คุณคา่ ดา้ นเนอ้ื หา
ราชาธริ าช ตอน สมิงพระรามอาสา แฝงไปด้วยเนือ้ หาสาระ
ท่ีมีประโยชน์ต่อคนอ่าน โดยให้ความรู้ แนวความคิด และความ
เช่อื ของสังคมหลายประการ
๑. ความเชื่อดา้ นโหราศาสตร์
ความเช่ือด้านโหราศาสตร์ คือ ศาสตร์ท่ีเก่ียวข้องกับการทานายอนาคต
หรือโชคชะตาของมนุษย์ โดยอาศัยตาแหน่งของดวงดาว เช่น ตอนพระเจ้า
มณเฑียรทองวิตกกังวลในการหาผู้อาสาไปรบกับกามะนี จึงได้ให้โหรมาทานาย
ชะตาของบา้ นเมอื ง
...เสนาพฤฒามาตย์ผู้ใหญ่ผู้น้อยทแกล้วทหารทั้งปวงกม็ ิอาจรับอาสาได้
พระเจ้ามณเฑียรทองก็ทรงพระวิตกเป็นทุกข์พระทัยนัก จึงให้หาโหรมา
คานวณพระชันษาแลชะตาเมืองดู โหรก็คานวณฎีกาดูทูลถวายว่าพระชันษา
แลชะตาเมืองยงั ดีอยหู่ าเสียไม่ นานไปจะไดล้ าภอนั ประเสรฐิ อกี ...
๒. การรักษาสัจจะ
สัจจะ คือ คาพูดท่ีเป็นจริง โดยปฏิบัติตามที่ได้พูดไว้ต้ังแต่ต้น ไม่มีการ
เปล่ียนแปลง เช่น การรักษาคาพูดของพระเจ้ากรุงต้าฉิง เมื่อกามะนีแพ้ ก็ยกทัพ
กลบั ไปโดยไม่ทาอนั ตรายแก่ผู้ใดตามท่ีไดพ้ ูดไว้
...พระเจ้ากรุงจีนได้ฟังก็ตรัสห้ามนายทัพนายกองทแกล้ว
ทหารท้ังปวงว่าเราเป็นกษัตริย์ผู้ใหญ่อันประเสริฐ ได้ให้คาม่ัน
สัญญาไว้แก่เขาแล้ว จะกลับคาไปดังน้ันหาควรไม่ พม่าท้ังปวง
จะชวนกันดหู ม่ินไดว้ า่ จนี พูดมิจริง เรารักสัตย์ยิ่งกวา่ ทรัพย์...
๓. การปนู บาเหนจ็ รางวลั ให้แกผ่ ูท้ าคุณประโยชน์
การปูนบาเหน็จรางวัล คือ การให้รางวัลตอบแทน เพื่อสร้างกาลังใจ
และผูกใจคน ดังตอนที่พระเจ้ามณเฑียรทองให้เหตุผลต่อสมิงพระราม เมื่อรู้
ว่าสมิงพระรามจะไมร่ บั บาเหนจ็ จากการอาสารบ
...อนึ่งเราเกรงคนทั้งปวงจะครหานินทาได้ ท่านรับอาสากู้
พระนครไว้มีความชอบเป็นอันมาก มิได้รับบาเหน็จรางวัลสิ่งใด
นานไปเบื้องหน้าถ้าบ้านเมืองเกิดจลาจลหรือข้าศึกมาย่ายีเหลือ
กาลัง ก็จะไมม่ ผี ู้ใดรบั อาสาอกี แล้ว...
๔. การแตง่ กายและการใชอ้ าวุธ
เห็นถึงการแต่งกายและการใช้อาวุธในการรบของกามะนีฝ่ายจีน
และสมงิ พระรามฝ่ายมอญ
จีน
...ฝ่ายกามะนีก็แต่งตัวใส่เส้ือหุ้มเกราะ แล้วด้วยทองเป็นอันงาม คาดสายรัด
เอวประดบั หยกเหน็บกระบีข่ ้นึ ขี่มา้ ราทวนออกมา ณ ทอ้ งสนาม
๔. การแต่งกายและการใชอ้ าวธุ
มอญ
ฝ่ายสมิงพระรามก็แต่งตัวใส่เสื้อสีชมพูขลิบทองจีบเอว โพกผ้าชมพูขลิบแล้ว
ไปด้วยทอง ใส่กาไลต้นแขนปลายแขน แหวนสอดก้อยแล้วไปด้วยเนาวรัตน์ แต่ล้วน
ทองเป็นอันงาม แล้วสอดดาบสะพายแล่งข้ึนม้า ฟ้อนราเป็นเพลงทวนออกมายังท้อง
สนาม
๕. ธรรมเนยี มการส่งพระราชสาสน์ และเครื่องราชบรรณาการ
เห็นได้จากตอนท่ีพระเจ้ากรุงต้าฉิงยกทัพเดินทางมาถึงกรุงองั วะ แล้วมี
การสง่ พระราชสาส์นและเคร่อื งราชบรรณาการถวายใหพ้ ระเจา้ ฝร่ังมงั ฆ้อง
...คร้ันพระเจ้ากรุงจีนให้ตั้งค่ายมั่นลงแล้ว ก็ให้แต่งพระราชสาส์น
ฉบับหนึ่ง แล้วให้จัดแพรลายมังกรร้อยม้วน แพรลายทองร้อยม้วน กับ
เครื่องยศประดับหยกอย่างกษัตริย์สารับหน่ึง ให้ขุนนางในตาแหน่งฝ่าย
พลเรือน ช่ือโจเปียวพูดภาษาพม่าได้ กับไพร่พอสมควร เชิญพระราช
สาส์นกับเครื่องราชบรรณาการเข้ามาถวายพระเจา้ ฝร่ังมงั ฆอ้ ง...
๕. ธรรมเนียมการสง่ พระราชสาส์นและเคร่ืองราชบรรณาการ
ตอนที่พระเจ้าฝรั่งมังฆ้องตอบรับและส่งพระราชสาส์น
และเครือ่ งราชบรรณาการกลับใหพ้ ระเจา้ กรงุ ต้าฉงิ
...แล้วให้แต่งพระราชสาส์นตอบฉบับหน่ึง ให้จัดเครื่อง
ราชบรรณาการ ผ้าสักหลาดยี่สิบพับ นอระมาดห้าสิบยอด
น้าดอกไมเ้ ทศสามสิบเต้า ช้างพลายผูกเครื่องทองช้างหนึ่ง มอบ
ให้โจเปียวผจู้ าทูลพระราชสาส์นนากลับไปถวายพระเจ้ากรงุ จีน
เกม
“พิชิตคุณค่า ราชาธริ าช”
“ท่านรับอาสากู้พระนครไว้ มีความชอบเป็น
อันมาก มิได้บาเหน็จรางวัลส่ิงใด นานไปเบ้ือง
หน้าถ้าบ้านเมืองเกิดจลาจลหรือข้าศึกมาย่ายี
เหลือกาลัง ก็จะไม่มีผ้ใู ดรับอาสาอีกแล้ว”
ด้านเนอ้ื หา
“พระเจ้ากรุงจีนยกมาครั้งนั้น อุปมาดังฝนตก
ห่าใหญ่ ตกลงน้านองท่วมป่าไหลเช่ียวมาเม่ือ
วสันตฤดนู น้ั ”
ด้านวรรณศิลป์
“สมิงพระรามได้ฟังดังนั้น ก็คิดว่า
กรุงอังวะน้ีเป็นต้นทาง อุปมาดังด่านหน้า
กรุงหงสาวดี”
ด้านวรรณศลิ ป์
“แล้วให้แต่งพระราชสาส์นตอบฉบับหน่ึง
ใหจ้ ัดเครอ่ื งราชบรรณาการ ผา้ สกั หลาดยส่ี ิบพับ
นอระมาดห้าสิบยอด น้าดอกไม้เทศสามสิบเต้า
ชา้ งพลายผกู เคร่ืองทองช้างหนึง่ มอบให้โจเปยี ว
นากลบั ไปถวายพระเจา้ กรงุ จนี ”
ดา้ นเน้อื หา
“ทอดพระเนตรเห็นทหารเอกท้ังสองราเยื้อง
กรายตามขบวนเพลงทวนดูท่วงทีรับรองว่องไวนัก
งามเป็นอัศจรรย์ด้วยกันท้ังสองฝ่าย เปรียบประดุจ
ไดเ้ ห็นเทพยดาและพิทยาธรอนั ราณรงคป์ ระลองกนั
ในสนาม”
ด้านวรรณศลิ ป์
ข้อคิดทไ่ี ด้จากเรอ่ื ง
๑. ปญั ญายอ่ มนาไปสคู่ วามสาเร็จ
๒. ตอ้ งรกั ษาคาพดู ของตนเอง
๓. ควรคิดก่อนพดู เพราะหากพล้งั ปากออกมาแลว้
จะไมส่ ามารถย้อนกลบั ไปแก้ไขสงิ่ ใดได้
๔. ความประมาทเป็นหนทางสคู่ วามตาย
ภาระงาน
แผนภาพความคิด เรื่อง “รอบรรู้ าชาธิราช”
คาช้ีแจง ให้นักเรียนสรุปความรู้จากเรื่องราชาธิราช
ตอน สมิงพระรามอาสา ในรูปแบบแผนภาพความคิด
โดยทาลงในกระดาษ A4 พร้อมระบายสีตกแต่งให้
สวยงาม
แบบทดสอบหลังเรยี น
หน่วยท่ี ๕ ลา้ คา่ วรรณกรรม