ก คำนำ เอกสารประกอบการพิจารณาคัดเลือก “นวัตกรรมสร้างสรรค์คนดี” ประจำปีการศึกษา 2566 ประเภทผู้บริหารสถานศึกษา เล่มนี้ จัดทำขึ้นเพื่อนำเสนอผลงานของผู้บริหารที่ประสบ ความสำเร็จในการผลิตนวัตกรรมด้านการบริหารในการพัฒนาคุณธรรมจริยธรรมให้แก่นักเรียนโรงเรียน คุณธรรม สพฐ. และเป็นการพิจารณาคัดเลือกนวัตกรรมที่สร้างสรรค์ให้ได้รับรางวัล “นวัตกรรม สร้างสรรค์คนดี” ในโครงการโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ประจำปีการศึกษา 2566 ของสำนักงานเขตพื้นที่ การศึกษาประถมศึกษาตาก เขต 1 เพื่อเผยแพร่นวัตกรรมการบริหารให้ผู้เกี่ยวข้องนำไปใช้ในการพัฒนา คุณธรรม จริยธรรมต่อไป เอกสารฉบับนี้นำเสนอกระบวนการสำคัญในการพัฒนาเยาวชน ให้เป็นต้นกล้าคุณธรรม โดย แสดงถึงความสำคัญของผลงานนวัตกรรมนเกิดจาก อันเกิดจากการสร้างสรรค์ภายในสู่ภายนอก คุณภาพโรงเรียนต้องเกิดจากความร่วมมือของผู้บริหาร ครู ชุมชน ตระหนักถึงการพัฒนาคุณภาพ การศึกษาของโรงเรียนภายใต้วิสัยทัศน์ของโรงเรียนอนุบาลวังเจ้า “โรงเรียนอนุบาลวังเจ้า เป็นโรงเรียน สุขภาวะควบคู่คุณธรรม มุ่งบริหารจัดการอย่างมีส่วนร่วมบนพื้นฐานความเป็นไทย ขับเคลื่อนด้วย เทคโนโลยีและนวัตกรรมอย่างสร้างสรรค์ สู่การสร้างคุณภาพผู้เรียนให้ได้มาตรฐาน” เพื่อให้การ ดำเนินงานขับเคลื่อนสถานศึกษาสู่โรงเรียนคุณธรรม สพฐ. โดยใช้หลักการ ทฤษฎีกระบวนการบริหาร ในการดำเนินงาน และหลักการมีส่วนร่วมเพื่อสร้างสรรค์คนดี มีสุข อบ.วังเจ้า และพัฒนาคุณภาพ การศึกษาในด้านอื่น ๆ ต่อไป ขอขอบคุณ คณะครูและคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐานโรงเรียนอนุบาลวังเจ้า ผู้ปกครองและชุมชนที่ให้การสนับสนุนและเป็นกำลังสำคัญในการขับเคลื่อนนวัตกรรมจนประสบ ความสำเร็จ โดยข้าพเจ้าหวังเป็นอย่างยิ่งว่า เอกสารเล่มนี้จะเป็นประโยชน์ต่อผู้บริหารและผู้ที่สนใจที่ จะนำไปใช้ในการพัฒนาคุณธรรมและมีคุณลักษณะที่พึงประสงค์ และร่วมสร้างคนดีให้สังคมต่อไป นางสาวลักขณา จิ๋วปัญญา ผู้อำนวยการโรงเรียนอนุบาลวังเจ้า
ข สารบัญ หน้า คำนำ........................................................................................................................................ ก สารบัญ..................................................................................................................................... ข ชื่อผลงานนวัตกรรม................................................................................................................. 1 สอดคล้องกับคุณลักษณะโรงเรียนคุณธรรม สพฐ..................................................................... 1 ชื่อเจ้าของผลงานนวัตกรรม..................................................................................................... 1 รายละเอียดการนำเสนอผลงานนวัตกรรม ............................................................................... 1 ๑. ความสำคัญของผลงานนวัตกรรม............................................................................... 1 ๒. จุดประสงค์และเป้าหมายของผลงานนวัตกรรม ......................................................... ๓ ๓. กระบวนการผลิตผลงานหรือขั้นตอนการดำเนินงาน.................................................. ๔ ๔. ผลการดำเนินงาน/ผลสัมฤทธิ์/ประโยชน์ที่ได้รับ ........................................................ ๑9 ๕. ปัจจัยความสำเร็จ....................................................................................................... ๒๐ ๖. บทเรียนที่ได้รับ .......................................................................................................... ๒๒ ๗. การเผยแพร่/การได้รับการยอมรับ/รางวัลที่ได้รับ...................................................... ๒๒ ๘. เงื่อนไขความสำเร็จ.................................................................................................... ๒๓ ภาคผนวก................................................................................................................................ ๒๔
1 เอกสารประกอบการพิจารณาส่งเสริมและคัดเลือกนวัตกรรมสร้างสรรค์คนดี “โครงการโรงเรียนคุณธรรม สพฐ.” ประจำปี พ.ศ. 256๖ ชื่อผลงานนวัตกรรม : การพัฒนาจิตภายใน สู่ภายนอก ด้วยกระบวนการ ABC- Plus Model สอดคล้องกับคุณลักษณะโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ความพอเพียง ความกตัญญู ความซื่อสัตย์สุจริต ความรับผิดชอบ อุดมการณ์คุณธรรม คุณธรรมอัตลักษณ์โรงเรียนอนุบาลวังเจ้า : มีวินัย ความซื่อสัตย์ ความ รับผิดชอบ ความกตัญญู ความพอเพียง ชื่อผู้พัฒนานวัตกรรม : นางสาวลักขณา จิ๋วปัญญา โรงเรียน : อนุบาลวังเจ้า สังกัด : สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาตาก เขต 1 โทรศัพท์: 0๘-๗๖๖๒-๖๙๙๖ รายละเอียดการนำเสนอผลงานนวัตกรรม 1. ความสำคัญของผลงานนวัตกรรม การดำเนินงานเพื่อสืบสานพระราชปณิธานเดินตามรอยเบื้องพระยุคลบาทของ พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช รัชกาลที่ ๙ เกี่ยวกับนักเรียนและครู หรือทรงเน้น ย้ำเรื่องความซื่อสัตย์สุจริต ยึดมั่นในหน้าที่ ในด้านการศึกษาได้พระราชทานพระราชดำรัส พระบรมรา โชบายไว้มากมาย ทรงย้ำว่า “ประเทศชาติของเราจะเจริญหรือเสื่อมลงนั้น ย่อมขึ้นอยู่กับการศึกษา ของ ประชาชนแต่ละคนเป็นสำคัญการศึกษาอบรมในวันนี้จะเป็นเครื่องกำหนดอนาคตของชาติในวัน หน้า” เพราะฉะนั้น การอบรมและสั่งสอนของครูจะต้องแยกกัน คือ สอนวิชาการให้เด็กมีความรู้ ทักษะพื้นฐาน รู้เฉพาะทาง ขณะเดียวกันต้องปลูกฝังคุณธรรม จริยธรรม วัฒนธรรมไทย มารยาทไทย ความรับผิดชอบต่อหน้าที่และการเป็นพลเมืองดีซึ่งถือเป็นส่วนสำคัญเปรียบกับรากแก้วของต้นไม้ที่จะ เกาะยึดให้ต้นไม้เติบโต มั่นคง ทั้งนี้ พระองค์ทรงเน้นย้ำเรื่องคุณธรรมด้วยพระราชประสงค์ของสมเด็จ พระจ้าอยู่หัว มหาวชิราลงกรณบดินทรเทพยวรางกูรรัชกาลที่ ๑๐ ซึ่งมีพระราชกระแสรับสั่งให้ “ช่วย สร้างคนดีให้บ้านเมือง”การเป็นพลเมืองดีหมายถึง การมีน้ำใจ มีความเอื้ออาทร ต้องทำงาน อาสาสมัคร งานบำเพ็ญ ประโยชน์ “เห็นอะไรที่จะทำเพื่อบ้านเมืองได้ก็ต้องทำ ยุทธศาสตร์ชาติ (พ.ศ.๒๕๖๑-๒๕๘๐) ได้กำหนดการพัฒนาและเสริมสร้างประชาชนคน ไทยไว้ในยุทธศาสตร์ที่ ๔.๓ คือยุทธศาสตร์ด้านการพัฒนาและเสริมสร้างศักยภาพทรัพยากรมนุษย์ มีเป้าหมายเพื่อพัฒนาคนในทุกมิติและในทุกช่วงวัยให้เป็นคนดี คนเก่ง และมีคุณภาพ โดยคนไทยมี ความพร้อมทั้งกาย ใจ สติปัญญา มีการพัฒนาการที่ดีรอบด้านและมีสุขภาวะที่ดีทุกช่วงวัย มีจิต
2 สาธารณะ รับผิดชอบต่อสังคมและผู้อื่น มัธยัสถ์ อดออม โอบอ้อมอารี มีวินัย รักษาศีลธรรม และเป็น พลเมืองที่ดีของชาติ มีหลักคิดที่ถูกต้อง มีทักษะที่จำเป็นในศตวรรษที่ ๒๑ มีทักษะสื่อสารภาษาอังกฤษ และภาษาที่สามและอนุรักษ์ภาษาท้องถิ่นมีนิสัยรักการเรียนรู้และพัฒนาตนเองอย่างต่อเนื่องตลอด ชีวิตสู่การเป็นคนไทยมีทักษะสูงเป็นนวัตกร นักคิด นักประกอบการ เกษตกรยุคใหม่และอื่น ๆ โดยมี สัมมาชีพตามความถนัดของตน (ราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ ๑๓๕ ตอนที่ ๒ พุทธศักราช ๒๕๖๑) รวมถึง หน้าที่สำคัญของการศึกษาคือการพัฒนาคนให้เป็นคนเก่ง คนดี และมีความสุข ดังที่กำหนดไว้ใน พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พุทธศักราช ๒๕๔๒ ซึ่งกำหนดให้จัดการศึกษาที่มีจุดมุ่งหมายและมี หลักการในหมวด ๒ มาตรา ๖ “การจัดการศึกษาต้องเป็นไปเพื่อพัฒนาคนไทย ให้เป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์ ทั้งร่างกาย จิตใจ สติปัญญา ความรู้และคุณธรรม มีจริยธรรมและวัฒนธรรมในการดำรงชีวิตสามารถ อยู่ร่วมกับผู้อื่นได้อย่างมีความสุข” โดยยึดการจัดการศึกษาให้เป็นคนดี มีคุณธรรมจริยธรรมในหมวด ๔ มาตรา ๒๓ ซึ่งเน้นความสำคัญทั้งความรู้ คุณธรรม กระบวนการเรียนรู้และบูรณาการตามความ เหมาะสมของผู้เรียนในแต่ละระดับ รวมถึงแผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ.๒๕๖๐ - ๒๕๗๙ โดยได้กำหนด ยุทธศาสตร์ในการส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรมไว้ใน ยุทธศาสตร์ที่ ๕ โดยมีแผนงานโครงการสำคัญที่ กล่าวไว้ คือ โครงการน้อมนำศาสตร์พระราชาสู่การพัฒนาและ เพิ่มศักยภาพคนทุกช่วงวัย และ โครงการโรงเรียนคุณธรรม โรงเรียนจึงเป็นหน่วยงานสำคัญในการขับเคลื่อน นโยบายจึงควรกำหนด รูปแบบการบริหารงานเพื่อพัฒนาคุณธรรมตามแนวทางของโรงเรียนคุณธรรมที่ กระทรวงศึกษาธิการ กำหนดไว้(สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา, ๒๕๖๐) สังคมไทยเป็นสังคมหนึ่งที่ได้รับอิทธิพลจากความเจริญในด้านต่าง ๆ ทั้งเจริญก้าวหน้าใน ด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และความเจริญก้าวหน้าทางวิทยากรต่าง ๆ เข้ามาใช้ในการดำรงชีวิต ใน ลักษณะ VUCA World มุ่งแข่งขันทางการค้าและธุรกิจเพื่อแสวงหารายได้เพื่อผลกำไร กลายเป็นสังคม ที่มีความเจริญด้านวัตถุ เกิดการเปลี่ยนแปลงทางสังคมไทยทั้งด้านค่านิยม พฤติกรรม และระบบคุณค่า ของคนในสังคม ซึ่งมีทั้งผลดีและผลเสียในเวลาเดียวกัน ทั้งนี้เพราะความเจริญดังกล่าวเป็นความเจริญ ด้านวัตถุ ส่งผลทั้งในเชิงบวกและเชิงลบต่อนค่านิยม พฤติกรรม และระบบคุณค่าของคนในสังคม ความ เสื่อมถอยทางด้านคุณธรรมและจริยธรรมของคนไทยลดลง โดยเฉพาะเด็กและเยาวชนที่ยังขาด ทักษะการคิดวิเคราะห์อย่างเป็นระบบ ไม่สามารถคัดกรองและเลือกรับวัฒนธรรม นิยมพฤติกรรมที่ เน้นวัตถุนิยม บริโภค นิยม ขาดจิตสำนึกสาธารณะ และให้ความสำคัญกับเรื่องส่วนตนมากกว่าส่วน ส่วนรวม (ศูนย์ปฏิบัติการต่อต้านการทุจริต กระทรวงศึกษาธิการ, ๒๕๖๐) จากปัญหาด้านคุณธรรมจริยธรรมที่กล่าวมา สำนักงานคณะกรรมการการศึกษา ขั้นพื้นฐาน จึงได้ดำเนินโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ตามนโยบายภายใต้กรอบยุทธศาสตร์ชาติ เกี่ยวกับ เรื่องคุณธรรม โดยร่วมหารือกับสำนักงาน คณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน ในฐานะผู้รับผิดชอบ การจัดการศึกษาสำหรับเยาวชนส่วนใหญ่ของประเทศ ให้เป็นพลเมืองที่มีคุณภาพ อีกทั้งรับผิดชอบใน การจัดการศึกษาเพื่อให้เยาวชนทุกคนมีความรู้ความสามารถ เป็นคนดี คนเก่ง และมีความสุข ตาม นโยบายของกระทรวงศึกษาธิการ โครงการคุณธรรม คือสถานศึกษาที่ ผู้บริหาร ครู นักเรียน
3 ผู้ปกครอง ชุมชน และผู้มีส่วนเกี่ยวข้องมีส่วนร่วมในกระบวนการขับเคลื่อนกิจกรรม ส่งเสริมความดีใน รูปแบบต่าง ๆทั้งภายในและภายนอกสถานศึกษา ซึ่งนำไปสู่การพัฒนาและปรับเปลี่ยนเป็นพฤติกรรม ที่พึงประสงค์ได้อย่างยั่งยืน และนำไปขยายเครือข่ายได้ การเสริมสร้างให้คนมีคุณธรรม จริยธรรมจำเป็นจะต้องปลูกฝังตั้งแต่วัยเยาว์ เพราะเป็น วัยที่กำลังเรียนรู้การสร้างลักษณะนิสัย เพื่อเป็นการยกระดับคุณภาพของคน โดยสถาบันครอบครัว สถาบันศาสนา สถาบันการเมืองและการปกครอง โดยเฉพาะอย่างยิ่งสถาบันการศึกษามีส่วนสำคัญใน การเสริมสร้างคุณธรรม จริยธรรมให้เยาวชนเติบโตไปเป็นคนไทยที่สมบูรณ์ โดยโรงเรียนอนุบาลวังเจ้า เป็นโรงเรียนในระดับชั้นอนุบาลและชั้นประถมศึกษา ซึ่งเป็นจุดเริ่มต้นของการศึกษาในระดับชั้นที่ สูงขึ้น นักเรียนีพื้นฐานครอบครัวที่แตกต่างกันจึงเป็นหน้าที่โดยตรงของผู้บริหารสถานศึกษา ครู และผู้ ที่เกี่ยวข้องในการจัดการศึกษาเพื่อสร้างให้นักเรียนมีคุณธรรม เพื่อให้บรรลุเป้าหมายตามวิสัยทัศน์ของ โรงเรียน โดยใช้กระบวนการมีส่วนร่วม มีการติดตามและประเมินผลอย่างสม่ำเสมอ และใช้โครงงาน คุณธรรมโดยมีหัวใจสำคัญของการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรม เพื่อให้นักเรียน ครู ผู้บริหารและบุคลากร ทางการศึกษาตระหนักรู้ เข้าใจ และมีกระบวนการคิดอย่างมีเหตุผล ซึมซับคุณค่าแห่งคุณธรรมความดี อย่างเป็นธรรมชาติและสร้างความรู้สึกผิดชอบชั่วดี รวมทั้งสร้างเครือข่ายชุมชนองค์กรแห่งคุณธรรม โดยประสานความร่วมมือจากหน่วยงาน และองค์กรที่ทำงานด้านคุณธรรมอย่างเป็นรูปธรรมที่ชัดเจน จากความสำคัญของการส่งเสริมคุณธรรมจริยธรรมข้างต้น โรงเรียนอนุบาลวังเจ้าในฐานะ หน่วยงานที่รับผิดชอบด้านการศึกษา เห็นความสำคัญของการเสริมสร้างคุณธรรมนักเรียน จึงได้ ดำเนินการพัฒนาแนวทางการส่งเสริมคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียนอนุบาลวังเจ้า ด้วยกระบวนการ ABC- Plus Model โดยได้นำแนวคิดวงจรของเดมมิ่ง (Deming Cycle) ซึ่งเป็นกระบวนการแก้ไข ปัญหาและปรับปรุงคุณภาพอย่างต่อเนื่องใน 4 ขั้นตอน ประกอบด้วย PLAN – DO – CHECK – ACT มา เป็นกลไกลในการขับเคลื่อน เพื่อสร้างสรรค์คนดี มีสุข อบ.วังเจ้า 2. จุดประสงค์และเป้าหมายของนวัตกรรม 2.1 จุดประสงค์ ๑) เพื่อพัฒนารูปแบบการบริหารจัดการโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ด้วยแนวทางการ พัฒนาจิตภายใน สู่ภายนอก ด้วยกระบวนการ ABC- Plus Model ๒) เพื่อพัฒนานักเรียน ครู ผู้บริหารสถานศึกษามีคุณธรรม จริยธรรม ตามกรอบ คุณธรรมอัตลักษณ์ของสถานศึกษา และสอดคล้องกับคุณลักษณะโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. 2.2 เป้าหมายของนวัตกรรม 1) เชิงปริมาณ ๑.๑ โรงเรียนอนุบาลวังเจ้าดำเนินการขับเคลื่อนโครงงานคุณธรรมชั้นเรียน ทั้ง ๘ กิจกรรม และนำ ABC- Plus Model ทั้งกระบวนการ ไปใช้ในการพัฒนาคุณธรรมของนักเรียน ๑.๒ ผู้บริหารสถานศึกษา ครู และนักเรียนโรงเรียนอนุบาลวังเจ้า ร้อยละ ๘๐ มีคุณธรรมตามคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน จากแนวทางการพัฒนาจิตภายใน สู่ภายนอก ด้วย กระบวนการ ABC- Plus Model
4 ๒) เชิงคุณภาพ ๒.๑) โรงเรียนบ้านอนุบาลวังเจ้าดำเนินการขับเคลื่อนโครงงานคุณธรรมชั้นเรียน และนำแนวทางการพัฒนาจิตภายใน สู่ภายนอก ด้วยกระบวนการ ABC- Plus Model ไปใช้เป็น กระบวนการในการพัฒนาคุณธรรมของนักเรียนอย่างเป็นรูปธรรม ๒.๒ นักเรียนมีคุณธรรม จริยธรรม ตามกรอบคุณธรรมอัตลักษณ์ของสถานศึกษา และสอดคล้องกับคุณลักษณะโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ระดับดีขึ้นไป ๓. กระบวนการพัฒนานวัตกรรมหรือขั้นตอนการดำเนินงาน การพัฒนาจิตภายใน สู่ภายนอก ด้วยกระบวนการ ABC- Plus Model เป็น นวัตกรรมด้านการบริหารเพื่อพัฒนานักเรียนให้มีคุณธรรม จริยธรรม ตามกรอบคุณธรรมอัตลักษณ์ของ สถานศึกษา และสอดคล้องกับคุณลักษณะโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. มีขั้นตอนในการพัฒนานวัตกรรม ดังนี้ ภาพที่ 1 ขั้นตอนในการพัฒนานวัตกรรม ขั้นตอนที่ 1 กำหนดวัตถุประสงค์การพัฒนา ผู้บริหารสถานศึกษา ครู นักเรียน ผู้ปกครอง และคณะกรรมการสถานศึกษาร่วมกัน วิเคราะห์สภาพแวดล้อม (SWOT Analysis) ด้านคุณธรรมของนักเรียน เพื่อร่วมกันค้นหาจุดแข็ง จุดอ่อน โอกาส และอุปสรรคในการพัฒนาคุณธรรมของนักเรียน ซึ่งผลจากการวิเคราะห์ดังกล่าว พบว่า นักเรียนต้องได้รับการพัฒนาคุณธรรมเป้าหมายด้านความมีวินัย ซื่อสัตย์ รับผิดชอบ กตัญญู อยู่อย่างพอเพียง และพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวก (จริยธรรม) ของโรงเรียนอนุบาลวังเจ้า และจัดทำตาราง คุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน ซึ่งคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียนที่ได้นั้น มีสาเหตุมาจากปัญหาที่
5 เกิดขึ้นจริง และต้องการแก้ไขปัญหาด้านคุณธรรมจริยธรรมอย่างเร่งด่วนเป็นรูปธรรม ชัดเจน ทำได้ จริง และมีประสิทธิภาพมากที่สุด ซึ่งทุกคนในโรงเรียนได้ทำความเข้าใจเรื่องคุณธรรม และจริยธรรม จัดทำข้อมูลตามแบบรายงานการกำหนดคุณธรรมอัตลักษณ์โรงเรียนวัดมหาวนาราม หรือตามกรอบ แนวคิดโรงเรียนคุณธรรม สพฐ.ดังนี้ คุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียนอนุบาลวังเจ้า คุณธรรมเป้าหมาย พฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวก (จริยธรรม) ผู้บริหาร ครู นักเรียน 1. ความมีวินัย 1. ปฏิบัติตนเป็นแบบอย่างที่ดี 2. ปฏิบัติตามกฎระเบียบ 3. ตรงต่อเวลา 1. เป็นแบบอย่างที่ดี 2. แต่งกายถูกต้อง ตามวันที่กำหนด 3. ตรงต่อเวลา 1. การมาเรียนตรงเวลา 2. แต่งกายถูกต้องตาม ระเบียบ 3. นักเรียนเข้าแถว/เดิน แถว/เข้าแถวรับบริการเป็น ระเบียบ ทิ้งขยะลงถังขยะ 2. ความซื่อสัตย์ การบริหารงานในโรงเรียน โปร่งใส สามารถตรวจสอบได้ 1. เข้าสอนตรงเวลา/ เต็มเวลา 2. เป็นแบบอย่างที่ดี 3. ไม่เอาเวลาราชการไป ทำประโยชน์ส่วนตัว 1. ไม่ลอกการบ้าน (เพื่อน สอนเพื่อน/พี่สอนน้อง) 2. ไม่ลักขโมย 3. ไม่พูดโกหก 4. เก็บชองได้ส่งครู ประชาสัมพันธ์หาเจ้าของ 3. ความรับผิดชอบ มีความประพฤติดี เป็นแบบอย่างที่ดีให้แก่ผู้ อยู่ใต้บังคับบัญชา 1. เอาใจใส่การสอน 2. ส่งงานตาม กำหนดเวลา 1. ตั้งใจเรียน 2. ส่งงานตรงเวลา 3. รับผิดชอบต่อหน้าที่ ตนเองที่ได้รับมอบหมาย 4. ความกตัญญู เป็นแบบอย่างในการกตัญญูต่อ ผู้มีพระคุณ 1. เป็นแบบอย่างในการ กตัญญูต่อผู้มีพระคุณ 2. รักษาชื่อเสียงโรงเรียน 1. เคารพเชื่อฟังคำสั่งสอน ของพ่อแม่และครู 2. ยืนตรงเมื่อได้ยินเพลง ชาติ/เพลงสรรเสริญ พระบารมี 5. ความพอเพียง 1. ใช้หลักปรัชญาของ เศรษฐกิจพอเพียงในการ ดำรงชีวิตและบริหารจัดการ สถานศึกษา 2. ใช้จ่ายอย่างประหยัด 1. ใช้หลักปรัชญาของ เศรษฐกิจพอเพียงในการ ดำรงชีวิตและบริหาร จัดการสถานศึกษา 2. ใช้จ่ายอย่างประหยัด 1. ประหยัดน้ำ ประหยัดไฟ 2. ใช้จ่ายอย่างประหยัด 3. ใช้อุปรกรณ์การเรียน อย่างรู้คุณค่า “เราชาวดอกบัว ชมพู-ขาว มีวินัย ซื่อสัตย์ รับผิดชอบ กตัญญู อยู่อย่างพอเพียง”
6 จากนั้นนำคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียนอนุบาลวังเจ้าที่ผ่านมติในที่ประชุมข้าราชการครู และบุคลากรทางการศึกษา คณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน นำเสนอเพื่อขอประชามติกับ ผู้ปกครองนักเรียนในการประชุมผู้ปกครองอีกครั้ง โดยผู้ปกครองมีมติให้ความเห็นชอบ ขั้นตอนที่ 2 กำหนดกรอบแนวคิด เมื่อได้กรอบในการพัฒนาแล้ว ผู้บริหารสถานศึกษาและครู จึงได้ทำการศึกษาแนวคิดทฤษฎี และเอกสารงานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับคุณธรรมอัตลักษณ์ของสถานศึกษาด้านความมีวินัย ซื่อสัตย์ รับผิดชอบ กตัญญู อยู่อย่างพอเพียงโดยการนำมาผสมผสานกับคุณลักษณะโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. และกำหนดเป็นกรอบแนวคิดเพื่อใช้เป็นแนวทางในการสร้างนวัตกรรม
7 ขั้นตอนที่ 3 สร้างนวัตกรรม ผู้บริหารสถานศึกษาและครูร่วมกันออกแบบและสร้างตัวต้นแบบนวัตกรรมให้สอดคล้องกับ คุณธรรมอัตลักษณ์ของสถานศึกษาและที่สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐานได้กำหนดไว้ ผ่านการจัดกิจกรรมในรูปแบบของกิจกรรมการการเรียนการสอนตามกลุ่มสาระการเรียนรู้ กิจกรรม เสริมหลักสูตร กิจกรรมนอกเวลาเรียน และโครงงานคุณธรรมชั้นเรียน ตั้งแต่ระดับชั้นอนุบาลปีที่ 2 ถึง ระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ ๖ โดยใช้เทคนิคแนวคิดวงจรคุณภาพเป็นกลไกขับเคลื่อนการดำเนินงาน พร้อมทั้งใช้เกณฑ์รางวัลคุณภาพโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. เป็นเครื่องมือในการบริหารจัดการ มีการ ตรวจสอบคุณภาพนวัตกรรมจากข้อมูลย้อนกลับ และการพัฒนาองค์กรควบคู่ไปด้วย แนวทางการพัฒนาจิตภายใน สู่ภายนอก ด้วยกระบวนการ ABC- Plus Model ประกอบด้วยขั้นตอนหลัก ๓องค์ประกอบ และมีขั้นตอนย่อยอื่นเป็นบันไดความสำเร็จไปสู่เป้าหมาย หลัก (Ultimate goal) ร่วมกันอย่างยั่งยืนประกอบด้วย A - Adept (การปรับเหมาะ) และ B - balance ( สมดุล / สืบสาน / ต่อยอด) และ C- Check & Conclude (กำกับ ติดตามเป็นระยะ และ สรุปผล)โดยมีรายละเอียดดังนี้
8 องค์ประกอบที่ 1 A - Adept (การปรับเหมาะ) เข้าถึง (เปิดความคิด) ระดับสถานศึกษา - เป็นการเปิดความคิดหรือการ UP - Skill ของผู้ดำเนินโครงการ โรงเรียนคุณธรรม สพฐ. เพื่อขยายผลต่อคณะครูในโรงเรียนสู่ห้องเรียนซึ่งเป็นหน่วยปฏิบัติที่เล็กและ สำคัญที่สุด อันเป็นการค้นหาความรู้ภายในตัวตน/องค์กรด้วยการทบทวนสถานการณ์ปัญหาด้าน คุณธรรม จริยธรรมในโรงเรียนว่ามีแนวโน้มหรือทิศทางคาดการณ์ในอนาคตเป็นอย่างไร ค้นหาช่องว่าง ความรู้รวมถึงแหล่งที่มาของช่องว่างที่จะมาเติมเต็มความรู้นั้นและวิธีการที่จะเข้าถึงความรู้ด้านการ ดำเนินโครงการโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ระดับห้องเรียน – นักเรียนทุกคนค้นหาข้อมูลหรือหาความรู้ที่เกี่ยวข้องกับคุณธรรม อัตลักษณ์ที่ได้กำหนดไว้ เข้าใจ (เปิดใจ) ระดับสถานศึกษา - เป็นการเปิดใจปรับ Mind set โดยมีเป้าหมายที่ความยั่งยืนในแง่ของ การดำเนินงานจึงเป็นความงอกงามจากฝ่ายใดสู่ภายนอกเรียนรู้สร้างแรงบันดาลใจจากความสำเร็จ ขององค์กรอื่น ๆ มาปรับใช้กับโรงเรียนอนุบาลวังเจ้าตามบริบทสภาพแวดล้อมของโรงเรียนสร้าง องค์กรแห่งการเปลี่ยนแปลงล้มแล้วลุกเป็นองค์กรแห่ง Growth Mindset ระดับห้องเรียน – ร่วมกันวิเคราะห์ปัญหาพฤติกรรมในห้องเรียน เพื่อหาหนทางแก้ไข พฤติกรรม แลกเปลี่ยน (เปิดพลัง) ระดับสถานศึกษา - สื่อสารในแนวดิ่งโดยเสนอโครงการกิจกรรมสู่ความเป็นรูปธรรมใน แผนปฏิบัติการ มีการประกาศนโยบาย และการแต่งตั้งคณะกรรมการผู้รับผิดชอบโครงการ ในลักษณะ เน้นการสื่อสารในแนวราบด้วยการ PLC เกิดเป็นชุมชนการเรียนรู้ร่วมกันใช้วิธีการ Dialogue เพื่อฟัง ด้วยปราศจากอคติการตัดสิน เพื่อจัดแผนการดำเนินกิจกรรมให้เหมาะสมกับบริบท
9 ระดับห้องเรียน – นักเรียนทุกคนร่วมกันคิดวิเคราะห์เพื่อเลือกวิธีการที่ดีที่สุด ประชุม แลกเปลี่ยนทุกคนร่วมกันวางแผนการดำเนินงานโครงงานพัฒนาจริยคุณ ตามปัญหาพฤติกรรมใน ห้องเรียน ตัดสินใจเลือก ระดับสถานศึกษา – กำหนดโครงการ/กิจกรรมที่จะใช้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมของผู้บริหาร คณะครู และนักเรียนโรงเรียนอนุบาลวังเจ้า โดยมีคุณธรรมอัตลักษณ์เป็นกรอบในการพัฒนา โดยมี คุณธรรมเป้าหมาย พฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวก (จริยธรรม) ผู้บริหาร ครู นักเรียน 1. ความมีวินัย 1. ปฏิบัติตนเป็นแบบอย่างที่ดี 2. ปฏิบัติตามกฎระเบียบ 3. ตรงต่อเวลา 1. เป็นแบบอย่างที่ดี 2. แต่งกายถูกต้อง ตามวันที่กำหนด 3. ตรงต่อเวลา 1. การมาเรียนตรงเวลา 2. แต่งกายถูกต้องตาม ระเบียบ 3. นักเรียนเข้าแถว/เดิน แถว/เข้าแถวรับบริการเป็น ระเบียบ ทิ้งขยะลงถังขยะ แผนงาน/โครงการ/กิจกรรมสนับสนุน ๑. โครงการส่งเสริมวินัยประชาธิปไตยนักเรียนในโรงเรียน
10 ๒. โครงการส่งเสริมคุณธรรมจริยธรรมในสถานศึกษา - กิจกรรมค่ายยุวชนคนคุณธรรม - กิจกรรมโครงงานจริยคุณ - กิจกรรมสร้างเครือข่ายและการมีส่วนร่วม โรงเรียนคุณธรรม สพฐ. - กิจกรรม ๑๐,๐๐๐ ยุวชน คนคุณธรรม - กิจกรรมคืนคุณธรรมสู่ห้องเรียน - กิจกรรมโรงเรียนดีต้องมีที่ยืน - กิจกรรมครอบครัวคุณธรรม ๓. โครงการกิจกรรมพัฒนาผู้เรียน - กิจกรรมลูกเสือ – ยุวกาชาด
11 ๔. โครงการวันสำคัญของชาติ ศาสนาและวัฒนธรรม ๕. โครงการกีฬาต้านยาเสพติด คุณธรรมเป้าหมาย พฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวก (จริยธรรม) ผู้บริหาร ครู นักเรียน 2. ความซื่อสัตย์ การบริหารงานในโรงเรียน โปร่งใส สามารถตรวจสอบได้ 1. เข้าสอนตรงเวลา/ เต็มเวลา 2. เป็นแบบอย่างที่ดี 3. ไม่เอาเวลาราชการไป ทำประโยชน์ส่วนตัว 1. ไม่ลอกการบ้าน (เพื่อนสอนเพื่อน/พี่สอนน้อง) 2. ไม่ลักขโมย 3. ไม่พูดโกหก 4. เก็บชองได้ส่งครู ประชาสัมพันธ์หาเจ้าของ แผนงาน/โครงการ/กิจกรรมสนับสนุน ๑. โครงการโรงเรียนสุจริต ๒. โครงการนิเทศติดตามและประเมินผลการจัดการศึกษา ๓. โครงการยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนสู่ความเป็นเลิศทางวิชาการ ๔. โครงการพัฒนางานด้านบริหารงานการเงินและพัสดุ ๕. โครงการสถานศึกษาสีขาว ปลอดยาเสพติดและอบายมุข ๖. โครงการเรียนฟรี 15 ปี
12 คุณธรรมเป้าหมาย พฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวก (จริยธรรม) ผู้บริหาร ครู นักเรียน 3. ความรับผิดชอบ มีความประพฤติดี เป็นแบบอย่างที่ดีให้แก่ผู้ อยู่ใต้บังคับบัญชา 1. เอาใจใส่การสอน 2. ส่งงานตามกำหนดเวลา 1. ตั้งใจเรียน 2. ส่งงานตรงเวลา 3. รับผิดชอบต่อหน้าที่ตนเอง ที่ได้รับมอบหมาย แผนงาน/โครงการ/กิจกรรมสนับสนุน ๑. โครงการเร่งรัดการประกันคุณภาพภายในโรงเรียน ๒. โครงการนิเทศ ติดตาม และประเมินผลการจัดการศึกษา ๓. โครงการส่งเสริมนิสัยรักการอ่านและพัฒนาห้องสมุด ๔. โครงบ้านวิทยาศาสตร์น้อย
13 คุณธรรมเป้าหมาย พฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวก (จริยธรรม) ผู้บริหาร ครู นักเรียน 4. ความกตัญญู เป็นแบบอย่างในการกตัญญูต่อ ผู้มีพระคุณ 1. เป็นแบบอย่างในการ กตัญญูต่อผู้มีพระคุณ 2. รักษาชื่อเสียงโรงเรียน 1. เคารพเชื่อฟังคำสั่งสอน ของพ่อแม่และครู 2. ยืนตรงเมื่อได้ยินเพลง ชาติ/เพลงสรรเสริญ พระบารมี แผนงาน/โครงการ/กิจกรรมสนับสนุน ๑. โครงการยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนสู่ความเป็นเลิศทางวิชาการ - กิจกรรมบัณฑิตน้อย/ปัจฉิมนิเทศ ๒. โครงการวันสำคัญของชาติ ศาสนาและวัฒนธรรม คุณธรรมเป้าหมาย พฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวก (จริยธรรม) ผู้บริหาร ครู นักเรียน 5. ความพอเพียง 1. ใช้หลักปรัชญาของ เศรษฐกิจพอเพียงในการ ดำรงชีวิตและบริหารจัดการ สถานศึกษา 2. ใช้จ่ายอย่างประหยัด 1. ใช้หลักปรัชญาของ เศรษฐกิจพอเพียงในการ ดำรงชีวิตและบริหาร จัดการสถานศึกษา 2. ใช้จ่ายอย่างประหยัด 1. ประหยัดน้ำ ประหยัดไฟ 2. ใช้จ่ายอย่างประหยัด 3. ใช้อุปรกรณ์การเรียน อย่างรู้คุณค่า
14 แผนงาน/โครงการ/กิจกรรมสนับสนุน ๑. โครงการสนับสนุนการใช้แหล่งเรียนรู้และภูมิปัญญาท้องถิ่น ๒. โครงการสหกรณ์โรงเรียน ๓. โครงการน้อมนำตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ๔. โครงบ้านวิทยาศาสตร์น้อย ๕. โครงการส่งเสริมพัฒนาการทั้ง 4 ด้าน เพื่อความพร้อมสมบูรณ์ตามวัย ๖. โครงการกิจกรรมพัฒนาผู้เรียน ระดับห้องเรียน – เลือกวิธีการพัฒนาโครงงานจริยคุณตามปัญหาพฤติกรรมในห้องเรียน โดยกำหนดหัวข้อโครงงานสอดคล้องกับคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียนอนุบาลวังเจ้า ดังนี้ กิจกรรม คุณธรรม ระดับชั้น กิจกรรมที่ 1 โครงงานเล่นแล้วเก็บให้เป็นที่ สร้างเด็กดี มีวินัย ความมีวินัย อนุบาลปีที่ 2 กิจกรรมที่ 2 โครงงานปฐมวัยหัวใจพอเพียง ความพอเพียง อนุบาลปีที่ 3 กิจกรรมที่ 3 โครงงานหนูน้อยกตัญญู รู้หน้าที่ดูแลงาน บ้าน ความกตัญญู ประถมศึกษาปีที่ 1 กิจกรรมที่ 4 โครงงานเด็กดีไม่มีลักขโมย ความซื่อสัตย์ ประถมศึกษาปีที่ 2 กิจกรรมที่ 5 โครงงานปลูกปันอิ่มด้วยหัวใจพอเพียง ความพอเพียง ประถมศึกษาปีที่ 3 กิจกรรมที่ 6 โครงงานเด็กดี รู้หน้าที่ มีความรับผิดชอบ ความรับผิดชอบ ประถมศึกษาปีที่ 4
15 กิจกรรม คุณธรรม ระดับชั้น กิจกรรมที่ 7 โครงงานวัยใสวินัยเกินร้อย ความมีวินัย ประถมศึกษาปีที่ 5 กิจกรรมที่ 8 โครงงานวินัยดี มีได้ด้วยตัวเรา ความมีวินัย ประถมศึกษาปีที่ 6 เปลี่ยนพฤติกรรม ระดับสถานศึกษา – ประเมินพฤติกรรมผู้บริหาร คณะครู และนักเรียน โดยพัฒนาคู่มือ คุณธรรมอัตลักษณ์สำหรับการประเมิน โดยใช้กระบวนการมีส่วนร่วม เพื่อศึกษาพฤติกรรมหลังจากเข้า ร่วมกิจกรรม/โครงการ ที่โรงเรียนดำเนินการ จากนั้นดำเนินการประชุมอีกครั้งเพื่อปรับกิจกรรมให้มี ความเข้มข้น ระดับห้องเรียน – ประเมินพฤติกรรมนักเรียนตามวัตถุประสงค์ของโครงงานในแต่ละ ระดับชั้น เพื่อปรับปรุง หรือพัฒนากิจกรรมให้มีความเข้มข้นให้สอดคล้องกับสภาพปัญหาที่เกิดขึ้น หรือพัฒนาคุณธรรมระดับต่อไป องค์ประกอบที่ ๒ B - balance (สมดุล / สืบสาน / ต่อยอด) สืบสานความต่อเนื่อง ระดับสถานศึกษา/ระดับห้องเรียน – รักษามาตรฐานการปฏิบัติกิจกรรมในระดับคงที่ พัฒนาต่อยอด หรือพัฒนานวัตกรรม สร้างแรงจูงใจในการพัฒนาคุณธรรม จริยธรรม บอกต่อประชาสัมพันธ์ ระดับสถานศึกษา/ระดับห้องเรียน – เผยแพร่โครงการ/กิจกรรม/โครงงานระดับชั้นเรียนให้ สาธารณชนได้รับทราบ เพื่อเผยแพร่ความรู้เป็นวิทยาทาน พร้อมเป็นกระตุ้น ส่งเสริมให้องค์กร/ หน่วยงาน ประชาชน หันมาพัฒนาคุณธรรม จริยธรรม ระดับบุคคล
16 ขยายผลสร้างเครือข่าย ระดับสถานศึกษา/ระดับห้องเรียน – รายงานต่อหน่วยงานต้นสังกัดและผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง ทุกฝ่าย ประชาสัมพันธ์ ร่วมแลกเปลี่ยนเรียนรู้แก่เพื่อนร่วมงานทั้งในกลุ่มเครือข่าย และในเขตพื้นที่ การศึกษาประถมศึกษาตาก เขต ๑ ตลอดจนถึงบุคคลทั่วไปที่สนใจ เพื่อส่งเสริมให้เกิดการพัฒนางาน คุณธรรมของโรงเรียนอย่างต่อเนื่องและยั่งยืน
17 องค์ประกอบที่ ๓ C- Check & Conclude (กำกับ ติดตามเป็นระยะ และสรุปผล) มีระบบนิเทศ กำกับติดตาม ประเมิน และรายงานผลการดำเนินงานอย่างเป็นอย่างระบบ สะท้อนผลสำเร็จในการดำเนินงานตามตัวชี้วัดแผนงานโครงการที่กำหนดไว้ในแผนพัฒนาคุณภาพ การศึกษา ตามวิสัยทัศน์ของโรงเรียน และคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน มุ่งให้เกิดผลสัมฤทธิ์โดยการ ประเมินผล ตรวจสอบผลการปฏิบัติงานตามกิจกรรมโครงงานที่แต่ละฝ่ายได้รับมอบหมายให้ประสบ ผลสำเร็จ มากน้อยเพียงใด บรรลุตามวัตถุประสงค์หรือไม่ สรุปผลการดำเนินงานตามโครงงาน คุณธรรมแต่ละโครงงาน โดยโครงงานที่ประสบผลสำเร็จจะขยายผลและดำเนินการอย่างต่อเนื่องต่อไป จากนั้นจัดให้มีการแลกเปลี่ยน เรียนรู้ในระดับปฏิบัติงาน โดยมีการสร้างเครือข่ายชุมชนแห่งการเรียนรู้ PLC ทั้งระดับโรงเรียน ระดับกลุ่ม สาระ/กลุ่มงาน และระดับชั้นเรียน จัดทำเป็นสารสนเทศเพื่อการ บริหารจัดการ ส่วนโครงการที่ยังไม่ประสบ ผลสำเร็จก็จะร่วมกันหาสาเหตุและปรับปรุงพัฒนาต่อไป ซึ่งเป็นข้อมูลพื้นฐานที่สำคัญในการที่จะทำการ วิเคราะห์ วิจัยและพัฒนา ถือว่าเป็นการปรับปรุง พัฒนากระบวนการทำงานอย่างต่อเนื่องอันสอดคล้องกับ หลักการบริหารมุ่งคุณภาพทั้งองค์กรที่ทุกคน ต้องมีส่วนร่วมในทุกขั้นตอน ทั้งนี้เพื่อให้ผู้ร่วมงานทุกฝ่ายรวมทั้ง นักเรียนมีคุณธรรมนำความรู้ผลที่ ตามมาซึ่งเป็นไปตามจุดมุ่งหมายที่สังคมต้องการ คือ เป็นคนดี คนเก่ง และมีความสุข
18 ผลการพัฒนา นักเรียนมีพฤติกรรมที่พึงประสงคตามคุณธรรมอัตลักษณหรือตามกรอบแนวคิดโรงเรียน คุณธรรม สพฐ. ไมนอยกวารอยละ 80 ของนักเรียนทั้งหมด ขั้นตอนที่ 4 นำนวัตกรรมไปใช้ เมื่อได้รูปแบบนวัตกรรมการพัฒนาเพื่อส่งเสริมคุณธรรมตามคุณธรรมอัตลักษณ์ทั้ง ๕ ด้าน ของโรงเรียนแล้ว จึงนำไปใช้จริงในการบริหารจัดการศึกษาของโรงเรียนอนุบาลวังเจ้า ตามขั้นตอนของ กระบวนการนวัตกรรม โดยควบคุมให้เป็นไปตามข้อกำหนดของนวัตกรรม นำผลการดำเนินงานตาม ขั้นตอนของนวัตกรรมไปให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจสอบ และปรับปรุงแก้ไขตามคำแนะนำของผู้เชี่ยวชาญ ขั้นตอนที่ 5 เขียนรายงาน/เผยแพร่ เมื่อผู้เชี่ยวชาญมีความเห็นต่อนวัตกรรม ที่นำไปใช้ว่ามีความเหมาะสมแล้ว สถานศึกษา จะดำเนินการเขียนรายงานและเผยแพร่ แต่หาก ผู้เชี่ยวชาญมีความเห็นว่าไม่เหมาะสม ผู้เชี่ยวชาญ จะต้องให้คำแนะนำ และดำเนินการปรับปรุงแก้ไขจน เสร็จสมบูรณ์แบบ จึงนำมาเขียนรายงานและนำไป เผยแพร่ต่อไป
19 ๔. ผลการดำเนินงาน/ผลสัมฤทธิ์/ประโยชน์ที่ได้รับ จากการดำเนินงานพัฒนาคุณธรรมของนักเรียนโรงเรียนอนุบาลวังเจ้า ตามแนวทาง การพัฒนาจิตภายใน สู่ภายนอก ด้วยกระบวนการ ABC- Plus Model ปรากฏผลในแง่มุมต่างๆ ดังนี้ ผลที่เกิดตามจุดประสงค์ ๑. โรงเรียนอนุบาลวังเจ้ามีนวัตกรรมการบริหาร คือ รูปแบบการบริหารจัดการโรงเรียน เพื่อนำสถานศึกษาสู่โรงเรียนคุณธรรม สร้างสรรค์ คนดี มีสุข อบ.วังเจ้า ที่มีประสิทธิภาพเพื่อพัฒนา สถานศึกษาสู่โรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ๒. นักเรียนมีคุณธรรมตามคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียนอยู่ในระดับดีขึ้นไป ร้อยละ ๘๐ ผลที่เกิดขึ้นกับนักเรียน นักเรียนมีการพัฒนาตนเองตามคุณธรรมอัตลักษณ์ของสถานศึกษา มีความรู้ในการลงมือ ปฏิบัติโครงงาน ส่งผลให้ มีความตั้งใจและกระตือรือร้นเข้าร่วมกิจกรรมที่โรงเรียนและหน่วยงาน ภายนอกจัดขึ้น แสดงความเคารพโดยการไหว้ ใช้คำพูดสุภาพไพเราะ ยิ้มแย้ม ทักทาย ผู้น้อยเคารพผู้ อาวุโส แสดงความเคารพครูทุกครั้ง ทั้งก่อนเรียนและหลังเลิกเรียน แต่งกายถูกต้องตามระเบียบของ โรงเรียน เข้าเรียนตรงตามเวลา ลงมือทำความสะอาดบริเวณที่รับผิดชอบ ส่งการบ้านและงานที่ได้รับ มอบหมายตรงตามเวลา ขับรถจักรยานยนต์ตามกฎจราจรและข้อตกลงของโรงเรียน ไม่นำ โทรศัพท์มือถือมาโรงเรียน เดินชิดขวาและวางรองเท้าเป็นระเบียบ ไม่เกี่ยวข้องกับยาเสพติด มีความ รับผิดชอบต่องานที่ได้รับมอบหมาย นอกจากนี้ยังมีคุณลักษณะอันพึงประสงค์ มีพฤติกรรมบ่งชี้ เชิงบวกเพิ่มขึ้น มีทักษะการคิดวิเคราะห์ การแก้ปัญหา มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนสูงขึ้น และได้รับ รางวัลการแข่งขันวิชาการต่างๆ ผลที่เกิดกับครู การพัฒนาตนเองตามคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียนอนุบาลวังเจ้าและมีส่วนร่วมในการ พัฒนางาน ส่งผลให้ครูมีกรอบความคิดในการพัฒนาตนเองด้านคุณธรรม จริยธรรมสู่การพัฒนาผู้เรียน มีความรับผิดชอบ มีวินัยเข้าสอนตรงเวลา เอาใจใส่นักเรียน เตรียมสื่อ วัสดุ อุปกรณ์ ประกอบการสอน ไม่ละทิ้งห้องเรียน ทำหน้าที่ที่ได้รับมอบหมายอย่างเต็มความสามารถ แต่งกายถูกต้องตามระเบียบและ ข้อตกลงของโรงเรียน มาโรงเรียนก่อนเวลาที่กำหนด มีน้ำใจต่อเพื่อนครูด้วยกัน แบ่งปันสื่อการสอน ใช้สื่อการสอนร่วมกันอย่างคุ้มค่า รวมถึงมีการสร้างเครือข่ายร่วมกันภายในโรงเรียน ระหว่างโรงเรียน และหน่วยงานอื่น ส่งผลให้ครูได้รับความไว้วางใจจากนักเรียน ผู้ปกครอง ชุมชน และได้รับรางวัล ยกย่องเชิดชูเกียรติจากหน่วยงานต่างๆ ผลที่เกิดกับผู้บริหารสถานศึกษา ผู้บริหารสถานศึกษาให้ความสำคัญต่อการพัฒนาโรงเรียนตามคุณธรรมอัตลักษณ์ของ สถานศึกษา เป็นผู้นำในการขับเคลื่อนพัฒนาโรงเรียนภายใต้การบริหารงานแบบมีส่วนร่วม มีความ รับผิดชอบ ปฏิบัติหน้าที่ตรงเวลาและเต็มเวลา มีภาวะผู้นำ แสดงความเคารพโดยการไหว้ ใช้คำพูด สุภาพไพเราะ ยิ้มแย้ม ทักทาย ผู้น้อยเคารพผู้อาวุโส แต่งกายตามระเบียบและข้อตกลงของโรงเรียน และบริหารทรัพยากรที่มีอยู่อย่างคุ้มค่าเกิดประโยชน์สูงสุด ปฏิบัติตนเป็นแบบอย่างที่ดีแก่ผู้ใต้บังคับบัญชา มีสมรรถนะในการบริหารจัดการอย่างเป็นระบบจนเป็นที่ประจักษ์ชัดและเป็นยอมรับจากสังคม จนได้รับรางวัลยกย่องเชิดชูเกียรติจากหน่วยงานต่างๆ
20 ผลที่เกิดกับโรงเรียน จากการที่โรงเรียนมีเป้าหมายในการพัฒนาโรงเรียนตามคุณธรรมอัตลักษณ์ของสถานศึกษา มีทิศทางในการดำเนินงานชัดเจน โดยมีการจัดกิจกรรมโครงงานคุณธรรมต่างๆ อย่างเป็นรูปธรรมและ นักเรียนได้มีส่วนร่วมในการปฏิบัติกิจกรรม ทำให้ผลการดำเนินงานเป็นที่ยอมรับจากคณะกรรมการ สถานศึกษาขั้นพื้นฐาน ผู้ปกครอง ชุมชน และหน่วยงานภายนอก โดยเห็นได้จากการได้รับความ ร่วมมือจากชุมชนทั้งกำลังกายและกำลังทรัพย์ และให้การสนับสนุนรางวัล ทุน แก่นักเรียนที่มีความ ประพฤติดี ตลอดจนให้ขวัญกำลังใจด้วยการยกย่องชมเชยทั้งกับครูและนักเรียน ผลที่เกิดกับครอบครัวของนักเรียน จากการที่นักเรียนมีการพัฒนาตนเองตามคุณธรรมอัตลักษณ์ของสถานศึกษา ส่งผลให้ โรงเรียนได้รับเสียงสะท้อนจากผู้ปกครองว่า บุตรหลานมีการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมไปในทางที่ดีขึ้น มีมารยาทดี ทำงานที่ได้รับมอบหมายโดยที่ผู้ปกครองไม่ต้องคอยเตือน ช่วยทำงานบ้าน จัดเตรียม อุปกรณ์เครื่องเขียนมาโรงเรียนด้วยตนเอง และมีวินัยมากขึ้น ส่งผลให้เกิดความภาคภูมิใจในตัวบุตร หลานของตน ผลที่เกิดกับครอบครัวของชุมชน จากการที่โรงเรียนมีเป้าหมายในการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน มีทิศทางในการดำเนินงานชัดเจน ส่งผลให้ชุมชนและหน่วยงานภายนอกยอมรับในผลการดำเนินงาน ของโรงเรียน ให้การช่วยเหลือสนับสนุนทั้งด้านวิทยากร ในการอบรมคุณธรรมด้านต่างๆ สนับสนุน แหล่งเรียนรู้ เพื่อเพิ่มพูนความรู้แก่ครูและนักเรียนอย่างสม่ำเสมอ รวมไปถึงให้การสนับสนุนกำลังใจ กำลังทรัพย์ และกำลังกายทุกกิจกรรมที่มีโอกาส ๕. ปัจจัยความสำเร็จ นวัตกรรมสร้างสรรค์คนดี ตามแนวทางการพัฒนาจิตภายใน สู่ภายนอก ด้วย กระบวนการ ABC- Plus Model สำเร็จได้อย่างมีประสิทธิภาพ เกิดจากปัจจัยที่หลากหลายดังนี้ ๕.๑ ความร่วมมือของผู้มีส่วเกี่ยวข้อง - นักเรียนให้ความร่วมมือ ร่วมทำกิจกรรมของโรงเรียน เต็มใจร่วมกิจกรรมเพื่อ พัฒนาคุณธรรม จริยธรรมในสถานศึกษา มีทัศนคติที่ถูกต้องและสอดคล้องกับคุณธรรม ช่วยเหลือ เพื่อนนักเรียนให้บรรลุเป้าหมายคุณธรรม - ครูเอาใจใส่ สามัคคี ช่วยเหลือผู้เรียนและช่วยเหลือซึ่งกันและกัน ทำงานอย่างเป็น ระบบ ปฏิบัติตามแนวทางการดำเนินงานโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ที่กำหนดตามรูปแบบ ขับเคลื่อนให้ เป็นไปในทิศทางเดียวกัน เป็นแบบอย่างที่ดีให้กับนักเรียน เช่น แต่งกายให้เรียบร้อยเหมาะสม พูด แสดงความเคารพ ทักทายอย่างมีมารยาท มาโรงเรียนทันเวลา รักษาความสะอาด ส่งงานทันเวลา เป็นต้น
21 - ผู้บริหารสถานศึกษามีเป้าหมายการดำเนินงานที่ชัดเจน ส่งเสริม พัฒนา และ นำพาการปฏิบัติ นิเทศติดตามแบบกัลยาณมิตรอย่างต่อเนื่อง เป็นระยะๆ เพื่อสรุปและปรับปรุงแก้ไข ให้เป็นไปตามเป้าหมาย เป็นแบบอย่างที่ดี เสริมสร้างขวัญและกำลังใจให้แก่ครู - คณะกรรมการสถานศึกษาให้ความร่วมมือกับผู้บริหารสถานศึกษาครู และนักเรียน ในการพัฒนาคุณธรรม จริยธรรมในสถานศึกษา สนับสนุนทรัพยากร งบประมาณ แรงงาน ภูมิปัญญา - ผู้ปกครอง/ชุมชนมีส่วนร่วมในการให้การสนับสนุนและมีส่วนร่วมในการขับเคลื่อน โครงการให้ประสบความสำเร็จ ให้ความร่วมมือในเรื่องการปลูกฝังคุณธรรม จริยธรรมที่ติดตัวนักเรียน เช่น การมาโรงเรียนให้ทัน มีความตั้งใจในเรื่องการเรียน ส่งเสริมการทำโครงงานหารายได้ระหว่างเรียน ความมีระเบียบวินัย มีจิตอาสา ทำการบ้านและส่งงานตรงเวลา ๕.๒ ระบบนิเวศการเรียนรู้ - การพัฒนาสภาพแวดล้อมให้สะอาด สวยงาม มีบรรยากาศเอื้อต่อการพัฒนา คุณธรรม ๕.๓ รูปแบบ/วิธีการ - การจัดวางระบบการบริหารจัดการที่มีรูปแบบชัดเจน เนื่องจากโรงเรียนมีครู บุคลากร และนักเรียนจำนวนมาก ต้องอาศัยการทำงานที่มีการวางแผน กำหนดเป้าหมายที่ชัดเจน การบริหารจัดการบุคลากร การจัดการนำสู่การปฏิบัติ เป็นกระบวนการทำงานที่ขับเคลื่อนอย่างเป็น ระบบ แต่ก็มีความยืดหยุ่นสามารถปรับเปลี่ยน พุ่งเป้าต่อยอดในประเด็นที่ท้าทาย อันเกิดจากการ ทบทวนผลผลัพธ์ เพื่อปรับเปลี่ยนกิจกรรม ๕.๔ การสนับสนุน - มีการสนับสนุนบูรณาการคุณธรรมในทุกกิจกรรม โดยเฉพาะกิจกรรมที่ฝึก กระบวนการทำงาน และความมีระเบียบวินัย สำหรับกิจกรรมชุมนุมอื่น จะมีกิจกรรมย่อยซึ่งส่งเสริม และพัฒนาคุณธรรม จริยธรรม ซึ่งแนวทางในการดำเนินงานของแต่ละกิจกรรมก็คือ นักเรียนจะเป็นผู้ วางแผนร่วมกันระหว่างครูและผู้บริหาร ซึ่งจะมีบทบาทหน้าที่ในการให้คำแนะนำ ฝึกให้นักเรียน ทำงานเป็น มีทักษะการทำงาน ทักษะการใช้ชีวิต ส่งผลให้พัฒนาคุณธรรม จริยธรรมในที่สุด เน้น การบูรณาการคุณธรรมในการจัดการเรียนการสอน จัดทำแผนการจัดการเรียนรู้บูรณาการคุณธรรม อัตลักษณ์ ในทั้ง 8 กลุ่มสาระการเรียนรู้ และทุกระดับชั้น โดยกำหนดในจุดประสงค์การเรียนรู้ด้าน เจตคติ ซึ่งคุณธรรมอัตลักษณ์จะถูกถ่ายทอดผ่านกระบวนการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ในชั้นต่างๆ เช่น มี กรณีศึกษาให้นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์ สรุปข้อคิดหรือคุณธรรมในเรื่องนั้นๆ ก่อนที่ครูจะเชื่อมโยงเข้าสู่ คุณธรรมอัตลักษณ์ของสถานศึกษา เพื่อให้นักเรียนเห็นภาพชัดเจนมากยิ่งขึ้นและสามารถนำไป ประยุกต์ใช้ได้จริงในชีวิตประจำวัน
22 ๖. บทเรียนที่ได้รับ จากการดำเนินงานโครงการคุณธรรม สพฐ. ตามแนวทางการพัฒนาจิตภายใน สู่ภายนอก ด้วยกระบวนการ ABC- Plus Model ดังกล่าว มีข้อค้นพบที่เกิดจากการพัฒนานวัตกรรม ดังนี้ ๖.๑ การพัฒนาคุณธรรมของบุคคล ต้องอยู่บนพื้นฐานว่าบุคคลทุกคนสามารถพัฒนาได้ และต้องอาศัยระยะเวลา ไม่ควรพัฒนาอย่างเร่งรีบหรือบีบบังคับ จนกลายเป็นการกดดัน เพราะจะทำ ให้เกิดการต่อต้านในการเข้าร่วมกิจกรรมที่ใช้ส่งเสริมและพัฒนา ๖.๒ เมื่อพัฒนาคุณธรรมให้กับผู้บริหาร ครู และนักเรียนส่วนใหญ่ได้แล้ว การจะพัฒนา คุณธรรมให้กับกลุ่มเป้าหมายที่เหลือก็จะทำได้ง่าย เพราะแบบอย่างที่ประสบความสำเร็จจะเป็น แรงจูงใจให้คนอื่นปฏิบัติตาม ๖.๓ การพัฒนาคุณธรรมในระดับบุคคล ต้องมีการศึกษาหาข้อมูลสภาพแวดล้อมของ ผู้ที่จะรับการพัฒนาเพิ่มเติมและวินิจฉัยโดยละเอียด เพื่อให้สามารถพัฒนาได้อย่างเหมาะสม ตรงตาม เหตุที่ทำให้มีพฤติกรรมที่ไม่พึงประสงค์ ๖.๔ การพัฒนาคุณธรรมด้านความมีวินัย ส่งผลโดยตรงต่อความรับผิดชอบของนักเรียน มีผลทำให้ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนเพิ่มสูงขึ้น ๖.๕ ควรแจ้งผลการประเมินพฤติกรรมที่พึงประสงค์ให้ผู้รับการพัฒนา และผู้ที่เกี่ยวข้อง ได้รับทราบ เพื่อให้ทราบถึงความก้าวหน้าและความสำเร็จที่เพิ่มขึ้นในการประเมินแต่ละรอบ โดยต้อง ไม่เป็นการตำหนิติเตียนหรือจับผิด แต่เพื่อให้รู้แนวทางในการพัฒนาตนเองต่อไป ๗. การเผยแพร่/การได้รับการยอมรับ/รางวัลที่ได้รับ โรงเรียนอนุบาลวังเจ้าได้ดำเนินการเผยแพร่ผลงานนวัตกรรมต่อเครือข่ายการจัด การศึกษา ผู้ปกครอง และชุมชนหลากหลายช่องทาง จนเป็นที่ยอมรับและได้รับรางวัล ดังนี้ ๗.๑ จัดกิจกรรมหน้าเสาธง ประชาสัมพันธ์เสียงตามสายทั้งในสถานศึกษาและชุมชน ประชาสัมพันธ์การดำเนินงานและข่าวสารทาง Facebook ของโรงเรียน แจ้งประชาสัมพันธ์และขอ ความร่วมมือใน Line กลุ่มของห้องเรียน ประสานกับผู้ปกครองนักเรียนที่มีปัญหาโดยตรง การประชุม สภานักเรียนและนักเรียนแกนนำ การประชุมครู การประชุมคณะกรรมการสถานศึกษา การประชุม ผู้ปกครองเพื่อหารือเกี่ยวกับการดำเนินงานและผลการดำเนินงานในแต่ละระยะ จัดนิทรรศการเพื่อ เผยแพร่ผลงานให้นักเรียน ครู ผู้บริหารสถานศึกษา คณะกรรมการสถานศึกษา ผู้ปกครองและชุมชน ได้รับทราบถึงการดำเนินงานของสถานศึกษา ให้ความร่วมมือในการกวดขันและประเมินพฤติกรรม นักเรียนเมื่ออยู่ภายนอกสถานศึกษา ๗.๒ ผลการดำเนินงานในการพัฒนาคุณธรรมอัตลักษณ์ของสถานศึกษาและคุณลักษณะ ของโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ของโรงเรียนอนุบาลวังเจ้าเป็นที่ยอมรับ จนเกิดเครือข่ายการพัฒนาและ ขับเคลื่อนโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. กลุ่มโรงเรียนวังเจ้า ๗.๓ โรงเรียนอนุบาลวังเจ้าได้ดำเนินการส่งเสริมด้านคุณธรรมมาอย่างต่อเนื่อง ได้เข้าร่วมโครงการโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. กิจกรรมโรงเรียนดีต้องมีที่ยืน และได้ผ่านการประเมิน โรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ระดับ 1 ดาว และโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ระดับ 2 ดาว มาอย่างต่อเนื่อง
23 เป็นประจำทุกปี และตั้งเป้าหมายว่าจะดำเนินการเข้ารับการประเมินและผ่านการประเมินโรงเรียน คุณธรรม สพฐ. ระดับ 3 ดาว ภายในปีนี้ และดำเนินการต่อเนื่องทุกปีเช่นเดียวกัน ๘. เงื่อนไขความสำเร็จ แนวทางการพัฒนาจิตภายใน สู่ภายนอก ด้วยกระบวนการ ABC- Plus Model มี ข้อสังเกตและข้อเสนอแนะในการนำนวัตกรรมไปใช้ ดังนี้ ๘.๑ สถานศึกษาควรสร้างความเชื่อมั่นและความศรัทธาให้เกิดขึ้น เชื่อมั่นในความ เปลี่ยนแปลง ทำงานร่วมกัน ประสานงานกันเป็นทีมที่มีประสิทธิภาพ ดูแลเอาใจใส่ในการพัฒนา ต้นกล้าคุณธรรม เปิดใจในการแก้ไขปัญหา สร้างสภาพแวดล้อมให้เหมาะสมต่อการพัฒนา สื่อสารกัน อย่างเป็นมิตร ปฏิบัติตามขั้นตอนเพื่อให้การพัฒนามีประสิทธิภาพ จนเกิดเป็นค่านิยมขององค์กร ๘.๒ ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องต้องมีส่วนร่วมตั้งแต่ในขั้นวิเคราะห์สภาพแวดล้อม ขั้นวางแผน ขั้นดำเนินงานพัฒนา ขั้นติดตามและประเมินผล เพื่อให้รับรู้เกี่ยวกับประเด็นปัญหา ตระหนักถึง ผลกระทบของปัญหาและมุ่งมั่นในการแก้ปัญหาร่วมกัน เพราะการพัฒนาจะต้องดำเนินงานทั้งภายใน และภายนอกสถานศึกษา ๘.๓ สถานศึกษาต่องจัดให้มีการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ทั้งภายในและภายนอกสถานศึกษา ซึ่งจะส่งผลให้เกิดความเข้าใจ สร้างแรงจูงใจ การแบ่งปันประสบการณ์และแลกเปลี่ยนมุมมอง จะทำ ให้เกิดองค์ความรู้และวิธีการแก้ไขปัญหาแนวใหม่ ส่งผลให้เกิดนวัตกรรม ต่อยอดแนวคิด และสร้าง ทัศนคติที่ดีระหว่างกัน ส่งผลให้การดำเนินงานประสบผลสำเร็จ
24 เกียรติบัตรโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ระดับ 1 ดาว เกียรติบัตรโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ระดับ 2 ดาว
25