The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.
Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search
Published by buddhistwelfare.th, 2022-09-17 10:16:27

เล่ม 11 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี วัดศรีเมืองมูล











เมนส่งเสริมการท�าความดดงกล่าวข้างต้นน ขนอย่กบความเหมาะ การจัดต้งธนาคารความดีได้
สมและความต้องการของสมาชิกท่จะทาความดี ไม่ได้เป็นการบังคับให้ทุกคน รับการยอมรับจากชาวต�าบลหัวง้



เข้าร่วมในทุกกิจกรรม ทุกอย่างเป็นความสมัครใจและมีจิตอาสาท่ต้องการจะ มมากขึ้นเรื่อย ๆ ว่าเป็นโครงการที่

ท�าความดี ส�าหรับรูปแบบการฝากความดีสมาชิกสามารถฝากความดีได้ท้ง ส่งผลช่วยให้ชาวบ้านมีคุณภาพ


แบบสะสมและแบบตั้งสัจจะ ดังนี้ ชีวิตท่ดีข้น จึงมีสมาชิกจ�านวนไม่

1) การฝากความดีแบบสะสม คือการฝากความดีประเภท น้อยมุ่งม่นท�าความดีในรูปแบบการ





การเสียสละแรงกาย บริจาคทรัพย์ การบริจาคโลหิต (รหัสความดี ต้งสัจจะ ซ่งท�าได้ยากและต้องมีความต้งใจจริงท่จะท�าความดีน้นให้เกิดผล ท ่ ี







008 - 010) หรือการร่วมกจกรรม การรวมประชม การรวมเปนคณะ ผ่านมามีรูปแบบการท�าความดีท่ได้คะแนนสูงสุด คือ “จะต้งม่นท�าความด ี



กรรมการ การร่วมตรวจสอบ ตามเมนความดทธนาคารก�าหนด ด้วยการละเลิกอบายมุขตลอดชีวิต” ซ่งจะได้รับความดีสูงสุดถึง 1,000 ความ





สามารถฝากความดีได้กับเจ้าหน้าท่ท่ให้บริการ ณ ส�านักงานธนาคาร ดี ตัวอย่างเช่น ในกรณีของนายพินิจ ใจยา ชาวต�าบลหัวง้ม เป็นคนหนึ่งที่



ความดี หรือหน่วยบริการเคล่อนท่ของธนาคาร หากเป็นกรณีไม่ม ี กล่าวปฏิญาณตนต่อพระครูสุจิณกัลยาณธรรม ว่าจะต้งม่นท�าความดีด้วยการ



หน่วยรับฝาก สมาชิกสามารถเขียนใบน�าฝากและให้ผู้น�าชุมชน ละเลิกอบายมุขตลอดชีวิต แม้จะเป็นคะเเนนท่สูงมากเม่อเทียบกับการ

ท�าความดีด้วยรูปแบบอ่น ๆ แต่ความมุ่งหวังสูงสุดของพินิจกลับไม่ใช่เเค่
พระสงฆ์ หรือหัวหน้าส่วนราชการรับรองการท�าความดี แล้วน�าใบ คะแนนหรือส่งของ เพราะประโยน์สูงสุดท่ได้รับคือเเรงจูงใจท่ท�าให้เขา



ฝากดังกล่าวพร้อมสมุดธนาคารมาลงค่าความดีกับเจ้าหน้าท ี ่ เอาชนะใจตนเองจนหลุดพ้นจากอบายมุขได้ (ข่าวไทยพีบีเอส, 2556)
ณ ส�านักงานธนาคารความดี ในขณะท่การถอนความดีอาจด�าเนินการด้วย 2 เหตุผล คือ เน่องจาก



2) การฝากความดีแบบต้งสัจจะ คือการฝากความด ี ไม่สามารถท�าความดีได้ตามท่ฝากความดีหรือต้งใจท�าความดีไว้ และการถอน



ประเภทการละเว้นจากการละเมิดศีล 5 และการเลิกข้องเก่ยวกับ ความดีเพ่อแลกกับส่งของ โดยส่งของแต่ละอย่างจะมีมูลค่าของความดีก�ากับ




อบายมุข (รหัสความดี 007 - 009) สมาชิกต้องฝากโดยการต้งสัจจะ หากต้องการส่งใดก็จะต้องมีความดีเพียงพอกับส่งของช้นน้น ตามคติพจน์




อธิษฐาน โดยต้องเขียนใบฝากความดีและปฏิญาณตนต่อหน้าพระ ของธนาคารความดีที่ว่า “ท�าความดีสร้างค่าความเป็นคน ยามขัดสนเราให้
รัตนตรัย เพ่อต้งม่นท�าความดีตามท่น�าฝาก และน�าใบฝากความด ี ถอนเป็นส่งของ” (ไทยรัฐออนไลน์, 2553) อย่างไรก็ตามการถอนความด ี





พร้อมสมุดธนาคารยื่นให้เจ้าหน้าที่บันทึกความดี (การให้ค่าความดี สมาชกจะตองแสดงความประสงคและความจาเปนในการถอนความดพรอม







เป็นไปตามข้อก�าหนดการท�าความดีของธนาคาร) (องค์การบริหาร ระบุส่งของท่ต้องการ คณะกรรมการธนาคารความดีจะพิจารณาความจ�าเป็น


ส่วนต�าบลหัวง้ม, 2560: 10) และความเหมาะสมว่าสมาชิกขาดแคลนหรือมีความเดือดร้อนจริง และ
จัดการเบิกสิ่งของให้ตามที่ต้องการ ดังนี้
48 โรงเรียนผูŒสูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 49
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม

ตารางที่ 3 เมนูสิ่งของที่มีความประสงค์แลก ธนาคารความดีต�าบลหัวง้ม
เลขสมาชิก ...................... ชื่อ ............................................ หมู่ที่ ........


ล�าดับ รายการ จ�านวน แต้มความดี มีความประสงค์

1 น�้ามันพืช 1 300
2 น�้าปลา 1 300
3 ซอสปรุงรส/ซีอิ๊ว 1 300

4 ข้าวสาร 1 300 ส�าหรับส่งของท่ธนาคารความด ี


5 ผ้าปิดจมูก 1 300
จัดให้สมาชิกแลกน้นได้มาจากการ

6 เจลล้างมือ 1 300



รับบริจาคท่วไป และส่งของท่พระสงฆ์
7 ร่ม 1 300
ในวัดศรีเมืองมูลได้จากการรับสังฆทาน
8 ผ้าห่มผืนเล็ก/ผ้าขนหนู 1 300 ซ่งเกินความจ�าเป็นใช้ประโยชน์ในวัด หรือหากมีส่งของท่สมาชิกมีความ



9 กะปิ 1 200
จ�าเป็นหรือต้องการใช้จริง คณะกรรมการจะพิจารณาความเหมาะสม เพ่อ

10 ออมสินรูปธนบัตร/ตุกตา 1 200







ดาเนนการจดซอโดยใช้เงนจากกองทนธนาคารความดีตาบลหวง้ม เชน พดลม




11 ปลากระปอง 1 100


12 วุ้นเส้น 1 100 ผ้าห่ม เป็นต้น ท้งน้การถอนความดีในช่วงแรกมีข้อก�าหนดว่าสมาชิกท ่ ี
13 นมกล่อง 1 50 ต้องการถอนความดีต้องมีความดีสะสมอย่างน้อย 250 ความดี จึงจะถอน
14 มาม่า 1 25 ความดีได้ แต่ต้องเหลือคะแนนความดีไว้ในบัญชีอย่างน้อย 100 ความด ี
15 สบู่ 1 50 เพื่อน�าเข้ากองทุนความดีช่วยเหลือสมาชิกในยามจ�าเป็น โดยในช่วงแรกนั้น



16 แปรงสีฟัน + ยาสีฟัน 1 100 การถอนความดีจะถอนได้เฉพาะในวันศุกร์ท้งท่ส�านักงานใหญ่ท่ท�าการ อบต.
17 แชมพู 1 100 หัวง้ม หรือที่สาขาของหมู่บ้าน แต่ในปัจจุบันการถอนความดีสมาชิกจะต้อง
18 ผงซักผ้า 1 100 มีความดีไม่น้อยกว่า 3,000 ความดี สามารถถอนได้ท่ส�านักงานธนาคารความ

19 น�้ายาล้างจาน 1 100 ดีทุกวันศุกร์ที่ 3 ของเดือน กล่าวคือจะสามารถเบิกถอนความดีได้เดือนละ
20 แป้งฝุ่น 1 100
ครั้ง ๆ ละไม่เกิน 300 ความดี โดยทุกวันที่ 20 ของเดือนจะท�าการปรับปรุง
ที่มา : ธนาคารความดี องค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม อ�าเภอพาน จังหวัดเชียงราย ข้อมูลความดีของสมาชิกทุกคน
50 โรงเรียนผูŒสูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 51
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม

ตารางที่ 3 เมนูสิ่งของที่มีความประสงค์แลก ธนาคารความดีต�าบลหัวง้ม
เลขสมาชิก ...................... ชื่อ ............................................ หมู่ที่ ........


ล�าดับ รายการ จ�านวน แต้มความดี มีความประสงค์

1 น�้ามันพืช 1 300
2 น�้าปลา 1 300
3 ซอสปรุงรส/ซีอิ๊ว 1 300

4 ข้าวสาร 1 300 ส�าหรับส่งของท่ธนาคารความด ี


5 ผ้าปิดจมูก 1 300
จัดให้สมาชิกแลกน้นได้มาจากการ

6 เจลล้างมือ 1 300



รับบริจาคท่วไป และส่งของท่พระสงฆ์
7 ร่ม 1 300
ในวัดศรีเมืองมูลได้จากการรับสังฆทาน
8 ผ้าห่มผืนเล็ก/ผ้าขนหนู 1 300 ซ่งเกินความจ�าเป็นใช้ประโยชน์ในวัด หรือหากมีส่งของท่สมาชิกมีความ



9 กะปิ 1 200
จ�าเป็นหรือต้องการใช้จริง คณะกรรมการจะพิจารณาความเหมาะสม เพ่อ

10 ออมสินรูปธนบัตร/ตุกตา 1 200







ดาเนนการจดซอโดยใช้เงนจากกองทนธนาคารความดีตาบลหวง้ม เชน พดลม




11 ปลากระปอง 1 100


12 วุ้นเส้น 1 100 ผ้าห่ม เป็นต้น ท้งน้การถอนความดีในช่วงแรกมีข้อก�าหนดว่าสมาชิกท ่ ี
13 นมกล่อง 1 50 ต้องการถอนความดีต้องมีความดีสะสมอย่างน้อย 250 ความดี จึงจะถอน
14 มาม่า 1 25 ความดีได้ แต่ต้องเหลือคะแนนความดีไว้ในบัญชีอย่างน้อย 100 ความด ี
15 สบู่ 1 50 เพื่อน�าเข้ากองทุนความดีช่วยเหลือสมาชิกในยามจ�าเป็น โดยในช่วงแรกนั้น



16 แปรงสีฟัน + ยาสีฟัน 1 100 การถอนความดีจะถอนได้เฉพาะในวันศุกร์ท้งท่ส�านักงานใหญ่ท่ท�าการ อบต.
17 แชมพู 1 100 หัวง้ม หรือที่สาขาของหมู่บ้าน แต่ในปัจจุบันการถอนความดีสมาชิกจะต้อง
18 ผงซักผ้า 1 100 มีความดีไม่น้อยกว่า 3,000 ความดี สามารถถอนได้ท่ส�านักงานธนาคารความ

19 น�้ายาล้างจาน 1 100 ดีทุกวันศุกร์ที่ 3 ของเดือน กล่าวคือจะสามารถเบิกถอนความดีได้เดือนละ
20 แป้งฝุ่น 1 100
ครั้ง ๆ ละไม่เกิน 300 ความดี โดยทุกวันที่ 20 ของเดือนจะท�าการปรับปรุง
ที่มา : ธนาคารความดี องค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม อ�าเภอพาน จังหวัดเชียงราย ข้อมูลความดีของสมาชิกทุกคน
50 โรงเรียนผูŒสูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 51
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม


จากภาพรวมหลักการบริหารจัดการธนาคารความดีตาบลหัวง้ม รูปแบบการขับเคล่อนกิจกรรมเหล่าน้มีเป้าหมายหลัก คือการใช้หลัก






กล่าวได้ว่าเป็นการดาเนินงานท่เน้นเชิงบูรณาการแนวทางการเผยแผ่ ธรรมทางพระพุทธศาสนาควบคู่กับการพัฒนาสังคม เพ่อให้ชาวบ้านยึดม่น

พระพุทธศาสนา การพัฒนาสังคม การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติส่งแวดล้อม ในการทาความดี มีการช่วยเหลือและสร้างความผูกพันด้วยกิจกรรมการ







การจดสวัสดิการชมชน การสงเคราะห์ชมชน และการปฏบัตตามหลก พัฒนา มีการสื่อสารเพื่อให้ชาวบ้านเข้าถึงวิถีการปฏิบัติธรรมจากการด�าเนิน
วัฒนธรรมท้องถิ่น โดยมีจุดมุ่งหมายที่รูปแบบการขับเคลื่อนกิจกรรม ดังนี้ ชีวิตและการมีส่วนร่วมพัฒนาชุมชน โดยค�านึงถึงความเข้มแข็งและยั่งยืนใน


1) การนาเสนอแนวทางและรูปแบบการพัฒนาสังคมตามหลัก การพัฒนาชุมชนในตาบลหัวง้ม รวมถึงเข้าใจว่าการนาความดีมาแลกเป็น



พุทธธรรม ส่งของน้นไม่ใช่เป้าหมายหลักของการขับเคล่อนธนาคารความดี แต่โดย

2) การน�าหลักพุทธธรรมมาประยุกต์ใช้ในการจัดการทรัพยากร เน้อแท้แล้วธนาคารความดียึดหลักการปลูกฝังให้ทุกคนใช้คุณธรรมหรือ

ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ความดีเป็นกลไกในการด�าเนินชีวิตร่วมกัน การน�าความดีมาแลกเป็นสิ่งของ
3) การส่งเสริมการสร้างความดีที่เป็นรูปธรรม และเป็นแบบอย่าง นั้นเป็นเพียงกระบวนการสอนให้สมาชิกได้เห็นคุณค่าของการท�าความดี ซึ่ง


ที่ดีในการพัฒนาตนเองและสังคม ธนาคารความดีเปิดโอกาสให้คนท่เดือดร้อนมีพ้นท่ในการจัดการปัญหาด้วย

4) การพัฒนาและฟื้นฟูวัฒนธรรมประเพณี เพ่อให้ชุมชนมีความ ตนเอง โดยใช้ความดีของตนเองเป็นทางออก เม่อเดือดร้อนหรือขาดแคลน






เข้มแข็งและยั่งยืน ในปัจจัยการดารงชีวิตก็สามารถนาความดีมาแลกเปล่ยนเป็นส่งของใช้เพ่อ



5) การจัดสวัสดิการชุมชน เช่น เย่ยมเยียนผู้สูงอายุและผู้ป่วย บรรเทาความเดือดร้อนในเบ้องต้น ในระยะแรกน้นมีสมาชิกนาความดีมาแลก




ติดบ้านติดเตียง ดูแลผู้ด้อยโอกาสในสังคม ส่งของจานวนมาก จึงเกิดประเด็นคาถามว่าถ้าหากไม่มีของให้แลก ชาวบ้าน




6) การจัดการศึกษาทางเลือกแก่ผู้ด้อยโอกาสทางการศึกษา จะยังคงยินดีทาความดีและสะสมความดีอีกหรือไม่ คาตอบคือการทาความ
7) การส่งเสริมและพัฒนาเยาวชน ผู้สูงอายุ และกลุ่มคนเปราะบาง ดีไม่ลดลงเลย เพราะเมื่อผ่านไประยะหนึ่งชาวบ้านเกิดความรู้ความเข้าใจใน

8) การส่อสาร เผยแผ่ศาสนธรรม และการประยุกต์พิธีกรรมทาง ปรัชญาการเป็นสมาชิกของธนาคารความดี สถิติการแลกสิ่งของก็ลดน้อยลง

ศาสนา ให้สอดคล้องกับยุคสมัย อย่างเห็นได้ชัด สมาชิกส่วนมากมีความสุขกับการเก็บความดีไว้ช่นชมในสมุด




9) การจัดการด้านศิลปวัฒนธรรม ภูมิปัญญาท้องถ่น วิถีชีวิต ฝากและในจิตใจของตนเองมากกว่านามาแลกเปล่ยนเป็นส่งของ เหตุผลท ี ่
และความเป็นอยู่ของชาวต�าบลหัวง้ม สมาชิกทาความดีแล้วไม่ยอมถอน แข่งขันกันทาความดีและสะสมความด ี




10) การพัฒนาศักยภาพพระสงฆ์และเครือข่ายทางสังคม เพ่อพัฒนา เพราะเหนว่าการร่วมทาความดเป็นความสขทแท้จรง (องค์การบรหารส่วน
















คุณภาพชีวิตของประชาชน ตาบลหวง้ม, 2560: 11) ปัจจบนสมาชกร้คณค่าของการทาความดโดย
52 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 53
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม


จากภาพรวมหลักการบริหารจัดการธนาคารความดีตาบลหัวง้ม รูปแบบการขับเคล่อนกิจกรรมเหล่าน้มีเป้าหมายหลัก คือการใช้หลัก






กล่าวได้ว่าเป็นการดาเนินงานท่เน้นเชิงบูรณาการแนวทางการเผยแผ่ ธรรมทางพระพุทธศาสนาควบคู่กับการพัฒนาสังคม เพ่อให้ชาวบ้านยึดม่น

พระพุทธศาสนา การพัฒนาสังคม การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติส่งแวดล้อม ในการทาความดี มีการช่วยเหลือและสร้างความผูกพันด้วยกิจกรรมการ







การจดสวัสดิการชมชน การสงเคราะห์ชมชน และการปฏบัตตามหลก พัฒนา มีการสื่อสารเพื่อให้ชาวบ้านเข้าถึงวิถีการปฏิบัติธรรมจากการด�าเนิน
วัฒนธรรมท้องถิ่น โดยมีจุดมุ่งหมายที่รูปแบบการขับเคลื่อนกิจกรรม ดังนี้ ชีวิตและการมีส่วนร่วมพัฒนาชุมชน โดยค�านึงถึงความเข้มแข็งและยั่งยืนใน


1) การนาเสนอแนวทางและรูปแบบการพัฒนาสังคมตามหลัก การพัฒนาชุมชนในตาบลหัวง้ม รวมถึงเข้าใจว่าการนาความดีมาแลกเป็น



พุทธธรรม ส่งของน้นไม่ใช่เป้าหมายหลักของการขับเคล่อนธนาคารความดี แต่โดย

2) การน�าหลักพุทธธรรมมาประยุกต์ใช้ในการจัดการทรัพยากร เน้อแท้แล้วธนาคารความดียึดหลักการปลูกฝังให้ทุกคนใช้คุณธรรมหรือ

ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ความดีเป็นกลไกในการด�าเนินชีวิตร่วมกัน การน�าความดีมาแลกเป็นสิ่งของ
3) การส่งเสริมการสร้างความดีที่เป็นรูปธรรม และเป็นแบบอย่าง นั้นเป็นเพียงกระบวนการสอนให้สมาชิกได้เห็นคุณค่าของการท�าความดี ซึ่ง


ที่ดีในการพัฒนาตนเองและสังคม ธนาคารความดีเปิดโอกาสให้คนท่เดือดร้อนมีพ้นท่ในการจัดการปัญหาด้วย

4) การพัฒนาและฟื้นฟูวัฒนธรรมประเพณี เพ่อให้ชุมชนมีความ ตนเอง โดยใช้ความดีของตนเองเป็นทางออก เม่อเดือดร้อนหรือขาดแคลน






เข้มแข็งและยั่งยืน ในปัจจัยการดารงชีวิตก็สามารถนาความดีมาแลกเปล่ยนเป็นส่งของใช้เพ่อ



5) การจัดสวัสดิการชุมชน เช่น เย่ยมเยียนผู้สูงอายุและผู้ป่วย บรรเทาความเดือดร้อนในเบ้องต้น ในระยะแรกน้นมีสมาชิกนาความดีมาแลก




ติดบ้านติดเตียง ดูแลผู้ด้อยโอกาสในสังคม ส่งของจานวนมาก จึงเกิดประเด็นคาถามว่าถ้าหากไม่มีของให้แลก ชาวบ้าน




6) การจัดการศึกษาทางเลือกแก่ผู้ด้อยโอกาสทางการศึกษา จะยังคงยินดีทาความดีและสะสมความดีอีกหรือไม่ คาตอบคือการทาความ
7) การส่งเสริมและพัฒนาเยาวชน ผู้สูงอายุ และกลุ่มคนเปราะบาง ดีไม่ลดลงเลย เพราะเมื่อผ่านไประยะหนึ่งชาวบ้านเกิดความรู้ความเข้าใจใน

8) การส่อสาร เผยแผ่ศาสนธรรม และการประยุกต์พิธีกรรมทาง ปรัชญาการเป็นสมาชิกของธนาคารความดี สถิติการแลกสิ่งของก็ลดน้อยลง

ศาสนา ให้สอดคล้องกับยุคสมัย อย่างเห็นได้ชัด สมาชิกส่วนมากมีความสุขกับการเก็บความดีไว้ช่นชมในสมุด




9) การจัดการด้านศิลปวัฒนธรรม ภูมิปัญญาท้องถ่น วิถีชีวิต ฝากและในจิตใจของตนเองมากกว่านามาแลกเปล่ยนเป็นส่งของ เหตุผลท ี ่
และความเป็นอยู่ของชาวต�าบลหัวง้ม สมาชิกทาความดีแล้วไม่ยอมถอน แข่งขันกันทาความดีและสะสมความด ี




10) การพัฒนาศักยภาพพระสงฆ์และเครือข่ายทางสังคม เพ่อพัฒนา เพราะเหนว่าการร่วมทาความดเป็นความสขทแท้จรง (องค์การบรหารส่วน
















คุณภาพชีวิตของประชาชน ตาบลหวง้ม, 2560: 11) ปัจจบนสมาชกร้คณค่าของการทาความดโดย
52 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 53
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม


ไม่สนใจมูลค่าหรือผลประโยชน์จากการทาความดี อันเป็นภาพสะท้อนถึง ในปัจจุบันการด�าเนินงานธนาคารความดีส่งผลให้ชาวตาบลหัวง้ม



ความสาเร็จของการดาเนินงานขับเคลื่อนธนาคารความดี รวมถึงธนาคาร มีคุณภาพชีวิตที่ดี และมีจิตสาธารณะมากขึ้น เห็นได้จากกิจกรรมต่าง ๆ ที่








ความดียังได้สร้างแนวทางท่จะขับเคล่อนธนาคารความดีให้เกิดความต่อเน่อง เกดข้นภายในชุมชนทมีชาวบ้านมาร่วมด้วยทกคร้ง โดยมีธนาคารความด ี










และยงยน ดวยการกาหนดกลไกการสมตรวจ เพอกระตนใหชาวบานรวมกน ต�าบลหัวง้มเป็นศูนย์กลางการขับเคลื่อนกิจกรรมส�าหรับชาวบ้านและชุมชน






ท�าความดีอย่างต่อเนื่อง รวมถึงเป็นศูนย์เรียนรู้ท่มีคนมาศึกษาดูงานและนากลับไปปรับใช้ในชุมชน





ของตนเองได้ (ข่าวไทยพีบเอส, 2556) ดงนนจึงกล่าวได้ว่าธนาคารความด ี

กับการพัฒนาชุมชนเป็นกระบวนการท่ขับเคล่อนการทาความดีไปพร้อม ๆ



ความส�าเร็จของธนาคารความดี กับโครงการหรือกิจกรรมท่ถูกบูรณาการแบบมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วน



ในช่วงแรกการขับเคล่อนธนาคารความดีมีอุปสรรคสาคัญในเร่อง ภายในตาบลหัวง้ม ซ่งโครงการ/กิจกรรมเหล่าน้นล้วนมีวัตถุประสงค์หลักท ่ ี





ความรู้ความเข้าใจและการยอมรับของชาวบ้านในตาบลหัวง้ม จึงยังคงมีชาว มุ่ง “พัฒนาคน” ให้เป็นคนเก่ง คนดี และมีความสุข
บ้านให้ความสนใจและเข้าร่วมเป็นสมาชิกจานวนน้อย ด้วยเหตุน้พระครูสุจิณ ธนาคารความดีจะคอยปลูกจิตสานึกในใจของทุกคนท่มีส่วนร่วมใน




กัลยาณธรรม และนายก อบต. หัวง้ม กับคณะท�างาน จึงคิดหามาตรการใน กิจกรรมว่ากาลังทาดีเพ่อตนเอง ครอบครัว และสังคมรอบข้าง ธนาคารความ









การประชาสมพนธ์ข้อมลข่าวสารเกยวกบธนาคารความดเพอให้ชาวบ้านได้ ดีจึงเปรียบเป็นร่มใหญ่ของกิจกรรมการพัฒนาในชุมชน ท่เกิดข้นจากความ





รับรู้และมีความเข้าใจอย่างท่วถึง และยินดีสมัครเข้ามาร่วมเป็นสมาชิกของ ร่วมมือร่วมใจของผู้คนและของหน่วยงานราชการหรือกลุ่ม/องค์กรท่เก่ยวข้อง




ธนาคารความดี โดยช่องทางประชาสัมพันธ์ ได้แก่ วิทยุชุมชน เสียงตามสาย เพ่อการปรับเปล่ยนพฤติกรรมท่ต้องเร่มจากจิตสานึกท่ดี ตัวอย่างเช่น การ










หรือหอกระจายข่าวในหมู่บ้าน การทาป้ายประชาสัมพันธ์ การทาเอกสาร ทาดีเพ่อการมีสุขภาพดีตามเมนู “คนดี คิดดี ทาดี สุขภาพดี” โดยการนา









เผยแพร่ การรบสมาชกเคลอนท การฝาก-ถอนความดเคลอนทในแต่ละ ความดีท่เก่ยวข้องกับสุขภาพของตนเองมาฝากกับธนาคาร โดยการเสนอ





หมู่บ้าน รวมถึงการทาเพลงธนาคารความดีออกมาเผยแพร่ด้วย (องค์การ ให้เลือกทาดีเพ่อตนเอง ตัวอย่างเช่น เมนูคนดีไม่มีพุง ลดพุง 1 น้วรับ 50





บริหารส่วนตาบลหัวง้ม, 2560: 9) แม้จะมีอุปสรรคอยู่บ้างในปีแรกเน่องจาก ความดี เป็นต้น (ไทยรัฐออนไลน์, 2553)




ผลการดาเนินงานยังไม่เห็นเป็นรูปธรรมเท่าท่ควรนัก จากปีเเรกท่มีสมาชิก หลังจากขับเคล่อนกิจกรรมมาระยะเวลาประมาณ 2 ปี ธนาคารความ

ไม่ถึง 100 คน เเต่เม่อสมาชิกบางส่วนเร่มสะสมความดีจนสามารถนาคะเเนน ดีต�าบลหัวง้มก็เริ่มเป็นที่รู้จักจากคนนอกต�าบลหัวง้ม และได้รางวัลมากมาย




ไปเเลกข้าวของเครื่องใช้ได้ จ�านวนสมาชิกก็เริ่มมีมากขึ้นเรื่อย ๆ ปัจจุบันมี ท้งระดับท้องถ่นและระดับชาติ เช่น รางวัลองค์กรปกครองส่วนท้องถ่นท่ม ี




จ�านวนสมาชิกมากกว่า 2,200 คน การบริหารจัดการท่ด ประจาปี 2552, รางวัลนวตกรรมและบริการสาธารณะ



54 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 55
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม


ไม่สนใจมูลค่าหรือผลประโยชน์จากการทาความดี อันเป็นภาพสะท้อนถึง ในปัจจุบันการด�าเนินงานธนาคารความดีส่งผลให้ชาวตาบลหัวง้ม



ความสาเร็จของการดาเนินงานขับเคลื่อนธนาคารความดี รวมถึงธนาคาร มีคุณภาพชีวิตที่ดี และมีจิตสาธารณะมากขึ้น เห็นได้จากกิจกรรมต่าง ๆ ที่








ความดียังได้สร้างแนวทางท่จะขับเคล่อนธนาคารความดีให้เกิดความต่อเน่อง เกดข้นภายในชุมชนทมีชาวบ้านมาร่วมด้วยทกคร้ง โดยมีธนาคารความด ี










และยงยน ดวยการกาหนดกลไกการสมตรวจ เพอกระตนใหชาวบานรวมกน ต�าบลหัวง้มเป็นศูนย์กลางการขับเคลื่อนกิจกรรมส�าหรับชาวบ้านและชุมชน






ท�าความดีอย่างต่อเนื่อง รวมถึงเป็นศูนย์เรียนรู้ท่มีคนมาศึกษาดูงานและนากลับไปปรับใช้ในชุมชน





ของตนเองได้ (ข่าวไทยพีบเอส, 2556) ดงนนจึงกล่าวได้ว่าธนาคารความด ี

กับการพัฒนาชุมชนเป็นกระบวนการท่ขับเคล่อนการทาความดีไปพร้อม ๆ



ความส�าเร็จของธนาคารความดี กับโครงการหรือกิจกรรมท่ถูกบูรณาการแบบมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วน



ในช่วงแรกการขับเคล่อนธนาคารความดีมีอุปสรรคสาคัญในเร่อง ภายในตาบลหัวง้ม ซ่งโครงการ/กิจกรรมเหล่าน้นล้วนมีวัตถุประสงค์หลักท ่ ี





ความรู้ความเข้าใจและการยอมรับของชาวบ้านในตาบลหัวง้ม จึงยังคงมีชาว มุ่ง “พัฒนาคน” ให้เป็นคนเก่ง คนดี และมีความสุข
บ้านให้ความสนใจและเข้าร่วมเป็นสมาชิกจานวนน้อย ด้วยเหตุน้พระครูสุจิณ ธนาคารความดีจะคอยปลูกจิตสานึกในใจของทุกคนท่มีส่วนร่วมใน




กัลยาณธรรม และนายก อบต. หัวง้ม กับคณะท�างาน จึงคิดหามาตรการใน กิจกรรมว่ากาลังทาดีเพ่อตนเอง ครอบครัว และสังคมรอบข้าง ธนาคารความ









การประชาสมพนธ์ข้อมลข่าวสารเกยวกบธนาคารความดเพอให้ชาวบ้านได้ ดีจึงเปรียบเป็นร่มใหญ่ของกิจกรรมการพัฒนาในชุมชน ท่เกิดข้นจากความ





รับรู้และมีความเข้าใจอย่างท่วถึง และยินดีสมัครเข้ามาร่วมเป็นสมาชิกของ ร่วมมือร่วมใจของผู้คนและของหน่วยงานราชการหรือกลุ่ม/องค์กรท่เก่ยวข้อง




ธนาคารความดี โดยช่องทางประชาสัมพันธ์ ได้แก่ วิทยุชุมชน เสียงตามสาย เพ่อการปรับเปล่ยนพฤติกรรมท่ต้องเร่มจากจิตสานึกท่ดี ตัวอย่างเช่น การ










หรือหอกระจายข่าวในหมู่บ้าน การทาป้ายประชาสัมพันธ์ การทาเอกสาร ทาดีเพ่อการมีสุขภาพดีตามเมนู “คนดี คิดดี ทาดี สุขภาพดี” โดยการนา









เผยแพร่ การรบสมาชกเคลอนท การฝาก-ถอนความดเคลอนทในแต่ละ ความดีท่เก่ยวข้องกับสุขภาพของตนเองมาฝากกับธนาคาร โดยการเสนอ





หมู่บ้าน รวมถึงการทาเพลงธนาคารความดีออกมาเผยแพร่ด้วย (องค์การ ให้เลือกทาดีเพ่อตนเอง ตัวอย่างเช่น เมนูคนดีไม่มีพุง ลดพุง 1 น้วรับ 50





บริหารส่วนตาบลหัวง้ม, 2560: 9) แม้จะมีอุปสรรคอยู่บ้างในปีแรกเน่องจาก ความดี เป็นต้น (ไทยรัฐออนไลน์, 2553)




ผลการดาเนินงานยังไม่เห็นเป็นรูปธรรมเท่าท่ควรนัก จากปีเเรกท่มีสมาชิก หลังจากขับเคล่อนกิจกรรมมาระยะเวลาประมาณ 2 ปี ธนาคารความ

ไม่ถึง 100 คน เเต่เม่อสมาชิกบางส่วนเร่มสะสมความดีจนสามารถนาคะเเนน ดีต�าบลหัวง้มก็เริ่มเป็นที่รู้จักจากคนนอกต�าบลหัวง้ม และได้รางวัลมากมาย




ไปเเลกข้าวของเครื่องใช้ได้ จ�านวนสมาชิกก็เริ่มมีมากขึ้นเรื่อย ๆ ปัจจุบันมี ท้งระดับท้องถ่นและระดับชาติ เช่น รางวัลองค์กรปกครองส่วนท้องถ่นท่ม ี




จ�านวนสมาชิกมากกว่า 2,200 คน การบริหารจัดการท่ด ประจาปี 2552, รางวัลนวตกรรมและบริการสาธารณะ



54 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 55
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม





ท้องถิ่นดีเด่น ประจ�าปี 2553 เป็นต้น ทั้งนี้ปัจจัยที่ส่งผลต่อความส�าเร็จของ 5) ผ้นาเป็นแบบอย่างทด โดยเฉพาะด้านความโปร่งใส

ธนาคารความดีต�าบลหัวง้ม ประกอบด้วย ความรับผิดชอบ ไม่มีผลประโยชน์ทับซ้อน ยอมรับฟังความคิดเห็น



1) ความเชอของคณะกรรมการทวาสมาชกทกคนมความ ของทุกภาคส่วนท่เก่ยวข้อง และมีการสร้างเวทีแลกเปล่ยนความคิด









ดีอยู่ในจิตใจ และอยากจะทาความดีด้วยกันทุกคน เพียงแต่ขาดพ้นท ่ ี เห็น โดย อบต. หัวง้มได้จัดเวทีประชาคมตาบลทุกวันท 7 ของเดือน









ในการแสดงออก ธนาคารความดีเกิดขนมาเพ่อให้สมาชิกของ 6) ประชาชนในตาบลหัวง้มก้าวข้ามเรองความเป็น





ธนาคารได้เห็นอย่างชัดเจนว่าความดีนั้นมีอยู่จริง และการท�าความ ส่วนตว ดงจะเหนได้จากการทตาบลหวง้มได้รบรางวลจากการ





ดีต้องได้รับผลดีเป็นการตอบสนอง ด�าเนินงานนวัตกรรมธนาคารความดีมาจ�านวน 3 ล้านบาท ผู้น�ามี



2) ความเข้มแข็งและความต้งใจของคณะกรรมการและ แนวคิดว่าจะทาอย่างไรกับเงินก้อนน้ แล้วขอมติจากท่ประชุมว่า

ภาคีเครือข่ายของธนาคารความดีไม่ได้มองประโยชน์ขององค์กร แต่ (1) เงิน 3 ล้านบาทจะเฉลี่ยให้กับทุกหมู่บ้าน หรือ (2) ซื้อที่ดินไว้




มองถึงผลประโยชน์ท่จะเกิดข้นแก่ส่วนรวม จึงเข้ามาร่วมกันทางาน เป็นของหมู่บ้าน ปรากฏว่าทุกคนในท่ประชุมยกมือให้ซ้อท่ดินกัน


ด้วยใจและจิตอาสา ทุกฝ่ายไม่ได้ทาเพ่อหวังรางวัลหรือผลประโยชน์ ท้งหมด ซ่งแสดงถึงความสามัคคี มีความต้องการให้ผลประโยชน์




ส่วนตน แต่ร่วมกันท�างานเพื่อประโยชน์สาธารณะของต�าบลหัวง้ม ตกแก่ชาวบ้านทั้งต�าบลอย่างแท้จริง

3) บริบทของชุมชนและทุนทางสังคมของตาบลหัวง้ม 7) คณะสงฆ์ตาบลหัวง้ม ซ่งมีพระครูสุจิณกัลยาณธรรม






ถือว่ามีความสาคัญท่สุด การให้ความช่วยเหลือแบบเครือญาติยังม ี มาร่วมเป็นประธานกรรมการอานวยการของธนาคารความดี ซ่งเป็น
ให้เห็นค่อนข้างมาก มีความสามัคคีอยู่ร่วมกันอย่างสงบสุข ไม่ เสมือนแม่เหล็กดึงดูดให้คนส่วนใหญ่มาร่วมเป็นสมาชิกและมาร่วม









ทะเลาะเบาะแว้งกนระหว่างท้องถนกบผ้นาชมชน จงทาให้การขบ กันขับเคล่อนกิจกรรม รวมถึงดึงดูดให้คนภายนอกเข้ามาศึกษาดูงาน


เคลื่อนธนาคารความดีขับเคลื่อนได้ง่ายและประสบผลส�าเร็จ และมาร่วมสนับสนุนช่วยเหลือกิจกรรมของธนาคารความด ี
4) การบริหารจัดการท่ดีและเป็นระบบ ท้งในรูปแบบของ (องค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม, 2560: 13)


กิจกรรม การประชาสัมพันธ์ การดึงประชาชนจากทุกภาคส่วนใน




ตาบลหัวง้มให้เข้ามาร่วมกันทางาน ทาให้การขับเคล่อนกิจกรรมเป็น

ไปได้ง่าย ไม่ติดขัด เพราะเป็นการขับเคล่อนธนาคารความดีท่มุ่งเน้น

ให้เกิดขึ้นทั่วต�าบลตั้งแต่แรก
56 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 57
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม





ท้องถิ่นดีเด่น ประจ�าปี 2553 เป็นต้น ทั้งนี้ปัจจัยที่ส่งผลต่อความส�าเร็จของ 5) ผ้นาเป็นแบบอย่างทด โดยเฉพาะด้านความโปร่งใส

ธนาคารความดีต�าบลหัวง้ม ประกอบด้วย ความรับผิดชอบ ไม่มีผลประโยชน์ทับซ้อน ยอมรับฟังความคิดเห็น



1) ความเชอของคณะกรรมการทวาสมาชกทกคนมความ ของทุกภาคส่วนท่เก่ยวข้อง และมีการสร้างเวทีแลกเปล่ยนความคิด









ดีอยู่ในจิตใจ และอยากจะทาความดีด้วยกันทุกคน เพียงแต่ขาดพ้นท ่ ี เห็น โดย อบต. หัวง้มได้จัดเวทีประชาคมตาบลทุกวันท 7 ของเดือน









ในการแสดงออก ธนาคารความดีเกิดขนมาเพ่อให้สมาชิกของ 6) ประชาชนในตาบลหัวง้มก้าวข้ามเรองความเป็น





ธนาคารได้เห็นอย่างชัดเจนว่าความดีนั้นมีอยู่จริง และการท�าความ ส่วนตว ดงจะเหนได้จากการทตาบลหวง้มได้รบรางวลจากการ





ดีต้องได้รับผลดีเป็นการตอบสนอง ด�าเนินงานนวัตกรรมธนาคารความดีมาจ�านวน 3 ล้านบาท ผู้น�ามี



2) ความเข้มแข็งและความต้งใจของคณะกรรมการและ แนวคิดว่าจะทาอย่างไรกับเงินก้อนน้ แล้วขอมติจากท่ประชุมว่า

ภาคีเครือข่ายของธนาคารความดีไม่ได้มองประโยชน์ขององค์กร แต่ (1) เงิน 3 ล้านบาทจะเฉลี่ยให้กับทุกหมู่บ้าน หรือ (2) ซื้อที่ดินไว้




มองถึงผลประโยชน์ท่จะเกิดข้นแก่ส่วนรวม จึงเข้ามาร่วมกันทางาน เป็นของหมู่บ้าน ปรากฏว่าทุกคนในท่ประชุมยกมือให้ซ้อท่ดินกัน


ด้วยใจและจิตอาสา ทุกฝ่ายไม่ได้ทาเพ่อหวังรางวัลหรือผลประโยชน์ ท้งหมด ซ่งแสดงถึงความสามัคคี มีความต้องการให้ผลประโยชน์




ส่วนตน แต่ร่วมกันท�างานเพื่อประโยชน์สาธารณะของต�าบลหัวง้ม ตกแก่ชาวบ้านทั้งต�าบลอย่างแท้จริง

3) บริบทของชุมชนและทุนทางสังคมของตาบลหัวง้ม 7) คณะสงฆ์ตาบลหัวง้ม ซ่งมีพระครูสุจิณกัลยาณธรรม






ถือว่ามีความสาคัญท่สุด การให้ความช่วยเหลือแบบเครือญาติยังม ี มาร่วมเป็นประธานกรรมการอานวยการของธนาคารความดี ซ่งเป็น
ให้เห็นค่อนข้างมาก มีความสามัคคีอยู่ร่วมกันอย่างสงบสุข ไม่ เสมือนแม่เหล็กดึงดูดให้คนส่วนใหญ่มาร่วมเป็นสมาชิกและมาร่วม









ทะเลาะเบาะแว้งกนระหว่างท้องถนกบผ้นาชมชน จงทาให้การขบ กันขับเคล่อนกิจกรรม รวมถึงดึงดูดให้คนภายนอกเข้ามาศึกษาดูงาน


เคลื่อนธนาคารความดีขับเคลื่อนได้ง่ายและประสบผลส�าเร็จ และมาร่วมสนับสนุนช่วยเหลือกิจกรรมของธนาคารความด ี
4) การบริหารจัดการท่ดีและเป็นระบบ ท้งในรูปแบบของ (องค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม, 2560: 13)


กิจกรรม การประชาสัมพันธ์ การดึงประชาชนจากทุกภาคส่วนใน




ตาบลหัวง้มให้เข้ามาร่วมกันทางาน ทาให้การขับเคล่อนกิจกรรมเป็น

ไปได้ง่าย ไม่ติดขัด เพราะเป็นการขับเคล่อนธนาคารความดีท่มุ่งเน้น

ให้เกิดขึ้นทั่วต�าบลตั้งแต่แรก
56 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 57
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม



ส�าหรับข้อจ�ากดในการขับเคล่อน
กิจกรรมธนาคารความดีต�าบลหัวง้ม

ประการหน่งคือ ความพยายามท่จะ



ขยายการมสวนรวมของชาวบานตาบล



หัวง้มให้เข้าถึงกลุ่มเยาวชนคนรุ่นใหม่
คณะกรรมการธนาคารความดีจึงคิดถึง
การพัฒนาระบบเทคโนโลยีสมัยใหม่

เพ่อให้กลุ่มเยาวชนใช้เป็นช่องทาง
ในการเรียนรู้ ท�าความเข้าใจ และ
เข้าร่วมกิจกรรมของธนาคารความด ี

ทจรงแล้วคณะกรรมการธนาคาร อย่างไรก็ตามในอนาคตคณะ



ความดีและภาคีเครือข่ายเคยมีความ กรรมการธนาคารความดีต�าบลหัวง้ม


พยายามท่จะพัฒนาแอพพลิเคช่นธนาคารความดี (CNB SMART จะพยามยามทดลองพัฒนาเทคโนโลยีท ่ ี




Community) ทสามารถฝากถอนความดและสะสมความดได้ง่ายและ ทันสมัย เพ่อให้เยาวชนได้เข้าถึงกิจกรรม



สะดวกรวดเร็ว เสมือนการใช้แอพพลิเคช่นธนาคารท่วไป โดยน�าเสนอเม่อ ของธนาคารความดีได้ง่าย โดยม ี

วันท่ 28 มกราคม 2561 ซ่งเป็นช่วงครบรอบ 10 ปี ของการขับเคล่อน มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา



ธนาคารความดี ภายใต้ชื่อ “งาน 10 ปี ธนาคารความดีต�าบลหัวง้ม 84,000 เชียงรายได้เข้ามาช่วยด�าเนินการ โดยใช้


สู่ล้านความดี ตามรอยพ่อของแผ่นดิน” ซึ่งจัดขึ้นภายในหอประชุมองค์การ หลกการแบบเดียวกับแอพพลิเคช่น



บริหารส่วนต�าบลหัวง้ม (ท้องถ่นนิวส์, 2561) แต่การน�าแอพพลิเคช่นน ี ้ ของธนาคารพาณิชย์ท่วไป ซ่งระบบน้จะ





มาใช้ยังไม่ประสบผลส�าเร็จ ค่อย ๆ พฒนาไปเรอย ๆ เพอให้เป็นท ่ ี


ยอมรับและสอดคล้องกับความสนใจของ
เยาวชนคนรุ่นใหม่ และสามารถดึงคนรุ่น
ใหม่ให้เข้าถึงธนาคารความดีมากขึ้น
58 โรงเรียนผูŒสูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 59
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม



ส�าหรับข้อจ�ากดในการขับเคล่อน
กิจกรรมธนาคารความดีต�าบลหัวง้ม

ประการหน่งคือ ความพยายามท่จะ



ขยายการมสวนรวมของชาวบานตาบล



หัวง้มให้เข้าถึงกลุ่มเยาวชนคนรุ่นใหม่
คณะกรรมการธนาคารความดีจึงคิดถึง
การพัฒนาระบบเทคโนโลยีสมัยใหม่

เพ่อให้กลุ่มเยาวชนใช้เป็นช่องทาง
ในการเรียนรู้ ท�าความเข้าใจ และ
เข้าร่วมกิจกรรมของธนาคารความด ี

ทจรงแล้วคณะกรรมการธนาคาร อย่างไรก็ตามในอนาคตคณะ



ความดีและภาคีเครือข่ายเคยมีความ กรรมการธนาคารความดีต�าบลหัวง้ม


พยายามท่จะพัฒนาแอพพลิเคช่นธนาคารความดี (CNB SMART จะพยามยามทดลองพัฒนาเทคโนโลยีท ่ ี




Community) ทสามารถฝากถอนความดและสะสมความดได้ง่ายและ ทันสมัย เพ่อให้เยาวชนได้เข้าถึงกิจกรรม



สะดวกรวดเร็ว เสมือนการใช้แอพพลิเคช่นธนาคารท่วไป โดยน�าเสนอเม่อ ของธนาคารความดีได้ง่าย โดยม ี

วันท่ 28 มกราคม 2561 ซ่งเป็นช่วงครบรอบ 10 ปี ของการขับเคล่อน มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา



ธนาคารความดี ภายใต้ชื่อ “งาน 10 ปี ธนาคารความดีต�าบลหัวง้ม 84,000 เชียงรายได้เข้ามาช่วยด�าเนินการ โดยใช้


สู่ล้านความดี ตามรอยพ่อของแผ่นดิน” ซึ่งจัดขึ้นภายในหอประชุมองค์การ หลกการแบบเดียวกับแอพพลิเคช่น



บริหารส่วนต�าบลหัวง้ม (ท้องถ่นนิวส์, 2561) แต่การน�าแอพพลิเคช่นน ี ้ ของธนาคารพาณิชย์ท่วไป ซ่งระบบน้จะ





มาใช้ยังไม่ประสบผลส�าเร็จ ค่อย ๆ พฒนาไปเรอย ๆ เพอให้เป็นท ่ ี


ยอมรับและสอดคล้องกับความสนใจของ
เยาวชนคนรุ่นใหม่ และสามารถดึงคนรุ่น
ใหม่ให้เข้าถึงธนาคารความดีมากขึ้น
58 โรงเรียนผูŒสูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 59
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม

03 วัดศรีเมืองมูล
















สาธารณสงเคราะห ์


วิถีพทธ


เพอสงคมสขภาวะ









การถอดบทเรียน “โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี วัดศรีเมืองมูล


การท�าความดีเพ่อสังคม” มีเป้าหมายเพ่อต้องการสะท้อนให้เห็นรูปแบบของ

การด�าเนินกิจกรรมสาธารณสงเคราะห์วิถีพุทธ ซึ่งพระครูสุจิณกัลยาณธรรม
วัดศรีเมืองมูล ต�าบลหัวง้ม อ�าเภอพาน จังหวัดเชียงราย ร่วมมือกับนายวินัย
เครื่องไชย นายกองค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม ผู้น�าชุมชนและชาวบ้านใน

ต�าบลหัวง้ม ผลักดันกิจกรรมโรงเรียนผู้สูงอายุและธนาคารความดี เพื่อเสริม
สร้างสังคมสุขภาวะส�าหรับผู้สูงอายุและสร้างเสริมชุมชนคุณธรรมในต�าบล


หัวง้ม โดยคาดหวังว่าจะเป็นเอกสารท่ช่วยบันทึกความร่วมมือการท�างานเชิง

จิตอาสาสาธารณสงเคราะห์ในต�าบลหัวง้ม ซ่งเป็นบทเรียนท่สะท้อนถึงการ

ขับเคล่อนกิจกรรมท่เสริมศักยภาพในการพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู้สูงอาย ุ


และชุมชนคุณธรรม


60 โรงเรียนผูŒสูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 61
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม

03 วัดศรีเมืองมูล
















สาธารณสงเคราะห ์


วิถีพทธ


เพอสงคมสขภาวะ









การถอดบทเรียน “โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี วัดศรีเมืองมูล


การท�าความดีเพ่อสังคม” มีเป้าหมายเพ่อต้องการสะท้อนให้เห็นรูปแบบของ

การด�าเนินกิจกรรมสาธารณสงเคราะห์วิถีพุทธ ซึ่งพระครูสุจิณกัลยาณธรรม
วัดศรีเมืองมูล ต�าบลหัวง้ม อ�าเภอพาน จังหวัดเชียงราย ร่วมมือกับนายวินัย
เครื่องไชย นายกองค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม ผู้น�าชุมชนและชาวบ้านใน

ต�าบลหัวง้ม ผลักดันกิจกรรมโรงเรียนผู้สูงอายุและธนาคารความดี เพื่อเสริม
สร้างสังคมสุขภาวะส�าหรับผู้สูงอายุและสร้างเสริมชุมชนคุณธรรมในต�าบล


หัวง้ม โดยคาดหวังว่าจะเป็นเอกสารท่ช่วยบันทึกความร่วมมือการท�างานเชิง

จิตอาสาสาธารณสงเคราะห์ในต�าบลหัวง้ม ซ่งเป็นบทเรียนท่สะท้อนถึงการ

ขับเคล่อนกิจกรรมท่เสริมศักยภาพในการพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู้สูงอาย ุ


และชุมชนคุณธรรม


60 โรงเรียนผูŒสูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 61
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม

สาหรับกิจกรรมโรงเรียนผู้สูงอายุน้น พระครูสุจิณกัลยาณธรรม มั่งมีหรือยากจน นักเรียนผู้สูงอายุทุกคนจะรู้สึกเพียงความเป็นเพื่อน ได้จับ














ได้สรปถงความสาคญของการขบเคลอนกจกรรมนว่า “ถ้าเราช่วยกนดแล มือเพ่อน ได้พูดคุยถามไถ่ ได้เย้าแหย่และหัวเราะกับเพ่อน ก็ลืมทุกข์ลืมปัญหา


ผู้สูงอายุในวันนี้ ก็เท่ากับเราก�าลังเตรียมการดูแลตัวเองในอนาคต เพราะเรา ไปได้ เมื่อเขารู้สึกเหงา ก็ต้องการเพื่อนให้ก�าลังใจ การท�ากิจกรรมร่วมกัน ก็
ก็คงปฏิเสธไม่ได้ว่า สักวันหน่งเราก็จะเป็นผู้สูงอายุเช่นเดียวกัน โรงเรียน ช่วยให้มีความสุขได้ ...นักเรียนผู้สูงอายุมีทั้งผู้มีอายุมากกว่า 80 ปี เรื่อยลง


ผู้สูงอายุจะทาหน้าท่ฟื้นฟูทางจิตใจและอารมณ์ของผู้สูงอายุท่มีความเหงา มาถึงนักเรียนท่อายุราว 50 ปี แต่ไม่ได้ทาให้เกิดปัญหาช่องว่างระหว่างวัย





ความโดดเด่ยว ความเศร้า หรือความทุกข์ ผู้สูงอายุมาเข้าห้องเรียนเพียง กลับเป็นผลดี ช่วยให้ผู้สูงอายุทุกคนได้ช่วยเหลือดูแลกันตามกาลังความ




เพราะต้องการความสุขใจและได้เห็นรอยย้มจากเพ่อน ๆ ไม่ได้คาดหวังใบ สามารถ คนท่อายุน้อยยินดีมาเข้าร่วมด้วยเพราะครอบครัวไม่เดือดร้อน ไม่ม ี
ประกาศนียบัตรหรอใบปรญญาใด ๆ ไม่ได้ต้องการความรู้สมยใหม่ หรือ ปัญหา จึงอยากจะมาร่วมกิจกรรมโรงเรียนผู้สูงอายุ เพราะนอกจากจะไม่เหงา



กิจกรรมเพื่อประโยชน์อื่นใด ...ช่วงเวลาเพียงหนึ่งวัน ในวันพฤหัสฯ สัปดาห์ แล้ว ยังอาจจะเป็นประโยชน์ ช่วยเหลือผู้เฒ่าผู้แก่ ที่มีอายุคราวพ่อคราวแม่
ละครั้ง ผู้สูงอายุมีโอกาสที่จะได้ใช้เวลาร่วมกัน ได้พบปะสังสรรค์ ถามไถ่สาร ได้ และถือว่าเป็นอีกช่องทางหนึ่งที่ผู้สูงอายุจะได้ช่วยเหลือหรือแก้ปัญหาไป
ทุกข์กัน ทุกคนจะรู้สึกถึงการมีเพื่อน ไม่เหงา ไม่โดดเดี่ยว ...อาตมาจึงคาด ด้วยกัน” (ศรีวรรณ แก้วสืบ, สัมภาษณ์, 25 มีนาคม 2565) โรงเรียนผู้สูงอายุ






หวังว่าโรงเรียนผู้สูงอายุจะสามารถขยายไปได้ทุกพ้นท่ทุกชุมชนท่วประเทศ ตาบลหวง้มจงถกคาดหวงให้เป็นพนททผ้สงอายทกคนได้เข้ามาร่วมกน


















ท้งในเมืองและในชนบท ซ่งจะทาโรงเรียนผู้สูงอายุกันในแบบไหน หรืออย่างไร เรียนรู้และตระหนักถึงการดูแลตัวเอง เพ่อให้สามารถดาเนินชีวิตได้ตาม


ก็ได้ ควรทาไปตามศักยภาพของเราเอง เราคงต้องฝากความหวังไว้กับผู้นา อุดมการณ์ที่ว่า “แก่อย่างสง่า ชราอย่างมีคุณภาพ”



ชุมชน ซ่งรวมถึงพระสงฆ์ด้วย ให้หันมาดูแลเอาใจใส่ผู้สูงอายุ เพ่อให้ผู้สูงอาย ุ จากผลการศึกษาพบว่า ในอดีตพ้นท่ตาบลหัวง้มเคยมีปัญหาเก่ยวกับ



ได้ใช้ชีวิตอย่างมีคุณภาพ เหมาะสมตามเหตุปัจจัยทางสังคม ผู้สูงอาย ุ โรคซึมเศร้าและการฆ่าตัวตายของผู้สูงอายุ ซึ่งเกิดจากหลายสาเหตุ อาทิ ถูก
ไม่จาเป็นต้องรารวยเงินทอง แต่มีความสุขได้ในครอบครัวและสภาพแวดล้อม ลูกหลานทอดทิ้ง ไม่ได้รับการดูแลเอาใจใส่ หรือขัดสนยากจน ภายหลังการ



ของชุมชน” (พระครูสุจิณกุลยาณธรรม, สัมภาษณ์, 25 มีนาคม 2565) เปิดทาการของโรงเรียนผู้สูงอายุตาบลหัวง้มจนถึงปัจจุบันพบว่า สถิติการ



จากภาพกิจกรรมของโรงเรียนผู้สูงอายุตาบลหัวง้ม สะท้อนให้เห็นว่า ท�าร้ายตัวเองของผู้สูงอายุ “ไม่มีเลย” รวมถึงยังพบสถิติผู้สูงอายุขอรับยาแก้


ผู้สูงอายุทุกคนท่มาโรงเรียนมีความสุขเราสามารถพบเห็นภาพประทับใจจาก ปวดเม่อย (พาราเซตามอล) จากโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตาบลหัวง้ม


รอยย้มของผู้สูงอายุ ดังท่ ศรีวรรณ แก้วสืบ ผู้อานวยการกองการศึกษา อบต. ลดลงมาก และท่สาคัญในช่วงหลังมาน้โรงเรียนผู้สูงอายุได้รับการตอบรับจาก







หัวง้ม อธิบายถึงความคิดของผู้สูงอายุหลายคนที่มาร่วมกิจกรรมว่า “...เงิน ลูกหลานดีข้นมาก ยินดีพาผู้สูงอายุมาส่งท่โรงเรียน เพ่อให้ญาติผู้ใหญ่ได้ม ี

ทองไม่มีความหมายเท่ารอยย้มของเพ่อน มาโรงเรียนแล้วมีความสุข ไม่ว่าจะ ความสุข และสามารถดูแลตัวเองได้ตามสมควร โรงเรียนผู้สูงอายุจึงสามารถ


62 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 63
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม

สาหรับกิจกรรมโรงเรียนผู้สูงอายุน้น พระครูสุจิณกัลยาณธรรม มั่งมีหรือยากจน นักเรียนผู้สูงอายุทุกคนจะรู้สึกเพียงความเป็นเพื่อน ได้จับ














ได้สรปถงความสาคญของการขบเคลอนกจกรรมนว่า “ถ้าเราช่วยกนดแล มือเพ่อน ได้พูดคุยถามไถ่ ได้เย้าแหย่และหัวเราะกับเพ่อน ก็ลืมทุกข์ลืมปัญหา


ผู้สูงอายุในวันนี้ ก็เท่ากับเราก�าลังเตรียมการดูแลตัวเองในอนาคต เพราะเรา ไปได้ เมื่อเขารู้สึกเหงา ก็ต้องการเพื่อนให้ก�าลังใจ การท�ากิจกรรมร่วมกัน ก็
ก็คงปฏิเสธไม่ได้ว่า สักวันหน่งเราก็จะเป็นผู้สูงอายุเช่นเดียวกัน โรงเรียน ช่วยให้มีความสุขได้ ...นักเรียนผู้สูงอายุมีทั้งผู้มีอายุมากกว่า 80 ปี เรื่อยลง


ผู้สูงอายุจะทาหน้าท่ฟื้นฟูทางจิตใจและอารมณ์ของผู้สูงอายุท่มีความเหงา มาถึงนักเรียนท่อายุราว 50 ปี แต่ไม่ได้ทาให้เกิดปัญหาช่องว่างระหว่างวัย





ความโดดเด่ยว ความเศร้า หรือความทุกข์ ผู้สูงอายุมาเข้าห้องเรียนเพียง กลับเป็นผลดี ช่วยให้ผู้สูงอายุทุกคนได้ช่วยเหลือดูแลกันตามกาลังความ




เพราะต้องการความสุขใจและได้เห็นรอยย้มจากเพ่อน ๆ ไม่ได้คาดหวังใบ สามารถ คนท่อายุน้อยยินดีมาเข้าร่วมด้วยเพราะครอบครัวไม่เดือดร้อน ไม่ม ี
ประกาศนียบัตรหรอใบปรญญาใด ๆ ไม่ได้ต้องการความรู้สมยใหม่ หรือ ปัญหา จึงอยากจะมาร่วมกิจกรรมโรงเรียนผู้สูงอายุ เพราะนอกจากจะไม่เหงา



กิจกรรมเพื่อประโยชน์อื่นใด ...ช่วงเวลาเพียงหนึ่งวัน ในวันพฤหัสฯ สัปดาห์ แล้ว ยังอาจจะเป็นประโยชน์ ช่วยเหลือผู้เฒ่าผู้แก่ ที่มีอายุคราวพ่อคราวแม่
ละครั้ง ผู้สูงอายุมีโอกาสที่จะได้ใช้เวลาร่วมกัน ได้พบปะสังสรรค์ ถามไถ่สาร ได้ และถือว่าเป็นอีกช่องทางหนึ่งที่ผู้สูงอายุจะได้ช่วยเหลือหรือแก้ปัญหาไป
ทุกข์กัน ทุกคนจะรู้สึกถึงการมีเพื่อน ไม่เหงา ไม่โดดเดี่ยว ...อาตมาจึงคาด ด้วยกัน” (ศรีวรรณ แก้วสืบ, สัมภาษณ์, 25 มีนาคม 2565) โรงเรียนผู้สูงอายุ






หวังว่าโรงเรียนผู้สูงอายุจะสามารถขยายไปได้ทุกพ้นท่ทุกชุมชนท่วประเทศ ตาบลหวง้มจงถกคาดหวงให้เป็นพนททผ้สงอายทกคนได้เข้ามาร่วมกน


















ท้งในเมืองและในชนบท ซ่งจะทาโรงเรียนผู้สูงอายุกันในแบบไหน หรืออย่างไร เรียนรู้และตระหนักถึงการดูแลตัวเอง เพ่อให้สามารถดาเนินชีวิตได้ตาม


ก็ได้ ควรทาไปตามศักยภาพของเราเอง เราคงต้องฝากความหวังไว้กับผู้นา อุดมการณ์ที่ว่า “แก่อย่างสง่า ชราอย่างมีคุณภาพ”



ชุมชน ซ่งรวมถึงพระสงฆ์ด้วย ให้หันมาดูแลเอาใจใส่ผู้สูงอายุ เพ่อให้ผู้สูงอาย ุ จากผลการศึกษาพบว่า ในอดีตพ้นท่ตาบลหัวง้มเคยมีปัญหาเก่ยวกับ



ได้ใช้ชีวิตอย่างมีคุณภาพ เหมาะสมตามเหตุปัจจัยทางสังคม ผู้สูงอาย ุ โรคซึมเศร้าและการฆ่าตัวตายของผู้สูงอายุ ซึ่งเกิดจากหลายสาเหตุ อาทิ ถูก
ไม่จาเป็นต้องรารวยเงินทอง แต่มีความสุขได้ในครอบครัวและสภาพแวดล้อม ลูกหลานทอดทิ้ง ไม่ได้รับการดูแลเอาใจใส่ หรือขัดสนยากจน ภายหลังการ



ของชุมชน” (พระครูสุจิณกุลยาณธรรม, สัมภาษณ์, 25 มีนาคม 2565) เปิดทาการของโรงเรียนผู้สูงอายุตาบลหัวง้มจนถึงปัจจุบันพบว่า สถิติการ



จากภาพกิจกรรมของโรงเรียนผู้สูงอายุตาบลหัวง้ม สะท้อนให้เห็นว่า ท�าร้ายตัวเองของผู้สูงอายุ “ไม่มีเลย” รวมถึงยังพบสถิติผู้สูงอายุขอรับยาแก้


ผู้สูงอายุทุกคนท่มาโรงเรียนมีความสุขเราสามารถพบเห็นภาพประทับใจจาก ปวดเม่อย (พาราเซตามอล) จากโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตาบลหัวง้ม


รอยย้มของผู้สูงอายุ ดังท่ ศรีวรรณ แก้วสืบ ผู้อานวยการกองการศึกษา อบต. ลดลงมาก และท่สาคัญในช่วงหลังมาน้โรงเรียนผู้สูงอายุได้รับการตอบรับจาก







หัวง้ม อธิบายถึงความคิดของผู้สูงอายุหลายคนที่มาร่วมกิจกรรมว่า “...เงิน ลูกหลานดีข้นมาก ยินดีพาผู้สูงอายุมาส่งท่โรงเรียน เพ่อให้ญาติผู้ใหญ่ได้ม ี

ทองไม่มีความหมายเท่ารอยย้มของเพ่อน มาโรงเรียนแล้วมีความสุข ไม่ว่าจะ ความสุข และสามารถดูแลตัวเองได้ตามสมควร โรงเรียนผู้สูงอายุจึงสามารถ


62 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 63
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม





สร้างเสริมสุขภาวะได้ครอบคลุมทั้ง 4 ด้าน ทางร่างกาย เมื่อผู้สูงอายุมีความ ทาความดีนับวันจะย่งหดหายหรือลดลง ธนาคารความดีตาบลหัวง้มเร่มจัด














สข กหนมาดแลสขภาพตนเอง เพอให้มสขภาพแขงแรงได้มาพบปะร่วมทา ต้งข้นด้วยความพยายามหาคาตอบให้แก่ชาวบ้านว่า “ความดีคืออะไร ความ
กิจกรรมกับเพื่อน ๆ ได้ทุกสัปดาห์ ทางจิตใจนั้นมีความชัดเจนมาก ความสุข ดีมีจริงหรือไม่ ท�าดีแล้วได้อะไร” ซึ่งเป็นเรื่องท้าทายแกนน�าชุมชนในต�าบล


ท่ได้รับจากการมาร่วมกิจกรรมท่โรงเรียนผู้สูงอายุ ช่วยให้ผู้สูงอายุไม่รู้สึกเหงา หัวง้ม ให้พยายามหาคาตอบท่เป็นรูปธรรมและง่ายต่อความเข้าใจในเร่องของ








หรือโดดเด่ยว และมองเห็นคุณค่าของตนเอง ในทางสังคมมีกลุ่มเพ่อนในการ การทาความดี ท้งในรูปแบบความดีเพ่อตนเองและความดีเพ่อสังคม ธนาคาร

แลกเปลี่ยนความคิดเห็น และยินดีช่วยเหลือเกื้อกูลกันเท่าที่จะมีก�าลังความ ความดีต�าบลหัวง้มได้จัดท�าเมนูการท�าความดี ที่สร้าง “คุณค่า” ของความดี
สามารถท�าได้ มีปัญหาอะไรก็สามารถแลกเปลี่ยนพูดคุยปรึกษากับเพื่อน ๆ ใหเปน “มลคา” ทสามารถเขาใจไดงาย จบตองได และกนไดใชได เมอสมาชก






















ได้ ทางด้านปัญญาที่ได้จากการมาโรงเรียนผู้สูงอายุนั้นไม่ใช่เชิงวิชาการ แต่ เข้าใจเร่องการทาความดี ทุกคนต่างยินดีท่จะทาความดี เกิดแรงบันดาลใจ

เป็นความรู้ที่เกี่ยวกับหลักธรรมทางพระพุทธศาสนาและเรียนรู้วิถีชุมชน ซึ่ง และยึดมั่นต่อการท�าความดีทั้งเพื่อตนเอง ผู้อื่น และชุมชน จนกระทั่งทุกวัน




ผู้สูงอายุสามารถน�ามาปรับประยุกต์ใช้ในการด�าเนินชีวิตประจ�าวันได้ น้ อบต.หัวง้ม มีช่อว่า “ตาบลคนดี” เพราะมีธนาคารความดีเป็นส่อสาคัญใน






ความสาเร็จของโรงเรียนผู้สูงอายุยังสามารถสะท้อนให้เห็นได้จาก การสร้างพลังขับเคล่อนการพัฒนาตาบลไปสู่ตาบลสุขภาวะหรือตาบลคนด ี

ข้อมูลท่ครอบครัวของผู้สูงอายุบางคนได้มาเล่าให้พระครูสุจิณกัลยาณธรรม โดยมีกิจกรรมการท�าความดีช่วยดึงความร่วมมือของชาวบ้านในต�าบลหัวง้ม


และคณะครูโรงเรียนผู้สูงอายุฟังว่า “ต้งแต่พ่อแม่ของเขามาโรงเรียนรู้สึกเป็น จากแนวคิดส่งเสริมให้ชาวบ้านทาความดีและการท่ได้เห็นความด ี

คนร่าเริงแจ่มใส มีเพ่อนเยอะมาก จากเม่อก่อนมีแค่คนสองคน แต่ตอนน้ท่าน ของตนเกิดประโยชน์เป็นรปธรรม สามารถจับต้องได้ นาไปส่ผลสาเร็จของ









เล่าให้ฟังว่ามีเพ่อนเป็นร้อย ท้งในตาบลหัวง้มและนอกตาบล วันท่โรงเรียน การก่อต้งธนาคารความดีเพ่อลดทอนปัญหาท่ผู้นาชุมชนท้งฝ่ายสงฆ์และฝ่าย








ปิดบางคร้งก็ไปเท่ยวหากัน นักเรียนบ้านไหน ตาบลไหนมีงานก็ไปช่วยกัน จึง ฆราวาสได้มีความเห็นและการตระหนักร่วมกันว่า สานึกจิตสาธารณะของ




ทาให้มีความสุข จนลืมว่าตัวเองเป็นผู้สูงอายุ ...หลังจากท่พ่อแม่ของเขาได้มา คนในชุมชนเร่มขาดหายไปและท�าให้งานพัฒนาในชุมชนไม่ราบร่นเพราะขาด






โรงเรียนแล้ว ชีวิตของท่านเปลี่ยนไปคือไม่ดื่มสุราไม่สูบบุหรี่เหมือนเมื่อก่อน ความร่วมมอของคนในชุมชน ซงนอกจากจะเกิดปัญหาด้านการขาด


อีก และยังคอยเตือนลูก ๆ อีกด้วยว่าพ่อด่มมามากแล้วมันไม่มีประโยชน์อะไร ทรัพยากรบุคคลในการพัฒนาชุมชนแล้ว การไม่มีจิตสาธารณะยังช้ให้เห็นได้


ให้เลิกเสียเถอะ ท�าให้เขาหมดห่วงและดีใจที่พ่อเลิกสุรา ท�าให้เขาต้องพลอย อีกว่าศีลธรรมของคนในชุมชนกาลังเส่อมถอย วัฒนธรรมประเพณีถูกละเลย

เลิกดื่มไปด้วย” (พระครูสุจิณกัลยาณธรรม, 2558: 74) ชุมชนเกิดความขัดแย้ง ผู้สูงอายุอยู่ในภาวะด้อยคุณภาพชีวิต ไม่ได้รับความ





อีกกิจกรรมหน่งท่มีความโดดเด่นของตาบลหัวง้มคือ “ธนาคาร ใส่ใจจากลูกหลาน ปัญหาเหล่าน้เคยเป็นปัญหาเร้อรังท่ยากแก่การแก้ไขได้




ความด” ซงจดตงขนสบเนองจากภาวะของสงคมทความศรทธาต่อการ แต่เม่อมีการจัดประชาคมในตาบลหวง้มเพอระดมความคดทจะแก้ไขปัญหา




















64 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 65
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม





สร้างเสริมสุขภาวะได้ครอบคลุมทั้ง 4 ด้าน ทางร่างกาย เมื่อผู้สูงอายุมีความ ทาความดีนับวันจะย่งหดหายหรือลดลง ธนาคารความดีตาบลหัวง้มเร่มจัด














สข กหนมาดแลสขภาพตนเอง เพอให้มสขภาพแขงแรงได้มาพบปะร่วมทา ต้งข้นด้วยความพยายามหาคาตอบให้แก่ชาวบ้านว่า “ความดีคืออะไร ความ
กิจกรรมกับเพื่อน ๆ ได้ทุกสัปดาห์ ทางจิตใจนั้นมีความชัดเจนมาก ความสุข ดีมีจริงหรือไม่ ท�าดีแล้วได้อะไร” ซึ่งเป็นเรื่องท้าทายแกนน�าชุมชนในต�าบล


ท่ได้รับจากการมาร่วมกิจกรรมท่โรงเรียนผู้สูงอายุ ช่วยให้ผู้สูงอายุไม่รู้สึกเหงา หัวง้ม ให้พยายามหาคาตอบท่เป็นรูปธรรมและง่ายต่อความเข้าใจในเร่องของ








หรือโดดเด่ยว และมองเห็นคุณค่าของตนเอง ในทางสังคมมีกลุ่มเพ่อนในการ การทาความดี ท้งในรูปแบบความดีเพ่อตนเองและความดีเพ่อสังคม ธนาคาร

แลกเปลี่ยนความคิดเห็น และยินดีช่วยเหลือเกื้อกูลกันเท่าที่จะมีก�าลังความ ความดีต�าบลหัวง้มได้จัดท�าเมนูการท�าความดี ที่สร้าง “คุณค่า” ของความดี
สามารถท�าได้ มีปัญหาอะไรก็สามารถแลกเปลี่ยนพูดคุยปรึกษากับเพื่อน ๆ ใหเปน “มลคา” ทสามารถเขาใจไดงาย จบตองได และกนไดใชได เมอสมาชก






















ได้ ทางด้านปัญญาที่ได้จากการมาโรงเรียนผู้สูงอายุนั้นไม่ใช่เชิงวิชาการ แต่ เข้าใจเร่องการทาความดี ทุกคนต่างยินดีท่จะทาความดี เกิดแรงบันดาลใจ

เป็นความรู้ที่เกี่ยวกับหลักธรรมทางพระพุทธศาสนาและเรียนรู้วิถีชุมชน ซึ่ง และยึดมั่นต่อการท�าความดีทั้งเพื่อตนเอง ผู้อื่น และชุมชน จนกระทั่งทุกวัน




ผู้สูงอายุสามารถน�ามาปรับประยุกต์ใช้ในการด�าเนินชีวิตประจ�าวันได้ น้ อบต.หัวง้ม มีช่อว่า “ตาบลคนดี” เพราะมีธนาคารความดีเป็นส่อสาคัญใน






ความสาเร็จของโรงเรียนผู้สูงอายุยังสามารถสะท้อนให้เห็นได้จาก การสร้างพลังขับเคล่อนการพัฒนาตาบลไปสู่ตาบลสุขภาวะหรือตาบลคนด ี

ข้อมูลท่ครอบครัวของผู้สูงอายุบางคนได้มาเล่าให้พระครูสุจิณกัลยาณธรรม โดยมีกิจกรรมการท�าความดีช่วยดึงความร่วมมือของชาวบ้านในต�าบลหัวง้ม


และคณะครูโรงเรียนผู้สูงอายุฟังว่า “ต้งแต่พ่อแม่ของเขามาโรงเรียนรู้สึกเป็น จากแนวคิดส่งเสริมให้ชาวบ้านทาความดีและการท่ได้เห็นความด ี

คนร่าเริงแจ่มใส มีเพ่อนเยอะมาก จากเม่อก่อนมีแค่คนสองคน แต่ตอนน้ท่าน ของตนเกิดประโยชน์เป็นรปธรรม สามารถจับต้องได้ นาไปส่ผลสาเร็จของ









เล่าให้ฟังว่ามีเพ่อนเป็นร้อย ท้งในตาบลหัวง้มและนอกตาบล วันท่โรงเรียน การก่อต้งธนาคารความดีเพ่อลดทอนปัญหาท่ผู้นาชุมชนท้งฝ่ายสงฆ์และฝ่าย








ปิดบางคร้งก็ไปเท่ยวหากัน นักเรียนบ้านไหน ตาบลไหนมีงานก็ไปช่วยกัน จึง ฆราวาสได้มีความเห็นและการตระหนักร่วมกันว่า สานึกจิตสาธารณะของ




ทาให้มีความสุข จนลืมว่าตัวเองเป็นผู้สูงอายุ ...หลังจากท่พ่อแม่ของเขาได้มา คนในชุมชนเร่มขาดหายไปและท�าให้งานพัฒนาในชุมชนไม่ราบร่นเพราะขาด






โรงเรียนแล้ว ชีวิตของท่านเปลี่ยนไปคือไม่ดื่มสุราไม่สูบบุหรี่เหมือนเมื่อก่อน ความร่วมมอของคนในชุมชน ซงนอกจากจะเกิดปัญหาด้านการขาด


อีก และยังคอยเตือนลูก ๆ อีกด้วยว่าพ่อด่มมามากแล้วมันไม่มีประโยชน์อะไร ทรัพยากรบุคคลในการพัฒนาชุมชนแล้ว การไม่มีจิตสาธารณะยังช้ให้เห็นได้


ให้เลิกเสียเถอะ ท�าให้เขาหมดห่วงและดีใจที่พ่อเลิกสุรา ท�าให้เขาต้องพลอย อีกว่าศีลธรรมของคนในชุมชนกาลังเส่อมถอย วัฒนธรรมประเพณีถูกละเลย

เลิกดื่มไปด้วย” (พระครูสุจิณกัลยาณธรรม, 2558: 74) ชุมชนเกิดความขัดแย้ง ผู้สูงอายุอยู่ในภาวะด้อยคุณภาพชีวิต ไม่ได้รับความ





อีกกิจกรรมหน่งท่มีความโดดเด่นของตาบลหัวง้มคือ “ธนาคาร ใส่ใจจากลูกหลาน ปัญหาเหล่าน้เคยเป็นปัญหาเร้อรังท่ยากแก่การแก้ไขได้




ความด” ซงจดตงขนสบเนองจากภาวะของสงคมทความศรทธาต่อการ แต่เม่อมีการจัดประชาคมในตาบลหวง้มเพอระดมความคดทจะแก้ไขปัญหา




















64 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 65
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม





ท่เกิดข้น ตามโครงการ “องค์การบริหารส่วนตาบลหัวง้มพบประชาชนประจา การได้รับผลตอบแทนด้วยการนาคะแนนจากการทาความดีมาแลกเปล่ยน



ปี 2550” ซึ่ง อบต. หัวง้มได้จัดขึ้นเป็นประจ�าทุกปี แต่ครั้งนี้มีวาระส�าคัญใน เป็นสิ่งของที่จาเป็นในครัวเรือน หรือไปต่อยอดการท�าความดีด้วยการน�าไป




การร่วมกันค้นหาคาตอบของการทาความดีและร่วมกันหาแนวทางการ สงเคราะห์ช่วยเหลือผู้ท่ยากไร้ เดือดร้อนขาดแคลนส่งของท่จาเป็นในการ












ทาความดีเพ่อสังคม การจัดประชาคมตาบลหัวง้มในคร้งน้นเป็นเวทีแลก ดาเนินชีวิต จึงเป็นการทาความดีท่ไม่มีการส้นสุด และเป็นการทาความดีเพ่อ


เปลี่ยนความคิดเห็นของคนในต�าบล โดยมีตัวแทนหมู่บ้านต่าง ๆ และกลุ่ม ผู้อ่นหรือการทาความดีเพ่อสังคม จากผลการดาเนินงานของธนาคารความด ี









คนท่มีบทบาทหน้าท่จากส่วนงานต่าง ๆ ในตาบลหัวง้มมาพบกัน เพื่อประชุม สามารถขยายเครือข่ายจานวนสมาชิกและจานวนการทาความดีเพ่มมากข้น





หาแนวทางแก้ไขปัญหาท่เกิดข้นในตาบล พระครูสุจิณกัลยาณธรรมเป็น ทาให้สามารถพัฒนากิจกรรมต่าง ๆ ภายในตาบลหัวง้มได้ครอบคลุมท้ง




พระสงฆ์ท่มีบทบาทด้านการพัฒนาในตาบลหัวง้มมาโดยตลอด ได้เสนอ 13 หมู่บ้าน



แนวคิดของการทาความดีท่เป็นเร่องนามธรรมให้มีความเป็นรูปธรรมมากข้น ธนาคารความดีมีเป้าหมายหลักท่ต้องการให้สมาชิกร่วมกันทา










เพ่อท่จะทาให้ชาวบ้านมองเห็นความสาคัญของการทาความดีและดึงความม ี ความดี และสามารถน�าความดีของตนมาฝากธนาคาร เป็นการสะสมความดี


จิตสาธารณะกลับมา แนวคิดธนาคารความดีได้รับการตอบรับจากองค์กรและ โดยการปฏิญาณตนต่อหน้าพระรัตนตรัย เพ่อให้เกิดการต้งม่นทาความดีตาม


ส่วนงานต่าง ๆ น�าไปปรับใช้ในการพัฒนาชุมชนและการพัฒนาคุณภาพชีวิต ที่ตั้งใจไว้ แม้ว่าจะเป็นการยากที่จะพิสูจน์ได้ว่าผู้ที่มาฝากความดีจะสามารถ
ของคนในชุมชน ทาความดีได้ตามท่ปฏิญาณตนไว้หรือไม่ แต่เน่องจากเป็นโครงการท่ส่งเสริม




แนวคิดธนาคารความดีเป็นทางเลือกหน่งท่หวังว่าจะมีส่วนทาให้ คนดี ก็จะเชื่อในความซื่อสัตย์ของผู้ฝากความดี เพราะหากผู้ฝากไม่สามารถ



พฤติกรรมเชิงลบของคนในชุมชนค่อย ๆ หมดไป ด�าเนินการสร้างทัศนคติที่ ทาความดีได้ตามท่ตนต้งใจไว้ ก็สามารถมาถอนความดีได้ ดังน้นธนาคารความ









ถูกต้องให้แก่ชาวบ้าน โดยเน้นการสร้างความดีเพ่อให้เกิดสาธารณประโยชน์ ดีจึงเช่อม่นว่าสมาชิกทุกคนท่มาฝากความดีจะมุ่งม่นและต้งใจทาความดีจริง








ดังน้นหลักการและรูปแบบการทาความดีภายใต้แนวคิดธนาคารความดีจะ ซ่งก็นับเป็นการทาความดีในเบ้องต้นแล้ว ความดีท่ปรากฏในสมุดธนาคารจึง
เป็นประโยชน์ต่อการพัฒนาชุมชนในต�าบลหัวง้ม โดยเริ่มจากการส่งเสริมให้ สามารถสร้างความภาคภูมิใจให้กับเจ้าของความดี ด้วยเหตุผลนี้สมาชิกส่วน


ชาวบ้านร่วมกันทาความดี สร้างความภาคภูมิใจให้กับผู้ท่ร่วมทาความด ี ใหญ่จึงแข่งขันกันสะสมความดี โดยไม่สนใจจะน�าคะแนนความดีไปแลกเป็น

ธนาคารความดีต�าบลหัวง้มมีเป้าหมายหลักในการขับเคลื่อนกิจกรรมเพื่อให้ สิ่งของ แม้หลักการน�าความดีมาแลกสิ่งของจะเป็นหลักการแรกเริ่มของการ



สมาชิกร่วมกันทาความดี การเสริมสร้างคุณธรรมของชาวบ้าน และการสร้าง จัดต้งธนาคารความดีที่ว่า “ทาความดีสร้างค่าความเป็นคน ยามขัดสนเราให้
สังคมสุขภาวะ (ทั้งทางกาย จิตใจ สังคม และปญญา) เปนตน ผลเชิงรูปธรรม แลกเป็นส่งของ” แต่หลักการดังกล่าวน้เป็นเพียงทางเลือกหน่งของคนท ่ ี











ของการท�าความดี คือให้สมาชิกมีความมุ่งมั่นตั้งใจในการท�าความดี รวมถึง ขาดแคลนเท่าน้น และจากการดาเนินงานของธนาคารความดีท่สมาชิกเรม
66 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 67
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม





ท่เกิดข้น ตามโครงการ “องค์การบริหารส่วนตาบลหัวง้มพบประชาชนประจา การได้รับผลตอบแทนด้วยการนาคะแนนจากการทาความดีมาแลกเปล่ยน



ปี 2550” ซึ่ง อบต. หัวง้มได้จัดขึ้นเป็นประจ�าทุกปี แต่ครั้งนี้มีวาระส�าคัญใน เป็นสิ่งของที่จาเป็นในครัวเรือน หรือไปต่อยอดการท�าความดีด้วยการน�าไป




การร่วมกันค้นหาคาตอบของการทาความดีและร่วมกันหาแนวทางการ สงเคราะห์ช่วยเหลือผู้ท่ยากไร้ เดือดร้อนขาดแคลนส่งของท่จาเป็นในการ












ทาความดีเพ่อสังคม การจัดประชาคมตาบลหัวง้มในคร้งน้นเป็นเวทีแลก ดาเนินชีวิต จึงเป็นการทาความดีท่ไม่มีการส้นสุด และเป็นการทาความดีเพ่อ


เปลี่ยนความคิดเห็นของคนในต�าบล โดยมีตัวแทนหมู่บ้านต่าง ๆ และกลุ่ม ผู้อ่นหรือการทาความดีเพ่อสังคม จากผลการดาเนินงานของธนาคารความด ี









คนท่มีบทบาทหน้าท่จากส่วนงานต่าง ๆ ในตาบลหัวง้มมาพบกัน เพื่อประชุม สามารถขยายเครือข่ายจานวนสมาชิกและจานวนการทาความดีเพ่มมากข้น





หาแนวทางแก้ไขปัญหาท่เกิดข้นในตาบล พระครูสุจิณกัลยาณธรรมเป็น ทาให้สามารถพัฒนากิจกรรมต่าง ๆ ภายในตาบลหัวง้มได้ครอบคลุมท้ง




พระสงฆ์ท่มีบทบาทด้านการพัฒนาในตาบลหัวง้มมาโดยตลอด ได้เสนอ 13 หมู่บ้าน



แนวคิดของการทาความดีท่เป็นเร่องนามธรรมให้มีความเป็นรูปธรรมมากข้น ธนาคารความดีมีเป้าหมายหลักท่ต้องการให้สมาชิกร่วมกันทา










เพ่อท่จะทาให้ชาวบ้านมองเห็นความสาคัญของการทาความดีและดึงความม ี ความดี และสามารถน�าความดีของตนมาฝากธนาคาร เป็นการสะสมความดี


จิตสาธารณะกลับมา แนวคิดธนาคารความดีได้รับการตอบรับจากองค์กรและ โดยการปฏิญาณตนต่อหน้าพระรัตนตรัย เพ่อให้เกิดการต้งม่นทาความดีตาม


ส่วนงานต่าง ๆ น�าไปปรับใช้ในการพัฒนาชุมชนและการพัฒนาคุณภาพชีวิต ที่ตั้งใจไว้ แม้ว่าจะเป็นการยากที่จะพิสูจน์ได้ว่าผู้ที่มาฝากความดีจะสามารถ
ของคนในชุมชน ทาความดีได้ตามท่ปฏิญาณตนไว้หรือไม่ แต่เน่องจากเป็นโครงการท่ส่งเสริม




แนวคิดธนาคารความดีเป็นทางเลือกหน่งท่หวังว่าจะมีส่วนทาให้ คนดี ก็จะเชื่อในความซื่อสัตย์ของผู้ฝากความดี เพราะหากผู้ฝากไม่สามารถ



พฤติกรรมเชิงลบของคนในชุมชนค่อย ๆ หมดไป ด�าเนินการสร้างทัศนคติที่ ทาความดีได้ตามท่ตนต้งใจไว้ ก็สามารถมาถอนความดีได้ ดังน้นธนาคารความ









ถูกต้องให้แก่ชาวบ้าน โดยเน้นการสร้างความดีเพ่อให้เกิดสาธารณประโยชน์ ดีจึงเช่อม่นว่าสมาชิกทุกคนท่มาฝากความดีจะมุ่งม่นและต้งใจทาความดีจริง








ดังน้นหลักการและรูปแบบการทาความดีภายใต้แนวคิดธนาคารความดีจะ ซ่งก็นับเป็นการทาความดีในเบ้องต้นแล้ว ความดีท่ปรากฏในสมุดธนาคารจึง
เป็นประโยชน์ต่อการพัฒนาชุมชนในต�าบลหัวง้ม โดยเริ่มจากการส่งเสริมให้ สามารถสร้างความภาคภูมิใจให้กับเจ้าของความดี ด้วยเหตุผลนี้สมาชิกส่วน


ชาวบ้านร่วมกันทาความดี สร้างความภาคภูมิใจให้กับผู้ท่ร่วมทาความด ี ใหญ่จึงแข่งขันกันสะสมความดี โดยไม่สนใจจะน�าคะแนนความดีไปแลกเป็น

ธนาคารความดีต�าบลหัวง้มมีเป้าหมายหลักในการขับเคลื่อนกิจกรรมเพื่อให้ สิ่งของ แม้หลักการน�าความดีมาแลกสิ่งของจะเป็นหลักการแรกเริ่มของการ



สมาชิกร่วมกันทาความดี การเสริมสร้างคุณธรรมของชาวบ้าน และการสร้าง จัดต้งธนาคารความดีที่ว่า “ทาความดีสร้างค่าความเป็นคน ยามขัดสนเราให้
สังคมสุขภาวะ (ทั้งทางกาย จิตใจ สังคม และปญญา) เปนตน ผลเชิงรูปธรรม แลกเป็นส่งของ” แต่หลักการดังกล่าวน้เป็นเพียงทางเลือกหน่งของคนท ่ ี











ของการท�าความดี คือให้สมาชิกมีความมุ่งมั่นตั้งใจในการท�าความดี รวมถึง ขาดแคลนเท่าน้น และจากการดาเนินงานของธนาคารความดีท่สมาชิกเรม
66 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 67
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม




แรกส่วนใหญ่เป็นกลุ่มผู้สูงอายุ ซ่งมีลูกหลานดูแลได้ดีพอสมควรตามอัตภาพ ของธนาคารความดีให้ความส�าคัญและมีส่วนร่วมทากิจกรรมเพ่อชุมชนและ



ไม่ได้อยู่ในภาวะท่เดือดร้อนขัดสนหรือยากลาบากในการดาเนินชีวิต จึงมีการ สังคมในระดับที่สูงขึ้นนับตั้งแต่การก่อตั้งในปี 2550 เป็นต้นมา ซึ่งโดยภาพ








ฝากมากกว่าถอนความดี จนถึงปัจจุบันพบว่ามีผู้ท่ถอนความดีแลกส่งของ รวมผลลัพธเชิงรปธรรมจากการดาเนนงานของธนาคารความดีคอ การมส่วน




น้อยมาก สมาชิกส่วนมากมุ่งม่นทาความดีโดยอุทิศตนเพ่อทางานให้ชุมชนใน ร่วมในการพัฒนาชุมชน ความสามัคคี การพัฒนาคุณภาพชีวิต การเอ้ออาทร


โอกาสต่าง ๆ และขณะน้ธนาคารความดีเป็นท่รู้จักในสังคมวงกว้าง มีสมาชิก ต่อกัน และการมีสุขภาวะที่ดีของคนในชุมชน







ธนาคารความดีเพิ่มมากขึ้นอย่างชัดเจน ธนาคารความดจงเปนกระบวนการทชวยเสรมโครงการ/กจกรรมการ




ในเชิงการบริหารจัดการคณะสงฆ์ ธนาคารความดีมีความสอดคล้อง พัฒนาชุมชนในตาบลหัวง้ม ท้งการช่วยเหลือแก้ไขปัญหาสังคมและการสร้าง
กบกลไกและกระบวนการทางานของ ฝ่ายสาธารณสงเคราะห์ของมหาเถร เสริมสุขภาวะของคนในชุมชน รวมถึงสนับสนุนกิจกรรมโรงเรียนผู้สูงอายุ ท้งน ้ ี







สมาคม เพ่อมอบหมายให้พระสังฆาธิการได้ช่วยเหลือดูแลและพัฒนาความ จากการศึกษาพบว่าปัจจัยท่ทาให้การขับเคล่อนธนาคารความดีประสบความ
เป็นอยู่ของประชาชน อย่างน้อยกับประชาชนในชุมชนท่วัดต้งอยู่ ด้วย ส�าเร็จ และหนุนเสริมการบริหารจัดการโรงเรียนผู้สูงอายุ ประกอบด้วย










นโยบายดงกล่าวธนาคารความดีเป็นกิจกรรมเชิงสาธารณสงเคราะห์วถพุทธ (1) ผู้นาชุมชน ตาบลหัวง้มมีผู้นาชุมชนท่มีบทบาทสาคัญในการ

ที่นาหลักธรรมพื้นฐานทางพระพุทธศาสนา คือเบญจศีลและเบญจธรรม มา ขับเคล่อนกิจกรรมผู้สูงอายุคือ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม เจ้าอาวาสวัดศร ี


เป็นแนวทางในการดาเนินการสร้างความดี เพ่อส่งเสริมการสะสมความด ี เมืองมูล, นายวินัย เคร่องไชย นายกองค์การบริหารส่วนตาบลหัวง้ม และนาย



ความมีคุณธรรม สร้างสังคมสุขภาวะ รวมท้งการยกย่องคนดีในชุมชน ผลการ สมพงษ์ ชาหา ผู้อานวยการโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตาบลหัวง้ม ท่ได้ร่วม






ศึกษายังพบว่าการดาเนินงานของธนาคารความดีตาบลหัวง้มมีลักษณะของ กันทุ่มเทแรงกายแรงใจในการพัฒนาตาบลหัวง้ม เพ่อแก้ไขปัญหาและตอบ



การส่งเสริมชาวบ้านให้เห็นความส�าคัญของการให้และการแบ่งปัน เป็นการ สนองความต้องการของประชาชนต�าบลหัวง้ม

สร้างพฤตกรรมท่พึงประสงค์ให้แก่คนในชมชน รวมถึงการช่วยเหลอผู้ท ่ ี (2) องค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม เป็นองค์กรที่หนุนเสริมการจัด




ขาดแคลนและมีฐานะยากจน เพ่อบรรเทาความทุกข์ยากและลดความเหล่อม กิจกรรมธนาคารความดีและโรงเรียนผู้สูงอายุ เช่น การมีกลไกจัดประชุม

ล�้าทางสังคม ผลส�าเร็จที่ชัดเจนของการด�าเนินงานธนาคารความดีคือชุมชน ประจาเดือนของ อบต.หัวง้ม ร่วมกับหน่วยงานต่าง ๆ ท้งการสนับสนุน


ในต�าบลหัวง้มมีความเข้มแข็ง ทุกภาคส่วนมีความร่วมมือกันในกิจกรรมการ งบประมาณ บุคลากร และสถานที่ ในการด�าเนินงานขับเคลื่อนกิจกรรม


พัฒนา ท้งพระสงฆ์ คณะกรรมการธนาคารความดี ภาคีเครือข่ายของธนาคาร (3) ธนาคารความดีตาบลหัวง้มมีจุดมุ่งหมายสนับสนุนกิจกรรมท ่ ี

ความดี ผู้น�าชุมชนและชาวบ้าน ชาวต�าบลหัวง้มอยู่ร่วมกันอย่างสงบสุข ไม่ ช่วยพัฒนาคุณภาพชีวิตของคนในชุมชน เช่น การจัดต้งโรงเรียนผู้สูงอาย ุ









เบียดเบียนกัน มีการให้ความช่วยเหลือแบบเครือญาติและเพ่อนบ้าน สมาชิก เน่องจากให้ความสาคญกบกล่มผู้สูงอาย ต้องการให้ผ้สงอายุมความร้ความ


68 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 69
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม




แรกส่วนใหญ่เป็นกลุ่มผู้สูงอายุ ซ่งมีลูกหลานดูแลได้ดีพอสมควรตามอัตภาพ ของธนาคารความดีให้ความส�าคัญและมีส่วนร่วมทากิจกรรมเพ่อชุมชนและ



ไม่ได้อยู่ในภาวะท่เดือดร้อนขัดสนหรือยากลาบากในการดาเนินชีวิต จึงมีการ สังคมในระดับที่สูงขึ้นนับตั้งแต่การก่อตั้งในปี 2550 เป็นต้นมา ซึ่งโดยภาพ








ฝากมากกว่าถอนความดี จนถึงปัจจุบันพบว่ามีผู้ท่ถอนความดีแลกส่งของ รวมผลลัพธเชิงรปธรรมจากการดาเนนงานของธนาคารความดีคอ การมส่วน




น้อยมาก สมาชิกส่วนมากมุ่งม่นทาความดีโดยอุทิศตนเพ่อทางานให้ชุมชนใน ร่วมในการพัฒนาชุมชน ความสามัคคี การพัฒนาคุณภาพชีวิต การเอ้ออาทร


โอกาสต่าง ๆ และขณะน้ธนาคารความดีเป็นท่รู้จักในสังคมวงกว้าง มีสมาชิก ต่อกัน และการมีสุขภาวะที่ดีของคนในชุมชน







ธนาคารความดีเพิ่มมากขึ้นอย่างชัดเจน ธนาคารความดจงเปนกระบวนการทชวยเสรมโครงการ/กจกรรมการ




ในเชิงการบริหารจัดการคณะสงฆ์ ธนาคารความดีมีความสอดคล้อง พัฒนาชุมชนในตาบลหัวง้ม ท้งการช่วยเหลือแก้ไขปัญหาสังคมและการสร้าง
กบกลไกและกระบวนการทางานของ ฝ่ายสาธารณสงเคราะห์ของมหาเถร เสริมสุขภาวะของคนในชุมชน รวมถึงสนับสนุนกิจกรรมโรงเรียนผู้สูงอายุ ท้งน ้ ี







สมาคม เพ่อมอบหมายให้พระสังฆาธิการได้ช่วยเหลือดูแลและพัฒนาความ จากการศึกษาพบว่าปัจจัยท่ทาให้การขับเคล่อนธนาคารความดีประสบความ
เป็นอยู่ของประชาชน อย่างน้อยกับประชาชนในชุมชนท่วัดต้งอยู่ ด้วย ส�าเร็จ และหนุนเสริมการบริหารจัดการโรงเรียนผู้สูงอายุ ประกอบด้วย










นโยบายดงกล่าวธนาคารความดีเป็นกิจกรรมเชิงสาธารณสงเคราะห์วถพุทธ (1) ผู้นาชุมชน ตาบลหัวง้มมีผู้นาชุมชนท่มีบทบาทสาคัญในการ

ที่นาหลักธรรมพื้นฐานทางพระพุทธศาสนา คือเบญจศีลและเบญจธรรม มา ขับเคล่อนกิจกรรมผู้สูงอายุคือ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม เจ้าอาวาสวัดศร ี


เป็นแนวทางในการดาเนินการสร้างความดี เพ่อส่งเสริมการสะสมความด ี เมืองมูล, นายวินัย เคร่องไชย นายกองค์การบริหารส่วนตาบลหัวง้ม และนาย



ความมีคุณธรรม สร้างสังคมสุขภาวะ รวมท้งการยกย่องคนดีในชุมชน ผลการ สมพงษ์ ชาหา ผู้อานวยการโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตาบลหัวง้ม ท่ได้ร่วม






ศึกษายังพบว่าการดาเนินงานของธนาคารความดีตาบลหัวง้มมีลักษณะของ กันทุ่มเทแรงกายแรงใจในการพัฒนาตาบลหัวง้ม เพ่อแก้ไขปัญหาและตอบ



การส่งเสริมชาวบ้านให้เห็นความส�าคัญของการให้และการแบ่งปัน เป็นการ สนองความต้องการของประชาชนต�าบลหัวง้ม

สร้างพฤตกรรมท่พึงประสงค์ให้แก่คนในชมชน รวมถึงการช่วยเหลอผู้ท ่ ี (2) องค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม เป็นองค์กรที่หนุนเสริมการจัด




ขาดแคลนและมีฐานะยากจน เพ่อบรรเทาความทุกข์ยากและลดความเหล่อม กิจกรรมธนาคารความดีและโรงเรียนผู้สูงอายุ เช่น การมีกลไกจัดประชุม

ล�้าทางสังคม ผลส�าเร็จที่ชัดเจนของการด�าเนินงานธนาคารความดีคือชุมชน ประจาเดือนของ อบต.หัวง้ม ร่วมกับหน่วยงานต่าง ๆ ท้งการสนับสนุน


ในต�าบลหัวง้มมีความเข้มแข็ง ทุกภาคส่วนมีความร่วมมือกันในกิจกรรมการ งบประมาณ บุคลากร และสถานที่ ในการด�าเนินงานขับเคลื่อนกิจกรรม


พัฒนา ท้งพระสงฆ์ คณะกรรมการธนาคารความดี ภาคีเครือข่ายของธนาคาร (3) ธนาคารความดีตาบลหัวง้มมีจุดมุ่งหมายสนับสนุนกิจกรรมท ่ ี

ความดี ผู้น�าชุมชนและชาวบ้าน ชาวต�าบลหัวง้มอยู่ร่วมกันอย่างสงบสุข ไม่ ช่วยพัฒนาคุณภาพชีวิตของคนในชุมชน เช่น การจัดต้งโรงเรียนผู้สูงอาย ุ









เบียดเบียนกัน มีการให้ความช่วยเหลือแบบเครือญาติและเพ่อนบ้าน สมาชิก เน่องจากให้ความสาคญกบกล่มผู้สูงอาย ต้องการให้ผ้สงอายุมความร้ความ


68 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 69
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม





เข้าใจในวิถีการดารงชีวิตท่เหมาะสม โดยเฉพาะการดูแลสุขภาพของตนเอง และเพ่อสังคม โดยการเสนอ “เมนูคนดี คิดดี ทาดี สุขภาพดี” เช่น เมน ู
การเรียนรู้การอยู่รวมกันในสังคม และเป็นผู้สูงอายุที่มีคุณภาพ สามารถเป็น คนดีไม่มีพุง ลดพุง 1 นิ้ว รับ 50 ความดี, เมนูท�าดีเพื่อลูก เลี้ยงลูกด้วยนมแม่

ผู้สืบทอดพระพุทธศาสนาและรักษาวัฒนธรรมประเพณีของชุมชนไว้ได้ อย่างเดียวครบ 6 เดือน รับ 300 ความดี หรือไปเข้าร่วมกิจกรรมโรงเรียน



(4) โรงเรียนผู้สูงอายุมีเป้าหมายท่จะดาเนินกิจกรรมอย่างต่อเน่อง ผู้สูงอายุรับ 30 ความดี เป็นต้น

และมีแนวทางที่ชัดเจน คือ “รู้จริง ปฏิบัติได้ ถ่ายทอดเป็น” เพื่อให้นักเรียน (9) ธนาคารความดีช่วยเสริมสร้างคุณลักษณะท่พึงประสงค์ของ
ผู้สูงอายุและผู้ท่มีส่วนเก่ยวข้อง ได้ตระหนักถึงเป้าหมายร่วมกันในการดาเนิน คนในต�าบลหัวง้ม โดยเฉพาะย่างยิ่งในกลุ่มเด็กนักเรียน ด้วยการขยายสาขา



งานโรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดีไปสู่โรงเรียน และเปิดโอกาสให้ทางโรงเรียนสามารถก�าหนด








(5) การประสานความร่วมมอกบหน่วยงานท่เก่ยวข้อง อบต.หวง้ม เมนูการทาความดีท่เหมาะสมกับเด็ก เพ่อให้เด็กได้ฝึกฝนตนเองในการ




ได้ใช้การประชุมประจาเดือนทุกวันท่ 7 ของเดือน เพ่อนาเสนอโครงการหรือ ท�าความดี ทั้งความดีเพื่อตนเอง ครอบครัว และชุมชน โดยเฉพาะอย่างยิ่ง

กิจกรรมต่าง ๆ และประสานความร่วมมือกับหน่วยงานท่เก่ยวข้องในการ กิจกรรมจิตอาสาในรูปแบบต่าง ๆ เป็นการปูพื้นฐานสร้างเยาวชนให้เป็นคน

ด�าเนินงานโรงเรียนผู้สูงอายุและธนาคารความดี จึงเกิดการท�างานเชิงบูรณา ดีในอนาคต

การตามแนวทางพลัง “บวร” (บ้าน วัด โรงเรียน/ราชการ) ธนาคารความดีเป็นกิจกรรมการพัฒนาสังคมท่ต้องการขับเคล่อน




(6) มีการถอดบทเรียน เพ่อเข้าใจข้อดี ข้อเสีย ปัญหาอุปสรรคในการ กระบวนการทาความดีไปพร้อม ๆ กับโครงการหรือกิจกรรมท่บูรณาการแบบ

ู้
ดาเนินงานของโรงเรียนผสูงอายและธนาคารความดี เพ่อนาไปกานดแนวทาง มีส่วนร่วมของทุกภาคส่วนในต�าบลหัวง้ม ซึ่งโครงการและกิจกรรมเหล่านั้น




ในการขับเคลื่อนกิจกรรมอย่างต่อเนื่อง โดย อบต.หัวง้ม และวัดศรีเมืองมูล มีเป้าหมายหลักเพ่อ “การพัฒนาคน” ให้เป็นคนเก่ง คนดี และมีความสุข

เป็นแกนกลางในการบริหารจัดการกิจกรรมของโรงเรียนผู้สูงอายุและธนาคาร ธนาคารความดีจะคอยปลูกจิตสานึกในใจของทุกคนท่มีส่วนร่วมในโครงการ


ความดี หรือกิจกรรมต่าง ๆ ว่าก�าลังท�าดีเพื่อตนเอง ครอบครัว และชุมชน ธนาคาร



(7) ธนาคารความดีช่วยสนับสนุนให้กิจกรรมการพัฒนาอ่น ๆ ใน ความดีจึงเปรียบเสมือนร่มใหญ่ท่ดึงให้ผู้นาชุมชนและชาวบ้านเข้ามามีส่วน





ตาบลหัวง้ม สามารถดาเนินการได้อย่างต่อเน่องและบูรณาการ เช่น โครงการ ร่วมดาเนินงานโครงการหรือกิจกรรมการพัฒนาในตาบลหัวง้ม และเป็นกลไก


ู้


กองทุน 1 วน 1 บาท เพ่อเติมโอกาสแก่ผยากไร้, โครงการร้อยคน ร้อยดวงใจ สาคัญในการขับเคล่อนโครงการหรือกิจกรรมพัฒนาคุณภาพชีวิตของตาบล

ร้อยความห่วงใย แด่ผู้สูงวัยที่ขาดแคลน เป็นต้น หัวง้มเกือบทุกด้าน ดังนี้

(8) ธนาคารความดีมุ่งปรับเปล่ยนพฤติกรรมเชิงสุขภาวะให้คน
ทุกเพศและทุกวัย เพ่อช่วยเสริมสร้างจิตสานึกท่ต้องการทาความดีเพ่อตนเอง





70 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 71
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม





เข้าใจในวิถีการดารงชีวิตท่เหมาะสม โดยเฉพาะการดูแลสุขภาพของตนเอง และเพ่อสังคม โดยการเสนอ “เมนูคนดี คิดดี ทาดี สุขภาพดี” เช่น เมน ู
การเรียนรู้การอยู่รวมกันในสังคม และเป็นผู้สูงอายุที่มีคุณภาพ สามารถเป็น คนดีไม่มีพุง ลดพุง 1 นิ้ว รับ 50 ความดี, เมนูท�าดีเพื่อลูก เลี้ยงลูกด้วยนมแม่

ผู้สืบทอดพระพุทธศาสนาและรักษาวัฒนธรรมประเพณีของชุมชนไว้ได้ อย่างเดียวครบ 6 เดือน รับ 300 ความดี หรือไปเข้าร่วมกิจกรรมโรงเรียน



(4) โรงเรียนผู้สูงอายุมีเป้าหมายท่จะดาเนินกิจกรรมอย่างต่อเน่อง ผู้สูงอายุรับ 30 ความดี เป็นต้น

และมีแนวทางที่ชัดเจน คือ “รู้จริง ปฏิบัติได้ ถ่ายทอดเป็น” เพื่อให้นักเรียน (9) ธนาคารความดีช่วยเสริมสร้างคุณลักษณะท่พึงประสงค์ของ
ผู้สูงอายุและผู้ท่มีส่วนเก่ยวข้อง ได้ตระหนักถึงเป้าหมายร่วมกันในการดาเนิน คนในต�าบลหัวง้ม โดยเฉพาะย่างยิ่งในกลุ่มเด็กนักเรียน ด้วยการขยายสาขา



งานโรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดีไปสู่โรงเรียน และเปิดโอกาสให้ทางโรงเรียนสามารถก�าหนด








(5) การประสานความร่วมมอกบหน่วยงานท่เก่ยวข้อง อบต.หวง้ม เมนูการทาความดีท่เหมาะสมกับเด็ก เพ่อให้เด็กได้ฝึกฝนตนเองในการ




ได้ใช้การประชุมประจาเดือนทุกวันท่ 7 ของเดือน เพ่อนาเสนอโครงการหรือ ท�าความดี ทั้งความดีเพื่อตนเอง ครอบครัว และชุมชน โดยเฉพาะอย่างยิ่ง

กิจกรรมต่าง ๆ และประสานความร่วมมือกับหน่วยงานท่เก่ยวข้องในการ กิจกรรมจิตอาสาในรูปแบบต่าง ๆ เป็นการปูพื้นฐานสร้างเยาวชนให้เป็นคน

ด�าเนินงานโรงเรียนผู้สูงอายุและธนาคารความดี จึงเกิดการท�างานเชิงบูรณา ดีในอนาคต

การตามแนวทางพลัง “บวร” (บ้าน วัด โรงเรียน/ราชการ) ธนาคารความดีเป็นกิจกรรมการพัฒนาสังคมท่ต้องการขับเคล่อน




(6) มีการถอดบทเรียน เพ่อเข้าใจข้อดี ข้อเสีย ปัญหาอุปสรรคในการ กระบวนการทาความดีไปพร้อม ๆ กับโครงการหรือกิจกรรมท่บูรณาการแบบ

ู้
ดาเนินงานของโรงเรียนผสูงอายและธนาคารความดี เพ่อนาไปกานดแนวทาง มีส่วนร่วมของทุกภาคส่วนในต�าบลหัวง้ม ซึ่งโครงการและกิจกรรมเหล่านั้น




ในการขับเคลื่อนกิจกรรมอย่างต่อเนื่อง โดย อบต.หัวง้ม และวัดศรีเมืองมูล มีเป้าหมายหลักเพ่อ “การพัฒนาคน” ให้เป็นคนเก่ง คนดี และมีความสุข

เป็นแกนกลางในการบริหารจัดการกิจกรรมของโรงเรียนผู้สูงอายุและธนาคาร ธนาคารความดีจะคอยปลูกจิตสานึกในใจของทุกคนท่มีส่วนร่วมในโครงการ


ความดี หรือกิจกรรมต่าง ๆ ว่าก�าลังท�าดีเพื่อตนเอง ครอบครัว และชุมชน ธนาคาร



(7) ธนาคารความดีช่วยสนับสนุนให้กิจกรรมการพัฒนาอ่น ๆ ใน ความดีจึงเปรียบเสมือนร่มใหญ่ท่ดึงให้ผู้นาชุมชนและชาวบ้านเข้ามามีส่วน





ตาบลหัวง้ม สามารถดาเนินการได้อย่างต่อเน่องและบูรณาการ เช่น โครงการ ร่วมดาเนินงานโครงการหรือกิจกรรมการพัฒนาในตาบลหัวง้ม และเป็นกลไก


ู้


กองทุน 1 วน 1 บาท เพ่อเติมโอกาสแก่ผยากไร้, โครงการร้อยคน ร้อยดวงใจ สาคัญในการขับเคล่อนโครงการหรือกิจกรรมพัฒนาคุณภาพชีวิตของตาบล

ร้อยความห่วงใย แด่ผู้สูงวัยที่ขาดแคลน เป็นต้น หัวง้มเกือบทุกด้าน ดังนี้

(8) ธนาคารความดีมุ่งปรับเปล่ยนพฤติกรรมเชิงสุขภาวะให้คน
ทุกเพศและทุกวัย เพ่อช่วยเสริมสร้างจิตสานึกท่ต้องการทาความดีเพ่อตนเอง





70 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 71
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม

(1) โรงเรียนผู้สูงอายุต�าบลห้วง้ม อย่างไรก็ตามปัญหาประการหน่งของการพัฒนาโรงเรียนผู้สูงอายุ

(2) โครงการกลุ่มสัมพันธ์ผู้สูงอายุ และธนาคารความดี ตาบลหัวง้ม คือ อาจเกิดอุปสรรคย่งใหญ่ในอนาคต หาก


(3) โครงการร้อยคน ร้อยดวงใจ ร้อยความห่วงใยแด่ผู้สูงวัย เกิดกรณีที่หน่วยงานหรือองค์กรจากภายนอกเข้ามาใช้หลักการวิชาการหรือ



ที่ขาดแคลน ระเบียบหฎเกณฑ์มากาหนดการทางาน จนทาให้ต้องสูญเสียตวามเป็นตัวตน
(4) โครงการ 1 วัน 1 บาท เพื่อเติมโอกาสให้แก่ผู้ยากไร้ ในบริบทเชิงท้องถิ่น หากต้องอยู่ในภาวะเช่นนี้โรงเรียนผู้สูงอายุและธนาคาร


(5) โครงการลดการบริโภคเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ความดีตาบลหัวง้มจึงควรจะถอยออกมาเพ่อรักษาความเป็นตัวตนของความ


(6) โครงการมรรคนายกน้อย เป็นชุมชนหัวง้ม เพ่อขับเคล่อนกิจกรรมตามแนวทางและวิถีของชุมชนหัวง้ม


(7) โครงการก๋วยสลากเพื่อการศึกษา เพ่อให้ชาวบ้านในตาบลหัวง้ม โดยเฉพาะอย่างย่งผู้สูงอายุได้อยู่ร่วมกันอย่าง

(8) กิจกรรมจิตอาสา มีความสุขตามวิถีชนบทและวิถีวัฒนธรรมประเพณีท้องถิ่นของต�าบลหัวง้ม
(9) กิจกรรมโรงเรียนส่งเสริมคุณธรรม การถอดบทเรียนน้ขอจบลงด้วยคาอธิบายภาพรวมในการร่วมม ี





(10) กิจกรรมตัวอย่างชีวิต เข็มทิศคนดีต�าบลหัวง้ม บทบาทสาคัญขับเคล่อนกิจกรรมโรงเรียนผู้สูงอายุและธนาคารความดีตาบล


หัวง้มของพระครูสุจิณกัลยาณธรรมว่า “...ในอดีตน้นตาบลหัวง้มยังด้อย

ความดีคืออะไร ความดีมีจริงหรือไม่ ทาความดีแล้วได้อะไร พัฒนา ขาดโอกาสสนับสนุนจากหน่วยงานหริอองค์กรด้านการพัฒนา อาตมา
อยากให้คนหัวง้มมาช่วยเหลือปรองดองกัน จึงคิดอยากจะทาให้เขาดูก่อน



ธนาคารความดีต�าบลหัวง้ม แล้วเขาจะเห็นประโยชน์ในเชิงประจักษ์ ตอนแรกเม่อเรายังไม่สามารถทางาน
กลไกขับเคลื่อนการพฒนาคุณภาพชีวิต ร่วมกับผู้นาชุมชนในการพัฒนาได้ จึงคิดใช้ศรัทธามาเป็นหลักนาในการ



ท�างานร่วมกับชาวบ้าน คิดว่าท�าอย่างไรให้ชาวบ้านมายืนร่วมกับเรา ทุ่มเท
(1) (2) (3) (4) (5) (6) (7) (8) (9) (10) ท�างาน เช่น ท�าโครงการ ฒ ผู้เฒ่าเข้าวัด และอีกหลายโครงการที่มุ่งหมายให้
การมีส่วนร่วมของชุมชน เป็นการเช่อมกิจกรรมเพ่อท่จะทางานร่วมกับชาวบ้าน ทาอยู่หลายปีจนพลิก






จากตาบลหัวง้มท่ยอดแย่กลายมาเป็นยอดเย่ยม ชาวบ้านมีส่วนร่วมอย่างมาก



สงคมสขภาวะ ด้วยการท�างานร่วมกับนายวินัย เครื่องไชย นายก อบต.หัวง้ม จากนั้นต�าบล

หัวง้มก็ได้รับรางวัลมากมาย ชาวบ้านก็เร่มภาคภูมิใจกับการเป็นคนหัวง้ม

ชาวบ้านยินดีและอยากมีส่วนร่วม อยากแสดงออกถึงการเป็นคนหัวง้ม
72 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 73
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม

(1) โรงเรียนผู้สูงอายุต�าบลห้วง้ม อย่างไรก็ตามปัญหาประการหน่งของการพัฒนาโรงเรียนผู้สูงอายุ

(2) โครงการกลุ่มสัมพันธ์ผู้สูงอายุ และธนาคารความดี ตาบลหัวง้ม คือ อาจเกิดอุปสรรคย่งใหญ่ในอนาคต หาก


(3) โครงการร้อยคน ร้อยดวงใจ ร้อยความห่วงใยแด่ผู้สูงวัย เกิดกรณีที่หน่วยงานหรือองค์กรจากภายนอกเข้ามาใช้หลักการวิชาการหรือ



ที่ขาดแคลน ระเบียบหฎเกณฑ์มากาหนดการทางาน จนทาให้ต้องสูญเสียตวามเป็นตัวตน
(4) โครงการ 1 วัน 1 บาท เพื่อเติมโอกาสให้แก่ผู้ยากไร้ ในบริบทเชิงท้องถิ่น หากต้องอยู่ในภาวะเช่นนี้โรงเรียนผู้สูงอายุและธนาคาร


(5) โครงการลดการบริโภคเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ความดีตาบลหัวง้มจึงควรจะถอยออกมาเพ่อรักษาความเป็นตัวตนของความ


(6) โครงการมรรคนายกน้อย เป็นชุมชนหัวง้ม เพ่อขับเคล่อนกิจกรรมตามแนวทางและวิถีของชุมชนหัวง้ม


(7) โครงการก๋วยสลากเพื่อการศึกษา เพ่อให้ชาวบ้านในตาบลหัวง้ม โดยเฉพาะอย่างย่งผู้สูงอายุได้อยู่ร่วมกันอย่าง

(8) กิจกรรมจิตอาสา มีความสุขตามวิถีชนบทและวิถีวัฒนธรรมประเพณีท้องถิ่นของต�าบลหัวง้ม
(9) กิจกรรมโรงเรียนส่งเสริมคุณธรรม การถอดบทเรียนน้ขอจบลงด้วยคาอธิบายภาพรวมในการร่วมม ี





(10) กิจกรรมตัวอย่างชีวิต เข็มทิศคนดีต�าบลหัวง้ม บทบาทสาคัญขับเคล่อนกิจกรรมโรงเรียนผู้สูงอายุและธนาคารความดีตาบล


หัวง้มของพระครูสุจิณกัลยาณธรรมว่า “...ในอดีตน้นตาบลหัวง้มยังด้อย

ความดีคืออะไร ความดีมีจริงหรือไม่ ทาความดีแล้วได้อะไร พัฒนา ขาดโอกาสสนับสนุนจากหน่วยงานหริอองค์กรด้านการพัฒนา อาตมา
อยากให้คนหัวง้มมาช่วยเหลือปรองดองกัน จึงคิดอยากจะทาให้เขาดูก่อน



ธนาคารความดีต�าบลหัวง้ม แล้วเขาจะเห็นประโยชน์ในเชิงประจักษ์ ตอนแรกเม่อเรายังไม่สามารถทางาน
กลไกขับเคลื่อนการพฒนาคุณภาพชีวิต ร่วมกับผู้นาชุมชนในการพัฒนาได้ จึงคิดใช้ศรัทธามาเป็นหลักนาในการ



ท�างานร่วมกับชาวบ้าน คิดว่าท�าอย่างไรให้ชาวบ้านมายืนร่วมกับเรา ทุ่มเท
(1) (2) (3) (4) (5) (6) (7) (8) (9) (10) ท�างาน เช่น ท�าโครงการ ฒ ผู้เฒ่าเข้าวัด และอีกหลายโครงการที่มุ่งหมายให้
การมีส่วนร่วมของชุมชน เป็นการเช่อมกิจกรรมเพ่อท่จะทางานร่วมกับชาวบ้าน ทาอยู่หลายปีจนพลิก






จากตาบลหัวง้มท่ยอดแย่กลายมาเป็นยอดเย่ยม ชาวบ้านมีส่วนร่วมอย่างมาก



สงคมสขภาวะ ด้วยการท�างานร่วมกับนายวินัย เครื่องไชย นายก อบต.หัวง้ม จากนั้นต�าบล

หัวง้มก็ได้รับรางวัลมากมาย ชาวบ้านก็เร่มภาคภูมิใจกับการเป็นคนหัวง้ม

ชาวบ้านยินดีและอยากมีส่วนร่วม อยากแสดงออกถึงการเป็นคนหัวง้ม
72 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 73
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม

ได้ไปออกงานท่วประเทศ รวมถึงออกทีวีบ่อยมาก ได้เป็นตัวแทนไปแข่งระดับ

UN และได้รางวัลที่ 4 ...ตอนท�างานพัฒนาร่วมกับชุมชนสนุกมาก มีคนมาดู เอกสารอ้างอิง

งานจากทั่วประเทศและต่างประเทศ แต่เมื่อถูกถามหลายค�าถาม ตอบไม่ได้

จึงคิดไปเรียนต่อระดับปริญญาเอกท่สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ (นิด้า) ข่าวไทยพีบีเอส. (2556). “โรงเรียนผู้สูงอายุ” สืบค้นจาก https://news.
เรื่องการบริหารการพัฒนาสังคม เรียนอยู่ 6 ปี เพิ่งจบเมื่อปี 2563 คาดหวัง thaipbs.or.th/content/199235 [สืบค้นเมื่อ 20 มีนาคม 2565]
ว่าจะสามารถน�าไปใช้ประโยชน์ในการพัฒนาต�าบลหัวง้มได้ดียิ่งขึ้น อย่างไร ข่าวไทยพีบีเอส. (2556). “ผู้นาชุมชน ต.หัวง้ม จ.เชียงราย จัดต้งธนาคาร









กตามการทางานพฒนานนต้องอย่บนพนฐานของการมส่วนร่วมของชมชน ความดีลดขัดแย้ง” สืบค้นจาก https:// news.thaipbs.or.th/



ทั้งผู้น�าเอง ชาวบ้านเอง ร่วมกับพระสงฆ์ การท�างานพัฒนาหรือการท�างาน content/198802 [สืบค้นเมื่อ 23 มีนาคม 2565]
สาธารณสงเคราะห์ก็จะสามารถทาได้อย่างราบรื่น” (พระครูสุจิณกัลยาณธรรม, ติณ นิติกวินกุล. (2557). หัวง้ม. กรุงเทพฯ: ส�านักงานกองทุนสนับสนุนการ

สัมภาษณ์ 25 มีนาคม 2565)
สร้างเสริมสุขภาพ.
ท้องถิ่นนิวส์. (2561). “ครบ 10 ปี ธนาคารความดีต่อยอดสู่แอพพลิเคชั่น
ฝากความดีได้” สืบค้นจาก http://www. localnews2010.com/
archives/682 [สืบค้นเมื่อ 30 มีนาคม 2565]
ไทยรัฐออนไลน์. (2553). “แบงก์ความดีที่1 อยู่ที่ต�าบลหัวง้ม!” สืบค้นจาก
https://www.thairath.co.th/ content/107039 [สืบค้นเม่อ 30

มีนาคม 2565]
ไทยรัฐออนไลน์. (2556). “โรงเรียนผู้สูงอายุหัวง้ม แก่สง่า..ชรามีคุณภาพ”

สืบค้นจาก https://www.thairath.co. th/content/381226
[สืบค้นเมื่อ 25 มีนาคม 2565]

นธกรรณ กันทายอด. (2557). “การพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุตามแนวทาง

การจัดการโรงเรียนผู้สูงอายุขององค์การบริหารส่วนตาบลหัวง้ม

อาเภอพาน จังหวัดเชียงราย” วิทยานิพนธ์ปรัญญามหาบัณฑิต (การ
พัฒนาชุมชน) สังคมสงเคราะห์ศาสตร์, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.




74 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 75
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม

ได้ไปออกงานท่วประเทศ รวมถึงออกทีวีบ่อยมาก ได้เป็นตัวแทนไปแข่งระดับ

UN และได้รางวัลที่ 4 ...ตอนท�างานพัฒนาร่วมกับชุมชนสนุกมาก มีคนมาดู เอกสารอ้างอิง

งานจากทั่วประเทศและต่างประเทศ แต่เมื่อถูกถามหลายค�าถาม ตอบไม่ได้

จึงคิดไปเรียนต่อระดับปริญญาเอกท่สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ (นิด้า) ข่าวไทยพีบีเอส. (2556). “โรงเรียนผู้สูงอายุ” สืบค้นจาก https://news.
เรื่องการบริหารการพัฒนาสังคม เรียนอยู่ 6 ปี เพิ่งจบเมื่อปี 2563 คาดหวัง thaipbs.or.th/content/199235 [สืบค้นเมื่อ 20 มีนาคม 2565]
ว่าจะสามารถน�าไปใช้ประโยชน์ในการพัฒนาต�าบลหัวง้มได้ดียิ่งขึ้น อย่างไร ข่าวไทยพีบีเอส. (2556). “ผู้นาชุมชน ต.หัวง้ม จ.เชียงราย จัดต้งธนาคาร









กตามการทางานพฒนานนต้องอย่บนพนฐานของการมส่วนร่วมของชมชน ความดีลดขัดแย้ง” สืบค้นจาก https:// news.thaipbs.or.th/



ทั้งผู้น�าเอง ชาวบ้านเอง ร่วมกับพระสงฆ์ การท�างานพัฒนาหรือการท�างาน content/198802 [สืบค้นเมื่อ 23 มีนาคม 2565]
สาธารณสงเคราะห์ก็จะสามารถทาได้อย่างราบรื่น” (พระครูสุจิณกัลยาณธรรม, ติณ นิติกวินกุล. (2557). หัวง้ม. กรุงเทพฯ: ส�านักงานกองทุนสนับสนุนการ

สัมภาษณ์ 25 มีนาคม 2565)
สร้างเสริมสุขภาพ.
ท้องถิ่นนิวส์. (2561). “ครบ 10 ปี ธนาคารความดีต่อยอดสู่แอพพลิเคชั่น
ฝากความดีได้” สืบค้นจาก http://www. localnews2010.com/
archives/682 [สืบค้นเมื่อ 30 มีนาคม 2565]
ไทยรัฐออนไลน์. (2553). “แบงก์ความดีที่1 อยู่ที่ต�าบลหัวง้ม!” สืบค้นจาก
https://www.thairath.co.th/ content/107039 [สืบค้นเม่อ 30

มีนาคม 2565]
ไทยรัฐออนไลน์. (2556). “โรงเรียนผู้สูงอายุหัวง้ม แก่สง่า..ชรามีคุณภาพ”

สืบค้นจาก https://www.thairath.co. th/content/381226
[สืบค้นเมื่อ 25 มีนาคม 2565]

นธกรรณ กันทายอด. (2557). “การพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุตามแนวทาง

การจัดการโรงเรียนผู้สูงอายุขององค์การบริหารส่วนตาบลหัวง้ม

อาเภอพาน จังหวัดเชียงราย” วิทยานิพนธ์ปรัญญามหาบัณฑิต (การ
พัฒนาชุมชน) สังคมสงเคราะห์ศาสตร์, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.




74 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 75
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม

เบญจมาศ เมืองเกษม. (2557). “การจัดการความรู้ของธนาคารความดีเพื่อ วิทยสลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย สืบค้นจาก https://e-thesis.

เสริมสร้างความเข้มแข็งโดยชุมชนมีส่วนร่วม กรณีศึกษา: ตาบล mcu.ac.th/storage/7Zpr8NOtXrOV9fuXKi04P02SqKz1Cy-





หวง้ม อาเภอพาน จงหวดเชยงราย” รายงานวจย สานกวชา Bqa3rZwJzA.pdf [สืบค้นเมื่อ 27 มีนาคม 2565]





สังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย สืบค้นจาก file:///C:/ มนัญญา รัตนภิรมย์. (2556). “ภาคีร่วมใจคนไทยไร้พุง 2 ตอน... ธนาคาร
Users/aerothai/Downloads/jeeranun_ck, +Journal+man- ความด” สบคนจาก https://www. gotoknow.org/posts/253759



ager,+9.อ.เบญจมาศ.pdf [สืบค้นเมื่อ 27 มีนาคม 2565] [สืบค้นเมื่อ 30 มีนาคม 2565]
ปริญญา ชาวสมุน (2556) “‘หัวง้ม’ โรงเรียนหัวหงอก” กรุงเทพธุรกิจ. วินัย เครื่องไชย, บรรณาธิการ. (2559). หัวง้ม...บ้านเฮา ต�าบลคนดี วิถีพอ
สืบค้นจาก https://www.bangkokbiz news.com/lifestyle เพียง เคียงคู่วัฒนธรรม. กรุงเทพฯ: ส�านักงานกองทุนสนับสนุนการ
/539671 [สืบค้นเมื่อ 30 มีนาคม 2565] สร้างเสริมสุขภาพ (สสส.).
พระครูสุจิณกัลยาณธรรม. (2558). โรงเรียนผู้สูงบอายุต�าบลหัวง้ม แก่อย่าง สุนทร ทับมาโนช. (2561). “เจ้าคณะภาค 7 พร้อมคณะตรวจเย่ยมการ



สง่า ชราอย่างมีคุณภาพ. กรุงเทพฯ: สานักสนับสนุนสุขภาวะชุมชน, โครงการสร้างความปรองดองสมานฉันท์โดยใช้หลักธรรมทาง
ส�านักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.). พระพุทธศาสนา “หมู่บ้านรักษาศีล 5” ที่อ�าเภอพาน” สืบค้นจาก
พระราชวรมุนี (พล อาภากโร) และพระมหาประยูร โชติวโร. (2558). https://thai news.prd.go.th/th/website_th/news/news_
“รูปแบบและเครือข่ายการเสริมสร้างความดีภายใต้แนวคิดธนาคาร detail/TNSOC6106210010044 [สืบค้นเมื่อ 27 มีนาคม 2565]

ความดี” Veridian E-Journal, Silpakorn University. ฉบับภาษา องค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม อ�าเภอพาน จังหวัดเชียงราย. (2560). 10 ปี
ไทย สาขามนุษยศาสตร์ สังคมศาสตร์ และศิลปะ. ปีที่ 8 ฉบับที่ 1 ธนาคารความดีต�าบลหัวง้ม 84,000 สู่ล้านความดี ตามรอยพ่อของ

เดือนมกราคม – เมษายน 2558, หน้า 367-382. สืบค้นจาก แผ่นดิน. เชียงราย: องค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม.
file:///C:/Users/aerothai/Downloads/boonsri1,+Journal

+manager,+24_พระราชวรมุนี.pdf [สืบค้นเม่อ 28 มีนาคม 2565]

พระราชปัญญาภรณ์ (สิงห์คา ชยวโส). (2555). “กระบวนการสร้างสังคม


คุณธรรมแบบมีส่วนร่วม ภายใต้รูปแบบธนาคารความดี สาหรับ
หน่วยอบรมประชาชน ประจาตาบล หนเหนือ” ปริญญาพุทธศาสตร


ดุษฎีบัณฑิต (พธ.ด.) สาขาวิชาพระพุทธศาสนา บัณฑิตวิทยาลัย มหา





76 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 77
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม

เบญจมาศ เมืองเกษม. (2557). “การจัดการความรู้ของธนาคารความดีเพื่อ วิทยสลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย สืบค้นจาก https://e-thesis.

เสริมสร้างความเข้มแข็งโดยชุมชนมีส่วนร่วม กรณีศึกษา: ตาบล mcu.ac.th/storage/7Zpr8NOtXrOV9fuXKi04P02SqKz1Cy-





หวง้ม อาเภอพาน จงหวดเชยงราย” รายงานวจย สานกวชา Bqa3rZwJzA.pdf [สืบค้นเมื่อ 27 มีนาคม 2565]





สังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย สืบค้นจาก file:///C:/ มนัญญา รัตนภิรมย์. (2556). “ภาคีร่วมใจคนไทยไร้พุง 2 ตอน... ธนาคาร
Users/aerothai/Downloads/jeeranun_ck, +Journal+man- ความด” สบคนจาก https://www. gotoknow.org/posts/253759



ager,+9.อ.เบญจมาศ.pdf [สืบค้นเมื่อ 27 มีนาคม 2565] [สืบค้นเมื่อ 30 มีนาคม 2565]
ปริญญา ชาวสมุน (2556) “‘หัวง้ม’ โรงเรียนหัวหงอก” กรุงเทพธุรกิจ. วินัย เครื่องไชย, บรรณาธิการ. (2559). หัวง้ม...บ้านเฮา ต�าบลคนดี วิถีพอ
สืบค้นจาก https://www.bangkokbiz news.com/lifestyle เพียง เคียงคู่วัฒนธรรม. กรุงเทพฯ: ส�านักงานกองทุนสนับสนุนการ
/539671 [สืบค้นเมื่อ 30 มีนาคม 2565] สร้างเสริมสุขภาพ (สสส.).
พระครูสุจิณกัลยาณธรรม. (2558). โรงเรียนผู้สูงบอายุต�าบลหัวง้ม แก่อย่าง สุนทร ทับมาโนช. (2561). “เจ้าคณะภาค 7 พร้อมคณะตรวจเย่ยมการ



สง่า ชราอย่างมีคุณภาพ. กรุงเทพฯ: สานักสนับสนุนสุขภาวะชุมชน, โครงการสร้างความปรองดองสมานฉันท์โดยใช้หลักธรรมทาง
ส�านักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.). พระพุทธศาสนา “หมู่บ้านรักษาศีล 5” ที่อ�าเภอพาน” สืบค้นจาก
พระราชวรมุนี (พล อาภากโร) และพระมหาประยูร โชติวโร. (2558). https://thai news.prd.go.th/th/website_th/news/news_
“รูปแบบและเครือข่ายการเสริมสร้างความดีภายใต้แนวคิดธนาคาร detail/TNSOC6106210010044 [สืบค้นเมื่อ 27 มีนาคม 2565]

ความดี” Veridian E-Journal, Silpakorn University. ฉบับภาษา องค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม อ�าเภอพาน จังหวัดเชียงราย. (2560). 10 ปี
ไทย สาขามนุษยศาสตร์ สังคมศาสตร์ และศิลปะ. ปีที่ 8 ฉบับที่ 1 ธนาคารความดีต�าบลหัวง้ม 84,000 สู่ล้านความดี ตามรอยพ่อของ

เดือนมกราคม – เมษายน 2558, หน้า 367-382. สืบค้นจาก แผ่นดิน. เชียงราย: องค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม.
file:///C:/Users/aerothai/Downloads/boonsri1,+Journal

+manager,+24_พระราชวรมุนี.pdf [สืบค้นเม่อ 28 มีนาคม 2565]

พระราชปัญญาภรณ์ (สิงห์คา ชยวโส). (2555). “กระบวนการสร้างสังคม


คุณธรรมแบบมีส่วนร่วม ภายใต้รูปแบบธนาคารความดี สาหรับ
หน่วยอบรมประชาชน ประจาตาบล หนเหนือ” ปริญญาพุทธศาสตร


ดุษฎีบัณฑิต (พธ.ด.) สาขาวิชาพระพุทธศาสนา บัณฑิตวิทยาลัย มหา





76 โรงเรียนผู้สูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท์ และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 77
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม

แก่อย่างสง่า
ชราอย่างมีคุณภาพ






















ผู้ให้สมภาษณ์
พระครูสุจิณกัลยาณธรรม, ดร. เจ้าอาวาสวัดศรีเมืองมูล

รองเจ้าคณะอ�าเภอพาน จังหวัดเชียงราย
และประธานสงฆ์ วัดพุทธาราม อ�าเภอ

ฟุกะยะ จังหวัดไซตามะ ประเศญี่ปุ่น
นายวินัย เครื่องไชย นายกองค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม

นายพันธ์ดี พรหมเทศ ผู้จัดการธนาคารความดีต�าบลหัวง้ม
นางสาวศรีวรรณ แก้วสืบ ผู้อ�านวยการกองการศึกษาฯ

องค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม
นางแสงดาว ปินค�า นักจัดการงานทั่วไปช�านาญการ ท�าความดี

ส�านักปลัด องค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม




นายจนตา มฆวาฬ เลขานุการนายกองค์การบริหารส่วนต�าบล สร้างค่าความเป�นคน
หัวง้ม ยามขัดสนเราให้แลกเป�นสิ�งของ



78 โรงเรียนผูŒสูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 79
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม

แก่อย่างสง่า
ชราอย่างมีคุณภาพ






















ผู้ให้สมภาษณ์
พระครูสุจิณกัลยาณธรรม, ดร. เจ้าอาวาสวัดศรีเมืองมูล

รองเจ้าคณะอ�าเภอพาน จังหวัดเชียงราย
และประธานสงฆ์ วัดพุทธาราม อ�าเภอ

ฟุกะยะ จังหวัดไซตามะ ประเศญี่ปุ่น
นายวินัย เครื่องไชย นายกองค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม

นายพันธ์ดี พรหมเทศ ผู้จัดการธนาคารความดีต�าบลหัวง้ม
นางสาวศรีวรรณ แก้วสืบ ผู้อ�านวยการกองการศึกษาฯ

องค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม
นางแสงดาว ปินค�า นักจัดการงานทั่วไปช�านาญการ ท�าความดี

ส�านักปลัด องค์การบริหารส่วนต�าบลหัวง้ม




นายจนตา มฆวาฬ เลขานุการนายกองค์การบริหารส่วนต�าบล สร้างค่าความเป�นคน
หัวง้ม ยามขัดสนเราให้แลกเป�นสิ�งของ



78 โรงเรียนผูŒสูงอายุ ธนาคารความดี พินิจ ลาภธนานนท และ พระครูสุจิณกัลยาณธรรม 79
วัดศรีเมืองมูล การท�าความดีเพื่อสังคม


Click to View FlipBook Version