วิชากระบวนการจัดทำบัญชี

36
























































































Soy’l

37























































































Soy’l

38

























































































Soy’l

39




























































































Soy’l

40




























































































Soy’l

41


























































































Soy’l

42





























































































Soy’l

43



























































































Soy’l

44



























































































Soy’l

45



แบบฝึกหัด หรือ ใบงาน

ใบงานที่ 1 จงตอบค าถามต่อไปนี้ให้ถูกต้อง
1. เอกสารประกอบการบันทึกบัญชี หมายถึง

2. ประเภทของเอกสารภายนอก ได้แก ่

3. ประเภทของเอกสารภายใน ได้แก ่
4. ในระบบจัดซื้อมีเอกสาร ดังนี้

5. ในระบบการขายมีเอกสาร ดังนี้
6. แบบที่ใช้ในการน าส่งภาษีมูลค่าเพิ่ม คือ

7. แบบที่ใช้ในการน าส่งภาษีเงินได้หัก ณ ที่จ่าย คือ

8. วันที่น าส่งภาษีมูลค่าเพิ่ม คือ
9. รายการที่ต้องมีในกรณีที่เป็นเอกสารเพอเป็นหลักฐานในการรับเงิน คือ
ื่
10. รายการที่ต้องมีในกรณีที่เป็นเอกสารเพอใช้ประกอบการบันทึกบัญชีทุกประเภท คือ
ื่


ใบงานที่ 2 ต่อไปนีเป็นรายการซื้อของเดือนมกราคม 25*1 ของบริษัท พารวย จ ากัด ส านักงานใหญ่ ตั้งอยู่

เลขที่ 43 ซอยกาญจนาภิเษก แขวงหลักสอง เขตบางแค กรุงเทพฯ 10160 เลขประจ าตัวผู้เสียภาษีอากร
1234567890456

ม.ค. 1 ซื้อสินค้าเป็ฯเงินเชื่อจากบริษัท วรรณภา จ ากัด ราคา 45000 บาท ภาษีมูลค่าเพม 7% ได้รับ
ิ่
เอกสารใบก ากบสินค้า/ใบก ากับภาษีเลขที่ 0315
ั
้
้
ิ่
2 จ่ายช าระหนี้ค่าไฟฟาให้การไฟฟาส่วนภูมิภาคจ านวน 4280 บาท รวมภาษีมูลค่าเพม 7% ได้รับ
ใบเสร็จรับเงิน/ใบก ากับภาษีเลขที่ 02567
ิ่
3 จ่ายค่ารับรองลูกค้าจ านวน 2140 รวมภาษีมูลค่าเพม 7% ได้รับเอกสารใบเสร็จรับเงิน/ใบก ากับ
ภาษีเลขที่ 7459

5 จ่ายค่าโฆษณาเป็นเงินสดจ านวน 10000 บาท ภาษีมูลค่าเพม 7% หักภาษีเงินได้ ณ ที่จ่าย 2%
ิ่
ได้รับเอกสารใบเสร็จรับเงิน/ใบก ากับภาษีเลขที่ 23/45

16 ซื้อสินค้าเป็นเงินสดจากบริษัท วนิดา จ ากัด ราคา 36500 บาท ภาษีมูลค่าเพม 7% ได้รับ
ิ่
ใบเสร็จรับเงิน/ใบก ากับภาษี/ใบก ากับสินค้าเลขที่ 015

ิ่
20 ส่งคืนสินค้าให้บริษัท วรรณภา จ ากัด จ านวน 2500 บาท ภาษีมูลค่าเพม 7% ได้รับเอกสารเลขที่
10015
27 จ่ายช าระหนี้บริษัท วรรณภา จ ากัด เป็นเงินสดเต็มจ านวน ได้รับเอกสาร ใบเสร็จรับเงินเลขที่ 258

ให้ท า : รายงานภาษีซื้อ











Soy’l

46



ใบงานที่ 3 ต่อไปนีเป็นรายการขายของเดือนมกราคม 25*1 ของบริษัท พารวย จ ากัด ส านักงานใหญ่ ตั้งอยู่

เลขที่ 43 ซอยกาญจนาภิเษก แขวงหลักสอง เขตบางแค กรุงเทพฯ 10160 เลขประจ าตัวผู้เสียภาษีอากร
1234567890456

ิ่
ั
ม.ค. 2 ขายสินค้าเป็นเงินเชื่อให้บริษัท พฒนา จ ากัด จ านวน 125000 บาท ภาษีมูลค่าเพม 7% ใบก ากับ
สินค้า/ใบก ากับภาษีเลขที่ 01422
3 ขายสินค้าเป็นเงินสดให้บริษัท บุญส่ง จ ากัด 85000 บาท ภาษีมูลค่าเพม 7% ใบเสร็จรับเงิน/
ิ่
ใบก ากับสินค้า/ใบก ากับภาษีเลขที่ 07532
ิ่
15 รับรายได้ค่าซ่อมเป็นเงินสดจากบริษัท สิทธิโชค จ ากัด 15000 บาท ภาษีมูลค่าเพม 7% หักภาษี
เงินได้ ณ ที่จ่าย 3% ใบเสร็จรับเงิน/ใบแจ้งหนี้/ใบก ากับภาษีเลขที่ 07533

19 รับคืนสินค้าจากบริษัท พัฒนา จ ากัด 5500 บาท ภาษีมูลค่าเพิ่ม 7% เอกสารเลขที่ 0023
26 รับช าระหนี้จากบริษัท พัฒนา จ ากัด เป็นเงินสดเต็มจ านวน ใบเสร็จรับเงินเลขที่ 07534

ให้ท า : รายงานภาษีขาย






































Soy’l

47



บทสรุป

ื่
เอกสารการลงบัญชีป็นบันทึก หนังสือ หรือเอกสารใด ๆ ที่จัดท าขึ้น เพอใช้เป็นหลักฐานในการลง
รายการในบัญชี ซึ่งแยกได้เป็น 3 ประเภท คือ

1.เอกสารที่จัดท าขึ้นโดยบุคคลภายนอก

2.เอกสารที่จัดท าขึ้นโดยกิจการ เพื่อออกให้บุคคลภายนอก
3.เอกสารที่จัดท าขึ้นโดยกิจการ เพื่อใช้ในกิจการ

การลงรายการในบัญชีต้องใช้เอกสารล าดับที่ 1 หรือ 2 แล้วแต่กรณี เว้นแต่ไม่มีเอกสารดังกล่าว จึงให้ใช้
เอกสารล าดับถัดไป ทั้งนี้เนื่องจากเอกสารตาม 1 หรือ 2 มีความเชื่อถือได้สูงกว่า เพราะมีผู้เกี่ยวข้องมากกว่า

หนึ่งฝ่าย เอกสารประกอบการลงบัญชีทุกประเภทต้องมีรายการดังต่อไปนี้

1.ชื่อหรือชื่อที่ใช้ในการประกอบธุรกิจของผู้จัดท าเอกสาร
2.ชื่อเอกสาร

3.เลขที่ของเอกสาร และเล่มที่ (ถ้ามี)
4.วัน เดือน ปี ที่ออก เอกสาร

5.จ านวนเงินรวม

เอกสารประกอบการลงบัญชีที่จัดท าขึ้นโดยผู้มีหน้าที่จัดท าบัญชีเพื่อออกให้บุคคลภายนอกต้องมีส าเนา
เก็บไว้ที่กิจการอย่างน้อย 1 ฉบับ

















































Soy’l

48



บทที่ 4 การจัดท าการบัญชีกิจการประเภทต่างๆ


สาระส าคัญ

บัญชีของกิจการแตละประเภทสามารถแบงตามลักษณะการประกอบการได 2 ประเภท คือ

1. กิจการบริการ
2. กิจการจ าหนายสินคา

2.1 กิจการซื้อ-ขาย สินคา
2.2 กิจการอุตสาหกรรม

การจัดท าบัญชีของกิจการประเภทตางๆ ในปจจุบันมีความสัมพนธและเกี่ยวของกับระบบ
ั
ิ่
ภาษีมูลคาเพม เนื่องจากกรมสรรพากรไดน ามาใชในการจัดเก็บภาษีแทนภาษีการคา ตั้งแตวันที่ 1
มกราคม 2535 ระบบภาษีมูลคาเพิ่มเปนระบบที่ชัดเจน เปนธรรมกับผูผลิตและผูบริโภคชวยสนับสนุน

การแขงขัน เพื่อ การสงออกระดับโลก
เนื้อหา

เมื่อเริ่มต้นประกอบธุรกิจ ผู้จัดท าบัญชีต้องเตรียมการในเรื่องการจัดท าบัญชีและเอกสาร

ประกอบการลงบัญชีที่ใช้ด าเนินงานตามกระบวนการปฏบัติงานทางการบัญชีของกิจการแต่ละ
ประเภท ซึ่งสามารถแบ่งตามลักษณะการประกอบการได้ 3 ประเภท คือ กิจการบริการ กิจการซื้อ-

ขายสินค้าและกิจการอุตสาหกรรม

การท าบัญชีของกิจการประเภทต่าง ๆ ในปัจจุบันมีความสัมพันธ์และเกี่ยวข้องกับระบบ
ภาษีมูลค่าเพิ่ม เนื่องจากรมสรรพากรได้น ามาใช้ในการจัดเก็บภาษีการค้า ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม

ิ่
2535 ระบบภาษีมูลค่าเพมป็นระบบที่ชัดเจน เป็นธรรมกับผู้ผลิตและผู้บริโภคท าให้ต้นทุนสินค้าที่ขาย
มีราคาไม่สูง ช่วยสนับสนุนการแข่งขันเพื่อการส่งออกในระดับโลก



ู
1. การบัญชีในระบบภาษีมลค่าเพิ่ม
ในหน่วยนี้จะกล่าวถึงภาษีมูลค่าเพมที่เกี่ยวข้องกับการจัดท าบัญชีของกิจการบริการ กิจการซื้อ-ขายสินค้า
ิ่
และกิจกรรมอุตสาหกรรม การจัดท าเอกสารประกอบการลงบัญชี การจัดท ารายงานภาษีซื้อ ภาษีขาย รายงาน
สินค้าและวัตถุดิบ การปรับปรุงและปิดบัญชีภาษีมูลค่าเพิ่ม

1.1 ความหมายของภาษีมูลค่าเพิ่ม

ภาษีมูลค่าเพิ่ม (Vat) เป็นภาษีอากรประเมินที่จัดเก็บจากมูลค่าสินค้าหรือบริการที่เพิ่มขึ้นในแต่ละขั้นตอนของ
ิ่
ื่
การผลิต มูลค่าที่เพมเป็นผลต่างระหว่างราคาขายสินค้าหรือบริการกับราคาสินค้าหรือบริการที่ซื้อมาเพอการ
ผลิต หรือจ าหน่าย

ึ
ภาษีขาย คือภาษีมูลค่าเพมที่ผู้ประกอบการจดทะเบียนได้เรียกเก็บ หรือพงเรียกเก็บจากผู้ซื้อสินค้าหรือ
ิ่
บริการ






Soy’l

49



ื่
ิ่
ภาษีซื้อ คือภาษีมูลค่าเพมที่ผู้ประกอบการจดทะเบียนถูกผู้ประกอบการจดทะเบียนอนเรียกเก็บ
เนื่องมาจากการซื้อสินค้าหรือบริการมาเพ่อใช้ในกิจการของตนเอง
ผู้ประกอบการจดทะเบียนมีหน้าที่ต้องออกใบก ากับภาษีให้กับผู้ซื้อทุกครั้งที่มีการขายสินค้าหรือให้บริการ

ิ่
และจะต้องแสดงจ านวนภาษีมูลค่าเพมแยกออกต่างหากจากมูลค่าสินค้าหรือบริการอย่างชัดเจน
ภาษีมูลค่าเพิ่มที่ต้องช าระ ค านวณได้ดังนี้


ภาษีมูลค่าเพิ่มที่ต้องช าระ = ภาษีขาย – ภาษีซื้อ
1.2 ผู้ที่มีหน้าที่เสียภาษีมูลค่าเพิ่ม

ตามประมวลรัษฎากรได้ก าหนดให้ผู้ประกอบการซึ่งได้แก่ ผู้ผลิต ผู้ค้าส่ง ผู้น าเข้า และผู้ส่งออกที่มีรายรับ

เกินกว่า 1.8 ล้านต่อปี ต้องจดทะเบียนเข้าสู่ระบบภาษีมูลค่าเพม ไม่ว่าจะประกอบธุรกิจในรูปแบบ บุคคล
ิ่
ธรรมดา คณะบุคคล ห้างหุ้นส่วน หรือนิติบุคคล

1.3 ผู้ได้รับยกเว้นภาษีมูลค่าเพิ่ม
ผู้ประกอบการที่อยู่นอกระบบภาษีมูลค่าเพม เมื่อขายสินค้าหรือบริการไม่ต้องยื่นแบบแสดงรายการเสีย
ิ่
ิ่
ภาษีมูลค่าเพม แต่ในการซื้อสินค้าหรือวัตถุดิบรวมทั้งสินค้าทุนที่น ามาใช้ในการประกอบการต้องช าระ
ิ่
ื่
ภาษีมูลค่าเพมเมื่อซื้อสินค้าหรือบริการจากผู้ประกอบการการจดทะเบียนอน โดยไม่มีสิทธิ์ที่จะได้รับคืน
ภาษีมูลค่าเพมแต่สามารถน ามาเป็นรายจ่ายในการค านวณก าไรสุทธิเพอเสียภาษีเงินได้เช่นเดียวกับราจ่ายใน
ิ่
ื่
การประกอบกิจการตามปกติ
ผู้ประกอบการที่ได้รับการยกเว้นภาษีมูลค่าเพิ่มมีดังนี้
- กิจการมีรายรับไม่เกิน 1,800,000 บาท ต่อ

ปี
- กิจการที่เสียภาษีธุรกิจ

เฉพาะ


- การขายพืชผลทาง

การเกษตร


- การขายสัตว์ไม่ว่าจะมีชีวิตหรือไม่ม ี

ชีวิต
- การขายสินค้าที่เกี่ยวเนื่องกับ

การเกษตร

- การขายหนังสือพิมพ หนังสือ นิตยสาร ต ารา
์
เรียน







Soy’l

50



- การให้บริการห้องสมุด พิพิธภัณฑ์ สวน

สัตว์
- การให้บริการตามสัญญาจ้าง

แรงงาน

- การให้บริการจัดแข่งขันกีฬา
สมัครเล่น

- การให้บริการขนส่งใน
ราชอาณาจักร

- การให้บริการเช่า

อสังหาริมทรัพย์


- การให้บริการขนส่งระหว่างประเทศซึ่งไม่ใช่ขนส่งโดยอากาศยานหรือเรือเดิน
ทะเล

- การให้บริการวิจัยหรือการให้บริการทาง

วิชาการ
- การให้บริการรักษาพยาบาลของราชการและ

เอกชน

- การประกอบวิชาชีพ
อิสระ


- การให้บริการศิลปะและ

วัฒนธรรม

- การขายสินค้าและบริการของกระทรวง ทบวง
กรม

ื่
- การขายสินค้าและบริการเพอประโยชน์ทาง
ศาสนา

- การให้บริการทางราชการส่วนท้องถิ่นแต่ไม่รวมถึงการบริการทางพาณิชย์

ึ
- การให้บริการการศกษาของราชการและ
เอกชน

- การให้บริการของนักแสดง

สาธารณะ
- การขายสลากกินแบ่งรัฐบาล สลากออมสินของรัฐบาล และสลากบ ารุงสภากาชาด

ไทย




Soy’l

51



- การขายยาสูบที่ผลิตโดยผู้ประกอบอุตสาหกรรมยาสูบที่เป็นองค์การของ

รัฐ
- การขายแสตมป์ไปรษณีย์ อากรแสตมป์ แสตมป์ของรัฐ เฉพาะที่ไม่เกินมูลค่าที่ตรา

ไว้

- การบริจาคให้แก่ สถานพยาบาล สถานศึกษาราชการ สาธารณ
กุศล

- การขายสินค้าและบริการของกองทุนรวม
อสังหาริมทรัพย์

- สินค้าจากต่างประเทศที่น าเข้าในเขตอุตสาหกรรม

ส่งออก
ั
ิ
- สินค้าที่จ าแนกประเภทไว้ในภาคว่าด้วยของที่ได้รับยกเว้นอากรตามกฎหมายว่าด้วยพกัดอตรา
ศุลกากร
- สินค้าซึ่งน าเข้า และอยู่ในอารักขาของศุลกากร แล้วได้ส่งกลับออกไปต่างประเทศ โดยได้คือ อากรขา

เข้าตามกฎหมายว่าด้วยศุลกากร

1.4 ฐานภาษี
ฐานภาษี หมายถึง มูลค่าของสินค้าหรือบริการที่ผู้ประกอบการได้รับหรือพงได้รับ จากการขายสินค้าหรือ
ึ
บริการ แต่ไม่รวมส่วนลดการค้า ค่าชดเชยหรือเงินอดหนุนตามอธิบดีก าหนด โดยอนุมัติรัฐมนตรี ภาษีขาย
ุ
และค่าตอบแทนอนๆ ตามกฎหมายก าหนด ได้แก่มูลค่าสินค้าที่แถมพร้อมรายการขาย และมูลค่าสินค้าที่แจก
ื่
หรือรางวัลที่แจกผู้ซื้อในแต่ละวัน แต่มูลค่าต้องไม่เกินมูลค่าที่ขาย

1.5 อัตราภาษี
ั
ิ่
ผู้ประกอบการที่จดทะเบียนในระบบภาษีมูลค่าเพมของประเทศไทยปัจจุบันมี 2 อตรา
คือ

1.5.1 อัตราร้อยละ 7 ส าหรับผู้ประกอบการที่ขายสินค้าหรือให้บริการ และการน าเข้าที่มีรายรับเกินกว่า
ิ่
1.8 ล้านบาทต่อปี ผู้ประกอบการมีหน้าที่ต้องค านวณหาภาษีมูลค่าเพม ที่ต้องช าระหรือมีสิทธิ์ได้รับคืน การ
ค านวณภาษีที่ต้องช าระในแต่ละเดือน ค านวณจาก ภาษีขายหักด้วยภาษีซื้อ
ั
1.5.2 อัตราร้อยละ 0 ผู้ประกอบการที่ต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่มในอตราร้อยละ 0 มีดังนี้
1) การส่งออกสินค้าสินค้าที่มิใช่สินค้าที่ได้รับยกเว้น

ภาษีมูลค่าเพิ่ม
2) การให้บริการที่กระท าในราชอาณาจักร และได้ใช้บริการนั้นใน

ต่างประเทศ

3) การขนส่งระหว่างประเทศทางอากาศยานหรือเรือเดิน
ทะเล







Soy’l

52



4) การขายสินค้าหรือบริการให้กับส่วนราชการตามโครงการเงินกู้หรือเงินช่วยเหลือจาก

ต่างประเทศ
ิ
5) การขายสินค้าหรือบริการแก่องค์กรการสหประชาชาติ ทบวงการช านัญพเศษของสหประชาชาติ
สถานกงสุลใหญ่หรือสถานเอกอัครราชทูตตามหลักเกณฑ์ที่อธิบดีก าหนด

6) การขายสินค้าหรือบริการระหว่างคลังสินค้าทัณฑ์บน หรือระหว่างผู้ประกอบการกับ
ผู้ประกอบการเขตปลอดอากรหรือคลังสินค้าทัณฑ์บนกับผู้ประกอบการเขตปลอดอากร

1.6 ภาษีซื้อต้องห้าม หรือภาษีซื้อที่ไม่ให้หักในการค านวณภาษีมูลค่าเพิ่ม
ิ่
ภาษีซื้อตามมาตรา 82/5 และ 82/6 ห้ามบันทึกในการค านวณภาษีมูลค่าเพม ได้แก่ ภาษีซื้อที่ไม่เกี่ยวข้อง
้
โดยตรงกับการประกอบการ ไม่มีหลักฐานใบก ากับภาษี หรือมีขอความไม่ถูกต้องสมบูรณ์ในส่วนที่เป็น
สาระส าคัญ หรือออกโดยผู้ไม่มีสิทธิ์ออกใบก ากับภาษี
นอกจากนี้ยังได้แก่ การให้บริการการศึกษาของราชการและเอกชน นักแสดงสาธารณะ สินค้าน าเข้าในเขต

อุตสาหกรรมส่งออก สินค้าทได้รับการยกเว้นอารักขาของศุลกากร และได้ส่งกลับออกไปต่างประเทศ โดยได้
ี่
คืนอากรเข้าตามกฎหมายศุลกากร

ั
ภาษีซื้อต้องห้ามที่เกิดจากการจ่ายค่าใช้จ่าย เช่น ค่าอาหาร ค่ารับรอง ค่าที่พก การบันทึกบัญชีให้บันทึก
รวมภาษีซื้อเป็นค่าใช้จ่ายนั้น และน าไปค านวณก าไรขาดทุน


2.การบันทึกบัญชีภาษีมูลค่าเพิ่มกิจการต่างๆ
กิจการที่จะจดทะเบียนในระบบภาษีมูลค่าเพมจะมีบัญชีเพิ่มขึ้น 3 บัญชี คือบัญชีภาษีซื้อ บัญชีภาษีขาย
ิ่
และบัญชีลูกหนี้หรือเจ้าหนี้กรมสรรพากร การบันทึกบัญชีจะแตกต่างกันดังนี้


2.1 กิจการบริการ

ิ่
การบันทึกบัญชีภาษีมูลค่าเพม ส าหรับกิจการบริการ ความรับผิดชอบจะเกิดขึ้นเมื่อได้รับช าระบริการ และ
ออกใบกับก าภาษี จึงจะบันทึกภาษีขาย ถ้าผู้ให้บริการยังไม่ได้ช าระค่าบริการความรับผิดชอบในการเสียภาษี
ยังไม่เกิดขึ้น จึงยังไม่บันทึกภาษีขาย แต่จะบันทึกในบัญชีภาษีขายรอเรียกเก็บ

ผู้รับบริการได้รับใบแจ้งหนี้ แต่ยังไม่ช าระค่าบริการบันทึกบัญชีภาษีซื้อยังไม่ถึงก าหนดช าระเมื่อช าระ
ค่าบริการ และได้รับใบก ากับภาษีจึงบันทึกภาษีซื้อ บัญชีภาษีขายรอเรียกเก็บ บัญชีภาษีซื้อยังไม่ถึงก าหนด

ช าระ จะบันทึกปิดบัญชีเมื่อรับช าระหรือจ่ายช าระ หากผู้ใช้บริการยังไม่สามารถช าระเงินค่าบริการทั้งหมดจะ

ช าระเพยงบางส่วนก็จะบันทึกภาษีซื้อและภาษีขายตามสัดส่วนที่ได้รับหรือจ่ายช าระหนี้ โดยจะออกใบก ากับ
ี
ภาษีตามสัดส่วนที่รับช าระหนี้และจ่ายช าระหนี้ค่าบริการ

บัญชีภาษีขายรอเรียกเก็บ เป็นบัญชีภาษีขายที่ยังไม่เกิดขึ้นจริงเนื่องจากผู้ให้บริการยังไม่ได้รับช าระ
ค่าบริการ ควรรับผิดในภาษียังไม่เกิดแต่มีกิจกรรมทางการค้าเกิดขึ้นแล้ว ซึ่งเป็นไปตามเกณฑ์เงินสด ที่จะ

บันทึกรายได้หรือค่าใช้จ่ายต่อเมื่อได้รับเงินหรือจ่ายเงินไปจริงทั้งนี้โดยไมค านึงถงงวดเวลาที่เกี่ยวข้องของเงินที่
่
ึ
ได้รับมาหรือจ่ายไป บัญชีภาษีขายรอเรียกเก็บ เป็นบัญชีปรับการรายงานมูลค่าลูกหนี้การค้าในงบดุล ดังนั้น





Soy’l

53



จึงจัดอยู่ในหมวดสินทรัพย์ ส่วนบัญชีภาษีซื้อยังไม่ครบก าหนดช าระหรือภาษีซื้อที่ยังไม่เกิดขึ้นจริง ก็เป็นไปตาม

เกณฑ์เดียวกันแต่เป็นรายการทางด้านผู้รับบริการ และเป็นบัญชีปรับการรายงานมูลค่าของเจ้าหนี้ในงบดุล
ดังนั้นจึงอยู่ในหมวดหนี้สิน



2.2 กิจการซื้อ - ขายสินค้า
กิจการซื้อและขายสินค้ามีขั้นตอนการด าเนินงานที่ซับซ้อนกว่ากิจการบริการ เนื่องจากมีหน่วยงานเอกสาร

และเงื่อนไขที่เกี่ยวกับการซื้อขายสินค้าที่หลากหลาย ธุรกิจซื้อขายสินค้าไม่ได้ท าการผลิตสินค้า แต่ท าหน้าที่
คล้ายเป็นคนกลางที่ซื้อสินค้ามาและขายสินค้าไป ค่าใช้จ่ายที่ส าคัญของกิจการมี 2 ส่วน คือ ต้นทุนของสินค้าท ี่

ื่
ซื้อมาเพอขายและค่าใช้จ่ายในการด าเนินงาน การขายสินค้าจะขายในราคาที่สูงกว่าต้นทุนขาย
2.2.1 เงื่อนไขทางการค้าที่เกี่ยวข้องกับการซื้อสินค้าและขายสินค้า
1) ส่วนลดการค้า การขายสินค้าเป็นบัญชีในหมวดรายได้หลักการบัญชีมีวิธีการปฏิบัติเช่นเดียวกับ

ธุรกิจบริการ การขายมีทั้งการขายเงินสดและการขายเงินเชื่อ การขายเงินสดจะมีเงื่อนไขทางการค้าเรียกว่า
ส่วนลดการค้า

ส่วนลดการค้า หมายถึง ส่วนลดที่เกิดขึ้นจากการต่อรองราคาสินค้าระหว่างผู้ซื้อกับผู้ขายสินค้า

เพอให้ผู้ขายยอมลดราคาสินค้าจากที่ก าหนดไว้ในเอกสารใบแจ้งราคาส่วนลดการค้า ท าให้กิจการไม่ต้อง
ื่
ั
ิ่
เปลี่ยนแปลงราคาสินค้าบ่อยๆ ถ้าผู้ขายจะลดราคาสินค้าให้กับผู้ซื้อมากก็เพมอตราส่วนลดการค้าให้มากขึ้น
ั
การก าหนดอตราส่วนลดการค้าจะก าหนดเป็นอตราร้อยละจากราคาสินค้าที่ก าหนดไว้ในใบแจ้งราคา
ั
นอกจากนี้ยังมีการก าหนดส่วนลดการค้าเป็นขั้นๆ หรือที่เรียกว่า ส่วนลดซ้อน ทั้งนี้เพื่อเป็นการจูงใจให้ผู้ซื้อซื้อ
สินค้ามากขึ้น

2) ส่วนลดเงินสด เป็นส่วนลดที่ผู้ขายสินค้ามักจะใช้จูงใจให้ผู้ซื้อช าระค่าสินค้าเร็วขึ้น โดยผู้ขายยอม
ที่จะลดจ านวนเงินที่จะได้รับช าระน้อยลง 2-3% ส่วนลดนี้เรียกว่า ส่วนลดเงินสด เช่น

- 2/10, n/30 หมายความว่าผู้ซื้อจะต้องช าระหนี้ค่าสินค้าภายใน 30 วัน นับจากวันที่ระบุใน

ใบก ากับสินค้า แต่ถ้าผู้ซื้อช าระหนี้ภายใน 10 วัน นับจากวันในใบก ากับสินค้าจะได้ส่วนลด 2%
- 3/10 E,O,M.n/30 หมายความว่าผู้ซื้อจะต้องช าระหนี้ค่าสินค้าภายใน 30 วัน นับจากวันที่ใน

ใบก ากับสินค้าแต่ถ้าช าระหนี้ภายใน 10 วันของเดือนถัดจากเดือนที่ซื้อจะได้ส่วนลด 3% ส่วนลดเงินสดจะต้อง
บันทึกบัญชีทั้งด้านผู้ซื้อและผู้ขาย

ผู้ซื้อเรียกส่วนลดเงินสดที่ได้จากการช าระหนี้ภายในเงื่อนไขการช าระเงินว่า ส่วนลดรับ และจะน าส่วนลด

รับไปหักจากยอดซื้อ เพื่อหายอดสุทธิที่ต้องจ่ายช าระเงิน
ผู้ขายเรียกส่วนลดเงินสดที่ให้ผู้ซื้อว่า ส่วนลดจ่าย และน าส่วนลดจ่ายไปหักจากยอดขาย เพอหายอดขาย
ื่
สุทธิที่จะได้รับช าระหนี้จากผู้ซื้อ

3) เงื่อนไขการขนส่งสินค้า ในการซื้อหรือขายสินค้าจะมีค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นจากการขนส่งสินค้า
เงื่อนไขการขนส่งสินค้าเป็นข้อตกลงระหว่างผู้ซื้อกับผู้ขาย ซึ่งมีดังนี้







Soy’l

54



(1) F.O.B Shipping Point เป็นราคาสินค้าที่ไม่รวมค่าขนส่งหรือการส่งมอบต้นทาง ผู้ซื้อจะเป็น

ผู้รับภาระค่าขนส่งเอง ท าให้ต้นทุนสินค้ามีราคาสูงขึ้น เรียกว่า ค่าขนส่งเข้า
(2) F.O.B Destination เป็นราคาสินค้าที่ได้รวมค่าขนส่งแล้ว หรือการส่งมอบปลายทาง ผู้ขาย

เป็นผู้รับภาระค่าขนส่งเอง เรียกว่า ค่าขนส่งออก ซึ่งถือเป็นค่าใช้จ่ายในการด าเนินการของกิจการ

2.2.2 การซื้อ – ขายสินค้าในระบบภาษีมูลค่าเพิ่ม
ผู้ประกอบการในระบบภาษีมูลค่าเพิ่ม เมื่อซื้อ – ขายสินค้า ซื้อทรัพย์สิน หรือจ่ายค่าใช้จ่ายต่าง ๆ จะต้อง

ิ่
น าหลักฐานที่เกิดจากรายการค้ามาบันทึกบัญชี ความรับผิดชอบในภาษีมูลค่าเพมจะเกิดเมื่อมีการส่งมอบตาม
เกณฑ์คงค้าง (Accrual Basis) เอกสารใบก ากับภาษีรวมอยู่ในฉบับเดียวกับใบก ากับสินค้าหรือใบส่งของ เมื่อ

ได้รับการช าระหนี้จะออกใบเสร็จรับเงิน กรณีกิจการขายสินค้าป็นเงินสด อาจจะท าใบเสร็จรับเงิน ฉบับ

เดียวกับใบส่งของ หรือใบก ากับภาษีก็ได้ และเมื่อสิ้นเดือนของทุกเดือนต้องโอนปิดบัญชีภาษีซื้อและบัญชีภาษี
ขาย

ื่
รายการภาษีซื้อและภาษีขายต้องบันทึกแยกออกจากมูลค่าสินค้าหรือบริการ ทั้งนี้เพอจะได้สรุปยอด
ภาษีมูลค่าเพมที่ต้องน าส่งหรือขอคืน ภาษีซื้อไม่ใช่ค่าใช้จ่ายและภาษีขายไม่ใช่รายได้ ภาษีซื้อจัดอยู่ในหมวด
ิ่
สินทรัพย์เพราะกิจการจะได้สิทธิ์ขอคืนภาษีซื้อจากกรมสรรพากร ส่วนภาษีขายจัดอยู่ในหมวดหนี้สิน เนื่องจาก

ั
เป็นภาษีที่ผู้ประกอบการเรียกเก็บจากผู้ซื้อและมีภาระผูกพนที่จะต้องน าส่งให้กรมสรรพากร ส่วนบัญชี
ื่
ิ่
ภาษีมูลค่าเพม เป็นบัญชีชั่วคราวที่เปิดขึ้นเพอสรุปผลระหว่างภาษีซื้อและภาษีขายในแต่ละเดือนภาษี บัญชี
ภาษีมูลค่าจะจัดเป็นบัญชีในหมวดสินทรัพย์ เมื่อภาษีซื้อมากกว่าภาษีขายและไม่ขอคืนภาษี แต่ต้องการยกยอด

ไปหักกับบัญชีภาษีขายในเดือนถัดไป
2.2.3 การปรับปรุงบัญชีภาษีมูลค่าเพิ่มและการยื่นแบบภาษีมูลค่าเพิ่ม

ทุกวันสิ้นเดือนของเดือนภาษี ผู้ประกอบการในระบบภาษีมูลค่าเพิ่ม จะต้องบันทึกโอนปิดบัญชีภาษีมูลค่าเพิ่ม
ดังนี้

1) การปรับปรุงภาษีมูลค่าเพิ่ม

กรณีภาษีขายมากกว่าภาษีซื้อ
ภาษีขาย xx

ภาษีซื้อ xx
เจ้าหนี้-กรมสรรพากร xx

ิ่
การปิดบัญชีภาษีมูลค่าเพม กรณีภาษีขายมากกว่าภาษีซื้อ ผลต่างให้โอนเข้าบัญชี เจ้าหนี้-
กรมสรรพากร กิจการต้องน าเงินไปช าระโดยยื่นแบบแสดงรายการภายในวันที่ 15 ของเดือน ถัดจากเดือนภาษี
กรณีภาษีซื้อมากกว่าภาษีขาย

ภาษีขาย xx

ลูกหนี้-กรมสรรพากร xx
ภาษีซื้อ xx

2) การยื่นแบบแสดงรายการและช าระภาษี




Soy’l

55



ิ่
ในวันสิ้นเดือนของทุกเดือนผู้ประกอบการจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพม จะต้องรวบรวมภาษีซื้อ ภาษี
ิ่
ขาย เพอค านวณภาษีมูลค่าพมที่จะต้องช าระหรือขอคืนพร้อมการยื่นแบบรายการภาษีมูลค่าเพม (ภ.พ.
ื่
ิ่
30) ภายในวันที่ 15 ของเดือนถัดไป
ภาษีมูลค่าเพิ่มที่ต้องช าระ = ภาษีขาย – ภาษีซื้อ

ภาษีมูลค่าเพิ่มที่จะขอคืน = ภาษีซื้อ – ภาษีขาย
ิ่
ผู้ประกอบการอาจจะต้องน าส่งภาษีมูลค่าเพมหรือขอคืนภาษีมูลค่าเพม กรณีขอคืนภาษีซื้อที่
ิ่
เหลืออยู่ เรียกว่า เครดิดภาษี ซึ่งผู้ประกอบการมีสิทธิ์เลือกน าไปช าระภาษีในเดือนถัดไปหรือขอคืนเป็นเงินสด
2.2.4 การบันทึกบัญชีสินค้าคงเหลือของกิจการ จ าหน่ายสินค้า

วิธีการบันทึกบัญชีสินค้าคงเหลือส าหรับกิจการจ าหน่ายสินค้าแบ่งได้ 2 วิธี ดังนี้

1) การบันทึกบัญชีสินค้าคงเหลือแบบสิ้นงวด (Periodic Inventory Method)
เป็นวิธีการบันทึกบัญชีที่ไม่บันทึกบัญชีสินค้าคงเหลือและบัญชีต้นทุนสินค้าขายในขณะที่มีการ

ซื้อขายสินค้าจนกว่าจะถึงวันสิ้นงวดบัญชี ตามวิธีนี้บัญชีสินค้าคงเหลือจะไม่มีการเปลี่ยนแปลงในระหว่างงวด
และบัญชีต้นทุนสินค้าขายก็จะไม่มีการบันทึกตอนที่ขายสินค้าทุกครั้ง และในวันสิ้นงวดกิจการจ าเป็นที่จะต้อง

ื่
มีการตรวจนับสินค้าในวันสิ้นงวดเพอบันทึกในบัญชีสินค้าคงเหลือ และใช้ในการค านวณต้นทุนสินค้าที่ขาย
ไป บัญชีที่ต้องบันทึกแทนบัญชีสินค้าคงเหลือและบัญชีต้นทุนสินค้าขาย คือ บัญชีซื้อ บัญชีค่าขนส่งเข้า บัญชี
ส่งคืนและส่วนลดบัญชีส่วนลดรับ ธุรกิจที่เหมาะกับการบันทึกบัญชีวิธีนี้คือ ธุรกิจที่จ านวนสินค้าราคาต่อหน่วย

ค่อนข้างต่ าและขายเป็นจ านวนมาก บัญชีสินค้าคงเหลือตามวิธีบันทึกบัญชีสินค้าคงเหลือแบบสิ้นงวด จะแสดง

เฉพาะสินค้าคงเหลือยกมาจากงวดก่อนเท่านั้น ในระหว่างงวดจะไม่มีการบันทึกบัญชี
2) การบันทึกบัญชีสินค้าคงเหลือแบบต่อเนื่อง (Perpetual Inventory Method)

จะบันทึกการรับจ่ายสินค้าอย่างต่อเนื่อง เพอแสดงให้เห็นความเคลื่อนไหวของสินค้าอยู่
ื่
ตลอดเวลา วิธีนี้กิจการจะได้ข้อมูลที่รวดเร็วทันต่อเหตุการณ์เพอใช้ในการวางแผนและควบคุมเกี่ยวกับสินค้า
ื่
คงเหลือ เหมาะกับธุรกิจที่จ าหน่ายสินค้าที่มีราคาต่อหน่วยสูง และมีปริมาณน้อย บัญชีที่ส าคัญเกี่ยวกับการ

บันทึกบัญชีสินค้าคงเหลือแบบต่อเนื่องได้แก่บัญชีสินค้าคงเหลือ และบัญชีต้นทุนสินค้าขาย บัญชีสินค้า
คงเหลือ เป็นบัญชีประเภทสินทรัพย์หมุนเวียน ตามวิธีการบันทึกบัญชีสินค้าคงเหลือแบบต่อเนื่อง




2.3 กิจการอุตสาหกรรม

กิจการอตสาหกรรม หมายถึง กิจการที่ท าการผลิตสินค้าโดยซื้อวัตถุดิบมาแปลงสภาพให้เป็นสินค้า
ุ
ส าเร็จรูปเพอออกจ าหน่าย กิจการจ าหน่ายสินค้ามีค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับต้นทุนสินค้าที่ซื้อมาเพอขาย ส่วนกิจการ
ื่
ื่
ุ
อตสาหกรรมมีค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับต้นทุนการผลิตสินค้าให้เป็นสินค้าส าเร็จรูปที่พร้อมจะขาย ค่าใช้จ่ายดังกล่าว
ประกอบด้วย วัตถุดิบที่ใช้ในการผลิต ค่าแรงงานทางตรงและค่าใช้จ่ายในการผลิต ดังนั้นธุรกิจอุตสาหกรรมจึง

ต้องมีการค านวณต้นทุนการผลิตเพื่อใช้ในการก าหนดราคาสินค้าที่จะออกจ าหน่ายต่อไป

2.3.1 การบันทึกบัญชีที่เกี่ยวกับวัตถุดิบที่ใช้ในการผลิต





Soy’l

56



บัญชีวัตถุดิบ (Material) เป็นบัญชีหลักส าหรับการผลิตสินค้า แสดงการเคลื่อนไหวเกี่ยวกับการซื้อมา

และใช้ไป ยอดคงเหลือของบัญชีวัตถุดิบจะเป็นส่วนหนึ่งของสินค้าคงเหลือ กิจการอุตสาหกรรมที่จะน าไปแสดง
เป็นสินทรัพย์หมุนเวียนในงบดุล

การบันทึกบัญชีวัตถุดิบคงเหลือ มีวิธีปฏิบัติเช่นเดียวกับสินค้าคงเหลือของกิจการซื้อ – ขายสินค้า การบันทึก

วัตถุดิบคงเหลือมี 2 วิธี คือ
1) การบันทึกวัตถุดิบคงเหลือแบบสิ้นงวด (Periodic Inventory Method)

การบันทึกวิธีนี้จะไม่แสดงความเคลื่อนไหวของสินค้าหรือวัตถุดิบในระหว่างงวดบัญชี กิจการจะมา
ทราบยอดคงเหลือต้นทุนของสินค้าหรือวัตถุดิบ จนกว่าจะถึงวันสิ้นงวดบัญชีจึงจะตรวจนับ ตีราคาลัค านวณ

วัตถุดิบในงวดบัญชีนั้น

2) การบันทึกวัตถุดิบคงเหลือแบบต่อเนื่อง (Perpetual Inventory Method)
วิธีนี้จะบันทึกการเคลื่อนไหวของวัตถุดิบอย่างต่อเนื่อง รายการที่เกี่ยวกับการซื้อวัตถุดิบ ค่าขนส่ง

เข้า ส่วนลดรับ จะบันทึกบัญชีวัตถุดิบ การเบิกวัตถุดิบไปใช้ในการผลิต จะตัดบัญชีวัตถุดิบและบัญชีต้นทุนการ
ผลิต ท าให้กิจการทราบยอดคงเหลือและต้นทุน ณ วันใดวันหนึ่งตลอดเวลา

2.3.2 การบันทึกบัญชีเกี่ยวกับค่าแรงงาน

ื่
ค่าแรงทางตรง คือ ค่าแรงของคนงานที่ท าหน้าที่ในการแปรสภาพวัตถุดิบให้เป็นสินค้าเพอจ าหน่าย การ
จ่ายค่าแรงงานทางตรงจะมีรายการที่เกี่ยวข้อง เช่น ภาษีเงินได้บุคคลหัก ณ ที่จ่าย เงินประกันสังคม เงินกู้ยืม

จากกิจการ เป็นต้น

2.3.3 การบันทึกบัญชีค่าใช้จ่ายในการผลิต
ค่าใช้จ่ายในการผลิต (Manufacturing Expenses) เป็นค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้องกับการผลิตที่เกิดขึ้นใน

โรงงานซึ่งไม่สามารถระบุได้ว่าเกิดจากการผลิตสินค้าหรือผลิตภัณฑ์ชนิดใดและเป็นส่วนหนึ่งของต้นทุนการ
ผลิตนอกเหนือจากวัตถุดิบและค่าแรงทางตรง ค่าใช้จ่ายในการผลิตแบ่งเป็น 2 ประเภท คือ

1) ค่าใช้จ่ายคงที่ (Fixed Expenses) เป็นค่าใช้จ่ายที่ไม่เปลี่ยนแปลงตามปริมาณที่ท าการผลิต

เช่น ค่าเช่าโรงงาน ค่าเสื่อมราคาเครื่องจักรและอุปกรณ์ เป็นต้น
2) ค่าใช้จ่ายแปรผัน (Variable Expenses) เป็นค่าใช้จ่ายที่เปลี่ยนแปลงตามการผลิตมี

ั
ความสัมพนธ์กับการผลิตโดยตรง เป็นค่าใช้จ่ายที่อยู่ในความรับผิดชอบของผู้ที่เกี่ยวข้อง เช่น ค่าล่วงเวลา ค่า
น้ ามันเชื้อเพลิง ค่าไฟฟ้า เป็นต้น

ค่าใช้จ่ายในการผลิตจ าแนกตามลักษณะค่าใช้จ่าย ได้แก่ บัญชี วัตถุดิบทางออม วัสดุโรงงานใช้ไป ค่าแรงงาน
้
้
ทางออม ค่าเบี้ยประกันโรงงาน ค่าซ่อมแซมโรงงาน ค่าเสื่อมราคาเครื่องจักร ค่าสาธารณูปโภคในส่วนของ
โรงงาน เป็นต้น บัญชีค่าใช้จ่ายในการผลิต เหล่านี้จะถูกโอนปิดเข้าบัญชีต้นทุนการผลิตเมื่อวันสิ้นงวด

บัญชี การบันทึกค่าใช้จ่ายในการผลิตสามารถบันทึกได้ดังนี้

(1) บันทึกเป็นค่าใช้จ่ายในการผลิตตามรายการที่เกิดขึ้นโดยทั่วไป









Soy’l

57



(2) บันทึกโดยการปรับปรุงในตอนสิ้นงวด ค่าใช้จ่ายในการผลิตประเภทนี้ เป็นค่าใช้จ่ายจ่าย

ล่วงหน้าที่กิจการจ่ายไปแล้วเมื่อเกิดรายการและบันทึกบัญชีสินทรัพย์ เมื่อสิ้นงวดบัญชีจึงต้องปรับปรุงรายการ
เพื่อตัดบัญชีเป็นค่าใช้จ่ายในการผลิตประจ างวดบัญชี และโอนปิดเข้าค่าใช้จ่ายในการผลิต

(3) บันทึกโดยการปันส่วนค่าใช้จ่าย ในบางครั้งค่าใช้จ่ายบางอย่างเกิดขึ้นร่วมกันในฝ่ายต่าง ๆ ของ

กิจการ เช่น แผนกผลิต แผนกขาย แผนกบริหาร เป็นต้น เช่น ค่าน้ า ค่าไฟ ค่าเสื่อมราคา ดังนั้นในวันสิ้นงวด
บัญชีต้องปันส่วนค่าใช้จ่ายต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นให้กับแผนกงานต่าง ๆ

2.3.4 สินค้าคงเหลือ (Inventory) ของกิจการอุตสาหกรรม
ี
ุ
สินค้าคงเหลือของกิจการซื้อขายสินค้าจะมีเพยงสินค้าส าเร็จรูปเท่านั้น ซึ่งแตกต่างจากกิจการอตสาหกรรมที่
ท าการผลิตสินค้า จะน ารวมสิ่งที่น ามาผลิตสินค้าซึ่งได้แก่ วัตถุดิบ วัสดุโรงงาน สินค้าในส่วนที่ยังผลิตไม่ส าเร็จ

ตลอดจนสินค้าส าเร็จรูปเป็นสินค้าคงเหลือ
1) วตถุดิบคงเหลือ (Raw Material) หมายถึงส่วนประกอบที่ส าคัญในการท าหนือการผลิตสินค้า
ั
ส าเร็จรูป ซึ่งยังคงเหลืออยู่หลังจากเบิกไปใช้ในกระบวนการผลิตแล้ว
่
่
2) สินค้าระหวางท าหรืองานระหวางท าคงเหลือ (Goods in Process or Work in
ิ่
Process) หมายถึง ของที่ท าและผลิตส าเร็จบางส่วน และต้องท าหรือผลิตเพมเติมก่อนที่จะขายได้ ที่คงเหลือ
อยู่ ณ วันสิ้นงวด
3) สินค้าส าเร็จรูป (Finished Goods) หมายถึง สินค้าที่ผลิตส าเร็จแล้วพร้อมที่จะขายแต่ยังไม่ได้

ขายออกไป ยังคงเหลืออยู่ ณ วันสิ้นงวด

ั
4) วสดุโรงงาน (Factory Supply) หมายถึง ส่วนผสมหรือส่วนประกอบที่ใช้ในการผลิตสินค้า
ไม่ใช่ส่วนประกอบหลักของสินค้าส าเร็จรูป ซึ่งยังไม่ได้เบิกไปใช้ คงเหลือเมื่อสิ้นงวด

สินค้าคงเหลือเหล่านี้จะแสดงในงบดุล ภายใต้สินทรัพย์หมุนเวียน และควรตรวจนับและตีราคาเพื่อ
จะแสดงยอดคงเหลือเมื่อสิ้นงวดบัญชี
























Soy’l

58



แบบฝึกหัด หรือ ใบงาน

ใบงานที่ 1 ต่อไปนี้เป็นรายการรับ จ่ายเงินของ ร้านเจริญสุข การค้า ในเดือน พฤษภาคม 2550 ดังนี้
พ.ค. 1 นายเจริญน าเงินสด 44,000 บาท และเงินฝากธนาคาร 120,000 บาทมาลงทุน

3 ซื้อสินค้าเป็นเงินสด 8,200 บาท ได้ส่วนลดการค้า 200 บาท
7 ขายสินค้าได้เงินสด 13,200 บาท น าเงินฝากธนาคาร 7,000 บาท

9 จ่ายค่ารับรองลูกค้าเป็นเงินสด 1,200 บาท
12 รับช าระหนี้จากนายสมาน ยอดหนี้ 9,500 บาทให้ส่วนลดนายสมานไป 2%

15 จ่ายเช็คซื้อสินค้า 6,800 บาท

17 น าเงินสดไปฝากธนาคาร 25,000 บาท
19 จ่ายช าระหนี้เจ้าหนี้นายดิลกยอดหนี้ 8,400 บาท นายดิลกให้ส่วนลด 3%

24 จ่ายเช็คเป็นค่าโฆษณา 3,600 บาท
28 ขายสินค้าเป็นเงินสด 5,100 บาท

30 นายเจริญน าเงินสดไปใช้ส่วนตัว 5,000 บาท
31 ถอนเงินจากธนาคารมาใช้ในกิจการ 20,000 บาท

จ่ายค่าน้ า ค่าไฟ เป็นเงินสด 2,120 บาท จ่ายเงินเดือนลูกจ้างเป็นเงินสด 4,000 บาท

จ่ายเป็นเช็ค 8,000 บาท
ให้ท า 1. บันทึกรายการข้างต้นในสมุดรายวันทั่วไป

2. ผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภทที่เกี่ยวข้องทุกบัญชี



























Soy’l

59



ใบงานที่ 2 ร้านมีดี มียอดคงเหลือตามบัญชีแยกประเภท เมื่อวันที่ 31 ธันวาคม 25x2 ดังนี้

เดบิต เครดิต
เงินสด 80,000

ลูกหนี้ 60,000

ค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญ 1,600
สินค้าคงเหลือ 54,000

วัสดุส านักงาน 2,000
ค่าเบี้ยประกันจ่ายล่วงหน้า 7,200

อาคาร 1,640,000

ค่าเสื่อมราคาสะสม – อาคาร 104,000
เจ้าหนี้ 48,000

เงินกู้ 200,000
ทุน 1,264,400

ถอนใช้ส่วนตัว 20,000

ขายสินค้า 880,000
รับคืนสินค้า 18,000

รายได้ค่าเช่า 18,000

ซื้อสินค้า 480,000
ค่าขนส่งเข้า 20,000

ส่งคืนสินค้า 2,000
ค่าโฆษณา 36,000

เงินเดือน 80,000

ดอกเบี้ยจ่าย 20,000
ค่าใช้จ่ายเบ็ดเตล็ด 800

25,180,000 25,180,000
ข้อมลเพิ่มเติม
ู
1. วันที่ 31 ธันวาคม 25x6 สินค้าคงเหลือตรวจนับและตีราคา 48,000 บาท และวัสดุส านักงาน

คงเหลือ 500 บาท
2. ตั้งหนี้สงสัยจะสูญ 5% ของยอดลูกหนี้คงเหลือปลายปี

้
3. ดอกเบี้ยคางจ่าย 2 เดือน ๆ 1,000 บาท
4. คิดค่าเสื่อมราคา – อาคาร 5%ต่อปี







Soy’l

60




ให้ท า

1. รายการปรับปรุงและปิดบัญชี (โดยปิดผ่านต้นทุนขาย)
2. กระดาษท าการ 8 ช่อง



ใบงานที่ 3 ให้นักศึกษาใช้ค าตอบต่อไปนี้ในการแยกบัญชี
ก. DM

ข. DL
ค. OH

3.1 ( ) วัตถุดิบทางออม 3.6 ( ) ค่าเสื่อมราคาเครื่องจักร
้
3.2 ( ) ค่าแรงงานผู้ผลิตกระเป๋า 3.7 ( ) ค่าเบี้ยประกันโรงงาน
3.3 ( ) ค่าไฟฟ้าโรงงาน 3.8 ( ) เงินประกันสังคมจ่ายสมทบ

3.4 ( ) เงินเดือนผู้ควบคุมงาน 3.9 ( ) เงินเดือนผู้ซ่อมเครื่องจักร
3.5 ( ) ค่าแรงงานทางตรง 3.10 ( ) วัสดุโรงงานใช้ไป



ใบงานที่ 4 บริษัท กรุงเทพอุตสาหกรรม จ ากัด ได้จัดท างบทดลองเมื่อวันที่ 31 ธันวาคม 25x1 ดังนี้
เงินสด 80,500

ลูกหนี้ 55,000

ค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญ 1,200
สินค้าส าเร็จรูป 85,000

สินค้าระหว่างผลิต 32,000
วัตถุดิบ 28,000

วัสดุส านักงาน 4,500

ค่าเบี้ยประกันจ่ายล่วงหน้า 8,000
ที่ดิน 1,500,000

อาคาร 800,000
ค่าเสื่อมราคาสะสม-อาคาร 180,000

เครื่องจักรและอุปกรณ์ 480,000

ค่าเสื่อมราคาสะสม-เครื่องจักรและอุปกรณ์ 148,000
เครื่องตกแต่ง 60,000

ค่าเสื่อมราคาสะสม-เครื่องตกแต่ง 6,000

เจ้าหนี้ 250,000
ภาษีเงินได้หัก ณ ที่จ่าย 4,500

เงินกู้ 400,000




Soy’l

61




ทุนเรือนหุ้น 1,800,000

ส่วนเกินมูลค่าหุ้น 80,000
ก าไรสะสม 40,000

ส ารองตามกฎหมาย 12,000

ขายสินค้า 906,800
รับคืน 2,000

ส่วนลดจ่าย 2,500
ซื้อวัตถุดิบ 320,000

ค่าขนส่งเข้า 2,000

ส่งคืนวัตถุดิบ 14,200
ส่วนลดรับ 10,000

ค่าแรงงานทางตรง 178,000
ค่าแรงงานทางอ้อม 25,500

เงินเดือนผู้ควบคุมงาน 30,000

ค่าไฟฟ้า 18,000
ค่าซ่อมแซมเครื่องจักร 15,000

ค่าใช้จ่ายเบ็ดเตล็ดโรงงาน 1,500

เงินเดือนพนักงานขาย 40,000
ค่าโฆษณา 15,000

ค่าพาหนะพนักงานขาย 8,000
ค่าขนส่งออก 2,000

เงินเดือนส านักงาน 30,000

ค่ารับรอง 5,000
ค่าใช้จ่ายเบ็ดเตล็ดทั่วไป 1,200

ดอกเบี้ยจ่าย 24,000
3,852,700 3,852,700
















Soy’l

62



รายละเอียดเพิ่มเติมมีดังนี้

1) สินค้าคงเหลือ ในวันที่ 31 ธันวาคม 25X1
สินค้าส าเร็จรูป 68,000 บาท

สินค้าระหว่างผลิต 22,500 บาท

วัตถุดิบ 18,000 บาท
ให้ท า : 1. ค านวณวัตถุดิบใช้ไปในการผลิด

2. ค านวณต้นทุนการผลิต
3. ค านวณต้นทุนสินค้าที่ผลิตเสร็จ













































Soy’l

63




บทสรุป

ิ่
ระบบภาษีมูลค่าเพม ได้น ามาใช้แทนภาษีการค้าเนื่องจากเป็นระบบที่ชัดเจน เป็นธรรมกับผู้ผลิตและ
ิ่
ผู้บริโภค การบันทึกบัญชีภาษีมูลค่าเพม จะเพมบัญชี ภาษีซื้อ ภาษีขาย และบัญชีลูกหนี้หรือเจ้าหนี้
ิ่
กรมสรรพากร การบันทึกบัญชีภาษีมูลค่าเพมกิจการบริการ ความรับผิดชอบในภาษีจะเกิดเมื่อได้รับช าระ
ิ่
ื่
ค่าบริการและออกใบก ากับภาษี เมื่อสิ้นเดือนจะต้องจัดท ารายงานภาษีซื้อ และภาษีขาย เพอยื่นแบบแสดง
รายการภาษีมูลค่าเพิ่ม (ภ.พ.30)

ิ่
ส่วนการบันทึกบัญชีภาษีมูลค่าเพมกิจการจ าหน่ายสินค้านั้น กับกิจการที่ท าการผลิตสินค้าขึ้นเองและ
ขายสินค้าไปหนือกิจการอุตสาหกรรม การบันทึกบัญชีสินค้าคงเหลือของกิจการจ าหน่ายสินค้ามี 2 วิธี คือ การ

บันทึกสินค้าคงเหลือเมื่อสิ้นงวด กับการบันทึกสินค้าคงเหลือแบบต่อเนื่อง กิจการจ าหน่ายสินค้าต้องจัดท า

รายงานภาษีซื้อ รายงานภาษีขาย และรายงานสินค้าและวัตถุดิบ
ในวันสิ้นเดือนของทุกเดือน ผู้ประกอบการที่จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม จะต้องรวบรวมภาษีซื้อและ

ภาษีขาย เพื่อยื่นแบบแสดงรายการภาษีมูลค่าเพิ่ม (ภ.พ.30) ภายในวันที่ 15 ของเดือนถัดไป ผู้ประกอบการ
อาจจะต้องน าส่งเงินภาษี หรือขอคืนเงินภาษี กรณีขอคืนภาษีซื้อที่เหลืออยู่ เรียกว่า เครดิตภาษี ซึ่ง

ผู้ประกอบการมีสิทธิ์เลือกน าไปช าระภาษีในเดือนถัดไป หรือขอคืนเป็นเงินสด พร้อมกับการยื่นแบบแสดง

รายการภาษีมูลค่าเพม (ภ.พ.30)
ิ่
เมื่อได้บันทึกรายการค้าที่เกิดขึ้นแล้ว ในวันสิ้นงวดกิจการจะต้องท าการตรวจนับสินค้าคงเหลือ และตี

ราคาสินค้าคงเหลือโดยจะค านวณจากปริมาณที่ตรวจนับได้ การตรวจนับสินค้ามีหลายวิธี การเลือกใช้วิธีใด

ต้องให้เหมาะสมกับธุรกิจและประเภทสินค้า ตามมาตรฐานการบัญชี ฉบับที่ 31 ก าหนดให้ตีราคาสินค้า
คงเหลือตามราคาทุน หรือมูลค่าสุทธิที่จะได้รับแล้วแต่ราคาใดจะต่ ากว่า



























Soy’l

64



บทที่ 5 การจัดท างบการเงิน


สาระส าคัญ

งบการเงิน หมายถึงรายงานผลการด าเนินงาน ฐานะการเงิน การเปลี่ยนแปลงฐานากรเงินของกิจการ

ไม วาจะรายงานโดยงบแสดงฐานะการเงิน งบก าไรขาดทุน งบก าไรสะสม งบกระแสเงินสด งบแสดงสวนของ
ผู ถือหุน งบประประกอบ และหมายเหตุประกอบงบ การน าเสนองบการเงิน มี 2 กลุมคือ กลุมที่มีสวนไดเสีย

สาธารณะ และกลุมที่กิจการที่ไมมีสวนไดเสีย สาธารณะ การจัดท าน าเสนองบการเงินก าหนดไว 5 แบบ


เนื้อหา

งบการเงิน เป็นรายงานทางการเงินที่น าเสนอข้อมูลเพื่อแสดงฐานะทางการเงินผลการด าเนินงาน
และกระแสเงินสดของกิจการโดยถูกต้องตามที่ควรในแต่ละงวดบัญชีใดบัญชีหนึ่งหรือระหว่างงวดบัญชีก็ได้ งบ

การเงินจะแสดงข้อมูลโดยถูกต้องตามที่ควรก็ต่อเมื่อกิจการได้ปฎิบัติตามมาตรฐานการบัญชีอย่างเหมาะสม
รวมทั้งการเปิดเผยข้อมูลเพิ่มเติมเมื่อจ าเป็น งบการเงินดังกล่าวจะเป็นประโยชน์ต่อผู้ใช้งบการเงินในการ

ตัดสินใจเชิงเศรษฐกิจ และสามารถแสดงถึงผลการบริหารงานของฝ่ายบริหาร ซึ่งได้รับความไว้วางใจให้ดูแล

ทรัพยากรของกิจการ งบการเงินต้องจัดท าอย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง และต้องน าเสนอข้อมูลดังต่อไปนี้คือ
สินทรัพย์ หนี้สิน ส่วนของเจ้าของ รายได้ ค่าใช้จ่าย และกระแสเงินสดส่วนประกอบของงบการเงินที่สมบูรณ์

ควรประกอบด้วย

ื่
1. งบดุล [ Balance Sheet ] เป็นรายงานที่จัดท าขึ้นเพอแสดงฐานะทางการเงินของกิจการ ณ วันใด
วันหนึ่ง

2. งบก าไรขาดทุน [ Income Statement ] เป็นรายงานที่จัดท าขึ้นเพอแสดงผลการด าเนินงานของ
ื่
กิจการในระหว่างงวดบัญชี หรือสิ้นงวดบัญชีใดบัญชี

3. งบแสดงการเปลี่ยนในส่วนของเจ้าของ [ Statement of Changes in owner Equity ] หมายถึง

รายงานที่จัดท าขึ้นเพื่อแสดงการเปลี่ยนแปลงใน
ส่วนของเจ้าของ

4. งบกระแสเงินสด [ Cash flow Statement ] เป็นรายงานที่แสดงถึงการได้มาและใช้ไปของเงินสด
และรายการเทียบเท่าเงินสด

5. หมายเหตุประกอบงบการเงิน [ Note to financial Statement ] ประกอบด้วย ค าอธิบาย และ

การวิเคราะห์รายละเอียดของจ านวนเงินที่แสดงในงบดุล งบก าไรขาดทุน งบกระแสเงินสด และงบการ
้
เปลี่ยนแปลงในส่วนของเจ้าของ โดยแสดงในรูปของงบย่อย หรืองบประกอบต่าง ๆ รวมทั้งขอมูลเพิ่มเติม
ข้อมูลที่มาตรฐานการบัญชีก าหนดให้เปิดเผย และการเปิดเผยข้อมูลอื่นที่จะท าให้งบการเงินแสดงโดยถูกต้อง

ตามที่ควร ซึ่งจะเป็นประโยชน์ต่อผู้ใช้งบการเงินในการตัดสินใจได้ถูกต้อง








Soy’l

65



โครงสร้างหมายเหตุประกอบงบการเงิน ดังนี้

5.1 หมายเหตุประกอบงบการเงินของกิจการ ต้อง
- แสดงข้อมูลเกี่ยวกับเกณฑ์การจัดท างบการเงิน และนโยบายการบัญชีที่เลือกใช้กับรายการ

และเหตุการณ์ทางบัญชีที่ส าคัญ

- เปิดเผยข้อมูลตามที่มาตรฐานการบัญชีก าหนด
ิ่
- ให้ข้อมูลเพมเติมที่ไม่ได้แสดงอยู่ในงบการเงินแต่เป็นข้อมูลที่จ าเป็น เพอให้งบการเงินนั้น
ื่
แสดงโดยถูกต้องตามที่ควร
5.2 หมายเหตุประกอบงบการเงินต้องแสดงอย่างเป็นระบบ รายการแต่ละรายการในงบดุล

งบก าไรขาดทุน และงบกระแสเงินสดต้องอ้างอิงข้อมูล


ที่เกี่ยวข้องในหมายเหตุประกอบงบการเงินได้

การน าเสนองบการเงิน มี 2 ประเภท
1. งบการเงินประจ าปี เป็นงบการเงินที่จัดท าขึ้น ณ วันสิ้นงวดบัญชี เพื่อแสดงฐานะการเงิน ผลการ

ด าเนินงาน และกระแสเงินสดในรอบปีบัญชีนั้นๆ ของกิจการ

ื่
2. งบการเงินระหว่างกาล เป็นงบการเงินที่จัดท าขึ้นระหว่างงวดบัญชีเพอแสดงฐานะทางเงิน ผลการ
ด าเนินงาน และกระแสเงินสด ซึ่งเป็นประโยชน์ต่อผู้บริหารและผู้ใช้งบการเงินได้ทราบข้อมูลทางการเงินก่อน

สิ้นงวดบัญชี เช่น งบการเงินรายเดือน รายไตรมาส รายครึ่งปี เป็นต้น

้
การจัดท างบการเงินเมื่อกิจการได้มีการปรับปรุงและแกไขข้อผิดพลาดทางบัญชีต่างๆ เป็นที่เรียบร้อย
แล้วรูปแบบของงบการเงินมี 2 แบบคือ แบบบัญชีและแบบรายงานซึ่งถือว่าแบบรายงานเป็นที่นิยมใช้ในเชิง

ปฏิบัติมากที่สุดในปัจจุบัน


งบก าไรขาดทุน

โดยทั่วไปงบการเงินที่ส าคัญประกอบด้วย งบก าไรขาดทุน และงบดุล งบก าไรขาดทุน แสดงถึงผลการ
ด าเนินงานของกิจการว่ามีก าไรหรือขาดทุนสุทธิเท่าใดในระหว่างงวด บัญชีที่แสดงในงบกาไรขาดทุน ได้แก่

บัญชีประเภทรายได้ และบัญชีประเภทค่าใช้จ่าย เนื่องจากงวดบัญชีโดยปกติมักก าหนดระยะเวลา 1 ปี จึงมัก
เข้าใจผิดว่ากิจการจะต้องจัดท างบการเงินเพียงปีละครั้งเสมอ ซึ่งที่จริงแล้วกิจการสามารถจัดท างบการเงินได้

ทุกเมื่อ ขึ้นอยู่กับความต้องการของเจ้าของกิจการ เช่น จัดท าทุกเดือน ทุก 3 เดือน หรือทุก 6 เดือน ก็ได้ การ

ที่กิจการจัดท างบการเงินในวันอื่นที่มใช่วันสิ้นงวดบัญชีนี้ เราเรียกว่า งบการเงินระหว่างการ หรืองบการเงิน
ิ
ระหว่างงวด (Interim Report) ซึ่งการจัดท างบการเงินระหว่างกาลกับงบการเงินระหว่างงวดนี้มีหลักการและ

วิธีการจัดท าเป็นไปตามหลักการบัญชีที่รับรองทั่วไปเช่นเดียวกันวิธีการจัดท างบก าไรขาดทุน










Soy’l

66



วิธีการจัดท างบก าไรขาดทุน


กิจการสามารถจัดท างบก าไรขาดทุนได้ 2 แบบ คือ แบบรายงาน และแบบบัญชี โดยมีวิธีการจัดท า

ดังนี้

1. การจัดท างบก าไรขาดทุนแบบรายงาน มีวิธีการจัดท าเป็นล าดับขั้นตอน ดังนี้
ขั้นที่ 1 บรรทัดแรก - เขียนชื่อกิจการตรงกลางหน้ากระดาษ

บรรทัดที่ 2 - เขียนค าว่า “งบก าไรขาดทุน”
บรรทัดที่ 3 - เขียนช่วงระยะเวลาของรอบบัญชีและวันที่สิ้นงวด

ขั้นที่ 2 ในงบก าไรขาดทุนเขียนรายการบัญชีประเภทรายได้ก่อน แล้วตามด้วยรายการประเภท

ค่าใช้จ่าย
ขั้นที่ 3 ค านวณหาผลต่างระหว่างรายได้ และค่าใช้จ่าย

- ถ้ารายได้สูงกว่าค่าใช้จ่าย เกิดผล “ก าไรสุทธิ” เขียนค าว่า “ก าไรสุทธิ” ในบรรทัดสุดท้ายของงบ
- ถ้าค่าใช้จ่ายสูงกว่ารายได้ เกิดผล “ขาดทุนสุทธิ” เขียนค าว่า “ขาดทุนสุทธิ” ในบรรทัดสุดท้าย

ของงบ

แบบฝึกหัด หรือ ใบงาน
ใบงานที่ 1 จงตอบค าถามต่อไปนี้ให้ถูกต้อง

1. งบการเงินคืออะไร

2. อธิบายความหมายของค าวางบก าไรขาดทุนและงบดุล
3. งวดบัญชีหรือรอบระยะเวลาบัญชีหมายถึงอะไร

4. สินทรัพยหมายถึงอะไร แบงเปนกี่ประเภท
5. สินทรัพยหมุนเวียนแตกตางกับสินทรัพยไมหมุนเวียนอยางไร

6. หนี้สินหมายถึงอะไร แบงเปนกี่ประเภท

7. สวนของเจาของหมายถึงอะไร
8. ดอกเบี้ยรับจัดเปนรายไดอื่น หรือรายไดจากการด าเนินงาน

9. ภาษีเงินไดคางจายจัดเปนรายการอยูในงบการเงินใด
10. งบการเงินที่ต้องน าแสดงต่อกรมสรรพากรมีกี่งบ อะไรบ้าง
















Soy’l

67



ใบงานที่ 2 ร้านมีดี มียอดคงเหลือตามบัญชีแยกประเภท เมื่อวันที่ 31 ธันวาคม 25x2 ดังนี้

เดบิต เครดิต
เงินสด 80,000

ลูกหนี้ 60,000

ค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญ 1,600
สินค้าคงเหลือ 54,000

วัสดุส านักงาน 2,000
ค่าเบี้ยประกันจ่ายล่วงหน้า 7,200

อาคาร 1,640,000

ค่าเสื่อมราคาสะสม – อาคาร 104,000
เจ้าหนี้ 48,000

เงินกู้ 200,000
ทุน 1,264,400

ถอนใช้ส่วนตัว 20,000

ขายสินค้า 880,000
รับคืนสินค้า 18,000

รายได้ค่าเช่า 18,000

ซื้อสินค้า 480,000
ค่าขนส่งเข้า 20,000

ส่งคืนสินค้า 2,000
ค่าโฆษณา 36,000

เงินเดือน 80,000

ดอกเบี้ยจ่าย 20,000
ค่าใช้จ่ายเบ็ดเตล็ด 800

25,180,000 25,180,000
ให้ท า

1. งบก าไรขาดทุนส าหรับรอบระยะเวลา 1 ปี สิ้นสุด 31 ธันวาคม 25x2

2. งบแสดงฐานะการเงิน ณ วันที่ 31 ธันวาคม 25x2












Soy’l

68



ใบงานที่ 3 บริษัท กรุงเทพอุตสาหกรรม จ ากัด ได้จัดท างบทดลองเมื่อวันที่ 31 ธันวาคม 25x1 ดังนี้

เงินสด 80,500
ลูกหนี้ 55,000

ค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญ 1,200

สินค้าส าเร็จรูป 85,000
สินค้าระหว่างผลิต 32,000

วัตถุดิบ 28,000
วัสดุส านักงาน 4,500

ค่าเบี้ยประกันจ่ายล่วงหน้า 8,000

ที่ดิน 1,500,000
อาคาร 800,000

ค่าเสื่อมราคาสะสม-อาคาร 180,000
เครื่องจักรและอุปกรณ์ 480,000

ค่าเสื่อมราคาสะสม-เครื่องจักรและอุปกรณ์ 148,000

เครื่องตกแต่ง 60,000
ค่าเสื่อมราคาสะสม-เครื่องตกแต่ง 6,000

เจ้าหนี้ 250,000

ภาษีเงินได้หัก ณ ที่จ่าย 4,500
เงินกู้ 400,000

ทุนเรือนหุ้น 1,800,000
ส่วนเกินมูลค่าหุ้น 80,000

ก าไรสะสม 40,000

ส ารองตามกฎหมาย 12,000
ขายสินค้า 906,800

รับคืน 2,000
ส่วนลดจ่าย 2,500

ซื้อวัตถุดิบ 320,000

ค่าขนส่งเข้า 2,000
ส่งคืนวัตถุดิบ 14,200

ส่วนลดรับ 10,000

ค่าแรงงานทางตรง 178,000
ค่าแรงงานทางอ้อม 25,500

เงินเดือนผู้ควบคุมงาน 30,000




Soy’l

69




ค่าไฟฟ้า 18,000

ค่าซ่อมแซมเครื่องจักร 15,000
ค่าใช้จ่ายเบ็ดเตล็ดโรงงาน 1,500

เงินเดือนพนักงานขาย 40,000

ค่าโฆษณา 15,000
ค่าพาหนะพนักงานขาย 8,000

ค่าขนส่งออก 2,000
เงินเดือนส านักงาน 30,000

ค่ารับรอง 5,000

ค่าใช้จ่ายเบ็ดเตล็ดทั่วไป 1,200
ดอกเบี้ยจ่าย 24,000

3,852,700 3,852,700


รายละเอียดเพิ่มเติมมีดังนี้

1) สินค้าคงเหลือ ในวันที่ 31 ธันวาคม 25X1
สินค้าส าเร็จรูป 68,000 บาท

สินค้าระหว่างผลิต 22,500 บาท

วัตถุดิบ 18,000 บาท
ให้ท า

1. งบก าไรขาดทุนส าหรับรอบระยะเวลา 1 ปี สิ้นสุด 31 ธันวาคม 25x1
2. งบแสดงฐานะการเงิน ณ วันที่ 31 ธันวาคม 25x1
























Soy’l

70




บทสรุป

การจดท างบการเงินตามกรมพฒนาธุรกิจการคา งบการเงินของนิติบุคคลที่จดทะเบียนตาม
ั
กฎหมาย ไทย และนิติบุคคลที่ตั้งขึ้นตามกฎหมายตางประเทศที่ประกอบธุรกิจในประเทศไทย และกิจากรร

วมคาตาม ประมวลรัษฎากร ตองมีรายการยอตามประกาศกรมพัฒนาธุรกิจการคา ที่ก าหนดไว 5 แบบ

1. หางหุนสวน
2. บริษัทจ ากัด

3. บริษัทมหาชนจ ากัด
4. นิติบุคคลที่ตั้งขึ้นตามกฎหมาย ตางประเทศ

5. กิจการรวมคาตามประมวลรัษฎากร











































Soy’l

71



ภาคผนวก



ค าศัพท์วิชากระบวนการจัดท าบัญชี


ค าศัพท์ ความหมาย

Manufacturing firm กิจการอุตสาหกรรม

Cost of Goods Manufactured ต้นทุนผลิตสินค้า
Finished Goods สินค้าส าเร็จรูป

Goods in Process สินค้าระหว่างผลิต

Factory Supplies วัสดุโรงงาน
Inventory สินค้าคงเหลือ

Raw Materials วัตถุดิบ

Direct Raw Materials วัตถุดิบทางตรง
Indirect Raw Materials วัตถุดิบทางอ้อม

Labor ค่าแรงงาน

Direct Labor ค่าแรงงานทางตรง
Indirect Labor ค่าแรงงานทางอ้อม

Manufacturing Overhead ค่าใช้จ่ายในการผลิต

accounting entity หน่วยงานทางการบัญชี
accounting entry การบันทึกรายการในสมุดบัญชี

accounting evidence หลักฐานการบัญชี

accounting information ข้อสนเทศทางการบัญชี
Accounting Information System ระบบสารสนเทศทางการบัญชี

accounting manual คู่มืองานบัญชี

accounting period รอบระยะเวลาบัญชี
accounting policies นโยบายการบัญชี

accounting procedure วิธีการบัญชี

accounting records บันทึกทางการบัญชี

accounting standard มาตรฐานการบัญชี
accounting system ระบบบัญชี

accounting transaction รายการทางบัญชี






Soy’l

72



ค าศัพท์ ความหมาย

Materials วัตถุดิบ
Materials Consumed วัตถุดิบที่ใช้ไปในการผลิต

Direct Materials วัตถุดิบทางตรง

Indirect Materials วัตถุดิบทางอ้อม
Periodic Inventory Method วิธีบันทึกบัญชีวัตถุดิบคงเหลือสิ้นงวดบัญชี

Perpetual Inventory Method วิธีบันทึกบัญชีวัตถุดิบคงเหลือต่อเนื่อง

Purchase of Material การจัดซื้อวัตถุดิบ
Purchasing Department แผนกจัดซื้อ

Purchase Requisition ใบขอซื้อ

Purchase Order ใบสั่งซื้อ
Receiving Report ใบรายงานการรับของ

Transportation-In ค่าขนส่งเข้า

Purchase Discount ส่วนลดรับ

Issuance of Material การเบิกวัตถุดิบ
Cost Method วิธีราคาทุน

Lower of Cost or realizable value วิธีราคาทุนหรือมูลค่าสุทธิที่คาดว่าจะได้รับที่ต่ ากว่า

Standard Cost Method วิธีราคามาตรฐาน
Specific Identification of Cost Method วิธีราคาเจาะจง

Simple Average Method วิธีถัวเฉลี่ยอย่างง่าย

Weighted Average Method วิธีถัวเฉลี่ยถ่วงน้ าหนัก
First-in, First-out Method วิธีเข้าก่อนออกกอน
่
Last-in, First-out Method วิธีเข้าหลังออกกอน
่
account receivable financing การจัดหาเงินโดยบัญชีลูกหนี้การค้า
activity กิจกรรม

actual cost ต้นทุนจริง

ิ่
added value มูลค่าเพม
adjusted entry รายการปรับปรุง
adjusted trial balance งบทดลองหลังการปรับปรุง

adjustment การปรับปรุงรายการ








Soy’l

73



ค าศัพท์ ความหมาย

Labor ค่าแรงงาน
Direct Labor ค่าแรงงานทางตรง

Indirect Labor ค่าแรงงานทางอ้อม

Wage ค่าจ้าง
Salary เงินเดือน

Houly รายชั่วโมง

Daily รายวัน
Piece Work รายชิ้นงาน

Production Department แผนกผลิต

Service Department แผนกบริการ
Direct Labor Cost ต้นทุนค่าแรงงานทางตรง

Indirect Labor Cost ต้นทุนค่าแรงงานทางออม
้
Production Planning Department แผนกวางแผนการผลิต

Payroll Accounting Department แผนกบัญชีค่าแรงงาน
Gross Payroll ค่าแรงงานขั้นต้น

Net Payroll ค่าแรงงานสุทธิ

ab initio จากการเริ่มต้น
absorbed cost ต้นทุนคิดเขางาน
้
absorbed overhead ค่าใช้จ่ายในการผลิตคิดเข้างาน

absorption costing บัญชีต้นทุนรวม
acceptance การรับรองตั๋วแลกเงิน

accessary ชิ้นส่วนประกอบ

acclelrated depreciation การคิดค่าเสื่อมราคาในอัตราเร่ง
accomulated income ก าไรสะสม

account balance ยอดดุลในบัญชี

account current บัญชีเดินสะพัด

account day วันครบก าหนดการช าระค่าหลักทรัพย์
account payable เจ้าหนี้การค้า

market price ราคาตลาด

market value มูลค่าราคาตลาด
Manufacturing Overhead ค่าใช้จ่ายในการผลิต





Soy’l

74



ค าศัพท์ ความหมาย

Fixed Cost ค่าใช้จ่ายคงที่
Variable Cost ค่าใช้จ่ายผันแปร

Actual Costing ต้นทุนจริง

Normal Costing ต้นทุนปกติ
Level of Production ระดับการผลิต

่
Estimated Factory Overhead Cost การประมาณคาใช้จ่ายการผลิต
Unit of Production หน่วยผลิตเสร็จ
Direct Material Cost ต้นทุนวัตถุดิบทางตรง

Direct Labor Cost ต้นทุนค่าแรงงานทางตรง

Direct Labor Hour ชั่วโมงแรงงานทางตรง
Machine Hour ชั่งโมงเครื่องจักร

Underapplied Factory Overhead ค่าใช้จ่ายการผลิตจัดสรร

Overapplied Factory Overhead ค่าใช้จ่ายการผลิตจัดสรรสูงไป

Financial Statement งบการเงิน
Single – Step Income statement งบก าไรขาดทุนแบบขั้นตอนเดียว

audit technique เทคนิคการตรวจสอบบัญชี

audit test การทดสอบในการตรวจสอบบัญชี
audit through the computer การตรวจสอบการประมวลผลของคอมพิวเตอร์

declining balance method วิธียอดลดลง

defective product ผลิตภัณฑ์มีต าหนิ
deferred charge รายจ่ายรอการตัดบัญชี

deferred debit ค่าใช้จ่ายรอตัดบัญชี

differentail cost ต้นทุนส่วนแตกต่าง
differential ส่วนเพิ่ม

direct costing การบัญชีต้นทุนทางตรง

documentary credit เอกสารส าหรับสินเชื่อ

double-entry system ระบบบัญชีคู่
maintenance ค่าบ ารุงรักษา

managed cost ต้นทุนที่ควบคุมได้

purchases order ค าสั่งซื้อ






Soy’l

75





ค าศัพท์ ความหมาย
Closing entries รายการปิดบัญชี

Manufacturing account บัญชีต้นทุนผลิต

Profit and loss account บัญชีก าไรขาดทุน
Financial statement งบการเงิน

Statement of cost of goods งบต้นทุนผลิต

manufactured
Profit and loss statement งบก าไรขาดทุน

Multiple-step income statement งบก าไรขาดทุนแบบหลายขั้นตอน

Single-step income statement งบก าไรขาดทุนแบบขั้นตอนเดียว
Balance sheet งบดุล

Statement of retained earning งบก าไรสะสม

Accrued revenues or accrued income รายได้ค้างรับ
Unearned revenues or deferred income รายได้รับล่วงหน้า

Accrued expenses ค่าใช้จ่ายค้างจ่าย

Prepaid expenses ค่าใช้จ่ายจ่ายล่วงหน้า
Depreciation ค่าเสื่อมราคา

Straight line method วิธีเส้นตรง

Declining balance method วิธียอดลดลงทุกปี

Factory supplies used วัสดุโรงงานใช้ไป
Patents สิทธิบัตร

Patents expense ค่าสิทธิบัตร

Cost of finished goods ต้นทุนสินค้าส าเร็จรูป
Finished goods สินค้าส าเร็จรูป

Goods in process สินค้าระหว่างผลิต

Work in process งานระหว่างท า
Manufacturing account บัญชีต้นทุนผลิต

Bad debt หนี้สูญ

Doubtful accounts หนี้สงสัยจะสูญ
Allowance for doubtful accounts ค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญ

Allowance for bad debts ค่าเผื่อหนี้สูญ





Soy’l

ช



บรรณานุกรม


ื
กระทรวงพาณิชย์ กรมทะเบียนการค้า. (2525). คู่มอจดทะเบียนธุรกิจ. กรุงเทพฯ : สวัสดิการกรม
ทะเบียนกาค้า.

กระทรวงพาณิชย์. (2544). ประกาศกรมทะเบียนการค้า เรื่องก าหนดชนิดของบัญชีที่ต้องจัดท า.
กรุงเทพฯ : กรมทะเบียนการค้า.

กรมส่งเสริมสหกรณ์. (2536). การสหกรณ์ในประเทศไทย. กรุงเทพฯ : สามเจริญพาณิชย์.
ธงชัย สันติวงศ์. (2531). หลักการจัดการ. กรุงเทพฯ : ไทยวัฒนาพาณิชย์.

ผุสดี รุมาคม. (2537). การบริหารธุรกิจขนาดย่อม. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ : ฟิสิกส์เซ็นเตอร์การพิมพ์.

ศิริภัทร ตุลยาพร. (2547). แผนการสอนวชากระบวนการจัดท าบัญชี. สงขลา : วิทยาลัยอาชีวศึกษา
ิ
สงขลา.

สภาวิชาชีพบัญชี. (2552). มาตรฐานการบัญชี. กรุงเทพฯ : พี.เอ.ลิฟวิ่ง.
สมยศ นาวีการ. (2530). การบริหารธุรกิจ. กรุงเทพฯ : กรุงธน.

สมศิริ นคราวงศ์ (2557). กระบวนการจัดท าบัญชี. กรุงเทพฯ : ศูนย์หนังสือเมืองไทย.










































Soy’l