เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

คานา

แบบฝึกเสริมทกั ษะภาษาไทยน้ี จดั ทาข้ึนเพอื่ ใชเ้ ป็นสื่อในการแกป้ ัญหาและพฒั นาการเรียน
การสอน เรื่อง การเขียนร้อยกรองประเภทกลอนสุภาพ(กลอนแปด) ผจู้ ดั ทาไดศ้ ึกษาคน้ ควา้ จาก
เอกสาร ตารา คู่มือต่าง ๆ ทเี่ กี่ยวขอ้ งเหมาะสมกบั ระดบั ช้นั มธั ยมศึกษาปี ที่ ๑ แบบฝึ กเสริมทกั ษะ
ภาษาไทยชุดน้ี ใชป้ ระกอบการจดั กิจกรรมการเรียนการสอนในหอ้ งเรียน และใชเ้ ป็นแบบฝึกเสริม
ทกั ษะสาหรับให้นักเรียนไดศ้ ึกษาและทากิจกรรมนอกเวลาเรียน นักเรียนจะไดฝ้ ึ กฝนเพ่ิมเติม
เพ่ือใหเ้ กิดทกั ษะดา้ นการเขียนและเป็นการกระตุน้ ใหม้ ีทศั นคติทด่ี ี ต่อการเรียนภาษาไทย
แบบฝึกเสริมทกั ษะภาษาไทยน้ี มี ๗ เล่ม เรียงลาดบั ดงั น้ี

เล่มที่ ๑ เขียนเรื่องจากจินตนาการ
เล่มที่ ๒ ประสานคาคลอ้ งจอง
เล่มท่ี ๓ มาลองสัมผสั สระ
เล่มท่ี ๔ อยา่ เลยละสัมผสั อกั ษร
เล่มท่ี ๕ เรียนรู้ก่อนฉนั ทลกั ษณ์
เล่มที่ ๖ มารู้จกั กลอนสุภาพ ๑ บท
เล่มที่ ๗ ฝึ กแต่งกลอนสุภาพ ๒ บท
แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยชุดน้ี ไดผ้ ่านตรวจสอบจากผูเ้ ชี่ยวชาญและผ่านการหา
ประสิทธิภาพทุกเล่ม เพื่อใหเ้ กิดประโยชน์สูงสุดในการพฒั นาการเรียนการสอนภาษาไทยอยา่ งมี
คุณภาพต่อไป
ในการจดั ทาแบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยชุดน้ี ไดร้ ับการสนับสนุนและคาแนะนาจาก
นายอาคม มากมีทรัพย์ ผอู้ านวยการโรงเรียนวดั ศรีมหาโพธ์ิ และขอบพระคุณทุกท่านท่ีไดน้ า
แบบฝึกไปทาการทดลองใชพ้ ร้อมท้งั ใหข้ อ้ เสนอแนะ จนทาใหแ้ บบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทย
ช้นั มธั ยมศึกษาปี ที่ ๑ ท้งั ๗ เล่มน้ี สาเร็จสมบรู ณ์

เพญ็ ประภา พพู ะเนียด

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๑
เรื่อง เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

สารบัญ หนา้
ก
คานา ๑
จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้ ๒
คาแนะนาการใชแ้ บบฝึกเสริมทกั ษะภาษาไทย ๔
แบบทดสอบก่อนเรียน ๖
เฉลยแบบทดสอบก่อนเรียน ๗
ศึกษาก่อนลกั ษณะกลอนสุภาพ ๑๑

แบบฝึกท่ี ๑ ๑๒
แบบฝึกท่ี ๒ ๑๓
แบบฝึกที่ ๓ ๑๔
แบบฝึกท่ี ๔ ๑๕
แบบฝึกที่ ๕ ๑๗
แบบฝึกที่ ๖ ๑๘
แบบฝึกท่ี ๗ ๑๘
แบบฝึกท่ี ๘ ๒๐
แบบฝึกท่ี ๙ ๒๒
แบบฝึกที่ ๑๐ ๒๓
สรุปความรู้สู่ฉนั ทลกั ษณ์กลอนสุภาพ ๒๔
แบบทดสอบหลงั เรียน ๒๖
ตารางบนั ทึกการทาแบบฝึกเสริมทกั ษะภาษาไทย ๒๗
เฉลยแบบฝึกเสริมทกั ษะภาษาไทย ๓๐
เฉลยแบบทดสอบหลงั เรียน
บรรณานุกรม แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๒
เรื่อง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

จุดประสงค์การเรียนรู้

เมื่อนกั เรียนไดศ้ ึกษาแบบฝึกเรื่องน้ีจบแลว้ นกั เรียนสามารถแสดง
พฤติกรรมตอ่ ไปน้ีได้
๑. นกั เรียนสามารถอธิบายลกั ษณะของกลอนสุภาพไดถ้ ูกตอ้ ง
๒. นกั เรียนสามารถโยงเสน้ สมั ผสั ตามแผนผงั บงั คบั ของกลอนสุภาพ

ไดถ้ ูกตอ้ ง
๓. นกั เรียนสามารถเติมคาสมั ผสั กลอนสุภาพท่ีกาหนดใหถ้ ูกตอ้ ง

ตามแผนผงั และตรงตามความหมาย

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๑
เรื่อง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

คาแนะนาการใช้แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทย

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยเร่ือง การเขียนร้อยกรองประเภทกลอนสุภาพ
(กลอนแปด)เล่มน้ี เป็ นแบบฝึ กท่ีมุ่งเน้นพฒั นาทกั ษะการเขียนร้อยกรอง ซ่ึงภายในเล่ม
ประกอบดว้ ยคาแนะนา ใบความรู้ และตวั อยา่ งอยา่ งชดั เจน มีกิจกรรมให้นกั เรียนไดฝ้ ึ ก
ปฏิบตั ิอยา่ งหลากหลาย ซ่ึงจะช่วยให้นกั เรียนไดร้ ับความรู้และเพลิดเพลินในขณะปฏิบตั ิ
กิจกรรม

ถา้ นกั เรียนมีความต้งั ใจทาแบบฝึ กตามข้นั ตอนจนจบในแต่ละแบบฝึ ก นกั เรียน
จะมีความรู้ ความสามารถในการเขียนร้อยกรองประเภทกลอนสุภาพ(กลอนแปด)ได้
จึงควรปฎิบตั ิตามคาแนะนาดงั ต่อไปน้ี

๑. นกั เรียนทาแบบทดสอบก่อนเรียน
๒. ก่อนการลงมือปฏิบตั ิ ควรอ่านหรือฟังคาแนะนาแบบฝึกแต่ละแบบฝึกให้เขา้ ใจ
๓. นกั เรียนฝึกปฏิบตั ิกิจกรรม ตามคาแนะนาในแบบฝึก
๔. นกั เรียนทาแบบทดสอบหลงั เรียน

อ่านคาแนะนาให้เข้าใจก่อนนะครับ

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๒
เรื่อง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

ก่อนการทาแบบฝึ ก
เรามาทา

แบบทดสอบก่อนเรียน
กนั ก่อนนะจ๊ะ

แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๓
เรื่อง เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

แบบทดสอบก่อนเรียน
เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

คาชี้แจง ให้นกั เรียนเลือกคาตอบท่ีถูกท่ีสุดเพยี งขอ้ เดียว

๑. กลอนสุภาพ ๑ บท มีก่ีคากลอน

ก. ๑ คากลอน ข. ๒ คากลอน

ค. ๓ คากลอน ง. ๔ คากลอน

๒. กลอนสุภาพ ๑ วรรค กาหนดให้ใชค้ าได้

ก. ๖ – ๘ คา ข. ๖ – ๙ คา

ค. ๗ – ๙ คา ง. ๗ – ๑๐ คา

๓. กลอนสุภาพ ๑ บท มีก่ีวรรค

ก. ๑ คากลอน ข. ๒ คากลอน

ค. ๓ คากลอน ง. ๔ คากลอน

๔. ขอ้ ใดเรียงลาดบั ไดถ้ ูกตอ้ ง

ก. สดบั - รับ - รอง - ส่ง

ข. รับ - สดบั - ส่ง - รอง

ค. ส่ง - รอง - สดบั - รับ

ง. สดบั - รับ - ส่ง - รอง

๕. ขอ้ ใดเป็นลกั ษณะบงั คบั ของกลอนสุภาพ (กลอนแปด)

ก. บงั คบั เสียงวรรณยกุ ตท์ า้ ยวรรค

ข. บงั คบั รูปวรรณยกุ ตท์ า้ ยวรรค

ค. บงั คบั ครุ ลหุ

ง. บงั คบั เอก โท

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๔
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

๖. กลอนในขอ้ ใดที่มีสัมผสั ในครบถ้วน
ก. เพื่อความมีชีวติ จึงคิดสู้
ข. จะโฉดเฉาชวั่ ดีวถิ ีชน
ค. เพอื่ ต่อสู้อยรู่ อดและปลอดภยั
ง. ท้งั ขอ้ ก ข และ ค

๗. “ ควนั ไฟลอยออ้ ยอ่ิงทิ้งทิวไม้ เป็นภาพไหวอยหู่ วา่ งกลางความเหงา ” ขอ้ ใด คือ

คาสมั ผสั ระหวา่ งวรรค

ก. ลอย – ออ้ ย ข. อ่ิง – ทิง้

ค. ไม้ – ไหว ง. หวา่ ง – กลาง

๘. “ วิเวกหวดี กรีดเสียงสาเนียงสนนั่ ” คาคู่ใดเป็นสมั ผสั ในประเภทสมั ผสั สระ

ก. วเิ วก – หรีด ข. หวีด – กรีด

ค. เสียง – สา ง. เนียง – สนนั่

๙. “ ครูเป็นสิ่งศกั ด์ิสิทธ์ิแรงฤทธ์ิเลิศ สานึกเถิดความจริงเรายงิ่ ใหญ่ ” คาคูใ่ ดเป็น

สมั ผสั อกั ษร

ก. เลิศ – เถิด ข. ส่ิง – ศกั ด์ิ – สิทธ์ิ

ค. สิทธ์ิ – ฤทธ์ิ ง. จริง – ยงิ่

๑๐. ขอ้ ใดเป็นลกั ษณะสมั ผสั ระหวา่ งบท
ก. คาสุดทา้ ยของวรรคที่ ๔ ในบทแรก สมั ผสั กบั คาสุดทา้ ยของวรรคที่ ๒
ในบทถดั ไป
ข. คาสุดทา้ ยของวรรคท่ี ๑ สมั ผสั กบั คาที่ ๓ และ ๕ ของวรรคที่ ๒
ค. คาสุดทา้ ยของวรรคที่ ๒ สมั ผสั กบั คาสุดทา้ ยของวรรคท่ี ๓
ง. คาสุดทา้ ยของวรรคท่ี ๓ สมั ผสั กบั คาท่ี ๓ และ ๕ ของวรรคท่ี ๔

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๕
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

เฉลยแบบทดสอบก่อนเรียน

๑. ข
๒. ค
๓. ง
๔. ก
๕. ก
๖. ง
๗. ค
๘. ข
๙. ข
๑๐. ก

แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๖
เรื่อง เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

หาความรู้สู่...การเขียนกลอน

กลอนสุภาพ หรือกลอนแปด หมายถึง คาประพนั ธ์ที่วรรคหน่ึงมีจานวน ๘
พยางค์ (อาจใช้ ๗ หรือ ๙ พยางคก์ ็ได้) กลอนสุภาพ หรือกลอนแปดเป็ นที่นิยมแต่ง
และอ่านกนั แพร่หลาย เป็นกลอนแมบ่ ท หรือเป็นพ้นื ฐานของกลอนประเภทอื่น

ฉนั ทลกั ษณ์ของกลอนสุภาพ (กลอนแปด) มีดงั น้ี
แผนผงั ที่ ๑ ลกั ษณะคณะ

สดบั (สลบั ) รับ

 

รอง ส่ ง

 

ก่อนสุภาพ ๑ บท มี ๒ บาท หรือ ๒ คากลอน
๑ บาท มี ๒ วรรค
๑ บท จึงมี ๔ วรรค

ในแตล่ ะวรรคจะมีวรรคละ ๘ คา หรือ ๘ พยางค์ (อาจเป็น ๗ หรือ ๙ กไ็ ด)้

การเรียกชื่อวรรค
วรรคท่ี ๑ เรียกวา่ วรรคสดบั หรือวรรคสลบั
วรรคที่ ๒ เรียกวา่ วรรครับ
วรรคที่ ๓ เรียกวา่ วรรครอง
วรรคที่ ๔ เรียกวา่ วรรคส่ง

แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๗
เรื่อง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

แผนผงั ท่ี ๒ ลกั ษณะการสัมผสั

บาทเอก สดบั (สลบั ) รับ บทที่ ๑
บาทโท
บาทเอก   สัมผสั
บาทโท ระหว่างบท
รอง ส่ ง บทท่ี ๒

 

สดบั รับ

 

รอง ส่ ง

 

เส้นทึบ แสดงตาแหน่งของสมั ผสั บงั คบั เส้นไข่ปลา แสดงวา่ มีการผอ่ นผนั ได้

การสมั ผสั
การสมั ผสั หมายถึง คาคลอ้ งจองกนั ของเสียงสระ หรือพยญั ชนะอยา่ งเดียวกนั มี

๒ ชนิด ใหญๆ่ คือ
๑. สัมผสนอก ได้แก่ การกาหนดคาคล้องจองในต่างวรรคกันเรียกสัมผสั นอก

วรรค ซ่ึงจาเป็ นตอ้ งมีสมั ผสั นอกกาหนดให้ตอ้ งใช้เสียงสระเสียงเดียวกนั หรือคลา้ ยกนั
เช่น สระอา – อมั หรือ สระไอ – อยั – ไอย

๒. สมั ผสั ใน ไดแ้ ก่ คาท่ีคลอ้ งจองกนั ภายในวรรค ซ่ึงสมั ผสั ไดท้ ้งั สมั ผสั สระและ
สมั ผสั อกั ษร คาสมั ผสั ในไม่บงั คบั จะตอ้ งมีในการแต่งคาประพนั ธ์

สมั ผสั สระ คือ คาที่คลอ้ งจองกนั ดว้ ยเสียง สระ
เช่น ใจ - ใส่, ตาย - ขาย, รัก - ชกั ฯลฯ

สมั ผสั อกั ษร คือ คาที่คลอ้ งจองกนั ดว้ ยเสียงพยญั ชนะอยา่ งเดียวกนั
เช่น เศร้า - ซ่ึง, ใส - สุข, โรงเรียนรกรุกรัง, ตาต๋ีตกตน้ ตาล

แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๘
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

ตัวอย่าง กลอนหน่ึงบทส่ีวรรคกรองอกั ษร
กลอนสุภาพพึงจามีกาหนด อาจยง่ิ หยอ่ นแปดหรือเกา้ เขา้ หลกั การ
สลบั จดั รับรองส่งประสงคส์ มาน
วรรคละแปดพยางคน์ บั ศพั ทส์ ุนทร เป็นกลอนกานทค์ รบครันฉนั น้ีเอย
หา้ แห่งคาคลอ้ งจองตอ้ งสมั ผสั
เสียงสูงต่าตอ้ งเรียงเยย่ี งโบราณ (ฐาปะนีย์ นาครทรรพ และ ม.ล.บญุ เหลือ เทพยสุวรรณ)

ลกั ษณะสัมผสั
คาสุดทา้ ยของวรรคท่ี ๑ สมั ผสั กบั คาที่ ๓ หรือ ๕ ของวรรคที่ ๒
คาสุดทา้ ยของวรรคที่ ๒ สมั ผสั กบั คาสุดทา้ ยของวรรคท่ี ๓
คาสุดทา้ ยของวรรคที่ ๓ สมั ผสั กบั คาท่ี ๓ หรือ ๕ ของวรรคที่ ๔
คาสุดทา้ ยของวรรคท่ี ๔ สมั ผสั กบั คาสุดทา้ ยของวรรคที่ ๒ ของบทตอ่ ไป

สัมผสั นอก ที่เป็ นสัมผสั ระหว่างวรรค
หนด - บท
อกั ษร - สุนทร
สุนทร - หยอ่ น
ผสั - จดั
สมาน - โบราณ
โบราณ - กานท์

สัมผสั นอก ทีเ่ ป็ นสัมผสั ระหว่างบท ไดแ้ ก่ หลกั การ - สมาน

สัมผสั ใน

วรรคที่ ๑ สมั ผสั สระ จา - กา

สมั ผสั อกั ษร สุภาพ - พงึ

วรรคท่ี ๒ สมั ผสั สระ วรรค - อกั ษร

แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๙
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

วรรคท่ี ๓ สมั ผสั สระ นบั - ศพั ท์ ตอ้ ง
สมั ผสั อกั ษร ศพั ท์ - สุนทร คลอ้ ง
เกา้ - เขา้ ประสงค์
วรรคที่ ๔ สมั ผสั สระ ยง่ิ - หยอ่ น
สมั ผสั อกั ษร คลอ้ ง - จอง - ตอ้ ง
ห้า - แห่ง , คา -
วรรคที่ ๕ สมั ผสั สระ สลบั - รับ , ส่ง - ครัน
สมั ผสั อกั ษร รับ - รอง
เรียง - เยยี่ ง
วรรคท่ี ๖ สมั ผสั สระ เสียง - สูง, ต่า -
สมั ผสั อกั ษร ครัน - ฉนั
กลอน - กานท์ , ครบ -
วรรคท่ี ๗ สมั ผสั สระ
สมั ผสั อกั ษร

วรรคที่ ๘ สมั ผสั สระ
สมั ผสั อกั ษร

เสียงท้ายวรรค
ความนิยมใชเ้ สียงวรรณยกุ ตท์ า้ ยวรรคของกลอนสุภาพมีดงั น้ี
วรรคแรก เรียกว่า “ วรรคสดบั ” หรือ “ วรรคสลบั ” เป็ นวรรคข้ึนตน้ ทาหน้าที่

ส่งสมั ผสั อยา่ งเดียว คาสุดทา้ ยใชไ้ ดท้ กุ เสียง แต่ไมน่ ิยมเสียงสามญั
วรรคที่ ๒ เรียกว่า “ วรรครับ ” ทาหน้าท่ีรับสัมผสั จาก “ วรรคสดับ ” และส่ง

สมั ผสั ไปยงั “ วรรครอง ” คาสุดทา้ ยนิยมใชเ้ สียงจตั วา ห้ามใชเ้ สียงสามญั
วรรคท่ี ๓ เรียกว่า “ วรรครอง ” ทาหน้าท่ีรับสัมผสั จาก “ วรรครับ ” และส่ง

สมั ผสั ไปยงั “ วรรคส่ง ” คาสุดทา้ ยนิยมใชเ้ สียงสามญั และตรี
วรรคท่ี ๔ เรียกว่า “ วรรคส่ง ” ทาหน้าที่รับสัมผสั จาก “ วรรครอง ” และส่ง

สมั ผสั ไปยงั “ วรรครับ ” ของบทตอ่ ไป คาสุดทา้ ยนิยมใชเ้ สียงสามญั หา้ มใชเ้ สียงจตั วา

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๑๐
เรื่อง เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

แบบฝึ กชุดที่ ๑

ช่ือ..........................................................................ช้นั ..................................เลขที่...............

คาชี้แจง ให้นกั เรียนเขียนแผนผงั กลอนสุภาพ ๒ บท แลว้ โยงสมั ผสั ใหถ้ ูกตอ้ ง
( ๑๐ คะแนน )

………………………………………………………..……………………….
………………………………………………………..……………………….
………………………………………………………..……………………….
………………………………………………………..……………………….
………………………………………………………..……………………….
………………………………………………………..……………………….
………………………………………………………..……………………….
………………………………………………………..……………………….
………………………………………………………..……………………….
………………………………………………………..……………………….
………………………………………………………..……………………….
………………………………………………………..……………………….

แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๑๑
เรื่อง เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

แบบฝึ กชุดท่ี ๒

ชื่อ..........................................................................ช้นั ..................................เลขที่...............

คาชี้แจง ให้นกั เรียนนาคาท่ีอยใู่ น เติมลงในช่องวา่ งใหถ้ ูกตอ้ ง ( ๑๐ คะแนน )

สดบั ๒ วรรค ๔ วรรค บาทเอก

กลอนแปด รับ ๗-๙ คา ๒ คากลอน

รอง ส่ง บาทโท จานวนคา

๑. กลอนสุภาพ ๑ บท มี......................คากลอน หน่ึงคากลอนมี........................วรรค
๒. กลอนสุภาพ ๑ บท มี.........................วรรค
๓. กลอนสุภาพ ในแต่ละวรรคมีจานวน.........................คา
๔. กลอนสุภาพ เรียกอีกอยา่ งหน่ึงวา่ .........................
๕. การเรียกช่ือกลอนแปด มีที่มาจาก.........................
๖. วรรคท่ี ๑ เรียกวา่ .........................
๗. วรรคที่ ๒ เรียกวา่ .........................
๘. วรรคท่ี ๓ เรียกวา่ .........................
๙. วรรคท่ี ๔ เรียกวา่ .........................
๑๐. กลอนสุภาพ ๑ บท มี.........................บาท บาทท่ีหน่ึงเรียกวา่ .........................

บาทท่ี ๒ เรียกวา่ .........................

แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๑๒
เรื่อง เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

แบบฝึ กชุดที่ ๓

ชื่อ..........................................................................ช้นั ..................................เลขที่...............

คาชี้แจง ให้นกั เรียนทาเครื่องหมาย  หน้าขอ้ ความที่ถูกตอ้ ง และทาเครื่องหมาย 
หนา้ ขอ้ ความที่ไมถ่ ูกตอ้ ง ( ๑๐ คะแนน )

............ ๑. กลอนสุภาพ ๑ บท มี ๔ คากลอน
............ ๒. กลอนสุภาพ ๑ บท มี ๔ วรรค วรรคหน่ึงมี ๗ – ๙ คา
............ ๓. กลอนสุภาพ ๒ คากลอน หรือ ๔ วรรค คิดเป็น ๑ บท
............ ๔. คาสมั ผสั ในร้อยกรอง มี ๒ ลกั ษณะ คือ สมั ผสั นอก (สมั ผสั บงั คบั )

และสมั ผสั ใน
............ ๕. สมั ผสั ใน เป็นสมั ผสั บงั คบั ของกลอนสุภาพ
............ ๖. คาสุดทา้ ยของวรรครับนิยมเสียงจตั วา
............ ๗. สมั ผสั นอกก็คือ สมั ผสั ระหวา่ งวรรค และสมั ผสั ระหวา่ งบทนนั่ เอง
............ ๘. สมั ผสั ระหวา่ งวรรค คือคาสุดทา้ ยของวรรคแรก (วรรคสดบั ) สมั ผสั กบั

คาสุดทา้ ยของวรรคที่ ๒ (วรรครับ)
............ ๙. สมั ผสั ระหวา่ งบท คือคาสุดทา้ ยของบาทเอก สมั ผสั กบั คาสุดทา้ ยของ

วรรคหลงั ในบาทโท
............ ๑๐. กลอนสุภาพ เรียกอีกอยา่ งหน่ึงวา่ กลอนแปด เพราะแตล่ ะวรรคมี ๘ คา

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๑๓
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

แบบฝึ กชุดที่ ๔

ช่ือ..........................................................................ช้นั ..................................เลขท่ี...............
คาชี้แจง ใหน้ กั เรียนแยกคาสมั ผสั จากคาประพนั ธ์ต่อไปน้ี ( ๑๐ คะแนน )

แมเ้ ม่ือเรายงั เล็กเป็นเด็กนอ้ ย เคยกล่าวถอ้ ยวอนจนั ทราว่าให้สม
ขอขา้ วแกง...แหวน...ใหน้ อ้ งปองนิยม ขอเตียงตงั่ นง่ั ชมดาวและเดือน
ชวนนอ้ งนบั ดาราท่ีเป็นเพือ่ น
เมื่อเห็นดาวลอ้ มเดือนกลาดเกล่ือนฟ้า แตด่ วงเดือนเด่นสวา่ งกลางโพยม
ระยบั ระยบิ พริบตาดาวพร่าเลือน และใฝ่ฝันอยากเอ้ือมใหถ้ ึงโสม
วา่ เติบใหญ่จะไดโ้ คมรัตติกาล
อยากตะกายว่ายฟ้าไปหาจนั ทร์
เคยนึกตามใจชอบปลอบประโลม

สมั ผสั นอก ………………………………………………………….…………………
………………………………………………………….…………………

สมั ผสั ใน ………………………………………………………….…………………
………………………………………………………….…………………

สมั ผสั อกั ษร ………………………………………………………….…………………
………………………………………………………….…………………

แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๑๔
เรื่อง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

แบบฝึ กชุดท่ี ๕

ชื่อ..........................................................................ช้นั ..................................เลขท่ี...............

คาชีแ้ จง ให้นกั เรียนโยงสมั ผสั บงั คบั ของบทร้อยกรอง และนาคาสมั ผสั บงั คบั ไปเขียนใน
ช่องวา่ งใหถ้ ูกตอ้ ง ( ๑๐ คะแนน )

ตวั อย่าง มีคนั โคงผกู สายไวป้ ลายเสา
ถึงโรงเหลา้ เตากลนั่ ควนั โขมง

โอบ้ าปกรรมน้านรกเจียวอกเรา ใหม้ วั เมาเหมือนหน่ึงบา้ เป็นน่าอาย

โขมง – โคง (นิราศภเู ขาทอง : สุนทรภ่)ู

สมั ผสั บงั คบั เสา – เรา – เมา

๑. ไม่เมาเหลา้ แลว้ เรายงั เมารัก สุดจะหกั ห้ามจิตคิดไฉน

ท่ีพ่งึ หน่ึงพ่ึงไดแ้ ต่กายตน เกิดเป็นคนคิดเห็นจึงเจรจา

(นิราศภเู ขาทอง : สุนทรภู่)

สมั ผสั บงั คบั ……………………………………………………………………..…..
……………………………………………………………………..…..

๒. ถึงบางพดู พดู ดีเป็นศรีศกั ด์ิ มีคนรักรสถอ้ ยอร่อยจิต

แมน้ พดู ชวั่ ตวั ตายทาลายมิตร จะชอบผดิ ในมนุษยเ์ พราะพดู จา

(นิราศภเู ขาทอง : สุนทรภู่)

สมั ผสั บงั คบั ……………………………………………………………………..…..
……………………………………………………………………..…..

แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๑๕
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

๓. ในเพลงปี่ วา่ สามพี่พราหมณ์เอ๋ย ยงั ไม่เคยเชยชิดพิสมยั

ถึงร้อยรสบุปผาสุมาลยั จะช่ืนใจเหมือนสตรีไม่มีเลย

(พระอภยั มณี : สุนทรภ)ู่

สมั ผสั บงั คบั ……………………………………………………………………..…..
……………………………………………………………………..…..

๔. พระจนั ทรจรสว่างกลางโพยม ไมเ่ ทียมโฉมนางงามเจา้ พราหมณ์เอ๋ย
แมน้ ไดแ้ กว้ แลว้ จะค่อยประคองเคย ถนอมเชยชมโฉมประโลมลาน

(พระอภยั มณี : สุนทรภ)ู่

สมั ผสั บงั คบั ……………………………………………………………………..…..
……………………………………………………………………..…..

๕. อนั ทกุ ขโ์ ศกโรคภยั ในมนุษย์ ไม่รู้สุดสิ้นลงท่ีตรงไหน
เหมือนกงเกวยี นกาเกวียนเวยี นระไว จงหกั ใจเสียเถิดเจา้ เยาวมาลย์

(พระอภยั มณี : สุนทรภู่)

สมั ผสั บงั คบั ……………………………………………………………………..…..
……………………………………………………………………..…..

แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๑๖
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

แบบฝึ กชุดท่ี ๖

ชื่อ..........................................................................ช้นั ..................................เลขที่...............

คาชี้แจง ใหน้ กั เรียนอา่ นบทร้อยกรองต่อไปน้ี คาใดเป็นคาสัมผสั ระหว่างบท ( ๑๐ คะแนน )

หากคนเรารู้จกั รักผอู้ น่ื พร้อมหยบิ ยน่ื ไมตรีบริสุทธ์ิ
โลกคงจะสดใสไม่โทรมทรุด เจริญรุดดว้ ยรักดว้ ยถกั ทอ
เขา้ ใจและเห็นใจกบั ใหม้ าก น้าใจหลากเล้ียงใจมิใหฝ้ ่ อ
อยา่ ให้เหมือนปากปราศรัยใจเชือดคอ จริงใจต่อกนั และกนั เป็นมน่ั คง
ช่วยปลอบปลุกทกุ ขท์ อ้ ใหต้ ่อสู้ ใหร้ ับรู้ภาระอนั สูงส่ง
วา่ สูงสุดมนุษยช์ าติผหู้ ยดั ยง จะปักธงมนุษยธรรมเพยี งผนื เดียว
หากคนเรารู้จกั เสียสละ ละความเห็นแก่ไดไ้ ม่แลเหลียว
แมต้ อ้ งฝืนธรรมชาติทม่ี ดั เกลียว กิเลสเหนียวกลา้ หน่ายภูมิใจนกั
ไม่เอาเปรียบแต่พร้อมยอมเสียเปรียบ เป็นเรือเทยี บโดยสารรับงานหนกั
เป็ นเมตตาอาทรไม่ผ่อนพกั แลว้ จะรู้วา่ รักเป็นอยา่ งไร
รักทม่ี ีแต่ให้โดยไม่ขอ รักจะก่อประโยชน์อนั ยงิ่ ใหญ่
ยง่ิ ใหเ้ ขาเราจะสบายใจ ใครไม่เคยใหใ้ ครลองใหด้ ู

โลกคงจะสดใส : ศิวกานต์ ปทุมสูติ

______________ ______________ ______________

คาสัมผสั
ระหว่างบท

______________ ______________

แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๑๗
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

แบบฝึ กชุดที่ ๗

ช่ือ..........................................................................ช้นั ..................................เลขที่...............
คาชีแ้ จง ใหน้ กั เรียนระบายสีคาท่ีมีเสียงวรรณยกุ ตต์ ามที่กาหนดให้ ( ๑๐ คะแนน )

สีแดง คาที่มีเสียงวรรณยกุ ตส์ ามญั
สีเขยี ว คาท่ีมีเสียงวรรณยกุ ตเ์ อก
สีเหลือง คาที่มีเสียงวรรณยกุ ตโ์ ท
สีชมพู คาท่ีมีเสียงวรรณยกุ ตต์ รี
สีฟ้า คาท่ีมีเสียงวรรณยกุ ตจ์ ตั วา

๑. นา้ ๖. ปลาทู
๒. ประดู่ ๗. สาวสวย
๓. เสน่ห์ ๘. เกย๊ี วนา้
๔. หนังสือ ๙. ท่องเที่ยว
๕. ช้างน้อย ๑๐. ต้นข้าว

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๑๘
เรื่อง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

แบบฝึ กชุดท่ี ๘

ชื่อ..........................................................................ช้นั ..................................เลขที่...............

คาชี้แจง ใหน้ กั เรียนเขียนบอกเสียงวรรณยกุ ตข์ องคาต่อไปน้ีให้ถูกตอ้ ง ( ๑๐ คะแนน )

ตวั อย่าง

โท เตา้ เจ้ียว โท

๑. ฝีมือ ๖. มา้ นงั่

๒. โนต้ ยอ่ ๗. พระเอก

๓. วิสุทธ์ิ ๘. ฝาชี

๔. เศร้าโศก ๙. หนา้ แลง้

๕. เฉากว๊ ย ๑๐. ชอ้ นสอ้ ม

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๑๙
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

แบบฝึ กชุดที่ ๙

ชื่อ..........................................................................ช้นั ..................................เลขที่...............

คาชีแ้ จง ใหน้ กั เรียนเลือกคาในวงเวบ็ เติมลงในช่องวา่ ง ใหถ้ ูกตอ้ งตามสมั ผสั บงั คบั
และไดค้ วามหมาย ( ๑๐ คะแนน )

เขาเยาะเยย้ เหยยี บย่าอยา่ ช้าจิต ควรจะ _ _ _ _ _ หวงั ใหอ้ ภยั เขา

๑. เขามีจิตคิดหมายทาร้ายเรา ควรจะเอาความดีป้องชีวนั

( คิด มี มอบ )

หากวา่ เขาพโิ รธอยา่ โกรธตอบ เขาไม่ชอบเคืองขนุ่ อยา่ หุนหนั

๒. เขาประนามด่าว่าอยา่ ฆ่า _ _ _ _ _ ชนะกนั ให้งามดว้ ยความดี

( เขา ตาย ฟัน )

งูกินหางมนั ยอ่ มยอมเสียหาง เพื่ออาพรางหวั งไู ดช้ ู _ _ _ _ _

๓. จึงกินลา้ งกินรอดตลอดครัว กินไปทวั่ เป็นทอดตลอดทาง

( คอ หวั ตา )

มีเพ่อื นหอ้ มลอ้ มเรียงอยเู่ คียงหน้า ดินและฟ้าสีทองเป็ นของฉนั

๔. ไดป้ รับทุกขข์ กุ เขญ็ ไม่เวน้ วนั เรารัก _ _ _ _ _ ดว้ ยใจดว้ ยไมตรี

( มน่ั กนั หวาน )

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๒๐
เรื่อง เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

๕. เขาเป็นใครที่ไหนฉนั ไมร่ ู้ เราพบกนั เพียงครู่ดูผิวเผนิ
เมื่อเขามองจอ้ งมาตาฉนั _ _ _ _ _ เขากลบั เดินหลีกลบั ไม่กลบั มา

( หลบ เพลิน เมิน )

๖. พอ่ กินเหลา้ เมายามาให้เห็น แม่เชา้ เยน็ เล่นไพไ่ มเ่ คยวา่ ง

พ่ีหดั สูบบหุ ร่ีโกโ้ อท่ า่ ทาง เพอ่ื นเพอื่ น _ _ _ _ _ เท่ียวเตร่ฆา่ เวลา

( ตา่ ง ยงั ชวน )

โบราณวา่ อยา่ คบเดก็ สร้างบา้ น คบหวั ลา้ นสร้างเมืองมากเร่ืองยงุ่

๗. สมยั น้ีเด็กกาลงั จะสร้างกรุง หวั ลา้ น _ _ _ _ _ ดูห่างห่างหาทางโกง

( บา้ ง ยงุ่ วดั )

ถึงวนั น้ีนอ้ งเขา้ ใจก็ไร้ผล จะเริ่มตน้ กนั ใหม่ก็ไร้สิทธ์ิ

๘. เพราะต่างคนต่างมีคู่_ _ _ _ _ เป็นความผิดของเราเท่าเท่ากนั

( รัก กรรม ชีวติ )

แม่รักลูกผกู จิตรับผดิ ชอบ ลูกรู้ตอบแทนคุณบญุ ยงิ่ ใหญ่

๙. แมท่ าถูกลูกทาดีเป็นศรี_ _ _ _ _ ส่งผลใหส้ งั คมชาติร่มเยน็
( ใจ ไทย ศกั ด์ิ )

๒๐. ถิ่นใดสุขใช่เห็น ธ เป็นสุข ถิ่นใดทุกขย์ อ่ มเห็น ธ เป็น_ _ _ _ _
ในสานึกดวงใจไทยทุกดวง รักพอ่ หลวงพระองคน์ ้ีย่งิ ชีวิต

( บา้ ง ห่วง ใหญ่ )

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๒๑
เรื่อง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

แบบฝึ กชุดที่ ๑๐

ช่ือ.................................................................ช้นั ..................................เลขท.ี่ ..............

คาชี้แจง ให้นักเรียนเติมคาลงในช่องว่าง ให้กลอนมีความถูกต้องตามคาสัมผัส
และไดใ้ จความสมบรู ณ์ ( ๑๐ คะแนน )

มีโรงเรียนแห่งหน่ึงอยกู่ ลาง_ _๑_ _ เชา้ ข้ึนมา เดก็ ม่งุ หนา้ ไปอ่าน_ _๒_ _
มีตน้ ไมใ้ นหญา้ เป็นเพอ่ื น_ _๓_ _ ตา่ งพากเพยี รหาความรู้มาสู่ตน
มีร่มไมร้ ่มใหญใ่ ชเ้ ป็นห้อง มีใน_ _๔_ _มุงหลงั คาไวบ้ งั ฝน
มีแผน่ หินแทนกระดาษใหท้ กุ _ _๕_ _ ไดฝ้ ึ กฝนหมนั่ เพยี รร่าเรียน_ _๖_ _
มีลานดินแทนสนามให้ว่งิ เล่น น้าใส_ _๗_ _ใชเ้ ป็นสระวา่ ยรุกไล่
มีดอกไมผ้ ลไมอ้ ยทู่ วั่ ไป แสนสุข_ _๘_ _ไดเ้ รียนรู้จากครูจริง
มีโรงเรียนแห่งหน่ึงอยกู่ ลางป่ า แหล่งวิ_ _๙_ _แหล่งความรู้เหนือทกุ ส่ิง
ธรรมชาติเปรียบดงั ครูผรู้ ู้_ _๑๐_ _ คุณค่ายง่ิ ขอรักษาให้นานเอย

๑. _ _ _ _ _ ๒. _ _ _ _ _ ๓. _ _ _ _ _
๔. _ _ _ _ _ ๕. _ _ _ _ _ ๖. _ _ _ _ _
๗. _ _ _ _ _ ๘. _ _ _ _ _ ๙. _ _ _ _ _ ๑๐. _ _ _ _ _

แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๒๒
เรื่อง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

สรุปความรู้

จานวนคา สัมผสั
๗ - ๙ คา สมั ผสั สระ = กิน - บิน
สมั ผสั อกั ษร = ยก - ยอ่ ง

กลอนสุภาพ
(กลอนแปด

ลกั ษณะของเสียง
วรรคสดบั คาสุดทา้ ยของวรรคใชไ้ ดท้ ุกเสียง ไมน่ ิยมเสียงจตั วา
วรรครับ คาสุดทา้ ยห้ามใชเ้ วียงสามญั นิยมใชเ้ สียงจตั วา
วรรครอง คาสุดทา้ ยนิยมใชเ้ สียงสามญั และตรี
วรรคส่ง คาสุดทา้ ยนิยมใชเ้ สียงสามญั หา้ มเสียงจตั วา

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๒๓
เรื่อง เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

แบบทดสอบหลงั เรียน
เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

คาชีแ้ จง ให้นกั เรียนเลือกคาตอบที่ถูกท่ีสุดเพยี งขอ้ เดียว

๑. กลอนสุภาพ ๑ บท มีก่ีวรรค ข. ๒ วรรค
ก. ๑ วรรค ง. ๔ วรรค
ค. ๓ วรรค
ข. ๒ คากลอน
๒. กลอนสุภาพ ๑ บท มีกี่คากลอน ง. ๔ คากลอน
ก. ๑ คากลอน
ค. ๓ คากลอน ข. ๖ – ๙ คา
ง. ๗ – ๑๐ คา
๓. กลอนสุภาพ ๑ วรรค กาหนดใหใ้ ชค้ าได้
ก. ๖ – ๘ คา
ค. ๗ – ๙ คา

๔. ขอ้ ใดเป็นลกั ษณะบงั คบั ของกลอนสุภาพ (กลอนแปด)
ก. บงั คบั เสียงวรรณยกุ ตท์ า้ ยวรรค
ข. บงั คบั รูปวรรณยกุ ตท์ า้ ยวรรค
ค. บงั คบั ครุ ลหุ
ง. บงั คบั เอก โท

๕. ขอ้ ใดเรียงลาดบั ไดถ้ ูกตอ้ ง
ก. สดบั - รับ - รอง - ส่ง
ข. รับ - สดบั - ส่ง - รอง
ค. ส่ง - รอง - สดบั - รับ
ง. สดบั - รับ - ส่ง - รอง

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๒๔
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

๖.. “ วิเวกหวดี กรีดเสียงสาเนียงสนน่ั ” คาคูใ่ ดเป็นสมั ผสั ในประเภทสมั ผสั สระ

ก. วิเวก – หรีด ข. หวีด – กรีด

ค. เสียง – สา ง. เนียง – สนนั่

๗. กลอนในขอ้ ใดท่ีมีสัมผสั ในครบถ้วน

ก. เพ่ือความมีชีวติ จึงคิดสู้

ข. จะโฉดเฉาชว่ั ดีวิถีชน

ค. เพื่อตอ่ สู้อยรู่ อดและปลอดภยั

ง. ท้งั ขอ้ ก ข และ ค

๘. “ ครูเป็นส่ิงศกั ด์ิสิทธ์ิแรงฤทธ์ิเลิศ สานึกเถิดความจริงเรายงิ่ ใหญ่ ” คาคูใ่ ดเป็นสมั ผสั

อกั ษร

ก. เลิศ – เถิด ข. ส่ิง – ศกั ด์ิ – สิทธ์ิ

ค. สิทธ์ิ – ฤทธ์ิ ง. จริง – ยงิ่

๙. ขอ้ ใดเป็นลกั ษณะสมั ผสั ระหวา่ งบท
ก. คาสุดทา้ ยของวรรคที่ ๔ ในบทแรก สัมผสั กบั คาสุดทา้ ยของวรรคที่ ๒ ในบท
ถดั ไป
ข. คาสุดทา้ ยของวรรคที่ ๑ สมั ผสั กบั คาท่ี ๓ และ ๕ ของวรรคที่ ๒
ค. คาสุดทา้ ยของวรรคที่ ๒ สมั ผสั กบั คาสุดทา้ ยของวรรคท่ี ๓
ง. คาสุดทา้ ยของวรรคท่ี ๓ สมั ผสั กบั คาที่ ๓ และ ๕ ของวรรคท่ี ๔

๑๐.. “ ควนั ไฟลอยออ้ ยอ่ิงทิง้ ทิวไม้ เป็นภาพไหวอยหู่ วา่ งกลางความเหงา ” ขอ้ ใด คือ

คาสมั ผสั ระหวา่ งวรรค

ก. ลอย – ออ้ ย ข. อ่ิง – ทิ้ง

ค. ไม้ – ไหว ง. หวา่ ง – กลาง

แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๒๕
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

ตารางบันทึก
การทาแบบฝึ กทกั ษะภาษาไทย
เล่มที่ ๕ เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

เดก็ ชาย / เดก็ หญิง...........................................................................................
โรงเรียนวดั ศรีมหาโพธ์ิ ช้นั มธั ยมศกึ ษาปี ที่ ๑ / ........ เลขที่..............

แบบทดสอบ คะแนนเต็ม คะแนนท่ที าได้ หมายเหตุ

ก่อนเรียน ๑๐

หลงั เรียน ๑๐

ผลการพฒั นา

แบบฝึ ก คะแนนเตม็ คะแนนทท่ี าได้ หมายเหตุ
แบบฝึกชุดที่ ๑ ๑๐
แบบฝึกชุดท่ี ๒ ๑๐
แบบฝึกชุดที่ ๓ ๑๐
แบบฝึกชุดที่ ๔ ๑๐
แบบฝึกชุดท่ี ๕ ๑๐
แบบฝึกชุดที่ ๖ ๑๐
แบบฝึกชุดท่ี ๗ ๑๐
แบบฝึกชุดท่ี ๘ ๑๐
แบบฝึกชุดท่ี ๙ ๑๐
แบบฝึกชุดท่ี ๑๐ ๑๐

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๒๖
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

เฉลยแบบฝึ กทกั ษะภาษาไทย
การเขยี นร้อยกรองประเภทกลอนสุภาพ

เล่มที่ ๕ เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

เฉลยแบบฝึ กท่ี ๑ รับ
แผนผงั กลอนสุภาพ

สดบั (สลบั )
ส่ ง


รอง
รับ
สดบั 


ส่ ง
รอง


๖. สลบั
เฉลยแบบฝึ กท่ี ๒ ๗. รับ
๑. ๒ คากลอน , ๒ วรรค ๘. รอง
๒. ๔ วรรค ๙. ส่ง
๓. ๗ – ๙ คา ๑๐. บาทเอก , บาทโท
๔. กลอนแปด
๕. จานวนคา

แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๒๗
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

เฉลยแบบฝึ กท่ี ๓  ๓.  ๔.  ๕. 
๑.  ๒.  ๘.  ๙.  ๑๐. 
๖.  ๗.

เฉลยแบบฝึ กที่ ๔ สม - ยม - ชม, เดือน - เพื่อน
สมั ผสั นอก.... นอ้ ย - ถอ้ ย, เพื่อน - เลือน - เดือน, โพยม - โสม
โสม - โลม - โคม, กาล - หาญ
ฟ้า - รา, หาญ - ยาน - ผา่ น
จนั ทร์ - ฝัน,
โง่ - โต,

สมั ผสั ใน.... เลก็ - เดก็ , จนั ทรา - วา่ , นอ้ ง - ปอง, ตงั่ - นงั่
เดือน - เกลื่อน, ดา - รา, ยบิ - พริบ, ตา - พร่า
สวา่ ง - กลาง, กาย - วา่ ย, ฟ้า - หา, ชอบ - ปลอบ

สมั ผสั อกั ษร.... แม้ - เม่ือ, เตียง - ตงั่ , ดาว - เดือน
ระยบั - ระยบิ , พริบ - พร่า, ดวง - เดือน
ใฝ่ - ฝัน, ปลอบ - ประ, เติบ - โต

เกณฑก์ ารให้คะแนน ตอบถูก ๓ คู่ ได้ ๑ คะแนน

เฉลยแบบฝึ กท่ี ๕
๑. รัก - หกั , ไฉน - ไป - ใจ
๒. ศกั ด์ิ - รัก, จิต - มิตร - ผิด
๓. เอ๋ย - เคย, พิสมยั - สุมาลยั - ใจ
๔. โพยม - โฉม, เอ๋ย - เคย - เชย
๕. มนุษย์ - สุด, ไหน - ไว - ใจ

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๒๘
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลกั ษณ์

เฉลยแบบฝึ กท่ี ๖ ๒. คง - ส่ง ๓. เดียว - เหลียว
คาสมั ผสั ระหวา่ งบท ๕. ไร - ใหญ่

๑. ทอ - ฝ่อ ๖. สีแดง - เสียงสามญั
๔. นกั - หนกั ๗. สีฟ้า - เสียงจตั วา
๘. สีชมพู - เสียงตรี
เฉลยแบบฝึ กท่ี ๗ ๙. สีเหลือง - เสียงโท
๑. สีชมพู - เสียงตรี ๑๐. สีเหลือง - เสียงโท
๒. สีเขียว - เสียงเอก
๓. สีเขียว - เสียงเอก
๔. สีฟ้า - เสียงจตั วา
๕. สีชมพู - เสียงตรี

เฉลยแบบฝึ กที่ ๘ ๒. ตรี - โท ๓. ตรี - เอก ๔. โท - เอก
๑. จตั วา - สามญั ๖. ตรี - โท ๗. ตรี - เอก ๘. จตั วา - สามญั
๕. จตั วา - ตรี ๑๐. ตรี - โท
๙. โท - ตรี

เฉลยแบบฝึ กที่ ๙ ๓. หวั ๔. กนั ๕. เมิน
๑. คิด ๒. ฟัน ๘. ชีวิต ๙. ไทย ๑๐. ห่วง
๖. ตา่ ง ๗. ยงุ่

เฉลยแบบฝึ กท่ี ๑๐ แนวคาตอบข้ึนอยกู่ บั ดุลพนิ ิจของครูผสู้ อน

๑. ป่ า ๒. เขียน ๓. เรียน ๔. ตอง ๕. คน
๑๐. จริง
๖. ไป ๗. เยน็ ๘. ใจ ๙. ชา

แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๒๙
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

เฉลยแบบทดสอบหลงั เรียน

๑. ง
๒. ข
๓. ค
๔. ก
๕. ก
๖. ข
๗. ง
๘. ข
๙. ก
๑๐. ค

แบบฝึ กเสริมทักษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๓๐
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์

บรรณานุกรม

กระทรวงศึกษาธิการ. กรมวิชาการ. สารัตถะทักษะสัมพันธ์ เล่ม ๑. พิพม์คร้ังที่ ๖.
กรุงเทพมหานคร : โรงพิมพค์ ุรุสภาลาดพร้าว, ๒๕๕๐.

นันทา ขุนภักดี. หนังสื อเรียนสาระการเรียนรู้ภาษาไทย ช้ันมัธยมศึกษาปี ท่ี ๑.
กรุงเทพมหานคร : ประสานมิตร, ๒๕๔๗.

มงคล จนั ทร์บาง. ชาตินักกลอน. กรุงเทพมหานคร : SUNPRINTING, ๒๕๔๕.
ยุทธ โตอดิเทพย์ และสุ ธีร์ พุ่มกุมาร. คู่มือเรียนเขียนกลอน. พิมพ์คร้ังท่ี ๒ .

กรุงเทพมหานคร : แมโ่ พสพ, ๒๕๔๘.
วฒั นะ บญุ จนั . ครรภครรลองร้อยกรองไทย. กรุงเทพมหานคร : กรมศิลปากร, ๒๕๔๔.
เสนีย์ วิลาวรรณ และคณะ. แบบฝึ กทักษะภาษาไทย เล่ม ๑. กรุงเทพมหานคร :

วฒั นาพานิช, ๒๕๔๓.
สุนันทา สุนทรประเสริฐ. การผลิตเอกสารประกอบการเรียนการสอน. นครสวรรค์ :

โรงพมิ พร์ ิมปิ ง, ๒๕๔๓.
สุนันทา สุนทรประเสริฐ. การสร้างแบบฝึ กประกอบการเรียนการสอน. นครสวรรค์ :

โรงพิมพร์ ิมปิ ง, ๒๕๔๓.
อภิวนั นันตา. ภาษาไทยช้ันมัธยมศึกษาปี ที่ ๑. กรุงเทพมหานคร : ประสานมิตร,

๒๕๔๖.
เอกรัตน์ อดุ มพร. เกร็ดกว.ี กรุงเทพมหานคร : เรืองแสงการพมิ พ,์ ม.ป.ป.

แบบฝึ กเสริมทกั ษะภาษาไทยช้ันม.๑ ๓๑
เร่ือง เรียนรู้ก่อนฉันทลักษณ์