หนังสือเรื่องนก

สายพันธุ์นก

คำ นำ จัดทำ ขึ้นเพื่อให้ผู้คนได้รู้จัก ชนิด นิสัย ขนาด ที่ อยู่อาศัย และลักษณะของนก

สารบัญ 1.นกยูง 2.นกกระจอก 3.นกพิราบ 4.นกเอี้ยง 5.นกฮูก 6.นกกระจอกเทศ 7.นกแก้ว 8.นกอินทรี 9.นกอีแร้ง 10.นกฟลามิงโก้

11.นกเงือก 12.นกกระยาง 13.นกกระสา 14.นกหัวขวาน 15.นกปรอดหัวโขน 16.นกแอ่นพง 17.นกเขาชวา 18.นกเขาใหญ่ 19.นกเขาไฟ 20.นกปากห่าง

นกยูง เป็น สัตว์ปีก จำ พวก ไก่ฟ้า ขนาดใหญ่ ที่สุดในวงศ์เดียวกันนี้ เพศผู้ มีขนหางยาวที่มี สีสันสวยงาม ที่เมื่อแผ่ขยายออกเพื่ออวดเพศเมีย จะมีความ สวย งามเป็นอย่างยิ่ง นกยูงใช้ชื่อ สกุล ว่า Pavo ชอบอาศัยอยู่ใน ป่าดิบ แล้งและป่าผลัด ใบผสมตามริมลำ ธารในป่า มีพฤติกรรมมักร้อง ตอนเช้าหรือพลบค่ำ กินอาหารจำ พวกเมล็ดพืช แมลง และสัตว์เล็ก ๆ มีการกระจายพันธุ์อยู่ทาง เหนือของประเทศ อินเดีย ไปทางทิศตะวันออก ผ่าน พม่า , ตอนใต้ของประเทศ จีน , ไทย , ลาว , เวียดนาม , กัมพูชา , มาเลเซีย และ ชวา นกยูง 1

นกกระจอกเป็นนกเกาะคอนในวงศ์ นก กระจอก มีสีน้ำ ตาลเข้มที่กระหม่อนและหลังคอ แก้มสีขาวมีจุดดำ บนแก้มแต่ละข้าง นกกระจอก ทั้ง ทั้ สองเพศมีชุดขนคล้ายกัน นกวัยอ่อนมีสีขน จืดกว่านกที่โตเต็มที่ นกชนิดนี้มี นี้ มี การกระจาย พันธุ์เกือบทั้ง ทั้ ทวีปยูเรเชีย และ เอเชียตะวันออก เฉียงใต้ ทำ รังไม่เป็นระเบียบในโพรงธรรมชาติ รูในอาคาร หรือรังขนาดใหญ่ของ นกสาลิกาปาก ดำ หรือ นกกระสาขาว นกจะวางไข่คราวหนึ่ง ห้าถึงหกฟอง ไข่จะฟักเป็นตัวภายในสองอาทิตย์ นกกินเมล็ดพืชเป็นอาหารหลัก แต่บางครั้ง รั้ จะกิน สัตว์ไม่มีกระดูกสันหลังเป็นอาหาร โดยเฉพาะ ช่วงฤดูผสมพันธุ์ นกกระจอกเหมือนกับนก ขนาดเล็กทั่วไปซึ่งอาจเสียชีวิตจากการติดเชื้อ ชื้ จากปรสิต โรคภัยไข้เจ็บ และถูกล่าโดยนกล่า เหยื่อ ทำ ให้โดยทั่วไปมีช่วงชีวิตประมาณสองปี นกกระจอก 2

นกพิราบ มีขนสีเทาอ่อน มีแถบสีดำ สองแถบบน ปีกแต่ละข้าง แต่ทั้ง ทั้ นกป่าและนกเลี้ย ลี้ งนั้น นั้ มีความ หลากหลายของสีและรูปแบบของขนเป็นอย่างมาก มีความแตกต่างระหว่างเพศเล็กน้อย นกชนิดนี้ มัก มีคู่ครองตัวเดียว มีลูกครั้ง รั้ ละ 2 ตัว พ่อและ แม่ช่วยกันเลี้ย ลี้ งดู [6] โดยที่เมื่อจับคู่กันแล้วจะไม่ แยกจากกันเลยตลอดชีวิต แม้ว่าคู่จะตายไปแล้ว นกพิราบมีถิ่นอาศัยในสิ่งแวดล้อมเปิดและกึ่งเปิด ในพื้น พื้ ที่เกษตรกรรมและในเมือง หน้าผาและขอบ หินถูกใช้เป็นที่ทำ รังวางไข่ของนกในป่า นกพิราบ มีถิ่นกำ เนิดในยุโรป แอฟริกาเหนือ และทางตะวัน ตกของเอเชีย ก่อนที่จะแพร่กระจายไปตามเมือง ต่าง ๆ ทั่วโลก เพราะเป็นนกที่มีการปรับตัวให้เข้า กับสภาพแวดล้อมโดยเฉพาะในเมืองได้ดีมาก คาด ว่ามีประชากรนกในธรรมชาติประมาณ 17 - 28 ล้านตัวใน ยุโรป นกพิราบ 3

นกเอี้ย อี้ ง 4 นกเอี้ย อี้ ง มีรูปร่างอ้วนป้อม หางสั้น สั้ กินแมลงและ ผลไม้เป็นอาหาร รวมถึงน้ำ หวานในดอกไม้ อยู่ รวมกันเป็นฝูง ชอบส่งเสียงร้องเจื้อ จื้ ยแจ้ว แพร่ กระจายพันธุ์ตั้ง ตั้ แต่เอเชียใต้ จากภาคตะวันออก ของ อิหร่าน ถึงภาคใต้ของจีน และ อินโดนีเซีย นิยมเลี้ย ลี้ งกันเป็นสัตว์เลี้ย ลี้ ง บางชนิดถูกนำ เข้า และแพร่ขยายพันธุ์ในซีก โลกใหม่ เช่น บริติช โคลัมเบีย , แวนคูเวอร์ หรือ นิวซีแลนด์

นกฮูก นกฮูก เป็นนกที่อยู่ในอันดับ Strigiformes มีรูปใบหน้าคล้าย แมว อันเป็นที่มาของชื่อสามัญ จับสัตว์เล็ก ๆ กินเป็นอาหาร เช่น ค้างคาว หนู,นู งู สัตว์เลื้อ ลื้ ยคลานและสัตว์ครึ่งบกครึ่งน้ำ เล็ก ๆ ในขณะที่บางชนิดที่มีขนาดใหญ่อาจจับปลาหรือปูกิ ปู กิ นได้ด้วย จัดเป็นนกล่าเหยื่อจำ พวกหนึ่งเหมือนเหยี่ยว, อินทรี และแร้ง ที่ หากินในเวลากลางวัน ส่วนนกฮูกนั้น นั้ มักหากินในเวลากลางคืน ทำ ให้มีเล็บโค้งแหลมและมีปากงุ้มแหลมสำ หรับจับสัตว์กิน เหตุที่หากินในเวลากลางคืน เป็นเพราะนกเค้าไม่อาจสู้กับนก ล่าเหยื่อในเวลากลางวันอย่างเหยี่ยวหรืออินทรีได้ เนื่องจาก เป็นสัตว์ที่หากินในเวลากลางคืน จึงมีดวงตาโตกว่าเหยี่ยวและ อินทรีมาก ดวงตาอยู่ด้านหน้าของ ใบหน้า เหมือนมนุษย์และ สัตว์ตระกูลแมว หัวหมุนได้เกือบรอบตัวได้ถึง 270 องศา เนื่องจากมีกระดูกสันหลังตรงคอ 14 ชิ้น ชิ้ ซึ่งมากกว่าสัตว์ชนิด หูของนกฮูกมีความไวมากเป็นพิเศษสำ หรับการฟังเสียงใน เวลากลางคืนและหาเหยื่อ มีขนปีกอ่อนนุ่ม บินได้เงียบเพื่อไม่ ให้เหยื่อรู้ตัว และมีประสาทสายตาที่มองเห็นได้ดีกว่ามนุษย์ถึง 100 เท่า โดยปกติแล้วตัวเมียมีขนาดโตกว่าตัวผู้ ตัวเมียเป็น ตัวที่กกไข่ ตัวผู้ไม่กกไข่ มักพบก้อนที่สำ รอกคายออกทิ้ง ทิ้ ลงมา ที่พื้น พื้ เบื้อ บื้ งล่างในรังหรือบริเวณใกล้เคียงกับรัง 5

นกกระจอกเทศ นกกระจอกเทศตัวผู้มีขนาดโตกว่าตัวเมียมาก ตัวผู้ เมื่อโตเต็มวัยขนตามลำ ตัวจะเปลี่ยนไปเป็นสีดำ ส่วนขน ปีกและขนหางจะเป็นสีขาวสวยงามมาก สำ หรับตัวเมีย จะมีขนตามตัวสีน้ำ ตาลเทาอ่อน ปากมีลักษณะแบนและ กว้างมาก ดวงตากลมโต หัวเล็ก ศีรษะล้าน มีขนอ่อน บางสีเทา น้ำ ตาลอ่อนคล้ายสีครีมหรือผล มะอึก คอ ยาวและมีขนอ่อนเช่นเดียวกับหัว ปีกเล็กไม่สมตัว ขนที่ ปีกยาวพอสมควรแต่ก็ไม่ใช่ขนสำ หรับการบิน ซึ่งขนปีก มีไว้เพื่อความสวยงามเท่านั้น นั้ ขาและโคนขาเป็นขา เกลี้ย ลี้ ง ๆ ไม่มีขน นกตัวผู้มีลำ คอหย่อนยานกว่าตัวเมีย จึงโป่งคอและทำ เสียงร้องเลียนแบบ สิงโต ได้ นกตัวผู้ 1ตัวจะคุมนกตัวเมียหลายตัว ขนาดโตเต็มที่สูง ประมาณ 2 – 2.5 เมตร น้ำ หนักเมื่อโตเต็มที่จะหนัก ประมาณ 160 กิโลกรัม มีอายุยืนได้ถึง 65 – 75 ปี หัว เล็ก คอยาว ตาโต ขนตายาว มีขาใหญ่แข็งแรง บินไม่ได้ แต่วิ่งได้เร็ว ลูกนกอายุเพียง 2-3 วันก็จะวิ่งได้แล้ว หากินในทุ่งกว้างเป็นฝูงใหญ่ อยู่ร่วมฝูงกับ ม้าลาย และ ยีราฟ 6

นกแก้ว 7 นกแก้วเป็นนกที่มีความแตกต่างกันมากทางสรีระ คือมี ตั้ง ตั้ แต่ขนาดเล็กจนถึงใหญ่ (19-100 เซนติเมตร) มีหัว กลมโต ลำ ตัวมีขนอุยปกคลุมหนาแน่น ขนมีแกนขนรอง ต่อมน้ำ มันมีลักษณะเป็นพุ่มขน ผิวหนัง ค่อนข้างหนา เป็นนกที่อาศัยและหากินบน ต้นไม้ กิน ผลไม้ และ เมล็ด พืช บินได้ดีและบินได้เร็ว พบอาศัยอยู่เป็นคู่หรือเป็นฝูง ทำ รังตามโพรงต้นไม้ ไข่สีขาว ลักษณะทรงกลม วางไข่ครั้ง รั้ ละ 2-6 ฟอง ลูกนกแรกเกิดมีสภาพเป็นลูกอ่อนเดินไม่ได้ พบกระจายพันธุ์ตามเขตร้อนทั่วโลก ในบางชนิดมีอายุยืน ได้ถึง 50 ปี โดยเฉพาะนกแก้วชนิดที่มีขนาดใหญ่ และจาก การศึกษาของนักวิทยาศาสตร์พบว่า นกแก้วขนาดใหญ่มี ความเฉลียวฉลาดเทียบเท่ากับเด็กอายุ 4 ขวบ

นกอินทรี ล่าเหยื่อเป็นอาหาร มีขนาด ปีก และ หาง ที่กว้าง ลักษณะปลายปีกแหลมหรือปีกแตก จะงอย ปากงองุ้มเป็นตะขอ อินทรีเป็นนกที่มีลักษณะ สวยงาม แข็งแรง สายตาคม บินเร็ว โจมตีแม่นยำ มองเห็นเป้าหมายได้จากระยะไกล มีเพดานบินตั้ง ตั้ แต่ พื้น พื้ ราบจนถึงความสูง 2,100 เมตร และจัดได้ว่าเป็น สัตว์ที่มีสายตาดีที่สุดในโลก อีกทั้ง ทั้ ยังถือเป็นนก หรือสัตว์ปีกที่มีอายุยืนยาวที่สุดในโลกอีกด้วย โดย มีอายุได้มากถึง 70 ปี ส่วนใหญ่จะมีสีเข้มและสร้าง รังบน หน้าผา ที่สูงชัน อินทรีเป็นนกที่มีขนาดใหญ่ และแข็งแรง เป็นนกที่กินเนื้อเป็นอาหาร ซึ่งได้แก่ ปลา , งู , สัตว์เลี้ย ลี้ งลูกด้วยนม ขนาดเล็กเช่น หนู และเป็นนกนักล่าซึ่งล่านกด้วยกัน และไข่นกที่มี ขนาดเล็กกว่าเป็นอาหาร อินทรีพบอาศัย กระจัดกระจายอยู่ตามพื้น พื้ ที่เขตต่าง ๆ ทั่วทุกแห่งใน โลก ยกเว้นพื้น พื้ ที่ใน ทวีปแอนตาร์กติก ที่มีอากาศ หนาวเย็น นกอินทรี 8

นกอีแร้ง 9 นกอีแร้ง เป็น นก ขนาดใหญ่จำ พวกหนึ่ง ไม่ล่าเหยื่อหรือกิน สัตว์ ที่ยังมี ชีวิต อยู่ เป็นอาหารได้ แต่จะกินเฉพาะซากสัตว์ที่ ตาย แล้ว อันเนื่องจากอุ้งตีนของแร้งนั้น นั้ ไม่แข็งแรงพอที่จะขย้ำ เหยื่อได้ เพราะได้วิวัฒนาการให้มีอุ้งตีนที่แบนและกรงเล็บที่ เล็กสั้น สั้ เหมาะกับการอยู่บนพื้น พื้ ดินมากกว่านกล่าเหยื่อจำ พวก อื่น แร้งมีรูปร่างโดยรวมคือ ปีกกว้าง หางสั้น สั้ มีคอที่ยาว หัวเล็ก บริเวณต้นคอมีขน สีขาว รอบเหมือนสวม พวงมาลัย มี ลักษณะเด่นคือ ขน ที่หัวและลำ คอแทบไม่มีเลยจนดูเหมือน โล้นเลี่ยน สันนิษฐานว่าคงเป็นเพราะพฤติกรรมการกินซากสัตว์ จึงไม่มีขนเพื่อไม่ให้เป็นที่สะสมของ เชื้อ ชื้ โรค และเพื่อความ สะดวกในการในการมุดกินซากด้วย มีลิ้น ลิ้ ที่มีร่องลึกและเงี่ยง เล็ก ๆ หันไปทางด้านหลังเพื่อช่วยในการกินอาหารคำ โต อีกทั้ง ทั้ แร้งยังมีกระเพาะพิเศษขนาดใหญ่ที่เก็บอาหารซึ่งเป็นส่วนหนึ่ง ของหลอดอาหาร รวมถึงในลำ ไส้รวมถึงกระเพาะของแร้งก็ยังมี กรดที่มีฤทธิกัดกร่อนสามารถฆ่าแบคทีเรียหรือจุลชีพอื่น ๆ ที่มี อยู่ในซากสัตว์ด้วย จึงทำ ให้แร้งสามารถกินซากเน่าเปื่อยได้โดย ไม่เป็นอันตราย

นกฟลามิงโก้ นกฟลามิงโก้ อาศัยอยู่เป็นฝูงขนาดใหญ่ ซึ่งสถานที่ ๆ พบ นกฟลามิงโกได้มากที่สุดในโลก คือ ทะเลสาบนากูรู ใน อุทยานแห่งชาติทะเลสาบนากูรู ทางตอนเหนือของ ประเทศเคนยา ซึ่งมีจำ นวนประชากรนกฟลามิงโกมากได้ ถึง 1,500,000 ตัว นกฟลามิงโกเป็นนกที่บินได้เป็นระยะ ทางที่ไกล และมักบินในเวลากลางคืน ด้วยความเร็ว ประมาณ 60 กิโลเมตร/ชั่วโมง และหากมีความจำ เป็นต้อง บินในเวลากลางวันก็จะบินในระดับสูงเพื่อหลบเลี่ยงสัตว์นัก ล่า ส่วนในทวีปเอเชียสามารถพบได้ที่ ทุ่งหญ้าสเตปป์ แถบ ตอนเหนือของคาซัคสถานในภูมิภาคเอเชียกลางเท่านั้น นั้ โดย ผสมพันธุ์กันในฤดูใบไม้ผลิ ก่อนอพยพไปที่อื่น 10

นกเงือก 11 นกเงือก เป็นนกป่าขนาดใหญ่ ที่มีจุดเด่น คือ จะงอยปากหนาที่ใหญ่และมีโหนกทางด้านบนเป็น โพรง ภายในโพรงมีเนื้อเยื่อคล้ายฟองน้ำ ส่วนใหญ่ ลำ ตัวมีสีขาวดำ หางยาว ปีกกว้างใหญ่ บินได้แข็ง แรง เวลาบินจะโบกปีกช้า ๆ กินผลไม้เป็นอาหาร หลัก และสัตว์เลื้อยคลานเล็ก ๆ เป็นอาหารเสริม ทำ รังในโพรงไม้ ตัวเมียจะเข้าไปกกไข่ในโพรงโดย ใช้โคลนและมูลปิดปากโพรงไว้ เหลือเพียงช่องพอ ให้ตัวผู้ยื่นส่งอาหารเข้าไปได้ เมื่อลูกนกโตพอแล้ว จึงเจาะโพรงออกมา และจากจะงอยปากและส่วนหัวที่ใหญ่เหมือนโหนก หรือหงอนนั้น นั้

นกกระยาง 12 นกกระยาง มีลักษณะโดยรวม คือ เป็นนกน้ำ ที่มีทั้ง ทั้ ขนาดเล็ก, ขนาดกลาง และขนาดใหญ่ มีคอและขายาว มักพบเดินท่องน้ำ หากินหรือ ยืนนิ่งบนกอหญ้าหรือพืชน้ำ คอยใช้ปากแหลม ยาวจับสัตว์น้ำ เล็ก ๆ หรือแมลงบนพื้นเป็น อาหาร ขณะบินจะพับหัวและคอแนบลำ ตัว เหยียดขาไปข้างหลัง ทำ รังรวมกันอยู่เป็นก ลุ่มใหญ่บนต้นไม้ ใช้กิ่งไม้สานกันอย่างหยาบ ๆ พบทั้ง ทั้ หมด 61 ชนิดทั่ว ทั่ โลก พบใน ประเทศไทย 20 ชนิด หากินในเวลากลางวัน

นกกระสา 13 นกกระสา เป็นนกลุยน้ำ ขนาดใหญ่ ขายาว คอยาว และปากยาวแข็ง อยู่ในอันดับนกกระสา (Ciconiiformes) ใช้ชื่อวงศ์ว่า Ciconiidae พบทั้ง ทั้ หมดทั่ว ทั่ โลก 19 ชนิด ใน 6 สกุล

เป็นนกที่มีสามารถไต่ขึ้นลงตามต้นไม้ได้ดีเป็นแนวตั้ง ตั้ ด้วยขาที่สั้น สั้ และเล็บที่แหลมคม ส่วนใหญ่มีนิ้วหน้า 2 นิ้ว นิ้วหลัง 2 นิ้เล็บมีความคมและแข็งแรง หางมักจะแข็ง มากและเป็นรูปลิ่ม ใช้ช่วยยันต้นไม้ขณะไต่ขึ้นลงตาม ลำ ต้น นกหัวขวานเป็นนกประเภทอยู่รู หรืออยู่อาศัยตาม โพรงไม้ ตามปกติแล้วมักจะเลือกสถานที่ทำ รังโดยใช้ จะงอยปากที่แข็งแรงเจาะต้นไม้จนเป็นโพรงใหญ่ ขนาดที่ ตัวของนกเองจะเข้าออกได้อย่างสะดวก นกหัวขวานเป็น นกที่ปกติจะอาศัยอยู่เพียงลำ พัง ไม่มีพฤติกรรมอยู่รวม กันเป็นฝูงเหมือนนกอื่น ๆ ถ้าหากมีนกอื่นรุกล้ำ เข้ามา จะ ส่งเสียงร้อง "แก๊ก ๆ ๆ" ดังกังวาลเพื่อเตือน อย่างไรก็ตาม ตัวเมียก็มีส่วนช่วยเลือกสถานที่ทำ รังเหล่านี้ด้วย ส่วนมาก มักชอบไม้เนื้ออ่อน ซึ่งในฤดูแล้ง ต้นไม้เหล่านี้จะทิ้ง ทิ้ ใบ แต่บางครั้ง รั้ จะทำ รังตามต้นไม้แห้ง ๆ หรือต้นมะพร้าวหรือ ต้นปาล์ม นกหัวขวาน 14