The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.

aksara rekan dipunginakaken kanggo niru tetembungan kang direka dadi basa Jawa

Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search
Published by fatahbintoro212, 2023-06-11 01:54:41

AKSRA REKAN

aksara rekan dipunginakaken kanggo niru tetembungan kang direka dadi basa Jawa

Keywords: RekanAksara

Bahan Ajar Membaca Aksara jawa Kelas X Semester Gasal SMK N 2 DEMAK DISUSUN OLEH: ADENG FATAH BINTORO PPG DALJAB UPGRIS TAHUN 2023


SMK N 2 DEMAK BAHAN AJAR MEMBACA AKSARA JAWA MEMBACA AKSARA JAWA INFORMASI UMUM A. IDENTITAS MODUL Nama Penyusun : Adeng Fatah Bintoro, S.Pd Sekolah : SMKN 2 DEMAK Tahun Pelajaran : 2022/2023 Jenjang : SMK Kelas : X (Fase E) Alokasi Waktu : 4 x 45 menit (2 kali pertemuan) B. Capaian Pembelajaran : Peserta didik mampu memahami kaidah penulisan teksa aksara jawa melalui kegiatan membaca teks aksara jawa (misalnya : nglegena pasangan/sandhangan/angka/swara/murda/rekan/lainnya).. C. Profil Pelajar Pancasila : Gotong Royong [Kolaborasi] Peserta didik diharapkan dapat berkolaborasi dalam diskusi pemahaman materi dan pemecahan masalah. Bernalar Kritis [Memperoleh dan memproses informasi dan gagasan] Peserta didik dapat menganalisis ketepatan penggunaan tulisan berkasarakan jawa D. Sarana prasarana : Ruang Kelas, LCD, Laptop Guru, Smartphone peserta didik, koneksi internet / kuota, Bahan ajar, Lembar Kerja Peserta Didik E. Target Peserta Didik : Reguler / umum F. Model Pembelajaran : Project Based Learning A. Tujuan Pembelajaran 1. Melalui kegiatan membaca, peserta didik mampu memahami kaidah penulisan teks beraksara jawa yang memuat pasangan, sandhangan,angka,swara,murda,dan aksara rekan. 2. Melalui kegiatan membaca, peserta didik mampu menulis gagasan dan pikiran dalam bentuk teks beraksara jawa yang memuat aksara rekan dengan memperhatikan kaidah penulisan aksara jawa rekan B. Indikator Ketercapaian Tujuan Pembelajaran 1. Melalui model pembelajaran Project Based Learning, peserta didik dapat menganalisis isi bacaan berkasara jawa yang mengandung aksara rekan


SMK N 2 DEMAK BAHAN AJAR MEMBACA AKSARA JAWA FASE 1 MENENTUKAN PERTANYAAN MENDASAR 2. Melalui model pembelajaran Project Based Learning, peserta didik dapat menyimpulkan kaidah penulisan pasangan, sandhangan,angka,swara,murda,dan aksara rekan. 3. Melalui model pembelajaran Project Based Learning, peserta didik dapat mengalih aksarakan kalimat sederhana berisi pasangan, sandhangan,angka,swara,murda,dan aksara rekan ke aksara latin 4. Melalui model pembelajaran Project Based Learning, peserta didik dapat membaca kalimat sederhana berisi pasangan, sandhangan,angka,swara,murda,dan aksara rekan dengan tepat. Sinten ingkang taseh apal huruf Aksara Jawa?


SMK N 2 DEMAK BAHAN AJAR MEMBACA AKSARA JAWA 1. Sinten ingkang nate ngertos plang utawa papan ingkang ginakaken seratan Aksara Jawa? Wonten pundi cobi? 2. Miturutmu kenangapa plang utawa papan ana ing daerah kuwi ngginakaken seratan Aksara Jawa ? 3. Apa sing mbok pikirke nalika mrangguli papan utawa plang ingkang ngginakaken seratan Aksara Jawa? A. DENTAWYANJAYANA Aksara wyanjana (ꦲꦏ꧀ꦱꦫꦮꦾꦚ꧀ꦗꦤ) adalah aksara konsonan dengan vokal inheren /a/ atau /ɔ/. Sebagai salah satu aksara turunan Brahmi, aksara Jawa pada awalnya memiliki 33 aksara wyanjana untuk menuliskan 33 bunyi konsonanyang digunakan dalam bahasa Sanskerta dan Kawi. Bentuknya dapat dilihat sebagaimana berikut :


SMK N 2 DEMAK BAHAN AJAR MEMBACA AKSARA JAWA 2. Penggunaan Aksara nglegena-pasangan dan sandhangan = Maca buku = Mlebu metu


SMK N 2 DEMAK BAHAN AJAR MEMBACA AKSARA JAWA B. AKSARA MURDA Dalam perkembangannya, bahasa Jawa modern tidak lagi menggunakan keseluruhan aksara wyanjana dalam deret Sanskerta-Kawi. Aksara Jawa modern hanya menggunakan 20 bunyi konsonan dan 20 aksara dasar yang kemudian disebut sebagai aksara nglegena (ꦲꦏ꧀꧀ ꦱꦫꦔ꧀ ꦒꦭ꧀ ꦤ). Sebagian aksara yang tersisa kemudian dialihfungsikan sebagai aksara murda (ꦲꦏ꧀ꦱꦫꦩꦸꦂꦢ) untuk menuliskangelar dan nama yang dihormati, baik nama tokoh legenda (misal Bima ditulis ꦨꦶꦩ) maupun nyata (misal Pakubuwana ditulis ꦦꦑꦸꦨꦸꦮꦟ).[39]Dari 20 aksara nglegena, hanya 9 aksara yang mempunyai bentuk murda, oleh karena itu penggunaan murda tidak identik dengan penggunaan huruf kapital di dalam ejaan Latin;[39] apabila suku kata pertama suatu nama tidak memiliki bentuk murda, maka suku kata kedua yang menggunakan murda. Apabila suku kata kedua juga tidak memiliki bentuk murda, maka suku kata ketiga yang menggunakan murda, begitu seterusnya. Nama yang sangat dihormati dapat ditulis seluruhnya dengan murda apabila memungkinkan. Dalam penulisan tradisional, penerapan murda tidaklah selalu konsisten dan pada dasarnya bersifat pilihan, sehingga nama seperti Gani dapat dieja ꦒꦤꦶ(tanpa murda), ꦓꦤꦶ(dengan murda diawal), atau ꦓꦟꦶ(seluruhnya menggunakan murda) tergantung dari latar belakangdan konteks penulisan yang bersangkutan. Sisa aksara yang tidak termasuk nglegena maupun murda adalah Aksara mahaprana. Aksara mahaprana tidak memiliki fungsi dalam penulisan Jawa modern dan hanya digunakan dalam penulisan bahasa Sanskerta-Kawi.


SMK N 2 DEMAK BAHAN AJAR MEMBACA AKSARA JAWA 2. Penggunaan Aksara Murda C. AKSARA ANGKA Aksara Jawa memiliki lambang bilangannya sendiri yang berlaku selayaknya angkaArab, tetapi sebagian bentuknya memiliki rupa yang persis sama dengan beberapa aksara Jawa, semisal angka 1 ꧑ dengan aksara wyanjana ga ꦒ, atau angka 8 ꧘ dengan aksara murda pa ꦦ. Karena persamaan bentuk ini, angka yang digunakan di tengah kalimat perlu diapit dengan tanda baca pada pangkat atau pada lingsa untuk memperjelas fungsinya sebagai lambang bilangan. Semisal, "tanggal 17 Juni" ditulis


SMK N 2 DEMAK BAHAN AJAR MEMBACA AKSARA JAWA Pengapit ini dapat diabaikan apabila fungsi lambang bilangan sudah jelas dari konteks, misal nomor halaman di pojok kertas. Bentuknya dapat dilihat sebagaimana berikut: 2. Penggunaan aksara angka


SMK N 2 DEMAK BAHAN AJAR MEMBACA AKSARA JAWA D. AKSARA REKAN Aksara rékan (ꦲꦏ꧀ꦱꦫꦫꦫꦏ꧀ꦤ ) adalah aksara tambahan yang digunakan untuk menulis bunyi asing. Aksara ini pada awalnya dikembangkan untuk menuliskan kata serapan dari bahasa Arab, kemudian diadaptasi untuk kata serapan dari bahasa Belanda, dan dalam penggunaan kontemporer juga digunakan untuk menulis kata-kata bahasa Indonesia dan Inggris.Sebagian besar aksara rékan dibentuk dengan menambahkan diakritik cecak telu pada aksara yangbunyinya dianggap paling mendekati dengan bunyi asing yang bersangkutan. Sebagai contoh, aksara rékan fa ꦥ꦳dibentuk dengan menambahkan cecak telu padaaksara wyanjana pa ꦥ. Kombinasi wyanjana dan ekuivalen bunyi asing tiap rékan bisa jadi berbeda antarpenulis karena ketiadaan persetujuan bersama danlembaga bahasa yang mengatur. Terdapat lima aksara rekan menurut Padmasusastra dan Dwijasewaya, yaitu, Contoh penggunaan Aksara Rekan sebagai berikut: kha ( ) ,gha ( ) ,za ( ) , fa/va ( ), dza ( ).


SMK N 2 DEMAK BAHAN AJAR MEMBACA AKSARA JAWA E. AKSARA SWARA Sandhangan swara adalah sadhangan yang digunakan untuk mengubah vokal inheren/a/a menjadi vokal lainnya, sebagaimana berikut Contoh penggunaan aksara rekan misalnya


SMK N 2 DEMAK BAHAN AJAR MEMBACA AKSARA JAWA FASE 2 MENYUSUN PERENCANAAN PROYEK FASE 3 MENYUSUN JADWAL Sasampunipun maos materi ing nginggil, gayut kaliyan ancasipun pasinaon sumangga para siswa sakmenika kasuwun : 1. Bentuk kelompok andedasar saben kelompok cacahipun 5 bocah. 2. Saben kelompok kedan nentukaken ketua kelompok 3. Para siswa kasuwun menganalisis teks bacaan paragraf Aksra Jawa ingkang ginakaken Aksara Rekan, ingkang seratanipun kirang trep 4. Para siswa saget ginakaken Pepak basa jawa utawa lumantar internet kagem biyantu anggenipun menganalisis teks bacaan Aksara Jawa ingkang ginakaken Aksara Rekan ingkang seratanipun kirang trep. 5. Wonten saklebeting LKPD wotnen teks bacaan paragraf ingkang ginakaken seratan Aksara Jawa ingkang ngandut Aksara Rekan, namung seratanipun kirang trep. 6. Lumantar barcode wonten ngandap menika, peserta didik kasuwun scan wonten smartphoneipun piyambak piyambak kagem gladhen bab Aksara Rekan. Sasampunipun para siswa pikantuk LKPD lan bentuk kelompok, kanthi andedasar saben kelompok cacahipun 5 bocah, lajeng kasuwun : 1. Menganalisis teks bacaan Aksara Jawa ingkang ginakaken Aksara Rekan ingkang kirang trep. 2. Para siswa kedah pirembakan gegayutan bab menganalisis teks bacaan ingkang kedah dipun garap. 3. Para siswa kedah ngrampungake anggenipun menganalisis bacaan Aksara Jawa miturut wekdal ingkang sampun katemtokaken. 4. Para siswa kedah nyuwun pirsa dumateng dwija nalika wonten proses ingkang dereng mangertos.


SMK N 2 DEMAK BAHAN AJAR MEMBACA AKSARA JAWA FASE 4 MEMANTAU SISWA DAN KEMAJUAN PROYEK FASE 5 MENGUJI HASIL Sasampunipun para siswa menganalisis bacaan Aksara Jawa, lajeng kasuwun : 1. Peserta didik kedah nglaporake dumateng dwija kasil garapan proyekipun lan kesulitan nalika menganalisis teks bacaan Aksara Jawa ingkang ginakaken Aksara Rekan. 2. Peserta didik nyuwun pirsa nalika nemokaken perkawis ingkang dipun raos kangelan nalika anggenipun menganalsis teks bacaan Aksara Jawa. Sasampunipun para siswa ngrampungake kasil garapan menganalisis bacaan Aksara Jawa ingkang ngandur Aksara Rekan, lajeng kasuwun : 1. Para siswa kasuwun presentasikaken kasil garapan kelompok kala wau wonten ing sak ngajengipun kelas. 2. Kelompok sanesipun kasuwun paring panyaruh dumateng kasil garapan kelompok ingkang presentasi wonten sak ngajengipun kelas.


SMK N 2 DEMAK BAHAN AJAR MEMBACA AKSARA JAWA FASE 6 EVALUASI DAN REFLEKSI PEMBELAJARAN Sasampunipun para siswa mresentasikaken kasil garapan kelompok babagan menganalisis bacaan Aksara Jawa ingkang ngandut Aksara Rekan, lajeng kasuwun : 1. Peserta didik lan dwija nglampahi refleksi pasinaon nalika anggenipun menganalisis bacaan Aksara jawa ingkang ginakaken Aksara Rekan lan kasil proyek ingkang sampun dipun lampahi. 2. Peserta didik kedah nyimpulaken kasil kegiatan menganalisis bacaan Aksara Jawa ingkang ginakaken Aksara Rekan. 3. Lumantar barcode wonten ngandap menika, peserta didik ngungkapaken raos ipun anggenipun nderek pasinaon Basa Jawa kanti materi Aksara Jawa, bab menganalisis bacaan ingkang ginakaken Aksara Rekan.


SMK N 2 DEMAK BAHAN AJAR MEMBACA AKSARA JAWA Nama : No Absen : Kelas : Jurusan : Gladhen – Maos Aksara rekan Wacanen paragraf ana ing ngisor iki !


SMK N 2 DEMAK BAHAN AJAR MEMBACA AKSARA JAWA Adhedhasar teks ing dhuwur wangsulana pitakonan ing ngisor iki! 1. Salinen marang aksara latin! 2. Sebutna tembung-tembung kang ngemot aksara rekan! 3. Gaweya limang ukara nganggo aksara Jawa kang ngemot aksara rekan!


Click to View FlipBook Version