คู่มือการยื่นบัญชีทรัพย์สินและหนี้สิน ตาม พรป ว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พศ 2561

¤·Ù‹ÁÃ×ÍѾ¡ÂÒÏÊÂÔ¹×è¹áºÅÑÞÐ˪¹Õ ÕéÊÔ¹

ตามพระราชบัญญตั ปิ ระกอบรฐั ธรรมนญู วาดว ย
การปองกนั และปราบปรามการทุจรติ พ.ศ. 2561



คมู่ อื การย่นื บญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ
ตามพระราชบญั ญตั ิประกอบรฐั ธรรมนญู
วา่ ด้วยการป้องกนั และปราบปรามการทุจรติ

พ.ศ. 2561



คำ�นำ�

ตามที่พระราชบัญญตั ิประกอบรฐั ธรรมนูญว่าดว้ ยการปอ้ งกนั และปราบปรามการทจุ รติ พ.ศ. 2561
ไดม้ กี ารแกไ้ ขเนอื้ หาสาระเกย่ี วกบั การยน่ื บญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ และคณะกรรมการ ป.ป.ช. ไดม้ รี ะเบยี บ
และประกาศออกตามความในพระราชบญั ญัติประกอบรัฐธรรมนญู ดงั กล่าวหลายฉบับ จ�ำเปน็ ต้องให้ความรู้
ความเข้าใจแก่ผู้มีหน้าท่ียื่นบัญชีทรัพย์สินและหนี้สินต่อคณะกรรมการ ป.ป.ช. โดยส�ำนักงาน ป.ป.ช.
ไดจ้ ดั ทำ� เอกสารเผยแพร่ เรอ่ื ง “คมู่ อื การยน่ื บญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ” เพอ่ื เปน็ คำ� แนะนำ� ในการจดั ทำ� บญั ชี
ทรัพยส์ ินและหนสี้ นิ และเอกสารประกอบให้เปน็ ไปอยา่ งถูกตอ้ งครบถ้วน
สำ� นักงาน ป.ป.ช. หวังว่าเอกสารเลม่ นีจ้ ะมปี ระโยชนใ์ นการจดั ทำ� บัญชีทรัพยส์ นิ และหนส้ี ินตอ่ ไป

สำ� นกั งาน ป.ป.ช.
กนั ยายน 2563



สารบญั

สว่ นที่ 1
ความร้เู กยี่ วกบั
การยื่นบัญชีทรัพยส์ ินและหนส้ี นิ
หนา้ 9

ส่วนที่ 2
คำ� อธบิ ายรายการทรพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ

หนา้ 26

หนา้ 37 ส่วนท่ี 3
บทก�ำหนดโทษ
ส่วนที่ 4
ตวั อยา่ งการกรอก หนา้ 40
บญั พชที รรอ้ พั เมอยกกส์ าสนิ ราแจรลดั ปะหทรนำ�ะกส้ีรนาอิ ยขบอลบงะญั เเจอาช้ยี หฯีดนขา้ อทงขี่ องรฐั

ภาคผนวก

หนา้ 63

สว่ นที่ 1
ความรู้เก่ียวกบั
การยน่ื บญั ชที รัพย์สินและหน้สี นิ

คู่มอื การยนื่ บญั ชีทรพั ยส์ นิ และหนี้สิน

ความรู้เกีย่ วกับการยสนื่ว่ นบทญั ี่ 1ชีทรพั ย์สินและหน้ีสิน

1. ผมู้ ีหนา้ ทย่ี น่ื บญั ชที รพั ย์สนิ และหน้ีสินต่อคณะกรรมการ ป.ป.ช. มดี งั นี้
1) ผู้มีหน้าทต่ี ามประกาศคณะกรรมการปอ้ งกันและปราบปรามการทจุ ริตแหง่ ชาติ
เร่ือง กำ� หนดตำ� แหน่งของผู้มหี น้าที่ย่นื บัญชที รพั ยส์ นิ และหนี้สิน ตามมาตรา 102 1ประกอบด้วย

(1) ผดู้ ำ�รงตำ�แหนง่ ทางการเมือง

1.1 นายกรฐั มนตรี
1.2 รัฐมนตรี
1.3 สมาชิกสภาผแู้ ทนราษฎร
1.4 สมาชิกวุฒิสภา
1.5 ขา้ ราชการการเมืองอนื่ ตามกฎหมายวา่ ด้วยระเบียบขา้ ราชการการเมอื ง
1.5.1 ที่ปรึกษานายกรฐั มนตรี
1.5.2 ทป่ี รกึ ษารองนายกรัฐมนตรี
1.5.3 ทป่ี รกึ ษารฐั มนตรี
1.5.4 ทปี่ รกึ ษารฐั มนตรปี ระจำ� สำ� นกั นายกรัฐมนตรี
1.5.5 เลขาธิการนายกรัฐมนตรี
1.5.6 รองเลขาธิการนายกรฐั มนตรฝี า่ ยการเมอื ง
1.5.7 โฆษกประจำ� สำ� นักนายกรฐั มนตรี
1.5.8 รองโฆษกประจำ� ส�ำนักนายกรัฐมนตรี
1.5.9 เลขานุการรัฐมนตรปี ระจ�ำส�ำนกั นายกรัฐมนตรี
1.5.10 ประจำ� สำ� นักเลขาธิการนายกรัฐมนตรี
1.5.11 เลขานุการรัฐมนตรวี า่ การกระทรวง
1.5.12 ผูช้ ว่ ยเลขานุการรฐั มนตรวี ่าการกระทรวง
1.6 ข้าราชการรัฐสภาฝ่ายการเมอื ง ตามกฎหมายว่าดว้ ยระเบียบขา้ ราชการรฐั สภา
1.6.1 ทปี่ รึกษาประธานรัฐสภา
1.6.2 ท่ปี รึกษารองประธานรัฐสภา
1.6.3 ที่ปรกึ ษาประธานสภาผแู้ ทนราษฎร
1.6.4 ทปี่ รกึ ษาประธานวฒุ ิสภา
1.6.5 ที่ปรกึ ษารองประธานสภาผแู้ ทนราษฎร
1.6.6 ทปี่ รกึ ษารองประธานวฒุ ิสภา
1.6.7 ทป่ี รึกษาผู้นำ� ฝ่ายคา้ นในสภาผู้แทนราษฎร
1.6.8 โฆษกประธานสภาผแู้ ทนราษฎร
1.6.9 โฆษกประธานวุฒิสภา
1.6.10 โฆษกผ้นู ำ� ฝ่ายคา้ นในสภาผู้แทนราษฎร
1.6.11 เลขานุการประธานรฐั สภา


1ประกาศคณะกรรมการปอ้ งกนั และปราบปรามการทจุ รติ แหง่ ชาติ เรอ่ื ง กาํ หนดตาํ แหนง่ ของผมู้ หี นา้ ทยี่ นื่ บญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ
ตามมาตรา 102 พ.ศ. 2561

9 ความรเู้ กย่ี วกบั การย่นื บัญชที รัพยส์ นิ และหน้ีสิน

สำ�นักงาน ป.ป.ช.

1.6.12 เลขานกุ ารรองประธานรฐั สภา
1.6.13 เลขานุการประธานสภาผแู้ ทนราษฎร
1.6.14 เลขานุการประธานวฒุ ิสภา
1.6.15 เลขานุการรองประธานสภาผ้แู ทนราษฎร
1.6.16 เลขานกุ ารรองประธานวุฒิสภา
1.6.17 เลขานุการผนู้ าํ ฝ่ายคา้ นในสภาผแู้ ทนราษฎร
1.6.18 ผชู้ ว่ ยเลขานุการประธานรัฐสภา
1.6.19 ผ้ชู ว่ ยเลขานุการรองประธานรัฐสภา
1.6.20 ผู้ชว่ ยเลขานุการประธานสภาผูแ้ ทนราษฎร
1.6.21 ผู้ช่วยเลขานุการประธานวุฒิสภา
1.6.22 ผู้ชว่ ยเลขานุการรองประธานสภาผู้แทนราษฎร
1.6.23 ผชู้ ว่ ยเลขานกุ ารรองประธานวฒุ สิ ภา
1.6.24 ผชู้ ่วยเลขานุการผนู้ ําฝ่ายค้านในสภาผู้แทนราษฎร

(2) ตลุ าการศาลรฐั ธรรมนญู
(3) ผดู้ ำ�รงตำ�แหน่งในองค์กรอสิ ระ 2

3.1 คณะกรรมการการเลือกต้ัง
3.2 ผูต้ รวจการแผ่นดิน
3.3 คณะกรรมการตรวจเงินแผน่ ดนิ
3.4 คณะกรรมการสทิ ธิมนุษยชนแห่งชาติ
3.5 ผวู้ า่ การตรวจเงนิ แผ่นดนิ

(4) ตุลาการศาลยตุ ิธรรม

ข้าราชการตุลาการตามกฎหมายว่าด้วยระเบียบข้าราชการฝ่ายตุลาการศาลยุติธรรมซึ่งด�ำรงต�ำแหน่ง
ตั้งแต่อธิบดีผู้พิพากษาขึ้นไป รวมท้ังผู้ซ่ึงด�ำรงต�ำแหน่งเทียบเท่าอธิบดีผู้พิพากษาขึ้นไปตามประกาศ
คณะกรรมการตลุ าการศาลยตุ ธิ รรม เรอื่ ง การกำ� หนดตำ� แหนง่ และเทยี บตำ� แหนง่ ขา้ ราชการตลุ าการทเี่ รยี กชอื่
อย่างอ่ืน

( 5) ตลุ าการศาลปกครอง

ข้าราชการตุลาการศาลปกครองตามกฎหมายว่าด้วยการจัดต้ังศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดี
ปกครองซงึ่ ดำ� รงตำ� แหน่งตง้ั แตอ่ ธบิ ดศี าลปกครองชน้ั ตน้ ขน้ึ ไป รวมทง้ั ผซู้ ง่ึ ดำ� รงตำ� แหนง่ เทยี บเทา่ อธบิ ดศี าล
ปกครองชน้ั ตน้ ขน้ึ ไป ตามประกาศคณะกรรมการตุลาการศาลปกครอง เรอื่ ง การก�ำหนดตำ� แหน่งและเทยี บ
ต�ำแหนง่ ตุลาการศาลปกครองทเ่ี รียกช่อื อย่างอื่น

( 6) อยั การ

ขา้ ราชการอยั การตามกฎหมายวา่ ดว้ ยระเบยี บขา้ ราชการฝา่ ยอยั การซงึ่ ดำ� รงตำ� แหนง่ ตงั้ แตอ่ ธบิ ดอี ยั การขนึ้ ไป

2 “ผู้ดํารงตําแหน่งในองค์กรอิสระ” หมายความว่า ผู้ด�ำรงตําแหน่งในองค์กรอิสระตามท่ีรัฐธรรมนูญบัญญัติยกเว้น

คณะกรรมการ ป.ป.ช. และให้หมายความรวมถงึ ผวู้ า่ การตรวจเงนิ แผ่นดนิ ด้วยยกเว้นกรณตี ามมาตรา 11 (1)

10 ความรูเ้ กี่ยวกับการยื่นบญั ชที รัพยส์ ินและหนส้ี นิ

คมู่ อื การย่ืนบญั ชที รพั ย์สินและหน้ีสิน

(7) ผ้ดู ำ�รงตำ�แหนง่ ระดับสูง 3
7.1 สำ� หรับขา้ ราชการพลเรือน
7.1.1 หวั หน้าสว่ นราชการระดับกระทรวง ทบวง กรม
7.1.2 หัวหนา้ ส่วนราชการทมี่ ีฐานะเปน็ นิติบคุ คล
7.2 สำ� หรับขา้ ราชการทหาร
7.2.1 ปลัดกระทรวงกลาโหม
7.2.2 ผบู้ ญั ชาการทหารสูงสดุ
7.2.3 ผู้บญั ชาการเหลา่ ทัพ
7.3 ผู้บัญชาการต�ำรวจแห่งชาติ
7.4 ผวู้ า่ ราชการจังหวัด
7.5 ปลัดกรุงเทพมหานคร
7.6 กรรมการและผ้บู รหิ ารสงู สุดของรฐั วิสาหกิจ ตามกฎหมายวา่ ดว้ ยวิธกี ารงบประมาณ
7.7 หวั หน้าหนว่ ยงานขององคก์ รอสิ ระตามรัฐธรรมนูญ
7.7.1 เลขาธกิ ารคณะกรรมการการเลือกตงั้
7.7.2 เลขาธิการส�ำนักงานผูต้ รวจการแผน่ ดนิ
7.7.3 เลขาธิการคณะกรรมการป้องกนั และปราบปรามการทุจริตแหง่ ชาติ
ผบู้ ร7หิ .7า.ร4สูงเลสขุดาขธอกิ งาหรนคว่ณยะงการนรอมื่นกขาอรงสรทิ ัฐธมิ4นุษยชนแห่งชาติ
7.8
7.8.1 ธนาคารแหง่ ประเทศไทย
7.8.1.1 ผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย
7.8.2 สำ� นกั งานคณะกรรมการกำ� กบั หลักทรัพย์และตลาดหลักทรพั ย์
7.8.2.1 เลขาธิการส�ำนักงานคณะกรรมการกำ� กบั หลกั ทรพั ย์และตลาดหลักทรัพย์
7.8.3 สำ� นักงานคณะกรรมการกำ� กับและสง่ เสรมิ การประกอบธรุ กิจประกนั ภัย
7.8.3.1 เลขาธกิ ารคณะกรรมการกำ� กบั และสง่ เสริมการประกอบธุรกจิ ประกันภัย
7.8.4 สถาบนั อดุ มศึกษาในกำ� กบั ของรัฐ
7.8.4.1 อธิการบดมี หาวิทยาลยั เทคโนโลยีพระจอมเกลา้ ธนบุรี
7.8.4.2 อธกิ ารบดีมหาวทิ ยาลยั เทคโนโลยสี ุรนารี
7.8.4.3 อธิการบดมี หาวทิ ยาลัยแม่ฟ้าหลวง
7.8.4.4 อธิการบดมี หาวิทยาลัยวลยั ลักษณ์

3 คาํ สงั่ หัวหนา้ คณะรกั ษาความสงบแห่งชาติ ท่ี 21/2561 เร่ือง การแก้ไขเพ่มิ เติมกฎหมายประกอบรฐั ธรรมนูญวา่ ดว้ ยการ

ป้องกนั และปราบปรามการทจุ รติ สง่ั ณ วนั ท่ี 11 ธนั วาคม 2561 ขอ้ 1 ใหย้ กเลกิ ความในบทนยิ ามคาํ วา่ “ผดู้ าํ รงตาํ แหนง่ ระดบั สงู ”
ในมาตรา 4 แห่งพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. 2561 และให้ใช้ความ
ต่อไปน้ีแทน “ผู้ดํารงตําแหน่งระดับสูง” หมายความว่า ผู้ดํารงตําแหน่งหัวหน้าส่วนราชการระดับกระทรวง ทบวง กรม
หรือส่วนราชการที่มีฐานะเป็นนิติบุคคลซึ่งมิใช่ผู้ดํารงตําแหน่งทางการเมืองสําหรับข้าราชการพลเรือน และปลัดกระทรวงกลาโหม
ผูบ้ ัญชาการทหารสูงสุด ผู้บัญชาการเหล่าทัพสําหรับข้าราชการทหาร และผู้บัญชาการตํารวจแห่งชาติและให้หมายความรวมถึง
ผู้ว่าราชการจังหวัด ปลัดกรุงเทพมหานคร กรรมการและผู้บริหารสูงสุดของรัฐวิสาหกิจ หัวหน้าหน่วยงานขององค์กรอิสระ
ตามรัฐธรรมนูญ แต่ไม่รวมถึงผู้ว่าการตรวจเงินแผ่นดิน ผู้ดํารงตาํ แหน่งอ่ืนตามท่ีกฎหมายกาํ หนด ผ้บู ริหารสูงสุดของหนว่ ยงานอน่ื
ของรฐั ต4ามปทระ่ีคกณาะศกครณรมะกการรรมปก.าปร.ชป.อ้ ​งกกํานัหแนลดะปหรราอื บผปู้ซร่งึ าดมาํ กรงาตรทาํ แจุ รหตินแง่ หเท่งยีชบาตเทิ า่เรตือ่างมทกค่ี าํ ณหนะกดรตราํ มแกหานร่งขปอ.ปง.ผชู้ม. หี กนําา้หทน่ียดืน่ บัญชีทรพั ยส์ นิ
และหน้สี นิ ตามมาตรา 102 (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2561

11 ความรเู้ กีย่ วกบั การยน่ื บัญชีทรพั ย์สินและหนส้ี ิน

สำ�นักงาน ป.ป.ช.

7.9 ต�ำแหนง่ อืน่ ตามทีก่ ฎหมายกำ� หนดให้เปน็ ผดู้ ำ� รงต�ำแหน่งระดับสงู
7.9.1 ประธานกรรมการ กรรมการ และเลขาธิการส�ำนักงานคณะกรรมการกจิ การ
กระจายเสียง กิจการโทรทศั น์ และกจิ การโทรคมนาคมแหง่ ชาติ
7.9.2 ประธานกรรมการนโยบาย กรรมการนโยบาย กรรมการบริหารผู้อ�ำนวยการ
และรองผอู้ ำ� นวยการองคก์ ารกระจายเสยี งและแพรภ่ าพสาธารณะแหง่ ประเทศไทย
7.9.3 ประธานกรรมการ กรรมการ และเลขาธกิ ารสำ� นกั งานคณะกรรมการกำ� กบั กจิ การพลงั งาน
7.9.4 ผดู้ ำ� รงตำ� แหนง่ อธบิ ดหี รอื ตำ� แหนง่ ทม่ี ชี อื่ อยา่ งอน่ื ทมี่ ฐี านะเปน็ อธบิ ดี ซงึ่ เปน็ ผบู้ งั คบั
บญั ชาของสว่ นราชการท่ีไมม่ ีฐานะเปน็ กรม ตามกฎหมายวา่ ด้วยระเบยี บบรหิ าร
ราชการแผ่นดนิ
7.9.5 เลขาธิการราชวทิ ยาลัยจฬุ าภรณ์
7.9.6 อธิการบดจี ุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
7.9.7 อธกิ ารบดีมหาวทิ ยาลยั เกษตรศาสตร์
7.9.8 อธกิ ารบดีมหาวิทยาลยั ขอนแกน่
7.9.9 อธิการบดมี หาวิทยาลยั เชยี งใหม่
7.9.10 อธกิ ารบดมี หาวิทยาลัยทกั ษณิ
7.9.11 อธิการบดีมหาวทิ ยาลยั เทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ
7.9.12 อธิการบดีมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
7.9.13 อธกิ ารบดีมหาวิทยาลยั นวมนิ ทราธิราช
7.9.14 อธกิ ารบดมี หาวทิ ยาลยั บรู พา
7.9.15 อธิการบดมี หาวิทยาลยั พะเยา
7.9.16 อธกิ ารบดมี หาวทิ ยาลยั มหิดล
7.9.17 อธิการบดมี หาวทิ ยาลัยแมโ่ จ้
7.9.18 อธกิ ารบดมี หาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ
7.9.19 อธิการบดมี หาวทิ ยาลยั ศิลปากร
7.9.20 อธกิ ารบดมี หาวิทยาลยั สงขลานครินทร์
7.9.21 อธกิ ารบดมี หาวทิ ยาลยั สวนดสุ ิต
7.9.22 อธิการบดสี ถาบันการพยาบาลศรีสวรินทิรา สภากาชาดไทย
7.9.23 อธกิ ารบดีสถาบนั ดนตรกี ลั ยาณิวัฒนา
7.9.24 อธิการบดสี ถาบนั เทคโนโลยจี ิตรลดา
7.9.25 อเลธขกิ าาธรกิ บาดรีสสถ�ำานบกั นั งเาทนคหโลนกั โปลยระีพกรันะสจอภุ มาพเกแลห้าง่เจช้าาคตณุิ *ทหารลาดกระบัง
7.9.26
7.10 ผ้ซู ่ึงดำ� รงต�ำแหน่งเทียบเทา่ ตามที่คณะกรรมการ ป.ป.ช. ก�ำหนด
7.10.1 เลขาธกิ ารส�ำนกั งานศาลรัฐธรรมนญู
7.10.2 เลขาธิการส�ำนกั งานศาลยตุ ธิ รรม
7.10.3 เลขาธิการส�ำนักงานศาลปกครอง
7.10.4 เลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร
7.10.5 เลขาธกิ ารวฒุ สิ ภา

* ประกาศคณะกรรมการปอ้ งกนั และปราบปรามการทจุ รติ แหง่ ชาติ เรอ่ื ง กาํ หนดตาํ แหนง่ ของผมู้ หี นา้ ทย่ีิ น่ื บญั ชที รพั ยส์ นิ และหนสี้ นิ


ตามมาต รา 102​(ฉบบั ท่ี 4) พ.ศ. 2563

12 ความรูเ้ กี่ยวกับการยื่นบัญชีทรพั ย์สินและหนีส้ ิน

ค่มู ือการย่ืนบญั ชที รัพยส์ นิ และหนสี้ นิ

(8) ตำ�แหน่งอืน่ ตามท่ีกฎหมายอน่ื กำ�หนดให้มหี นา้ ที่ยืน่ บญั ชีทรัพย์สนิ และหนี้สิน

8. ประธานกรรมการและกรรมการป้องกนั และปราบปรามการทุจริตในภาครฐั


(9) ผบู้ รหิ ารทอ้ งถน่ิ รองผบู้ รหิ ารทอ้ งถน่ิ ผชู้ ว่ ยผบู้ รหิ ารทอ้ งถน่ิ และสมาชกิ สภาทอ้ งถน่ิ
ขององคก์ รปกครองส่วนท้องถิ่น ตามทค่ี ณะกรรมการ ป.ป.ช. กำ�หนด5

9.1 กรงุ เทพมหานคร
9.1.1 ผู้วา่ ราชการกรงุ เทพมหานคร
9.1.2 รองผู้วา่ ราชการกรงุ เทพมหานคร
9.1.3 ประธานทป่ี รกึ ษา ทป่ี รกึ ษา เลขานกุ าร และผชู้ ว่ ยเลขานกุ ารผวู้ า่ ราชการกรงุ เทพมหานคร

9.1.4 สมาชิกสภากรุงเทพมหานคร
9.2 เมอื งพทั ยา
9.2.1 นายกเมืองพัทยา
9.2.2 รองนายกเมอื งพทั ยา
9.2.3 ประธานทปี่ รึกษา ท่ปี รึกษา และเลขานกุ ารนายกเมอื งพัทยา
9.2.4 สมาชกิ สภาเมอื งพัทยา
9.3 องค์การบรหิ ารสว่ นจงั หวดั
9.3.1 นายกองคก์ ารบริหารส่วนจังหวดั
9.3.2 รองนายกองค์การบรหิ ารสว่ นจังหวดั
9.3.3 ท่ีปรึกษาและเลขานกุ ารนายกองคก์ ารบรหิ ารสว่ นจังหวัด
9.3.4 สมาชกิ สภาองคก์ ารบริหารส่วนจงั หวดั
9.4 เทศบาลนคร
9.4.1 นายกเทศมนตรี
9.4.2 รองนายกเทศมนตรี
9.4.3 ทีป่ รกึ ษาและเลขานุการนายกเทศมนตรี
9.4.4 สมาชิกสภาเทศบาล
9.5 เทศบาลเมือง
9.5.1 นายกเทศมนตรี
9.5.2 รองนายกเทศมนตรี
9.5.3 สมาชกิ สภาเทศบาล
9.6. เทศบาลตาํ บล
9.6.1 นายกเทศมนตรี
9.6.2 รองนายกเทศมนตรี
9.7. องค์การบริหารสว่ นตําบล
9.7.1 นายกองคก์ ารบริหารส่วนตําบล
9.7.2 รองนายกองค์การบริหารส่วนตําบล


5 ประกาศคณะกรรมการปอ้ งกนั และปราบปรามการทจุ รติ แหง่ ชาติ เรอื่ ง กาํ หนดตาํ แหนง่ ของผบู้ รหิ ารทอ้ งถนิ่ รองผบู้ รหิ ารทอ้ งถน่ิ
ผชู้ ว่ ยผบู้ รหิ ารทอ้ งถนิ่ และสมาชกิ สภาทอ้ งถน่ิ ขององคก์ รปกครองสว่ นทอ้ งถนิ่ ทต่ี อ้ งยน่ื บญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ตามมาตรา 102​ (9)
พ.ศ. 2561

13 ความรู้เก่ียวกบั การยื่นบัญชที รพั ย์สนิ และหนสี้ ิน

สำ�นกั งาน ป.ป.ช.

2) เจ้าพนักงานของรฐั ตามประกาศคณะกรรมการปอ้ งกนั และปราบปรามการทจุ รติ แหง่ ชาติ 6
เรอ่ื ง กำ� หนดตำ� แหนง่ ของเจา้ พนกั งานของรฐั ซงึ่ จะตอ้ งยนื่ บญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ตามมาตรา103
(ดรู ายละเอยี ดรายชอ่ื ตำ� แหนง่ ในภาคผนวก ก)

3) พนักงานเจ้าหน้าที่ ต้ังแต่ระดับผู้อ�ำนวยกองข้ึนไป ผู้ช่วยพนักงานไต่สวน พนักงานไต่สวน
หัวหน้าพนักงานไต่สวน และพนักงานเจ้าหน้าท่ีซ่ึงมีต�ำแหน่งและหน้าที่เกี่ยวกับการตรวจสอบทรัพย์สินและ
หนี้สนิ ตามมาตรา 158

2. ทรัพย์สนิ และหนี้สินที่ตอ้ งแสดง ์สินและหน้ีสินของตน คู่สมรส
แ ละบุตรผทู้ย่ีย่ืนังบไมัญบ่ รชรีทลรนุ ัพติ ยภิ า์สวินะ7แทลมี่ ะอี หยนจู่ ้ีรสงิินทง้ั ใตน้ปอรงะแเทสศดแงลระาตยา่ กงาปรระทเรทัพศย รวมถงึ ทรพั ยส์ นิ ทมี่ อบหมายใหอ้ ยใู่ น
ความครอบครอง หรอื ดแู ลของบคุ คลอนื่ ไมว่ า่ โดยทางตรงหรอื ทางออ้ ม กรณที รพั ยส์ นิ ทอี่ ยใู่ นความครอบครอง
ของบุคคลอ่ืนหรือที่ให้บุคคลอ่ืนถือครองแทนต้องมีหนังสือรับรองจากผู้ครอบครองหรือผู้ถือครองแทน
วา่ ทรพั ย์สนิ นนั้ เป็นของผูย้ น่ื คสู่ มรส หรือบตุ รทย่ี งั ไม่บรรลุนติ ิภาวะดว้ ย

หมายเหตุ : คู่สมรส หมายถงึ

• ค่สู มรส ซึ่งจดทะเบียนสมรสโดยชอบดว้ ยกฎหมาย
• ผู้ซ่ึงอยู่กินกันฉันสามีภริยา8 โดยมิได้จดทะเบียนสมรสด้วย ตามหลักเกณฑ์
ที่คณะกรรมการ ป.ป.ช. ก�ำหนด ดังน้ี
1. ได้ท�ำพิธมี งคลสมรสหรือพธิ อี ืน่ ใดในทำ� นองเดยี วกันกับเจา้ พนกั งานของรัฐ
โดยมีบุคคลในครอบครวั หรอื บุคคลภายนอกรับทราบว่าเปน็ การอยกู่ นิ เป็นสามีภรยิ ากัน
ตามประเพณี
2. เจ้าพนักงานของรัฐ แสดงให้ปรากฏวา่ มสี ถานะเป็นสามภี ริยากัน
หรือมพี ฤตกิ ารณ์เปน็ ที่รบั รขู้ องสงั คมท่วั ไปว่ามีสถานะดังกล่าว
3. บุคคลซึ่งจดทะเบยี นสมรสกับเจ้าพนักงานของรฐั และต่อมาไดจ้ ดทะเบยี น
หย่าขาดจากกนั ตามกฎหมาย แต่ยงั แสดงให้ปรากฏหรือมีพฤตกิ ารณซ์ ่งึ เป็นท่รี บั รู้ของ
สงั คมทั่วไปวา่ มีสถานะเป็นสามีหรือภรยิ ากนั

6 ประกาศคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ เรื่อง กําหนดตําแหน่งของเจ้าพนักงานของรัฐ
ซ ่ึงจะต้อ7งบยตุืน่ รบทญั ย่ี ชงั ไที มรบ่ ัพรยรส์ลินนุ แติ ลภิ ะาวหะนส้ีหินมตายามถมงึ าบตตุ รราโด1ย0ช3อบพด.ศว้ .ยก2ฎ56ห1มายทม่ี อี ายไุ มค่ รบ 20 ปบี รบิ รู ณ์ ณ วนั ทมี่ หี นา้ ทยี่ น่ื บญั ชที รพั ยส์ นิ
และหน8ส้ี นิ ประกาศคณะกรรมการปอ้ งกนั และปราบปรามการทจุ รติ แหง่ ชาติ เรอ่ื ง หลกั เกณฑข์ องผซู้ งึ่ อยกู่ นิ กนั ฉนั สามภี รยิ าโดยมไิ ด้
จดทะเบยี นสมรสอนั ถอื ว่าเปน็ คสู่ มรส พ.ศ. 2561

14 ความรเู้ ก่ียวกับการยืน่ บญั ชที รัพยส์ ินและหนสี้ ิน

คู่มือการยืน่ บญั ชที รัพยส์ นิ และหนี้สิน

3. รายไดท้ ่ีต้องแสดง

3.1 รายไดป้ ระจำ� ไดแ้ ก่ เงนิ เดือน คา่ จ้าง ค่าตอบแทน เบ้ยี ประชมุ โบนสั เป็นตน้
3.2 รายไดจ้ ากทรพั ยส์ ิน ไดแ้ ก่ ค่าเชา่ ดอกเบ้ีย เงนิ ปนั ผล เป็นต้น
3.3 รายไดจ้ ากการรบั ใหจ้ �ำหน่ายทรัพยส์ ิน ไดแ้ ก่ รับมรดก รบั ให้ ขายทรัพยส์ ิน เปน็ ต้น
3.4 รายไดอ้ ่ืน ๆ ไดแ้ ก่ รายได้ทน่ี อกเหนอื จากข้อ 3.1 – 3.3 เชน่ เงนิ ถกู สลากกินแบง่ รฐั บาล

ค่านายหน้า รายไดจ้ ากการทำ� การเกษตร เงินถกู สลากกินแบง่ รฐั บาล เป็นตน้

4. รายจา่ ยทีต่ อ้ งแสดง

4.1 รายจา่ ยประจำ� ไดแ้ ก่ คา่ ใชจ้ า่ ยอปุ โภคบรโิ ภค คา่ ผอ่ นบา้ น คา่ ผอ่ นรถ คา่ เบยี้ ประกนั เปน็ ตน้
4.2 รายจา่ ยอืน่ ๆ ไดแ้ ก่ คา่ ใชจ้ า่ ยในการทอ่ งเทีย่ ว เงนิ บริจาค เป็นต้น

5. กรณที ่ีต้องยนื่ บญั ชีทรัพยส์ ินและหนส้ี นิ 9

5.1 ผดู้ ำ� รงตำ� แหนง่ ทางการเมอื ง ตลุ าการศาลรฐั ธรรมนญู ผดู้ ำ� รงตำ� แหนง่ ในองคก์ รอสิ ระ และผบู้ รหิ ารท้องถ่นิ
รองผู้บริหารท้องถ่ิน ผู้ช่วยผู้บริหารท้องถิ่น และสมาชิกสภาท้องถิ่น ตามท่ีคณะกรรมการ ป.ป.ช. ก�ำหนด
มหี นา้ ทยี่ ่นื บัญชที รพั ย์สินและหนีส้ นิ ดงั น้ี
(1) กรณีเขา้ รบั ตำ� แหนง่
(2) กรณีพน้ จากตำ� แหน่ง
ถ้าพ้นจากต�ำแหน่งและได้รับแต่งตั้งให้ด�ำรงต�ำแหน่งเดิมหรือต�ำแหน่งใหม่ภายในหนึ่งเดือน
ผู้นั้นไม่ต้องย่ืนบัญชีทรัพย์สินและหนี้สินกรณีพ้นจากต�ำแหน่งและกรณีเข้าด�ำรงต�ำแหน่งใหม่ แต่ไม่ต้องห้าม
ทผี่ นู้ นั้ จะยนื่ เพอ่ื เปน็ หลักฐาน

5.2 ขา้ ราชการตลุ าการซงึ่ ดำ� รงตำ� แหนง่ ตงั้ แตอ่ ธบิ ดผี พู้ พิ ากษาขน้ึ ไป ขา้ ราชการตลุ าการศาลปกครอง
ซงึ่ ดำ� รงตำ� แหนง่ ตง้ั แตอ่ ธบิ ดศี าลปกครองชน้ั ตน้ ขน้ึ ไป ขา้ ราชการอยั การซงึ่ ดำ� รงตำ� แหนง่ ตงั้ แตอ่ ธบิ ดอี ยั การขนึ้ ไป
ผู้ด�ำรงต�ำแหน่งระดับสูง และต�ำแหน่งอื่นตามที่กฎหมายอ่ืนก�ำหนดให้มีหน้าที่ยื่นบัญชีทรัพย์สินและหนี้สิน
และเจา้ พนกั งานของรฐั ทค่ี ณะกรรมการ ป.ป.ช. กำ� หนด ตามมาตรา 103 มหี นา้ ทย่ี นื่ บญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ
ดงั น้ี
(1) กรณเี ข้ารบั ต�ำแหนง่
(2) กรณที กุ สามปีตลอดเวลาที่ยังดำ� รงต�ำแหน่งเปน็ เจา้ หน้าทข่ี องรฐั
(3) กรณีพน้ จากการเปน็ เจ้าหนา้ ท่ขี องรัฐ
ในกรณีผู้ย่ืนบัญชี 5.1 และ 5.2 ได้รับแต่งต้ังให้ด�ำรงต�ำแหน่งอ่ืนใดท่ีมีหน้าที่ต้องย่ืนบัญชีทรัพย์สิน
และหนสี้ นิ ดว้ ย ผยู้ น่ื บญั ชผี นู้ นั้ ไมต่ อ้ งยนื่ บญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ใหม่ แตไ่ มต่ อ้ งหา้ มทผี่ นู้ น้ั จะยน่ื เพอื่ เปน็ หลกั ฐาน


9 พระราชบัญญัติประกอบรฐั ธรรมนูญวา่ ดว้ ยการป้องกันและปราบปรามการทจุ ริต พ.ศ. 2561 มาตรา 105 และประกาศ
คณะกรรมการป้องกนั และปราบปรามการทจุ ริตแห่งชาติ เรือ่ ง หลกั เกณฑ์และวธิ ีการยน่ื บญั ชีทรพั ย์สินและหนี้สนิ ของเจา้ พนักงาน
ของรัฐต่อคณะกรรมการ ป.ป.ช. พ.ศ. 2561 ขอ้ 16

15 ความรู้เกี่ยวกับการยน่ื บัญชที รัพยส์ นิ และหน้ีสิน

สำ�นกั งาน ป.ป.ช.

6. วนั ทมี่ ีหน้าทีย่ ่นื บญั ชที รพั ยส์ ินและหนีส้ ิน กรณีเข้ารับต�ำแหน่ง10 หมายถึง

(1) วันท่ีมีหน้าท่ีย่ืนบัญชีทรัพย์สินและหน้ีสิน
(1) นายกรัฐมนตรี รัฐมนตรี ให้ถือวันถวายสตั ย์ปฏญิ าณตอ่ พระมหากษตั ริย์
เป็นวนั เขา้ รับตาํ แหน่ง
(2) สมาชกิ สภาผแู้ ทนราษฎร ใหถ้ อื วนั ปฏญิ าณตนในทป่ี ระชมุ สมาชกิ สภาผแู้ ทนราษฎร
เปน็ วนั เขา้ รบั ตำ� แหนง่
(3) สมาชิกวุฒิสภา ให้ถอื วันปฏญิ าณตนในทปี่ ระชุมวุฒสิ ภา เป็นวนั เขา้ รับตำ� แหนง่
(4) ขา้ ราชการการเมอื งอนื่ ตามกฎหมายวา่ ดว้ ยระเบยี บขา้ ราชการการเมอื งนอกจาก (1)
ใหถ้ อื วนั ทคี่ ำ� สง่ั แต่งตัง้ มีผล เป็นวนั เขา้ รบั ต�ำแหนง่
(5) ขา้ ราชการรฐั สภาฝา่ ยการเมอื ง ตามกฎหมายวา่ ดว้ ยระเบยี บขา้ ราชการรฐั สภา
ใหถ้ อื วนั ทคี่ ำ� สง่ั แตง่ ตงั้ มีผล เปน็ วนั เขา้ รบั ตำ� แหนง่
(6) ตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ ให้ถือวันท่พี ระบรมราชโองการแตง่ ต้งั มผี ล
เป็นวนั เขา้ รบั ต�ำแหนง่
(7) ผู้ดำ� รงตำ� แหนง่ ในองค์กรอิสระ ให้ถือวันทพ่ี ระบรมราชโองการแต่งต้ังมีผล
เป็นวนั เขา้ รับตำ� แหน่ง
(8) ข้าราชการตุลาการ ตามกฎหมายว่าด้วยระเบียบข้าราชการฝ่ายตุลาการศาลยุติธรรม
ซง่ึ ดำ� รงตำ� แหนง่ ตง้ั แตอ่ ธบิ ดผี พู้ พิ ากษาขน้ึ ไป ใหถ้ อื วนั ทพี่ ระบรมราชโองการแตง่ ตง้ั มผี ล เปน็ วนั เขา้ รบั ตำ� แหนง่
(9) ข้าราชการตุลาการศาลปกครอง ตามกฎหมายว่าด้วยการจัดตั้งศาลปกครอง
และวิธีพิจารณาคดีปกครอง ซ่ึงด�ำรงต�ำแหน่งตั้งแต่อธิบดีศาลปกครองชั้นต้นข้ึนไป ให้ถือวันที่
พระบรมราชโองการแต่งตั้งมีผล เป็นวนั เข้ารบั ตำ� แหน่ง
(10) ขา้ ราชการอยั การ ตามกฎหมายวา่ ดว้ ยระเบยี บขา้ ราชการฝา่ ยอยั การซงึ่ ดำ� รงตำ� แหนง่
ตง้ั แตอ่ ธบิ ดอี ยั การขึ้นไป ใหถ้ ือวนั ที่พระบรมราชโองการแต่งตง้ั มีผล เปน็ วันเข้ารบั ต�ำแหนง่
(11) ผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร ให้ถือวันท่ีคณะกรรมการการเลือกตั้งประกาศรับรอง
ผลการเลือกตั้ง เป็นวันเขา้ รบั ต�ำแหนง่
(12) รองผวู้ า่ ราชการกรงุ เทพมหานคร ใหถ้ อื วนั ทค่ี ำ� สงั่ แตง่ ตง้ั มผี ล เปน็ วนั เขา้ รบั ตำ� แหนง่
(13) สมาชิกสภากรุงเทพมหานคร ให้ถือวันที่คณะกรรมการการเลือกตั้งประกาศรับรอง
ผลการเลอื กตงั้ หรอื ใหถ้ อื วนั ทปี่ ระธานกรรมการสรรหาประกาศแตง่ ตงั้ แลว้ แตก่ รณี เปน็ วนั เขา้ รับต�ำแหน่ง
(14) นายกเมืองพัทยา ให้ถือวันท่ีคณะกรรมการการเลือกตั้งประกาศรับรอง
ผลการเลือกต้ัง เป็นวันเข้ารบั ต�ำแหนง่
(15) รองนายกเมอื งพทั ยา ใหถ้ ือวนั ที่คำ� สัง่ แตง่ ต้งั มผี ล เป็นวนั เขา้ รับต�ำแหนง่

10 ประกาศคณะกรรมการปอ้ งกนั และปราบปรามการทจุ รติ แหง่ ชาติ เรอ่ื ง หลกั เกณฑแ์ ละวธิ กี ารยนื่ บญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ
ของเจ้าพนักงานของรัฐต่อคณะกรรมการ ป.ป.ช. พ.ศ. 2561 ข้อ 8

16 ความรเู้ กี่ยวกับการย่นื บญั ชีทรัพยส์ ินและหนสี้ ิน

คมู่ ือการย่นื บัญชีทรพั ย์สนิ และหน้ีสิน
(16) สมาชิกสภาเมืองพัทยา ให้ถือวันท่ีคณะกรรมการการเลือกต้ังประกาศรับรอง
ผลการเลือกต้ัง หรือใหถ้ อื วนั ทป่ี ระธานกรรมการสรรหาประกาศแตง่ ตงั้ แลว้ แตก่ รณี เปน็ วนั เขา้ รบั ตำ� แหนง่
(17) นายกองค์การบริหารส่วนจังหวัด นายกเทศมนตรีนคร นายกเทศมนตรีเมือง
นายกเทศมนตรีต�ำบล นายกองค์การบริหารส่วนต�ำบล ให้ถือวันแถลงนโยบายในท่ีประชุมแห่งสภา
เปน็ วันเขา้ รบั ต�ำแหน่ง
(18) รองผบู้ รหิ ารทอ้ งถน่ิ ผชู้ ว่ ยผบู้ รหิ ารทอ้ งถนิ่ ใหถ้ อื วนั ทคี่ ำ� สงั่ แตง่ ตง้ั มผี ล เปน็ วนั เขา้ รบั ตำ� แหนง่
(19) สมาชกิ สภาทอ้ งถนิ่ ใหถ้ อื วนั ปฏญิ าณตนในทปี่ ระชมุ แหง่ สภา เปน็ วนั เขา้ รบั ตำ� แหนง่
(20) เจ้าหน้าท่ีของรัฐ นอกจาก (8) ถึง (19) ให้ถือวันท่ีพระบรมราชโองการแต่งตั้ง
มีผลหรือวันท่ีค�ำสั่งแต่งต้ังมีผล หรือวันที่ที่ประชุมของผู้มีอ�ำนาจแต่งตั้งมีมติ หรือวันที่คณะรัฐมนตรี
มีมติเหน็ ชอบหรอื ตามทร่ี ะเบยี บบรหิ ารงานบคุ คลของหนว่ ยงานนนั้ ๆ กำ� หนด แลว้ แตก่ รณี เปน็ วนั เขา้ รบั ตำ� แหนง่
ในกรณีที่มีกฎหมายก�ำหนดเป็นประการอื่นหรือมีเหตุอ่ืน ท�ำให้ไม่สามารถก�ำหนดวันที่มีหน้าท่ี
ย่ืนบัญชีทรัพย์สินและหนี้สินกรณีเข้ารับต�ำแหน่งตามวรรคหนึ่งได้ วันที่มีหน้าที่ย่ืนบัญชีทรัพย์สินและหนี้สิน
กรณีดังกล่าวให้เป็นไปตามมตขิ องคณะกรรมการ ป.ป.ช.
(2) วนั ทม่ี ีหน้าทย่ี ื่นบญั ชีทรัพยส์ นิ และหนี้สิน กรณพี น้ จากตำ� แหนง่ หรอื พน้ จากการเปน็ เจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั 11
หมายถงึ
(1) นายกรฐั มนตรี รฐั มนตรี ใหถ้ อื วนั ทลี่ าออก หรอื ดว้ ยเหตอุ นื่ แลว้ แตก่ รณี เปน็ วนั พน้
จากต�ำแหน่ง ในกรณคี ณะรฐั มนตรพี น้ จากตำ� แหนง่ ทง้ั คณะใหถ้ อื วนั ทคี่ ณะรฐั มนตรคี ณะใหมถ่ วายสตั ยป์ ฏญิ าณ
ตอ่ พระมหากษตั รยิ ์ เป็นวันพ้นจากตำ� แหน่ง
(2) สมาชกิ สภาผแู้ ทนราษฎร ใหถ้ อื วนั ถงึ คราวออกตามอายขุ องสมาชกิ สภาผแู้ ทนราษฎร หรอื
วนั ยบุ สภา หรอื ลาออก หรือด้วยเหตอุ ่ืน แลว้ แตก่ รณี เปน็ วันพ้นจากต�ำแหน่ง
(3) สมาชกิ วฒุ สิ ภา ใหถ้ อื วนั ทส่ี มาชกิ วฒุ สิ ภาทไ่ี ดร้ บั เลอื กใหมป่ ฏญิ าณตนในทป่ี ระชมุ วฒุ สิ ภา
หรอื ลาออก หรอื ดว้ ยเหตุอน่ื แลว้ แต่กรณี เปน็ วนั พ้นจากต�ำแหน่ง
(4) ขา้ ราชการการเมอื งอนื่ ตามกฎหมายวา่ ดว้ ยระเบยี บขา้ ราชการการเมอื งนอกจาก (1)
ใหถ้ อื วนั ทผี่ มู้ อี ำ� นาจแตง่ ตงั้ พน้ จากตำ� แหนง่ หรอื วนั ทค่ี ำ� สง่ั ใหพ้ น้ จากตำ� แหนง่ มผี ล หรอื ลาออกหรอื ดว้ ยเหตอุ นื่
แล้วแต่กรณี เปน็ วนั พ้นจากต�ำแหน่ง
(5) ข้าราชการรัฐสภาฝา่ ยการเมอื ง ตามกฎหมายว่าดว้ ยระเบียบข้าราชการรฐั สภาใหถ้ อื วันท่ี
ผมู้ อี ำ� นาจแตง่ ตง้ั พน้ จากตำ� แหนง่ หรอื วนั ทค่ี ำ� สง่ั ใหพ้ น้ จากตำ� แหนง่ มผี ล หรอื ลาออก หรอื ดว้ ยเหตอุ น่ื แลว้ แต่
กรณี เป็นวนั พน้ จากต�ำแหนง่

11ประกาศคณะกรรมการป้องกนั และปราบปรามการทจุ รติ แหง่ ชาติ เร่ือง หลกั เกณฑแ์ ละวธิ กี ารย่ืนบัญชีทรัพย์สนิ และหน้ีสนิ
ของเจ้าพนกั งานของรฐั ต่อคณะกรรมการ ป.ป.ช. พ.ศ. 2561 ขอ้ 9

17 ความรู้เกย่ี วกบั การยน่ื บญั ชที รพั ย์สินและหนส้ี นิ

สำ�นักงาน ป.ป.ช.
(6) ตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ ให้ถือวันท่ีพ้นจากต�ำแหน่งตามที่กฎหมายก�ำหนด
เป็นวันพ้นจากต�ำแหน่ง
(7) ผู้ด�ำรงต�ำแหน่งในองค์กรอิสระ ให้ถือวันท่ีพ้นจากต�ำแหน่งตามที่กฎหมายก�ำหนด
เป็นวนั พ้นจากตำ� แหนง่
(8) ข้าราชการตุลาการ ตามกฎหมายว่าด้วยระเบียบข้าราชการฝ่ายตุลาการศาลยุติธรรม
ซงึ่ ดำ� รงตำ� แหนง่ ตงั้ แตอ่ ธบิ ดผี พู้ พิ ากษาขนึ้ ไป ใหถ้ อื วนั ทพ่ี น้ จากการเปน็ เจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั ตามทกี่ ฎหมายกำ� หนด
เปน็ วนั พน้ จากการเป็นเจา้ หนา้ ทีข่ องรฐั
(9) ข้าราชการตุลาการศาลปกครอง ตามกฎหมายว่าด้วยการจัดต้ังศาลปกครองและ
วิธีพิจารณาคดีปกครอง ซ่ึงด�ำรงต�ำแหน่งตั้งแต่อธิบดีศาลปกครองช้ันต้นขึ้นไป ให้ถือวันที่พ้นจากการเป็น
เจา้ หนา้ ที่ของรฐั ตามทกี่ ฎหมายกำ� หนด เปน็ วนั พน้ จากการเปน็ เจา้ หนา้ ที่ของรฐั
(10) ขา้ ราชการอยั การ ตามกฎหมายว่าดว้ ยระเบียบข้าราชการฝ่ายอัยการซึง่ ด�ำรงต�ำแหนง่
ตั้งแต่อธบิ ดีอยั การขนึ้ ไป ใหถ้ อื วนั ทพี่ น้ จากการเปน็ เจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั ตามทกี่ ฎหมายกำ� หนด เปน็ วนั พน้ จากการเปน็
เจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั
(11) ผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร ให้ถือวันท่ีผู้ได้รับเลือกต้ังใหม่เข้ารับหน้าท่ี หรือวันถัด
จากวนั ทยี่ ื่นหนงั สอื ลาออก หรอื ด้วยเหตุอ่นื แลว้ แตก่ รณี เป็นวนั พ้นจากต�ำแหนง่
(12) รองผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร ให้ถือวันท่ีผู้มีอ�ำนาจแต่งตั้งพ้นจากต�ำแหน่ง หรือ
วันท่ีค�ำส่ังให้พ้นจากตำ� แหนง่ มีผล หรือลาออกหรือด้วยเหตอุ นื่ แล้วแต่กรณี เปน็ วันพ้นจากตำ� แหน่ง
(13) สมาชกิ สภากรงุ เทพมหานคร ใหถ้ อื วนั ถดั จากวนั ครบวาระการดำ� รงตำ� แหนง่ หรอื วนั ถดั
จากวนั ย่นื หนังสอื ลาออก หรือด้วยเหตุอื่น แล้วแต่กรณี เปน็ วันพน้ จากตำ� แหนง่
(14) นายกเมอื งพทั ยา ใหถ้ อื วนั ถดั จากวนั ครบวาระการดำ� รงตำ� แหนง่ หรอื ลาออก หรอื ดว้ ยเหตอุ นื่
แลว้ แตก่ รณี เปน็ วนั พน้ จากต�ำแหนง่
(15) รองนายกเมืองพัทยา ให้ถือวันที่ผู้มีอ�ำนาจแต่งต้ังพ้นจากต�ำแหน่ง หรือวันที่ค�ำส่ัง
ใหพ้ น้ จากต�ำแหน่งมผี ล หรือลาออก หรือดว้ ยเหตอุ ืน่ แล้วแต่กรณี เปน็ วันพน้ จากต�ำแหนง่
(16) สมาชิกสภาเมืองพัทยา ให้ถือวันถัดจากวันครบวาระการด�ำรงต�ำแหน่ง หรือวันถัด
จากวนั ยื่นหนังสอื ลาออก หรือดว้ ยเหตอุ ่ืน แล้วแตก่ รณี เป็นวนั พน้ จากตำ� แหน่ง
(17) นายกองค์การบริหารส่วนจังหวัด นายกเทศมนตรีนคร นายกเทศมนตรีเมือง
นายกเทศมนตรตี ำ� บล นายกองค์การบริหารส่วนต�ำบล ให้ถือวันถัดจากวันครบวาระการด�ำรงต�ำแหน่งหรือ
ลาออก หรือด้วยเหตุอื่น แล้วแต่กรณี เปน็ วนั พน้ จากตำ� แหนง่
(18) รองผบู้ รหิ ารทอ้ งถน่ิ ผ้ชู ว่ ยผบู้ รหิ ารท้องถนิ่ ใหถ้ อื วนั ทผี่ ู้มอี �ำนาจแตง่ ตงั้ พ้นจากตำ� แหน่ง
หรือวันที่คำ� สงั่ ใหพ้ น้ จากตำ� แหนง่ มีผล หรอื ลาออก หรือด้วยเหตุอ่ืน แล้วแต่กรณี เป็นวันพน้ จากตำ� แหน่ง
(19) สมาชิกสภาท้องถิ่น ให้ถือวันถัดจากวันครบวาระการด�ำรงต�ำแหน่งหรือลาออก หรือ
ด้วยเหตุอ่ืน แลว้ แตก่ รณี เปน็ วันพน้ จากตำ� แหน่ง
(20) เจา้ หนา้ ทขี่ องรฐั นอกจาก (8) ถงึ (18) ใหถ้ อื วนั ทพี่ น้ จากตำ� แหนง่ หรอื วนั ทพี่ น้ จากการ
เป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐตามที่กฎหมายก�ำหนด เป็นวันพ้นจากต�ำแหน่งหรือพ้นจากการเป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐ
แลว้ แตก่ รณี

18 ความร้เู กยี่ วกบั การย่นื บัญชที รพั ยส์ ินและหนสี้ ิน

คมู่ อื การย่นื บัญชที รพั ยส์ ินและหนส้ี นิ

7. กำ� หนดเวลาในการยนื่ บัญชีทรพั ยส์ นิ และหนส้ี ิน12

(1) กรณีเข้ารับต�ำแหน่ง ให้แสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สินท่ีมีอยู่จริงในวันเข้ารับต�ำแหน่ง
โดยให้ยื่นบญั ชีทรพั ย์สนิ และหน้สี ิน ภายใน 60 วนั นับแตว่ นั ถดั จากวันเข้ารบั ต�ำแหน่ง
ทรพั ยส์ นิ กแรลณะที หม่ี นพี ส้ี รนิ ะบภรามยรในาชโ6อ0งกวานั รแนตบั ง่ แตตง้ั ว่ใหนั ม้ถผีดั ลจยากอ้ วนนั หทลม่ี งั พี หรระอื บกรรมณราคี ชำ� โสองั่ งแกตาง่รตหง้ั ใรหอื ม้วผีนั ลทยม่ี อ้ คี นำ� หสลง่ั แงั ตใง่หตย้ งั้ น่ื13บญั ชี

ตัวอยา่ ง

เข้ารับตำ� แหน่ง เมือ่ วนั ท่ี 1 ตุลาคม 2563
ต้องแสดงรายการทรพั ยส์ นิ และหนี้สินทมี่ ีอยู่จรงิ ณ วันที่ 1 ตลุ าคม 2563
โดยใหย้ นื่ บญั ชีฯ ต้งั แตว่ ันท่ี 2 ตลุ าคม 2563 ถึงวนั ท่ี 30 พฤศจกิ ายน 2563
(2) กรณพี น้ จากตำ� แหนง่ หรอื กรณพี น้ จากการเปน็ เจา้ หนา้ ทขี่ องรฐั ใหแ้ สดงรายการทรพั ยส์ นิ และหนี้สนิ
ท่มี อี ยู่จรงิ ในวนั ท่ีพน้ จากต�ำแหน่งหรอื กรณพี น้ จากการเปน็ เจา้ หนา้ ท่ขี องรฐั
โดยให้ยืน่ บญั ชที รพั ย์สนิ และหนีส้ ิน ภายใน 60 วัน นบั แตว่ นั ถัดจากวนั พน้ จากตำ� แหน่ง
หรอื กรณีพ้นจากการเปน็ เจ้าหน้าท่ขี องรัฐ
(3) กรณที กุ สามปตี ลอดเวลาทยี่ งั ดำ� รงตำ� แหนง่ เปน็ เจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั ใหแ้ สดงรายการทรพั ยส์ นิ และหน้ีสิน
ท่ีมีอย่จู ริงในวนั ที่ครบทกุ สามปีตลอดเวลาที่ยงั ด�ำรงตำ� แหนง่ เปน็ เจา้ หน้าท่ขี องรฐั
โดยใหย้ ่นื บัญชีทรัพย์สนิ และหนส้ี ิน ภายใน 60 วัน นบั แต่วันถัดจากวันท่คี รบทุกสามปีตลอดเวลา
ท่ยี งั ดำ� รงต�ำแหน่งเป็นเจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั

ตัวอย่าง

เขา้ รบั ต�ำแหนง่ เม่ือวันท่ี 1 มีนาคม 2562
วนั ทค่ี รบทกุ สามปฯี คอื วนั ที่ 1 มนี าคม 2565
ตอ้ งแสดงรายการทรัพย์สนิ และหนส้ี ินที่มอี ยูจ่ ริง ณ วนั ท่ี 1 มีนาคม 2565
โดยให้ยื่นบญั ชีฯ ตัง้ แตว่ ันที่ 2 มีนาคม 2565 ถึงวันที่ 30 เมษายน 2565

12ประกาศคณะกรรมการป้องกนั และปราบปรามการทจุ ริตแหง่ ชาติ เร่ือง หลักเกณฑ์และวธิ ีการย่นื บัญชที รัพย์สนิ และหน้ีสิน
ข องเจา้1พ3นปักรงะากนาขศอคงณรัฐะตกรอ่ รคมณกะากรรปรอ้ มงกกาันรแลปะ.ปป.รชา.บพป.ศรา. ม2ก5า6ร1ทุจขร้อิตแ1ห1่งชาติ เร่อื ง หลกั เกณฑ์และวิธีการยื่นบัญชีทรพั ยส์ ินและหน้สี นิ
ของเจา้ พนักงานของรฐั ตอ่ คณะกรรมการ ป.ป.ช. พ.ศ. 2561 ข้อ 12

19 ความรู้เกยี่ วกบั การย่ืนบัญชที รพั ย์สนิ และหน้สี ิน

สำ�นกั งาน ป.ป.ช.

8. การขยายระยะเวลาการย่ืนบัญชีทรพั ย์สินและหนีส้ นิ

ก่อนครบก�ำหนดระยะเวลายื่นบัญชีทรัพย์สินและหน้ีสิน ผู้ย่ืนบัญชีอาจย่ืนค�ำขอขยายระยะเวลา
ยื่นบัญชที รัพยส์ ินและหนีส้ ินได้ โดยจัดท�ำเป็นหนงั สอื อย่างน้อยต้องระบรุ ายละเอยี ด ดังตอ่ ไปนี้
(1) ชือ่ ตัวและช่อื สกลุ ของผู้ยน่ื บัญชี
(2) ตำ� แหน่งทยี่ ื่น
(3) ยื่นบัญชีกรณีเข้ารับต�ำแหน่ง กรณีพ้นจากต�ำแหน่งหรือพ้นจากการเป็นเจ้าหน้าท่ีของรัฐ
หรอื กรณีทุกสามปีตลอดเวลาท่ียงั ด�ำรงตำ� แหน่งเป็นเจ้าหน้าทข่ี องรฐั แลว้ แต่กรณี
(4) วนั ทม่ี ีหนา้ ทย่ี ่นื บญั ชี
(5) เหตุผลและความจ�ำเป็น พรอ้ มทง้ั แนบเอกสารหลกั ฐานประกอบ (ถ้ามี)
ทงั้ น้ี สำ� นกั งาน ป.ป.ช. จะอนญุ าตขยายระยะเวลาหรอื ไมก่ ไ็ ด้ การขยายระยะเวลาการยน่ื บญั ชที รพั ยส์ นิ
และหนสี้ ิน ตอ้ งไม่เกนิ สามสิบวันนับแต่วันทคี่ รบก�ำหนดระยะเวลาท่ตี อ้ งยืน่ บญั ชที รพั ย์สินและหนี้สนิ
และจะขอขยายระยะเวลาย่นื บญั ชีทรัพย์สนิ และหนสี้ นิ ไดเ้ พยี งครงั้ เดียว

9 . การยืน่ บญั ชีทรพั ยส์ ินและหน้ีสินเกินกำ� หนดระยะเวลา

กรณยี น่ื บญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ และเอกสารประกอบเกนิ กำ� หนดระยะเวลา ผยู้ นื่ บญั ชตี อ้ งชแี้ จงเหตุ
ของการยน่ื บญั ชลี ่าช้า เป็นหนังสอื ต่อคณะกรรมการ ป.ป.ช. โดยตอ้ งระบรุ ายละเอียด ดังตอ่ ไปนี้
(1) ชื่อตวั และชอ่ื สกุลของผยู้ ื่นบญั ชี
(2) ตำ� แหนง่ ทีย่ ื่น
(3) ยื่นบัญชีกรณีเข้ารับต�ำแหน่ง กรณีพ้นจากต�ำแหน่งหรือพ้นจากการเป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐ
หรอื กรณที กุ สามปตี ลอดเวลาท่ยี ังด�ำรงตำ� แหน่งเปน็ เจ้าหนา้ ท่ขี องรฐั แล้วแตก่ รณี
(4) วันท่มี หี นา้ ท่ียืน่ บัญชี
(5) เหตผุ ลของการยน่ื บญั ชีลา่ ช้า พรอ้ มทงั้ แนบเอกสารหลักฐานประกอบ (ถ้ามี)

20 ความรเู้ กย่ี วกับการยืน่ บัญชีทรพั ย์สินและหนี้สิน

ค่มู ือการยื่นบัญชีทรัพยส์ นิ และหนี้สนิ

10. เอก10ส.1ารแแบลบะบจญั ำ� ชนีทวรนัพยช์สดุ นิ เแอลกะสหานร้สี นิทตี่ ท้อคี่ ณงใะชก้ใรนรกมกาารรยปื่น.บป.ัญช. ชปีทระรกัพาศยก์สำ� ินหนแดลเะทห่านนน้ั้สี ิน14 ดังน้ี

10.2 ส�ำเนาหลักฐานการเสยี ภาษเี งนิ ไดบ้ คุ คลธรรมดา

หลกั ฐานการเสยี ภาษเี งนิ ไดบ้ คุ คลธรรมดา หมายถงึ สำ� เนาแบบแสดงรายการภาษเี งนิ ไดบ้ คุ คลธรรมดา
(ภ.ง.ด.90 ภ.ง.ด.91) ในรอบปีภาษีที่ผ่านมาของผู้ย่ืน คู่สมรส และบุตรท่ียังไม่บรรลุนิติภาวะ ที่ได้ย่ืนต่อ
กรมสรรพากรในรอบปภี าษีทผี่ า่ นมา
กรณผี ยู้ น่ื คสู่ มรส และบตุ รทย่ี งั ไมบ่ รรลนุ ติ ภิ าวะ ไดย้ น่ื แบบแสดงรายการภาษเี งนิ ไดบ้ คุ คลธรรมดา
แ ยกกนั ใหหา้แกนใบนสรอ�ำเบนปาภี แาบษบที แผี่ สา่ ดนงมราายไมกม่ารีราภยาไษดีเ้งหินรไอื ดมบ้ รี คุ าคยลไดธพ้รรงึ มปดระาขเมอนิ งไทมกุ ถ่ คงึ นเกณฑ1์ 5ทตี่ อ้ งยนื่ แบบแสดงรายการ
ภาษีเงนิ ไดบ้ คุ คลธรรมดา ใหแ้ จ้งไวใ้ นหนา้ รายละเอียดของเอกสารประกอบบญั ชีฯ ล�ำดับที่ 1 พรอ้ มทง้ั ระบุ
เหตุผลของการไมย่ ืน่ แบบแสดงรายการภาษเี งินไดบ้ ุคคลธรรมดาในรอบปีภาษีท่ีผ่านมา
10.3 สำ� เนาเอกสารที่พสิ ูจน์หรือแสดงถึงความมีอยจู่ รงิ ของทรพั ยส์ ินและหนส้ี ิน
10.4 ส�ำเนาเอกสารการแต่งตง้ั หรอื เอกสารที่แสดงสถานะการดำ� รงต�ำแหน่ง (ถ้ามี)
10.5 กรณีทรัพย์สินและหนี้สินท่ีเคยยื่นแสดงไว้และไม่มีการเปล่ียนแปลง หากประสงคจ์ ะใชส้ ำ� เนา
เอกสาร ประกอบรายการเดยี วกบั ทเี่ คยยน่ื ไวแ้ ลว้ ใหจ้ ดแจง้ ในบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนสี้ นิ วา่ ขอใชเ้ อกสารประกอบ
รายการใด ท่ยี ่ืนไว้ในตําแหน่งใด กรณใี ด และเมื่อใด
10.6 จำ� นวนชุดของบญั ชีทรัพยส์ ินและหนี้สินและเอกสารประกอบ
ท คี่ ณะกกรรามรยกน่ืารบญั ปช.ปที .ชรพั. ยต์ส้อินงเแปลิดะเหผยนบ้ีสัญินแชลที ะรเพั อยกส์ สนิ าแรปลระะหกนอี้สบิน1ใ6หด้ยงั ่นื ตจ่อำ� ไนปวนน้ี 1 ชดุ เวน้ แต่ ผูด้ ำ� รงต�ำแหน่ง
• ผดู้ ำ� รงตำ� แหนง่ ทางการเมอื ง ไดแ้ ก่ นายกรฐั มนตรี รฐั มนตรี สมาชกิ สภาผแู้ ทนราษฎร และสมาชกิ วฒุ สิ ภา
• ตุลาการศาลรัฐธรรมนญู
• ผดู้ ำ� รงตำ� แหน่งในองค์กรอสิ ระ
• ผดู้ ำ� รงตำ� แหนง่ ระดับสูง
ต ามทีค่ ณ•ะผกู้บรรริหมากราทรอ้ งปถ.ปนิ่ .ชร.อกงำ�ผหู้บนรหิดาใหรทเ้ ป้อิดงเถผ่ินยบผญั ูช้ ช่วยีทผรัพู้บรยิหส์ านิ รแทลอ้ ะงหถนิน่ ี้สินแ1ล7ะดสงัมนา้ีชกิ สภาทอ้ งถิ่น
• ผวู้ า่ ราชการกรุงเทพมหานคร
• รองผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร
• นายกเมืองพทั ยา
• รองนายกเมอื งพทั ยา
• นายกองคก์ ารบริหารสว่ นจังหวดั
• นายกเทศมนตรี (เทศบาลนคร)
• นายกเทศมนตรี (เทศบาลเมือง)
• นายกเทศมนตรี (เทศบาลตำ� บล)
• นายกองค์การบริหารส่วนตำ� บล

14 ประกาศคณะกรรมการปอ้ งกันและปราบปรามการทุจรติ แหง่ ชาติ เรือ่ งแบบบัญชที รัพยส์ นิ และหนส้ี ิน พ.ศ.2562
มาตรา 56 แหง่ ประมวลรษั ฎากร (พระราชบัญญตั ิ แก้ไขเพิ่มเตมิ ประมวลรษั ฎากร (ฉบบั ท่ี 44) พ.ศ. 2560
15 พระราชบญั ญตั ิประกอบรฐั ธรรมนูญว่าดว้ ยการปอ้ งกันและปราบปรามการทจุ ริต พ.ศ. 2561 มาตรา 106
16

และประกาศคณะกรรมการปอ้ งกนั และปราบปรามการทจุ รติ แหง่ ชาติ เรอ่ื ง หลกั เกณฑ์ ขน้ั ตอน และวธิ กี ารเปดิ เผยบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนสี้ นิ พ.ศ. 2561
17 ประกาศคณะกรรมการปอ้ งกนั และปราบปรามการทจุ รติ แหง่ ชาติ เรอ่ื ง กาํ หนดตําแหน่งของผบู้ รหิ ารท้องถน่ิ
รองผบู้ รหิ ารทอ้ งถนิ่ ผชู้ ว่ ยผบู้ รหิ ารทอ้ งถน่ิ และสมาชกิ สภาทอ้ งถนิ่ ขององคก์ รปกครองสว่ นทอ้ งถน่ิ ทตี่ อ้ งเปดิ เผยบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ พ.ศ. 2561

21 ความรเู้ ก่ยี วกบั การยืน่ บัญชีทรพั ยส์ นิ และหนส้ี ิน

สำ�นักงาน ป.ป.ช.

ต้องย่ืนบัญชีทรัพย์สินและหน้ีสินและเอกสารประกอบ จ�ำนวน 2 ชุด ชุดหน่ึงเป็นต้นฉบับ
อกี ชุดหนง่ึ เป็นส�ำเนาคู่ฉบับ
ต ามหลกั โเดกยณในฑเ์ทบคี่ ื้อณงตะ้นกรใหรม้ผกู้ยา่ืนรบัญป.ชปีป.ชก. ปกิดำ� ขห้อนคดว1า8มดใงั นตส่อ�ำไปเนนา้ี บัญชีทรัพย์สินและหน้ีสินและเอกสารประกอบ
ข้อมลู ส่วนบุคคล
(1) เลขประจ�ำตัวประชาชน
(2) วนั เดือน ปเี กดิ
(3) ที่อยู่ (ปิดเฉพาะเลขทบ่ี า้ น แตใ่ ห้เปิดทตี่ ั้ง ตำ� บล อำ� เภอ)
(4) หมายเลขโทรศัพทบ์ า้ น และหมายเลขโทรศัพท์เคลอ่ื นท่ี
(5) อีเมล์
รายละเอียดทางทะเบยี นของทรัพยส์ นิ
(1) เลขทบี่ ัญชธี นาคารหรือสถาบนั การเงิน
รายละเอยี ดอน่ื ๆ
(1) เลขประจ�ำตัวประชาชน ผกู้ ้ยู มื
(2) เลขประจำ� ตวั ประชาชน ผใู้ หก้ ู้
(3) ภาพถ่ายทรพั ย์สินอืน่
(4) หมายเลขบัตรเครดติ

11. วธิ กี ารเปดิ เผยบัญชที รพั ย์สินและหนสี้ ิน 19

เพื่อประโยชน์ในการมีส่วนร่วมของประชาชนในการตรวจสอบทรัพย์สินและหน้ีสิน ส�ำนักงาน ป.ป.ช.
จะเปิดเผยบัญชีทรัพย์สินและหน้ีสินและเอกสารประกอบให้ประชาชนทราบเป็นการทั่วไป ภายใน 30 วัน
นับแต่วันที่ครบก�ำหนดการย่ืนบัญชีทรัพย์สินและหน้ีสิน โดยมีช่องทางการเปิดเผยบัญชีทรัพย์สินและหน้ีสิน
และเอกสารประกอบ 2 ช่องทาง ดงั นี้
1. สำ� นกั งาน ป.ป.ช. จะปดิ ประกาศ เฉพาะสำ� เนาบญั ชีทรพั ย์สนิ และหนีส้ นิ ณ ส�ำนกั งาน ป.ป.ช
หรอื ส�ำนักงาน ป.ป.ช ภาค หรอื ส�ำนักงาน ป.ป.ช ประจ�ำจังหวัด หรือสถานท่ีอ่ืนใดตามทค่ี ณะกรรมการ ป.ป.ช
เหน็ สมควร โดยมรี ะยะเวลาประกาศเปดิ เผย 30 วนั สว่ นสำ� เนาเอกสารประกอบบญั ชที รพั ยส์ นิ และหน้ีสิน
ใหป้ ระกาศเปิดเผยไว้ ณ สำ� นกั งาน ป.ป.ช. หรือสำ� นักงาน ป.ป.ช. ภาค หรอื สำ� นักงาน ป.ป.ช. ประจ�ำจงั หวดั
หรอื สถานทอี่ น่ื ใด ตามทคี่ ณะกรรมการ ป.ป.ช. เหน็ สมควร โดยมรี ะยะเวลาประกาศเปดิ เผย 30 วนั
2. ส�ำนักงาน ป.ป.ช. จะเผยแพร่ทางเว็บไซต์ หรือสอื่ อิเลก็ ทรอนิกสอ์ ่ืนของสำ� นกั งาน ป.ป.ช. เฉพาะ
สำ� เนาบญั ชีทรพั ย์สินและหนีส้ ิน โดยมรี ะยะเวลาเผยแพรเ่ ปน็ เวลา 180 วนั

18 ประกาศคณะกรรมการปอ้ งกนั และปราบปรามการทจุ รติ แหง่ ชาติ เรอ่ื ง หลกั เกณฑ์ ขน้ั ตอน และวธิ กี ารเปดิ เผยบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ
พ.ศ. 215691ปขรอ้ะก5าศคณะกรรมการปอ้ งกนั และปราบปรามการทจุ รติ แหง่ ชาติ
เรอ่ื ง หลกั เกณฑ์ ขนั้ ตอน และวธิ กี ารเปดิ เผยบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ
พ.ศ. 2561 ขอ้ 6

22 ความร้เู กยี่ วกบั การยื่นบญั ชที รพั ยส์ นิ และหน้ีสนิ

คมู่ ือการยื่นบญั ชีทรพั ย์สนิ และหนส้ี ิน
ภายหลังจากพ้นก�ำหนดระยะเวลาการเปิดเผยบัญชีทรัพย์สินและหน้ีสินและเอกสารประกอบ หากมี
การร้องขอเป็นหนังสือเพื่อขอตรวจดูบัญชีทรัพย์สินและหน้ีสินและเอกสารประกอบ ให้ผู้อ�ำนวยการส�ำนัก
หรือผอู้ ำ� นวยการสำ� นักงาน ป.ป.ช. ประจำ� จังหวัด ท่คี รอบครองดูแลเอกสารดงั กลา่ ว จัดใหผ้ ้รู ้องขอเขา้ ตรวจ
ดูส�ำเนาบัญชีทรพั ยส์ ินและหนส้ี ินและเอกสารประกอบได้ แต่มใิ ห้คดั ถ่ายส�ำเนาเอกสาร

12. การยน่ื บัญชีทรพั ย์สินและหน้สี นิ มี 3 ชอ่ งทาง คอื

1. ย่นื ดว้ ยตนเอง หรอื มอบหมายใหบ้ ุคคลอืน่ ยน่ื แทน ได้ท่ี
• สำ� นกั งาน ป.ป.ช. ถนนนนทบรุ ี ต�ำบลท่าทราย อ�ำเภอเมืองนนทบรุ ี จงั หวัดนนทบรุ ี
โทร. 0 2528 4800 ต่อ 3010 , 7023 หรือ
• สำ� นกั งาน ป.ป.ช. ประจำ� จงั หวดั ทกุ จงั หวดั (ดรู ายละเอยี ดสถานทตี่ งั้ สำ� นกั งาน ป.ป.ช. ภาคผนวก ข)

2. ยนื่ ทางไปรษณยี ล์ งทะเบยี นตอบรบั โดยระบชุ อื่ และทอ่ี ยขู่ องผรู้ บั ดงั นี้

กรณุ าส่ง

เรยี น เลขาธกิ ารคณะกรรมการ ป.ป.ช.
สำนกั งานคณะกรรมการปอ้ งกันและปราบปรามการทุจรติ แหง่ ชาติ
เลขที่ 361 ถนนนนทบุรี ตำบลท่าทราย
อำเภอเมอื งนนทบุรี จงั หวัดนนทบุรี 11000

(ผู้ย่นื ช่ือ........................ช่อื สกุล..............................ตำแหนง่ ...............................กรณีท่ยี ่นื ...........................)

3. ย่นื ดว้ ยวธิ ีการทางอิเลก็ ทรอนกิ ส์ โดยศกึ ษาวิธีการได้จากระบบอินทราเน็ตของสำ� นักงาน ป.ป.ช.
(ข้อมลู ณ วนั ท่ี 30 กนั ยายน 2563 ระบบดงั กล่าวยังไม่เปดิ ใชง้ าน)

23 ความรเู้ กี่ยวกับการยน่ื บญั ชที รัพยส์ นิ และหน้สี ิน

สำ�นกั งาน ป.ป.ช.

13. ขอ้ ควรระวงั ในการยน่ื บัญชีทรพั ยส์ ินและหน้ีสนิ

13.1 การยนื่ บญั ชที รพั ยส์ นิ และหนสี้ นิ ถอื วา่ เปน็ หนา้ ทเ่ี ฉพาะตวั ของผยู้ นื่ บญั ชี หากผยู้ นื่ บญั ชี
• จงใจไมย่ นื่ บญั ชรี ายการทรพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ และเอกสารประกอบภายในเวลาทพ่ี ระราชบญั ญตั ปิ ระกอบ
รฐั ธรรมนญู นกี้ ำ� หนด หรอื
• จงใจยน่ื บญั ชีแสดงรายการทรพั ยส์ ินหรอื หนีส้ นิ ดว้ ยขอ้ ความอนั เป็นเท็จ หรือปกปิดข้อเท็จจรงิ
ทคี่ วรแจง้ ใหท้ ราบ และมพี ฤตกิ ารณอ์ นั ควรเชอ่ื ไดว้ า่ มเี จตนาไมแ่ สดงทม่ี าแหง่ ทรพั ยส์ นิ หรอื หนส้ี นิ
ตอ้ งระวางโทษจำ� คกุ ไมเ่ กนิ 6 เดอื น หรอื ปรบั ไมเ่ กนิ 10,000 บาท หรอื ท้งั จำ� ทัง้ ปรับ

ทั้งน้ี เม่ือศาลฎีกาแผนกคดีอาญาของผู้ด�ำรงต�ำแหน่งทางการเมืองหรือศาลอาญาคดีทุจริต
และประพฤตมิ ชิ อบ ประทบั ฟอ้ งใหผ้ ถู้ กู กลา่ วหาหยดุ ปฏบิ ตั หิ นา้ ทจ่ี นกวา่ จะมคี ำ� พพิ ากษา และเมอื่ มคี ำ� พพิ ากษา
วา่ ผถู้ กู กลา่ วหากระทำ� ความผดิ ตามทถ่ี กู กลา่ วหา ใหผ้ ตู้ อ้ งคำ� พพิ ากษานน้ั พน้ จากตำ� แหนง่ นบั แตว่ นั หยดุ ปฏบิ ตั ิ
หดว้นย้าหทร่ี อื แไมล่กะ็ไใดห้้เ2พ0ิกถอนสิทธิสมัครรับเลือกตั้งของผู้น้ันและจะเพิกถอนสิทธิเลือกต้ังมีก�ำหนดเวลาไม่เกินสิบปี
13.2 ตอ้ งแสดงรายการทรพั ยส์ นิ และหนสี้ นิ ทมี่ อี ยจู่ รงิ ในวนั ทมี่ หี นา้ ทย่ี นื่ บญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ในแตล่ ะกรณี
13.3 ตอ้ งแสดงรายการทรัพยส์ นิ และหนส้ี นิ ของตน ค่สู มรส และบุตรทย่ี ังไมบ่ รรลนุ ิติภาวะทมี่ ีอยู่จริง
ท้ังในประเทศและต่างประเทศ และทรัพย์สินที่มอบหมายให้อยู่ในความครอบครอง หรือดูแลของบุคคลอ่ืน
ไม่ว่าโดยทางตรงหรอื ทางอ้อมดว้ ย
13.4 ทรัพย์สินและหนี้สินรายการใดที่ถือกรรมสิทธิ์ร่วมกับบุคคลอ่ืนให้แสดงเฉพาะส่วนของตน
ค่สู มรส และบุตรทย่ี งั ไมบ่ รรลนุ ิตภิ าวะ
13.5 เอกสารท่มี ขี อ้ ความทัง้ ดา้ นหน้าและดา้ นหลงั ตอ้ งส�ำเนาเอกสารทกุ หนา้
13.6 ผู้ย่ืนบัญชี ต้องลงลายมือชื่อรับรองไว้ในบัญชีทรัพย์สินและหนี้สิน และส�ำเนาหลักฐานที่ย่ืน
ประกอบความถกู ตอ้ งและมีอยจู่ รงิ ของทรัพย์สินและหน้สี ินทุกหน้า
13.7 กรณีเอกสารหลักฐานท่ียื่นประกอบความถูกต้องและมีอยู่จริงของทรัพย์สินและหนี้สิน
เป็นเอกสารตน้ ฉบบั ผยู้ น่ื บญั ชีตอ้ งลงลายมอื ชอ่ื รบั รองว่าเปน็ เอกสารทย่ี ่ืนตอ่ คณะกรรมการ ป.ป.ช.
13.8 ในกรณไี มม่ ขี อ้ มลู ทรพั ยส์ นิ หรอื หนสี้ นิ ใหผ้ ยู้ นื่ ขดี เสน้ ทแยงในชอ่ งรายการทรพั ยส์ นิ หรอื หนสี้ นิ ดว้ ย
13.9 ผ้ยู ืน่ บญั ชี อาจขอแกไ้ ขบญั ชที รพั ย์สนิ และหน้สี นิ และเอกสารประกอบทีไ่ ดย้ น่ื ไว้แล้ว
และขอยน่ื บญั ชที รพั ย์สินและหนีส้ ินเพิม่ เติมได้ โดยทำ� เป็นหนังสือยนื่ ค�ำขอแกไ้ ขบญั ชที รัพย์สนิ และหนีส้ นิ
และเอกสารประกอบเพิม่ เติม พรอ้ มค�ำชีแ้ จงตอ่ คณะกรรมการ ป.ป.ช.
(ดตู วั อยา่ งแบบค�ำขอ ภาคผนวก ค)

20พระราชบญั ญตั ปิ ระกอบรฐั ธรรมนญู วา่ ดว้ ยการปอ้ งกนั และปราบปรามการทจุ รติ พ.ศ. 2561 มาตรา 81 และมาตรา 167
24 ความรูเ้ กีย่ วกบั การยื่นบัญชีทรพั ยส์ นิ และหนี้สิน

ส่วนท่ี 2
ค�ำ อธิบายรายการทรพั ย์สนิ และหน้สี นิ

สำ�นกั งาน ป.ป.ช.

ค�ำอธิบายรายกสา่วรนททรี่ พั2 ย์สินและหนสี้ ิน
รายการทรัพย์สนิ และหน้ีสนิ

รายการทรพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ทผ่ี ยู้ น่ื ตอ้ งแสดงตอ่ คณะกรรมการ ป.ป.ช. สามารถแบง่ ออกเปน็ 2 ประเภท
13 รายการ ไดแ้ ก่
1. รายการทรัพย์สิน แบ่งได้ 9 รายการ คอื
1.1 รายการเงินสด
1.2 รายการเงินฝาก
1.3 รายการเงนิ ลงทุน
1.4 รายการเงินใหก้ ยู้ มื
1.5 รายการทด่ี ิน
1.6 รายการโรงเรอื นและสิง่ ปลกู สร้าง
1.7 รายการยานพาหนะ
1.8 รายการสทิ ธแิ ละสมั ปทาน
1.9 รายการทรัพย์สินอน่ื
2. รายการหน้ีสิน แบง่ ได้ 4 รายการ
2.1 รายการเงินเบกิ เกินบญั ชี
2.2 รายการเงนิ กจู้ ากธนาคารและสถาบนั การเงินอืน่
2.3 รายการหนีส้ ินที่มหี ลักฐานเป็นหนังสือ
2.4 รายการหน้สี ินอืน่

รายการทรพั ยส์ ิน

1. รายการเงินสด

ความหมายของรายการเงินสด
เงนิ สด (Cash) หมายถงึ เงนิ สดทต่ี อ้ งแสดงในบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนสี้ นิ ไดแ้ ก่ เงนิ สดในมอื (ทกุ สกลุ เงนิ )
ทไี่ มไ่ ดน้ ำ� ไปฝากไวท้ ่ธี นาคารหรอื สถาบนั การเงนิ ทั้งในรปู ของธนบตั ร เหรยี ญกษาปณ์ หรอื รายการทีเ่ ทยี บเท่า
เงินสด เช่น แคชเชยี ร์เช็ค ตั๋วแลกเงนิ ธนาณตั ิ เป็นตน้

การแสดงรายการเงินสด

1. แสดงจำ� นวนเงนิ สดของผยู้ นื่ คสู่ มรส และบตุ รทไ่ี มบ่ รรลนุ ติ ภิ าวะ ทเี่ กบ็ ไวร้ วมกนั ตงั้ แตส่ องแสนบาทขนึ้ ไป
2. กรณแี สดงรายการเงนิ สดของผยู้ นื่ คสู่ มรส และบตุ รทยี่ งั ไมบ่ รรลนุ ติ ภิ าวะ รวมกนั ตงั้ แตส่ องลา้ นบาทขนึ้ ไป
ตอ้ งแจ้งวัตถปุ ระสงคใ์ นการเกบ็ เงนิ จำ� นวนดังกล่าว ในบญั ชที รพั ย์สินและหนี้สินดว้ ย
กรณีท่ถี อื สกุลเงนิ ตราตา่ งประเทศใหเ้ ทยี บเป็นสกุลเงนิ บาท โดยใช้อตั ราแลกเปลีย่ น ณ วันทมี่ หี น้าท่ี
แสดงรายการทรพั ยส์ นิ และหนสี้ นิ ตามอตั ราแลกเปลย่ี นอา้ งองิ จากธนาคารแหง่ ประเทศไทย

26 คำ�อธิบายรายการทรพั ยส์ ินและหนสี้ ิน

คู่มือการยืน่ บญั ชีทรัพย์สนิ และหนี้สิน
เอกสารหลกั ฐานทพี่ สิ จู นค์ วามถกู ตอ้ งและมอี ยจู่ รงิ ของรายการเงนิ สดกรณเี ปน็ รายการทเ่ี ทยี บเทา่ เงนิ สด
ใหแ้ สดง ส�ำเนาแคชเชียร์เช็ค หรือตว๋ั แลกเงิน หรอื ธนาณตั ิ เป็นต้น

2. รายการเงินฝาก
ความหมายของรายการเงินฝาก

เงินฝาก หมายถึง เงินฝากทุกประเภท รวมถึงสลากออมทรัพย์ บัตรเงินฝาก ในธนาคารพาณิชย์
และสถาบนั การเงินอนื่
- ธนาคารพาณิชย์ หมายถึง ธนาคารของรัฐและเอกชน
- สถาบนั การเงินอืน่ หมายถงึ สถาบันการเงนิ อ่นื นอกจากธนาคารพาณชิ ย์ เชน่ บรษิ ัทเงนิ ทุน
บริษทั เครดิตฟองซิเอร์ สหกรณ์ออมทรัพย์ กลุม่ ออมทรัพย์ชุมชน เปน็ ต้น

การแสดงจำ� นวนเงนิ ในรายการเงนิ ฝาก

1. ใหแ้ สดงยอดเงนิ ฝากคงเหลอื ณ วนั ทมี่ หี นา้ ทแี่ สดงรายการทรพั ยส์ นิ และหนสี้ นิ หากยอดเงนิ ฝาก
คงเหลอื ไมม่ ใี นวนั ดงั กลา่ ว ใหแ้ สดงยอดเงนิ ฝากคงเหลอื สดุ ทา้ ยกอ่ นวนั ทม่ี หี นา้ ทยี่ นื่ บญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ
2. กรณมี เี งนิ ฝากสกลุ ตา่ งประเทศใหแ้ สดงโดยแยกแตล่ ะสกลุ และคำ� นวณเปน็ เงนิ บาท โดยใชอ้ ตั รา
แลกเปลยี่ น ณ วันท่ีมีหน้าท่ีแสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สิน ตามอัตราแลกเปล่ียนอ้างอิงจากธนาคาร
แห่งประเทศไทย
3. กรณมี ชี อื่ ในบญั ชเี งนิ ฝากรว่ มกบั บคุ คลอน่ื หากชอื่ บญั ชมี คี ำ� วา่ “และ” “และ/หรอื ” ใหแ้ สดงยอดตามสว่ น
4. กรณบี ญั ชเี งนิ ฝากเปน็ “ชอื่ .........(ผยู้ น่ื หรอื คสู่ มรส) เพอื่ .........” ใหแ้ สดงในรายการของผมู้ อี ำ� นาจเบกิ ถอน
5. กรณีบัญชีเงินฝากเป็น “ชื่อ.......(บุตร) โดย..........(ผู้ย่ืนหรือคู่สมรส)” ให้แสดงในรายการ
ของผ้มู ีอ�ำนาจเบกิ ถอน
6. กรณเี งนิ ฝากซง่ึ ปรากฏเปน็ ชอ่ื บญั ชขี องผยู้ นื่ หรอื คสู่ มรส หรอื บตุ รทย่ี งั ไมบ่ รรลนุ ติ ภิ าวะ แมบ้ ญั ชเี งนิ ฝาก
นั้นเปิดไว้เพ่ือมีวัตถุประสงค์ด�ำเนินกิจการใดกิจการหน่ึง ที่มิใช่เงินฝากส่วนตัวของผู้ยื่น หรือคู่สมรส
หรือบุตรท่ียังไม่บรรลุนิติภาวะ และปรากฏช่ือเป็นผู้เปิดบัญชีและเป็นผู้มีอ�ำนาจเบิกถอน ให้แสดงบัญชี
เงนิ ฝากดงั กลา่ วไวใ้ นบัญชที รัพย์สินและหนี้สินด้วย

เอกสารหลกั ฐานที่พิสูจน์ความถกู ต้องและมีอย่จู ริงของรายการเงนิ ฝาก

1. ส�ำเนาสมุดคู่ฝากท่ีปรากฏช่ือบัญชี เลขที่บัญชี และยอดคงเหลือ ณ วันที่มีหน้าที่แสดงรายการ
ทรพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ หากยอดเงนิ ฝากคงเหลอื ไมต่ รงในวนั ดงั กลา่ ว ใหส้ ำ� เนาสมดุ เงนิ ฝากทป่ี รากฏยอดรายการ
กอ่ นและหลงั วนั ทีแ่ สดงรายการทรพั ยส์ ินและหน้สี ิน หรอื
2. สำ� เนาหนงั สอื รบั รองยอดเงนิ ฝากคงเหลอื ณ วนั ทม่ี หี นา้ ทแี่ สดงรายการทรพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ หรอื
3. รายการเคลอื่ นไหวทางบัญชี (Statement) ของเดอื นทม่ี หี นา้ ทแ่ี สดงรายการทรพั ย์สินและหนส้ี นิ
4. ส�ำเนาสลากออมทรพั ย์ หรอื สำ� เนาบตั รเงินฝาก
5. กรณีมีเงินฝากในสถาบันการเงินอ่ืน ที่ไม่มีสมุดคู่ฝาก ให้แสดงส�ำเนาหนังสือรับรอง
ยอดเงนิ ฝากคงเหลอื หรอื หลักฐานอื่นใด ทีแ่ สดงยอดเงนิ ฝากคงเหลอื ณ วันที่มหี น้าทีแ่ สดงรายการทรพั ยส์ ิน
และหนี้สิน



27 คำ�อธบิ ายรายการทรัพยส์ นิ และหนส้ี ิน

สำ�นกั งาน ป.ป.ช.

3. รายการเงนิ ลงทนุ
ความหมายของรายการเงินลงทนุ

เงนิ ลงทนุ หมายถงึ หลกั ทรพั ยร์ ฐั บาลและทีร่ ฐั บาลค�ำ้ ประกัน หลกั ทรพั ยจ์ ดทะเบยี นและรบั อนุญาต
หลักทรัพย์และเงินลงทุนอน่ื
หลกั ทรพั ยร์ ฐั บาลและทรี่ ฐั บาลคำ�้ ประกนั หมายถงึ หลกั ทรพั ยท์ รี่ ฐั บาลหรอื หนว่ ยงานของรฐั ออกให้
เชน่ พนั ธบตั รรฐั บาล พนั ธบตั รธนาคารอาคารสงเคราะห์ พนั ธบตั รออมทรพั ยช์ ว่ ยชาติ เป็นตน้
หลักทรพั ย์จดทะเบยี นและรับอนุญาต หมายถึง หลกั ทรัพยข์ องบรษิ ทั ท่จี ดทะเบยี นและไดร้ บั อนุญาต
ใหท้ ำ� การซ้ือ/ขาย ในตลาดหลักทรพั ยแ์ หง่ ประเทศไทย เช่น หนุ้ สามัญ หนุ้ บุริมสิทธิ หุ้นกู้ หนว่ ยลงทุน สทิ ธิ
ท่จี ะซอ้ื หนุ้ ห้นุ กู้ หนว่ ยลงทุน หรือตราสารอื่นใดทีค่ ณะกรรมการกำ� กบั หลกั ทรัพยแ์ ละตลาดหลกั ทรพั ย์กำ� หนด
กองทุนตราสารเงนิ กองทุนหนุ้ กองทุนหนี้ กองทุนผสม กองทุนรวมอสังหารมิ ทรัพย์ Infrastructure fund
กองทนุ ทอง กองทุนน�ำ้ มนั กองทนุ รวมหุ้นระยะยาว (LTF) กองทุนรวมเพอื่ การเล้ียงชพี (RMF) กองทรสั ต์
เป็นตน้
หลกั ทรพั ย์และเงนิ ลงทนุ อ่ืน หมายถึง หลักทรพั ย์ของบริษทั ที่มิได้ท�ำการซอ้ื /ขาย ในตลาดหลักทรัพย์
แหง่ ประเทศไทย เงนิ ลงทุนในหา้ งหนุ้ สว่ น หรอื กจิ การคา้ อนื่ ๆ ทด่ี �ำเนนิ ธรุ กิจเปน็ สว่ นตวั เชน่ หนุ้ บุริมสทิ ธิ
ห้นุ สามญั หนุ้ กู้ กิจการเล้ียงสัตว์เพอ่ื การค้า การลงทนุ ทางการเกษตร กจิ การรา้ นคา้ หรอื รา้ นขายของชำ�
เปน็ ต้น

การแสดงมูลคา่ รายการเงินลงทุน

ให้แสดงมูลค่า ณ วันท่ีมีหน้าท่ีแสดงรายการทรัพย์สินและหน้ีสิน โดยแสดงมูลค่าตามตราสาร
และมูลคา่ ตามราคาตลาด

เอกสารหลักฐานท่ีพสิ จู นค์ วามถูกต้องและมีอยจู่ ริงของรายการเงินลงทนุ

1. ส�ำเนาพันธบตั ร หรือ
2. ส�ำเนาหลักทรัพย์ หรือ
3. ส�ำเนาใบส�ำคัญแสดงสิทธิ (Warrant) ทีจ่ ะซ้อื หนุ้ ก/ู้ หน่วยลงทนุ หรือ
4. สำ� เนาหนงั สือรบั รองของบริษทั หลกั ทรัพย์หรอื นายทะเบยี นหลักทรัพย์ (Broker) หรือศนู ยร์ บั ฝาก
หลักทรพั ย์ ณ วันท่มี หี น้าที่แสดงรายการทรัพยส์ นิ และหนี้สนิ หรอื
5. สำ� เนาหลกั ทรพั ย์ หรอื หนงั สอื รบั รองของบรษิ ทั หรอื สำ� เนาบญั ชรี ายชอื่ ผถู้ อื หนุ้ (แบบ บอจ.5) หรอื
6. สำ� เนาหนังสือรับรองของห้างห้นุ ส่วน หรอื หลักฐานการเปน็ ห้นุ สว่ น หรือ
7. สำ� เนาหลักฐานแสดงการเปน็ ผ้รู บั ประโยชนใ์ นทรัสต์
8. กรณีหุ้นในสหกรณ์ออมทรัพย์ ให้ใช้หนังสือรับรองจากสหกรณ์ออมทรัพย์ ณ วันท่ีมีหน้าท่ี
แสดงรายการทรพั ยส์ ินและหนีส้ ิน หรอื สำ� เนาใบเสร็จรับเงินจากสหกรณ์ออมทรัพยท์ รี่ ะบุจ�ำนวนหุน้
9. กรณเี ปน็ กจิ การคา้ อนื่ ทด่ี ำ� เนนิ ธรุ กจิ เปน็ สว่ นตวั ใหร้ ะบสุ ถานทดี่ ำ� เนนิ กจิ การ พรอ้ มทง้ั ภาพถา่ ยสถาน
ท่ีดำ� เนินกจิ การ สำ� เนาทะเบยี นพาณิชย์ (ถ้าม)ี
10. กรณีเป็นกิจการเลี้ยงสัตว์เพื่อการค้า การลงทุนทางการเกษตร ให้ระบุสถานท่ีด�ำเนินกิจการ
พร้อมทั้งภาพถ่ายสถานท่ีด�ำเนินกิจการ และบัญชีรายการทรัพย์สิน หรืออุปกรณ์เคร่ืองมือทางการเกษตร
เชน่ เครื่องสีข้าว เคร่อื งเพาะกล้า เคร่อื งเก่ยี วนวดขา้ ว เปน็ ตน้
11.หลกั ฐานอนื่ ใด ทแี่ สดงยอดเงนิ ลงทนุ คงเหลอื ณ วนั ทมี่ หี นา้ ทแี่ สดงรายการทรพั ยส์ นิ และหนสี้ นิ

28 คำ�อธิบายรายการทรัพยส์ ินและหน้ีสิน

คู่มือการยืน่ บัญชที รัพย์สินและหนส้ี นิ

4. รายการเงนิ ใหก้ ูย้ มื
ความหมายของรายการเงนิ ใหก้ ยู้ ืม

เงนิ ใหก้ ้ยู มื หมายถึง เงินทใี่ ห้บคุ คลหรอื นติ ิบุคคลกยู้ ืม

การแสดงจ�ำนวนเงินรายการเงินใหก้ ้ยู ืม

ใหแ้ สดงยอดเงนิ กคู้ งเหลอื ซงึ่ แสดงยอดเงนิ ตน้ พรอ้ มดอกเบย้ี ณ วนั ทมี่ หี นา้ ทแี่ สดงรายการทรพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ

เอกสารหลกั ฐานทพ่ี ิสูจน์ความถกู ตอ้ งและมอี ยู่จริงของรายการเงินให้กู้ยืม

1. สำ� เนาหนงั สือหรอื สัญญากู้ยมื เงนิ หรอื
2. สำ� เนาหนังสือรบั สภาพหน้ีของลูกหน้ี หรือ
3. สำ� เนาหลกั ฐานการจดทะเบยี นนติ ิกรรม หรือ
4. ส�ำเนาหลักประกัน หรอื
5. กรณใี หน้ ติ บิ คุ คลกยู้ มื เงนิ ใหแ้ นบสำ� เนางบการเงนิ ประจำ� ปี และเอกสารประกอบงบการเงนิ ทปี่ รากฏ
รายการเงนิ กขู้ องนติ บิ คุ คลนนั้ ประกอบด้วย
6. กรณไี มม่ หี ลกั ฐานการกยู้ มื ใหจ้ ดั ทำ� เอกสารทร่ี ะบชุ อื่ และชอื่ สกลุ ทอี่ ยปู่ จั จบุ นั ทตี่ ดิ ตอ่ ไดส้ ะดวกของ
ลูกหนี้ พร้อมส�ำเนาบัตรประจ�ำตัวประชาชนของลูกหน้ี และระบุยอดหนี้คงเหลือ ซ่ึงแสดงยอดเงินต้น
พรอ้ มดอกเบีย้ ณ วนั ทีม่ หี น้าทแ่ี สดงรายการทรพั ยส์ ินและหนี้สนิ

5.รายการท่ดี ิน
ความหมายของรายการทดี่ ิน

ท่ีดนิ หมายถึง ท่ดี นิ ทม่ี ีเอกสารแสดงกรรมสิทธ์ิ หรือมีสิทธคิ รอบครองตามกฎหมาย

การแสดงมูลคา่ รายการที่ดนิ

1. แสดงมูลคา่ ท่ีดินปจั จุบัน (โดยประมาณ) โดยใช้ราคาประเมินของกรมท่ีดิน หรือของกรมธนารักษ์
หรือประมาณมลู คา่ ตามราคาตลาดท่มี ีการซ้ือขายที่ดนิ บริเวณดงั กล่าว หรือราคาขณะทไ่ี ดม้ า
2. ใหแ้ สดงมลู คา่ ของท่ดี นิ แยกเปน็ รายแปลง
3. กรณีมีกรรมสิทธห์ิ รอื สทิ ธิครอบครองรว่ มกับบคุ คลอื่น ใหแ้ สดงมลู ค่าเฉพาะสว่ นของตนเทา่ น้นั
4. กรณีน�ำท่ดี ินไปจดทะเบียนจ�ำนองต้องแสดงท่ดี นิ เหลา่ นน้ั ด้วย
5. ให้นับจำ� นวนแปลงท่ดี นิ ตามจ�ำนวนเอกสารสทิ ธิ หรอื สทิ ธิครอบครอง

เอกสารหลกั ฐานทีพ่ สิ จู นค์ วามถกู ต้องและมีอยูจ่ ริงของรายการทด่ี นิ

1. สำ� เนาโฉนดท่ดี ิน (น.ส.4) หรือ
2. สำ� เนาเอกสารแสดงสทิ ธคิ รอบครองทด่ี นิ เชน่ แบบแจง้ การครอบครองทด่ี นิ (ส.ค.1) ใบจอง (น.ส. 2)
หนังสือรับรองการทำ� ประโยชน์ (น.ส.3 น.ส.3 ก. และ น.ส.3 ข) ใบไตส่ วน (น.ส. 5) หนังสือแสดงการท�ำ
ประโยชน์ ซ่งึ ออกให้แกส่ มาชกิ นิคมสหกรณ์ (ก.ส.น. 5) หนังสอื แสดงการทำ� ประโยชน์ ซ่ึงออกให้แก่สมาชกิ
นคิ มสรา้ งตนเอง (น.ค. 3) หนังสืออนุญาตใหเ้ ข้าท�ำประโยชนใ์ นเขตปฏริ ปู ทด่ี นิ (ส.ป.ก.4-01) เปน็ ต้น
3. ส�ำเนาสญั ญาซ้อื ขาย (ถา้ ม)ี


29 คำ�อธบิ ายรายการทรพั ย์สนิ และหนี้สิน

สำ�นกั งาน ป.ป.ช.

6. รายการโรงเรือนและสงิ่ ปลกู สรา้ ง
ความหมายของรายการโรงเรอื นและสิง่ ปลูกสร้าง

โรงเรอื นและสง่ิ ปลูกสรา้ ง หมายถึง บา้ นท่พี กั อาศยั และสิ่งปลกู สรา้ งอนื่ เช่น บา้ นเดยี่ ว บา้ นแฝด
ทาวนเ์ ฮาส์ ห้องชุด ตกึ แถว ห้องแถว เรือนแถว โกดังเกบ็ ของ เปน็ ต้น

การแสดงมลู คา่ โรงเรอื นและส่ิงปลูกสร้าง
1. แสดงมูลค่าปัจจุบัน (โดยประมาณ) โดยใช้ราคาประเมินของกรมธนารักษ์ หรือประมาณมูลค่า
ตามราคาตามความเปน็ จริงในสภาพปจั จุบนั หรือราคาขณะท่ไี ดม้ า
2. ให้แสดงมลู คา่ โรงเรือนและสิง่ ปลกู สรา้ งแยกแต่ละหลงั โดยไม่รวมมูลคา่ ท่ีดิน

เอกสารหลกั ฐานทพ่ี สิ จู น์ ความถกู ตอ้ งและมอี ยจู่ รงิ ของรายการโรงเรอื นและ
สง่ิ ปลกู สรา้ ง
1. สำ� เนาทะเบียนบ้าน พรอ้ มระบวุ ่าปลกู สรา้ งบนทด่ี นิ แปลงใด และของบุคคลใด หรอื
2. หนังสือแสดงกรรมสิทธหิ์ ้องชุด
3. กรณไี มม่ เี ลขทที่ ะเบยี นบา้ น ใหแ้ นบภาพถา่ ยสี พรอ้ มระบวุ า่ ปลกู สรา้ งบนทดี่ นิ แปลงใดและของบคุ คลใด

หมายเหตุ : กรณีผูย้ น่ื ท�ำสัญญาจองซอ้ื คอนโด หรอื บา้ น ใหผ้ ู้ย่ืนแสดงไวใ้ นรายการสทิ ธิ

และสัมปทานโดยแสดงมลู คา่ ตามจำ� นวนเงนิ คา่ จองท่ี พรอ้ มเอกสารประกอบ คอื สำ� เนาหลกั ฐาน
การรบั เงนิ จอง โดยให้แสดงมลู ค่าเทา่ กับคา่ ใช้จ่ายในการจองหรือเงนิ ดาวน์

7. รายการยานพาหนะ
ความหมายของรายการยานพาหนะ
ยานพาหนะ หมายถงึ รวถตัยถนหุ ตร์ อื จสกั ง่ิรปยราะนดยษิ นฐตท์ ์ ส่ี ราถมไาฟรถเเรคือลอ่ืแนลยะา้เยคขรนอ่ื งสบง่ ไินปไเดป้ ็นยตาน้นพ21าหนะสว่ นใหญส่ รา้ ง
ขน้ึ โดยมนุษย์ อาทิ จกั รยาน
ประเภทยานพาหนะแบง่ 3 ประเภทใหญๆ่ คอื
ร ถแทรก1เต. อยรา์นรพถาไถหนนาะทแาลงะบรถกอแี เตช๋น่น22เจปักน็ รตยน้ าน จักรยานยนต์ รถยนต์ รถตู้ รถบรรทุก รถกระบะ
2. ยานพาหนะทางนำ�้ เช่น เรือ เรอื หางยาว เรือใบ เรือส�ำเภา เจต็ สกี และเรอื ยอร์ช เปน็ ต้น
3. ยานพาหนะทางอากาศ เชน่ เครอ่ื งบนิ เครอื่ งบนิ เจต็ เครอื่ งรอ่ น เฮลคิ อปเตอร์ และบลั ลนู เปน็ ตน้
ซงึ่ ยานพาหนะทผี่ ยู้ นื่ ตอ้ งแสดงไวใ้ นบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนสี้ นิ ตอ้ งเปน็ ยานพาหนะทมี่ กี ารจดทะเบยี น
แสดงกรรมสทิ ธิห์ รอื สิทธคิ รอบครอง

21 “ยานพาหนะ,” ใน วกิ พิ เี ดยี สารานกุ รมเสร;ี (มลู นธิ วิ กิ มิ เี ดยี , อปั เดต 17 พฤศจกิ ายน 2561, 5.28 UTC) [สารานกุ รมออนไลน]์ ;
เข้าถึงไ2ด2จ้ ราถกใชhง้ tาtpนsเ:ก//ษthต.รwกikรiรpมeแdลiaะ.oเปrg็น/รwถiตkiา/มยาพนรพะราาหชนบะัญญตั ริ ถยนต์ พ.ศ. 2522 มาตรา 4 ประกอบ กฎกระทรวง ฉบับท่ี 11
(พ.ศ. 2525) ทต่ี อ้ งแสดงไว้ในรายการยานพาหนะ ซงึ่ ตอ้ งมีการจดทะเบียนตามพระราชบัญญตั ิรถยนต์ พ.ศ. 2522

30 คำ�อธบิ ายรายการทรพั ยส์ ินและหนี้สิน

คู่มือการยื่นบญั ชที รัพยส์ ินและหนีส้ ิน

การแสดงมลู ค่ารายการยานพาหนะ

1. แสดงมูลค่าปัจจุบัน (โดยประมาณ) โดยการประเมินราคาตามความเป็นจริงในสภาพปัจจุบัน
หรอื จากราคาที่ซ้ือขายในปจั จุบัน
2. กรณยี านพาหนะทอี่ ยรู่ ะหวา่ งการเชา่ ซอ้ื ใหแ้ สดงราคาซอ้ื ยานพาหนะตามสญั ญาเชา่ ซอ้ื สว่ นหนส้ี นิ
ค่าเช่าซ้ือที่ค้างช�ำระ ณ วันท่ีมีหน้าท่ีแสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สิน ให้น�ำไปแสดงไว้ในรายการหน้ีสิน
ท่มี หี ลกั ฐานเป็นหนงั สอื ดว้ ย

เอกสารหลักฐานท่ีพสิ จู น์ความถูกต้องและมอี ยู่จรงิ ของรายการยานพาหนะ

1. สำ� เนาทะเบียน หรอื คมู่ อื การจดทะเบียนยานพาหนะ เชน่ ส�ำเนาทะเบยี นรถยนต์ ส�ำเนาทะเบียน
รถจักรยานยนต์ ใบอนุญาตใชเ้ รือ ใบสำ� คัญจดทะเบียน (อากาศยาน) เปน็ ตน้ หรอื
2. เอกสารอื่นทีแ่ สดงกรรมสทิ ธ์หิ รอื สิทธคิ รอบครอง
3. กรณยี านพาหนะเก่า ไม่มีส�ำเนาจดทะเบยี น หรือเอกสารอนื่ ใด ใหแ้ นบภาพถา่ ยสี พร้อมระบวุ ่า
เปน็ ยานพาหนะประเภทใด และของบุคคลใด

8. รายการสทิ ธิและสัมปทาน
ความหมายของรายการสทิ ธแิ ละสัมปทาน

สทิ ธแิ ละสมั ปทาน หมายถงึ สทิ ธใิ นทรพั ยส์ นิ ทางปญั ญา และการทรี่ ฐั อนญุ าตใหเ้ อกชนจดั ทำ� ประโยชน์
เก่ยี วกบั บรหิ ารสาธารณะ หรอื ทรัพยากรธรรมชาติ จนถึงสิทธทิ ี่รฐั หรอื เอกชนรับรอง และสามารถค�ำนวณ
เป็นตัวเงินได้ เช่น สิทธิบัตร เครื่องหมายการค้า ลิขสิทธ์ิในงานวรรณกรรม ศิลปกรรม สิทธิตามสัญญา
สมั ปทานต่าง ๆ สทิ ธกิ ารเช่าท่ีดนิ สทิ ธสิ มาชกิ สนามกอลฟ์ ประกนั ชวี ติ กองทนุ บำ� เหนจ็ บำ� นาญขา้ ราชการ (กบข.)
กองทนุ สำ� รองเลีย้ งชีพ สัญญาจองซอ้ื บ้านหรือห้องชดุ เป็นตน้

การแสดงมูลค่ารายการสทิ ธิและสมั ปทาน

1. แสดงมลู ค่าทไ่ี ด้รบั จากสทิ ธิและสมั ปทาน หรือ
2. มลู ค่าคงเหลือในปจั จุบัน ณ วนั ที่มหี นา้ ทแี่ สดงรายการทรพั ย์สนิ และหนสี้ ิน

เอกสารหลกั ฐานทพี่ สิ จู นค์ วามถกู ตอ้ งและมอี ยจู่ รงิ ของรายการสทิ ธแิ ละสมั ปทาน
1. สำ� เนาหลกั ฐานการจดทะเบยี นสิทธบิ ตั รหรอื ลิขสิทธ์ิ
2. สำ� เนาเอกสารแสดงสทิ ธิในการเปน็ สมาชกิ สโมสร หรอื ชมรม
3. สำ� เนาเอกสารแสดงสทิ ธิ เช่น สญั ญาเชา่ สญั ญาจะซอ้ื จะขาย
4. สำ� เนาหนา้ สญั ญากรมธรรม์ และเอกสารรบั รองการชำ� ระเบยี้ ประกนั ทผี่ า่ นมา หรอื มลู คา่ เวนคนื กรมธรรม์
ณ วนั ทมี่ ีหน้าทีแ่ สดงรายการทรัพย์สินและหนส้ี ิน
5. สำ� เนาใบแจง้ ยอดเงินสมาชกิ ประจ�ำปีกองทุนบำ� เหนจ็ บ�ำนาญขา้ ราชการ (กบข.)
6. สส�ำญั เญนาาใจบอรงบั ซรอ้ื อหง้อ/ใงบชแดุ จ้งหยรออื ดสเญังนิ ญกาอจงอทงนุ ซสอื้ ำ� บร้าอนง2เล3ย้ี งชพี
7.

23ดู รายการโรงเรอื นและสิ่งปลกู สรา้ ง หน้า 30
31 คำ�อธบิ ายรายการทรพั ย์สนิ และหนีส้ นิ

สำ�นกั งาน ป.ป.ช.

9. รายการทรัพย์สินอ่นื
ความหมายของรายการทรพั ยส์ ินอ่ืน

ทรพั ยส์ นิ อ่ืน หมายถงึ ทรัพยส์ ินอ่นื ของผู้ยื่น คสู่ มรส และบตุ รทย่ี ังไมบ่ รรลนุ ิตภิ าวะแต่ละราย
นอกจากทรพั ยส์ ินที่ระบุในรายการท่ี 1 - 8 โดยมีมูลคา่ ของทรัพย์สินทกุ ชนิดรวมกันตง้ั แต่ 200,000 บาทขน้ึ ไป
เช่น
1. อญั มณี เคร่อื งประดบั
2. ทองคำ�
3. อาวธุ ปืน
4. นาฬิกา
5. งานศลิ ปะ โบราณวตั ถุ พระเครอ่ื ง พระบชู า หรอื วตั ถมุ งคล

การแสดงมูลคา่ รายการทรัพย์สนิ อืน่

ใหแ้ สดงมลู คา่ ปจั จบุ นั (โดยประมาณ) โดยแสดงมลู คา่ ของทรพั ยส์ นิ แตล่ ะรายการ อาจเปน็ มลู คา่ ปจั จบุ นั
หรอื มูลค่าขณะท่ีไดม้ าของทรัพยส์ นิ น้ัน

เอกสารหลกั ฐานท่พี สิ ูจนค์ วามถูกตอ้ งและมีอยูจ่ รงิ ของรายการทรพั ยส์ ินอื่น

1. ภาพถ่ายสี พร้อมบัญชแี สดงรายละเอยี ด
2. สำ� เนาใบรบั รองคณุ ภาพสนิ คา้ หรอื สำ� เนาใบสำ� คญั แสดงการซอ้ื หรอื สำ� เนาใบทะเบยี นสนิ คา้ (ถา้ ม)ี
3. ใบอนญุ าตให้มีและใชอ้ าวุธปืนและเครอื่ งกระสุนปืน (แบบ ป.4)

รายการหน้ีสิน

1.รายการเงินเบิกเกินบญั ชี
ความหมายของรายการเงนิ เบิกเกินบญั ชี
เงินเบิกเกินบัญชี หมายถึง เงินเบิกเกินบัญชีจากธนาคารท่ีค้างช�ำระ เช่น บัญชีกระแสรายวัน
บทกุัญปชรเี ะดเินภสทะพรวัดมถหงึ รบือตั บรญั เสชรีสมิ นิ เ(ชบ่อืตั กรเรสุงรไทมิ 2ย4ธนคอืวัฏบตัเปรน็เคตร้นดติ แทลเี่ พะม่ิใหข้หน้ึ มมาายจาคกวบามตั รรหวมลถักึง หนค้ี ้างช�ำระบตั รเครดิต
โดยผถู้ อื บตั รหลกั เปน็ ผขู้ อ
บัตรเสริมให้กับผู้อื่น แต่เป็นการรวมวงเงินในบัตรหลักเดียวกัน ท้ังวงเงินที่อนุมัติให้ใช้ หรืออัตราดอกเบ้ีย
และช�ำระเงินต่าง ๆ ซึ่งค่าใช้จ่ายต่าง ๆ ท่ีเกิดจากบัตรเสริมจะมีการแจ้งยอดมาคร้ังเดียวรวมกับยอดของ
การใช้บัตรหลักน่ันเอง ท�ำให้ผู้ถือบัตรหลักสามารถทราบความเคล่ือนไหว ในการใช้บริการบัตรเครดิตของ
ผใู้ ชบ้ ัตรเสริมได้)

การแสดงจ�ำนวนเงินรายการเงนิ เบิกเกนิ บัญช ี

1. ให้แสดงยอดหนี้คงเหลอื ทม่ี ีอยู่จริง ณ วันที่มีหนา้ ท่ีแสดงรายการทรัพยส์ นิ และหนสี้ ิน มใิ ช่วงเงิน
เบิกเกนิ บัญชีตามสญั ญา
(กรณียอดเงนิ เบกิ เกินบัญชคี งเหลือเปน็ บวก ให้แสดงในรายการเงนิ ฝากธนาคาร)
2. กรณเี ปน็ หนร้ี ว่ มกบั บุคคลอืน่ ใหแ้ สดงยอดหนีค้ งเหลอื ในสว่ นของผยู้ ่นื คสู่ มรส และบุตรทย่ี ังไม่
บรรลุนติ ิภาวะ

24แรบบทิ ไฟแนนซ์ แมกกาซนี “บตั รหลกั & บตั รเสรมิ ตา่ งกนั อยา่ งไร” [ออนไลน]์ เขา้ ถงึ ไดจ้ าก : https://rabbitfinance.com/blog/
บตั รหลกั -บตั รเสรมิ (วันทส่ี ืบคน้ 5 มนี าคม 2562)

32 คำ�อธิบายรายการทรพั ยส์ ินและหนสี้ นิ

คมู่ ือการย่นื บัญชที รัพยส์ นิ และหน้สี นิ

เอกสารหลกั ฐานทีพ่ สิ จู นค์ วามถูกตอ้ งและมอี ยจู่ ริงของรายการเงินเบกิ เกนิ บญั ชี

1. ส�ำเนาสมดุ คู่ฝากที่ปรากฏช่อื บญั ชี เลขท่ีบญั ชี และยอดหนี้คงเหลือ ณ วนั ทีม่ ีหนา้ ท่ีแสดงรายการ
ทรัพย์สนิ และหนสี้ นิ
หากยอดหนี้คงเหลือไม่ตรงในวันดังกล่าว ให้ส�ำเนาสมุดคู่ฝากที่ปรากฏยอดหนี้รายการก่อนและหลัง
วันท่แี สดงรายการทรพั ย์สินและหนส้ี ิน หรือ
2. รายการเคลอื่ นไหวทางบญั ชี (Statement) ของเดอื นทม่ี หี นา้ ทแ่ี สดงรายการทรพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ หรอื
3. สำ� เนาสญั ญาเงนิ เบกิ เกนิ บญั ชี (O/D) หรอื สำ� เนาหนงั สอื รบั รองยอดหนคี้ งเหลอื ซง่ึ แสดงยอดเงนิ ตน้
พร้อมดอกเบ้ยี ณ วันที่มีหน้าทแ่ี สดงรายการทรพั ย์สนิ และหนี้สิน มิใช่วงเงินเบกิ เกนิ บญั ชตี ามสัญญา
4. ส�ำเนาใบแจ้งหน้ีบตั รเครดิต ของเดอื นทม่ี หี นา้ ทแ่ี สดงรายการทรพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ
5. หลกั ฐานอนื่ ใด ทแ่ี สดงยอดหนเ้ี งนิ เบกิ เกนิ บญั ชคี งเหลอื ณ วนั ทม่ี หี นา้ ทแี่ สดงรายการทรพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ

2. รายการเงินกจู้ ากธนาคารและสถาบนั การเงินอื่น
ความหมายของรายการเงินกู้จากธนาคารและสถาบันการเงินอน่ื

เงินก้จู ากธนาคารและสถาบันการเงินอืน่ หมายถึง เงนิ กทู้ ุกประเภทจากธนาคารและสถาบันการเงิน
อื่นที่ค้างชำ� ระ สถาบนั การเงนิ อ่นื เชน่ สหกรณอ์ อมทรัพย์ บริษัทเงินทนุ หลกั ทรัพย์ บริษทั ประกนั ภยั และ
บริษทั ประกันชวี ติ บริษทั เครดติ ฟองซเิ อร์ โรงรบั จำ� นำ� เป็นต้น
(โรงรบั จำ� นำ� : เป็นสถาบันการเงินขนาดยอ่ มมี 3 ประเภท คือ โรงรับจำ� นำ� เอกชน โรงรบั จ�ำน�ำของ
กรมประชาสงเคราะห์ และโรงรบั จำ� นำ� ของเทศบาล)

การแสดงจ�ำนวนเงินรายการเงนิ ก้จู ากธนาคารและสถาบนั การเงนิ อ่นื

1. ใหแ้ สดงยอดหนค้ี งเหลอื ทมี่ อี ยจู่ รงิ ณ วนั ทมี่ หี นา้ ทแี่ สดงรายการทรพั ยส์ นิ และหนสี้ นิ มใิ ชว่ งเงนิ กู้
ตามสัญญา
2. กรณีเป็นหนี้ร่วมกับบุคคลอื่น ให้แสดงยอดหนี้คงเหลือในส่วนของผู้ย่ืน คู่สมรส และบุตรที่ยัง
ไมบ่ รรลนุ ติ ภิ าวะ

เอกสารหลกั ฐานทพี่ สิ จู นค์ วามถกู ตอ้ งและมอี ยจู่ รงิ ของรายการเงนิ กจู้ ากธนาคาร
และสถาบนั การเงนิ อนื่

1. ส�ำเนาหนงั สอื รบั รองยอดหนค้ี งเหลือ ซ่ึงแสดงยอดเงินตน้ พร้อมดอกเบย้ี ณ วนั ท่มี ีหน้าที่แสดง
รายการทรพั ย์สนิ และหนส้ี ิน ทง้ั นี้ สามารถแสดงสำ� เนาหนังสอื หรือสัญญาเงินกู้มาประกอบด้วยก็ได้ (ถ้าม)ี
หรือ
2. สำ� เนาใบเสรจ็ ชำ� ระหน้ี หรอื ใบแจง้ หนที้ ร่ี ะบยุ อดหนค้ี งเหลอื ณ วนั ทม่ี หี นา้ ทแ่ี สดงรายการทรพั ยส์ นิ
และหน้ีสนิ ทั้งน้ีใบแจ้งหนี้ หรอื ใบเสร็จช�ำระหน้ี จะออกใหเ้ ปน็ รายเดือน ให้ใชเ้ ดือนก่อนหน้าวนั ท่มี หี นา้ ท่ี
แสดงรายการทรัพย์สนิ และหนส้ี ิน หรอื อนุโลมให้ใชเ้ ดอื นทมี่ หี น้าที่แสดงรายการทรพั ยส์ ินและหนสี้ นิ
3. หลักฐานอ่นื ใด ที่แสดงยอดหน้เี งนิ กคู้ งเหลือ ณ วันท่มี หี น้าท่แี สดงรายการทรพั ยส์ ินและหน้สี ิน

33 คำ�อธบิ ายรายการทรพั ย์สนิ และหน้ีสิน

สำ�นักงาน ป.ป.ช.

ค3.วราามยหกมาารยหขนอีส้ งนิราทยีม่ กหี าลรกั หฐนา้สี นินเปทน็ ่มี หีหนลงักั สฐอื านเปน็ หนงั สือ

หน้ีสินท่ีมีหลักฐานเป็นหนังสือ หมายถึง หนี้สินหรือเงินกู้ท่ีมีหลักฐานเป็นหนังสือจากบุคคล
หรอื นิติบุคคลท่ีมิใชธ่ นาคารและสถาบนั การเงนิ อืน่ เชน่ บรษิ ทั หา้ งหุ้นสว่ นจ�ำกดั กองทุนหมูบ่ ้าน เปน็ ตน้
รวมถงึ หนี้สนิ จากการเช่าซ้ือยานพาหนะด้วย

การแสดงจำ� นวนเงนิ รายการหนี้สินท่ีมีหลักฐานเป็นหนังสือ

1. ใหแ้ สดงยอดหนค้ี งเหลอื ทมี่ อี ยจู่ รงิ ณ วนั ทม่ี หี นา้ ทแี่ สดงรายการทรพั ยส์ นิ และหนสี้ นิ มใิ ชว่ งเงนิ กู้
ตามสัญญา
2. กรณีเป็นหน้ีร่วมกับบุคคลอื่น ให้แสดงยอดหนี้คงเหลือในส่วนของผู้ยื่น คู่สมรส และบุตรท่ียัง
ไม่บรรลุนิติภาวะ

เอกสารหลักฐานทพ่ี ิสจู น์ความถูกต้องและมีอยจู่ ริงของรายการหนส้ี นิ ทม่ี ี
หลักฐานเป็นหนงั สือ

1. ส�ำเนาหนงั สอื รับรองยอดหน้ีคงเหลอื ซ่งึ แสดงยอดเงินต้นพร้อมดอกเบ้ีย ณ วันทม่ี หี น้าทีแ่ สดง
รายการทรัพยส์ ินและหนสี้ ิน ทง้ั นี้ สามารถแสดงสำ� เนาหนังสอื หรือสญั ญาเงนิ กมู้ าประกอบดว้ ยกไ็ ด้ (ถา้ ม)ี
หรือ
2. สำ� เนาใบเสรจ็ ชำ� ระหน้ี หรอื ใบแจง้ หนที้ ร่ี ะบยุ อดหนคี้ งเหลอื ณ วนั ทม่ี หี นา้ ทแ่ี สดงรายการทรพั ยส์ นิ
และหนสี้ นิ ทงั้ นี้ ใบแจง้ หน้ี หรอื ใบเสรจ็ ชำ� ระหนี้ จะออกใหเ้ ปน็ รายเดอื นใหใ้ ชเ้ ดอื นกอ่ นหนา้ วนั ทมี่ หี นา้ ทย่ี น่ื บญั ชี
หรืออนุโลมใหใ้ ช้เดือนทม่ี หี นา้ ที่ยืน่ บัญชี หรอื
3. กรณเี ปน็ หนเี้ ชา่ ซอ้ื ยานพาหนะ ใหใ้ ชส้ ำ� เนาสญั ญาเชา่ ซอื้ และสำ� เนาหนงั สอื รบั รองยอดหนค้ี งเหลอื
หรอื สำ� เนาใบเสรจ็ ชำ� ระหนค้ี า่ งวดรถทแี่ สดงยอดหนค้ี งเหลอื ณ วนั ทมี่ หี นา้ ทแ่ี สดงรายการทรพั ยส์ นิ และหนสี้ นิ
4. ส�ำเนาหลกั ฐานอน่ื ใด ทแี่ สดงถงึ การเป็นหน้ี และยอดหนค้ี งเหลอื ณ วนั ทมี่ ีหนา้ ทแ่ี สดงรายการ
ทรพั ยส์ ินและหนีส้ ิน

34 คำ�อธบิ ายรายการทรพั ย์สนิ และหนส้ี ิน

คู่มือการยืน่ บญั ชที รพั ย์สนิ และหนีส้ ิน

4. รายการหน้สี นิ อนื่
ความหมายของรายการหน้ีสินอ่ืน

หนส้ี นิ อน่ื หมายถงึ หนส้ี นิ อนื่ นอกเหนอื จากทรี่ ะบใุ นรายการหนส้ี นิ ท่ี 1 - 3 เชน่ หนสี้ นิ จากการกยู้ มื
โดยมไิ ดท้ �ำสัญญา หนี้สนิ ตามค�ำพิพากษา เป็นต้น

การแสดงจำ� นวนเงนิ รายการหน้ีสนิ อื่น

1. ใหแ้ สดงยอดหนค้ี งเหลือ ณ วันทม่ี ีหนา้ ทแ่ี สดงรายการทรพั ย์สินและหน้ีสิน
2. กรณีเป็นหน้ีร่วมกับบุคคลอื่น ให้แสดงยอดหน้ีคงเหลือในส่วนของผู้ยื่น คู่สมรส และบุตรที่ยัง
ไม่บรรลุนิตภิ าวะ

เอกสารหลักฐานทีพ่ ิสูจน์ความถูกต้องและมีอยู่จริงของรายการหนส้ี นิ อื่น

1. ให้จัดท�ำเอกสารที่ระบุชื่อและชื่อสกุล ท่ีอยู่ปัจจุบันที่ติดต่อได้สะดวกของเจ้าหน้ี พร้อมส�ำเนา
บัตรประจ�ำตัวประชาชนของเจ้าหนี้ โดยระบุยอดหน้ีคงเหลือ ซึ่งแสดงยอดเงินต้นพร้อมดอกเบี้ย
ณ วนั ทม่ี หี นา้ ทแ่ี สดงรายการทรพั ย์สนิ และหนส้ี ิน หรือ
2. สำ� เนาค�ำพพิ ากษา
3. ส�ำเนาหลักฐานอ่ืนใด ท่ีแสดงถึงการเป็นหน้ี และแสดงยอดหน้ีคงเหลือ ณ วันที่มีหน้าที่แสดง
รายการทรัพยส์ ินและหน้ีสนิ

35 คำ�อธิบายรายการทรพั ย์สนิ และหน้ีสนิ

สว่ นที่ 3
บทก�ำ หนดโทษ

ค่มู ือการยื่นบญั ชีทรัพยส์ ินและหน้ีสิน

ม พพา.รตศะ ร.รา2า ช58บ61ัญ1 ญใัตนกปิ รรณะีทกศ่ี อาบลฎรีกฐั าธแรผรนมกคนดญู ีอาวญา่ าดขอว้ งยผกู้ดำ�ารรงปตำ�้อแงหกนนั ง่ ทแาลงะกปารรเามบืองปปรราะมทบักฟา้อรงทุจรติ

ตามมาตรา 77 ใหผ้ ูถ้ ูกกล่าวหาหยุดปฏบิ ตั หิ นา้ ทีจ่ นกว่าจะมีคำ� พพิ ากษา เวน้ แต่ศาลฎีกาแผนกคดีอาญา
ของผดู้ ำ� รงตำ� แหนง่ ทางการเมอื งจะมคี ำ� สงั่ เปน็ อยา่ งอนื่ ในกรณที ศ่ี าลฎกี าแผนกคดอี าญาของผดู้ ำ� รงตำ� แหนง่
ทางการเมอื งมคี �ำพพิ ากษาวา่ ผู้ถูกกล่าวหากระท�ำความผดิ ตามท่ถี ูกกลา่ วหา ใหผ้ ู้ตอ้ งค�ำพพิ ากษานั้น
พ้นจากต�ำแหนง่ นับแต่วนั หยดุ ปฏบิ ัตหิ นา้ ที่ และให้เพิกถอนสิทธิสมัครรับเลือกต้ังของผู้นั้น
และจะเพกิ ถอนสิทธิเลือกตง้ั มีกำ� หนดเวลาไมเ่ กนิ สิบปีดว้ ยหรอื ไมก่ ไ็ ด้
ผูใ้ ดถกู เพกิ ถอนสิทธิสมัครรบั เลือกต้ังไมว่ ่าในกรณใี ด ผู้น้นั ไม่มีสิทธสิ มัครรบั เลือกตง้ั
หรอื สมคั รรับเลอื กเป็นสมาชกิ สภาผูแ้ ทนราษฎร สมาชิกวฒุ สิ ภา สมาชิกสภาท้องถ่ินหรือผบู้ ริหาร
ท้องถิ่นตลอดไปและไม่มสี ิทธิด�ำรงตำ� แหนง่ ทางการเมืองใด ๆ

ม าต รา 114 เม่ือปรากฏว่าผู้มีหน้าที่ยื่นบัญชีทรัพย์สินและหนี้สินต่อคณะกรรมการ ป.ป.ช. ผู้ใดจงใจ

ไม่ยนื่ บญั ชที รพั ย์สนิ และหนส้ี ิน หรือจงใจย่ืนบญั ชีแสดงรายการทรพั ย์สินหรือหน้ีสนิ ดว้ ยขอ้ ความอนั เปน็ เท็จ
หรอื ปกปดิ ขอ้ เทจ็ จรงิ ทคี่ วรแจง้ ใหท้ ราบ และมพี ฤตกิ ารณอ์ นั ควรเชอื่ ไดว้ า่ มเี จตนาไมแ่ สดงทม่ี าแหง่ ทรพั ยส์ นิ
หรอื หนีส้ ินนนั้ ใหค้ ณะกรรมการ ป.ป.ช. กรรมการหรือพนกั งานเจา้ หนา้ ทท่ี ไี่ ด้รับมอบหมายแจ้งข้อกลา่ วหา
ให้ผู้น้ันทราบ และก�ำหนดระยะเวลาตามสมควรท่ีผู้น้ันจะมาช้ีแจงข้อกล่าวหา ท้ังน้ี ตามหลักเกณฑ์
และวิธกี ารทคี่ ณะกรรมการ ป.ป.ช. กำ� หนด แลว้ น�ำเสนอคณะกรรมการ ป.ป.ช.เพ่อื พิจารณาต่อไป
กรณตี ามวรรคหนึ่ง หากคณะกรรมการ ป.ป.ช. มีมติว่าผ้ใู ดจงใจไมย่ ื่นบญั ชีแสดงรายการ
ทรัพย์สนิ และหน้ีสิน หรือจงใจยื่นบัญชแี สดงรายการทรพั ย์สินหรือหนส้ี ินดว้ ยข้อความอนั เป็นเทจ็ หรอื
ปกปดิ ข้อเทจ็ จรงิ ทีค่ วรแจง้ ให้ทราบ และมีพฤติการณ์อนั ควรเช่อื ไดว้ ่ามีเจตนาไมแ่ สดงที่มาแหง่ ทรัพย์สนิ
หรือหนี้สนิ ให้ดำ� เนนิ การ ดงั ต่อไปนี้
(1) กรณีเป็นบคุ คลตามมาตรา 102 (1) (2) (3) และ (9) ให้เสนอเร่ืองตอ่ ศาลฎีกา
แผนกคดอี าญาของผูด้ �ำรงต�ำแหน่งทางการเมืองเพอื่ วนิ จิ ฉัย ทัง้ นี้ ให้ศาลฎกี าแผนกคดีอาญาของ
ผดู้ ำ� รงต�ำแหนง่ ทางการเมอื งมอี ำ� นาจพจิ ารณาและพิพากษาคดีของบคุ คลตามมาตรา 102 (9) ดว้ ย
(2) กรณีเป็นเจา้ หน้าทข่ี องรฐั ยกเว้นเจา้ หน้าที่ของรฐั ตามมาตรา 102 (9)
ให้เสนอเร่ืองตอ่ ศาลอาญาคดีทุจริตและประพฤติมชิ อบเพือ่ วินิจฉัย
ในการดำ� เนนิ คดกี ับผูถ้ ูกกลา่ วหาตามวรรคสอง ใหน้ �ำความในมาตรา 80 มาตรา 81
และมาตรา 86 มาใชบ้ ังคับดว้ ยโดยอนุโลม

ม าต รา 167 ผมู้ หี นา้ ทย่ี นื่ บญั ชที รพั ยส์ นิ และหนสี้ นิ ทค่ี ณะกรรมการ ป.ป.ช. กำ� หนด ตามมาตรา 28 (3)

กรรมการตามมาตรา 42 หรือพนกั งานเจา้ หนา้ ทต่ี ามมาตรา 158 ผใู้ ดจงใจไมย่ นื่ บญั ชรี ายการทรพั ยส์ นิ
และหนสี้ นิ และเอกสารประกอบตอ่ คณะกรรมการ ป.ป.ช. หรอื ประธานวฒุ สิ ภา แลว้ แตก่ รณี ภายในเวลาท่ี
พระราชบญั ญตั ปิ ระกอบรฐั ธรรมนญู นกี้ ำ� หนด หรอื จงใจยน่ื บญั ชแี สดงรายการทรพั ยส์ นิ หรอื หนส้ี นิ
ดว้ ยขอ้ ความอนั เปน็ เทจ็ หรอื ปกปดิ ขอ้ เทจ็ จรงิ ทค่ี วรแจง้ ใหท้ ราบ และมพี ฤตกิ ารณอ์ นั ควรเชอ่ื ไดว้ า่ มเี จตนา
ไมแ่ สดงทม่ี าแหง่ ทรพั ยส์ นิ หรอื หนส้ี นิ ตอ้ งระวางโทษจำ� คกุ ไมเ่ กนิ หกเดอื น หรอื ปรบั ไมเ่ กนิ หนง่ึ หมนื่ บาท
หรอื ทง้ั จำ� ทง้ั ปรบั

37 บทกำ�หนดโทษ



ส่วนที่ 4
ตวั อย่างการกรอก
บญั ชีทรพั ยส์ นิ และหน้สี ินของเจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั
พร้อมการจดั ทำ�รายละเอียดของ
เอกสารประกอบบัญชฯี

สำ�นกั งาน ป.ป.ช.

40 ตวั อยา่ งการกรอกบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ของเจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั
พรอ้ มการจดั ทำ�รายละเอียดของเอกสารประกอบบัญชีฯ

ค่มู ือการย่นื บัญชีทรัพย์สินและหน้ีสนิ

หนา้ 1

กรอกข้อมลู เก่ียวกบั ประวัตสิ ่วนตวั ของผมู้ ีหนา้ ทย่ี ืน่ บญั ชีทรัพย์สินและหนีส้ นิ ดงั นี้

1. ชือ่ และช่ือสกุล แลหะมคาสู่ ยมถรึงสช่อื และชื่อสกหลุ นขอางปผมู้กีหนา้ ท่ยี ่นื บญั ชีทรพั ยส์ ินและหนี้สิน
ของบิดา มารดา

2•. กชรอื่ ณแลที ะ่ียช�นื่อสหกมลุ าเยดถมิ ึง(ถใหา้ ทมำี)เคหรม�อางยหถมึงายชื่อเดหิมนาชกื่อรสณกลุ ีทเดี่ยมิ�นบกัญรณชเีีทปรลัพย่ี นยชสอ่ืินแชลื่อะสหกนลุ ี้สิน
ชอ่ื สตกาลุมเกดริมณก่อที นีท่ มำีกเคารรจ�อดงทหะมเบายี นสเมลรอื สกแไลวว้  ใดชังน้ นา้ีมสกุลของคูส่ มรส ของผ้มู ีหน้าที่ยน่ื
บญั กชรีทณรัพเี ขยาส์ รินบั แตลำะแหหนนีส้ ง ินหแมลายะขถองึ งวคนัสู่ ทมเ่รี ขสา รบั ตำแหนง ในตำแหนง ทย่ี น� บญั ชที รพั ยส นิ และหนส้ี นิ
3. กวันรณเดพี อื น นจาปกเี ตกำดิ แหนหงมาหยมถาึงยถวงึนั วเนัดทือพ่ีนน ปจเีากกิดตขำอแงหผนมู้ ง ีหในตา้ ทำแี่ยหน่ื นบง ัญทชย่ี ทีน� รบพั ญั ยชส์ ทีินรแพั ละยหส นิ ีส้แลินะหนส้ี นิ
และ(เขฉอพงาคะู่สผมูดรำสรงตำแหนง ทางการเมือง ตลุ าการศาลรฐั ธรรมนูญ ผดู ำรงตำแหนง
4. อในาอยงุ คหก มราอยสิ ถรึงะ อแาลยะผปุ ัจบู จรุบหิ นั ารขทองอ ผงู้มถหี น่ิ นรา้ อท่ยีง่ืนผบบู ัญรหิชาที รรทัพอ ยงส์ ถินน่ิแลผะชู หว นย้ีสผินบู รขหิอางรบทิดอางมถาน่ิ รดา
และแคลู่สะสมมรสาชิกสภาทองถน่ิ )
5. สกถราณนีทภุกาพสามหปมต าลยอถดึงเวสลถาทนีย่ะทังาดงำครรงอตบำคแรหัวนขงอเงปผนู้มเีหจนาหา้ ทน่ยีา น่ืทบี่ขอญั งชรที ัฐรัพหยมส์ าินยแถลงึ ะหนี้สิน

6. ตวนัำ�แทหดี่ นำ่งรทงย่ีต่นื ำแหสนังงกเัดปน เหจามหานยถา ทึงข่ี ตอำ�งแรหัฐนทง่ ุกทสี่มาหี มนป้าทยี่ ่ืนบญั ชีทรพั ยส์ ินและหน้ีสนิ
และกชร่ือณหนพี ่วนยจงาากนกขาอรงเตปำ�น แเหจนา ห่งทนมี่าทหี ขี่นอ้าทงย่ีรื่นัฐบหญั มชาที ยรถัพึงย์สวนิั แทล่พี ะนหจนาส้ี กนิ การเปน เจา หนาทข่ี องรฐั

7•. เยมนื่ �อบวญั นั ชทีก่ี เรดณอื ีน หพม.ศาย.ถหงึ มาใหยท้ถำึง�เคใหร่ือรงะบหมุวนัายเดPอื นปห นทา้่มี กีหรนณา ทีทย่ีี่ยน่ื น� บบญั ญั ชชีทีทรรัพพัย์สยินสแนิ ลแะลหะหนน้ีสีส้นิ นิ
ต8•.ามชเคมก�อำ่ือรแนณวลำันหีทะชทท่ีนอ�่ี ำา�เสเนดคกาอื รมุลนือ่ งใหหพหมมช.ศาาัดย.ยเถจหึงPนมวาชยา�อเถเลปแงึือลนกใะไหชนวอ�้รา้ใะนยสบขกนวุ้อุลนัาขงเ7ดอ.นืองดนาผงังปนูยสีท้ี�นาี่มวบหี ญั นหา้รชทือที ่ยี รืน่ยพั บศยัญส ชินีทแรลัพะยหส์ นิน้ีสแนิ ละโดหยนใสี้ หนิ ร ะบุ
• ตำกแรหณนีเงขทา้ ย่ีรบัน� ตหำ�มแาหยนถง่ งึ หตมำาแยหถนงึ งวทนั ม่ี ทหี ี่เนขา้ รทบั ย่ี ต�นำบ�แัญหนชง่ีทใรนพัตำย�แสหินนแ่งลทะยี่หน่ื บส้ี ัญินชี
เ••ปน็ สวกเันงั จรกกกกท้าณรรรดัห่ีเณณณขพี/นาหพพีีดี า้รน ำนน้น้ท�บัจรวจจข่ี งตายาาอกตำกกงงำแตตต�ารแหำนัฐำำ��หแนแแหหนงหหมนง่ นนหทางง่ง่ยมกุ คกถาหรยรง๓ึ บมณถาชปึงย1อ�ีทีถหใุกปงึหนหสีร วมวา(ะยยมันาบกยงปทวุ เถาี่พตันลนึง้นลเิกขด)จอวออื านัดงกนทเตตปว่ที ำำล�ุกแแทาสหหี่เทขานน่ยีมาง ่งังรปท/ดบัพีตม่ี ำตล้นหี รอำจนงแดาา ตหเกทวำนกย่ีลแางน�าหรทบเในปนยี่ญั ง็นงักเชดเปรจทีำนณ�้ารรเหงพจัีทตนาย่ียำ้าห��นสแทนบนหิีข่ าญัแนอทลง่ง่ขี ชระอหีัฐนงส้รี ัฐนิ
9บ.ัญเแวชลลนัทขทะรปกม่ีัพรรพียะณส์จรนิำีพะ�บตแนรวัลจมปะารรหกาะนกชชส้ี โาาอินรชงเนปแกน ลาเระจหโขาปมอหรางนยดคถาเสู่ กทงึ มลี่ขรเาอลสฯงขรปหฐัรมะาจยำถ�ตงึ วั ปใหรระชะบาวุชนั นเด1อื 3นปหลทกั ม่ี พีขอรงะบผูม้รมีหนรา้าชทโย่ี อื่นงการ
10.โปทรี่อดยเู่ กลหามฯายเฉถงึพาทะตี่อยำแู่ทหส่ี นามงาทรม่ี ถีกตาดิ รตโอ่ปไรดด้ขเอกงลผามู้ ฯหี นเท้าาทนี่ย้นั ่ืนบญั ชีทรพั ยส์ นิ และหนสี้ นิ
บดิ า มารดา และของค่สู มรส

ตวั อยา่ งการกรอกบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ของเจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั 41
พร้อมการจัดทำ�รายละเอยี ดของเอกสารประกอบบัญชีฯ

สำ�นกั งาน ป.ป.ช.

42 ตวั อยา่ งการกรอกบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ของเจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั
พรอ้ มการจดั ทำ�รายละเอียดของเอกสารประกอบบัญชีฯ

คู่มือการยน่ื บัญชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ

ขอมูลสวนบุคคลของผยู น� บัญชี

• เลขประจำตัวประชาชน หมายถึง เลขหปรนะจ้าำต2ัวประชาชน 13 หลัก ของผยู �นบญั ชี
ทรพั ยสนิ และหนส้ี นิ กรอกข้อมูลเกี่ยวกับประวัติการทำ�งาน ดงั น้ี

• วนั เดอื น ปเ กดิ หมายถงึ วัน เดอื น ปเ กดิ ของผยู �นบัญชที รัพยสินและหน้สี ิน
1. ต•ำ�อแาหยนุ ง่ หปมจั าจยุบถันึงขอองาผยยู้ ปุ ่นื จ จคุบ่สู นั มขรอสงใผนูยหน� นบ่วัญยงชาีทนรัพาชยกส าินรแหลระือหหนนสี้ ว่ ินยงานเอกชนอื่น
หนมอกา••ยเหสชถน�อึงถอืาแตนจลำาภ�ะแกชาหต�อพำนส�แห่งกหปมุลนจัาจย่งหบุทถมันย่ีงึ า่นืทยสบ่ผีถถัญยู้ ึงา่นื ชนชีฯะค�อทู่สาแงมลคระชสร�ออดสบำกค�รุลรงวัขอขอยอทู่งง้ังผขผูยอยู�นงน�หบบนัญญั ว่ ชยชีทงที ารรนัพพัรยายชสส กินนิ าแแรลลหะะรหหอื นนเี้สอส้ี ินกนิ ชน
ข2ล.องไงป•ปผรถูย้ทใเะงึหส่นืี่อวปทยี ัตยี เำชิกพูทชเวีคาน่ี่ต.ศติรริด.ทอ�เตหขำ2ง�รอา้ง5หรือา5ไมดบัน8กาตขรหยำอณ�มแงาหผีหยหนยู้ยถน่นืง่าึงายสใปอ้หทถี นรี่อพาหะนยบ.ศละูปวุท.งั จันา2งจ55เคุบด6ปรัน3ืออีทนใบี่สหหคปาม้กมร ราทวัาอยจ่ีรถกกดถงึขรตทอ้ณขะิดมเอ้บตหีลู มยีมยอูลนาอ้ไกดยนหาใยหหรราลรทวงัะำมบ�ตงถวุ้งัาึงนแันหตยเมป่ด้อาีนอื ยพหนเ.ลลศปงัข. โท25ทค่5ี ร6สูปศ2มี ัพรทส

โทรศัพทเ คล�อนท่ี อเี มลข องผยู �นบัญชีทรัพยส นิ และหนส้ี ิน
• ขอมลู บิดา มารดา หมายถึง ช�อและช�อสกุล อายุ และอาชีพปจจุบัน บิดาและมารดา

ของผูย�นบญั ชที รัพยสินและหนีส้ ิน หากบดิ า มารดา เสียชวี ติ แลว ใหทำเครอ� งหมาย
ในชอ งสีเ่ หลย่ี มหนาคำวา “ตาย”

• ขอมลู เก่ยี วกบั ประวัตกิ ารทำงาน

ตำแหนง ปจ จบุ ันของผูยน� ในหนว ยงานราชการหรอื หนวยงานเอกชนอน�

หมายถึง ตำแหนงปจจุบนั ทีผ่ ยู น� บัญชที รัพยส ินและหน้ีสนิ ดำรงอยูทงั้ ของหนว ยงาน
ราชการหรือเอกชน นอกเหนือจากตำแหนงที่ย�นบัญชที รัพยสินและหน้ีสิน

ประวัติการทำงานของผยู น� ยอ นหลัง 5 ป
หมายถงึ ขอ มลู การทำงานยอนหลัง 5 ป ของผูย �นบญั ชีทรัพยส นิ และหน้สี ิน
เชน เขา รบั ตำแหนง ป 2562 ใหก รอกขอ มลู ยอ นหลงั ตง้ั แต ป 2561 ลงไปถงึ ป 2556
เปนตน

• ผยู น� บัญชีทรพั ยส ินและหนส้ี นิ ลงลายมอื ช�อรบั รอง

ตวั อยา่ งการกรอกบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ของเจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั 43
พร้อมการจัดทำ�รายละเอียดของเอกสารประกอบบญั ชฯี

สำ�นกั งาน ป.ป.ช.

44 ตวั อยา่ งการกรอกบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ของเจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั
พรอ้ มการจดั ทำ�รายละเอียดของเอกสารประกอบบัญชีฯ

ค่มู อื การย่นื บัญชที รัพยส์ นิ และหนี้สนิ

• เล•ขปจรำนะจวำนตบัวตุ ปรรใะหชราชะบนจุขขำหอนมอ วมานมยูลบถลู ุตสึงรสวทเลว ุกนขคนบปหนบรุคนะคุ คจา้ำคลตลข3วั ปขอรองะชงคาชบสู นุตม1รร3สหลกั ของคสู มรส

• วัน• เชด�อือแนละปชเอ� กสิดกุลหมหกามรยาอถยกึงถขงึ ว้อชนัมอ�ูลเแเดกลือยี่ะชนวอ� กปสบั เกกบุลิดุตขรอขงอแบงลุตคะรพูสม่นี รอ้ สงของผู้ยืน่
ห ร••อื รชอว่ �อาม•••ยใแมหเอวุลาลก้นัาะหรขชรยดมปเออ�ุดารากสหือยะขจขมกนถอ้ำอาลุ ึงตมยปงวัลูถผเอกหปบงึ้ยู าดิ รมนืุ่ตยอะารชปุ ายหขายจมถชอุปจานึงงจุบยผจหถชนั ้ยู ุบมงึ�อขนื่ ันาอแวยขลงแันถอะคลงึชงเะสูด�อบเพมอืลตุส่นีรนขรกสป้อลุปรงขเระกจอ่วิดำมงตบคขัวอิดสูปงามรบมะรชุตาสารรชดนา 1ห3รหอื ลรักว่ มขบอิดงาบุตร

• ช�อ•สทกอ่ี ุลยเดู แิมละหสมถาายนถศึกงึ ษการ/ทณ่ที ำีทงคี่ าูสนมหรมสาเยปถลงึ ีย่ ทน่อีชยอ� ปูสจ กจลุ ุบนัใหขรอะงบบชุ ตุ อ� รสแกลุละเสดถมิ าขนอศึกงษคาูสมรส
• กรณหคี รสู อื มทรี่ทสำงเปานนขคอนงตบา ตุงรดา ว ใหร ะบหุ มายเลขหนงั สอื เดนิ ทาง สญั ชาติ

แล•ะปผรูยะ�นเทบศญั ขชอีทงรคพั สู ยมสรินสและหนี้สินลงลายมอื ช�อรบั รอง
• สถานภาพการสมรส หมายถงึ สถานภาพการสมรส ระหวา งผยู น� บญั ชที รพั ยส นิ
และหนส้ี นิ กบั คสู มรส หากจดทะเบยี นสมรสถูกตองตามกฎหมาย ใหท ำเครอ� งหมาย
ในชองสี่เหลี่ยมหนาคำวา “จดทะเบียนสมรส” และระบุวัน เดือน ป ที่จดทะเบียนสมรส
หากเปน ผซู ง่ึ อยกู นิ ฉนั สามภี รรยา ตามทค่ี ณะกรรมการ ป.ป.ช. กำหนด ใหท ำเครอ� งหมาย

ในชอ งสเ่ี หลย่ี มหนา คำวา “อยกู นิ ฉนั สามภี รรยา ตามทค่ี ณะกรรมการ ป.ป.ช. กำหนด”
• อาชพี ของคสู มรส ใหท ำเครอ� งหมาย หนา อาชพี ของคสู มรส พรอ มกบั ระบุ ชอ� ตำแหนง

หนาท่ีปจ จบุ นั และสถานทีท่ ำงานของคสู มรส
• ที่อยูที่ติดตอได หมายถึง ที่อยูปจจุบันที่สามารถติดตอได รวมถึงหมายเลขโทรศัพท

โทรศัพทเคล�อนที่ อีเมลของคูสมรส หากที่อยูปจจุบันเปนที่อยูเดียวกันกับผูย�นบัญชี
ทรพั ยส นิ และหนส้ี นิ ใหท ำเครอ� งหมาย ในชอ งสเ่ี หลย่ี มหนา คำวา “ทอ่ี ยเู ดยี วกนั กบั ผยู น� ”
• ขอ มลู บดิ า มารดา หมายถงึ ชอ� และชอ� สกลุ อายุ และอาชพี ปจ จบุ นั บดิ าและมารดาของคสู มรส
หากบดิ า หรอื มารดา เสยี ชวี ติ แลว ใหท ำเครอ� งหมาย ในชอ งสเ่ี หลย่ี มหนา คำวา “ตาย”
• ผูย�นบัญชีทรพั ยส นิ และหนี้สินลงลายมอื ช�อรบั รอง
• หากผูย�นบัญชีทรัพยสินและหนี้สินมีคูสมรสมากกวาหนึ่งคน ใหทำใบแทรก
โดยกรอกขอมูลเชนเดยี วกนั กับขอมลู หนา 2

ตวั อยา่ งการกรอกบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ของเจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั 45
พร้อมการจดั ทำ�รายละเอียดของเอกสารประกอบบญั ชีฯ

สำ�นกั งาน ป.ป.ช.

46 ตวั อยา่ งการกรอกบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ของเจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั
พรอ้ มการจดั ทำ�รายละเอียดของเอกสารประกอบบัญชีฯ

คู่มือการยน่ื บัญชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี ิน

หน้า 4
กรอกขอ้ มลู เกีย่ วกับรายได้ และรายจา่ ย

ของผู้ยืน่ ก•รคจณำสู่ นีเมขวรา้นสรบับตุ แตรลำ�ะใแหบหรุตนะรบง่ ทจุ ่ียขำในหังอ วไ้กมนมร่บบอูลรุตกรรขสลท้อนุวกุมติคนลู ิภนบารวาุคะยคไดซล้ตึ่งเข่อปปอน็ ี กง(โาดบรยปตุ ปรรระะมมาาณณร)ายใไนดปต้ ีทงั้ ่ีเแขตา้ ่ รับตำ�แหนง่

เดอื นมก•ราชคอ� มแลถะชึง�อเดสอื กนุลธนั หวมาาคยมถึงโดชย�อรแาลยะไชด�อ้ทสนี่ กำุล�มขาอกงรบอตุ กรข้อมลู ได้แก่ รายได้ประจำ�
ร บดราาำร�ยยรรไจงลดต่าุน้จยำติ�า••••แตกภิกร่อหวเทอาทลณปนัน่ีอวารขีย่งะีพยพัปเ(ุดูโน้ยร(แแดหอืตจะส์ลจยลมนัง้าินะำปะาแสกตยปรรตถตรวัถาเะา่เกำาปยขงึ�มนยแดิ รจ้าศาไอหะ่ารณดึกชายนับห้จาษย)ทมต่งชาาปุ /่นีานำใ/ก�พจยทนแำก�จหถี่ท้นปมหาบุมึงำจรีทานงันาารกี่เ่งวยาขขบักรนันถอ้าอกใถึงหรงกหาเงึ ดบับ/้รขพมเจอืลตตุเ้อาน้ำปนข�ยำรมห�จ็นปแถูลปนาเรหงึ กจเา่ะกนไจต้ายทดิด่งำทำทอ่ี �้แตขแ่ีขรขยกอัวหัพออปู ่ปงนงยจงรผรรง่บ์สจาู้ยะฐั)ชยุบุติน่นื าจันรขชใา่ขรหอคนยอาง่สูก้ ปย1งผรมไร3บยู้อดระุตน่ืกสหอ้จรขล่นืำ�คอ้แกัแสู่มลรลแขมาูละะลอสยรรบะถงจสาตุใบย่าาหรนยไุตแ้กทดศอรลรี่ยร้ึก่ืนอะังะษบกไหามๆขุตว่อ้รา่ มทงูล่ยี งั ไม่
บรรลนุ ติ ภิ าหวระือทโ่ทีดำยงราานยขไอดง้ทบนี่ ุตำ�รมากรอกข้อมูล ได้แก่ รายไดป้ ระจำ� รายได้จากทรัพย์สิน
รายไดจ้ า•กผกยูารน� รบบั ัญใหช/้ที จรำ�พั หยนสา่ นิยแทลระัพหยนส์ี้ นิ ลรงาลยาไยดม้ออื ่ืนช�อแรลบั ะรใอหงก้ รอกข้อมูลรายจา่ ยระหว่าง
ดำ�รงตำ�แหน่ง (ตง้ั แต่เข้ารบั ตำ�แหน่ง ถึงพน้ จากตำ�แหน่ง) ของผูย้ ่นื คสู่ มรส และบุตรทีย่ ังไม่
บรรลนุ ติ ิภาวะ และรายจ่ายที่นำ�มากรอกขอ้ มลู ไดแ้ ก่ รายจา่ ยประจำ� รายจ่ายอื่น ๆ
กรณีทุกสามปตี ลอดเวลาท่ยี ังดำ�รงตำ�แหน่งเปน็ เจา้ หนา้ ที่ของรฐั ให้กรอกขอ้ มูล
รายได้ระหวา่ งดำ�รงตำ�แหน่ง (ตง้ั แต่เข้ารบั ตำ�แหนง่ ถงึ ดำ�รงตำ�แหน่ง 3 ปี หรือ
ดำ�รงตำ�แหนง่ 3 ปี ถงึ ดำ�รงตำ�แหนง่ 6 ปี) ของผู้ย่นื คูส่ มรส และบุตรที่ยังไมบ่ รรลุนติ ภิ าวะ
โดยรายไดท้ ่นี ำ�มากรอกข้อมลู ได้แก่ รายได้ประจำ� รายไดจ้ ากทรพั ย์สนิ รายได้จากการรับให้/
จำ�หน่ายทรพั ยส์ นิ รายไดอ้ ืน่ และใหก้ รอกข้อมูลรายจ่ายระหวา่ งดำ�รงตำ�แหน่ง ของผู้ยืน่
คูส่ มรส และบตุ รทยี่ งั ไมบ่ รรลุนติ ิภาวะ (ตงั้ แตเ่ ขา้ รับตำ�แหน่งถงึ ดำ�รงตำ�แหนง่ 3 ปี หรือ
ดำ�รงตำ�แหนง่ 3 ปี ถงึ ดำ�รงตำ�แหนง่ 6 ป)ี และรายจา่ ยทีน่ ำ�มากรอกข้อมูล ได้แก่ รายจา่ ย
ประจำ� รายจ่ายอื่น ๆ

ตวั อยา่ งการกรอกบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ของเจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั 47
พร้อมการจดั ทำ�รายละเอียดของเอกสารประกอบบญั ชีฯ

สำ�นกั งาน ป.ป.ช.

48 ตวั อยา่ งการกรอกบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ของเจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั
พรอ้ มการจดั ทำ�รายละเอียดของเอกสารประกอบบัญชีฯ

คู่มอื การย่ืนบญั ชที รัพยส์ ินและหนี้สิน

หนา้ 5

ในกรณ1ที .แี่ เสงนิดงสเดงินหสมดาย2ขถ,0ึงอ 00มเง,0นิลู 0สส0ดวทบกุนาทสบกขคุลุ น้ึรควไปมลกขในั หอแ้ 2งจ0ง้พ0ว,0ัตนี่ 0ถ0อปุ รงบะาสทงคขใ์ ึน้นไกปารเก็บเงนิ ดว้ ย

• จำนวนพี่นอ ง ใหร ะบุจำนวนพนี่ องรว มบดิ ามารดา หรือรว มบิดาหรอื มารดาทุกคน

บราร•ยรกขลชาอนุ�อ2รงติแ.ทผลิภรกะูยาัพชรวน� �ออยะบส์สกญั กขินขุลช้ออแทีมงลหบรลูะมัพัญหยายอนยชสดถีส้ีแินงึรินสแวแดชลมงต�อะขรหล่แอานละยง้ีสปะกทชินร�อาระรพัสเทภกยรทลุ์สพั ขินยขอแส์องลินงพะผแี่นหู้ยลอ นืน่ะงี้สหนิคนสู่ ีส้ ซมนิ ึ่งรนสหำ�นมแ้าาลจะ6าบกตุ–รราท1ย0ย่ีลังะไเมอ่ยี ด

• อายุ หมายถึง อายปุ จ จบุ ันของพีน่ อง
• ที่อยู และ ทีท่ ำงาน หมายถงึ ท่ีอยู และทที่ ำงานปจ จุบนั ของพ่ีนอง
• ผูย �นบญั ชที รพั ยสนิ และหน้ีสนิ ลงลายมือชอ� รับรอง

ตวั อยา่ งการกรอกบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ของเจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั 49
พร้อมการจดั ทำ�รายละเอยี ดของเอกสารประกอบบญั ชฯี

สำ�นกั งาน ป.ป.ช.

50 ตวั อยา่ งการกรอกบญั ชที รพั ยส์ นิ และหนส้ี นิ ของเจา้ หนา้ ทข่ี องรฐั
พรอ้ มการจดั ทำ�รายละเอียดของเอกสารประกอบบัญชีฯ