เล่ม 19 บ้านพี่สอนน้อง ห้องเรียนนอกกะลา

่
ั
3) การสงเสริมจิตอาสาในชุมชนและสงคม จิตอาสาตาม พระสงฆ์ด�ารงชีวิตความเป็นอยู่ได้เพราะอาศัยชาวบ้านยังชีพ ดังนั้นบทบาท
ี
ี
ที่พระไพศาล วิสาโล (2550) ได้ให้ความหมายไว้ว่า เป็นจิตที่พร้อมจะสละ หน้าท่ท่ส�าคัญของพระสงฆ์คือการตอบแทนชาวบ้าน หลักคิดดังกล่าวจึงเป็น
ื
ึ
ี
ี
ื
เวลา แรงกาย และสติปัญญา เพ่อสาธารณประโยชน์ จิตท่เป็นสุขเม่อได้ ส่วนหน่งท่ช่วยกระตุ้นเตือนให้ท่านเห็นความส�าคัญของภาระงานสาธารณะ
ท�าความดี หากน�าความหมายดังกล่าวมาพิจารณาเปรียบเทียบกับการด�าเนน สงเคราะห์ และต้งใจท่จะช่วยพัฒนาเด็กและเยาวชนในชุมชนบ้านต้นล�าไย
ั
ิ
ี
้
ี
ึ
ั
งานท่เกิดขนของบ้านพ่สอนน้องพบว่า มีบทบาทต่อการกระตุ้นส่งเสริมปัจจย และชุมชนใกล้เคียง ปรากฏดังค�าสัมภาษณ์ว่า
ี
ั
ท่ก่อให้เกิดจิตอาสาท้งแก่เด็กและเยาวชนตลอดจนคนท่วไปในชุมชนบ้านต้น
ี
ั
...เรายึดถือ “บวร” สามตัวน
ี
ี
ีี้ตลอด บ้านก็คือคนท่ใส่บาตรให้
ล�าไยและสังคม ดังนี้ ...เรายึดถือ “บวร” สามตัวน้ตลอด บ้านก็คือคนท่ใส่บาตรให้
(1) การลงมือปฏิบัติให้เห็นเป็นแบบอย่างของพระครูสังฆภารพิสิฏฐ์ พระ ถ้าชาวบ้านไม่ใส่ พระจะอยู่อย่างไร เราเปนพระ เราช่วย
ึ
กระตุ้นให้คนมองเห็นคุณค่าและเกิดความต้องการเข้าร่วมเป็นส่วนหน่งใน อะไรกับชาวบ้านได้ก็คือช่วยสอนลูกเขา อบรมคุณธรรมความ
ื
การท�าประโยชน์เพื่อส่วนรวม ดี ไปกิจนิมนตเปนเร่องธรรมดา แต่ถ้าเราไปช่วยโรงเรียนได้
�
ื
้
ี
ี
่
่
(2) การเปิดโอกาสให้ทกคนเข้ามาใช้พนทบ้านพสอนน้องในการทา เสริมการศึกษาได้ พอโรงเรียนหรือลูกหลานเขามีความเติบโต
ุ
กิจกรรมเชิงสร้างสรรค์ เมื่อผู้เข้าร่วมกิจกรรมได้สัมผัสบรรยากาศแห่งความ เข้มแข็ง บ้านวัดโรงเรียนก็จะไปด้วยกัน “บวร” แปลว่าความ
เอื้อเฟื้อเผื่อแผ่และเห็นประโยชน์ของกิจกรรมด้วยตนเอง ก็จะท�าให้เกิดการ สมบูรณแบบ ความดีงาม บ้านกับวัด ถ้าขัดกันก็บรรลัย ถ้าชาว
เรียนรู้และกระตุ้นให้เกิดแรงจูงใจในการเป็นจิตอาสามากขึ้น บ้านไม่เอาพระสงฆ เราก็อยู่ยาก...
ื
(3) การบ่มเพาะปลูกฝังเด็กและเยาวชนในเร่องของการให้ การ
เอื้อเฟื้อเสียสละแบ่งปัน เป็นรากฐานส�าคัญที่น�าไปสู่การพัฒนาจิตอาสา ซึ่ง (พระครูสังฆภารพิสิฏฐ, สัมภาษณ, 22 มกราคม 2565)
ี
จะเห็นว่าพระครูสังฆภารพิสิฏฐ์พยายามปลูกฝังนิสัยด้านน้ให้กับเด็กและ
ี
ี
เยาวชนด้วยการพาท�ากิจกรรมท่ก่อให้เกิดประโยชน์ต่อชุมชนหรือสังคมอยู่ บ้านพ่สอนน้องได้สร้างรูปแบบของการมีส่วนร่วมระหว่างบ้าน วัด
เสมอ โรงเรียน/ราชการ ในการร่วม พัฒนาเด็กและเยาวชน ซึ่งมีกระบวนการและ
ื
ี
กลไกส�าคัญคืออาศัยความเป็นพ้นท่สาธารณะในการเป็นตัวกลางหรือ
่
้
ั
้
ี
่
4) บานพสอนน้องกอใหเกิดพลง “บวร” การดาเนินงาน ศูนย์กลางที่จะผลักดันการด�าเนินกิจกรรมต่าง ๆ ร่วมกัน ดังจะเห็นว่าตลอด
�
ี
บ้านพ่สอนน้องเข้ามามีส่วนช่วยเสริมสร้างความเข้มแข็งของพลัง “บวร” หรือ ระยะเวลาที่ผ่านมา พระครูสังฆภารพิสิฏฐ์เปิดโอกาสให้ชุมชนเข้ามาใช้พื้นที่
ั
่
“บาน วด โรงเรยน/ราชการ” โดยพระครสังฆภารพสฏฐตระหนักอยเสมอวา เพื่อจัดประชุมหรือท�าค่ายกิจกรรมต่าง ๆ ปรากฏดังค�าบอกเล่าว่า
้
ี
ู
ิ
ิ
่
ู
์
48 บŒานพี่สอนนŒอง หŒองเรียนนอกกะลา พิรญาณ แสงป˜ญญา และ พระครูสังฆภารพิสิฏฐ 49
หมู่บ้านต้นล�าไย อ�าเภอท่าม่วง จังหวัดกาญจนบุรี

ป˜ญหาและอุปสรรค

ในการด�าเนินงานบ้านพี่สอนน้อง

ื
ี
การขับเคล่อนงานสาธารณะสงเคราะห์บ้านพ่สอนน้องนับว่าประสบ
ั
ุ
ความสาเรจในการสร้างประโยชน์ให้กบชมชนและสังคม โดยเฉพาะในด้าน
�
็
ต้นแบบของการส่งเสริมสังคมแห่งการให้และแบ่งปัน อย่างไรก็ตามการ
ี
ี
ด�าเนินงานบ้านพ่สอนน้องก็ไม่อาจหลีกเล่ยงท่จะต้องเผชิญกับอุปสรรคและ
ี
ปัญหา ซึ่งสรุปได้ ดังนี้
...บ้านพ่สอนน้องเรียกว่าเปนสถานท่รับแขก เพราะเปนท่รู้จัก
ี
ี
ี
่
ี
ในชุมชนค่อนข้างเยอะแล้วยังเปน ท่รู้จักในอําเภอท่าม่วงอีก 1) การสร้างความเข้าใจในหมู่ญาติพน้อง เนื่องด้วย “บ้าน
ี
ด้วย ทําให้เวลามีกิจกรรมอะไร พวกผู้นําชุมชน พวกนายอําเภอ พี่สอนน้อง” สร้างขึ้นในพื้นที่บ้านของโยมแม่ทุเรียน คุรุวิจักษณ์ ดังนั้นการ
ี
ี
ื
ื
ี
ี
ื
ี
รวมถึงสาธารณสุขก็จะมาขอใช้พ้นท่ตรงน้ด้วย...เวลาโรงเรียน จะปรับเปล่ยนพ้นท่บ้านให้กลายเป็นพ้นท่สาธารณะจึงต้องท�าความเข้าใจกับ
ั
ั
่
ั
่
่
ิ
ิ
์
ู
้
่
ี
่
่
ึ
่
ี
ู
้
้
ี
ิ
่
มีค่ายธรรมะก็จะพาเด็กมาเข้าค่ายที่นี่ เพราะสถานที่สวยงาม ญาตพนองทีอาศยอยในพืนทแหงน ซงพระครสงฆภารพสฏฐยอมรบวาในชวง
มีความพร้อมทุกอย่างและใกล้บ้าน ไม่มีความเปนวัดมากจน แรกมีอุปสรรคอยู่บ้างเพราะสมาชิกไม่เข้าใจ เกิดความรู้สึกสูญเสียความเป็น
เกินไปที่จะทําให้เด็กไม่อยากมาเข้าค่าย เด็ก ๆ ชอบ มีความ ส่วนตัว และเป็นห่วงเรื่องภาระค่าใช้จ่ายในด้านต่าง ๆ โดยเฉพาะการบ�ารุง
ึ
ี
ิ
ั
สุขในการมาเข้าค่ายท่น่ เพราะมีท้งพ้นท่ว่งเล่นและอาหาร รักษาส่งแวดล้อมและสถานท่ ซ่งท่านแก้ปัญหาด้วยการอดทนและลงมือ
ี
ี
ี
ิ
ื
การกินครบถ้วน... พิสูจน์ ทั้งยังได้รับการช่วยเหลือจากโยมแม่ทุเรียน คุรุวิจักษณ์ ที่ใช้เรื่องการ
ท�าบุญมาเป็นกุศโลบายในการสานสัมพันธ์ระหว่างสมาชิกในครอบครัว
(นางสาวแสงเดือน คําเปยง, สัมภาษณ, 22 มกราคม 2565) (ณัฐศรัณย์ อุทัยภาณุมาศ, สัมภาษณ์, 15 พฤศจิกายน 2564) ต่อมาเม่อ
ื
ี
ี
ั
ื
ั
ไม่เพียงเท่าน้น ท่านยังให้การสนับสนุนท้งในเร่องของวัสดุอุปกรณ์ ญาติพ่น้องได้เห็นผลการด�าเนินงานและเห็นความเปล่ยนแปลงของบ้านพ ่ ี
ิ
ตลอดจนร่วมออกแบบกิจกรรมและร่วมเป็นวิทยากรบรรยายธรรม ซ่ง สอนน้องก็ท�าให้ปัญหาความไม่เข้าใจกันเร่มลดทอนลงและหันกลับมาช่วย
ึ
ลักษณะการด�าเนินงานดังกล่าวได้สร้างวัฒนธรรมและบรรยากาศของการม ี เหลือสนับสนุนการด�าเนินงานของบ้านพี่สอนน้องต่อไป
ส่วนร่วม ท้งยังช่วยหล่อหลอมให้เกิดความรู้สึกเป็นอันหน่งเดียวกัน ท�าให้
ั
ึ
ผู้ท่เข้ามาใช้ประโยชน์จากพ้นท่เกิดการตระหนักและเห็นความส�าคัญของการ
ี
ื
ี
มีส่วนร่วม และหันมาร่วมกันผลักดันกิจกรรมของบ้านพี่สอนน้องต่อไป
50 บŒานพี่สอนนŒอง หŒองเรียนนอกกะลา พิรญาณ แสงป˜ญญา และ พระครูสังฆภารพิสิฏฐ 51
หมู่บ้านต้นล�าไย อ�าเภอท่าม่วง จังหวัดกาญจนบุรี

ป˜ญหาและอุปสรรค

ในการด�าเนินงานบ้านพี่สอนน้อง

ื
ี
การขับเคล่อนงานสาธารณะสงเคราะห์บ้านพ่สอนน้องนับว่าประสบ
ั
ุ
ความสาเรจในการสร้างประโยชน์ให้กบชมชนและสังคม โดยเฉพาะในด้าน
�
็
ต้นแบบของการส่งเสริมสังคมแห่งการให้และแบ่งปัน อย่างไรก็ตามการ
ี
ี
ด�าเนินงานบ้านพ่สอนน้องก็ไม่อาจหลีกเล่ยงท่จะต้องเผชิญกับอุปสรรคและ
ี
ปัญหา ซึ่งสรุปได้ ดังนี้
...บ้านพ่สอนน้องเรียกว่าเปนสถานท่รับแขก เพราะเปนท่รู้จัก
ี
ี
ี
่
ี
ในชุมชนค่อนข้างเยอะแล้วยังเปน ท่รู้จักในอําเภอท่าม่วงอีก 1) การสร้างความเข้าใจในหมู่ญาติพน้อง เนื่องด้วย “บ้าน
ี
ด้วย ทําให้เวลามีกิจกรรมอะไร พวกผู้นําชุมชน พวกนายอําเภอ พี่สอนน้อง” สร้างขึ้นในพื้นที่บ้านของโยมแม่ทุเรียน คุรุวิจักษณ์ ดังนั้นการ
ี
ี
ื
ื
ี
ี
ื
ี
รวมถึงสาธารณสุขก็จะมาขอใช้พ้นท่ตรงน้ด้วย...เวลาโรงเรียน จะปรับเปล่ยนพ้นท่บ้านให้กลายเป็นพ้นท่สาธารณะจึงต้องท�าความเข้าใจกับ
ั
ั
่
ั
่
่
ิ
ิ
์
ู
้
่
ี
่
่
ึ
่
ี
ู
้
้
ี
ิ
่
มีค่ายธรรมะก็จะพาเด็กมาเข้าค่ายที่นี่ เพราะสถานที่สวยงาม ญาตพนองทีอาศยอยในพืนทแหงน ซงพระครสงฆภารพสฏฐยอมรบวาในชวง
มีความพร้อมทุกอย่างและใกล้บ้าน ไม่มีความเปนวัดมากจน แรกมีอุปสรรคอยู่บ้างเพราะสมาชิกไม่เข้าใจ เกิดความรู้สึกสูญเสียความเป็น
เกินไปที่จะทําให้เด็กไม่อยากมาเข้าค่าย เด็ก ๆ ชอบ มีความ ส่วนตัว และเป็นห่วงเรื่องภาระค่าใช้จ่ายในด้านต่าง ๆ โดยเฉพาะการบ�ารุง
ึ
ี
ิ
ั
สุขในการมาเข้าค่ายท่น่ เพราะมีท้งพ้นท่ว่งเล่นและอาหาร รักษาส่งแวดล้อมและสถานท่ ซ่งท่านแก้ปัญหาด้วยการอดทนและลงมือ
ี
ี
ี
ิ
ื
การกินครบถ้วน... พิสูจน์ ทั้งยังได้รับการช่วยเหลือจากโยมแม่ทุเรียน คุรุวิจักษณ์ ที่ใช้เรื่องการ
ท�าบุญมาเป็นกุศโลบายในการสานสัมพันธ์ระหว่างสมาชิกในครอบครัว
(นางสาวแสงเดือน คําเปยง, สัมภาษณ, 22 มกราคม 2565) (ณัฐศรัณย์ อุทัยภาณุมาศ, สัมภาษณ์, 15 พฤศจิกายน 2564) ต่อมาเม่อ
ื
ี
ี
ั
ื
ั
ไม่เพียงเท่าน้น ท่านยังให้การสนับสนุนท้งในเร่องของวัสดุอุปกรณ์ ญาติพ่น้องได้เห็นผลการด�าเนินงานและเห็นความเปล่ยนแปลงของบ้านพ ่ ี
ิ
ตลอดจนร่วมออกแบบกิจกรรมและร่วมเป็นวิทยากรบรรยายธรรม ซ่ง สอนน้องก็ท�าให้ปัญหาความไม่เข้าใจกันเร่มลดทอนลงและหันกลับมาช่วย
ึ
ลักษณะการด�าเนินงานดังกล่าวได้สร้างวัฒนธรรมและบรรยากาศของการม ี เหลือสนับสนุนการด�าเนินงานของบ้านพี่สอนน้องต่อไป
ส่วนร่วม ท้งยังช่วยหล่อหลอมให้เกิดความรู้สึกเป็นอันหน่งเดียวกัน ท�าให้
ั
ึ
ผู้ท่เข้ามาใช้ประโยชน์จากพ้นท่เกิดการตระหนักและเห็นความส�าคัญของการ
ี
ื
ี
มีส่วนร่วม และหันมาร่วมกันผลักดันกิจกรรมของบ้านพี่สอนน้องต่อไป
50 บŒานพี่สอนนŒอง หŒองเรียนนอกกะลา พิรญาณ แสงป˜ญญา และ พระครูสังฆภารพิสิฏฐ 51
หมู่บ้านต้นล�าไย อ�าเภอท่าม่วง จังหวัดกาญจนบุรี

�
่
ั
้
ั
์
ื
ั
ิ
2) ขอจากดอนเนองจากวนยสงฆ พระครูสงฆภารพสิฏฐ์ ความคาดหวังต่อการขับเคลื่อน
ิ
ั
ยอมรับว่าวินัยสงฆ์อาจทาให้มีปัญหาในการดาเนินงานบ้าง เช่น เร่องการ งานสาธารณสงเคราะห์บ้านพี่สอนน้อง
�
ื
�
เดินทาง โดยเฉพาะในช่วงที่ท่านมีภาระงานในช่วงเวลาที่คาบเกี่ยวกัน และ ในอนาคต
ี
ช่วงพรรษาที่ท�าให้พระสงฆ์ไม่สามารถค้างแรมนอกวัดได้ ส่งผลให้เกิดความ เม่อพิจารณาการขับเคล่อนงานสาธารณะสงเคราะห์บ้านพ่สอนน้อง
ื
ื
ื
เหน่อยล้าจากการเดินทาง นอกจากน้ยังต้องระมัดระวังคาครหา พยายาม พบว่าบรรลุตามจุดมุ่งหมายที่วางไว้เกือบทุกข้อ ยกเว้นกิจกรรมบางอย่างซึ่ง
�
ี
ไม่อยู่ในท่ลับหูลับตาและรักษาระยะห่างกับญาติโยมท่เป็นผู้หญิง พระคร ู ถูกปรับเปล่ยนตามความถนัดหรือความเหมาะสม ดังเช่นการยกเลิกกิจกรรม
ี
ี
ี
สังฆภารพิสิฏฐ์ได้แก้ไขปัญหาและอุปสรรคเหล่าน้ด้วยการมองว่าเป็นเร่อง สร้างแปลงสาธิตเกษตรภายในบ้านพ่สอนน้องแล้วหันมาใช้วิธีการพาไปเรียน
ี
ื
ี
ี
ึ
ของการฝึกฝนพัฒนาตนให้ก้าวผ่านความท้อแท้หรือความเหน็ดเหน่อย รู้จากพ้นท่เกษตรของครอบครัวหรือเกษตรกรในชุมชนซ่งมีประสบการณ์และ
ื
ื
ซึ่งเป็นสิ่งที่เกี่ยวพันกับกิเลส แยกแยะกิจของสงฆ์ และพยายามท�ากิจกรรม ทักษะความชานาญมากกว่า หรือการยกเลิกพัฒนาบ้านพ่สอนน้องให้เป็น
ี
�
ต่าง ๆ ภายใต้กรอบของศีลและวินัยสงฆ์ โฮมสเตย์เพราะพิจารณาเห็นว่าสถานภาพความเป็นสงฆ์อาจไม่เอ้อต่อการ
ื
ี
�
�
3) ภาระค่าใช้จ่าย บ้านพ่สอนน้องดาเนินงานโดยไม่ได้มุ่งหวัง ดาเนินกิจกรรมดังกล่าว นอกจากน้กิจกรรมบางประเภทอาจลดบทบาทความ
ี
ื
ื
�
ผลประโยชน์ในเร่องทรัพย์สินเงินทอง แม้การดาเนินกิจกรรมในช่วงตลอด สาคัญลงไปอันเน่องจากระบบเทคโนโลยีและสารสนเทศในชุมชนมีความ
�
ึ
ี
ระยะเวลาท่ผ่านมาจะได้รับการช่วยเหลือสนับสนุนจากวัดญาณเวศกวัน เจริญก้าวหน้าข้น ทาให้เด็กและเยาวชนสามารถเข้าถึงแหล่งเรียนรู้ด้าน
�
ึ
ตลอดจนญาติโยมกัลยาณมิตรท้งหลาย หากแต่หลายคร้งพระครูสังฆภาร วิชาการและทักษะวิชาชีพบางประเภทได้โดยไม่ต้องพ่งพาการเรียนการสอน
ั
ั
ี
ื
ื
พิสิฏฐ์ก็ยอมรับว่ายังต้องเผชิญกับปัญหาภาระค่าใช้จ่ายจากการดูแลจัดการ ในพ้นท่ อย่างไรก็ตามบ้านพ่สอนน้องยังคงมีบทบาทสาคัญในเชิงของพ้นท ี ่
�
ี
้
สถานท่ เช่น ค่านาค่าไฟ ค่าซ่อมบารุงวัสดุอุปกรณ์ตลอดจนสถานท่ ค่าอาหาร สาธารณะที่เด็กและเยาวชนสามารถเข้ามาใช้ประโยชน์ในด้านอ่น ๆ และเน้น
�
�
ี
ื
ี
ี
ื
�
เป็นต้น ซ่งปัจจุบันบ้านพ่สอนน้องยังไม่สามารถหาแหล่งสนับสนุนเงินทุนมา ทิศทางการดาเนินงานในลักษณะของการเป็นศูนย์กลางท่เช่อมโยงระหว่าง
ี
ึ
�
ื
้
�
ี
ให้ความช่วยเหลอในด้านนได้ ทาให้ครอบครัวของท่านต้องดูแลรับผิดชอบ คนภายนอกและคนภายในชุมชนให้มาพบปะและทากิจกรรมนันทนาการ
ภาระค่าใช้จ่ายดังกล่าวอยู่ ต่าง ๆ ร่วมกัน เมื่อพิจารณาในด้านผลลัพธ์ของการพัฒนาเด็กและเยาวชน
ี
ุ
�
็
้
ื
ุ
�
้
ในชมชนบานตนลาไยและชมชนใกลเคยงถอวาประสบความสาเรจตามความ
่
้
ี
�
ึ
คาดหวัง ซ่งความสาเร็จดังกล่าวมิได้หมายถึงการช้วัดด้วยผลการเรียนแต่
ี
ั
ี
้
ั
เปนการชวดจากพฤตกรรมทแสดงออกอยางเปนรปธรรม จากการสงเกตของ
็
่
ิ
่
็
ู
พระครสงฆภารพิสฏฐ์พบวาการขบเคลอนงานสาธารณสงเคราะห์ของบ้านพ ี ่
่
ั
ื
่
ิ
ู
ั
52 บ้านพี่สอนน้อง ห้องเรียนนอกกะลา พิรญาณ์ แสงปัญญา และ พระครูสังฆภารพิสิฏฐ์ 53
หมู่บ้านต้นล�าไย อ�าเภอท่าม่วง จังหวัดกาญจนบุรี

�
่
ั
้
ั
์
ื
ั
ิ
2) ขอจากดอนเนองจากวนยสงฆ พระครูสงฆภารพสิฏฐ์ ความคาดหวังต่อการขับเคลื่อน
ิ
ั
ยอมรับว่าวินัยสงฆ์อาจทาให้มีปัญหาในการดาเนินงานบ้าง เช่น เร่องการ งานสาธารณสงเคราะห์บ้านพี่สอนน้อง
�
ื
�
เดินทาง โดยเฉพาะในช่วงที่ท่านมีภาระงานในช่วงเวลาที่คาบเกี่ยวกัน และ ในอนาคต
ี
ช่วงพรรษาที่ท�าให้พระสงฆ์ไม่สามารถค้างแรมนอกวัดได้ ส่งผลให้เกิดความ เม่อพิจารณาการขับเคล่อนงานสาธารณะสงเคราะห์บ้านพ่สอนน้อง
ื
ื
ื
เหน่อยล้าจากการเดินทาง นอกจากน้ยังต้องระมัดระวังคาครหา พยายาม พบว่าบรรลุตามจุดมุ่งหมายที่วางไว้เกือบทุกข้อ ยกเว้นกิจกรรมบางอย่างซึ่ง
�
ี
ไม่อยู่ในท่ลับหูลับตาและรักษาระยะห่างกับญาติโยมท่เป็นผู้หญิง พระคร ู ถูกปรับเปล่ยนตามความถนัดหรือความเหมาะสม ดังเช่นการยกเลิกกิจกรรม
ี
ี
ี
สังฆภารพิสิฏฐ์ได้แก้ไขปัญหาและอุปสรรคเหล่าน้ด้วยการมองว่าเป็นเร่อง สร้างแปลงสาธิตเกษตรภายในบ้านพ่สอนน้องแล้วหันมาใช้วิธีการพาไปเรียน
ี
ื
ี
ี
ึ
ของการฝึกฝนพัฒนาตนให้ก้าวผ่านความท้อแท้หรือความเหน็ดเหน่อย รู้จากพ้นท่เกษตรของครอบครัวหรือเกษตรกรในชุมชนซ่งมีประสบการณ์และ
ื
ื
ซึ่งเป็นสิ่งที่เกี่ยวพันกับกิเลส แยกแยะกิจของสงฆ์ และพยายามท�ากิจกรรม ทักษะความชานาญมากกว่า หรือการยกเลิกพัฒนาบ้านพ่สอนน้องให้เป็น
ี
�
ต่าง ๆ ภายใต้กรอบของศีลและวินัยสงฆ์ โฮมสเตย์เพราะพิจารณาเห็นว่าสถานภาพความเป็นสงฆ์อาจไม่เอ้อต่อการ
ื
ี
�
�
3) ภาระค่าใช้จ่าย บ้านพ่สอนน้องดาเนินงานโดยไม่ได้มุ่งหวัง ดาเนินกิจกรรมดังกล่าว นอกจากน้กิจกรรมบางประเภทอาจลดบทบาทความ
ี
ื
ื
�
ผลประโยชน์ในเร่องทรัพย์สินเงินทอง แม้การดาเนินกิจกรรมในช่วงตลอด สาคัญลงไปอันเน่องจากระบบเทคโนโลยีและสารสนเทศในชุมชนมีความ
�
ึ
ี
ระยะเวลาท่ผ่านมาจะได้รับการช่วยเหลือสนับสนุนจากวัดญาณเวศกวัน เจริญก้าวหน้าข้น ทาให้เด็กและเยาวชนสามารถเข้าถึงแหล่งเรียนรู้ด้าน
�
ึ
ตลอดจนญาติโยมกัลยาณมิตรท้งหลาย หากแต่หลายคร้งพระครูสังฆภาร วิชาการและทักษะวิชาชีพบางประเภทได้โดยไม่ต้องพ่งพาการเรียนการสอน
ั
ั
ี
ื
ื
พิสิฏฐ์ก็ยอมรับว่ายังต้องเผชิญกับปัญหาภาระค่าใช้จ่ายจากการดูแลจัดการ ในพ้นท่ อย่างไรก็ตามบ้านพ่สอนน้องยังคงมีบทบาทสาคัญในเชิงของพ้นท ี ่
�
ี
้
สถานท่ เช่น ค่านาค่าไฟ ค่าซ่อมบารุงวัสดุอุปกรณ์ตลอดจนสถานท่ ค่าอาหาร สาธารณะที่เด็กและเยาวชนสามารถเข้ามาใช้ประโยชน์ในด้านอ่น ๆ และเน้น
�
�
ี
ื
ี
ี
ื
�
เป็นต้น ซ่งปัจจุบันบ้านพ่สอนน้องยังไม่สามารถหาแหล่งสนับสนุนเงินทุนมา ทิศทางการดาเนินงานในลักษณะของการเป็นศูนย์กลางท่เช่อมโยงระหว่าง
ี
ึ
�
ื
้
�
ี
ให้ความช่วยเหลอในด้านนได้ ทาให้ครอบครัวของท่านต้องดูแลรับผิดชอบ คนภายนอกและคนภายในชุมชนให้มาพบปะและทากิจกรรมนันทนาการ
ภาระค่าใช้จ่ายดังกล่าวอยู่ ต่าง ๆ ร่วมกัน เมื่อพิจารณาในด้านผลลัพธ์ของการพัฒนาเด็กและเยาวชน
ี
ุ
�
็
้
ื
ุ
�
้
ในชมชนบานตนลาไยและชมชนใกลเคยงถอวาประสบความสาเรจตามความ
่
้
ี
�
ึ
คาดหวัง ซ่งความสาเร็จดังกล่าวมิได้หมายถึงการช้วัดด้วยผลการเรียนแต่
ี
ั
ี
้
ั
เปนการชวดจากพฤตกรรมทแสดงออกอยางเปนรปธรรม จากการสงเกตของ
็
่
ิ
่
็
ู
พระครสงฆภารพิสฏฐ์พบวาการขบเคลอนงานสาธารณสงเคราะห์ของบ้านพ ี ่
่
ั
ื
่
ิ
ู
ั
52 บ้านพี่สอนน้อง ห้องเรียนนอกกะลา พิรญาณ์ แสงปัญญา และ พระครูสังฆภารพิสิฏฐ์ 53
หมู่บ้านต้นล�าไย อ�าเภอท่าม่วง จังหวัดกาญจนบุรี

�
ั
ี
ี
ี
สอนน้องส่งผลให้เด็กและเยาวชนในชุมชนบ้านต้นลาไยและชุมชนใกล้เคียง มีการเปล่ยนแปลง ดังน้นบ้านพ่สอนน้องในอนาคตก็อาจจะเกิดการเปล่ยนแปลง
ื
้
ี
ั
ื
ี
ึ
มีพฤติกรรมท่สดใสร่าเริง มีน�าใจไมตรีหรือมีความเอ้อเฟื้อเผ่อแผ่มากข้น เช่น ได้เช่นกัน ท่านจึงมุ่งหวังการพัฒนาท่ย่งยืนด้วยการปลูกฝังลักษณะนิสัยและ
ึ
ี
การอาสาเข้ามาช่วยดูแลรักษาความสะอาดบ้านพ่สอนน้อง ซ่งการเปล่ยนแปลง แนวคิดของการรู้จักให้ รู้จักแบ่งปัน และความเป็นรมณีย์ในตัวบุคคล เพราะ
ี
ิ
ทางพฤติกรรมของเด็กยังส่งผลให้ผู้ปกครองและคนในชุมชนมองเห็นคุณค่า เม่อได้ปลูกฝังส่งเหล่าน้ให้เกิดข้นในตัวบุคคลแล้ว ไม่ว่าจะไปอยู่ที่ไหนก ็
ื
ี
ึ
ี
ึ
ื
ของบ้านพ่สอนน้องและเข้ามาร่วมเป็นส่วนหน่งในการขับเคล่อนงานสาธารณะ สามารถสร้างสรรค์ความเอื้อเฟื้อ ความแบ่งปันให้เกิดขึ้นได้ในทุกสถานที่
สงเคราะห์บ้านพี่สอนน้องต่อไป
ี
ี
ื
ี
แม้ว่าปัจจุบันบ้านพ่สอนน้องจะกลายเป็นพ้นท่การเรียนรู้ท่พร้อมเปิด ข้อเสนอแนะ
ี
โอกาสให้บุคคลภายนอกท่มีทักษะความชานาญหรือประสบการณ์เข้ามา จากผลการถอดบทเรียนการขับเคล่อนงานสาธารณะสงเคราะห์บ้าน
�
ื
ั
ิ
ิ
จดกจกรรมค่ายต่าง ๆ แต่ในอนาคตพระครูสงฆภารพสิฏฐ์มีความคาดหวัง พ่สอนน้อง หมู่บ้านต้นลาไย อาเภอท่าม่วง จังหวัดกาญจนบุรี ผู้ศึกษาม ี
ั
ี
�
�
ว่าบ้านพ่สอนน้องจะสามารถผลิตองค์ความรู้หรือหลักสูตรของตนเองโดย ข้อเสนอแนะ 2 ประการ ดังนี้
ี
มุ่งประเด็นที่เกี่ยวข้องกับการบ่มเพาะเรื่องการให้ ความรักความเมตตาและ 1) ในอนาคตการขับเคล่อนงานสาธารณะสงเคราะห์บ้านพ่สอนน้อง
ื
ี
ความปรารถนาดีแก่ผู้อื่น อีกทั้งยังให้ความสนใจที่จะพัฒนาองค์ความรู้หรือ ควรพัฒนาผู้สืบต่อแนวคิดและการดาเนินงานในลกษณะทายาทบ้านพ่สอน
�
ี
ั
ี
ี
ื
หลักสูตรท่มีเน้อหาเก่ยวกับห้องเรียนชีวิตหรือบทเรียนชีวิตตามแนวคิดของ น้อง ที่มีความรู้ความสามารถในการบริหารจัดการ เข้าใจแนวคิด รูปแบบวิธี
ึ
ื
อาจารย์ศิวกานท์ ปทุมสูติ ซ่งเป็นลักษณะร่วมกันสร้างวิถีแห่งการเรียนรู้ ต่นร ู้ การด�าเนินกิจกรรม และมีคุณลักษณะของจิตอาสา
ี
ตระหนักรู้วิถีคิดท่จะไม่ก่อทุกข์หรือให้โทษ โดยพระครูสังฆภารพิสิฏฐ์มีความ 2) แมการขบเคลอนงานสาธารณสงเคราะหบานพสอนนองจะมงเนน
ื
่
้
้
้
ั
์
ุ
่
้
่
ี
คาดหวังว่าการพัฒนาองค์ความรู้หรือหลักสูตรดังกล่าวจะเข้ามาช่วยแก้ การไม่แสวงหารายได้ แต่ในอนาคตเพ่อให้การขับเคล่อนงานสาธารณสงเคราะห์
ื
ื
ปัญหาของสังคม ทาให้สังคมเรียนรู้วิธีการอยู่ร่วมกันบนพ้นฐานของความรัก บ้านพ่สอนน้องดาเนินไปอย่างราบร่นและย่งยืน ควรจัดหาแหล่งเงินทุน
ื
�
ั
ื
�
ี
ี
ี
ความเมตตา นอกจากน้ท่านยังคาดหวังว่าในอนาคตจะมีครูอาจารย์ท่อยู่ สนับสนุนหรือส่งเสริมกิจกรรมประเภทแสวงหารายได้เพ่อนามาเป็นค่าใช้จ่าย
ื
�
ึ
ื
ิ
ประจาถาวรหรืออีกนัยหนงคอมีผลผลตจากรุ่นพท่สามารถเก้อกูลรุ่นน้องได้ ในการท�านุบ�ารุงสถานที่และการด�าเนินการอื่น ๆ
�
่
่
ี
ื
ี
�
ั
ตลอดเวลา ทาให้บ้านพ่สอนน้องเป็นสังคมต้นแบบแห่งการให้ท้งในเชิงของ
ี
ี
ี
ื
พ้นท่และองค์ความรู้อย่างครบวงจรท่สถาบันการศึกษา หน่วยงานหรือองค์กร
ต่าง ๆ สามารถเข้ามาใช้ในการดาเนินกิจกรรมได้ตลอด อย่างไรก็ตามด้วย
�
ี
ิ
ี
ความท่พระครูสังฆภารพิสิฏฐ์มองเห็นสัจธรรมว่าทุกส่งทุกอย่างบนโลกน้อาจ
54 บ้านพี่สอนน้อง ห้องเรียนนอกกะลา พิรญาณ์ แสงปัญญา และ พระครูสังฆภารพิสิฏฐ์ 55
หมู่บ้านต้นล�าไย อ�าเภอท่าม่วง จังหวัดกาญจนบุรี

�
ั
ี
ี
ี
สอนน้องส่งผลให้เด็กและเยาวชนในชุมชนบ้านต้นลาไยและชุมชนใกล้เคียง มีการเปล่ยนแปลง ดังน้นบ้านพ่สอนน้องในอนาคตก็อาจจะเกิดการเปล่ยนแปลง
ื
้
ี
ั
ื
ี
ึ
มีพฤติกรรมท่สดใสร่าเริง มีน�าใจไมตรีหรือมีความเอ้อเฟื้อเผ่อแผ่มากข้น เช่น ได้เช่นกัน ท่านจึงมุ่งหวังการพัฒนาท่ย่งยืนด้วยการปลูกฝังลักษณะนิสัยและ
ึ
ี
การอาสาเข้ามาช่วยดูแลรักษาความสะอาดบ้านพ่สอนน้อง ซ่งการเปล่ยนแปลง แนวคิดของการรู้จักให้ รู้จักแบ่งปัน และความเป็นรมณีย์ในตัวบุคคล เพราะ
ี
ิ
ทางพฤติกรรมของเด็กยังส่งผลให้ผู้ปกครองและคนในชุมชนมองเห็นคุณค่า เม่อได้ปลูกฝังส่งเหล่าน้ให้เกิดข้นในตัวบุคคลแล้ว ไม่ว่าจะไปอยู่ที่ไหนก ็
ื
ี
ึ
ี
ึ
ื
ของบ้านพ่สอนน้องและเข้ามาร่วมเป็นส่วนหน่งในการขับเคล่อนงานสาธารณะ สามารถสร้างสรรค์ความเอื้อเฟื้อ ความแบ่งปันให้เกิดขึ้นได้ในทุกสถานที่
สงเคราะห์บ้านพี่สอนน้องต่อไป
ี
ี
ื
ี
แม้ว่าปัจจุบันบ้านพ่สอนน้องจะกลายเป็นพ้นท่การเรียนรู้ท่พร้อมเปิด ข้อเสนอแนะ
ี
โอกาสให้บุคคลภายนอกท่มีทักษะความชานาญหรือประสบการณ์เข้ามา จากผลการถอดบทเรียนการขับเคล่อนงานสาธารณะสงเคราะห์บ้าน
�
ื
ั
ิ
ิ
จดกจกรรมค่ายต่าง ๆ แต่ในอนาคตพระครูสงฆภารพสิฏฐ์มีความคาดหวัง พ่สอนน้อง หมู่บ้านต้นลาไย อาเภอท่าม่วง จังหวัดกาญจนบุรี ผู้ศึกษาม ี
ั
ี
�
�
ว่าบ้านพ่สอนน้องจะสามารถผลิตองค์ความรู้หรือหลักสูตรของตนเองโดย ข้อเสนอแนะ 2 ประการ ดังนี้
ี
มุ่งประเด็นที่เกี่ยวข้องกับการบ่มเพาะเรื่องการให้ ความรักความเมตตาและ 1) ในอนาคตการขับเคล่อนงานสาธารณะสงเคราะห์บ้านพ่สอนน้อง
ื
ี
ความปรารถนาดีแก่ผู้อื่น อีกทั้งยังให้ความสนใจที่จะพัฒนาองค์ความรู้หรือ ควรพัฒนาผู้สืบต่อแนวคิดและการดาเนินงานในลกษณะทายาทบ้านพ่สอน
�
ี
ั
ี
ี
ื
หลักสูตรท่มีเน้อหาเก่ยวกับห้องเรียนชีวิตหรือบทเรียนชีวิตตามแนวคิดของ น้อง ที่มีความรู้ความสามารถในการบริหารจัดการ เข้าใจแนวคิด รูปแบบวิธี
ึ
ื
อาจารย์ศิวกานท์ ปทุมสูติ ซ่งเป็นลักษณะร่วมกันสร้างวิถีแห่งการเรียนรู้ ต่นร ู้ การด�าเนินกิจกรรม และมีคุณลักษณะของจิตอาสา
ี
ตระหนักรู้วิถีคิดท่จะไม่ก่อทุกข์หรือให้โทษ โดยพระครูสังฆภารพิสิฏฐ์มีความ 2) แมการขบเคลอนงานสาธารณสงเคราะหบานพสอนนองจะมงเนน
ื
่
้
้
้
ั
์
ุ
่
้
่
ี
คาดหวังว่าการพัฒนาองค์ความรู้หรือหลักสูตรดังกล่าวจะเข้ามาช่วยแก้ การไม่แสวงหารายได้ แต่ในอนาคตเพ่อให้การขับเคล่อนงานสาธารณสงเคราะห์
ื
ื
ปัญหาของสังคม ทาให้สังคมเรียนรู้วิธีการอยู่ร่วมกันบนพ้นฐานของความรัก บ้านพ่สอนน้องดาเนินไปอย่างราบร่นและย่งยืน ควรจัดหาแหล่งเงินทุน
ื
�
ั
ื
�
ี
ี
ี
ความเมตตา นอกจากน้ท่านยังคาดหวังว่าในอนาคตจะมีครูอาจารย์ท่อยู่ สนับสนุนหรือส่งเสริมกิจกรรมประเภทแสวงหารายได้เพ่อนามาเป็นค่าใช้จ่าย
ื
�
ึ
ื
ิ
ประจาถาวรหรืออีกนัยหนงคอมีผลผลตจากรุ่นพท่สามารถเก้อกูลรุ่นน้องได้ ในการท�านุบ�ารุงสถานที่และการด�าเนินการอื่น ๆ
�
่
่
ี
ื
ี
�
ั
ตลอดเวลา ทาให้บ้านพ่สอนน้องเป็นสังคมต้นแบบแห่งการให้ท้งในเชิงของ
ี
ี
ี
ื
พ้นท่และองค์ความรู้อย่างครบวงจรท่สถาบันการศึกษา หน่วยงานหรือองค์กร
ต่าง ๆ สามารถเข้ามาใช้ในการดาเนินกิจกรรมได้ตลอด อย่างไรก็ตามด้วย
�
ี
ิ
ี
ความท่พระครูสังฆภารพิสิฏฐ์มองเห็นสัจธรรมว่าทุกส่งทุกอย่างบนโลกน้อาจ
54 บ้านพี่สอนน้อง ห้องเรียนนอกกะลา พิรญาณ์ แสงปัญญา และ พระครูสังฆภารพิสิฏฐ์ 55
หมู่บ้านต้นล�าไย อ�าเภอท่าม่วง จังหวัดกาญจนบุรี

เอกสารอ้างอิง

�
ี
ั
พระพรหมคุณาภรณ์. (2550). วิถีสู่สันติภาพ. พิมพ์คร้งท่ 3. กรุงเทพมหานคร: บริษัท พิมพ์สวย จากัด
พระไพศาล วิสาโล. (2550). เติมเต็มชีวิตด้วยจิตอาสา. กรุงเทพฯ : เครือข่ายพุทธิกา.
ื
พระไพศาล วิสาโล (2552). “ธรรมเพ่อสุขภาวะบนวิถีความพอเพียง” สืบค้นจาก http://visalo.
org/article/healthDhamperSukapawa.htm [สืบค้นเม่อวันท่ 25 พฤษภาคม 2565]
ี
ื
อ้างอิงรูปภาพ
�
ี
ื
บ้านพ่สอนน้อง ต้นลาไย อ.ท่าม่วง จ.กาญจนบุรี. (2554). “เล่นเพ่อได้ความรู้” สืบค้นจาก
https://www.facebook.com/media/set/?set=a.190315917698945&type=3
[สืบค้นเมื่อ 16 มิถุนายน 2565]
บ้านพี่สอนน้อง ต้นล�าไย อ.ท่าม่วง จ.กาญจนบุรี. (2559). “ป้าย ลายมือ” สืบค้นจาก https://
www.facebook.com/media/set/?set=a.1090304061033455&type=3 [สืบค้น
เมื่อ 16 มิถุนายน 2565]
บ้านพ่สอนน้อง ต้นลาไย อ.ท่าม่วง จ.กาญจนบุรี. (2560). “รวมค่ายธรรมะกับธรรมชาติ”
�
ี
ื
สบค้นจาก https://www.facebook.com/mediaset/?set=a.1590601374337052&-
type=3 [สืบค้นเมื่อ 20 มิถุนายน 2565]
บ้านพี่สอนน้อง ต้นล�าไย อ.ท่าม่วง จ.กาญจนบุรี. (2563). “บ้านพี่สอนน้องช่วงโควิด 2 วันที่
ั
ื
28 ธนวาคม 2563” สบค้นจาก https://www.facebook.com/media/set/?set=
a.3654529824610853&type=3 [สืบค้นเมื่อ 18 มิถุนายน 2565]
บ้านพี่สอนน้อง ต้นล�าไย อ.ท่าม่วง จ.กาญจนบุรี. (2564). “บริษัท แซน เทค เซ็นเตอร์ จ�ากัด
มอบทุนการศึกษาให้กับเด็ก” สืบค้นจาก https://www.facebook.com/media/
set/?set=a.4698475723549586&type=3 [สืบค้นเมื่อ 18 มิถุนายน 2565]

ผู้ให้สมภาษณ์
ั
พระครูสังฆภารพิสิฏฐ์ ผู้ก่อตั้งบ้านพี่สอนน้อง
นางสาวณัฐศรัณย์ อุทัยภาณุมาศ สถาปนิก (จิตอาสาบ้านพี่สอนน้อง)
นางทุเรียน คุรุวิจักษณ์ โยมมารดาพระครูสังฆภารพิสิฏฐ์
(เจ้าของพื้นที่บ้านพี่สอนน้อง)
นายนเรศ เสวิกา วิทยากร/กระบวนกรเพจล้อมวงจิตตปัญญา
(จิตอาสาบ้านพี่สอนน้อง)
นางสาวแสงเดือน ค�าเปียง คุณครูโรงเรียนบ้านตลาดส�ารอง (จิตอาสาบ้านพี่สอนน้อง)



56 บ้านพี่สอนน้อง ห้องเรียนนอกกะลา
หมู่บ้านต้นล�าไย อ�าเภอท่าม่วง จังหวัดกาญจนบุรี