หนังสืออ่านเพิ่มเติมน้ำพริกปกาเกอะญอ

หนังสืออ่านเพิ่มเติม

น้ำพริกปกาเกอะญอ




กลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพ
โรงเรียนแม่ตื่นวิทยาคม

รัตน์วรา ติง : เรื่อง ภาพ



ข
น้ำพริกปกาเกอะญอ

คำนิยม

ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง ตำบลม่อนจอง อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่ นั้น ถือเป็นของดีในชุมชน
แห่งนี้ ซึ่งผลิตภัณฑ์ดังกล่าวล้วนใช้วัตถุดิบที่อยู่ในชุมชน ได้แก่ พริกกะเหรี่ยง ที่มีเอกลักษณ์ในด้าน
รสชาติที่มีความเผ็ดค่อนข้างมาก และมีความหอมเฉพาะตัว โดยแม่สอนมีความภาคภูมิใจมากที่เยาวชน
คนรุ่นใหม่ ๆ ให้ความสนใจเกี่ยวกับภูมิปัญญาชาวบ้าน ทั้งนี้แม่สอนมีความยินดีที่ได้แบ่งปันความรู้ด้าน
การทำน้ำพริกให้กับเยาวชนคนรุ่นหลัง ได้มีวิชาความรู้ด้านทักษะอาชีพติดตัวไว้ เพื่อเป็นแนวทางใน
การนำไปประกอบอาชีพในอนาคต

แม่สอนขอฝากให้เยาวชนคนรุ่นใหม่ ๆ คิดต่อยอดแปรรูปพริกกะเหรี่ยง ให้มีผลิตภัณฑ์ที่หลากหลาย
มากยิ่งขึ้น ที่ไม่ได้มีแค่เฉพาะน้ำพริกแต่เพียงอย่างเดียว

ขอขอบคุณ คุณครูรัตน์วรา ติง ที่ได้จัดทำหนังสืออ่านเพิ่มเติมเล่มนี้ เพื่อเป็นการสืบทอดภูมิปัญญา
ในท้องถิ่น โดยมีวิธีการศึกษาที่เหมาะสมกับช่วงวัยของเยาวชนรุ่นใหม่ ๆ ที่เน้นด้านเทคโนโลยี อินเทอร์เน็ต
อยู่ที่ใดก็สามารถเรียนรู้ได้ ซึ่งสอดคล้องกับสถานการณ์โรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19) ที่ส่วน
ใหญ่จะต้องเรียนแบบออนไลน์ ซึ่งมีการเรียนรู้ผ่านชั้นหนังสือออนไลน์ เพื่อเป็นการอนุรักษ์ และเห็นความ
สำคัญ ตลอดจนสามารถนำไปประกอบเป็นอาชีพเลี้ยงตนเองและครอบครัวได้




สอนศรี
(นางสอนศรี นุ่มยวง)

ปราชญ์ชาวบ้าน
30 มีนาคม 2565

ค
น้ำพริกปกาเกอะญอ

คำนำ

หนังสืออ่านเพิ่มเติม น้ำพริกปกาเกอะญอ รายวิชาอาหารไทย 4 ภาค รหัสวิชา ง30240 สำหรับ
นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 กลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพ มีจุดมุ่งหมายเพื่อให้นักเรียนได้ศึกษา
ค้นคว้าและฝึกปฏิบัติจริง เห็นคุณค่าของน้ำพริกที่มีวัตถุดิบอันได้แก่ พริกกะเหรี่ยง จากชุมชนของ
ตนเอง รวมถึงร่วมอนุรักษ์สืบทอดการทำน้ำพริกที่ถือเป็นภูมิปัญญาชาวบ้าน ซึ่งจะเป็นพื้นฐานให้
นักเรียนสามารถนำไปใช้ในการประกอบเป็นอาชีพได้

ข้อมูลต่าง ๆ ที่ใช้ในการเรียบเรียงหนังสือเล่มนี้ กลุ่มสาระการงานอาชีพ โรงเรียนแม่ตื่นวิทยาคม
ได้รับความร่วมมือเป็นอย่างดียิ่งจากบุคลากร ดังรายนามที่ปรากฎในท้ายเล่ม หวังเป็นอย่างยิ่งว่า
หนังสืออ่านเพิ่มเติม น้ำพริกปกาเกอะญอ เล่มนี้ จะอำนวยประโยชน์ต่อการเรียนรู้ แก่ครู อาจารย์
นักเรียน และผู้ที่สนใจ ขอขอบพระคุณ นายสุวิทย์ เหลืองทอง ผู้อำนวยการโรงเรียนแม่ตื่นวิทยาคม
นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3/3 ตลอดจนผู้เชี่ยวชาญ และวิทยากรท้องถิ่นเกี่ยวกับน้ำพริกทุกท่าน ใน
การจัดทำหนังสืออ่านเพิ่มเติมเล่มนี้ ให้สำเร็จลุล่วงด้วยดี มา ณ โอกาสนี้

รัตน์วรา ติง

ง
น้ำพริกปกาเกอะญอ

คำชี้แจง

หนังสืออ่านเพิ่มเติม น้ำพริกปกาเกอะญอ ใช้สำหรับเป็นสื่อประกอบการเรียนการสอนในกลุ่ม
สาระการเรียนรู้การงานอาชีพ สาระที่ 1 การดำรงชีวิตและครอบครัว และสาระที่ 2 การอาชีพ ระดับชั้น
มัธยมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนแม่ตื่นวิทยาคม หนังสืออ่านเพิ่มเติม น้ำพริกปกาเกอะญอ ใช้ประกอบ
กิจกรรมการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพ สาระที่ 1 การดำรงชีวิตและครอบครัว และ
สาระที่ 2 การอาชีพ ซึ่งประกอบด้วย คำนิยม คำนำ คำชี้แจง สารบัญ สารบัญภาพประกอบ จุด
ประสงค์ ประโยชน์ที่จะได้รับ คำแนะนำสำหรับนักเรียน สาระและมาตรฐานการเรียนรู้ แบบทดสอบ
ก่อนเรียน จำนวน 10 ข้อ เนื้อเรื่อง เรื่องน้ำพริกปกาเกอะญอ แบบทดสอบหลังเรียน จำนวน 10 ข้อ
บรรณานุกรม ผู้ให้ข้อมูล และประวัติผู้เรียบเรียง

รัตน์วรา ติง

สารบัญ จ
น้ำพริกปกาเกอะญอ
เรื่อง
คำนิยม หน้า
คำนิยม ก
คำนำ ข
คำชี้แจง ค
จุดประสงค์ ง
ประโยชน์ที่จะได้รับ ซ
คำแนะนำสำหรับนักเรียน ฌ
สาระและมาตรฐานการเรียนรู้ ญ
แบบทดสอบก่อนเรียน ฎ
ประวัติการก่อตั้งศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง ฏ
วัตถุดิบในการทำน้ำพริก 1
วัสดุ - อุปกรณ์ในการทำน้ำพริก 3
ขั้นตอน/วิธีการทำน้ำพริก 5
ประโยชน์ของพริกกะเหรี่ยง 8
การแปรรูปพริกกะเหรี่ยง 12
การจำหน่าย 13
แบบทดสอบหลังเรียน 16
บรรณานุกรม 17
ผู้ให้ข้อมูล 20
ประวัติผู้เรียบเรียง 21
22

ฉ
น้ำพริกปกาเกอะญอ

สารบัญภาพประกอบ

หน้า

ภาพที่ 1 ศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง ตำบลม่อนจอง อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่ 2

ภาพที่ 2 การสัมภาษณ์แม่สอนศรีนุ่มยวงเกี่ยวกับประวัติการก่อตั้งศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง 2

ภาพที่ 3 ปลาร้าที่ถูกบรรจุไว้ในปี๊บเป็นวัตถุดิบที่ใช้ในการทำน้ำพริก 3

ภาพที่ 4 พริกกะเหรี่ยงถือเป็นวัตถุดิบที่สำคัญในการทำน้ำพริก 3

ภาพที่ 5 กระเทียมวัตถุดิบที่ใช้ในการทำน้ำพริก 4

ภาพที่ 6 หอมแดงวัตถุดิบที่ใช้ในการทำน้ำพริก 4

ภาพที่ 7 กระทะและเตาอั้งโล่อุปกรณ์ที่ใช้ในการคั่วพริก กระเทียม และหอมแดง 5

ภาพที่ 8 เตาอั้งโล่อุปกรณ์ที่ใช้ในการคั่วพริก กระเทียม และหอมแดง 5

ภาพที่ 9 ฟืนที่เป็นเชื้อเพลิงในการคั่วพริก กระเทียม และหอมแดง 5

ภาพที่ 10 เตาอบที่ใช้ในการอบปลาร้าที่ห่อด้วยใบยางพลวง (ใบตองตึง) 6

ภาพที่ 11 เครื่องโม่ที่ใช้โม่ที่ใช้โม่พริก กระเทียม หอมแดง และปลาร้า 6

ภาพที่ 12 ตัวอย่างบรรจุภัณฑ์ที่ใช้ห่อน้ำพริก ได้แก่ ถุงพลาสติกใส พร้อมด้วยฉลากสินค้า 7

ภาพที่ 13 คั่วพริกแห้งในกระทะบนเตาอั้งโล 8

ภาพที่ 14 คั่วพริกแห้งเตรียมทำน้ำพริก 8

ภาพที่ 15 การนำปลาร้าที่ห่อด้วยใบยางพลวง (ใบตองตึง) นำเข้าเตาอบเพื่อทำให้สุก 9

ภาพที่ 16 การคั่วกระเทียม และหอมแดงในกระทะบนเตาอั้งโล่ 9

ภาพที่ 17 เครื่องโม่ที่ใช้ในการโม่พริก ปลาร้า กระเทียม และหอมแดงที่ผสมกันแล้ว 10

ภาพที่ 18 ตัวน้ำพริกที่ผ่านการโม่วัตถุดิบต่าง ๆ ที่ผสมกันแล้ว 10

ภาพที่ 19 เครื่องชั่งตัวน้ำพริกก่อนใส่ลงในบรรจุภัณฑ์ ซึ่งจะใส่ในปริมาณ 50 กรัม 11

ภาพที่ 20 การใส่น้ำพริกลงในบรรจุภัณฑ์ 11

ช
น้ำพริกปกาเกอะญอ

สารบัญภาพประกอบ (ต่อ) หน้า
13
ภาพที่ 21 ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดงกะเหรี่ยง รสเผ็ดมาก 13
ภาพที่ 22 ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดงกะเหรี่ยง รสเผ็ดน้อย 14
ภาพที่ 23 ผลิตภัณฑ์น้ำพริกคั่วทราย 14
ภาพที่ 24 ผลิตภัณฑ์น้ำพริกลาบหมู 14
ภาพที่ 25 ผลิตภัณฑ์น้ำพริกลาบควาย 15
ภาพที่ 26 ผลิตภัณฑ์น้ำพริกแกง 15
ภาพที่ 27 ผลิตภัณฑ์น้ำพริกแมงดา 16
ภาพที่ 28 ศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง ตำบลม่อนจอง อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่ 16
ภาพที่ 29 จัดเตรียมของเพื่อส่งขาย ณ ร้านค้าต่าง ๆ ในอำเภออมก๋อย

ซ
น้ำพริกปกาเกอะญอ

จุดประสงค์

1.เพื่อให้นักเรียนได้ศึกษาค้นคว้าเป็นหนังสืออ่านเพิ่มเติม ในกลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพ

เรื่อง น้ำพริกปกาเกอะญอ

2.นักเรียนรู้และเข้าใจถึงเรื่อง การทำน้ำพริกที่ใช้พริกของปกาเกอะญอเป็นหนึ่งในส่วนประกอบที่

สำคัญ

3.เพื่อเป็นสื่อการเรียนการสอนในกลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพ สาระที่ 1 การดำรงชีวิตและ

ครอบครัว และสาระที่ 2 การอาชีพ ในระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6

4.เพื่อพัฒนาการเรียนการสอนในกลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพ ให้มีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น

ฌ
น้ำพริกปกาเกอะญอ

ประโยชน์ที่จะได้รับ

1. นักเรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนในกลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพสูงขึ้น
2.นักเรียนมีความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับประวัติการก่อตั้งศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง ตลอดจน


การทำน้ำพริก มีความรักและความผูกพันในวิถีชีวิตชุมชนของตนเอง
3. นักเรียนมีความสุขในการทำกิจกรรม
4. นักเรียนมีเจตคติที่ดีต่อการเรียนรู้ในกลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพ
5.นักเรียนมีเจตคติที่ดีต่ออาชีพ นำความรู้และทักษะการทำงานไปใช้เป็นแนวทางในการประกอบ


อาชีพ

ญ
น้ำพริกปกาเกอะญอ

คำแนะนำสำหรับนักเรียน

1.นักเรียนทำแบบทดสอบก่อนเรียน จำนวน 10 ข้อ
2.นักเรียนศึกษาจากหนังสืออ่านเพิ่มเติม เรื่อง น้ำพริกปกาเกอะญอ
3.นักเรียนทำแบบทดสอบหลังเรียน จำนวน 10 ข้อ
4.ข้อควรจำและพึงปฏิบัติ นักเรียนต้องซื่อสัตย์ต่อตนเอง ไม่เปิดดูหนังสืออ่านเพิ่มเติมในขณะที่ทำ


แบบทดสอบ

ฎ
น้ำพริกปกาเกอะญอ

สาระและมาตรฐานการเรียนรู้

สาระที่ 1 การดำรงชีวิตและครอบครัว
มาตรฐาน ง 1.1

เข้าใจการทำงานมีความคิดสร้างสรรค์มีทักษะกระบวนการทำงาน ทักษะการจัดการ ทักษะ
กระบวนการแก้ปัญหา ทักษะการทำงานร่วมกัน และทักษะการแสวงหาความรู้ มีคุณธรรมและลักษณะ
นิสัยในการทำงานมีจิตสำนึกในการใช้พลังงาน ทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมเพื่อการดำรงชีวิตและครอบครัว

สาระที่ 2 การอาชีพ
มาตรฐาน ง 2.1

เข้าใจ มีทักษะที่จำเป็น มีประสบการณ์เห็นแนวทางในงานอาชีพใช้เทคโนโลยีเพื่อพัฒนาอาชีพ
มีคุณธรรมและมีเจตคติที่ดีต่ออาชีพ

ฏ
น้ำพริกปกาเกอะญอ

แบบทดสอบก่อนเรียน เรื่อง น้ำพริกปกาเกอะญอ
สาระที่ 1 การดำรงชีวิตและครอบครัว สาระที่ 2 การอาชีพ
กลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6

โรงเรียนแม่ตื่นวิทยาคม อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่
******************************************************
คำชี้แจง ข้อสอบมีทั้งหมด 10 ข้อ ให้นักเรียนเลือกกากบาท ( X ) ทับข้อที่ถูกต้อง

ที่สุดเพียงข้อเดียว ข้อละ 1 คะแนน รวม 10 คะแนน เวลาสอบ 10 นาที

1. เพราะเหตุใดจึงมีการก่อตั้งศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง ตำบลม่อนจอง อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่
ก. เพื่อเป็นการดึงดูดนักท่องเที่ยว
ข. เพื่อเป็นการผ่อนคลายจากการเพาะปลูก
ค. เพื่อเป็นการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่างชุมชน
ง. เพื่อให้ชาวบ้านในชุมชนมีอาชีพ และมีรายได้ที่นอกเหนือจากฤดูที่ทำการเกษตร

2. บุคคลในข้อใดเป็นแกนนำหลักในการก่อตั้งศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง
ก. แม่สมใจ อิ่มบุญ
ข. แม่สอนศรี นุ่มยวง
ค. แม่ลาวัลย์ พนาไพร
ง. แม่จันทร์เพ็ญ รุ่งโรจน์

3. ข้อใดไม่ใช่วัตถุดิบในการทำน้ำพริก
ก. กะปิ
ข. ปลาร้า
ค. หอมแดง
ง. กระเทียม

4. วัสดุ - อุปกรณ์ในการทำน้ำพริกตรงกับข้อใด
ก. เสวียน
ข. หวดนึ่ง
ค. เครื่องโม่
ง. หม้อทองเหลือง

ฐ

น้ำพริกปกาเกอะญอ

5. ขั้นตอนแรกใช้เวลาในการคั่วพริกประมาณกี่นาที
ก. 10 นาที
ข. 20 นาที
ค. 30 นาที
ง. 40 นาที

6. ขั้นตอนที่ 2 นำปลาร้าห่อด้วยใบไม้ชนิดใดก่อนนำเข้าเตาอบ
ก. ใบสัก
ข. ใบลาน
ค. ใบข้าวโพด
ง. ใบยางพลวง

7. ข้อใดไม่ใช่ประโยชน์ของพริกกะเหรี่ยง
ก. วิตามินซีในพริกกะเหรี่ยงช่วยต้านมะเร็ง
ข. ช่วยพัฒนาระบบประสาทให้ทำงานเป็นปกติ
ค. แก้บวม ใช้ใบพริก บดผสมน้ำมะนาว แล้วพอกบริเวณที่บวม
ง. ช่วยขับลม แก้อาหารไม่ย่อย เจริญอาหาร รักษากระเพาะที่ไม่มีกำลังย่อยอาหาร

8. ข้อใดไม่ใช่ผลิตภัณฑ์ที่ได้จากการแปรรูปพริกกะเหรี่ยง
ก. น้ำพริกแมงดา
ข. น้ำพริกสมุนไพร
ค. น้ำพริกคั่วทราย
ง. น้ำพริกตาแดงกะเหรี่ยง

ฑ
น้ำพริกปกาเกอะญอ

9. ข้อใดเป็นจุดเด่นของพริกกะเหรี่ยง
ก. สีสันสวยงามน่ารับประทาน
ข. มีขนาดที่ใหญ่กว่าพริกทั่วไป
ค. มีความเผ็ดมาก และมีความหอม
ง. มีอายุการเก็บที่ยาวนานกว่าพริกชนิดอื่น

10. เพราะเหตุใดเราจึงต้องมีการเรียนรู้เรื่องน้ำพริกปกาเกอะญอ
ก. เพราะเป็นวิชาที่หลักสูตรแกนกลางกำหนด
ข. เพราะเป็นการเปรียบเทียบของดีในแต่ละชุมชน
ค. เพราะเป็นการส่งเสริมให้เกิดการจำหน่ายน้ำพริกมากขึ้น
ง. เพราะเป็นการสืบทอดภูมิปัญญาจากบรรพบุรุษแล้วนำมาต่อยอดเป็นอาชีพ

1
น้ำพริกปกาเกอะญอ

ประวัติการก่อตั้งศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง

แรกเริ่มการก่อตั้งศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง ตำบลม่อนจอง อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่ นั้น¹
มีขึ้นเพื่อให้ชาวบ้านในชุมชนมีอาชีพ และมีรายได้ที่นอกเหนือจากฤดูที่ทำการเกษตร เหตุผลที่มีแนวคิดในการ
ทำน้ำพริกนั้น สืบเนื่องจากน้ำพริกสามารถรับประทานได้เรื่อย ๆ ทุกฤดูกาล (ถ้าทำเป็นอาชีพ จะทำให้สามารถ
ขายได้ตลอดปี) อีกสาเหตุหนึ่งที่เลือกทำน้ำพริกนั้น เป็นเพราะแม่สอนศรี นุ่มยวง (แกนนำหลักในการก่อตั้ง
ศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง) นั้น มีฝีมือด้านการทำน้ำพริกที่อร่อย เพราะได้รับการสืบทอดสูตรการทำน้ำ
พริกจากบรรพบุรุษ เช่น ปู่ ย่า ตา ยาย โดยช่วงแรกของการก่อตั้งนั้นแม่สอนศรี นุ่มยวง ได้เชิญตัวแทนของ
ทุก ๆ หมู่บ้านประชุม อาทิ หมู่บ้านห้วยน้ำขาว หมู่บ้านสันต้นม่วง หมู่บ้านมูเซอ ฯลฯ แต่มีตัวแทนมาประชุมไม่
ครบทุกหมู่บ้าน เนื่องจากแต่ละหมู่บ้านมีปัญหา อุปสรรค ด้านระยะทางที่ไกล และไม่ค่อยสะดวกในการเดิน
ทาง ซึ่งเมื่อประชุมเสร็จแล้วนั้น แม่สอนศรี นุ่มยวง ได้ดำเนินการขายหุ้น เพื่อนำเงินมาเป็นทุนส่วนหนึ่งในการ
ดำเนินการก่อตั้งศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง ซึ่งได้มีผู้ซื้อหุ้นสามารถรวบรวมเป็นเงินในขณะนั้นได้ประมาณ
10,000 กว่า บาท โดยแม่สอนศรี นุ่มยวง ได้ชี้แจงแก่สมาชิกเกี่ยวกับการก่อตั้งศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง
ว่าทำในนามของตัวแทนสมาชิกแต่ละหมู่บ้านได้ดำเนินการจัดทำร่วมกัน ซึ่งจะมีการปันผลปีละ 1 ครั้ง ทุก ๆ
สิ้นเดือนสิงหาคม (การปันผล 100 บาท ได้คืน 30 บาท)

ทั้งนี้ศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง ตำบลม่อนจอง อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่ นั้น ได้รับการช่วย
เหลือ สนับสนุน จากหน่วยงานต่าง ๆ อาทิ กรมการพัฒนาชุมชน, สำนักงานส่งเสริมการศึกษานอกระบบและ
การศึกษาตามอัธยาศัย (กศน.) และกรมส่งเสริมการเกษตร เป็นต้น

นอกจากนี้แม่สอนศรี นุ่มยวง ได้ไปแลกเปลี่ยนเกี่ยวกับผลิตภัณฑ์สินค้า OTOP ที่จังหวัดนครนายก ซึ่ง
ในขณะนั้นน้ำพริกตาแดงของแม่สอนศรี นุ่มยวง ได้รับการจัดระดับผลิตภัณฑ์ ดังนี้

ระดับ 2 ดาว (ได้คะแนนตั้งแต่ 50 – 69 คะแนน) ซึ่งเป็นสินค้าที่ต้องมีการประเมินศักยภาพเป็นระยะ
โดยต้องปรับปรุงด้านบรรจุภัณฑ์จากเดิมใช้กระป๋องและใช้เครื่องเย็บกระดาษเย็บ ทางคณะกรรมการได้
แนะนำให้ปรับเปลี่ยนบรรจุภัณฑ์เพื่อให้ก้าวไปสู่ ระดับ 3 ดาว

ระดับ 3 ดาว (ได้คะแนนตั้งแต่ 70 – 79 คะแนน) ซึ่งถือเป็นสินค้าที่มีคุณภาพระดับกลาง โดยแม่สอนศรี
นุ่มยวง ได้ลดการใช้ครื่องเย็บกระดาษเย็บ และเพิ่มเติมเป็นการติดริบบิ้นที่บรรจุภัณฑ์

และในปัจจุบันผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดงของแม่สอนศรี นุ่มยวง จากศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง ตำบล
ม่อนจอง อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่ นั้น ได้พัฒนามาเป็น ระดับ 4 ดาว (ได้คะแนนตั้งแต่ 80 – 89 คะแนน)
เป็นสินค้าที่มีศักยภาพ เป็นที่ยอมรับระดับประเทศ และสามารถพัฒนาสู่สากล โดยแม่สอนศรี นุ่มยวงได้ให้
ความสำคัญในส่วนของการคัดสรรวัตถุดิบ และพิถีพิถันในส่วนของขั้นตอนการทำตั้งแต่ขั้นตอนแรกจนถึงขั้น
ตอนสุดท้าย

¹สอนศรี นุ่มยวง. 2565

2
น้ำพริกปกาเกอะญอ

ภาพที่ 1 ศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง ตำบลม่อนจอง อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565



ภาพที่ 2 การสัมภาษณ์แม่สอนศรี นุ่มยวงเกี่ยวกับประวัติการก่อตั้งศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565

3
น้ำพริกปกาเกอะญอ

วัตถุดิบในการทำน้ำพริก

1. ปลาร้า

ภาพที่ 3 ปลาร้าที่ถูกบรรจุไว้ในปี๊บเป็นวัตถุดิบที่ใช้ในการทำน้ำพริก
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565



2. พริกกะเหรี่ยง

ภาพที่ 4 พริกกะเหรี่ยงถือเป็นวัตถุดิบที่สำคัญในการทำน้ำพริก
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565

4
น้ำพริกปกาเกอะญอ

3. กระเทียม

ภาพที่ 5 กระเทียมวัตถุดิบที่ใช้ในการทำน้ำพริก
ที่มา : https://www.matichonacademy.com/content/health/article_17917. 2565



4. หอมแดง

ภาพที่ 6 หอมแดงวัตถุดิบที่ใช้ในการทำน้ำพริก
ที่มา : https://www.xn--12cg3cq6bmlr1hc3fujdh.com/500. 2565

5
น้ำพริกปกาเกอะญอ

วัสดุ - อุปกรณ์ในการทำน้ำพริก

1. กระทะและเตาอั้งโล่

ภาพที่ 7 กระทะและเตาอั้งโล่อุปกรณ์ที่ใช้ในการคั่วพริก กระเทียม และหอมแดง
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565



ภาพที่ 8 เตาอั้งโล่อุปกรณ์ที่ใช้ในการคั่วพริก
กระเทียม และหอมแดง
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565



2. ฟืน

ภาพที่ 9 ฟืนที่เป็นเชื้อเพลิงในการคั่วพริก
กระเทียม และหอมแดง
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565

6
น้ำพริกปกาเกอะญอ

3. เตาอบ

ภาพที่ 10 เตาอบที่ใช้ในการอบปลาร้าที่ห่อด้วยใบยางพลวง (ใบตองตึง)
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565



4. เครื่องโม่

ภาพที่ 11 เครื่องโม่ที่ใช้โม่ที่ใช้โม่พริก กระเทียม หอมแดง และปลาร้า
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565

7
น้ำพริกปกาเกอะญอ

5. บรรจุภัณฑ์

ภาพที่ 12 ตัวอย่างบรรจุภัณฑ์ที่ใช้ห่อน้ำพริก ได้แก่ ถุงพลาสติกใส พร้อมด้วยฉลากสินค้า
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565

8
น้ำพริกปกาเกอะญอ

ขั้นตอน/วิธีการทำน้ำพริก

1. คั่วพริกที่กระทะ โดยใช้เวลาประมาณ 30 นาที

ภาพที่ 13 คั่วพริกแห้งในกระทะบนเตาอั้งโล
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565



ภาพที่ 14 คั่วพริกแห้งเตรียมทำน้ำพริก
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565

9
น้ำพริกปกาเกอะญอ

2. นำปลาร้าห่อด้วยใบยางพลวง (ใบตองตึง) แล้วนำเข้าเตาอบ

ภาพที่ 15 การนำปลาร้าที่ห่อด้วยใบยางพลวง (ใบตองตึง) นำเข้าเตาอบเพื่อทำให้สุก
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565



3. คั่วกระเทียม และหอมแดง

ภาพที่ 16 การคั่วกระเทียม และหอมแดงในกระทะบนเตาอั้งโล่
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565

10
น้ำพริกปกาเกอะญอ

4. นำพริก ปลาร้า กระเทียม และหอมแดงผสมกัน แล้วนำไปใส่เครื่องโม่ จากนั้นโม่ประมาณ 3 รอบ

ภาพที่ 17 เครื่องโม่ที่ใช้ในการโม่พริก ปลาร้า กระเทียม และหอมแดงที่ผสมกันแล้ว
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565



5. หลังจากใช้เครื่องโม่ โม่วัตถุดิบเสร็จแล้วจะได้ตัวน้ำพริก

ภาพที่ 18 ตัวน้ำพริกที่ผ่านการโม่วัตถุดิบต่าง ๆ ที่ผสมกันแล้ว
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565

11
น้ำพริกปกาเกอะญอ

6. จากนั้นนำน้ำพริกที่ได้ใส่ไว้ในบรรจุภัณฑ์

ภาพที่ 19 เครื่องชั่งตัวน้ำพริกก่อนใส่ลงในบรรจุภัณฑ์
ซึ่งจะใส่ในปริมาณ 50 กรัม
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565



ภาพที่ 20 การใส่น้ำพริกลงในบรรจุภัณฑ์
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565

12
น้ำพริกปกาเกอะญอ

ประโยชน์ของพริกกะเหรี่ยง¹

1. แก้ปวดหัวเนื่องมาจากไข้หวัด หรือตัวร้อน ใช้ใบพริกสดตำกับดินสอพองปิดขมับ
2. แก้เจ็บคอเสียงแหบ ใช้พริกป่น ๑ หยิบมือเติมน้ำเดือด ๑ แก้ว ทิ้งไว้พออุ่นและใช้น้ำกลั้วคอ ช่วยละลายเสมหะ
3. ช่วยขับลม แก้อาหารไม่ย่อย เจริญอาหาร รักษากระเพาะที่ไม่มีกำลังย่อยอาหาร
4. แก้พิษปลาดุก ใช้พริกเขียวหรือแดงขยี้ตรงที่ปลาดุกแทง จะไม่บวมไม่ฟกช้ำ
5. แก้บวม ใช้ใบพริก บดผสมน้ำมะนาว แล้วพอกบริเวณที่บวม
6. รักษาแผลสด และแผลเปื่อย ใช้ใบตำพอกรักษาแผลสด และแผลเปื่อย ห้ามใช้ปิดแผลมากเกินไป
7. แก้พิษตะขาบและแมงป่องกัด ใช้พริกแห้งตำผงละลายน้ำมะนาว และทาแผล
8. มดคันไฟกัด ใช้ใบหรือดอกขยี้และถูบริเวณที่ถูกกัด
9. พริกกะเหรี่ยงมีรสเผ็ดร้อนจึงช่วยขับเหงื่อ และอาจช่วยลดน้ำหนักได้เล็กน้อย
10. ในพริกกะเหรี่ยงมีน้ำหอมระเหยมีฤทธิ์ต้านเชื้อแบคทีเรีย มีผลต่อระดับไขมันในเลือด มีผลต่อการจับตัวของ
เกล็ดเลือด มีผลต่อระบบไหลเวียนโลหิต มีผลต่อการละลาย ลิ่มเลือด มีผลต่อการขยายตัวของหลอดเลือด
และมีผลต่อการเปลี่ยนแปลงน้ำตาลในเลือด
11. วิตามินซีในพริกกะเหรี่ยงช่วยต้านมะเร็ง

¹https://www.facebook.com/100241991910958/posts/115394707062353/. 2565

13
น้ำพริกปกาเกอะญอ

การแปรรูปพริกกะเหรี่ยง

การแปรรูปพริกกะเหรี่ยงนั้น สามารถแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์ได้ดังนี้
1.น้ำพริกตาแดงกะเหรี่ยง แบ่งเป็น 2 แบบ ได้แก่ รสเผ็ดมาก, รสเผ็ดน้อย
2. น้ำพริกคั่วทราย
3. น้ำพริกลาบหมู
4. น้ำพริกลาบควาย
5. น้ำพริกแกง
6. น้ำพริกแมงดา

ภาพที่ 21 ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดงกะเหรี่ยง รสเผ็ดมาก
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565



ภาพที่ 22 ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดงกะเหรี่ยง รสเผ็ดน้อย
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565

14
น้ำพริกปกาเกอะญอ

ภาพที่ 23 ผลิตภัณฑ์น้ำพริกคั่วทราย
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565



ภาพที่ 24 ผลิตภัณฑ์น้ำพริกลาบหมู
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565



ภาพที่ 25 ผลิตภัณฑ์น้ำพริกลาบควาย
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565

15
น้ำพริกปกาเกอะญอ

ภาพที่ 26 ผลิตภัณฑ์น้ำพริกแกง
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565



ภาพที่ 27 ผลิตภัณฑ์น้ำพริกแมงดา
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565

16
น้ำพริกปกาเกอะญอ

การจำหน่าย

การจำหน่ายผลิตภัณฑ์การแปรรูปพริกกะเหรี่ยงนั้น ได้จัดจำหน่ายตามสถานที่ต่าง ๆ ดังนี้
1. ศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง ตำบลม่อนจอง อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่
2.ส่งขาย ณ ร้านค้าต่าง ๆ ในตำบลแม่ตื่น (ภายในชุมชน)
3.ส่งขาย ณ ร้านค้าต่าง ๆ ในอำเภออมก๋อย

ภาพที่ 28 ศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง ตำบลม่อนจอง อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565



ภาพที่ 29 จัดเตรียมของเพื่อส่งขาย ณ ร้านค้าต่าง ๆ ในอำเภออมก๋อย
ที่มา : รัตน์วรา ติง. 2565

17
น้ำพริกปกาเกอะญอ

แบบทดสอบหลังเรียน เรื่อง น้ำพริกปกาเกอะญอ
สาระที่ 1 การดำรงชีวิตและครอบครัว สาระที่ 2 การอาชีพ
กลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6

โรงเรียนแม่ตื่นวิทยาคม อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่
******************************************************
คำชี้แจง ข้อสอบมีทั้งหมด 10 ข้อ ให้นักเรียนเลือกกากบาท ( X ) ทับข้อที่ถูกต้อง

ที่สุดเพียงข้อเดียว ข้อละ 1 คะแนน รวม 10 คะแนน เวลาสอบ 10 นาที

1. ขั้นตอนแรกใช้เวลาในการคั่วพริกประมาณกี่นาที
ก. 10 นาที
ข. 20 นาที
ค. 30 นาที
ง. 40 นาที

2. ขั้นตอนที่ 2 นำปลาร้าห่อด้วยใบไม้ชนิดใดก่อนนำเข้าเตาอบ
ก. ใบสัก
ข. ใบลาน
ค. ใบข้าวโพด
ง. ใบยางพลวง

3. ข้อใดเป็นจุดเด่นของพริกกะเหรี่ยง
ก.สีสันสวยงามน่ารับประทาน
ข. มีขนาดที่ใหญ่กว่าพริกทั่วไป
ค. มีความเผ็ดมาก และมีความหอม
ง. มีอายุการเก็บที่ยาวนานกว่าพริกชนิดอื่น

4. ข้อใดไม่ใช่ประโยชน์ของพริกกะเหรี่ยง
ก. วิตามินซีในพริกกะเหรี่ยงช่วยต้านมะเร็ง
ข. ช่วยพัฒนาระบบประสาทให้ทำงานเป็นปกติ
ค. แก้บวม ใช้ใบพริก บดผสมน้ำมะนาว แล้วพอกบริเวณที่บวม
ง. ช่วยขับลม แก้อาหารไม่ย่อย เจริญอาหาร รักษากระเพาะที่ไม่มีกำลังย่อยอาหาร

18
น้ำพริกปกาเกอะญอ

5. บุคคลในข้อใดเป็นแกนนำหลักในการก่อตั้งศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง
ก. แม่สมใจ อิ่มบุญ
ข. แม่สอนศรี นุ่มยวง
ค. แม่ลาวัลย์ พนาไพร
ง. แม่จันทร์เพ็ญ รุ่งโรจน์

6. เพราะเหตุใดเราจึงต้องมีการเรียนรู้เรื่องน้ำพริกปกาเกอะญอ
ก. เพราะเป็นวิชาที่หลักสูตรแกนกลางกำหนด
ข. เพราะเป็นการเปรียบเทียบของดีในแต่ละชุมชน
ค. เพราะเป็นการส่งเสริมให้เกิดการจำหน่ายน้ำพริกมากขึ้น
ง. เพราะเป็นการสืบทอดภูมิปัญญาจากบรรพบุรุษแล้วนำมาต่อยอดเป็นอาชีพ

7. ข้อใดไม่ใช่ผลิตภัณฑ์ที่ได้จากการแปรรูปพริกกะเหรี่ยง
ก. น้ำพริกแมงดา
ข. น้ำพริกสมุนไพร
ค. น้ำพริกคั่วทราย
ง. น้ำพริกตาแดงกะเหรี่ยง

8. ข้อใดไม่ใช่วัตถุดิบในการทำน้ำพริก
ก. กะปิ
ข. ปลาร้า
ค. หอมแดง
ง. กระเทียม

19
น้ำพริกปกาเกอะญอ

9. พราะเหตุใดจึงมีการก่อตั้งศูนย์ผลิตภัณฑ์น้ำพริกตาแดง ตำบลม่อนจอง อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่
ก. เพื่อเป็นการดึงดูดนักท่องเที่ยว
ข. เพื่อเป็นการผ่อนคลายจากการเพาะปลูก
ค. เพื่อเป็นการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่างชุมชน
ง. เพื่อให้ชาวบ้านในชุมชนมีอาชีพ และมีรายได้ที่นอกเหนือจากฤดูที่ทำการเกษตร

10. วัสดุ - อุปกรณ์ในการทำน้ำพริกตรงกับข้อใด
ก. เสวียน
ข. หวดนึ่ง
ค. เครื่องโม่
ง. หม้อทองเหลือง

20
น้ำพริกปกาเกอะญอ

บรรณานุกรม

ภญ.ดร.สุภาภรณ์ ปิติพร. กระเทียม พลังเผาผลาญ ปราการป้องกันโรคภัย. 28 มีนาคม, 2565, จาก
https://www.matichonacademy.com/content/health
/article_17917

fluke39711. (2561). หอมแดง. 28 มีนาคม, 2565, จาก https://www.xn--12cg3cq6bmlr
1hc3fujdh.com/500

ao142535. (2563). พริกกะเหรี่ยงดอยสบเมย. 28 มีนาคม, 2565, จาก
https://www.facebook.com/100241991910958/posts/115394707062353/

21
น้ำพริกปกาเกอะญอ

ผู้ให้ข้อมูล

ชื่อ - สกุล นางสอนศรี นุ่มยวง
วัน เดือน ปีเกิด เกิดวันศุกร์ ที่ 3 มิถุนายน 2492 (อายุ 73 ปี)
ที่อยู่ปัจจุบัน บ้านเลขที่ 71 หมู่ที่ 1 หมู่บ้านท่าข้ามกลาง ตำบลม่อนจอง อำเภออมก๋อย
จังหวัดเชียงใหม่
วุฒิการศึกษา ระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนบ้านป่าคา หมู่ที่ 3 ตำบลแม่ตื่น อำเภออมก๋อย
จังหวัดเชียงใหม่
เกียรติประวัติ - ประธานแม่บ้าน ตำบลม่อนจอง ปี 2527
- ผู้นำสตรีที่มีความเสียสละเพื่อสังคมและการป้องกันแก้ไขปัญหายาเสพติด เนื่องใน

วันสตรีสากล ประจำปี 2546
- วิสาหกิจชุมชนกลุ่มการแปรรูปการเกษตรตามฤดูกาล อำเภออมก๋อย

จังหวัดเชียงใหม่ ได้รับรางวัลการประกวดวิสาหกิจชุมชนดีเด่นระดับอำเภอ
ประจำปี 2557
- ผู้นำอาสาพัฒนาชุมชน (อช.) ด้านการเกษตร ของตำบลม่อนจอง

22
น้ำพริกปกาเกอะญอ

ประวัติผู้เรียบเรียง

ชื่อ - สกุล นางสาวรัตน์วรา ติง
วุฒิการศึกษา มัธยมศึกษาตอนต้น โรงเรียนปรินส์รอยแยลส์วิทยาลัย

มัธยมศึกษาตอนปลาย โรงเรียนมงฟอร์ตวิทยาลัย
ปริญญาตรี (ศษ.บ.) วิชาเอกคหกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

ประวัติการรับราชการ
22 มีนาคม 2562 บรรจุเข้ารับราชการ
22 มีนาคม 2564 ตำแหน่งครูระดับปฏิบัติการ (ครู ค.ศ. 1)

ประสบการณ์ทำงาน
2563 - 2564 - ปฏิบัติหน้าที่หัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพ โรงเรียนแม่ตื่นวิทยาคม

อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่
- ปฏิบัติหน้าที่หัวหน้างานสภานักเรียนและกรรมการคณะสีโรงเรียนแม่ตื่นวิทยาคม

อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่

เกียรติประวัติ
2562 - เป็นผู้ฝึกสอนนักเรียนแข่งขันทำอาหารคาวหวานเพื่อสุขภาพ ม.1-ม.3 ได้ลำดับที่ 8

ระดับเหรียญทอง งานศิลปหัตถกรรมนักเรียน ครั้งที่ 69 ปีการศึกษา 2562 ระดับชาติ
ภาคเหนือ (สพม.)
- เป็นผู้ฝึกสอนนักเรียนแข่งขันทำอาหารคาวหวานเพื่อสุขภาพ ม.4-ม.6 ได้ลำดับที่ 4
ระดับเหรียญทอง งานศิลปหัตถกรรมนักเรียน ครั้งที่ 69 ปีการศึกษา 2562 ระดับชาติ
ภาคเหนือ (สพม.)