ศูนย์ศึ กษาและพัฒนาชุ มชนอุบลราชธานีพช.
ผลผลิตโคก หนอง นา
นายวิลาศ บุญโต ผู้อํานวยการ
ศึกษาและพัฒนาชุมชนอุบลราชธานี
และบุคลากรศูนย์ฯ มีแนวคิดการใน
ปรับปรุงพืนทีภายในศูนย์ฯ เพือเปน
แหล่งเรียนรู้สําหรับบุคลากรของ
ศูนย์ฯ และประชาชนทัวไป ให้
สามารถจัดการพืนทีทีแห้งแล้งให้
กลับมาชุ่มชืน สามารถทําการเกษตร
ได้ โดยศูนย์ฯ นําความรู้ทีได้จากการ
ไปอบรมโครงการของศูนย์กสิกรรม
ธรรมชาติมาบเอือง และศูนย์ภูมิรักษ์
ธรรมชาติ รวมถึงการดําเนินการจัด
โครงการพัฒนาพืนทีต้นแบบการ
พัฒนาคุณภาพชี วิตตามหลักทฤษฎี
ใหม่ ประยุกต์สู่ “โคก หนอง นา
โมเดล” และโครงการพัฒนาหมู่บ้าน
เศรษฐกิจพอเพียง มาประยุกต์ใช้ใน
การปรับปรุงพืนทีภายในศูนย์ฯ ซึง
เปนการดําเนินการตามศาตร์พระ
ราชา โคก หนอง นา พช. โดย
ปจจุบันพืนทีดังกล่าวมีความอุดม
สมบูรณ์ สามารถปลูกพืช ผัก สวน
ครัว เพือนําไปใช้บริโภคในครัวเรือน
ได้และมีพืนทีรองรับนาฝนไว้ใช้ ใน
การเพาะปลูก
ศูนย์ศึ กษาและพัฒนาชุ มชนอุบลราชธานี
กล้วยนาว้า ถึงจะเปนผลไม้ ทีไม่น่าจะให้พลังงานได้เยอะ แต่เชือหรือไม่
ว่า กล้วยเปนแหล่งพลังงานสํารองชันดี ในกล้วย 1 ผล สามารถให้
พลังงานได้ร่วม 100 แคลอรี มีนาตาลธรรมชาติอยู่ 3 ชนิด ทัง ซูโครส
ฟรุคโทส และกลูโครส รวมไปถึงเส้นใยและกากอาหาร และอุดมด้วย
วิตามินบี 6 ทีช่วยกระตุ้นระบบภูมิต้านทานแถมแร่ธาตุอย่าง
แมกนีเซียมและโพแทสเซียม ทีช่วยปองกันโรคความดันอีก
ศูนย์ศึ กษาและพัฒนาชุ มชนอุบลราชธานี
หัวคันนาทองคํา
ยกหัวคันนาให้สูงอย่างน้อย 1 เมตร เปนนาใต้ดินช่ วยสร้างความชุ่ ม
เพือเพิมพืนทีเก็บนาไว้ในนาให้ ชื นให้แก่ระบบนิเวศในดินต่อไป
เท่ากับความสูงของคันนาและปน
คันนากว้างๆ เพือพืชผักสวนครัวที
สามารถเก็บกินและขายสร้างราย
ได้ในทุกๆ วัน และควรปลูกแฝก
เพือปองกันการพังทลายของ
คันนา คันนาถูกใช้เปนเครืองมือ
ปรับระดับนาเข้านา ตามความสูง
ของต้นข้าว และยังสามารถใช้นา
เพือควบคุมวัชพืชและแมลงตาม
ภูมิปญญาท้องถิน โดยปริมาณนา
ฝนส่ วนหนึงจะซึ มลงดินเก็บ
ศูนย์ศึ กษาและพัฒนาชุ มชนอุบลราชธานี
ศูนย์ศึ กษาและพัฒนาชุ มชนอุบลราชธานี
ผลทีได้รับ ปจจัยความสําเร็จ
1. ทําให้บุคลากรของศูนย์ฯ 1. นําหลักการ “การเก็บนา, บํารุง
ได้เรียนรู้จากการฝกปฏิบัติจริง ดิน” ในดินของตนเองเพือแก้ปญหา
2. ทําให้มีพืนทีมีความอุดมสมบูรณ์ ภัยแล้งมาลองทําเปนแปลงเรียนรู้
เปนแหล่งอาหาร สร้างความมันคง 2. ในช่วงเกิดการแพร่ระบาดของ
3. ทําให้มีผักสวนครัวบริโภค เชือโรคไวรัสโคโรน่า (Covid-19)
ลดค่าใช้ จ่ายในครัวเรือน ทําให้บุคลากรของศูนย์ฯ มีเวลาใน
4. บุคลากรศูนย์ฯ สามารถนํา การทําแปลงเรียนรู้อย่างเต็มที
ประสบการณ์และความรู้ไป 3. การนําแนวคิด “สิงทีเกิดจาก
ถ่ายทอด และปรับใช้ในครัวเรือน การปฏิบัติจริง” มาปรับใช้
ของตนเองได้ 4. การทํา โคก หนอง นา โมเดล
“ต้องใช้เวลา อย่าใจร้อน”
ศูนย์ศึ กษาและพัฒนาชุ มชนอุบลราชธานี
ผลทีได้รับ
1. ทําให้บุคลากรของศูนย์ฯ ได้เรียนรู้จากการฝกปฏิบัติจริง
2. ทําให้มีพืนทีทีมีความอุดมสมบูรณ์มากขึน
3. ทําให้มีผักสวนครัวบริโภค ลดค่าใช้จ่ายในการดํารงชีวิต
4. บุคลากรศูนย์ฯ สามารถนําไปถ่ายทอด และปรับใช้ในครัวเรือนของ
ตนเองได้
ศูนย์ศึ กษาและพัฒนาชุ มชนอุบลราชธานี
ข อ บ คุ ณ
ศูนย์ศึ กษาและพัฒนาชุ มชนอุบลราชธานี