การผลิตสื่อสิ่งพิมพ์

หนังสือ

-รหสั หนงั สือ บทของเนื้อหา
-ชื่อหนงั สือ

+อ่าน
+พมิ พ์

ปกหนังสือ คานา สารบญั -เน้ือหา
+อา่ น
-ประเภทของปก -เน้ือความ -เน้ือความ
+พลิก -ชื่อผแู้ ตง่ -ประเภทของสารบญั บรรณานุกรม
+อา่ น
+พลิก +พลิก -เน้ือความ
+อา่ น +อา่ น +พลิก
+อา่ น
หนา้ หนงั สือ

หน้าหนังสือ -เน้ือหาแตล่ ะหนา้ รูปภาพ
+พลิก
-อกั ขระ +อา่ น +ภาพ
-สะกด +ดู



คานา

หนงั สือเรียนวชิ า การผลิตส่ือส่ิงพิมพ์ รหสั วชิ า 20204-2109 เล่มน้ี เรียบเรียงข้ึนเพอ่ื ใชป้ ระกอบการ
เรียนการสอนที่เนน้ ผเู้ รียนเป็ นสาคญั ตามหลงั สูตรประกาศนียบตั รวชิ าชีพ (ปวช.) พุทธศกั ราช 2562 ของ
สานกั งานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ

ผเู้ รียบเรียงและฝ่ ายวชิ าการ ศูนยห์ นงั สือ เมืองไทย หวงั เป็ นอยา่ งยง่ิ วา่ หนงั สือเรียนวชิ า การผลิตสื่อ
สิ่งพมิ พ์ เล่มน้ี จะสามารถใหค้ วามรู้และเกิดประโยชนแ์ ก่ผสู้ อน ผเู้ รียน ตลอดจนผศู้ ึกษาทว่ั ไปเป็นอยา่ งดี
หากมีขอ้ ผดิ พลาดประการใดผเู้ รียบเรียงและฝ่ ายวชิ าการ ศูนยห์ นงั สือ เมืองไทย ขอนอ้ มรับคาติชมเพ่อื เป็ น
ประโยชนใ์ นการปรับปรุงแกไ้ ขในโอกาสต่อไป

ประภาวรรณ เกษวริ ิยะการณ์และ
ฝ่ ายวชิ าการ ศูนยห์ นงั สือ เมืองไทย

หน่วยท่ี 1 ความรู้เกี่ยวกบั ส่ือส่ิงพมิ พ์ สารบญั

1.1 ความหมายของส่ือสิ่งพิมพ์ หนา้
1.2 ความเป็นมาของสื่อสิ่งพมิ พ์ 1
1.3 ประเภทของส่ือสิ่งพิมพ์ 1
1.4 บทบาทของส่ือส่ิงพิมพ์ 2
1.5 ขอ้ ดีและขอ้ จากดั ของสื่อส่ิงพิมพ์ 3
4
หน่วยท่ี 2 การออกแบบและกระบวนการผลิตสื่อส่ิงพมิ พ์
7
2.1 การออกแบบสื่อส่ิงพมิ พ์ 8
8
2.2 กระบวนการพมิ พ์
10
2.3 การผลิตส่ือส่ิงพมิ พด์ ว้ ยคอมพิวเตอร์แบบต้งั โตะ๊ 10
11
หน่วยท่ี 3 การใชง้ านเลเยอร์

3.1 ความหมายของเลเยอร์

3.2 ประโยชน์ของเลเยอร์

3.3 การสร้างเลเยอร์

หน่วยท่ี 1

ความรู้เก่ียวกบั สื่อส่ิงพมิ พ์

1.1 ความหมายของสื่อส่ิงพมิ พ์

ส่ือ หมายถึง (กริยา) ทาการติดต่อใหถ้ ึงกนั เช่น ส่ือความหมาย ชกั นาใหร้ ู้จกั กนั
สื่อ หมายถึง (นาม) ผหู้ รือส่ิงท่ีทาการติดตอ่ ใหถ้ ึงกนั หรือชกั นาใหร้ ู้จกั กนั เช่น เขาใชจ้ ดหมายเป็น
ส่ือติดต่อกนั
สิ่งพิมพ์ หมายถึง สมุด แผน่ กระดาษ หรือวตั ถุใดๆ ท่ีพิมพข์ ้ึน รวมท้งั บทเพลง แผนท่ี แผนผงั
แผนภาพ ภาพวาด ภาพระบายสี ใบประกาศ แผน่ เสียง หรือส่ิงอื่นใดอนั มีลกั ษณะเช่นเดียวกนั

1.2 ความเป็นมาของส่ือส่ิงพมิ พ์

1.2.1 การพิมพข์ องประเทศทางตะวนั ออก
ในภูมมิภาคแถบเอเชียตอนกลางและชาวจีน รู้จกั การแกะสลกั ดวงตราบนแผน่ หิน กระดูก

สตั ว์ และงาชา้ ง เพอื่ ใชป้ ระทบั ลงบนดินเหนียวหรือบนข้ีผ้ึง ซ่ึงอาจกล่าวไดว้ า่ เป็นตน้ กาเนิดของแม่พมิ พ์
รูปท่ี 1.1 ป้ายตราหยกสมยั โบราณ

1.2.2 การพมิ พข์ องประเทศทางตะวนั ตก
ผทู้ ี่คิดวธิ ีการพมิ พอ์ ยา่ งเป็นระบบเป็นคนแรกจนไดร้ ับการยกยอ่ งวา่ เป็นบิดาของ

การพิมพค์ ือ โจฮนั กเู ตน็ เบิร์ก เขาไดป้ ระดิษฐแ์ ท่งพิมพ์ พฒั นาแม่แบบสาหรับหล่อตวั พมิ พ์
โลหะเป็นตวั ๆ เป็นตน้

รูปท่ี 1.2 โจฮนั กูเตน็ เบิร์ก

1.3 ประเภทของสื่อส่ิงพมิ พ์

1.3.1 ส่ือสิ่งพมิ พป์ ระเภทหนงั สือเรียน

รูปท่ี 1.3.1 หนงั สือเรียน

1.3.2 ส่ือส่ิงพิมพเ์ พือ่ เผยแพร่ขา่ วสาร

รูปท่ี 1.3.2 หนงั สือพิมพ์ จุลสาร

1.4 บทบาทของส่ือส่ิงพมิ พ์

สื่อส่ิงพมิ พน์ บั วา่ มีบทบาทสาคญั ในงานตา่ งๆ สามารถแบ่งไดด้ งั น้ี

1. บทบาทของสื่อส่ิงพิมพใ์ นงานสื่อมวลชน
2. บทบาทของส่ือสิ่งพิมพใ์ นสถานศึกษา
3. บทบาทของส่ือสิ่งพมิ พใ์ นงานดา้ นธุรกิจ
4. บทบาทของส่ือสิ่งพมิ พใ์ นดา้ นการธนาคาร
5. บทบาทของส่ือส่ิงพมิ พใ์ นหา้ งสรรพสินคา้ และร้านคา้ ปลีก

1.5 ขอ้ ดีและขอ้ จากดั ของส่ือสิ่งพิมพ์

1.5.1 ขอ้ ดีของส่ือส่ิงพิมพ์

1. กระบวนการในการผลิตส่ือสิ่งพิมพส์ ามารถจะทาไดห้ ลายแบบ

2. สามารถจดั พิมพไ์ ดห้ ลายรูปแบบตามวตั ถุประสงคท์ ี่จะนาไปใช้

3. สามารถเลือกจดั พิมพใ์ หม้ ีระยะเวลาการใชง้ านตา่ งๆกนั

4. ส่ือสิ่งพิมพม์ ีราคาถูก

5. สิ่งพมิ พเ์ ขา้ ถึงกลุ่มเป้าหมายไดอ้ ยา่ งกวา้ งขวาง ในทุกระดบั ของสงั คม

หน่วยที่ 2

การออกแบบ
และการบวนการผลิตส่ือส่ิงพมิ พ์

2.1 การออกแบบสื่อสิ่งพิมพ์

2.1.1 วตั ถุประสงคข์ องการออกแบบสื่อสิ่งพิมพ์
1. เพอ่ื สร้างความงามทางศิลป์ ของสื่อสิ่งพิมพ์
2. เพอ่ื ดึงดูดความสนใจของผพู้ บเห็นและผอู้ ่าน
3. เพอื่ เสนอขา่ วสารและง่ายต่อการจดจาเน้ือหา
4. เพอ่ื ปิ ดบงั ความดอ้ ยต่อคุณภาพสื่อส่ิงพมิ พ์
5. เพอ่ื เพ่ิมประสิทธิภาพในการสื่อสาร

2.1.2 หลกั ในการพิจารณาออกแบบส่ือส่ิงพิมพ์
1. วตั ถุประสงคข์ องงานพมิ พ์
2. รูปร่างของส่ือสิ่งพมิ พ์
3. ตาแหน่งจุดแห่งความสนใจในส่ือสิ่งพิมพ์
4. ขนาดของส่ือสิ่งพมิ พ์

รูปท่ี 2.1.2 รูปร่างของหนงั สือสาหรับเดก็

2.2 กระบวนการพมิ พ์

กระบวนการพมิ พ์ คือ ข้นั ตอนวธิ ีการในการผลิตส่ิงพมิ พต์ ่างๆ เช่นหนงั สือ จุลสาร แผน่ พบั ฉลาก
สินคา้ โปสเตอร์โฆษณา เป็นตน้

2.2.1 กระบวนการก่อนการพิมพ์ (Prepress Process)
2.2.2 กระบวนการการพมิ พ์ (Press/Printing Process)
2.2.3 กระบวนการหลงั การพิมพ์ (After Press Process )

2.3 การผลิตสื่อส่ิงพมิ พด์ ว้ ยคอมพิวเตอร์แบบต้งั โต๊ะ

การจดั พมิ พส์ ่ิงพิมพป์ ระเภทต่างๆ ในยคุ ก่อนน้นั ตอ้ งผา่ นกระบวนการตา่ งๆมากมายหลายข้นั ตอนที่
เรียกวา่ การเรียงพมิ พ์ โดยที่จะตอ้ งมีผตู้ ดั ต่อรูปภาพ เป็นตน้

2.3.1 องคป์ ระกอบของการจดั พิมพด์ ว้ ยคอมพวิ เตอร์แบบต้งั โตะ๊
1. เครื่องคอมพวิ เตอร์
2. โปรแกรมสาเร็จรูปในการจดั หนา้
3. เคร่ืองพมิ พ์

หน่วยที่ 3

การใชง้ านเลเยอร์

3.1 ความหมายของเลเยอร์

เลเยอร์ (Layer) เป็นการนาภาพหรือวตั ถุมาจดั วางเป็ นส่วนประกอบที่เรียงซอ้ นกนั อยา่ งลงตวั เลเยอร์
ช่วยอานวยความสะดวกในการจดั วางภาพและวตั ถุแต่ละชิ้นท่ีวางซอ้ นกนั ใหส้ ามารถทางานกบั วตั ถุเฉพาะ
ส่วนไดโ้ ดยไม่กระทบกบั ส่วนอื่นที่ไมเ่ กี่ยวขอ้ ง

ลกั ษณะการทางานแบบเลเยอร์เป็นเหมือนการวางแผน่ ใสซอ้ นทบั กนั เป็นลาดบั ช้นั ข้ึนมาเรื่อยๆโดย
แต่ละแผน่ ใสเปรียบเสมือนเป็นแต่ละเลเยอร์ บริเวณของเลเยอร์ท่ีไม่มีรูปจะเห็นทะลุถึงเลเยอร์ท่ีอยดู่ า้ นล่าง
โดยกระบวนการเช่นน้ีจะทาใหเ้ กิดเป็นรูปภาพสมบูรณ์และทาใหส้ ามารถจดั วางงานไดง้ ่ายเลเยอร์เป็นตวั
ช่วยในการแกไ้ ขภาพเฉพาะส่วนใดส่วนหน่ึงไดง้ ่ายข้ึนการยา้ นตาแหน่งการปรับขนาดการปรับสี /สีเงาจะทา
ไดอ้ ยา่ งอิสระจากกนั นอกจากน้ียงั สามารถสลบั ลาดบั และซ่อน/แสดงเลเยอร์แต่ละช้นั ทาใหท้ ดลองจดั
องคป์ ระกอบภาพแบบตา่ งๆไดห้ ลากหลายก่อนที่จะเลือกภาพชุดสุดทา้ ยที่จะนาไปใชไ้ ดจ้ ริง

3.2 ประโยชนข์ องเลเยอร์

ในการผลิตส่ือส่ิงพมิ พผ์ ูผ้ ลิตมีความจาเป็ นที่ตอ้ งแกไ้ ขรายละเอียดเฉพาะบางส่วนของชิ้นงานไม่
จาเป็นตอ้ งสร้างชิ้นงานน้นั ใหม่ท้งั หมด แต่สามารถสร้างเฉพาะเลเยอร์ของวตั ถุที่ตอ้ งแกไ้ ขหรือเพ่ิมเติม
เท่าน้นั เช่น แผน่ พบั ใบปลิวโฆษณาที่ตอ้ งมีการเปลี่ยนแปลงโปรโมชนั่ รูปแบบใหมๆ่ เสมอเป็นประจาซ่ึง
รายละเอียดของชิ้นงานส่วนใหญ่น้นั ยงั คงเหมือนเดิม เพยี งแต่เปล่ียนเฉาพส่วนของภาพหรือขอ้ ความใหม่ใน
โปรโมชนั่ เทา่ น้นั ผใู้ ชส้ ามารถใชเ้ ลเยอร์ใหม่มาทดแทนไดแ้ ละซ่อนเลเยอร์เดิมไวเ้ พื่ออาจจะนามาใชไ้ ดอ้ ีก
ในภายหนา้ โดยไมต่ อ้ งเสียเวลาทาใหม่

3.3 การสร้างเลเยอร์
3.3.1 ส่วนประกอบในพาเนลเลเยอร์ พาเนลเลเยอร์มีส่วนประกอบต่างๆ ที่ใชใ้ นการ

ควบคุมการทางานของเลเยอร์ดงั น้ี
1. กาหนดชื่อเลเยอร์
2.แสดงสีประจาเลเยอร์
3.ซ่อนและแสดงเลเยอร์
4. การกาหนดลอ็ กการเคล่ือนยา้ น/การแกไ้ ขวตั ถุ
5.การสร้างเลเยอร์ใหม่
6.การลบเลเยอร์

3.3.2 การสร้างชิ้นงานดว้ ยเลเยอร์
1.การเร่ิมตน้ การใชง้ านพาเนลเลเยร์ดว้ ยการคลิกที่เมนูคาสง่ั วนิ โวส์ เลเยอร์
2.คลิกที่พาเนลเลเยอร์ ดบั เบิลคลิกที่เลเยอร์
3.ปรากฏหนา้ ต่างเลเยอร์ออปชน่ั
4.ต้งั ช่ือเลเยอร์และเลือกสีเลเยอร์
5.นารูปภาพวางบนพ้นื ที่อาร์ตบอร์ดในเลเยอร์ 1
6.คลิกที่ เพ่ือสร้างเลเยอร์ 2
7.ดบั เบิลคลิกที่เลเยอร์ 2 จะปรากฏหนา้ ต่างเลเยร์ออปชนั่ เพือ่ ต้งั ช่ือเลเยอร์และสีประจา

เลเยอร์
8.นารูปภาพมาวางบนพ้ืนท่ีอาร์ตบอร์ดบนเลเยอร์ 2
9. คลิกที่ เพ่อื สร้างเลเยอร์ 3
10.ดบั เบิลคลิกที่เลเยอร์ 3 จะปรากฏหนา้ ต่างเลเยอร์ออปชน่ั ต้งั ช่ือเลเยอร์และเลือกสี

ประจาเลเยอร์
11.สร้างตวั อกั ษรดว้ ยการคลิกที่ไทป์ ทูล พมิ พข์ อ้ ความลงไปบนพ้นื ท่ีอาร์ตบอร์ดในเลเยอร์
12. คลิกเคร่ืองมือพีววิ (Preview)จากกล่องเคร่ืองมือเพือ่ ดูผลลพั ธ์จากการสร้างเลเยอร์
13.ผลลพั ธ์จากการสร้างชิ้นงานดว้ ยเลเยอร์เป็นภาพท่ีมีการซอ้ นกนั 3 เลเยอร์

3.3.3 การเลือกทางานกบั เลเยอร์
การทางานกบั เลเยอร์หลายๆ เลเยอร์เม่ือตอ้ งการเพ่ิมขอ้ ความเขา้ ไปในเลเยออร์ใดตอ้ งคลิก

เลือกเลเยอร์น้นั ก่อน จึงพิ่มขอ้ ความเขา้ ไปได้ มีข้นั ตอนดงั น้ี
1.คลิกเลือกเลเยอร์ที่ตอ้ งการเพ่มิ ขอ้ ความ
2.สร้างขอ้ ความในเลเยอร์ท่ีตอ้ งการ
3.ปรากฏขอ้ ความใหม่ในเลเยอร์

3.3.4 การเลือกวตั ถุท้งั หมดในแต่ละเลเยอร์
เมื่อตอ้ งการเลือกวตั ถุท้งั หมดในแต่ละเลเยอร์สามารถทาไดด้ งั น้ี
1.คลิกขวาที่เลเยอร์ที่ตอ้ งการเลือกวตั ถุ (เลเยอร์ 2)
2.คลิกเลือกคาสงั่ ซีแลคไอเทม็ ออนเลเยอร์ 2 (Select ltem (S) On “Layer 2”)
3.ผลลพั ธ์เป็นการเลือกวตั ถุท้งั หมดในเลเยอร์ 2

3.3.5 การยา้ ยวตั ถุระหวา่ งเลเยอร์
เมื่อตอ้ งการยา้ นวตั ถุระหวา่ งเลเยอร์เดิมใหไ้ ปอยใู่ นเลเยอร์อ่ืนโดยที่วตั ถุยงั คงวางอยใู่ นตาแหน่ง
เดิมมีข้นั ตอนดงั น้ี

1.คลิกเลือกวตั ถุท่ีตอ้ งการยา้ ย
2.คลิกจากสัญลกั ษณ์จากเลเยอร์เดิมไปวางเลเยอร์ใหม่
3.วตั ถุจะยา้ ยไปยงั แยอร์ใหม่

3.3.6 การซ่อนและแสดงเลเยอร์
ในการทางานที่มีเลเยอร์จานวนหลายเลเยอร์ อาจจะมีเลเยอร์บางเลเยอร์ท่ีไม่จาเป็นตอ้ งใช้

ผใู้ ชส้ ามารถจะซ่อนเกบ็ ไวเ้ พือ่ ความสะดวกในการทางาน และเมื่อตอ้ งการใชง้ านกส็ ามารถ
นามาแสดงไดด้ งั ข้นั ตอนต่อไปน้ี

1.คลิกเมาส์ท่ีเครื่องมือซ่อน/แสดงเลเยอร์เพ่ือซ่อนแยอร์รูปดวงตาบน เครื่องมือจะหายไป
จะปรากฏเป็ นกรอบส่ีเหลี่ยมเป็ นการซ่อนเลเยอร์

2.ผลลพั ธท์ ่ีไดค้ ือขอ้ ความหรือวตั ถุจะหาบไป
3.เม่ือตอ้ งการแสดงเลเยอร์ท่ีซ๋อนไวใ้ หค้ ลิกเมาส์ที่เลเยอร์น้นั อีกคร้ัง
4.ปรากฏเครื่องมือแสดงเลเยอร์รูปดวงตาผลลพั ธจ์ ะแสดงขอ้ ความและวตั ถุในเลเยอร์

3.3.7 การลอ็ กเลเยอร์
การลอ็ กเลเยอร์เป็นการกาหนดใหผ้ ใู้ ชไ้ ม่สาทารถทาการเปล่ียนแปลงเลเยอร์น้นั ได้

นอกจากน้ียงั แสดงใหเ้ ห็นวตั ถุบนอาร์ตบอร์ดและจะแสดงสัญลกั ษณ์หนา้ เลเยอร์ที่ถูกลอ็ ก การล็
อกเลเยอร์ดงั ข้นั ตอนต่อไปน้ี

1.ลอ็ กเฉพาะเลเยอร์ท่ีตอ้ งการ
2.ลอ็ กเลเยอร์อื่นๆนอกเหนือจากเลเยอร์ที่กาลงั ทางาน

3.3.8 การรวมเลเยอร์
การรวมเลเยอร์เป็นการรวมเลเยอร์หลายๆเลเยอร์ใหเ้ ลือกเพียงเลเยอร์เดียว เพือ่ ใหว้ ตั ถุท่ี

อยใู่ นเลเยอร์รวมกนั อยใู่ นเลเยอร์ท่ีกาลงั ทางาน สามารถทาไดด้ งั ข้นั ตอนต่อไปน้ี
1.คลิกเลือกเลเยอร์ท่ีกาลงั ทางานอยู่
2.เลือกเลเยอร์ท่ีตอ้ งการทารวมเลเยอร์ ดว้ ยการกดป่ ุมคอนโทรลคา้ งไวใ้ นขณะคลิกเลือก

เลเยอร์
3.คลิกท่ีเพ่อื แสดงรายการคาสั่งต่างๆ
4.เลือกคาสั่งเมิร์จเลเยอร์ (Merge Layers)วตั ถุท้งั หมดจะรวมอยใู่ นเลเยอร์ท่ีกาลงั ทางานอยู่

3.3.9 การลบเลเยอร์
การลบเลเยอร์เป็นการนาเลเยอร์ที่ไม่ตอ้ งการออกไป โดยผใู้ ชส้ ามารถทาการกาหนดไดว้ า่

จะลบเลเยอร์พร้อมกบั วตั ถุท้งั หมดท่ีอยใู่ นเลเยอร์ หรือลบเฉพาะเลเยอร์โดยที่ยา้ ยวตั ถุไปอยใู่ นเล
เยอร์อ่ืน

1.ลบเลเยอร์และลบวตั ถุท้งั หมดในเลเยอร์
การลบเลเยอร์และวตั ถุท้งั หมดในเลเยอร์สามารถทาไดด้ งั น้ี

(1) คลิกเลือกเลเยอร์ท่ีตอ้ งการลบ เพ่อื ลบเลเยอร์และวตั ถุท้งั หมดเลเยอร์
(2) คลิกที่สญั ลกั ษณ์ เพ่ือลบเลเยอร์ท่ีเลือกไว้
(3) คลิกยนื ยนั การลบ
(4) เลเยอร์ที่เลือกไวจ้ ะถูกลบหายไป
(5) วตั ถุในเลเยอร์จะหายไปพร้อมกบั เลเยอร์

2.การยา้ ยวตั ถุไปเลเยอร์อ่ืนลบเฉพาะเลเยอร์และการลบเฉพาะเลเยอร์และยา้ ยวตั ถุท้งั หมด
ไปในเลเยอร์อ่ืนสามารถทาไดด้ งั น้ี
(1)กดอลั ทิเนต + ชิฟต์ (Alt +Shift) แลว้ คลิกเลเยอร์ท่ีตอ้ งการลบ
(2)คลิกที่ในเลเยอร์ที่จะลบและลากไปยงั เลเยอร์อื่น
(3) วตั ถุจะยา้ ยไปอยยู่ งั เลเยอร์ใหม่ (จากเลเยอร์ 3 มายงั เลเยอร์ 2)
(4) ลบเลเยอร์ที่ตอ้ งการนาออก(ลบเลเยอร์ 3 )