วินาศกรรม 11 กันยายน 2001

เหตุการณ์ 9/11
ก่อการร้ายเปลี่ยนโลก

วินาศกรรม
11 กันยายน

2001

ประวัติศาสตร์สากล
ชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย

จัดทำโดย

นางสาวมนฤทัย พรรณศรี
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่5/1 เลขที่19

หลังยุคสงครามเย็นสหรัฐอเมริกาเป็นมหาอำนาจโลกเพียง
หนึ่งเดียว มีบทบาทสำคัญในการชี้นำการเมือง เศรษฐกิจและสังคม
ของโลก ประเทศต่างๆต้องเผชิญกับปัญหาการจัดระเบียบโลกใหม่ที่
กำหนดขึ้นโดยสหรัฐอเมริกา อาทิ ปัญหาการค้าเสรี ซึ่งมีการควบคุม
ประโยชน์ที่จะได้จากประเทศคู่ค้า จึงเกิดขบวนการต่อต้านการจัด
ระเบียบโลกใหม่ของสหรัฐอเมริกา อย่างกระบวนการก่อการร้าย
ที่เห็นชัดเจนคือ เหตุวินาศกรรม 9/11 (วันที่ 11 กันยายน ค.ศ. 2001
หรือพ.ศ. 2544) เป็นปฏิบัติการณ์ก่อการร้ายที่ร้ายแรงที่สุดใน
ประวัติศาสตร์โลก เป็นการโจมตีที่ประสานกัน 4 ครั้งต่อเนื่องใน
นครนิวยอร์กและพื้นที่กรุงวอชิงตัน ดี.ซี.

สาเหตุ

เกิดจากสหรัฐอเมริกา ให้การสนับสนุนอิสราเอลโจมตีชาว
ปาเลสไตน์ รวมทั้งดำเนินการคว่ำบาตรต่ออิรักเป็นเวลาหลายปี
ทำให้เด็กและคนแก่จำนวนมากต้องล้มตายเพราะขาดอาหารและยา
อีกทั้งความโกรธแค้นที่สะสมมานาจากหลายกรณี ทั้งสหรัฐอเมริกา
ใช้อำนาจบาตรใหญ่รังแกชาวมุสลิมมาตลอด กลุ่มผู้ก่อการร้ายจึง
ต้องการโจมตีสหรัฐอเมริกาให้สหรัฐอเมริกาได้เจอความรู้สึกแบบ
เดียวกับที่พวกเขาเคยโดนกระทำมาก่อน

การเตรียมการข
องกลุ่มก่อร้าย

แผนก่อการร้ายเริ่มต้นเมื่อปี ค.ศ. 1996 ณ ฐานที่ตั้งของกลุ่ม

อัลกออิดะฮ์(al-Qaeda) ในอัฟกานิสถาน คาลิด เชกห์ โมฮัมเหม็ด
ผู้ที่ริเริ่มการก่อเหตุร้ายในครั้งนี้โดยวางแผนให้นักรบอิสลามไปฝึกบิน
เพื่อเตรียมจี้เครื่องบินให้กลายเป็นอาวุธโจมตีสหรัฐอเมริกา
แผนนี้ได้รับการอนุมัติจากโอซามา บินลาเดน เศรษฐีชาว
ซาอุดีอาระเบียและผู้นำกลุ่มอัลกออิดะฮ์(al-Qaeda)

เป้าหมายการโจมตี




สมาชิกกลุ่มก่อการร้ายจี้เครื่องบินโดยสารทั้งหมด 4 ลำ
ซึ่งเหตุการณ์นี้เกิดขึ้นในช่วงเช้าของวันที่ 11 กันยายน 2001 ขณะที่
ผู้คนในนครนิวยอร์กกำลังใช้ชีวิตกันตามปกติ จู่ๆ ก็เกิดเสียงดังสนั่นไป
ทั่วนครนิวยอร์ก เมื่อเวลา 8.46 น. เครื่องบินของสายการบิน
American Airlines เที่ยวบินที่ AA11 พุ่งชนตึกฝั่ งทิศเหนือ
(North Tower) ของตึกแฝดเวิลด์เทรดเซ็นเตอร์(World Trade
Center) ระหว่างชั้น 93-99 ผ่านไปไม่นานเครื่องบินลำที่2 ก็พุ่งชน
ตึกฝั่ งทิศใต้(South Tower) เมื่อเวลา 9.03 น. โดยเครื่องบินของ
สายการบิน United Airlines เที่ยวบินที่ UA175 พุ่งชนบริเวณชั้น
77-85 ทำให้ตึกฝั่ งทิศใต้(South Tower) เสียการทรงตัว เริ่มทรุด
และถล่มลงมาในเวลา
09.59 น. เนื่องจากถูกชนในจุดที่แม่นยำกว่า
ตึกฝั่ งทิศเหนือ(North Tower) ที่ถล่มลงมาในเวลา 10.28 น.

ขณะเดียวกันในเวลา 9.37 น. เครื่องบินลำที่ 3 ของสายการบิน
American Airlines เที่ยวบินที่ AA77 พุ่งชนกำแพงฝั่ งตะวันตก
ของอาคารเพนตากอนในรัฐเวอร์จิเนีย

เครื่องบินลำสุดท้ายของสายการบิน United Airlines
เที่ยวบินที่ UA93 ผู้โดยสารได้ต่อสู้กับผู้ก่อการร้ายจนทำให้เครื่องบิน
ตกลงในทุ่งที่รัฐเพนซิลเวเนีย ก่อนถึงเป้าหมายที่ผู้ก่อการร้ายต้องการ
นำเครื่องบินพุ่งชนอาคารรัฐสภาสหรัฐฯ
ในกรุงวอชิงตัน ดี.ซี.



จากเหตุการณ์นี้ทำให้มีผู้เสียชีวิตเกือบ 3,000 คนและไม่มีผู้รอด
ชีวิตจากเครื่องบินทั้ง 4 ลำ หลังเกิดเหตุไม่นานทางการสหรัฐอเมริกาได้
ดำเนินการสืบสวนจนยืนยันได้ว่า กลุ่มก่อการร้ายอัลเคดา(al-Qaeda)
หรืออัลกออิดะห์ เป็นผู้อยู่เบื้องหลังเหตุวินาศกรรมช็อกโลกครั้งนี้

จากการตรวจสอบพบว่า กลุ่มก่อการร้ายที่ร่วมลงมือนำโดย
โอซามา บินลาเดน กลุ่มอัลกออิดะฮ์โทษสหรัฐและประเทศพันธมิตรว่า
เป็นต้นตอของความขัดแย้งในโลกมุสลิม

ผู้ก่อเหตุจี้เครื่องบินมี 19 คน โดยแบ่งออกเป็น 4 กลุ่ม 3 กลุ่ม
แรกมีจำนวนกลุ่มละ 5 คนและกลุ่มที่ 4 มี 4 คน แต่ละกลุ่มจะมีผู้ที่ได้
รับการฝึกขับเครื่องบินและควบคุมเครื่องบินโดยสารซึ่งเป้าหมายหลัก
เพื่อให้พุ่งชนอาคารสำคัญของสหรัฐฯ และทำให้มีผู้เสียชีวิตจำนวนมาก






รายละเอียดผู้เสียชีวิต

-ผู้เสียชีวิตจากตึกแฝดเวิลด์เทรดเซ็นเตอร์
(World Trade Center) 2,606 คน
-ผู้เสียชีวิตจากอาคารเพนตากอน 125 คน
-ผู้โดยสารและลูกเรือบนเครื่องบินทั้ง 4 ลำ
รวม 246 คน เสียชีวิตทั้งหมด
***ผู้เสียชีวิตทั้งหมดจากเหตุการณ์ครั้งนี้มีถึง 77 สัญชาติ

สมาชิกกลุ่มก่อการร้าย

เหตุการณ์หลังเกิดวินาศกรรม9/11

หลังเหตุการณ์นี้สหรัฐอเมริกา ได้พยายามกู้ศักดิ์ศรีของพญา
อินทรีกลับคืนมาโดยการประกาศ สงครามต่อต้านการก่อการร้าย
(The War on Terrorism) ประกาศกร้าวว่า“ทุกประเทศในทุก
ภูมิภาคของโลกต้องตัดสินใจ ว่าจะเลือกฝ่ายสหรัฐฯ หรือเลือกกลุ่มผู้
ก่อการร้าย” และเริ่มสงครามครั้งแรกแห่งศตวรรษที่ 21 โดยการส่ง
กองกำลังทหารเข้าโจมตีประเทศอัฟกานิสถานซึ่งเป็นแหล่งพำนักของ
บินลาเดนและโค่นล้มรัฐบาลทาลิบัน ซึ่งมีความสัมพันธ์แนบแน่นกับ
บินลาเดน สหรัฐฯได้รับความสนับสนุนจากนานาชาติ ในการกำจัด
กลุ่มอัลกออิดะห์(al-Qaeda)และตามล่าบินลาเดน ผู้บงการอยู่เบื้อง
หลังการโจมตีเมื่อวันที่ 11 กันยายน ค.ศ. 2001 กองทัพสหรัฐฯเพิ่งหา
ตัวและสังหาร บิน ลาเดน ได้ที่เมืองแอบบอตาบัด ประเทศปากีสถาน
เมื่อปี ค.ศ. 2011 และผู้วางแผนการโจมตี คาลิด ชีค โมฮัมเหม็ด
ถูกจับกุมตัวในปากีสถานเมื่อปี ค.ศ. 2003 ก่อนจะนำไปควบคุมตัวที่
เรือนจำอ่าวกวนตานาโม ในคิวบาตั้งแต่นั้นเป็นต้นมาและยังคงรอ
พิจารณาคดีอยู่

ในเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2554 ประธานาธิบดีบารัค โอบามา
ในขณะนั้นได้ประกาศเริ่มต้นการถอนทหารจำนวนมากออกจาก
อัฟกานิสถาน จนถึงวันที่ 30 สิงหาคม พ.ศ. 2564 กองทัพทหาร
อเมริกันชุดสุดท้ายออกจากอัฟกานิสถาน 100% ปิดฉากสงครามต่อ
ต้านการก่อการร้ายเกือบ 20 ปี

ผลของเหตุการณ์วินาศกรรม9/11

มีการปรับมาตรการเพื่อความปลอดภัยบนเครื่องบินมากขึ้น
สหรัฐฯได้ก่อตั้งหน่วยงานรักษาความปลอดภัยด้านการขนส่ง
(Transportation Security Administration – TSA) ขึ้นมา
เพื่อเพิ่มมาตรการความปลอดภัยทั้งในสนามบินและบนเครื่องบิน
ใช้เวลากว่า 8 เดือนในจัดการกับซากปรักหักพังที่จุดเกิดเหตุที่
ตึกแฝดถล่มลงมาที่เรียกว่า Ground Zero
มีอนุสรณ์รำลึกและพิพิธภัณฑ์บริเวณนั้น รวมถึงมีการสร้างตึก
ซึ่งออกแบบแตกต่างออกไปขึ้นมาใหม่ โดยตึกหลักซึ่งชื่อว่า
วัน เวิร์ลเทรดเซ็นเตอร์ (One World Trade Center) หรือ
“ตึกแห่งเสรีภาพ” (Freedom Tower) สูงถึง 574 เมตร ซึ่งสูงยิ่ง
กว่าตึกทิศเหนือเดิมที่สูงกว่า 416 เมตร
อาคารเพนตากอนใช้เวลาซ่อมแซมไม่ถึงปี โดยเจ้าหน้าที่กลับเข้า
ทำงานได้ภายในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 2002

ผลกระทบจากเหตุการณ์วินาศกรรม9/11

การถล่มของตึก World Trade Center ทำให้ขยะสารพิษ
จำนวนหลายร้อยตัน รวมถึงสารก่อมะเร็งแพร่กระจายไปทั่วย่าน
แมนฮัตตันตอนล่าง(Lower Manhattan)

ความเสียหายที่เกิดกับโครงสร้างพื้นฐานและทรัพย์สินต่างๆ
สูงกว่า 10 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ

ตลาดหลักทรัพย์นิวยอร์กต้องปิดการซื้อขายต่อเนื่องจนถึง
วันที่ 17 กันยายน ซึ่งหลังเปิดตลาดในช่วงสัปดาห์แรก ดัชนีหุ้น
สหรัฐฯ ร่วงหนักคิดเป็นมูลค่ากว่า 1.4 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ
นอกจากนี้ยังเกิดผลกระทบต่อเนื่องไปยังตลาดหุ้นทั่วโลกที่ร่วงหนัก
ไปตามๆ กัน

ช่วง 3 เดือนหลังเกิดเหตุ นครนิวยอร์กมีอัตราว่างงานเพิ่ม
กว่า 430,000 ตำแหน่ง ขณะที่ผลกระทบหลักๆในนิวยอร์กจะอยู่ที่
ภาคการส่งออก

บริษัทประกันภัยต้องจ่ายชดเชยความเสียหายที่เกิดจากเหตุ
วินาศกรรม 9/11 มากกว่า 40 พันล้านดอลลาร์สหรัฐฯ ถือเป็น
หนึ่งในเหตุการณ์ที่มีการจ่ายเงินประกันชดเชยมากที่สุด

หลายสายการบินประสบภาวะขาดทุนและล้มละลายเนื่องจาก
ประชาชนจำนวนมากยังหวาดผวาและไม่กล้าเดินทางด้วยเครื่องบิน
ทำให้รัฐบาลกลางสหรัฐฯ ต้องเข้าช่วยเหลือ

ภาคการท่องเที่ยวของสหรัฐฯ ก็ได้รับผลกระทบหนัก โดย
นครนิวยอร์กที่ปกติมีการจ้างงานในอุตสาหกรรมท่องเที่ยวกว่า
280,000 คน ทำรายได้รวมกว่า 25 พันล้านดอลลาร์สหรัฐต่อปี
พบว่ามีการเลิกจ้างพนักงานกว่า 3,000 คน ในช่วง 1 สัปดาห์
หลังเกิดเหตุ ขณะที่อัตราการจองโรงแรมก็น้อยลงกว่า 40%

ผลกระทบและมูลค่าความเสียหายโดยภาพรวม

1. ขยะและสารพิษจำนวนหลายร้อยตันรวมถึงสารก่อมะเร็งจากการ
ถล่มของตึกเวิลด์เทรดเซ็นเตอร์ (World Trade Center) แพร่
กระจายไปทั่วย่านแมนฮันตันตอนล่าง(Lower Manhattan)
2. ความเสียหายจากโครงสร้างพื้นฐานและทรัพย์สินต่างๆสูงกว่า 10
พันล้านดอลลาร์สหรัฐ
3. ตลาดหุ้นสูญเสียมูลค่าตามราคาตลาด 1.4 ล้านล้านดอลลาร์
4. อัตราการว่างงานเพิ่มกว่า 430,000 ตำแหน่ง และการจ้างงาน
ลดลง 598,000 ตำแหน่ง
5. ธุรกิจประกันภัยต้องจ่ายชดเชยความเสียหายมากกว่า
40 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ
6. อุตสาหกรรมการท่องเที่ยวสูญเสียรายได้จำนวนมาก

สร้างความเปลี่ยนแปลงในสหรัฐดังนี้

1. ตั้งกระทรวงความมั่นคงแห่งมาตุภูมิ
2. ออกกฎหมายลดหย่อนภาษีให้ผู้ได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์
ก่อการร้าย9/11
3. ออกกฎหมายประกันความเสี่ยงจากการก่อการร้าย

บทสรุปของเหตุการณ์วินาศกรรม 9/11

เหตุการณ์ 9/11เป็นเรื่องราวที่ถูกยกว่าเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญของโลก
มีการแบ่งโลกเป็น 2 ยุค คือ ก่อน 9/11 และ หลัง 9/11

ก่อน 9/11 คำว่า "การก่อการร้าย" ยังไม่ถูกรู้จักโดยแพร่หลายเน้นการ
ก่อเหตุในเชิงสัญลักษณ์ ไม่ได้เน้นที่การสร้างเหยื่อ

หลัง 9/11 ไม่ใช่แค่ที่สหรัฐฯ แต่การก่อการร้ายได้กระจายไปทั่วทั้งโลก
ทั้งในยุโรป สหรัฐฯ และเอเชีย เป็นการก่อการร้ายที่เน้นการก่อเหตุในเชิง
สัญลักษณ์และเน้นให้เกิดเหยื่อจำนวนมากหรือสังหารด้วยวิธีการที่โหดเหี้ยม
ขณะที่ระบบรักษาความปลอดภัยในสนามบินก็เพิ่มความเข้มข้นขึ้นหลายเท่า
ไม่มีอะไรที่ง่ายดายเหมือนในอดีตอีกแล้ว

ณ ปัจจุบัน จุดที่ตึกเวิลด์เทรดเซ็นเตอร์(World Trade Center)
ถูกเครื่องบินชนจนถล่มลงมา ถูกก่อสร้างเป็นอาคารใหม่ชื่อ วัน เวิลด์เทรด
เซ็นเตอร์(One World Trade Center)ด้านล่างมีพื้นที่สร้างเป็น
พิพิธภัณฑ์และอนุสรณ์สถานของเหตุการณ์ 11 กันยายน 2001

แนะนำภาพยนต์/ซีรีย์ที่ได้แรงบันดาลใจ
จากเหตุการณ์วินาศกรรม 9/11

เรื่องราวในเหตุการณ์วินาศกรรม 9/11 ทุกๆสตอรี่ ถูกหยิบไปเล่าใหม่
ในหลายๆสื่อ ไม่ว่าจะเป็น
United 93 –เรื่องเล่าจากเที่ยวบินที่ขัดขืนจนนาทีสุดท้าย
Fahrenheit 9/11 –สารคดีที่ชวนคิดถึงอีกมุมของการต่อสู้ต่อต้าน
ก่อการร้าย
Reign Over Me –ผู้มีอาการ PTSD จาก 9/11 ที่ยังต้องการความ
ช่วยเหลือ
Extremely Loud & Incredibly Close –ความทรงจำของเด็ก
ชาย บิดา 9/11 และชาวนิวยอร์ก
Zero Dark Thirty –การไล่ล่าโอซามา บิน-ลาเดน
World Trade Center –แด่ผู้คนที่ช่วยเหลือประชาชน ณ อาคารที่
ถูกทำลาย
Brick Lane –ผลกระทบของ 9/11 ต่อชนชาติอื่น
11’09″01 September 11 –เมื่อพูดถึงช่วงเวลานั้น ผู้คนบนโลกคิด
เห็นอย่างไร
ซีรีส์ดังอย่าง Homeland ก็ได้แรงบันดาลใจจากเหตุการณ์ 9/11

*****PTSD (Post-Traumatic Stress Disorder) หรือโรคเครียดหลังผ่านเหตุการณ์
ร้ายแรง เป็นภาวะทางจิตที่เกิดจากการเผชิญกับเหตุการณ์ตึงเครียด น่ากลัว หรือกระทบ
กระเทือนจิตใจอย่างรุนแรง ซึ่งอาจเป็นประสบการณ์โดยตรงหรือการพบเห็นเหตุการณ์นั้นๆ
จนทำให้ผู้ป่วยอาจเห็นภาพในอดีต ฝันร้ายเกี่ยวกับเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น รู้สึกวิตกกังวลโดยไม่
สามารถควบคุมได้ อาจส่งผลให้นอนไม่หลับและไม่มีสมาธิด้วย โดยอาการเหล่านี้
จะค่อนข้างรุนแรงและเกิดขึ้นอย่างสม่ำเสมอจนอาจกระทบต่อการใช้ชีวิตประจำวันได้

แบบทดสอบความเข้าใจ

1.ใครคือผู้นำของกลุ่มอัลกออิดะฮ์(al-Qaeda) 6.เป้าหมายของเครื่องบินลำสุดท้ายก่อน
ก.คาลิด เชกห์ โมฮัมเหม็ด ตกลงในทุ่งที่รัฐเพนซิลเวเนียคือข้อใด
ข.โอซามา บินลาเดน ก.อาคารรัฐสภาสหรัฐฯ
ค.โมฮัมเหม็ด อัตตา ข.ตึกไครสเลอร์
ง.มาร์วาน อัล-เชห์ฮี ค.ตึกเอ็มไพร์สเตต
2.ผู้ก่อเหตุจี้เครื่องบินทั้ง 4 ลำ มีทั้งหมดกี่คน ง.ถูกทั้งข้อ ข. และ ค.
ก.17 คน 7.จุดเกิดเหตุที่ตึกแฝดเวิลด์เทรดเซ็นเตอร์
ข.18 คน (World Trade Center)ถล่มลงมา เรียกว่าอะไร
ค.19 คน ก.White House
ง.20 คน ข. Ground Zero
3.เครื่องบินลำแรกพุ่งชนตึกฝั่ งใดของ ค .Freedom Tower
ตึกแฝดเวิลด์เทรดเซ็นเตอร์ ง. Deutsche
(World Trade Center) 8.ตึกที่สร้างขึ้นมาแทนตึกแฝดเวิลด์เทรดเซ็นเตอร์
ก.ตึกฝั่ งทิศเหนือ(North Tower) (World Trade Center) ชื่อว่าอะไร
ข.ตึกฝั่ งทิศใต้(South Tower) ก. One World Trade Center
ค.ตึกฝั่ งตะวันออก(East Tower) ข. ตึกแห่งเสรีภาพ (Freedom Tower)
ง.ตึกฝั่ งตะวันตก(West Tower) ค .Skyline Tower
4.เครื่องบินลำที่2พุ่งชนตึกฝั่ งใดของ ง.ถูกทั้งข้อ ก. และ ข.
ตึกแฝดเวิลด์เทรดเซ็นเตอร์ 9.กองทัพทหารอเมริกันชุดสุดท้ายออกจาก
(World Trade Center) อัฟกานิสถาน 100% ปิดฉากสงคราม
ก.ตึกฝั่ งตะวันออก(East Tower) ต่อต้านการก่อการร้ายเกือบ 20 ปี เมื่อวันที่
ข.ตึกฝั่ งตะวันตก(West Tower) ก.วันที่ 30 สิงหาคม พ.ศ. 2563
ค.ตึกฝั่ งทิศเหนือ(North Tower) ข.วันที่ 11 กันยายน พ.ศ. 2563
ง.ตึกฝั่ งทิศใต้(South Tower) ค.วันที่ 30 สิงหาคม พ.ศ. 2564
5.เครื่องบินลำที่3 ถูกจี้ให้พุ่งชนอาคารใด ง.วันที่ 11 กันยายน พ.ศ. 2564
ก.อาคารเพนตากอน 10.โอซามา บินลาเดน ผู้อยู่เบื้องหลังเหตุการณ์
ข.อาคารอิเควเทเบิลไลฟ์ การโจมตีเมื่อวันที่ 11 กันยายน 2001
ค.อาคารอเมริกันอินเตอร์เนชัลนัล ถูกสังหารโดยกองกำลังทหารสหรัฐฯ ที่ประเทศใด
ง.อาคารรัฐสภาสหรัฐฯ ก.สหรัฐอเมริกา
ข.ปากีสถาน
ค.ปาเลสไตน์
ง.อิสราเอล

บรรณานุกรม

sanook//(26 พฤศจิกายน 2556)//วินาศกรรม 11 กันยายน//สืบค้นเมื่อ 14 พฤศจิกายน 2564/
จาก/https://guru.sanook.com/4321/?
fbclid=IwAR0dmt0OPipDD_pQjveUq6S2ZXWALkPfhOgXfyAobH13n_9za_J302Lip2A

BBC Thai//(11 กันยายน 2564)//9/11 : เกิดอะไรขึ้นในเหตุวินาศกรรม 11 ก.ย. 2001//สืบค้นเมื่อ
14 พฤศจิกายน 2564/จาก/https://www.khaosod.co.th/bbc-thai/news_6548468

กรุงเทพธุรกิจ//(11 กันยายน 2564)//20 ปี เหตุวินาศกรรม "9/11" ฝันร้ายของอเมริกันชน //สืบค้น
เมื่อ 14 พฤศจิกายน 2564/จาก/https://www.bangkokbiznews.com/world/959572?
fbclid=IwAR0DsPwdKNzKXLfRGRaiDsVuKPM78XmSdCuSacqneOpgkPSnH1VUfga8ZYQ

BBC Thai//(11 กันยายน 2564)//11 ก.ย. : 149 นาทีมรณะขณะเหตุวินาศกรรม 9/11//สืบค้นเมื่อ
14 พฤศจิกายน 2564/จาก/https://www.bbc.com/thai/international-58521459?
fbclid=IwAR0kXQuEd0FZNyhURTW1W0c5lUQ1JIYgsWDfrjbMOFJ5vetKLJQiVKlV28s

https://www.bbc.com/thai/international-58521459?
fbclid=IwAR0kXQuEd0FZNyhURTW1W0c5lUQ1JIYgsWDfrjbMOFJ5vetKLJQiVKlV28s

ไทยรัฐออนไลน์//(11 กันยายน 2564)//20 ปี วินาศกรรม 11 ก.ย. สหรัฐฯทิ้งอัฟกานิสถาน ติดหล่ม
สงคราม 2 ทศวรรษ (คลิป)//สืบค้นเมื่อ 14 พฤศจิกายน 2564/
จาก/https://www.thairath.co.th/news/foreign/2189701?fbclid=IwAR0Ycouw-
Ovy0hhva39vr3EXknMQepvzI2gr3Mrqr6Zwx_ornorqG45gkR8

วิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี//(24 ตุลาคม 2564)//วินาศกรรม 11 กันยายน//สืบค้นเมื่อ 14 พฤศจิกายน
2564/จาก/

https://th.wikipedia.org/wiki/%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%99%E0%B8%B2%E
0%B8%A8%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%A1_11_%E0%B8%81%E0%B
8%B1%E0%B8%99%E0%B8%A2%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B8%99

history.com//(25 สิงหาคม 2564)//การโจมตี 11 กันยายน//สืบค้นเมื่อ 14 พฤศจิกายน 2564/
จาก/https://www.history.com/topics/21st-century/9-11-attacks?
fbclid=IwAR3DaUGCqiJZiW-IWmo_bSIkffCW9TVTptI39ouUQUVa4llM-dNyATR1dgQ

thematter//(11 กันยายน 2561)//Never Forget 7 หนังหลังเหตุการณ์ 9/11//สืบค้นเมื่อ 14
พฤศจิกายน 2564/จาก/https://thematter.co/entertainment/never-forget-7-movies-
about-911-incident/59602?
fbclid=IwAR3U9qlHhSNkrM8thd7xCQoXlZ0wQvosoY0tuEGINqQZxx4_cL729Zy3cIU