สุขาภิบาลอาหารในโรงเรียน 30 ข้อ

แบบประเมินสขุ าภบิ าลอาหารในโรงเรียน

(สาหรบั ประเมนิ องค์ประกอบที่ 7 โภชนาการและอาหารท่ีปลอดภยั )

วิธกี ารใช้แบบสารวจ
1. ให้กาเครื่องหมาย “√” ในช่องผลการประเมิน “ผ่าน” หรือ “ไม่ผ่าน” แต่ละข้อ ในกรณีท่ีไม่มี

กจิ กรรมที่ระบไุ วใ้ นข้อมาตรฐาน และไม่เป็นปญั หาทางด้านสุขาภิบาลอาหารใหถ้ อื ว่าผ่านมาตรฐานในข้อนน้ั
2. กรณีโรงเรียนไม่มีโรงอาหาร หรือปรุงอาหารมาจากภายนอก ให้บุคลากรสาธารณสุขท่ีรับผิดชอบ

งานอนามัยส่ิงแวดล้อม หรือ ผู้ประเมินออกไปตรวจสถานที่เตรียมและปรุงตามแบบสารวจ หากไม่สามารถ
ตรวจสถานท่จี รงิ ได้ ให้ตรวจสอบจากหลกั ฐานการควบคุม กากบั ของโรงเรยี น

3. สาหรับโรงเรียนท่ีมีร้านจาหน่ายอาหารมากกว่า 1 ร้านข้ึนไป การให้ผ่านมาตรฐานแต่ละข้อ
รา้ นอาหารจะต้องปฏิบัติใหถ้ ูกตอ้ งตามมาตรฐานทุกรา้ น

4. ขอ้ ทีม่ ีเครือ่ งหมาย เป็นข้อท่ีตอ้ งดาเนินการ รวมจานวนทงั้ สิน้ 15 ข้อ

เร่ือง รายละเอียดมาตรฐาน ผลการประเมนิ หมายเหตุ
ผ่าน ไมผ่ า่ น
ก. สถานที่ 1. สะอาด เปน็ ระเบียบ
รับประทาน 2. โตะ๊ เกา้ อี้ สะอาด แขง็ แรง จดั เป็นระเบยี บ
อาหาร และ 3. มีการระบายอากาศทด่ี ี
บรเิ วณทวั่ ไป
4. สะอาด เป็นระเบียบ พน้ื ทาดว้ ยวสั ดถุ าวร แขง็ เรยี บ
ข. บริเวณ สภาพดี
ท่เี ตรยี ม
ปรุงอาหาร 5. มกี ารระบายอากาศรวมทั้งกล่นิ และควนั จากการ
ทาอาหารไดด้ ี เชน่ มปี ล่องระบายควนั หรือพัดลมดดู
อากาศที่ใช้การไดด้ ี
6. ไมเ่ ตรยี มและปรุงอาหารบนพน้ื
7. โตะ๊ เตรยี ม–ปรงุ อาหารและผนงั บรเิ วณเตาไฟต้องทาด้วย
วัสดทุ ี่ทาความสะอาดง่าย (เชน่ สแตนเลส กระเบ้อื ง)
มีสภาพดี และพืน้ โตะ๊ ต้องสงู จากพ้นื อยา่ งน้อย60 ซม.

เร่ือง รายละเอยี ดมาตรฐาน ผลการประเมนิ หมายเหตุ
ผา่ น ไม่ผ่าน
ค. อาหาร นา้ 8. อาหารและเครื่องด่ืมในภาชนะบรรจทุ ี่ปดิ สนทิ
น้าแข็ง ต้องมีเลขสารบบอาหาร เช่น
เคร่ืองดื่ม
9. อาหารสดเชน่ เนือ้ สตั ว์ ผกั สด ผลไมแ้ ละอาหารแห้ง
มีคณุ ภาพดแี ยกเกบ็ เปน็ สดั ส่วนไมป่ ะปนกันวางสูงจาก
พน้ื อยา่ งนอ้ ย 60 ซม.สาหรบั อาหารสดตอ้ งล้างให้สะอาด
กอ่ นนามาปรงุ

10. อาหารและเครือ่ งด่ืมในภาชนะบรรจทุ ี่ปดิ สนทิ
มีคณุ ภาพดี เกบ็ เป็นระเบียบ วางสงู จากพ้นื อยา่ งน้อย
30 ซม.

11. อาหารท่ปี รุงสาเรจ็ แลว้ เกบ็ ในภาชนะท่ีสะอาด
มีการปกปิด วางสูงจากพนื้ อย่างน้อย 60 ซม.

12. มตี สู้ าหรับปกปิดอาหารที่ปรงุ สาเรจ็ แล้ว
และด้านหนา้ ของตู้ ต้องเป็นกระจก

13. น้าดมื่ เครอ่ื งด่ืม น้าผลไม้ ตอ้ งสะอาด ใส่ภาชนะ
ทสี่ ะอาด มีฝาปดิ มีก๊อกหรอื ทางเทรินนา้ หรือมีอปุ กรณ์
ท่ีมดี ้ามสาหรบั ตักโดยเฉพาะและวางสงู จากพื้นอยา่ งน้อย
60 ซม.

14. นา้ แขง็ ท่ใี ช้บริโภคต้องสะอาด ใส่ในภาชนะท่ี สะอาด
มฝี าปิด มอี ุปกรณ์ท่มี ดี ้ามสาหรับตกั โดยเฉพาะวางสูง
จากพ้ืนอย่างน้อย 60 ซม. และตอ้ งไม่มสี ิ่งของอนื่
แชร่ วมไว้

ง. ภาชนะ 15. ภาชนะอุปกรณ์เช่น จาน ชาม ช้อน ส้อมฯลฯต้องทาด้วย
อปุ กรณ์ วัสดทุ ไี่ มเ่ ปน็ อันตราย เชน่ สแตนเลส กระเบือ้ งเคลอื บขาว
แกว้ อลูมเิ นียม เมลามีนสีขาวหรือสีอ่อน ตะเกียบตอ้ งเป็นไม้
ไม่ตกแต่งสีหรือพลาสติกสีขาว

16. ภาชนะใสน่ า้ สม้ สายชู น้าปลา และนา้ จ้มิ ตอ้ งทาดว้ ย
แกว้ กระเบอื้ งเคลือบขาวมีฝาปดิ และชอ้ นตัก ทาด้วย
กระเบือ้ งเคลือบขาว หรือสแตนเลส สาหรับเคร่ืองปรงุ รส
อื่นๆต้องใสใ่ นภาชนะทท่ี าความสะอาดง่าย มฝี าปิดและ
สะอาด

เรื่อง รายละเอยี ดมาตรฐาน ผลการประเมนิ หมายเหตุ

ผ่าน ไม่ผา่ น

17. ล้างภาชนะอปุ กรณด์ ้วยวิธีการอย่างน้อย 2 ข้ันตอน โดย
ข้นั ตอนที่ 1 ล้างด้วยน้ายาลา้ งภาชนะ และ
ขน้ั ตอนท่ี 2 ลา้ งดว้ ยนา้ สะอาด 2 ครั้ง หรอื ลา้ งดว้ ย
น้าไหลและอปุ กรณ์การลา้ งตอ้ งสูงจาก
พน้ื อยา่ งน้อย 60 ซม.

18. ใช้อา่ งลา้ งภาชนะอุปกรณท์ มี่ ที อ่ ระบายน้าที่ใช้การได้ดี
อย่างน้อย 2 อา่ ง

19. จาน ชาม ถ้วย แก้วนา้ ถาดหลมุ ฯลฯ
เกบ็ คว่าในภาชนะโปรง่ สะอาดหรอื ตะแกรงวางสูงจาก
พ้นื อย่างน้อย 60 ซม. หรอื เก็บในภาชนะหรือสถานทที่ ี่
สะอาด มกี ารปกปิด

20. ช้อน ส้อม ตะเกยี บ วางตง้ั เอาด้ามข้ึนในภาชนะโปรง่
สะอาดหรือวางเปน็ ระเบียบในภาชนะทสี่ ะอาดและ
มีการปกปดิ ตง้ั สูงจากพน้ื อย่างนอ้ ย 60 ซม.

21. เขยี งต้องมสี ภาพดไี ม่แตกร้าวหรอื เป็นรอ่ ง มีเขียงใช้
เฉพาะอาหารสกุ และอาหารดบิ แยกจากกัน มีฝาชคี รอบ
(ยกเว้นครัวทีม่ กี ารปอ้ งกนั แมลงวันแล้ว)

จ. การรวบรวม 22. ใชถ้ ังขยะทีไ่ มร่ ั่วซมึ และมีฝาปดิ
ขยะ และ 23. มีทอ่ หรอื รางระบายนา้ ทมี่ ีสภาพดี ไม่แตกรา้ ว
นา้ โสโครก
ระบายนา้ จากหอ้ งครัว และที่ลา้ งภาชนะอปุ กรณ์
ลงสู่ทอ่ ระบายนา้ หรือแหล่งบาบดั ไดด้ ี และต้องไมร่ ะบาย
น้าเสียลงสู่นา้ สาธารณะโดยตรง
24. มีบอ่ ดักเศษอาหารและดกั ไขมนั ทใ่ี ชก้ ารไดด้ ี
ก่อนระบายนา้ เสยี ทิง้

ฉ. หอ้ งนา้ 25. ห้องน้า ห้องส้วม ตอ้ งสะอาด ไม่มกี ลน่ิ เหม็น ตามมาตรฐานขอ้ 6
หอ้ งสว้ ม มนี ้าใชเ้ พียงพอ หอ้ งส้วมในแบบประเมนิ
สขุ าภิบาลส่งิ แวดล้อม
26. หอ้ งสว้ มแยกเป็นสัดสว่ น ประตูไมเ่ ปิดสบู่ รเิ วณ ในโรงเรยี น
ทเี่ ตรยี ม–ปรงุ อาหาร ท่ลี า้ ง และเก็บภาชนะอุปกรณ์

เรอ่ื ง รายละเอียดมาตรฐาน ผลการประเมนิ หมายเหตุ
ผา่ น ไมผ่ า่ น
ช. ผู้ปรุง ทเี่ ก็บอาหาร และต้องมีอ่างลา้ งมอื ที่ใช้การไดด้ ีอย่ใู น
ผู้เสริ ฟ์ บริเวณห้องส้วม

27. แต่งกายสะอาด สวมเสื้อมีแขน
28. ผูกผ้ากนั เปื้อนสขี าว หรอื มีเคร่ืองแบบ ผู้ปรงุ จะต้องสวม

หมวกหรือ เนทคลมุ ผมด้วย
29. ต้องเป็นผ้มู ีสขุ ภาพดี ไมเ่ ปน็ โรคตดิ ตอ่ ไมเ่ ปน็ โรคผวิ หนงั

สาหรับผปู้ รงุ จะตอ้ งมหี ลักฐานการตรวจสขุ ภาพในปีนน้ั
ใหต้ รวจสอบได้
30. มสี ขุ นิสยั ทีด่ ี เช่น ตดั เล็บส้ัน ไมส่ บู บุหรใ่ี นขณะ
ปฏบิ ตั ิงาน ไม่ใชม้ ือหยบิ จบั อาหารท่ปี รงุ เสร็จแล้ว โดยตรง