hàng lặt vặt khác nhắm hướng chiếc xe thổ mộ đi tới.Cô Năm Mân và Bé Xíu thấy cảnh hai người – ông Tám Ngựa và bà Sáu Thôi, ông gánh hai chiếc giỏ, bà thì nắm chặt lấy tay ông. Cô Năm Mân và bé Xiu đồng loạt nhảy ra khỏi xe cười toe toét. Chờ cho cả hai đến gần Bé Xíu bèn nói:Bữa nay chú Tám để tui đánh xe về nghe, tui biết đánh xe ngựa nghe chú Tám. Tụi tui mừng hôm nay chú Tám ‘đã có duyên’.
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 125VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIChiều ba mười tết có một chiếc xe thổ một chở hàng tết về thôn Vườn Trầu và cũng chở luôn hạnh phúc của một người đàn ông mới tìm được duyên…Phong Châu
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 126VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIMưa trên phố vắngMưa từ đâu đến hỡi mưa?Mưa trên đường phố phất phơ sợi buồnNhớ tình thơ thuở mưa tuônMưa mát rượi trái tim buồn hồi xuânMưa làm hoa lá xanh tươiMưa đem sức sống tưới cành mùa xuânMưa đem nguồn nước trong lànhTưới lên vùng đất khô cằn hắt hiuChạnh lòng em nhớ người yêuNhớ mưa xưa sánh bước chiều ái ânQuyện vào nhau dưới mưa XuânMưa rơi lất phất hạt gần, hạt xaGiữ tình chung tháng ngày quaMà sao lạnh giá hồn ta ngậm ngùiPhố đông đầy ấp bao ngườiTìm đâu cho thấy bóng người yêu thươngMưa và em. Kiếp cô đơnMột đời thương tiếc buồn hơn bao giờ!Feb 20 2026Hoàng Phượng
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 127VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIKHAI BÚT ĐẦU NĂM Nghe vang pháo nổ báo giao thừa Khói tỏa nhang đèn cuộn gió đưa Nhớ mẹ Xuân về trao chẳng đủ Thương quê Tết đến nói sao vừa Cây mai trước cửa rơi chùm nụ Bụi lá bên thềm hứng giọt mưa Ký ức đìu hiu tìm lối cũ Bồi hồi cảm xúc chuyện ngày xưaMinh Thúy Thành Nội Tháng 2 / 17/2026
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 128VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIChiều 30 Tết ( Âm Lịch )Hôm nay ngày cuối năm Ngoài trời mưa tối tăm Mưa càng tuôn xối xả Không thể ngồi chống cằm Đơm bàn Phật bông hoa Đặt lên bánh trái quà Hình tứ thân phụ mẫu Mắt cay dường muốn nhòa Nấu đầy các món chay Vội vã chạy theo ngày Nén nhang thành kính khấn Năm Bính Ngọ vui vầy Chè xôi đợi giao thừa Hiên thềm lạnh và mưa Lên tàu về quá khứ Nỗi nhớ kể sao vừa Gần xong một đời người Xuân nào cũng đẹp tươi Không che màu tóc bạc Khiêm tốn giảm nụ cười Chúc Tết những lời quen Trí tuệ sáng soi đèn Trời ban Phước, Lộc, Thọ Tâm lành ngát hương sen Minh Thúy Thành Nội Chiều cuối năm ( Âm Lịch ) Tháng 2/ 16/2026…………………………..Khai Bút 12 giờ đêm Tết Tây
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 129VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠITỜ LỊCH CUỐI NĂM Tờ lịch cuối năm xé thả rồi Mưa ngoài khung cửa khiến buồn thôiTay run đống giấy nhìn ngơ ngẩn Xúc cảm dâng trào nhớ mẹ tôi Đã hết một năm trải nỗi gì Vui buồn diễn tiếp kéo nhau thiThu đông xuân hạ qua lần lữa Níu bóng thời gian được những gì Pháo nổ đì đùng tiếng rộn ơi Sắc tung sáng tỏ khắp khung trời Đồng hồ chỉ điểm qua giờ mới Thêm tuổi xuân nay lại đón mời Giấy mực tràn lan góp tiếng lòng Như người yêu dấu chứa đầy đong Tâm tư lắng đọng giờ đưa tiễn Năm mới nhiều điều sẽ nguyện mong Minh Thúy Thành Nội Tháng 1/1/2026
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 130VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠICHÚC MỪNG NĂM MỚITrước ngõ Đào Mai trổ sắc màu Cúc, Hồng, Thược Dược nở đua nhau Từng bầy bướm trắng kề hương nhụy Chim hót trên cành nhảy trước sau Năm mới chúc mừng khắp thế gianNgười già Phước Thọ mãi hoài mang Vợ chồng hạnh phúc duyên bền vững Tuổi trẻ công danh lập bảng vàng Nhạc sĩ, thi nhân sáng tác nhiều Mầm Xuân ý mộng dệt tình yêu Yêu hoa, trời, nguyệt , và non nước Thiện, Mỹ, Chân tình đẹp biết nhiêu Thế giới hòa bình hết chiến tranh Toàn dân được sống cảnh yên lành Quê hương no đủ đời cơm áo Tôn giáo soi đường lợi chúng sanh Năm mới hân hoan nở nụ cười Đón chào vạn vật cảnh bừng tươi Tâm Xuân rộng mở dâng lời hát Chúc chúc điều vui đến mọi người Minh Thuý Thành Nội
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 131VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIDU XUÂN CHÙA PHỔ TỪ Xuất hành hướng tốt lên Chùa Hoa vờn nghiêng ngả thi đua nở chào Nụ Mai khoe với Anh Đào Cỏ cây xanh biếc dạt dào chốn thiêng Thắp nhang điện Phật định thiền Nguyện tu tập sống đời hiền thiện nhân Tứ thân phụ mẫu nghĩa ân Bàn vong nghi ngút hương dâng cắm đầy Đầu năm đến chúc Tết Thầy Quý sư cô cũng chào ngay nụ cười Nàng Xuân dịu vợi xinh tươiHương Xuân nhè nhẹ trao người trần gian Vui Xuân nhẹ bước thiên đàngQuan Âm thiền lộ hoa vàng lối đi Tĩnh tâm soi bóng từ bi Chấp tay khấn nguyện thầm thì ước mong Sống vui, sống chậm thong dong Thân tâm an lạc đầy đong pháp mầu Đèn soi biển tuệ thâm sâu Con đường hóa giải biển sầu bao laMinh Thúy Thành Nội Tháng 2/18/2026
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 132VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIXUÂN ĐI RỒI BAO LÂU nắng gói chùm mận chín gửi vào ô cửa đêm Xuân lom khom bịn rịn mang hoa rắc bên thềm lá vuốt bàn tay ngọcbầy chuông gió rung cười buồn ngậm câm hạt thóc đàn trẻ đùa vui tươi Ồ Xuân về đấy hửta ngỡ mới tàn đông cụ đồ ban mấy chữ ta treo ghẹo Xuân hồng trong vườn rau của mẹ cây cải đã lên ngồng trên đường đi của bé hoa dạm ngõ bờ sôngTrên đường bay của bướm ong vò vẽ thay lời phấn hương chung rất đượm trong sương phùn rơi rơichim ríu ran, ríu rít hỏi em tình còn không?ta ngồi im thin thít bên khay rượu đương nồng ta ngồi im mải miết Thơ vọng khan trong đầu Ta ngủ quên chẳng biết Xuân đi rồi bao lâuHouston Đặng Toản BTT
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 133VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠITản mạn đầu năm Bính NgọHƯƠNG VỊ QUÊ NHÀ TRÊN ĐẤT KHÁCHHôm nay Mồng bốn Tết Âm lịch Bính Ngọ, sau một giấc ngủ khá dài bởi hậu quả của nhiều đêm liên tục thức đến khuya lơ khuya lắc để dọn dẹp, lau chùi, xếp đặt mọi thứ cần thiết thuận tiện việc nấu nướng cúng rước Ổng Bà, cúng Giao Thừa, cúng cơm ba ngày Tết và cúng tất đưa Ổng Bà như thông lệ xưa kia Ba Mẹ tôi vẫn làm từ năm này qua năm nọ, cho đến lúc tôi lập gia đình, ra ở riêng và qua định cư tại Mỹ đến nay, tùy thuộc vào phương tiện cùng hoàn cảnh khiêm tốn của mình.
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 134VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIBây giờ tôi đã có thể tỉnh táo một chút để viết về cảm tưởng của mình khi đọc được một bài viết của một tác giả xa lạ mà tôi tình cờ đọc được trong E.mail do người quen chuyển trước Tết Âm lịch mươi ngày, về việc “Bánh Tét Giả Bánh Tét và làm biếng”...Bài viết làm tôi khá bất an, nhưng do phải lo toan mọi thứ nên mãi đến bây giờ tôi mới có thể bày tỏ nỗi niềm của mình.Tôi không viết để tranh luận hay trần tình, bởi tôi chẳng cần nói thêm chi vì đã có một số ý kiến đồng tình cùng rất nhiều ý kiến phản bác, với đủ mọi khía cạnh lý lẽ cùng dẫn chứng lẫn cách diễn đạt khi ôn hòa lúc khá hằn học trên trang cộng đồng của YouTube rồi.Với tôi, những điều muốn bày tỏ chỉ là nỗi lòng trăn trở của một con người sống xa quê hương, mà tâm tư luôn hướng về cố thổ, nơi chôn nhau cắt rốn với biết bao kỷ niệm từ thơ ấu đến trưởng thành trong mỗi dịp Xuân về...Sáu năm trời đăng đẳng sống xa quê, lòng cứ băn khoăn khắc khoải bởi mỗi dịp Tết trên đất khách, mà không thể có được một mâm cơm Cúng Tổ tiên cho ra hồn, nên nghe thật cay đắng và buồn nẫu ruột, vì thấy mình có tội với Tiên Tổ và Cha Mẹ vô cùng.Lúc mới đặt chân lên đất Mỹ, những năm đầu còn đầy gian nan do định cư trễ tràng so với tuổi đời 60, tạm cư ngụ nơi nhà chị chồng của con gái tôi, đến khi tôi được bạn bè giới thiệu một người Lính già mất
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 135VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIlon sau 1975, tôi mới có một nơi chốn riêng tư cho mình, mới có thể lo việc giỗ quải Tết nhứt tạm theo ý mình, cho dù hạn chế cũng được hởi lòng.Nhớ xưa kia khi còn thơ dại, mỗi dịp Xuân về, từ trước ngày đưa Ổng Táo, Ba tôi đã lo đánh bóng bộ lư hương có con lân + cặp chưn đèn bằng đồng đến sáng trưng. Ba còn chuẩn bị sẳn cái độc bình bằng sứ thật to để cắm nhành mai vàng đơm đầy nụ xanh biếc mà Ba chọn mua kỹ càng để kịp bung nở đúng Giao thừa, lau sạch bụi bình nhang và chò gỗ đặt dĩa quả tử cùng các bàn thờ. Mẹ chọn mua từng loại trái cây tươi chong, mượt mà, thêm mấy quả hồng khô được Ba xếp đặt khéo léo, nên sau ba ngày Tết vẫn còn tươi rói. Cặp dưa hấu thật to do Ba tự tay chọn lựa, dán thêm miếng giấy đỏ có chữ Phúc tô nhũ vàng. Ba còn chịu khó về quê ở Tân Ba, Tân Lương Biên Hòa mua phong đường phổi trắng tinh, tìm bằng được mấy trái ngâu chín,toát một mùi thơm đặc biệt và có võ thật cứng, khi bổ đôi ra, dùng muỗng múc và nạo sát đến vỏ cái vị ngọt bùi, ăn bắt ngây.Mẹ tôi không bỏ sót mấy món thèo lèo, mứt bí, dừa, khoai lang, mãng cầu, me, chà là, còn nấu chè trôi nước, xôi đậu xanh hoa cau cúng đưa Ổng Táo. Ba thích phụ Mẹ lột tỏi, dùng móc tai móc lõi tép tỏi để Mẹ ướp đường ngâm giấm, Mẹ thì chuẩn bị kiệu để Ba nhâm nhi với tôm khô, và củ cải ngâm nước mắm để ăn với bánh tét. Ba tôi cũng thích xăm gừng ánh, bào miếng cho Mẹ sên mứt, xắt sợi làm mứt gừng dẻo.Ngày 29-30 Tết, Mẹ kho nồi thịt kho trứng vịt với nước dừa tươi thật to đủ dùng cho đến hết mấy ngày Tết cùng vịm dưa giá hẹ, được cuốn với bánh tráng to rả và dày ở quê tôi Mẹ còn hầm nồi khổ qua dồn thịt, món Ba và các em tôi không khoái khẩu, nhưng Cô tôi, Mẹ cùng tôi lại thích cái vị đăng đắng của trái khổ qua nở gai thấm vị ngọt của nhân thịt cùng vị thơm của tiêu cùng cọng hành lá trụng cột vòng quanh để giữ nhân. Mẹ cũng làm thêm một nồi nhỏ bắp cải lá gói
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 136VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠInhân thịt cho Ba và các em, hoặc có năm Mẹ hầm nồi gà tiềm với các loại hột sen, đậu phộng lột vỏ, củ năng, cà rốt, kim châm, cầu kỷ tử, táo đỏ theo kiểu người miền Nam. Ngoài ra còn có bún gạo xào cua, tôm càng kho tàu mà Mẹ đã chọn mua những con tôm đầy gạch để có màu đỏ cam cùng vị béo đặc trưng…Ôi, cứ nhắc đến cái Tết năm xưa sao mà nhớ vô cùng!Điều khiến tôi khó quên là trên bàn thờ gia tiên không khi nào thiếu cặp bánh tét mà Ba Mẹ về Quê tảo mộ, được Dì tôi cho mấy đòn do Dì gói để cúng từ hôm đưa Ổng Táo.Nhắc đến bánh tét, tôi lại nhớ Ba tôi không bao giờ dùng dao cắt bánh, mà Ba luôn dùng sợi chỉ Ba xe ba sợi lại với nhau cho chắc, một đầu sợi chỉ Ba cắn trong miệng, một tay Ba cầm đòn bánh, một tay Ba vòng sợi chỉ quanh đòn bánh mà xiết cho từng khoanh rơi xuống dĩa, Ba tôi rất khéo tay, nên khoanh bánh nào cũng đều đặn như nhau, nằm đầy mặt dĩa trông thật thích mắt. Có lẽ cách tét bánh như vậy nên gọi là bánh tét chăng?Bây giờ, tôi xin nhắc trở lại bài viết của vị tác giả mà tôi không quen biết và cũng đã quên tên rồi.…………………………………………..Xào nếp với nước cốt dừa là gói bánh tét kiểu làm biếng, bánh tét giả bánh tét Với tôi, chuyện xào nếp chung nước cốt dừa cho chín trên bếp rồi mới cán mỏng ra bọc lại đòn nhưn cũng đã làm sẵn là cách gói bánh tét làm biếng, làm dối, còn thêm màu tùm lum.Bánh tét xào nước cốt dừa là bánh tét giả bánh tét, kiểu bánh cuốn làm bằng chảo chống dính.Đó là nấu xôi chứ không phải gói bánh tét. Nếp xào với nước cốt dừa làm nếp tan chảy thành cơm, sẽ làm mất mùi nếp dẻo thơm khi bánh tét chín, mùi nước cốt dừa để hai ngày thành gắt dầu.Bánh tét đúng nghĩa phải gói bằng nếp sống, đậu xanh sống, mỡ heo chứ không có thịt. Tất cả là nghệ thuật khi người gói phải dàn đều ra, dộng cái đòn cho chặt rồi xiết cọng dây lát cho khít. Nấu trên lửa 8 tiếng, mở đòn bánh ra hột nếp còn rõ hình dạng mà khít rịt, dính cứng với nhau rất ngon. Mùi bánh tét truyền thống phải là mùi nếp hoà cùng mùi lá chuối. Màu mộc nếp và xanh lá chuối, không màu mè hoa lá hẹ gì hết. Người Miền Nam không ưa màu mè từ xưa. Màu chỉ có màu xôi, bánh tét không màu mè.Bánh tét có nếp xào nước cốt dừa và nhưn tùm lum, màu mè tùm lum ...là bánh tét thương mãi, mang danh bánh tét nhưng là bánh tét giả bánh tét. Người ta làm ra kiểu ăn gian thời gian, trộn màu cho thiên hạ chú ý, mục đích là đôn giá thành đòn bánh lên cao.
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 137VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIQuả tình giá tiền của đòn bánh màu mè mắc gấp 7 lần đòn bánh truyền thống mặc dù bánh tét truyền thống nấu lâu hơn.Những gia đình gói bánh tét màu mè nếp xào nước cốt dừa không có nhà nào nghèo khi họ đã thương mãi đòn bánh tét lên giá rất mắc. Cái kiểu giống như lừa dối thiên hạ vậy.Chúng ta người Miền Nam thuần chất thì theo truyền thống.Chúng ta chỉ cúng, chỉ đặt lên bàn thờ đòn bánh tét truyền thống buộc bằng dây lát có màu mộc, không cúng bánh tét có nước cốt dừa và có nhưn tùm lum cùng màu mè tùm lum như xôi đó!Đó mới đúng cái điệu nghệ Nam Kỳ. Còn ai ham màu mè, sống hời hợt thì thây kệ họ!………………………………….Sở dĩ tôi nói nói bất an trong lòng khi đọc được bài viết trên, là vì quả tình nhiều năm trước đây, tôi đã mua bánh tét ở chợ về cúng Tết. Đòn bánh khá to, và cũng khá mắc, từ mười mấy đồng dần dần tăng lên hơn hai mươi, rồi hăm mấy đồng…Đã mắc tiền, mà có một đòn nên ăn không đã thèm!Nên chi lúc tôi tình cờ đọc trên Internet, cách người ta bày gói bánhtét dễ dàng và thuận tiện cho người từ trẻ đến già như tôi chưa từng gói bao giờ, nên tôi cũng bắt chước học gói kiểu bị cho là “làm biếng, bánh tét giả bánh tét…”.Dù tôi từng về quê, từng thấy Dì và chị họ tôi gói bánh với cả thúng nếp được vo thật sạch, kể cả đậu xanh cà đã đãi sạch vỏ. Trước khi gói, chị họ tôi còn trộn đều một ly rượu trắng nhỏ vô nếp, thịt ba chỉ được ướp gia vị, và gói sống, đòn bánh được cột bằng sống lá chuối khô tước thành sợi rất dai, được ngâm nước cho mềm để dễ cột gút. Gói bánh xong, cột lại từng cặp, cho vô cái lu vú lớn, nấu hơn mười tiếng đồng hồ, nên bánh không bao giờ bị sượng…Tôi nhìn, thấy và biết nhưng chưa bao giờ gói, bởi Dì và chị họ tôi làm rất nhanh nhẹn, gọn gàng, khéo tay. Khi tét bánh ăn thì khoanh bánh rất dẻ, chặt chịa không bời rời do được vỗ kỹ càng trước khi cột dây.Tôi mua nếp về sàng xốc rồi vo nước nhiều lần cho đến khi nước trong veo, xay lá dứa lấy nước đậm ngâm nếp trong 5 tiếng đồng hồ cho thấm màu xanh tự nhiên. Tôi bắt lên bếp xào với nước cốt dừa lon của Thái Lan cho đến khi đổ nhựa và cạn ráo nước, nhưng hột nếp vẫn còn sống nguyên và nhờ đổ nhựa nên khi gói thật dễ dàng cho tôi hơn.
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 138VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIĐậu xanh thì nấu chín, trộn chút muối, hành tây trắng phi cho thơm, tán nhuyễn và phân đều thành lát dày chữ nhật, ở giữa đặt miếng thịt được ướp gia vị ram cho chín và lăn tròn lại, trước khi trải nếp ra để gói. Tôi dùng nylon bọc lại để dễ định hình trước khi được gói bằng lá chuối đã trụng nước sôi, lau thật khô.Cách làm này quả tình rất dễ cho người không quen tay gói bánh bằng nếp + đậu xanh, thịt sống. Vả lại, tôi ở trong chúng cư, không có sân suối để có thể nấu bánh tét từ tám tiếng đến mười tiếng bằng củi, mà chỉ có thể nấu bằng bếp điện, với cái nồi đặt được tám đòn bánh, nấu trong bốn tiếng đồng hồ cho một lượt. Nếp được xào sơ cũng làm cho việc nấu bánh tét nhanh được phân nửa thời gian bằng bếp điện.Do điều kiện và phương tiện hạn chế, nhưng thật sự tôi rất xúc động khi thực hiện thành công việc gói đòn bánh tét nhìn từ hình thức đến khẩu vị, cũng na ná như hương vị của đòn bánh tét mua ở cửa hàng bên Mỹ.Điều tôi muốn tâm tình là chính lòng hoài niệm Quê hương nơi đất khách, nhớ hương vị Tết xa xưa cùng Cha Mẹ mình, và niềm tự hào là vẫn làm được điều gì đó để vỗ về cái tâm trạng tha thiết nhớ về tuổi thơ trẻ mà cho đến gần đất xa trời cũng khôn khuây…Thật sự, tôi đã làm rất cẩn thận, rất siêng năng và không ít công đoạn khó khăn bởi tuổi khá cao, nên tôi thấy tôi không làm biếng chút nào, và đòn bánh tét tôi nấu để dâng tấm lòng thành cho Quê Cha đất Tổ, cũng thật không khác chi gói bằng cách truyền thống như Dì tôi gói trên quê xưa kia. Nên tôi không nghĩ rằng đòn bánh tét của tôi có gì gọi là giả tạo cả.Nhất là khi cắt đòn bánh ra, vẫn còn nhìn thấy màu xanh tự nhiên mà thơm ngát mùi lá dứa, vị béo của nước cốt dừa lon, vị bùi của đậu xanh, vị thơm của thịt được ram chín cùng hột nếp dẽo nhưng không hề sượng, nhất là lúc tôi bảo quản trong tủ lạnh, ngăn mát…tôi có thể dùng hơn 2 tuần lễ mà không hề gắt dầu, hay bị hư.
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 139VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIVới phương tiện khiêm tốn như vậy, mà tôi làm được điều này, quả tình tôi thấy hài lòng với chính mình, cho dù tôi biết không thể nào đẹp hay khéo bằng Dì và chị họ tôi thuở xưa.
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 140VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠITôi tin chắc một điều, Trời cao đất dày, hồn thiêng Sông Núi cùng hương linh Tổ Tiên Cha Mẹ tôi, chắc hẳn tôi sẽ được chứng giám cho tấc lòng thành kính, thử hỏi tôi không hạnh phúc sao được với những đòn bánh tét đậm đà tình và nghĩa này?Kính đa tạ quý vị đã đọc tâm tình của tôi.Trân trọng,ThanhSong KimPhú
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 141VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIKHI TUỔI GIÀ CŨNG BIẾT “LÊN SÂN KHẤU”Mỗi chiều chủ nhật, căn nhà nhỏ của ông bà bác sĩ Hoà ở San Jose lại rộn ràng tiếng nhạc, tiếng hát, và những tiếng cười vang của những ông bà tuổi “thất thập cổ lai hy”.Chúng tôi gọi đùa đây là “sân khấu dưỡng sinh”, sào huyệt của nhóm bạn chưa chịu mình già, còn ham vui, còn ham hát. Sinh hoạt đã mấy năm nay mà vẫn chưa đặt được cho mình một cái tên. Người thì đề nghị nhóm “Ghiền hát”, người thì nhóm “Vui hát”, nhóm “Mê hát.. hoặc “CLB Hát Cho Vui” . Tôi thì đề nghị đặt tên chọn một tên cho có vẻ “ tây đui”, nhóm “GMHH” viết tắt của “Già Mà Ham Hát”. Đa số có vẽ đồng ý ngặt nỗi trong nhóm cũng có vài anh chị đang tuổi thanh niên mới lớn, yêu đương còn chưa biết gì. Thế là chuyện đặt tên không thành. Thôi thì cứ như thường lệ, mỗi cuối tuần ta lại đến đây gặp nhau để mỗi người tìm lại thanh xuân trong tiếng đàn, tiếng ca, những chuyện vui buồn khó quên và thưởng thức các bữa ăn đậm mùi hương vị quê nhà. Nhưng trước khi hát, phải nói trước ăn gì thì ăn, dứt khoát hai con khỉ già tui không ăn đồ Mễ, đồ Mỹ…nhưng Nhật, Tàu, Thái, Miên miễn là châu Á đều OK.Linh hồn của buổi vui hát chắc chắn phải là nhạc sĩ rồi. Tìm đâu cho xa, cần gì phải mướn “one man band” cho nó tốn kém cái hầu bao vốn ít ỏi của các ông bà về hưu. Thế là 3 trong 1. Chủ nhà, kiêm trưởng nhóm kiêm nhạc sĩ. Bác sĩ Hoà – người từng mổ tim cứu người – giờ lại “chữa lành nỗi buồn tuổi già” bằng cây đàn organ cũ. Thỉnh thoảng thêm một vài ông bạn có máu văn nghệ, vài cây guitar, thế là cũng full band như ai.Bs Hoà vừa đàn, vừa chỉnh máy, vừa kiêm MC. Tôi gọi ông là “one man band của tuổi xế chiều”.“Ngày xưa chữa bệnh tim, giờ trị … trầm cảm. Ai hát sai là bác sĩ kê toa: hát lại lần nữa, không cần giấy tờ bảo hiểm chi cho lôi thôi”Chuyện hát hò của mấy “ca sĩ có giá” vì phải cần có giá để bài hát, cũng nên đưa vào sử sách. Trừ một số rất ít là ca sĩ trước đây, còn đa số “ca lẽ” chúng tôi
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 142VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIđều tốt nghiệp trường phái “ Karaoke nhà nhà cùng hát”. Về hưu, người nào cũng có một bộ Karaoke trong nhà. Xịn thì ampli, loa, mixer… riêng biệt, nghèo thì một bộ karaoke kẹo kéo cũng đủ. Về hưu , khi con cháu lần lượt theo cánh chim tìm vê tổ ấm của riêng mình, vợ chồng rảnh rỗi không biết làm gì. Đi qua đi lại gặp nhau thì cũng hơi hơi ngường ngượng. Ngày xưa gặp nhau bao lâu cũng không đủ, giờ gặp nhau hoài sao thấy nó chướng chướng làm sao. Romantic thì sức tàn, kiếm gãy. Muốn lên tone cao thì toàn xuống tone trầm. Thôi thì một Karaoke, hai ta cùng hát cho nó lànhVì xuất thân từ trường phái phải nhìn chữ chạy trước mặt, nên bây giờ hát live theo nhạc sĩ chuyện buồn thì ít mà chuyện vui thì nhiều. Lạc nhịp là chuyện bình thường như cơm bữa, Cụ Lan – cựu cô giáo – hát bài nào cũng say sưa. Có lần cụ quên lời bài “Nối vòng tay lớn”, bèn bịa ra:“Nối vòng tay… nấu canh chua mẹ nấu!”Cả nhóm cười lăn lộn, bác sĩ Hoà vẫn đàn tỉnh như không:“Lời mới, hương vị quê nhà đó nghen!”Cụ Tùng – cựu kỹ sư – đang hát bolero tốc độ 84 bỗng nhiên khi qua điệp khúc chơi một tràng lên cở 120 cha cha cha lảm nhạc sĩ chạy theo muốn bở hơi tai“Tui làm cầu đường, nên đôi khi… vượt tốc độ!” cà nhóm lại một phen cười lên ruộtVậy đó Âm nhạc của chúng tôi có thể sai nốt, lệch nhịp, nhưng niềm vui tiếng cười thì luôn trúng tông. Bởi vì thuộc trường phái “ ca sĩ có giá” nên chi cái gọi là ca sĩ chúng tôi trong giờ đi hát, không ai quên mang theo “đồ nghề”: Người thì mang xấp giấy chép lời to như đơn thuốc, Người mở phone để xem bài hát mặc dù đôi khi quên… đeo kính. Có cụ còn phải “chống mắt kính lên trán, cầm đèn pin soi màn hình”, trông như đang mổ tim cùng bác sĩ Hoà.Có lần, một bà quên mang điện thoại, mượn bài hát của tôi, ai ngờ cái chữ viết của tôi vốn xấu như gà bới, ngoằn ngoèo. Đọc không được Bà la lên:“Chữ này mà tui hát theo, chắc thành… rap mất!”
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 143VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠICó bà luôn mang túi to đùng, trong đó có giấy, nước ấm, kẹo ngậm thông giọng, và cả một đôi giày cao gót dự phòng “ cho nó ra giáng ca sĩ”Một lần, hát xong, cụ nhìn xuống chân bật cười: “Ủa, tôi đi đôi dép lê ra sân khấu hồi nào vậy nè?”. Cả nhóm cười nghiêng ngả, bác sĩ Hoà nói: “Không sao, đi dép thì chị hát bolero, đi giày thì chị hát tango!”Kể chuyện của mấy ông bà già ham hát chúng tôi thì nhiều lắm . Cả ngày không hếtMột chương trình vui hát của chung tôi không bao giờ thiếu một phần còn quan trọng hơn hát: Ăn uống. Một buổi vui hát từ trưa đến tối của chúng tôi luôn có 3 phần. Trước khi hát : ăn trưa, Ăn trưa xong là hát có khi 2 mà thường là mỗi người 3 bài. Hát xong 3 bài là đến phần ai cũng trông chờ – bữa tiệc tối.Thường mỗi người mang theo một món: bánh bột lọc, chè đậu xanh, bánh cuốn, bánh bèo, gỏi gà , gỏi vịt,,, Thôi thì đủ cả. San Jose có bao nhiêu món lần lượt tập trung về đây vào những ngày cuối tuần. Có cụ không đem đồ ăn, chuyên đem rượu nho. Cụ nói rượu này tui tự len men tại… BevMo! . Ai nấy cười khúc khích. Có ông bạn già ngâm thơ: “Rượu nhà làm, ca nhà hát, toàn cây nhà lá vườn!”Bác sĩ Hoà vừa uống bia vừa triết lý: “Người ta tập gym cho cơ thể hoạt động, còn tụi mình hát cho trái tim vận động.”Miễn sao có động là được. Lại nghe tiếng ông nào cuối phòng. Còn tui có cái tập hoài mà có động đậy chi mô. Cả nhóm gật gù,. Cái ông già lẩm cẩm vậy mà đúngMột lần cụ Lan quên tắt micro, đi vào bếp la to: “Trà nguội hết rồi, ai uống thì tự pha nha!”. Âm thanh vang khắp phòng, khiến cả nhóm cười nghiêng ngả.Một buổi khác, cụ Tùng hát “Tình khúc vàng” mà đọc nhầm thành “Tình khúc… răng vàng”. Bác sĩ Hoà ôm bụng: “Phiên bản đặc biệt dành cho người cao tuổi!”Cười xong, cụ Tùng chậm rãi nói:“Răng rụng nhưng nụ cười vẫn còn, vậy là thắng rồi!”
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 144VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠICả nhóm vỗ tay rào rào.Những giọng ca còn lại trong ký ứcThời gian trôi, không phải ai cũng còn ngồi trong “ban nhạc dưỡng sinh” ấy.Ông Khải – giọng tenor đẹp nhất nhóm – ra đi sau một cơn bệnh. Ngày tiễn ông, cả nhóm mang micro, bác sĩ Hoà đàn bản “Tình ca” ưa thích nhất của ông, giọng ai cũng nghẹn.Cụ Lan thở dài:“Ảnh đi rồi, chắc cũng lập ban nhạc ở bên kia.”Rồi đến bà Năm – giọng ca bolero ngọt như mía lùi – cũng “về với mây”.Chiếc micro cũ của bà được giữ lại, mỗi buổi hát vẫn đặt ngay ngắn trên bàn, như để nói:“Người hát đi xa, nhưng tiếng hát vẫn ở lại.”. Bài “ Mãi mãi bên em” bà vẫn hát nhưng vang vọng đâu đây.Bên ngoài, lá mùa thu đỏ rực. Trong căn phòng nhỏ, tiếng đàn vẫn vang, tiếng hát vẫn rộn rangCụ Tùng bảo:“Hát sai cũng được, miễn đừng… im lặng.”Thật vậy — âm nhạc giúp ta trẻ hơn, vui hơn, và gần nhau hơn.Mỗi buổi hát là một lần sống chậm, sống sâu và sống vui.“Tuổi già mà còn hát được, còn cười được – là còn thắng được thời gian.”Tuần sau, chúng tôi lại hẹn nhau.Lại pha trà, dọn ghế, bật đàn, và hát.Hát cho mình, hát cho bạn bè đã đi xa, hát cho tuổi già vẫn còn biết cười, biết yêu đời và yêu người.Lê Xuân Mỹ
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 145VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIVÁ LẠI MÙA XUÂNVề đi anh ta vá lại mùa xuânDầu có muộn hoa chờ anh kịp nởNắng vẫn mong anh trên từng ngọn cỏNụ vẫn tròn như tình mộng ngày xưa.Biển còn xanh, mây tím vẫn đong đưaVe vẫn hát khúc tình ca ngày đóHồn xuân vẫn nhẹ theo từng cánh gióThiếu bóng anh, mây trắng bỗng bơ vơ !Mưa xuân nay ướt đẫm nỗi mong chờƯớt đẫm hồn em nào anh có biếtCánh chim xanh năm ấy xa biền biệtEm nhớ mãi những ngày xuân rất xưa.Nhưng xa rồi sao giữ nổi bước chân mưaAnh vẫn lênh đênh bên bến đời nghiêng ngảBiển của ngày xưa có gị đâu xa lạDấu ngựa đi hoang đã lạc mất lối vềXuân xưa đã khuất xa ngàn lối sơn khêXuân nay rách rưới hay lòng em rách rướiVết vá khâu chỉ làm xuân thêm tức tưởiThuyền đã xa khơi đâu nhớ bến vân trìnhVề đi anh ta vá lại chuyện tìnhXin hàn gắn những vết đời rách rướiCho cánh chim hết những mùa trông đợiVà hãy quên điNgười khách lạ trong nhau.Ngân Hà
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 146VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIKHU NANCY Ở SAIGON Với những người khó tính thì Saigon chỉ là thành phố với 11 quận ngày xưa. Nhưng với tôi, Saigon không chỉ có vậy, mà bao quát hơn nhiều, chẳng những bao gồm 19 quận nội thành, 5 huyện ngoại thành như nghị định năm 2003 của chính phủ, mà còn kể thêm rất nhiều tỉnh, thành phố chung quanh từ phía bắc như Bình Long, Biên Hòa xuống tận cực nam như Rạch Giá, Cà Mau... Ở đâu đó, mọi người có thể nói quê quán là một địa danh xa xa như Mỹ Tho, Bình Chánh, nhưng trong nỗi nhớ thì lại mênh mông là nhớ Saigon.Gia đình tôi cư trú ở khu Nancy. Khu này có một cái chợ lâu đời và rất nổi tiếng là chợ Nancy. Chợ nằm giữa ranh giới quận 5 và quận 1, hai quận ngăn cách nhau bởi con đường Cộng Hòa, bây giờ gọi là Nguyễn văn Cừ.Chợ Nancy bây giờ đã giải tỏa, chỉ còn một số người buôn bán lặt vặt ven đường, còn khu chợ cũ đã phá bỏ. Phía bên quận 1 là phường Cầu Kho, phía bên quận 5 là phường Chợ Quán. Khu Nancy coi như mọi người mặc định là khu dân cư bao quanh bốn con đường, phía mặt sông là Bến Hàm Tử, chạy song song là đường Trần Hưng Đạo, đường Phan văn Trị, xa hơn nữa khoảng 700 mét là đường Nguyễn Trãi. Còn cắt ngang là đường Nguyễn Cảnh Chân bên quận 1, rồi tới đường Cộng Hòa, ranh giới giữa quận 1 và quận 5, song song nữa khoảng 700 mét là đường Nguyễn Biểu. Khu tứ giác này giữa hai địa danh Cầu Kho và Chợ Quán. Trong hồi ký Mặc Khách Saigon của Tô Kiều Ngân nhắc đến khu vực này vì có một thời ông cư ngụ tại đây đồng thời với họa sĩ Tạ Tỵ, nhạc sĩ Văn Phụng và nhạc sĩ Hoàng Trọng. Nhắc đến Hoàng Trọng thì phải nói tới điệu Tango. Trước Hoàng Trọng, Tango không thông dụng ở Việt Nam. Không thông dụng bởi vì không có bài hát hay, nên ít người hát và cũng từ đó không phổ biến tổng quát. Hoàng Trọng chính là nhạc sĩ đưa điệu Tango vào nhạc Việt, ngay bản đầu tiên viết điệu Tango là \"Khúc Chia Ly\" do ông viết nhạc và Nguyễn Túc viết lời năm 1948 được phổ biến là một khởi đầu cho liên tục nhiều ca khúc khác để được
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 147VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIgiới yêu nhạc gọi ông là Ông Hoàng Tango của Việt Nam. Tôi gặp lại ông ở Hoa Kỳ khoảng năm 1996 tại một địa điểm kỳ thú ở vùng Hoa Thịnh Đốn, đó là tư gia nhạc sĩ Nguyễn Túc, một người bạn thân của ông.Nhạc sĩ Nguyễn Túc sinh năm 1923 tại Hà Nội, dáng người thấp và nụ cười luôn nở nhẹ trên môi. Ông viết khá nhiều ca khúc nhưng lại rất ít phổ biến, ông nổi tiếng nhờ chơi nhiều loại nhạc cụ và rất am tường về hòa âm. Những bạn thời trẻ sinh hoạt âm nhạc cùng nhóm với ông như Hoàng Trọng, Nguyễn Cầu, Đan Thọ, Văn Phụng, Nhật Bằng, Tạ Toàn, Thanh Hùng... mà sau này khi cùng định cư quanh vùng Hoa Thịnh Đốn đã thường xuyên có mặt ở nhà ông vào buổi sáng ngày thứ Năm hàng tuần trong cái sinh hoạt gọi là \"Câu lạc bộ ngày thứ Năm\" (Club du Jeudi) do Nguyễn Túc thành lập.Nhà riêng của Nguyễn Túc thực ra chỉ là một căn apartment nhỏ nằm ở Arlington. Ông cư ngụ ở đó năm 1975 cho đến khi từ trần. Ngay trong khoảng thời gian đầu vừa định cư tại Mỹ, món ăn mọi người nhớ đến nhiều là Phở. Lúc bấy giờ, vùng Hoa Thịnh Đốn không có một tiệm phở nào, và công thức nấu được một nồi phở còn có vẻ bí truyền, hơn vậy, gia vị cho phở từ rau húng quế, ngò gai, giá sống cho đến nước mắm còn là một cái gì đó khó kiếm. Nguyễn Túc biết nấu phở và biết chỗ mua được các gia vị cần thiết, mới đầu do lòng yêu phở một cách đặc biệt ông đã tìm kiếm và nấu thành công nồi phở cho gia đình, kế tới là bằng hữu của ông... rồi lan rộng ra tới những người yêu phở. Phở ông nấu và rất tự nhiên đưa ra cho những người có mặt, tới trước ăn trước, tới sau ăn sau. Nhưng không phải ai cũng đến đó ăn được, vì ông không tính tiền, cho nên phải là dân liên quan tới văn nghệ, thơ ca, nhạc họa, thì mới được vào nhà. Số người tới ăn có khi lên tới ba chục người, và ai cũng kín đáo để lại trên cái bàn nhỏ gần bếp một ít tiền để cho nồi phở tuần sau. Ngoài khả năng âm nhạc, Nguyễn Túc còn hai đam mê nữa cũng rất dễ thương là nhiếp ảnh và lưu giữ bài đăng báo. Nhiếp ảnh là ông thường xuyên tham dự các sinh hoạt cộng đồng, một mình một máy ảnh ông đi từ trước ra sau, lên sân khấu, vào hậu trường, đi vòng các bàn tiệc và đưa máy lên nhắm vào một khuôn mặt nào bất kỳ, một hoạt động nào bất kỳ mà ông
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 148VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIthích và chụp. Nên nhớ là thời điểm từ 1975 đến 1995 lúc đó chưa có máy ảnh digital, chưa có Iphone, Ipad nên máy chụp hình bằng phim và phải đi rửa, thế rồi một sinh hoạt sau, ông gặp lại những người ông chụp, thoải mái đưa ảnh. Người nhận được ảnh cũng có thể thoải mái cám ơn rồi bỏ đi, nhưng những người biết ông, đều hiểu rằng phim phải mua, mà rửa ảnh cũng phải trả tiền nên bao giờ cũng gửi lại ông một chút. Ông cũng không khách sáo, nhưng chỉ nhận đúng con số ông cho là hợp lý: 2 đồng cho mỗi tấm ảnh, tấm nào không lấy, không tính tiền.Cái đam mê lưu trữ bài đăng báo còn cầu kỳ hơn. Ông sưu tầm báo chí tiếng Việt, tiếng Pháp, tiếng Anh, trong đó có bài viết nào giá trị về văn hóa hoặc ông yêu thích, ông cắt ra, và dán vào cuốn sổ lớn kích thước cỡ ngang 40 cm, cao 60 cm, dày cả tấc... Khi tôi tới chơi vào khoảng năm 1996, thì trong nhà ông đã có khoảng mười mấy cuốn như vậy. Những người thường tới chơi đó vào ngày thứ Năm, ăn phở xong ít ai về liền, mà là trò chuyện tới chiều... Có khi ngồi lại ăn thêm một tô nữa buổi chiều. Những người quen mặt ở đó như nhạc sĩ Văn Phụng, nhạc sĩ Hoàng Trọng, nhạc sĩ Nhật Bằng, thi sĩ Vương Đức Lệ, thi sĩ Hoàng Song Liêm, người nào cũng ở lứa tuổi ngót nghét 80, vào buổi trưa, ngồi yên lặng nghe các đại thụ của thơ ca và âm nhạc trò chuyện nhắc nhớ nhau một thủa Saigon xưa thật thú vị vô cùng. Ở đây không ai giới thiệu ai với ai, ai biết ai thì ghé tới gần trò chuyện thôi. Có lần tôi bước vào, và ngồi ngay cái bàn sát góc, cạnh một ông cụ rất quen mặt. Tôi ngần ngừ một chút rồi nhớ liền, cũng đã mấy mươi năm không gặp, ngày xưa ông cụ gầy hơn, người thanh mảnh nhưng nhanh nhẹn, mái tóc bềnh bồng đi chiếc xe Lambretta ở gần xóm với tôi, nay lớn tuổi, nhưng đôi mắt vẫn rất linh động. Tôi thưa có phải bác Hoàng Trọng không? Ông cụ gật đầu đưa mắt nhìn tôi khá lâu rồi nói thấy cậu quen quen mà chưa nhớ ra.- Cháu ở gần nhà, ngày xưa có chạy qua chơi với Hoàng Cung Fa...Mặt ông cụ sáng lên à... Xóm Lan Chi...- Dạ không phải, ngày xưa ở khu gần chợ Nancy đường Cộng Hòa...
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 149VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIÔng cụ bật cười, cậu còn trẻ, nên không biết đấy thôi, khu đó gọi là xóm Lan Chi, cái tên của Nguyễn Bính đặt đấy.Hoàng Trọng là một tên tuổi lớn trong nền âm nhạc Việt Nam. Những ca khúc Tango của ông như Dừng bước giang hồ, Hai phương trời cách biệt, hoặc Tiễn bước sang ngang là những ca khúc in dấu vết vào tâm khảm người nghe từ nửa thế kỷ trước, mà tôi là một người yêu thích và ngưỡng mộ từ thời trai trẻ. Dịp này nghe Hoàng Trọng kể về một giai thoại đẹp của ca khúc Tiễn Bước Sang Ngang. Hoàng Trọng kể rằng: Một hôm đang ngồi ăn ở một nơi gần chợ Đà Lạt thì gặp một cô bé xinh xinh ngồi ăn với gia đình ở một bàn gần chỗ tôi ngồi. Cô ngó tôi hoài và sau đó không biết đã bàn gì với ông bố và cô đã từ từ sang bàn tôi và lễ phép hỏi có phải tôi là nhạc sĩ Hoàng Trọng ở Đài Phát Thanh không? Tôi gật đầu: \"Vâng\". Nàng bèn nói: \"Ba em mời nhạc sĩ sang cùng bàn để nói chuyện cho vui, vì thấy nhạc sĩ đi có một mình và sao buồn thế!\". Tôi đã sang bàn gia đình nàng và sau đó được biết ông thân sinh ra nàng là một nhà trí thức lớn và cũng là một chính trị gia nổi tiếng của Saigon! Ông có ý muốn mời tôi khi nào về Saigon thỉnh thoảng ghé thăm ông và nếu có thể được, dạy con ông hát và đàn guitar. Tôi cũng nhận lời ông trước mặt người đẹp nhưng sau khi về Saigon tôi bận liên miên. Vài ba tháng sau tôi mới đến thăm ông và mong gặp lại nàng sau nhiều giấc mơ về nàng. Lúc đó, tôi mới biết nàng sắp thành hôn với một người bạn đồng nghiệp của tôi... Thật là vỡ mộng! Và chuyện này tôi cũng chỉ nói lại với bạn Hồ Đình Phương, người viết lời cho bản nhạc Nhớ Về Đà Lạt của tôi. Và sau đó, bản nhạc Ngỡ Ngàng và Tiễn Bước Sang Ngang cũng được thành hình và kỷ niệm cho đến bây giờ...\"Trở lại với khu tứ giác xóm Nancy, nơi đây ngày xưa có một cái rạch nhỏ chảy từ kênh Tàu Hủ chạy vào, gọi là rạch Bà Đô.Ca dao còn ghi lại:Kể từ Rạch Sỏi trở vô,Xóm Lá là chợ, thị Đô là cầu.
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ I - NĂM 2026 150VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠICầu Bà Đô nằm trên đường Hàm Tử, ngay khoảng ngã ba đường Cộng Hòa và Hàm Tử, bên dưới là con rạch chảy yếu ớt quanh co giữa xóm nhỏ nghèo ra phía đường Trần Hưng Đạo... Nhưng khi tôi lớn lên, khoảng năm 1970 thì cái rạch đã chỉ còn nhỏ như một con mương nước thải, dân cư chung quanh đã lấp dần từng khúc rồi mất hẳn.Thời thơ ấu của tôi trong con hẻm này và những con đường rợp bóng cây Trần Bình Trọng, Trần Hưng Đạo, Nguyễn Biểu. Khu Cầu Kho dọc theo bờ sông là những căn nhà cổ lâu đời, theo lịch sử ghi nhận thì tên Cầu Kho là do ngày xưa, thời mới mở đất phương nam, dân cư thưa thớt, triều đình nhà Nguyễn mới lập chín nhà kho để thu thuế suốt từ Gia Định, Mỹ Tho cho đến Biên Hòa.Cầu Kho là tên gọi của khu vực có Kho Quản Thảo là kho được lập đầu tiên trong loạt 9 kho thu thuế. Dân cư cũng từ đó tụ tập cư trú gần bên. Tác giả Lục Vân Tiên là cụ đồ Nguyễn Đình Chiểu chào đời năm 1822 tại làng Tân Khánh, phủ Tân Bình, huyện Bình Dương, tỉnh Gia Định đã được các nhà nghiên cứu đời sau xác định chính là khu vực Cầu Kho hiện nay. Tác giả TS Hồ Trường có viết một bài trên báo Tuổi Trẻ kể lại: \"Khu vực Cầu Kho có gia đình họ Võ hứa gả con gái là Võ Phi Loan cho Nguyễn Đình Chiểu, nhưng sau không gả vì Nguyễn Đình Chiểu bị mù lòa sau khi hay tin mẹ mất. Hồi làm ở Nhà truyền thống quận 1 những năm 1986-1987, đi thực địa khu vực Cầu Kho, chúng tôi ghé một con hẻm lớn ở đường Trần Đình Xu – con đường trung tâm của phường Cầu Kho hiện nay (thuộc Q1, TP.HCM), bà con tại chỗ chỉ chúng tôi vô một căn nhà xưa, cất theo lối năm gian, hai chái, mái lợp ngói âm dương rêu phong, trong nhà còn nhiều đồ đạc cổ xưa.Người giữ nhà lúc đó chỉ là người làm còn chủ nhà thuộc dòng họ Võ đã định cư nước ngoài. Người giữ nhà cho biết đó đúng là căn nhà xưa kia từng kết thông gia với cha mẹ của nhà thơ Nguyễn Đình Chiểu, nhưng sau đã từ hôn.\"Cũng trong khu Nancy, phía bên Chợ Quán, còn lưu lại hai di tích lịch sử đáng nhớ, thứ nhất là nhà thờ Chợ Quán, ngôi nhà thờ đầu tiên được xây dựng ở vùng Chợ Lớn. Nhà thờ Đức Bà xây dựng năm 1877, nhà thờ Chợ Quán xây dựng sau đó 10 năm, năm 1887. Cũng là