Top One Ekonomi Tg5

Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2c  Imbangan Pembayaran 

Soalan Struktur

1. (a) Senaraikan lima jenis eksport barang tak nampak. [5 markah]

Buku Teks
m.s. 178 – 179

(b) (i) Berikan maksud lebihan akaun semasa. [1 markah]

(ii) Nyatakan empat sebab berlakunya lebihan akaun semasa. [4 markah]

Buku Teks
m.s. 193 – 194

(c) Rajah di bawah menunjukkan komponen dalam imbangan pembayaran.

Imbangan
pembayaran

Akaun Akaun Akaun

X modal kewangan

(i) Kenal pasti akaun X. [1 markah]

(ii) Nyatakan empat komponen dalam akaun X. [4 markah]

Buku Teks
m.s. 188

(d) Maklumat di bawah berkaitan dengan akaun semasa imbangan pembayaran Malaysia pada tahun
2017.

Butiran (bersih) RM bilion

Barangan 118.1
Perkhidmatan -23.1
Pendapatan primer -36.1
Pendapatan sekunder -18.8

Hitungkan dan tafsirkan kedudukan akaun semasa imbangan pembayaran Malaysia pada tahun
2017. [5 markah]

Buku Teks
m.s. 187 – 188

2. (a) Maklumat di bawah berkaitan dengan imbangan pembayaran Malaysia.

Imbangan pembayaran Malaysia merekodkan lebihan pada akaun semasa sebanyak RM25.169
bilion pada tahun 2016 berbanding RM34.658 bilion pada tahun 2015.

Jelaskan lima implikasi kepada Malaysia daripada situasi di atas. [5 markah]

Buku Teks
m.s. 196

(b) (i) Berikan dua contoh barang modal yang diimport oleh Malaysia. [2 markah]
(ii) Berikan tiga kepentingan barang modal kepada ekonomi negara.
[3 markah]

Buku Teks
m.s. 180

93 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2c  Imbangan Pembayaran

(c) Rajah di bawah menunjukkan kedudukan akaun semasa imbangan pembayaran Malaysia.



(i) Tahun bilakah Malaysia mencatat defisit imbangan akaun semasa yang paling tinggi?

[1 markah]

(ii) Jelaskan empat punca yang mungkin menyebabkan defisit akaun semasa. [4 markah]

Buku Teks
m.s. 197

(d) Jadual di bawah menunjukkan pasaran eksport utama Malaysia.

Pasaran Eksport Utama Negara 2016/2015

Pasaran Tahun 2016 (RM juta)

Singapura 114 442.0

China 98 559.2
Amerika Syarikat 80 233.1
Jepun 63 277.9
Thailand 44 099.6
Hong Kong 37 641.5
India 32 005.8
Indonesia 27 658.6
Australia 26 743.5

Vietnam 23 776.5
Jumlah 785 934.9

(Sumber: MATRADE)

(i) Hitungkan peratus eksport Malaysia ke negara-negara ASEAN pada tahun 2016. [2 markah]

(ii) Berikan alasan mengapa negara-negara ASEAN merupakan rakan dagang utama Malaysia.

[3 markah]

KBAT Menilai

3. (a) (i) Berikan maksud imbangan akaun semasa defisit. [1 markah]

(ii) Jelaskan empat cara untuk mengatasi imbangan akaun semasa defisit. [4 markah]

Buku Teks
m.s. 200

(b) Jelaskan bagaimana peningkatan dalam produktiviti memberi kesan kepada imbangan akaun
semasa? [5 markah]

KBAT Menilai

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 94

Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2c  Imbangan Pembayaran 

(c) Jadual di bawah menunjukkan perdagangan luar Malaysia pada tahun 2015 dan tahun 2016.

Perdagangan luar negeri Malaysia pada tahun 2015 dan tahun 2016

Butiran Tahun 2015 Tahun 2016
(RM juta) (RM juta)

Eksport nampak 777 355 785 709

  Pembuatan 625 429 648 602

  Pertanian 67 247 68 042

  Perlombongan 80 194 64 428

Import nampak 685 778 694 353

  Barang modal 95 551 97 209

  Barang pengantara 399 526 401 336

  Barang pengguna 62 430 68 741

(Sumber: Jabatan Perangkaan Malaysia)

Mengapakah barang pengantara merupakan import utama Malaysia dalam tempoh tersebut?
 [5 markah]

KBAT Menilai

(d) Jelaskan akaun pendapatan dalam akaun semasa imbangan pembayaran Malaysia. [5 markah]

Buku Teks
m.s. 191

Soalan Esei

1. Maklumat di bawah berkaitan dengan imbangan pembayaran Malaysia.

Imbangan pembayaran Malaysia merekodkan lebihan pada akaun semasa sebanyak RM18 886 juta
pada tahun 2018.

(a) Nyatakan empat butiran yang direkodkan dalam akaun semasa imbangan pembayaran Malaysia.

[4 markah]

(b) Terangkan empat sebab Malaysia mencatat lebihan dalam akaun semasa imbangan pembayaran.
[8 markah]

KBAT Menganalisis

(c) Jelaskan implikasi lebihan dalam akaun semasa imbangan pembayaran kepada ekonomi negara

Malaysia. [8 markah]

KBAT Menilai

2. Jadual di bawah menunjukkan akaun semasa imbangan pembayaran Malaysia pada tahun 2017 dan
tahun 2018 dalam RM juta.

Item 2017 2018
Barangan 116 766 121 362
Perkhidmatan –22 815 –19 700
Pendapatan primer –36 354 –49 377
Pendapatan sekunder –17 322 –18 780
Imbangan akaun semasa 40 275 33 505

(Sumber: Jabatan Perangkaan Malaysia)

95 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2c  Imbangan Pembayaran

(a) Jelaskan item barangan dalam jadual di atas. [4 markah]

KBAT Menganalisis

(b) Jelaskan tindakan yang boleh diambil oleh kerajaan untuk mengurangkan defisit dalam akaun
pendapatan. [8 markah]

KBAT Menilai

(c) Jelaskan punca kemerosotan imbangan akaun semasa pada tahun 2018 berbanding tahun 2017.
[8 markah]

KBAT Menganalisis

3. Petikan di bawah berkaitan dengan pekerja asing mengirimkan wang balik ke negara asal mereka.

Kiriman Wang Pekerja Asing ke Negara Asal Naik kepada RM34.75 Bilion pada 2015

KUALA LUMPUR: Jumlah wang yang dihantar balik oleh pekerja asing ke negara asal mereka
meningkat 23.2 peratus kepada RM34.75 bilion setakat 31 Disember 2015, kata Timbalan Menteri
Kewangan Kedua Datuk Johari Abdul Ghani. Pada tahun 2014, sejumlah RM28.21 bilion wang
dikirimkan ke luar negara. Berdasarkan rekod, destinasi utama kiriman wang ke luar negara ialah
Indonesia, diikuti Bangladesh, Nepal, India dan Filipina.

(Sumber: www.mstar.com.my)

(a) Jelaskan kesan daripada situasi di atas kepada ekonomi negara.   [6 markah]

KBAT Menganalisis

(b) Jelaskan tindakan yang boleh diambil oleh kerajaan untuk mengatasi situasi di atas. [6 markah]

KBAT Menilai

(c) Jadual di bawah menunjukkan imbangan akaun perkhidmatan Malaysia antara tahun 2012 hingga
tahun 2016.

Tahun RM juta

2012 -8 542

2013 -9 592

2014 -10 706

2015 -11 188

2016 -19 090

(Sumber: Jabatan Perangkaan Malaysia)

Jelaskan tindakan yang boleh diambil oleh kerajaan untuk mengurangkan defisit imbangan akaun
perkhidmatan tersebut.   [8 markah]

KBAT Menilai

Imbangan Pembayaran

INFO

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 96

Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2c  Imbangan Pembayaran 

Cabaran KBAT

1. Petikan di bawah berkaitan dengan Kejohanan Formula 1 (F1).

Peminat tempatan harap F1 kembali
Litar Antarabangsa Sepang (SIC) akhirnya mengucapkan selamat tinggal kepada perlumbaan
kereta yang paling dinanti-nantikan di dunia selepas menganjurkan Kejohanan Formula 1
(F1) dunia selama 19 tahun.
Kerajaan Malaysia membuat pengumuman pada April tentang keputusan bahawa tidak lagi
akan menganjurkan F1 disebabkan kos penganjurannya yang tinggi dan jumlah penonton
yang merosot dari setahun ke setahun.
Walau bagaimanapun, beberapa peminat masih mengharapkan kerajaan membuat
pertimbangan supaya meletakkan semula Malaysia dalam kalendar F1.

(Dipetik dan disesuaikan daripada: www.sinarharian.com.my)

Adakah anda bersetuju dengan permintaan peminat sukan tersebut? Berikan alasan anda.

2. Petikan di bawah berkaitan dengan Amanah Saham Nasional Berhad (ASNB).

1.5 juta pelabur muda ASNB

PUTRAJAYA: Seramai 1.5 juta atau 11.4 peratus daripada jumlah pemegang unit Amanah
Saham Nasional Berhad (ASNB) membabitkan pelabur yang berusia antara enam bulan
hingga 18 tahun dengan nilai pelaburan sebanyak RM6.746 bilion.

Pengerusi Kumpulan Permodalan Nasional Berhad (PNB) berkata bahawa jumlah
pelaburan tersebut adalah daripada 13.1 juta pemegang unit melalui pelaburan dalam 10
jenis produk unit amanah ASNB sehingga tempoh 31 Ogos lalu.

Beliau juga berkata bahawa generasi berusia antara enam bulan hingga 18 tahun adalah
sasaran PNB dalam program Didik Pelabur yang dianjurkan pada setiap tahun.

(Dipetik dan disesuaikan daripada: www.bharian.com.my)

Jelaskan kelebihan yang dinikmati oleh pelabur muda yang melabur dalam unit Amanah Saham
Nasional Berhad.

Praktis 97 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
i-THINK

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2c  Imbangan Pembayaran

SUDUT PAK–21

Pairs Check

Bab 2 Malaysia dan Ekonomi Global

Subtajuk Imbangan Pembayaran

Standard
pembelajaran Menjelaskan konsep defisit dan lebihan dalam akaun semasa.

Persiapan Sediakan kertas edaran yang mengandungi soalan data imbangan pembayaran, kertas
awal kosong dan pen.

Objektif Membantu murid membuat kesimpulan mengenai imbangan akaun semasa dari data
Aktiviti yang diberi.

1. Murid dibahagikan kepada kumpulan yang mengandungi empat orang dan diberi
nombor 1, 2, 3 dan 4.

2. Guru mengedarkan soalan data imbangan pembayaran kepada setiap kumpulan.
3. Murid 1 dan murid 3 diberi soalan dan perlu menyelesaikannya manakala murid 2

dan murid 4 memerhati dan membantu pasangan tersebut untuk menyelesaikan
tugasan.
4. Setelah menyiapkan tugasan, murid 1 dan murid 3 akan menyemak jawapan dengan
satu lagi pasangan iaitu murid 2 dan murid 4.
5. Seterusnya, murid 2 dan murid 4 diberi soalan untuk diselesaikan manakala murid
1 dan murid 3 memerhati, membantu dan menyemak jawapan pasangan tersebut.

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 98

BAB2d Kadar Pertukaran Asing

Nota SMART

1. Pertukaran asing merujuk mata wang negara lain yang dimiliki oleh sesebuah negara.
Kepentingan Pertukaran Asing

Membiayai import Kepentingan Membuat pelaburan
Membayar balik Pertukaran di luar negara

pinjaman luar negara Asing Mempertahankan nilai
mata wang negara

2. Kadar pertukaran asing ialah harga mata wang sesebuah negara yang dinyatakan dalam nilai mata
wang asing. Contohnya, kadar pertukaran asing antara Ringgit Malaysia dengan Dolar Singapura ialah
SGD1= RM3.01 atau RM1 = SGD0.33.

Harga jualan mata wang Harga belian mata wang

Harga jualan mata wang ialah harga bank atau Harga belian mata wang ialah harga bank atau
pengurup wang menjual mata wang asing untuk pengurup wang membeli mata wang asing dengan
mendapatkan mata wang tempatan sesebuah menukarkan mata wang tempatan sesebuah
negara. negara.

Jual Bayar

Bank / money $ Pelanggan Bank / money RM Pelanggan
trader RM trader Rp

Bayar Beli

3. Rumus pertukaran mata wang asing

Pertukaran mata wang tempatan Pertukaran asing kepada
kepada pertukaran asing mata wang tempatan

Contohnya, tukar daripada RM kepada USD Contohnya, tukar daripada USD kepada RM

RM × USD USD × RM
RM USD

Harga jualan ialah USD1 = RM4.10. Jumlah Harga belian ialah USD1 = RM4.10. Jumlah
yang perlu dibayar untuk mendapatkan yang perlu dibayar untuk mendapatkan
RM300 ialah: USD300 ialah:

RM300 × USD1 = USD73.17 USD300 × RM4.10 = RM1 230
RM4.10 USD1

99 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2d  Kadar Pertukaran Asing

4. Faktor yang mempengaruhi kadar pertukaran asing

Eksport negara Cita rasa
pengguna
Import negara Faktor yang terhadap
mempengaruhi barangan import
Kadar faedah kadar pertukaran Spekulasi mata

asing wang

5. Kesan perubahan kadar pertukaran asing terhadap eksport dan import

Kadar pertukaran asing naik Kadar pertukaran asing turun

Maksud • Seunit mata wang sesebuah • Seunit mata wang sesebuah
Contoh perubahan negara dapat memperoleh lebih negara dapat memperoleh
banyak unit mata wang asing. kurang unit mata wang asing.

• Harga mata wang asing menjadi • Harga mata wang asing menjadi
lebih murah. lebih mahal.

USD1 = RM3.80 USD1 = RM3.80

USD1 = RM3.60 USD1 = RM4.00
atau atau

100 Yen = RM3.25 100 Yen = RM3.25

100 Yen = RM3.10 100 Yen = RM3.35

Harga eksport Naik Turun

Permintaan terhadap eksport Berkurang Meningkat

Jumlah nilai eksport negara Berkurang Meningkat

Harga import Turun Naik

Permintaan terhadap import Meningkat Berkurang

Jumlah nilai import negara Meningkat Berkurang

Imbangan dagangan Kejatuhan nilai eksport negara Kenaikan nilai eksport negara
berbanding dengan kenaikan nilai berbanding dengan kejatuhan nilai
import negara akan menyebabkan import negara akan menyebabkan
imbangan dagangan Malaysia imbangan dagangan Malaysia
cenderung mengalami defisit. cenderung mengalami lebihan.

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 100

Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2d  Kadar Pertukaran Asing 

Tahap Tafsiran Halaman
Penguasaan Buku Teks

1 Mendefinisikan kadar pertukaran asing 202 – 203, 206 L
E
2 Mengira kadar pertukaran asing berdasarkan harga belian dan harga 206 – 211 M
jualan B
A
1. Kadar pertukaran asing merupakan . R
A
N
2. Jadual di bawah menunjukkan kadar pertukaran asing antara Ringgit Malaysia dengan beberapa mata
wang asing. P
B
Mata wang Harga belian (RM) Harga jualan (RM)
1 Dolar Australia 3.3106 3.3138
1 Dolar Brunei 3.1021 3.1077
1 Renminbi China 0.6354 0.6358
1 Euro 4.9775 4.9823
100 Yen Jepun 3.7544 3.7578

(a) Seorang pelancong dari Jepun ingin menukarkan 150 000 Yen Jepun kepada Ringgit Malaysia.
Berapakah jumlah Ringgit Malaysia yang akan diperoleh oleh pelancong tersebut?

D

(b) Seorang pelajar Malaysia ingin menukar RM12 000 kepada Dolar Australia. Berapakah jumlah 1
Dolar Australia yang akan diperoleh oleh pelajar tersebut?

(c) Seorang pelancong Malaysia ingin mendapatkan 2 500 mata wang Euro. Berapakah jumlah
Ringgit Malaysia yang perlu ditawarkan untuk mendapatkan jumlah Euro tersebut?

PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
101

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2d  Kadar Pertukaran Asing

Tahap Tafsiran Halaman
Penguasaan Buku Teks

EL 32 Menerangkan penentuan kadar pertukaran asing

Menjelaskan faktor yang mempengaruhi permintaan dan 212 – 213
penawaran mata wang asing

M 3. Jelaskan faktor penentuan permintaan dan penawaran mata wang asing yang berikut.
B Faktor penentu
Huraian

RA (a)  Eksport negara
A (b)  Import negara
N
(c)  Kadar faedah

P (d)  Spekulasi mata wang

B 4. Jelaskan kesan peristiwa di bawah terhadap permintaan atau penawaran mata wang asing.

D Situasi Kesan

(a) Bank perdagangan di Malaysia menawarkan
kadar faedah simpanan yang lebih tinggi.

2
(b) Eksport Malaysia merosot sebanyak 20%
pada tahun 2016 berbanding dengan tahun
2015.

(c) Import Malaysia merosot sebanyak 12%
pada tahun 2016 berbanding dengan tahun
2015.

(d) Ekonomi Malaysia mencatat pertumbuhan
sebanyak 6% pada tahun 2016 berbanding
dengan 5.2% pada tahun 2015.

PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 102

Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2d  Kadar Pertukaran Asing 

Tahap Tafsiran Halaman L
Penguasaan Menganalisis penentuan dan perubahan kadar pertukaran asing Buku Teks E
menggunakan gambar rajah permintaan dan penawaran M
4 216 B
A
5. Rajah di bawah menunjukkan kadar pertukaran antara Ringgit Malaysia (RM) berbanding dengan R
Dolar Amerika Syarikat (USD). A
N
RM/USD

D S

5.00

4.50

4.00 D
S

0 4 8 12 Kuantiti Ringgit (juta)

(a) Jelaskan keadaan pasaran pertukaran asing pada kadar USD1= RM4.50. P
B

D

(b) Jelaskan keadaan pasaran pertukaran asing pada kadar USD1= RM4.00. 3

(c) Jelaskan keadaan pasaran pertukaran asing pada kadar USD1= RM5.00.

PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
103

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2d  Kadar Pertukaran Asing

Tahap Tafsiran Halaman
Penguasaan Buku Teks

L5 Menilai kesan penurunan kadar pertukaran asing ke atas harga barang 218 – 223
import dan eksport Malaysia

E (b)  Kejatuhan kadar pertukaran asing
M 6. Lengkapkan jadual di bawah.
B (a)  Kenaikan kadar pertukaran asing USD1.00 = RM4.45 menurun kepada
A USD1.00 = RM4.45 meningkat kepada USD1.00 = RM4.00

USD1.00 = RM5.00
R (i) Harga barang eksport Malaysia akan
(i) Harga barang eksport Malaysia akan

A

N (ii) Permintaan terhadap eksport Malaysia akan (ii) Permintaan terhadap eksport Malaysia akan



P (iii) Jumlah nilai eksport Malaysia akan (iii) Jumlah nilai eksport Malaysia akan

B

D (iv) Harga barang import Malaysia akan (iv) Harga barang import Malaysia akan



4 (v) Permintaan terhadap import Malaysia akan (v) Permintaan terhadap import Malaysia akan



(vi) Jumlah nilai import Malaysia akan (vi) Jumlah nilai import Malaysia akan


(vii) Malaysia akan mencatat imbangan dagangan (vii) Malaysia akan mencatat imbangan dagangan


PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 104

Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2d  Kadar Pertukaran Asing 

Tahap Tafsiran Halaman L
Penguasaan Membuat generalisasi antara hubungan kadar pertukaran asing Buku Teks E
dengan imbangan pembayaran dan seterusnya implikasi kepada M
6 ekonomi negara – B
A
7. Kedua-dua rajah di bawah menunjukkan sepuluh buah negara utama eksport dan import Malaysia R
A
pada bulJaunmlaJhanekusaporrit:hRiMn6g1g1a.92bbuillioann Ogos tahun 2017. Jumlah import: RM551.07 bilion N

Singapura Jerman P
RM90.24 bil RM16.81 bil B
Negara-negara lain India 3.2%
RM186.01 bil 14.8% RM17.13 bil Negara-negara lain
30.4% China 3.1% RM143.72 bil
26.1%
Vietnam RM80.47 bil Korea Selatan
RM17.82 bil 13.2% RM24.12 bil China
Amerika 4.3% RM107.79 bil
2.9% Syarikat
Australia Indonesia 19.6%
RM21.54 bil RM58.49 bil RM25.51 bil Singapura
9.6% RM58.55 bil
3.5% 4.6%
10.6%
Indonesia Jepun Thailand Amerika Syarikat
RM22.31 bil RM31.95 bil
3.6% India RM50.19 bil RM48.57 bil
RM23.92 bil 8.2% 5.8% 8.8%
3.9% Hong kong Taiwan
RM27.76 bil Thailand
4.5% RM33.16 bil RM35.21 bil
5.4% 6.3%
Jepun
RM41.72 bil
7.6%

(Sumber: MATRADE, tahun 2017)
(a) (i) Hitungkan imbangan dagangan Malaysia dengan negara China.

(ii) Jelaskan kesannya terhadap kadar pertukaran asing antara Ringgit Malaysia dengan D
Renmimbi China.

5

(b) (i) Hitungkan imbangan dagangan Malaysia dengan negara India.

(ii) Jelaskan kesannya terhadap kadar pertukaran asing antara Ringgit Malaysia dengan Rupee
India.

PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
105

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2d  Kadar Pertukaran Asing

Praktis SPM

Soalan Objektif A RM200 C Pengimport Malaysia
B RM255 memerlukan RM48 900
Pilih jawapan yang paling tepat. C RM265 untuk membeli barang
D RM300 elektrik berharga
1. Situasi yang manakah SGD15 000
menunjukkan kepentingan Buku Teks
Renminbi China terhadap m.s. 206 – 210 D Pelabur Malaysia
negara Malaysia? memerlukan RM23.85
A Pelancong China 4. Maklumat di bawah juta untuk membuka
melancong ke Sabah menunjukkan kadar sebuah kilang di
B Firma ABC Berhad pertukaran antara Ringgit Singapura bernilai
mengimport kasut dari Malaysia (RM) dengan Dolar SGD7.5 juta
China Singapura (SGD).
C Syarikat Tiga Berhad Buku Teks
mengeksport minyak SGD1.00 = RM3.20 m.s. 206 – 210
sawit ke China
D Syarikat Lennova dari Antara berikut, yang 5. Maklumat di bawah
China membuka kilang manakah adalah benar merupakan kadar pertukaran
di Pulau Pinang tentang kadar pertukaran di antara Ringgit Malaysia
atas? (RM) dengan Pound Sterling
Buku Teks A Pelancong Singapura (£) dan Dolar Singapura
KBAT Menganalisis m.s. 204 – 205 (SGD).
memerlukan SGD187
2. Malaysia memerlukan mata untuk membeli kasut £1.00 = RM6.00
wang asing untuk berharga RM600 SGD1.00 = RM3.00
A mengurangkan kadar B Pelancong Malaysia
inflasi memerlukan RM384 Berapakah nilai satu Pound
B membuat pelaburan di untuk membayar sewa Sterling dalam mata wang
luar negara hotel sebanyak SGD120 Dolar Singapura?
C mengeksport barang ke A £1.00 = SGD0.50
luar negara B £1.00 = SGD1.00
D mempercepatkan C £1.00 = SGD1.50
pertumbuhan ekonomi D £1.00 = SGD2.00

Buku Teks 6. Jadual di bawah menunjukkan kadar pertukaran antara Ringgit
m.s. 204 – 205 Malaysia (RM) dengan beberapa mata wang negara asing.

3. Maklumat di bawah Mata wang Harga belian (RM) Harga jualan (RM)
menunjukkan kadar
pertukaran antara Ringgit 1 Dolar Australia 3.2897 3.3990
Malaysia (RM) dengan Dolar
Singapura (SGD). 1 Dolar Singapura 3.0989 3.2109

RM1.00 = SGD0.40 1 Euro 4.9258 4.9795

Berapakah nilai dalam Seorang pelancong Itali ingin menukarkan 400 Euro kepada
Ringgit Malaysia jika seorang
pelajar membeli sebuah buku Ringgit Malaysia. Berapakah Ringgit Malaysia yang diterima oleh
berharga SGD120 melalui
sebuah portal atas talian? pelancong tersebut?

A RM1 875.28 C RM1 970.32

B RM1 991.80 D RM2 172.80

Buku Teks
m.s. 206 – 210

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 106

Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2d  Kadar Pertukaran Asing 

Kadar Pertukaran I Pinjaman Malaysia dari Bank perdagangan
INFO Asing China menurun tempatan menaikkan
kadar faedah simpanan
7. Semasa melancong di Korea, II Pelaburan firma tetap daripada 4% setahun
Cik Nancy telah membeli Malaysia di luar negara kepada 6% setahun.
barangan yang berikut. berkurangan
Apakah kesannya terhadap
Baju: III Malaysia mengurangkan kadar pertukaran asing
24 000 Won Korea import dari Amerika Malaysia?
Syarikat
Barang kemas: A Kadar pertukaran Ringgit
160 000 Won Korea IV India mengurangkan Malaysia menurun
import minyak sawit dari kerana permintaan
Sekiranya kadar pertukaran Malaysia Ringgit Malaysia
ialah 100 Won Korea = menurun
RM0.3701, berapakah nilai A I dan II
pembelian barangan tersebut B Kadar pertukaran Ringgit
dalam Ringgit Malaysia? B I dan IV Malaysia menurun
A RM68.10 kerana penawaran
B RM680.98 C II dan III Ringgit Malaysia
C RM6 809.84 meningkat
D RM68 098.40 D III dan IV
C Kadar pertukaran Ringgit
Buku Teks Buku Teks Malaysia meningkat
m.s. 206 – 210 KBAT Menganalisis m.s. 212 – 214 kerana penawaran
Ringgit Malaysia
8. Situasi manakah yang 10. Rajah di bawah menurun
SPM menyebabkan berlaku menunjukkan perubahan
2018 permintaan ke atas Ringgit kadar pertukaran antara D Kadar pertukaran Ringgit
Ringgit Malaysia (RM) Malaysia meningkat
Malaysia? dengan Dolar Amerika kerana permintaan
I Syarikat Malaysia Syarikat (USD). Ringgit Malaysia
meningkat
melabur di India USD1.00 USD1.00
II Malaysia memberi = RM4.80 = RM4.20 Buku Teks
m.s. 214
bantuan kemanusiaan Antara berikut, yang
kepada mangsa gempa manakah mungkin 12. Rajah di bawah
bumi Indonesia menyebabkan perubahan menunjukkan perubahan
III Australia membeli kadar pertukaran di atas? kadar pertukaran antara
minyak sawit dari Ringgit Malaysia (RM)
Malaysia A Eksport Malaysia dengan Pound Sterling (£).
IV Kemasukan pelaburan ke Amerika Syarikat
China ke Malaysia menurun £1.00 = £1.00 =
A I dan II RM5.20 RM5.05
B I dan IV B Import Malaysia dari
C II dan III Amerika Syarikat Apakah kesan terhadap
D III dan IV meningkat eksport dan import Malaysia
akibat daripada perubahan
Buku Teks C Peningkatan pelancong kadar pertukaran tersebut?
KBAT Menganalisis m.s. 212 – 214 Malaysia ke Amerika
Syarikat Eksport Import
9. Antara berikut, yang
manakah akan menyebabkan D Pelaburan asing Amerika A Menurun Meningkat
nilai Ringgit Malaysia Syarikat di Malaysia
meningkat? meningkat B Menurun Menurun

KBAT Menganalisis C Meningkat Menurun

11. Pernyataan di bawah D Meningkat Meningkat
berkaitan dengan suatu
tindakan bank perdagangan Buku Teks
di Malaysia. m.s. 218 – 223

107 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2d  Kadar Pertukaran Asing

13. Rajah di bawah menunjukkan kadar pertukaran antara Ringgit II Apabila jumlah
Malaysia (RM) berbanding dengan Pound Sterling (£). nilai eksport negara
meningkat, kadar
RM/ pertukaran Ringgit
DS Malaysia cenderung
meningkat.
5.60
Buku Teks
5.20 m.s. 212

4.40 S D 18. I Peningkatan eksport
Malaysia akan
0 2 4 8 12 14 Kuantiti Ringgit (juta) meningkatkan
permintaan Ringgit
Apakah keadaan pasaran pertukaran asing apabila kadar Malaysia.
pertukaran pada £1.00 = RM5.60?
A Lebihan penawaran dan kadar pertukaran menurun II Penurunan import
B Lebihan permintaan dan kadar pertukaran menurun Malaysia akan
C Lebihan penawaran dan kadar pertukaran meningkat mengurangkan
D Lebihan permintaan dan kadar pertukaran meningkat permintaan Ringgit
Malaysia.
Buku Teks
m.s. 216 Buku Teks
m.s. 212 – 213
14. Antara berikut, yang Soalan 16 hingga Soalan 20
manakah merupakan berdasarkan pilihan jawapan 19. I Kenaikan nilai Ringgit
kesan kenaikan nilai Dolar seperti jadual berikut. Malaysia menyebabkan
Singapura? eksport negara
A Import Singapura akan Pilihan Pernyataan Pernyataan meningkat.
meningkat I II
B Eksport Singapura akan II Kejatuhan nilai Ringgit
meningkat A Betul Salah Malaysia memperbaiki
C Harga import Singapura imbangan dagangan
meningkat B Salah Betul defisit.
D Permintaan barang
Singapura di luar negara C Betul Betul Buku Teks
meningkat m.s. 218 – 223
D Salah Salah
Buku Teks 20. I Perubahan nilai Ringgit
KBAT Menganalisis m.s. 218 – 220 16. I Pertukaran asing merujuk Malaysia daripada
mata wang asing yang RM5.65 kepada RM5.45
15. Apakah kesan terhadap dimiliki oleh sesebuah bagi seunit Pound
eksport dan import Malaysia negara. Sterling (£) menunjukkan
sekiranya kadar pertukaran bahawa nilai Ringgit
asing Ringgit Malaysia II Sebahagian besar Malaysia telah menurun.
menurun? rizab antarabangsa
A Harga barang eksport Bank Negara Malaysia II Kejatuhan nilai Ringgit
lebih murah merupakan dalam bentuk Malaysia menyebabkan
B Jumlah import Malaysia pertukaran asing. harga barang eksport
meningkat secara relatif lebih
C Permintaan Ringgit Buku Teks murah.
Malaysia menurun m.s. 202 – 203
D Imbangan dagangan Buku Teks
bertambah buruk 17. I Permintaan ke atas m.s. 218 – 223
Ringgit Malaysia
Buku Teks berhubung secara
m.s. 221 – 223 songsang dengan
permintaan untuk eksport
negara.

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 108

Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2d  Kadar Pertukaran Asing 

Soalan Struktur

1. (a) (i) Berikan maksud pertukaran asing. [1 markah]

(ii) Nyatakan empat kepentingan pertukaran asing. [4 markah]

Buku Teks
m.s. 203 – 204

(b) Maklumat di bawah menunjukkan kadar pertukaran asing antara Dolar Singapura berbanding
dengan Ringgit Malaysia pada bulan Ogos 2018.

SGD1.00 = RM2.95

Jelaskan kesan terhadap imbangan dagangan Malaysia apabila kadar pertukaran asing berubah

kepada SGD1.00 = RM3.15 pada bulan September 2018. [5 markah]

Buku Teks
m.s. 221 – 223

(c) Jelaskan hubungan antara eksport negara dengan permintaan terhadap Ringgit Malaysia.

[5 markah]

Buku Teks
m.s. 212

(d) Jelaskan hubungan antara import negara dengan penawaran terhadap Ringgit Malaysia.

[5 markah]

Buku Teks
m.s. 213

2. (a) Maklumat di bawah berkaitan dengan kadar pertukaran asing antara Ringgit Malaysia dengan
Dolar Amerika.

Kadar pertukaran asing antara Ringgit Malaysia dengan Dolar Amerika telah berubah daripada
USD1 = RM4.25 kepada USD1 = RM3.95.

Terangkan kesannya ke atas imbangan perdagangan Malaysia. [5 markah]

Buku Teks
m.s. 220

(b) Jelaskan kesan perubahan kadar faedah ke atas permintaan dan penawaran mata wang asing.

[5 markah]

Buku Teks
m.s. 214

(c) Rajah di bawah menunjukkan kadar pertukaran antara Ringgit Malaysia berbanding dengan Pound
Sterling.

RM / £

DS

5.00 E
4.00

3.00

SD Kuantiti

0 Q1 Q0 Q2 Pound Sterling
(juta)

(i) Tentukan kadar pertukaran asing Ringgit Malaysia. [1 markah]

(ii) Jelaskan kesan ke atas pasaran sekiranya kadar pertukaran Ringgit Malaysia ialah RM5.00

seunit Pound Sterling. [4 markah]

Buku Teks
m.s. 216

109 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2d  Kadar Pertukaran Asing

(d) Maklumat di bawah berkaitan dengan mata wang Rupiah Indonesia.

Mata wang Rupiah telah jatuh pada paras terendah pada bulan September 2018 sejak 20 tahun
lalu dan Menteri Hal-Ehwal Ekonomi Indonesia, Darmin Nasution berpendapat salah satu punca
kejatuhan ini adalah disebabkan dagangan spekulatif.

Bagaimanakah dagangan spekulatif boleh menjatuhkan nilai mata wang Rupiah Indonesia?

[5 markah]

Buku Teks
m.s. 214

3. (a) Jelaskan kepentingan pertukaran asing untuk mempertahankan nilai mata wang negara.

[5 markah]

Buku Teks
m.s. 205

(b) Jadual di bawah menunjukkan kuantiti permintaan dan kuantiti penawaran Dolar Singapura dalam
pasaran pertukaran asing.

Kadar pertukaran Kuantiti permintaan Kuantiti penwaran
(RM seunit Dolar Singapura) (SGD juta) (SGD juta)

3.10 40 20
3.20 36 28
3.30 29 34
3.40 20 40

(i) Dengan menggunakan kertas graf, lukiskan keluk permintaan dan keluk penawaran. [4 markah]

(ii) Tentukan kadar keseimbangan. [1 markah]

Buku Teks
m.s. 216

(c) Jadual di bawah menunjukkan perubahan nilai eksport dan import Malaysia dengan negara China
bagi tahun 2016 dan tahun 2017.

Eksport Tahun 2016 Tahun 2017
Import RM98.58 bilion RM 126.15 bilion
RM142.39 bilion RM164.50 bilion

Jelaskan kesan perubahan eksport dan import tersebut ke atas kadar pertukaran Ringgit Malaysia.

[5 markah]

KBAT Menganalisis   Buku Teks
m.s. 212 – 213

(d) Syarikat Joomerah Berhad telah mengimport kain bernilai RM900 000 dari negara China.

(i) Hitungkan jumlah Yuan China yang perlu dibayar sekiranya kadar pertukaran antara Yuan

China dengan Ringgit Malaysia ialah CNY1 = RM0.60. [2 markah]

(ii) Jelaskan tiga kepentingan Yuan China kepada Malaysia. [3 markah]

Buku Teks
m.s. 204 – 208

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 110

Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2d  Kadar Pertukaran Asing 

Soalan Esei

1. Maklumat di bawah menunjukkan kadar pertukaran antara negara-negara berbanding dengan Dolar
Amerika (USD) pada tahun 2015 dan Januari 2017.

Mata wang Tahun 2015 Tahun 2017
(= USD1.00) (= USD1.00)
Ringgit Malaysia
Rupiah Indonesia 4.29 4.47
Peso Filipina 13 788 13 298
Dolar Singapura 46.90 46.21
Dong Vietnam
Baht Thailand 1.40 1.43
21 692 22 568
36.00 35.58

(a) Jelaskan kesan perubahan kadar pertukaran kepada eksport dan import negara Malaysia.

[8 markah]

KBAT Menganalisis   Buku Teks
m.s. 212 – 213

(b) Jelaskan kesan perubahan kadar pertukaran kepada eksport dan import negara Indonesia.

[8 markah]

KBAT Menganalisis   Buku Teks
m.s. 212 – 213

(c) Pernyataan di bawah berkaitan dengan pertukaran asing.

Kejatuhan nilai Ringgit Malaysia menguntungkan industri pelancongan negara.

Adakah anda bersetuju dengan pernyataan di atas? Berikan alasan anda. [4 markah]

KBAT Menganalisis

2. Jadual di bawah menunjukkan kadar pertukaran Ringgit Malaysia berbanding mata wang terpilih bagi
tahun 2017 dan tahun 2018.

Mata wang Tahun 2017 Tahun 2018
100 Yen Jepun 3.60 3.75
Dolar Australia 3.17 2.93

(a) Jelaskan dua kepentingan Yen Jepun kepada ekonomi Malaysia. [4 markah]

KBAT Menganalisis

(b) Dengan menggunakan gambar rajah, jelaskan bagaimana kadar pertukaran antara Ringgit Malaysia

dengan Dolar Australia ditentukan. [8 markah]

KBAT Menganalisis

(c) Jelaskan kesan kejatuhan kadar pertukaran Ringgit Malaysia berbanding Yen Jepun kepada

imbangan dagangan Malaysia. [8 markah]

KBAT Menilai

111 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2d  Kadar Pertukaran Asing

3. (a) Rajah di bawah menunjukkan nilai Ringgit Malaysia mencatat kemerosotan berbanding dengan
Dolar Amerika.

RM / USD

4.15

4.10

4.05 Tarikh

20 Aug 3 Sep

(a) Jelaskan tiga faktor yang mungkin menyebabkan kemerosotan tersebut. [6 markah]

KBAT Menganalisis

(b) Dengan menggunakan gambar rajah, jelaskan penentuan kadar pertukaran asing antara Ringgit

Malaysia dengan Pound Sterling. [8 markah]

KBAT Menganalisis

(c) Jadual di bawah menunjukkan perubahan kadar pertukaran asing bagi setiap Ringgit Malaysia
berbanding dengan Dolar Brunei dan Dolar Australia pada tahun 2016 dan tahun 2017.

Mata wang asing Tahun 2016 Tahun 2017
Dolar Brunei 0.26 0.29
0.34 0.30
Dolar Australia

Huraikan kesan ke atas imbangan dagangan Malaysia akibat perubahan kadar pertukaran asing

pada tahun 2017 berbanding tahun 2016. [6 markah]

KBAT Menganalisis

Pertukaran Asing

INFO

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 112

Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2d  Kadar Pertukaran Asing 

Cabaran KBAT

1. Petikan di bawah berkaitan dengan eksport perabot di Malaysia.

Kerajaan berharap pengeluar perabot Malaysia akan mencapai sasaran eksport sebanyak RM12
bilion pada tahun 2020. Pada tahun 2016, eksport perabot Malaysia adalah bernilai RM9.53
bilion berbanding dengan RM9.14 bilion pada tahun sebelumnya. Malaysia merupakan
pengeskport perabot kelapan terbesar di dunia.

(Dipetik dan disesuaikan daripada: www.nst.com)

(a) Hitungkan peratus peningkatan eksport perabot Malaysia pada tahun 2016 berbanding
dengan tahun 2015.

(b) Jelaskan tindakan yang perlu diambil oleh pengeksport perabot Malaysia untuk mencapai
sasaran di atas.

2. Jadual di bawah menunjukkan kadar pertukaran antara Ringgit Malaysia (RM) berbanding
dengan Dolar Amerika Syarikat (USD) dan Pound Sterling (£) pada bulan Januari dan Julai
tahun 2017.

Tarikh RM/USD RM/£

12.1.2017 4.4625 5.4496

13.7.2017 4.2605 5.5305

Jelaskan kesan terhadap imbangan dagangan antara Malaysia dengan Amerika Syarikat dan
Britain dalam tempoh tersebut.

Praktis 113 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
i-THINK

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Bab 2d  Kadar Pertukaran Asing

SUDUT PAK–21

Travelling File

Bab 2 Malaysia dan Ekonomi Global

Subtajuk Kadar Pertukaran Asing

Standard
pembelajaran Menjelaskan faktor yang mempengaruhi permintaan dan penawaran mata wang asing.

Persiapan Sediakan fail kertas dan kertas latihan bercetak.
awal

Objektif Membantu murid memahami faktor yang mempengaruhi permintaan dan penawaran
Aktiviti mata wang asing secara lebih mendalam.

1. Bahagikan kelas kepada lima kumpulan (jumlah ahli bergantung kepada bilangan
murid dalam kelas).

2. Guru akan menyediakan lima fail yang mengandungi soalan, kes atau masalah
tentang faktor yang mempengaruhi permintaan dan penawaran mata wang asing.

Fail 1 – Eksport negara
Fail 2 – Import negara
Fail 3 – Kadar faedah
Fail 4 – Cita rasa pengguna terhadap barangan import
Fail 5 – Spekulasi mata wang


3. Setiap kumpulan dibekalkan satu fail yang di dalamnya ada soalan, kes atau masalah
untuk dibincangkan.

4. Masa sebanyak 10 minit diperuntukkan kepada setiap kumpulan untuk menjawab
soalan. Catatan jawapan perlu dimasukkan semula ke dalam fail dan diedarkan
kepada kumpulan seterusnya.

5. Kumpulan yang mendapat fail baharu daripada kumpulan lain dikehendaki membaca
soalan dan jawapan yang tersedia ada.

6. Selepas itu, jawapan tersebut akan dibincang, ditambah, dihurai atau disunting.

7. Setiap kumpulan boleh memberi respons kepada dua atau tiga travelling file.

8. Setelah setiap kumpulan memberi respon kepada travelling file, perbincangan akan
dibuat di dalam kelas secara keseluruhan.

9. Akhirnya, guru membuat kesimpulan berkenaan setiap soalan tersebut secara
keseluruhannya.

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 114

Kertas Model SPM

Kertas 1

Satu jam lima belas minit

Arahan: Kertas soalan ini mengandungi 40 soalan. Jawab semua soalan. Tiap-tiap soalan diikuti oleh empat pilihan
jawapan iaitu A, B, C dan D. Bagi tiap-tiap soalan, pilih satu jawapan sahaja.

1. Maklumat berikut berkaitan A Sumber ekonomi terhad 4. Maklumat di bawah
dengan Syarikat Indah B Kehendak manusia tidak berkaitan dengan sistem
Berhad. ekonomi.
terhad
Pihak pengurusan C Kos lepas semakin • Mewujudkan masyarakat
Syarikat Indah Berhad materialistik
mengeluarkan air mineral meningkat
dengan menggunakan D. Kewujudan masalah • Menggalakkan
teknologi canggih dari perkembangan teknologi
negara Taiwan. pilihan dan inovasi

Apakah masalah asas 3. Maklumat di bawah • Mewujudkan kuasa
ekonomi yang telah berkaitan dengan faktor- monopoli korporat besar
diselesaikan? faktor pengeluaran.
I Bagaimana hendak Apakah sistem ekonomi di
dikeluarkan Encik Badrul merupakan atas?
II Untuk siapa dikeluarkan pemilik restoran makanan A Sistem ekonomi pasaran
III Berapa hendak Korea di Kota Kinabalu, bebas
dikeluarkan Sabah. Encik Badrul B Sistem ekonomi
IV Apa yang hendak menggunakan simpanan perancangan pusat
dikeluarkan sebanyak RM50 000 C Sistem ekonomi
A I dan II dan juga pinjaman bank campuran
B I dan IV sebanyak RM25 000 D Sistem ekonomi Islam
C II dan III untuk memulakan
D III dan IV perniagaan tersebut. Beliau 5. Jadual di bawah berkaitan
menggajikan tiga orang dengan masalah ekonomi
2. Rajah di bawah pekerja tempatan. yang dihadapi oleh Syarikat
menunjukkan keluk Mawar.
kemungkinan pengeluaran Faktor pengeluaran yang
untuk dua jenis barang. terlibat dalam situasi di atas Teknik Mee Biskut
ialah pengeluaran segera (bungkus)
A modal, usahawan, tanah (bungkus)
dan buruh
Telefon B tanah, buruh dan modal W 40 000 150 000
bimbit (unit) C usahawan, buruh dan
tanah X 75 000 110 000
8A D modal, buruh dan
B usahawan Y 100 000 80 000
7

Z 140 000 30 000

3C Jika Syarikat Mawar
menukar teknik pengeluaran
0 Kamera daripada X ke Z, kos lepas
10 20 30 (unit) untuk mengeluarkan 140 000
bungkus mee segera ialah
Mengapakah keluk tersebut
berbentuk cembung? A 110 000 bungkus biskut

B 80 000 bungkus biskut

115 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Kertas Model SPM

C 65 000 bungkus biskut B Sp B keluk permintaan
D 30 000 bungkus biskut televisyen beralih ke kiri
Harga (RM)
6. Maklumat di bawah C keluk penawaran
berkaitan dengan Syarikat 8 televisyen beralih ke
Wawasan Berhad. kanan
4
Disebabkan keadaan Sp D keluk penawaran
ekonomi yang berkembang televisyen beralih ke kiri
pesat, Syarikat Wawasan 0 30
Berhad telah meningkatkan 40 Kuantiti (unit) 10. Pekali keanjalan harga
penawaran barang X C Sp permintaan ialah 2.75. Ini
sebanyak 30% dan barang bererti
Y sebanyak 25%. Harga (RM)
A kenaikan harga sebanyak
Berapakah nilai keanjalan 8 1% menyebabkan
harga penawaran bagi barang kuantiti diminta
X dan barang Y jika harga 4 135 Kuantiti (unit) berkurang 2.75%
berubah 40%? Sp Sp
B kenaikan harga sebanyak
Barang X Barang Y 0 70 1% menyebabkan
kuantiti diminta menurun
A 1.33 1.6 D lebih daripada 2.75%

B 1.6 1.33 Harga (RM) C penurunan harga
sebanyak 2.75 %
8 menyebabkan kuantiti
diminta meningkat 1%
C 0.75 0.63
D penurunan harga
D 0.65 0.68 4 sebanyak 2.75%
menyebabkan kuantiti
7. Jadual di bawah Sp diminta menurun lebih
menunjukkan penawaran daripada 1%
dua buah firma yang 0 75 130 Kuantiti (unit)
menawarkan barang W di 11. Permintaan sesuatu barang
pasaran. 8. Jadual di bawah bersifat anjal kerana
menunjukkan permintaan
Kuantiti ditawar dan penawaran pasaran bagi I barang tahan lama
barang W (unit) suatu barang.
II peratus perbelanjaan
Harga Firma Z Firma T Harga Permintaan Penawaran yang besar daripada
(RM) (RM) pasaran (unit) jumlah pendapatan
30 40 (unit)
4 Firma Firma III kurang barang pengganti
8 45 90 AB
IV mempunyai kegunaan
5 300 40 100 yang terhad

Rajah manakah yang 10 240 80 160 A I dan II
menunjukkan keluk B I dan IV
penawaran pasaran bagi 15 100 90 170 C II dan III
barang W? D III dan IV
A 20 60 100 200

Harga (RM) Berapakah harga 12. Sebuah firma menjual
Sp keseimbangan? dua jenis barang yang
mempunyai nilai keanjalan
8 A RM5 C RM15 berikut.
B RM10 D RM20

4 Kuantiti (unit) 9. Kesan daripada tindakan Barang Nilai
Sp 90 kerajaan meningkatkan Keanjalan
pelepasan cukai pendapatan P
0 45 individu ialah Q 0.65

A keluk permintaan 1.14
televisyen beralih ke
kanan

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 116

Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Kertas Model SPM 

Apakah strategi harga yang I tiada had pinjaman 19. Hartanah mempunyai tahap
boleh digunakan oleh firma risiko yang rendah kerana
untuk menambahkan hasil II boleh dimohon oleh
jualan? semua individu yang A nilai yang stabil
A Menurunkan harga layak
barang P dan menaikkan B mempunyai kecairan
harga barang Q III dikenakan faedah untuk yang tinggi
B Menaikkan harga barang jumlah overdraf yang
P dan menurunkan harga dikeluarkan sahaja C mempunyai keuntungan
barang Q modal
C Menaikkan harga barang IV boleh dikeluarkan bila-
P dan barang Q bila masa D dijamin oleh kerajaan
D Menurunkan harga
barang P dan barang Q A I dan II 20. Kegagalan individu
merancang perbelanjaan
B I dan IV akan menyebabkan
13. Lebihan permintaan dalam
C II dan III A taraf hidup individu
pasaran sesuatu barang menurun
disebabkan oleh D III dan IV
A kuantiti yang diminta B tabungan semakin
16. Antara berikut, prinsip berkurang
melebihi kuantiti yang perbankan Islam yang
ditawarkan manakah merupakan C kadar pengangguran
B kuantiti yang ditawar perjanjian perkongsian meningkat
melebihi kuantiti yang untung antara pemilik modal
diminta dengan pengusaha? D pendapatan individu
C harga pasaran lebih berkurang
tinggi daripada harga A Wadiah
keseimbangan 21. Antara berikut, yang
D kerajaan menetapkan B Bai Bithaman Ajil manakah menerangkan input
harga minimum tetap?
C Mudharabah
14. Antara berikut, yang I Mesin dan jentera
manakah menunjukkan D Takjiri
fungsi wang sebagai alat II Wujud walaupun tiada
ukuran nilai? 17. Antara berikut, yang output dikeluarkan
A Nadaraja membeli 5 kg manakah bukan faktor
ayam dengan membayar yang mempengaruhi tingkat III Wujud dalam
RM40 kepada penjual pendapatan indvidu? pengeluaran jangka
ayam pendek dan jangka
B Ali mempunyai A Sifat keusahawanan panjang
simpanan tetap sebanyak
RM50 000 di sebuah B Kemahiran IV Berubah ikut bilangan
bank perdagangan output yang dikeluarkan
C Harga sebuah kereta C Pilihan pendidikan
ialah RM45 000 A I dan II
D Saiful membeli sebuah D Suasana tempat kerja
kereta dengan bayaran B I dan IV
ansuran RM480 sebulan 18. Maklumat di bawah
berkaitan dengan kaedah C II dan III
15. Kelebihan overdraf bayaran.
berbanding jenis pinjaman D III dan IV
yang lain ialah
Harga kereta RM50 000 22. Jadual di bawah
RM10 000 menunjukkan kos
Bayaran pengeluaran jangka pendek
pendahuluan 84 bulan sebuah firma.

Bayaran Output Jumlah kos
ansuran (unit) (RM)
RM600 100
0 140
Kadar faedah yang 1 300
dikenakan ialah 2 400
3 480
A 1.65% 4 550
B 2.65% 5
C 3.71%
D 4.62%

117 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Kertas Model SPM

Antara berikut, yang • Peningkatan dalam C Inflasi diimport
manakah benar? kegiatan ekonomi D Inflasi dieksport
A Kos purata untuk output
ke-4 ialah RM80 • Penambahan peluang 30. Bagaimanakah dasar
B Kos berubah untuk pekerjaan kewangan digunakan untuk
output ke-5 ialah RM70 mengawal masalah inflasi
C Kos sut untuk output • Peningkatan guna tenaga dan kemelesetan ekonomi?
ke-2 ialah RM440
D Kos tetap untuk output 26. Pernyataan di atas berkaitan Inflasi Kemelesetan
ke-2 ialah RM100 dengan ekonomi
A guna tenaga penuh
23. Antara berikut, faktor yang B kestabilan harga A Melonggarkan Mengetatkan
manakah meningkatkan C pertumbuhan ekonomi syarat sewa syarat sewa
produktiviti? D kestabilan imbangan beli beli
A Sistem dan prosedur yang pembayaran
ringkas dan berkesan B Membeli Menjual
B Tenaga manusia baharu 27. Antara berikut, yang
C Bahan yang baharu manakah merupakan surat jaminan surat jaminan
D Teknologi tradisional tindakan kerajaan mengawal
eksternaliti negatif ? kerajaan kerajaan
24. Kos sosial wujud kerana A Memberi subsidi kepada
A sistem percukaian pengeluar automobil C Menaikkan Menurunkan
kerajaan tempatan kadar faedah kadar faedah
B kegagalan pasaran B Mengenakan cukai yang
C firma bermotifkan tinggi untuk pembeli D Menurunkan Menaikkan
keuntungan kereta elektrik
D pengguna ingin C Mengurangkan cukai kadar kadar
memaksimumkan penggunaan untuk
kepuasan produk minyak seperti rizab tunai rizab tunai
gasoline dan diesel
25. IWK merupakan sebuah D Memberi insentif cukai dan rizab dan rizab
syarikat perkhidmatan untuk pengeluar yang
pembentungan nasional menggunakan teknologi berkanun berkanun
yang bertanggungjawab hijau
menyediakan perkhidmatan 31. Mengapakah negara yang
pembentung untuk 24 28. Indeks harga pengguna mempunyai penduduk yang
juta pengguna serta pada tahun 2018 ialah 104.2 ramai berupaya mencapai
mengendalikan operasi dan berbanding dengan 101.5 kadar pertumbuhan ekonomi
penyelenggaraan lebih 6,000 pada tahun 2017. yang tinggi?
buah loji olahan awam.
Kadar inflasi pada tahun A Mempunyai penduduk
IWK dianggap monopoli 2018 ialah yang mempunyai sifat
kerana A 1.5 % C 3.85% keterbukaan
I merupakan penentu B 2.66% D 4.2%
harga pasaran B Membekalkan lebih
II satu firma sahaja • Pertambahan penawaran ramai tenaga buruh
III menyediakan wang
perkhidmatan penting C Meningkatkan keyakinan
IV merupakan syarikat • Peningkatan pelabur asing
tempatan perbelanjaan kerajaan
A I dan II C II dan III D Mempunyai keadaan
B I dan IV D III dan IV 29. Antara berikut, inflasi yang politik yang stabil
manakah berkaitan dengan
pernyataan di atas? 32. Jadual di bawah
A Inflasi tolakan kos menunjukkan sebahagian
B Inflasi tarikan daripada hasil cukai kerajaan
permintaan bagi tempoh satu tahun.

Jenis cukai Jumlah
(RM juta)
Cukai
pendapatan 30 400
syarikat
Duti eksport 3 300

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 118

Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Kertas Model SPM 

Cukai 1 400 A RM2 112.84 II Firma membuat pilihan
jualan dan 900 B RM17 232.80 untuk memaksimumkan
perkhidmatan 540 C RM23 671.43 kepuasan pengguna.
4 500 D RM25 612.43
Duti setem 37. I Upah ialah ganjaran
35. Seorang pemain tenis kepada faktor buruh.
Cukai Malaysia telah memenangi
keuntungan pertandingan tenis di Jerman II Upah tidak dikenakan
hartanah dan menerima wang tunai cukai pendapatan.
sebanyak 6 400 Euro.
Duti eksais Sekiranya kadar pertukaran 38. I Duti eksport merupakan
antara Ringgit Malaysia hasil bukan cukai.
Berapakah jumlah hasil cukai dengan Euro ialah RM1.00 =
tidak langsung? €0.24, nilai hadiah tersebut II Duti eskport dapat
dalam Ringgit Malaysia ialah mengurangkan masalah
A RM31 840 juta kekurangan bahan
B RM5 700 juta A RM1 536 mentah dalam negara.
C RM9 200 juta
D RM10 640 juta B RM15 367 39. I Kenaikan kadar
pertukaran asing Ringgit
33. Kepentingan perdagangan C RM26 667 Malaysia menyebabkan
antarabangsa ialah D RM28 203 import Malaysia
meningkat.
A meluaskan pasaran Soalan 36 hingga Soalan 40
berdasarkan pilihan jawapan II Kejatuhan kadar
B mengurangkan seperti jadual berikut. pertukaran asing Ringgit
persaingan Malaysia menyebabkan
Pilihan Pernyataan Pernyataan eksport Malaysia
C mengurangkan lambakan I II meningkat.

D meningkatkan harga 40. I Defisit dalam akaun
barang dan perkhidmatan semasa imbangan
pembayaran boleh
34. Maklumat berikut A Betul Salah meningkatkan kadar
menunjukkan kadar inflasi.
pertukaran asing antara B Salah Betul
Ringgit Malaysia (RM) II Defisit dalam akaun
dengan Dolar Amerika C Betul Betul semasa imbangan
Syarikat (US$). pembayaran boleh
D Salah Salah meningkatkan guna
RM2.60 = US$1 tenaga.
36. I Firma menghadapi
Berapakah nilai suatu barang masalah kekurangan
dalam Ringgit Malaysia jika faktor pengeluaran untuk
barang tersebut bernilai menghasilkan barang dan
US$6 628.00? perkhidmatan.

119 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Kertas Model SPM

Kertas 2

Dua jam lima belas minit

Bahagian A
[60 markah]

Arahan: Jawab semua soalan dalam bahagian ini.

1. (a) (i) Nyatakan kekurangan untuk unit ekonomi individu dan firma. [2 markah]

(ii) Nyatakan empat objektif makroekonomi yang ingin dicapai oleh sesebuah kerajaan. [4 markah]

(b) Jelaskan hukum penawaran dengan menggunakan jadual yang sesuai. [5 markah]

(c) Jadual di bawah menunjukkan kuantiti permintaan dan kuantiti penawaran suatu barang di pasaran.

Harga (RM) Kuantiti barang (unit)

20 Permintaan pasaran Penawaran pasaran
30
40 160 100

120 140

80 180

Dengan menggunakan kertas graf yang disediakan, lukiskan keluk keseimbangan pasaran.
[5 markah]

(d) Terangkan dua penentu penawaran bukan harga barang itu. [4 markah]

2. (a) Jelaskan akaun semasa yang disediakan oleh bank perdagangan. [4 markah]

(b) (i) Jelaskan faktor yang mempengaruhi produktiviti sesebuah organisasi. [4 markah]
(ii) Nyatakan maksud kos sosial dan berikan contohnya. [2 markah]

(c) Maklumat di bawah berkaitan dengan satu input dalam pengeluaran.

Syarikat perabot tempatan perlu menggunakan teknologi terkini khususnya pembuatan pintar
selaras dengan era industri 4.0.

Jelaskan kesan penggunaan teknologi terkini dalam industri perabot. [6 markah]

(d) Terangkan dua jenis kos pengeluaran jangka pendek. [4 markah]

3. (a) Bandingkan cukai langsung dengan cukai tidak langsung. [6 markah]

(b) Terangkan dua jenis sekatan perdagangan antarabangsa. [4 markah]

(c) Maklumat di bawah berkaitan dengan satu jenis perbelanjaan kerajaan.

Kerajaan telah memperkenalkan skim subsidi diesel dan petrol nelayan pada tahun 2006 dan
pada tahun 2017 sebanyak 55 052 vesel telah menerima subsidi minyak.

(Sumber: Laporan Tahunan 2017 LKIM)

(i) Jelaskan komponen perbelanjaan tersebut? [2 markah]
(ii) Jelaskan kesan tindakan kerajaan kepada industri perikanan negara. [4 markah]

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 120

Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Kertas Model SPM 

(d) Jadual di bawah menunjukkan nilai eksport dan nilai import bagi tempoh enam bulan pada suatu
tahun.

Butir Jumlah (RM juta)
Eksport barang komoditi utama 206 121
Import barang pelaburan 345 890
Import barang pengantara 98 700
Eksport barang perkilangan 400 235

(i) Hitungkan imbangan dagangan. [2 markah]
(ii) Tafsirkan kedudukan imbangan dagangan di 3(d)(i). [2 markah]

Bahagian B
[40 markah]

Arahan: Jawab mana-mana dua soalan dalam bahagian ini.

4. Petikan di bawah berkaitan dengan pendapatan individu.

Kedatangan 1 Januari 2019 amat bermakna bagi pekerja sektor swasta kolar biru atau gred bawahan kerana
ia tarikh penguatkuasaan pelaksanaan gaji minimum RM1,100 sebulan atau RM5.29 sejam. Maklumat
yang diperolehi Bernama daripada Jabatan Perangkaan Malaysia menunjukkan daripada 7.05 juta pekerja
swasta ini, 18.1 peratus atau 1.28 juta orang merupakan penerima gaji dan upah di bawah RM1,100.

(Sumber: www.sinarharian.com.my)

(a) Jelaskan jenis pendapatan dalam petikan di atas. [4 markah]

(b) Mengapakah kerajaan melaksanakan dasar di atas? [8 markah]

(c) Anda bersetuju bahawa tindakan kerajaan di atas merugikan pihak majikan di Malaysia.

Berikan alasan anda. [8 markah]

5. Maklumat di bawah berkaitan dengan sebuah pusat latihan kemahiran.

GIATMARA Malaysia berjaya melahirkan 30,264 pekerja industri tenaga mahir teknologi motosikal.
Terdapat 49 pusat latihan yang menawarkan Kursus Teknologi Motosikal seluruh negara anjuran
GIATMARA. Ada lepasan pelatih GIATMARA bagi kursus berkenaan berjaya menjadi usahawan sekaligus
melahirkan lebih ramai teknopreneur iaitu konsep teknikal berubah kepada keusahawanan.

(Sumber: www.utusan.com.my)

(a) Jelaskan faktor pemilihan pekerjaan dalam situasi di atas. [4 markah]

(b) Mengapakah belia kurang berminat mengikuti kursus kemahiran? [8 markah]

(c) Bagaimanakah kewujudan lebih banyak pusat kemahiran membantu ekonomi negara? [8 markah]

6. Maklumat di bawah berkaitan dengan perubahan kadar pertukaran asing.

Penurunan nilai ringgit berbanding Dolar Amerika Syarikat (AS) yang berlaku ketika ini, memberi kesan
kepada pengguna Malaysia apabila berlaku kenaikan harga barangan termasuk minuman dan makanan.
Penyusutan nilai mata wang negara itu memberi kesan terhadap 70 peratus jenis barangan yang biasa
dibeli oleh pengguna khususnya yang diimport dari luar negara.

(Sumber: www.utusan.com.my)

121 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM  Kertas Model SPM

(a) Jelaskan dua faktor yang mungkin menyebabkan penurunan nilai mata wang sesebuah negara

berbanding mata wang negara lain. [4 markah]

(b) Jelaskan kesan penurunan nilai ringgit ke atas import dan eksport Malaysia dengan negara Amerika

Syarikat. [8 markah]

(c) Jelaskan tindakan yang boleh diambil oleh pengguna untuk mengatasi masalah di atas.[ 8 markah]

7. Petikan di bawah berkaitan dengan duti eksais.

Kerajaan Malaysia bercadang untuk mengurangkan duti eksais bagi kenderaan pemasangan tempatan
(CKD). Syarikat yang memiliki kandungan import lebih 40 peratus bagi model CKD mempunyai lebih
banyak ruang untuk pengurangan duti eksais. Langkah itu dijangka lebih memanfaatkan pengeluar
kenderaan Jepun dan Eropah yang memasang kenderaan di negara ini susulan kandungan komponen
importnya lebih tinggi berbanding jenama nasional seperti PERODUA dengan kandungan importnya
kira-kira 10 peratus.

(Sumber: www.bharian.com.my)

(a) Jelaskan jenis cukai dalam petikan di atas. [4 markah]

(b) Dengan menggunakan gambar rajah yang sesuai, jelaskan kesan tindakan tersebut ke atas pasaran

kereta jenama nasional. [8 markah]

(c) Bagaimanakah tindakan kerajaan di atas membantu pembangunan ekonomi negara? [8 markah]

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 122

Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan 

Jawapan

BA 1aB (j) pengangguran
Peranan Kerajaan dalam Ekonomi (k) undang-undang dan peraturan
(l) cukai
LEMBARAN PBD (m) subsidi
(n) Kawalan Harga dan Anti Pencatutan
1. (a) unit ekonomi (o) gula
(b) ekonomi (p) beras
(q) harga
(c) kebajikan (r) kestabilan
2. (a) sebagai pengeluar dan majikan 11. (a) Saya tidak bersetuju, kerana:
Campur tangan kerajaan akan mewujudkan
(b) mencapai objektif makroekonomi negara
(c) mengawal selia pengeluar dan eksternaliti negatif masyarakat yang lebih adil dari segi agihan
3. (a) Guna tenaga penuh pendapatan
(b) Kestabilan harga –– Pasaran bebas menyebabkan kekayaan dimiliki
(c) Pertumbuhan ekonomi
(d) Kestabilan imbangan pembayaran oleh sekumpulan individu sahaja dan ini akan
4. (a) pelaksanaan undang-undang dan peraturan menyebabkan sebahagian besar rakyat tertindas.
(b) pemberian subsidi –– Campur tangan kerajaan seperti sistem cukai
(c) mengenakan cukai menyebabkan agihan pendapatan yang lebih
5. (a) Ya, Malaysia mencapai guna tenaga penuh. Hal ini adil.
–– Kerajaan boleh membantu golongan
disebabkan oleh kadar pengangguran yang kurang berpendapatan rendah dengan menyediakan
daripada 4%, negara itu dianggap mencapai guna lebih banyak barang awam dan barang sosial.
tenaga penuh. –– Kerajaan juga boleh mengawal selia monopoli
6. (a) Peranan kerajaan sebagai majikan semula jadi agar tidak menaikkan harga
(b) (i) Pencen selepas bersara sewenang-wenangnya.
(ii) Imbuhan tetap khidmat awam Bergantung kepada mekanisme pasaran akan
(iii) Cuti bersalin selama dua bulan mewujudkan kegagalan pasaran
(iv) Cuti tahunan mengikut kelayakan –– Pergantungan kepada mekanisme pasaran akan
(c) (i) Untuk menyediakan perkhidmatan awam mewujudkan eksternaliti dan ketidakadilan.
(ii) Untuk mengurangkan kadar pengangguran –– Contohnya, pencemaran alam dan kenaikan
harga barang keperluan.
dalam sesebuah negara –– Kerajaan boleh menguatkuasakan undang-
(iii) Untuk membantu pertumbuhan ekonomi undang dan menetapkan peraturan untuk
7. (a) Terdapat hanya satu firma yang mengeluarkan mengurangkan kesan eksternaliti negatif.
–– Kerajaan juga boleh menggunakan sistem
barang atau perkhidmatan dalam monopoli semula percukaian untuk mengawal pengeluaran dan
jadi penggunaan barang atau perkhidmatan tertentu.
(b) Barang keluaran firma kerajaan tidak dikeluarkan –– Kerajaan boleh memberi subsidi untuk
oleh firma lain meningkatkan tahap pengeluaran barang atau
(c) Kerajaan merupakan penentu harga barangan atau perkhidmatan yang penting seperti pendidikan
perkhidmatan yang tunggal dan pengeluaran barang makanan.
(d) Tiada kebebasan keluar masuk industri disebabkan Kerajaan berperanan dalam mencapai objektif
wujudnya halangan seperti perlindungan undang- makroekonomi
undang –– Campur tangan kerajaan dapat membantu
8. (a) Menaikkan cukai ke atas kereta ekonomi negara mencapai objektif
(b) Mengetatkan syarat pembelian kereta makroekonomi iaitu guna tenaga penuh,
(c) Mengurangkan subsidi minyak pertumbuhan ekonomi, kestabilan harga dan
9. (a) Barang tersebut merupakan barang keperluan imbangan pembayaran lebihan.
(b) Untuk mengawalkan harga barang tersebut supaya –– Kerajaan boleh menyediakan peluang pekerjaan,
peniaga menjual barang tersebut dengan harga mengawal kadar inflasi, mengawal aliran keluar
yang munasabah wang serta menggalakkan pelaburan asing untuk
(c) Membolehkan masyarakat menyambut perayaan mencapai objektif tersebut.
dengan lebih gembira (b) – Wujudnya ketidakstabilan harga
10. (a) sebagai pengeluar dan majikan –– Jurang perbezaan pendapatan individu semakin
(b) mencapai objektif makroekonomi negara besar
(c) mengawal selia pengeluar dan eksternaliti negatif –– Ekonomi mengalami turun naik/ketidakstabilan
(d) barang awam ekonomi
(e) pertumbuhan –– Berlakunya inflasi
(f) modal –– Peningkatan kadar pengangguran
(g) lebihan –– Berlakunya masalah sosial
(h) peluang pekerjaan
(i) guna tenaga

J1 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan Soalan Struktur

–– Kemudahan awam terhad 1. (a) (i) Maksud makroekonomi ialah:
–– Tiada perlindungan kepada masyarakat Kajian mengenai ekonomi secara menyeluruh
dalam isu umum seperti pendapatan atau
berpendapatan rendah keluaran negara, guna tenaga dan masalah
–– Peniaga akan meningkatkan harga untuk barang pengangguran. [1m]
(ii) Empat objektif makroekonomi yang ingin
keperluan dicapai oleh sesebuah negara ialah:
–– Wujudnya monopoli dan firma besar menguasai –– Guna tenaga penuh [1m]
–– Kestabilan harga [1m]
pasaran –– Pertumbuhan ekonomi [1m]
–– Ketidakstabilan nilai mata wang di pasaran –– Kestabilan imbangan pembayaran [1m]

pertukaran asing (b) (i) Barang sosial ialah barang atau perkhidmatan
12. (a) – SL1M ialah program untuk mencapai objektif yang membawa manfaat terbesar kepada
semua masyarakat [1m] seperti bekalan air
makroekonomi negara iaitu mencapai guna bersih [1m].
tenaga penuh.
–– Penyediaan pendidikan percuma ialah peranan (ii) Ciri-ciri barang awam termasuk:
kerajaan sebagai pengeluar dan majikan. –– Disediakan oleh kerajaan [1m]
–– Pemberian subsidi menunjukkan peranan –– Tidak dikenakan bayaran [1m]
kerajaan untuk mengawal selia pengeluar dan –– Penawarannya terhad [1m]
eksternaliti negatif. –– Contohnya, lampu jalan [1m]
(b) Ya, kerana:
–– Meningkatkan kadar celik huruf dalam kalangan (c) (i) Contoh monopoli semula jadi kerajaan ialah:
masyarakat –– Indah Water Konsortium (IWK) [1m]
–– Menjaga kebajikan masyarakat
–– Mengurangkan beban kewangan masyarakat (ii) Empat ciri monopoli semula jadi kerajaan ialah:
–– Mampu menyediakan pendidikan yang selaras –– Satu firma sahaja [1m]
untuk semua rakyat –– Keluaran tidak ada pengganti [1m]
–– Mewujudkan perpaduan kaum –– Penentu harga pasaran [1m]
–– Menurunkan kadar kemiskinan –– Tiada kebebasan keluar masuk industri [1m]
–– Melahirkan sumber manusia yang lebih berdaya
saing (d) Faedah sampingan yang dinikmati oleh seorang
–– Menggalakkan pelaburan asing anggota tentera Malaysia ialah:
–– Mewujudkan peluang pekerjaan –– Elaun perumahan [1m]
(c) Tidak, kerana: –– Pencen selepas bersara [1m]
–– Kos pendidikan tinggi terlalu mahal –– Pinjaman perumahan [1m]
–– Kerajaan telah memberi subsidi sehingga 90% –– Rawatan perubatan percuma [1m]
–– Menambahkan beban kewangan kerajaan –– Uniform percuma [1m]
–– Masih memerlukan sumber kewangan untuk
membangunkan bidang lain seperti perumahan 2. (a) (i) Bilangan tenaga buruh Malaysia pada tahun
dan kesihatan 2017
–– Merupakan tanggungjawab ibu bapa untuk
menyediakan tabungan yang mencukupi untuk = Jumlah orang yang sedang bekerja
yuran pendidikan anak mereka   + Jumlah penganggur
–– Ada skim pembiayaan pendidikan melalui
Perbadanan Tabung Pendidikan Tinggi Negara = 14.5 juta orang + 502.6 ribu orang
(PTPTN) = 15.0026 juta orang [1m]
(d) Kesan pemberian subsidi terhadap pesawah padi: (ii) Kesan kepada sesebuah negara yang
–– Pengeluaran padi meningkat
–– Mengeluarkan padi dengan kos yang lebih mencapai guna tenaga penuh ialah:
rendah –– Pengeluaran barang dan perkhidmatan yang
–– Pendapatan pesawah meningkat
–– Kuasa beli pesawah meningkat banyak [1m]
–– Taraf hidup pesawah meningkat –– Peningkatan tingkat pendapatan negara [1m]
–– Menarik lebih ramai individu menceburkan diri –– Pertumbuhan ekonomi yang lebih tinggi [1m]
dalam penanaman padi –– Peningkatan taraf hidup penduduk [1m]
(e) – Menubuhkan “Talent Corporation” (b) Kesan daripada perubahan kadar pertumbuhan
–– Menubuhkan institusi kemahiran seperti kolej ekonomi ialah:
vokasional dan Institusi Latihan Perindustrian –– Peningkatan kegiatan ekonomi [1m]
–– Mewujudkan tabung pembangunan sumber –– Penambahan peluang pekerjaan [1m]
manusia untuk latihan pekerja –– Peningkatan guna tenaga [1m]
–– Penurunan kadar pengangguran [1m]
Praktis SPM –– Peningkatan pendapatan negara [1m]
(c) (i) Tahun 2011 [1m]
Soalan Objektif (ii) Kesan daripada keadaan imbangan
pembayaran defisit ialah:
1. B 2. B 3. D 4. A 5. A 6. B 7. A 8. C –– Aliran keluar wang negara melebihi aliran
9. A 10. D 11. D 12. A 13. D 14. A 15. A 16. C
17. D 18. A masuk wang ke dalam negara [1m]
–– Rizab pertukaran asing bank pusat

berkurang [1m]
–– Nilai mata wang tempatan menurun [1m]

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J2

Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan 

–– Kegiatan ekonomi dalam negara semakin membawa kepada pencemaran [1m] seperti
merosot [1m] pencemaran alam sekitar. [1m] Pengenaan
cukai ini akan meningkatkan kos bagi
–– Pendapatan negara berkurang [1m] pengeluar [1m] dan menyebabkan mereka
–– Peluang pekerjaan menurun [1m] lebih prihatin terhadap alam sekitar dan
(d) Kesan eksternaliti negatif ialah: menggunakan kaedah mesra alam seperti
–– Pencemaran udara [1m] teknologi hijau. [1m]
–– Kesesakan lalu lintas [1m]
–– Kesihatan penduduk di kawasan tersebut terjejas Soalan Esei
[1m]
–– Penurunan kualiti hidup [1m] 1. (a) Peranan kerajaan ialah:
–– Pengurangan kawasan hijau / menjejaskan –– Mengawal eksternaliti negatif. [1m]
pemandangan cantik [1m] –– Memastikan tiada kesan buruk daripada aktiviti
3. (a) Dasar harga maksimum ekonomi. [1m]
–– Contohnya, pencemaran alam. [1m]
Harga (RM) –– Mengenakan peraturan / undang-undang / cukai.
[1m]
D0 S0
(b) Loji nuklear perlu dibina kerana:
P0 E0 –– Keperluan tenaga elektrik semakin meningkat.
P1 [1m]
D0 –– Kebanyakan alatan keperluan rumah dan industri
S0 menggunakan tenaga elektrik. [1m]
–– Kos bahan fosil semakin meningkat. [1m]
0 Q1 Q0 Q2 Kuantiti (unit) –– Sumber tenaga daripada sumber alternatif
seperti tenaga solar terhad. [1m]
–– Tenaga elektrik daripada loji nuklear boleh
menyebabkan kos pengeluaran barang dan
[4m] perkhidmatan menurun. [1m]
–– Kos sara hidup menurun. [1m]
–– Berdasarkan rajah di atas, harga keseimbangan –– Loji nuklear memberi kesan yang kecil kepada
ialah P0 dan harga kesan rumah hijau. [1m]
oleh kerajaan ialah maksimum yang ditetapkan –– Loji nuklear juga memerlukan kawasan tanah
P1. [1m] yang kecil dan melibatkan kos sewa tanah yang
(b) Kesan terhadap pengguna ialah: rendah. [1m]

–– Pengguna mampu membeli beras dengan harga (c) Kerajaan enggan membina loji nuklear di Malaysia
kerana:
rendah [1m] –– Risiko kesihatan yang tinggi. [1m]
–– R isiko radioaktif boleh memberi impak kesihatan
–– Dapat memenuhi keperluan asas [1m] yang amat buruk kepada rakyat Malaysia. [1m]
–– Jika berlaku sebarang gangguan daripada loji
–– Perbelanjaan untuk barang makanan dapat nuklear, sukar mengawal gangguan kerana
kekurangan kepakaran. [1m]
dikurangkan [1m] –– Kerajaan boleh membekalkan tenaga elektrik
dengan kos yang rendah. [1m]
–– Kuasa beli meningkat [1m] –– Kos menjana elektrik menggunakan gas asli
masih rendah di Malaysia. [1m]
–– Dapat membuat tabungan [1m] –– Malaysia mempunyai bekalan gas asli yang
banyak. [1m]
–– Taraf hidup masyarakat meningkat [1m] –– Mewujudkan risiko keselamatan negara. [1m]
–– Kemusnahan loji beri kesan besar kepada rakyat
(c) (i) Tindakan pengeluar yang boleh menjejaskan Malaysia. [1m]

kebajikan pengguna ialah: 2. (a) – Peranan kerajaan melalui dasar di atas ialah
mengawal selia pengeluar dan eksternaliti
–– Menyorok barang/ menjual barang kurang negatif. [1m]

bermutu/ iklan palsu/ menaikkan harga –– Subsidi ialah bantuan kerajaan kepada aktiviti
perniagaan atau sektor ekonomi tertentu. [1m]
barang/ menyembunyikan maklumat [1m]
–– Pemberian subsidi akan mengurangkan kos
(ii) Cara kerajaan mengawal selia pengeluar ialah: pengeluaran yang ditanggung oleh pengeluar.
[1m]
Pengenaan cukai [1m]
–– Dengan ini, harga barang yang perlu dibayar
–– Cukai ke atas barang seperti rokok dan oleh pengguna dapat dikurangkan. [1m]

kereta menyebabkan kos pengeluaran –– Pemberian subsidi juga membolehkan pengeluar
menggunakan teknik pengeluaran mesra alam.
meningkat dan pengeluar mengurangkan [1m]

pengeluaran barang tersebut. [1m]

Penguatkuasaan undang-undang dan

peraturan [1m]

–– Undang-undang dan peraturan digubal

oleh kerajaan untuk mengawal selia aktiviti

pengeluar seperti Akta Kawalan Harga dan

Anti Pencatutan. [1m]

(d) (i) Pengenaan cukai menambahkan kos

pengeluaran pengeluar. [1m] Jumlah

penawaran akan merosot pada pelbagai

tingkat harga. [1m] Contohnya, kerajaan

boleh mengenakan kadar cukai yang tinggi ke

atas barang yang membahayakan kesihatan

pengguna seperti minuman keras dan rokok.

[1m]

(ii) Kerajaan boleh mengenakan cukai ke atas

pengeluaran barang dan perkhidmatan yang

J3 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan

–– Dengan ini, kesan eksternaliti negatif seperti BA –– Pengeluar hanya mementingkan keuntungan
pencemaran alam dapat dikurangkan. [1m] –– Persaingan sengit antara pengeluar
[Maksimum 4m] –– Kekurangan penguatkuasaan undang-undang
–– Kekurangan kawal selia ke atas produk import
(b) Tidak bersetuju kerana: (b) (i) Tindakan pengguna:
–– Pemberian subsidi menyebabkan harga petrol
murah. [1m] –– Beli produk berkualiti sahaja
–– Ini menyebabkan penggunaan kenderaan –– Mengutamakan aspek kualiti lebih daripada
meningkat. [1m]
–– Ini membawa kepada masalah kesesakan lalu aspek kos
lintas. [1m] –– Mendapatkan maklumat tambahan tentang
–– Boleh menyebabkan kemusnahan alam sekitar
seperti kesan rumah hijau yang muncul akibat produk
daripada pelepasan karbon dioksida daripada –– Melaporkan kepada pihak berkuasa jika
kenderaan. [1m]
–– Golongan kaya juga menikmati subsidi yang mendapati produk tiruan
sama. [1m] –– Memboikot produk kurang bermutu
–– Ini menyebabkan agihan pendapatan yang tidak (ii) Tindakan kerajaan:
adil. [1m] –– Menguatkuasakan undang-undang
–– Pemberian subsidi tidak disalurkan kepada –– Membatalkan lesen import/pengeluaran
golongan pengguna yang amat memerlukannya –– Memberi kesedaran kepada pengguna
sebaliknya dinikmati oleh semua masyarakat
termasuk golongan kaya. [1m] seperti mengadakan kempen kesedaran

(c) Saya bersetuju kerana: 1bB
Kesan kepada pengguna [1m] Penunjuk ekonomi

–– Minyak petrol dan minyak masak merupakan LEMBARAN PBD
barang keperluan. [1m]
1. (a) ekonomi
–– Digunakan oleh hampir semua individu. [1m]
–– Pemberian subsidi mengurangkan harga. [1m] (b) prestasi
–– Perbelanajan isi rumah dapat dikawal. [1m]
–– Kos sara hidup menurun. [1m] (c) keseluruhan
–– Taraf hidup meningkat. [1m]
–– Boleh membuat tabungan. [1m] 2. (a) Indeks harga pengguna (IHP)
Kesan kepada pengeluar [1m]
–– Minyak petrol memberi kesan kepada kos (b) Kadar pengangguran

pengangkutan. [1m] (c) Keluaran Dalam Negara Kasar (KDNK)
–– Pemberian subsidi mengurangkan kos
3. mengkaji perubahan tingkat harga umum dalam
pengangkutan. [1m]
–– Kos pengeluaran firma berkurang. [1m] ekonomi
–– Harga barangan menurun. [1m]
–– Daya saing barangan tempatan meningkat. [1m] 4. perubahan harga purata sekumpulan barang dan
–– Pemberian subsidi untuk minyak masak
perkhidmatan
mengurangkan kos pengeluaran untuk barangan
makanan. [1m] 5. (a) kenaikan (b) inflasi
–– Firma dapat menyediakan barangan makanan
dengan kos yang lebih rendah. [1m] 6. (a) tingkat harga umum (b) berterusan
–– Menggalakkan industri pelancongan kerana
penyediaan pengangkutan dengan tambang yang 7. tenaga buruh yang sanggup bekerja
rendah dengan kos makanan yang murah. [1m]
8. (a) jumlah nilai pasaran barang dan perkhidmatan akhir
[Maksimum 8m]
(b) semua sumber ekonomi dalam sesebuah negara
Cabaran KBAT
9. (a) perkembangan aktiviti ekonomi
1. Bersetuju, kerana:
–– Mengurangkan kesesakan lalu lintas (b) Keluaran Dalam Negara Kasar
–– Sistem jalan raya yang lebih selamat
–– Mengurangkan kemalangan jalan raya 10. (a) Tahun 2014
–– Lebih cepat sampai ke destinasi
–– Mengurangkan beban kewangan kerajaan (b) Kadar pengangguran semakin meningkat
–– Kerajaan boleh membina lebih banyak projek
pembangunan lain disebabkan penurunan dalam pertumbuhan KDNK.

2. (a) Antara sebabnya adalah: (c) – Nilai KDNK semakin meningkat dari tahun 2014
–– Pengguna inginkan produk yang murah
–– Pengguna tidak mementingkan aspek hingga tahun 2016, iaitu meningkat daripada
keselamatan produk
–– Pengguna tidak mementingkan kualiti produk RM1 012.4 bilion kepada RM1 108.2 bilion.

–– Walau bagaimanapun, dari segi peratus

perubahan, KDNK menurun secara berterusan

dari tahun 2014 hingga tahun 2016, iaitu

menurun daripada 6.0% kepada 4.2%.

(d) Kadar pengangguran semakin meningkat dari tahun

2014 hingga tahun 2016. Ia meningkat daripada

2.9% pada tahun 2014 kepada 3.1% pada tahun

2015, kemudian terus meningkat kepada 3.4%

pada tahun 2016.

11. (a) Inflasi tolakan kos

(b) – Inflasi tolakan kos berlaku disebabkan

peningkatan dalam kos pegeluaran.

–– Peningkatan dalam harga bahan api secara

langsungnya akan meningkatkan kos

pengangkutan dalam makanan.

–– Kenaikan kos pengangkutan dalam makanan

akan meningkatkan kos pengeluaran makanan.

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J4

Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan 

–– Apabila kos pengeluaran meningkat, pengeluar 601 341 + 15 030) juta
makanan yang ingin mengekalkan margin
keuntungan akan meningkatkan beban kos = RM1 108 227
tersebut kepada pengguna dengan menaikkan
harga makanan. (b) Kadar pertumbuhan ekonomi pada tahun 2015

–– Oleh itu, tingkat harga umum di pasaran akan ialah 5.02% manakala kadar pertumbuhan
meningkat dan berlakunya inflasi tolakan kos.
ekonomi pada tahun 2016 ialah 4.2%. Ini bererti
(c) (i) Kesan inflasi terhadap harga barang:
–– Inflasi berlaku apabila tingkat harga umum di pertumbuhan ekonomi pada tahun 2016 telah
pasaran semakin meningkat.
–– Tingkat harga umum di pasaran meningkat merosot sebanyak 0.82% berbanding dengan tahun
bermaksudnya harga barang dan
perkhidmatan di pasaran adalah semakin 2015.
meningkat.
–– Oleh itu, kos sara hidup semakin meningkat (c) Sumbangan sektor utama kepada ekonomi
dan akan menjejaskan taraf hidup masyarakat.
Malaysia jauh lebih kecil berbanding dengan sektor
(ii) Kesan inflasi terhadap pendapatan:
–– Inflasi akan menyebabkan pendapatan kedua dan ketiga kerana:
benar masyarakat menurun dengan andaian
pendapatan tunai masyarakat adalah tetap. Dasar mempelbagaikan ekonomi
–– Ini bermaksudnya kuasa beli masyarakat
akan menurun dan barangan yang boleh –– Kerajaan telah memberi tumpuan kepada sektor
dibeli dengan sejumlah wang semakin
berkurangan. kedua dan ketiga berbanding dengan sektor
–– Semakin kurang barangan yang boleh dibeli
dengan sejumlah wang yang sama akan utama.
menurunkan taraf hidup masyarakat.
Harga komoditi
12. Lebuhraya Utara-Selatan membantu pertumbuhan
ekonomi negara Malaysia dalam: –– Penurunan harga komoditi khususnya harga
(a) Bahan mentah
–– Bahan mentah dapat dipindahkan dari tempat minyak dan gas asli menyebabkan sumbangan
pengeluaran ke tempat yang diperlukan.
Misalnya, bahan mentah seperti minyak sawit sektor utama khususnya sektor perlombongan
dapat dipindahkan dari Johor dan Perak ke
negeri Selangor yang mempunyai banyak kilang berkurangan.
pemprosesan.
(b) Aktiviti perniagaan Pelaburan
–– Lebuh raya membantu melancarkan aktiviti
perniagaan seperti pengedaran barang dan –– Sektor kedua dan ketiga menerima lebih
pembelian stok.
(c) Pelaburan asing banyak pelaburan khususnya pelaburan asing
–– Meningkatkan pelaburan asing kerana jika
pelabur mendapati kemudahan jalan raya di menyebabkan peningkatan pengeluaran dalam
sesuatu tempat adalah sempurna, mereka yakin
kemudahan tersebut akan lebih melancarkan sektor kedua dan ketiga.
aktiviti pengeluaran mereka.
(d) Pelancongan Insentif kerajaan
–– Industri pelancongan berkembang pesat kerana
lebuh raya memudahkan pergerakan pelancong –– Kerajaan juga memberi pelbagai insentif seperti
ke seluruh negara dengan kos pengangkutan
yang rendah. pelepasan cukai untuk usahawan yang menyertai
(e) Peluang pekerjaan
–– Mewujudkan peluang pekerjaan secara langsung sektor kedua dan ketiga.
iaitu menggajikan pekerja penyelenggaraan
lebuh raya dan operasi tol. 14. (a) (i) Peratus peningkatan pendapatan pada tahun
–– Mewujudkan peluang pekerjaan secara tidak
langsung iaitu membantu perkembangan aktiviti 2014
ekonomi di sepanjang lebuh raya.
= RM4 585 – RM3 626 × 100
13. (a) KDNK pada tahun 2015 RM3 626
= RM (94 249 + 95 508 + 243 903 + 46 630 +
569 258 + 13 808) juta = 26.44%
= RM1 063 356 juta
KDNK pada tahun 2016 (ii) Peratus peningkatan pendapatan pada tahun
= RM (89 465 + 97 563 + 254 725 + 50 103 +
2016

= RM6 000 – RM4 585 × 100
RM4 585

= 30.86%
(b) – Pendapatan purata bulanan telah menunjukkan

peningkatan antara tahun 2012 hingga tahun
2016.
–– Kadar inflasi meningkat antara tahun 2012 hingga
tahun 2014 dan menurun pada tahun 2016.
–– Ini menunjukkan kuasa beli pengguna pada
tahun 2016 adalah lebih baik berbanding
dengan tahun 2014 kerana kadar peningkatan
pendapatan bulanan lebih tinggi daripada
peningkatan kadar inflasi.
(c) – Berdasarkan laporan tersebut, sebahagian besar
rakyat Malaysia menerima pendapatan purata
bulanan melebihi RM6 000.
–– Ini menunjukkan sebahagian besar rakyat
Malaysia tergolong dalam kumpulan individu
yang menerima pendapatan sederhana dan
tinggi.
–– Hanya sebahagian kecil yang menerima
pendapatan rendah iaitu hanya 11.7%.
15. (a) Punca-punca kenaikan indeks harga pengguna
Malaysia:
Kenaikan harga makanan dan minuman
–– Makanan dan minuman bukan beralkohol
mempunyai wajaran yang tinggi. Kenaikan harga

J5 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan Tenaga buruh
–– Institusi ini juga dapat menyediakan lebih ramai
makanan dan minuman akan menyebabkan pekerja mahir dan ini sekali gus mengurangkan
kenaikan indeks harga pengguna. pergantungan negara kepada pekerja asing.
Kejatuhan nilai Ringgit Malaysia berbanding
dengan Dolar Amerika Syarikat Pelaburan
–– Ini menyebabkan kenaikan harga barang –– Tenaga buruh yang berkemahiran juga menarik
khususnya barang makanan yang diimport dan lebih banyak pelaburan asing kerana pelabur
juga bahan mentah. yakin dengan kemampuan pekerja tempatan.
Kenaikan kos pengangkutan
–– Kenaikan harga bahan pelincir serta harga Pendapatan negara
minyak memberi kesan kepada kenaikan kos –– Peningkatan kemahiran meningkatkan produktiviti
pengangkutan dan ini memberi impak kepada dan ini akan meningkatkan pendapatan negara.
kenaikan harga barang dan perkhidmatan.
(b) Tindakan yang boleh diambil oleh individu atau Praktis SPM
masyarakat:
Merancang perbelanjaan Soalan Objektif
–– Masyarakat perlu mengamalkan tabiat membuat
bajet dan mengurangkan pembaziran untuk 1. D 2. C 3. D 4. A 5. A 6. B 7. D 8. B
pembelian barang makanan. 9. A 10. C 11. D 12. B 13. D 14. B 15. C 16. C
Pengangkutan awam 17. D 18. C 19. B 20. D 21. C 22. B 23. B 24. A
–– Masyarakat perlu berubah kepada pengangkutan 25. D
awam yang jauh lebih murah berbanding dengan
penggunaan kereta sendiri. Soalan Struktur
Taman dapur
–– Sesuai dengan saranan kerajaan, masyarakat 1. (a) Lima kumpulan barang atau perkhidmatan yang
perlu berusaha untuk menanam sayur sendiri digunakan dalam pengiraan indeks harga pengguna
dan mengurangkan pembelian sayur-sayuran di Malaysia ialah:
pasaran. –– Komunikasi [1m]
Mengutamakan barang tempatan –– Kesihatan [1m]
–– Pembelian barang tempatan dapat mengurangkan –– Makanan dan minuman bukan alkohol [1m]
tekanan kepada nilai Ringgit Malaysia. –– Restoran dan hotel [1m]
16. (a) Penyertaan belia dalam program latihan anjuran –– Minuman alkohol dan tembakau [1m]
institusi dapat: –– Pakaian dan kasut [1m]
Meningkatkan kemahiran
–– Belia dapat mempelajari kemahiran baharu dan (b) (i) Maksud inflasi ialah:
sesuai dengan keperluan pekerjaan semasa. –– Kenaikan tingkat harga umum barang dan
Meningkatkan pendapatan perkhidmatan secara berterusan dalam
–– Belia yang mempunyai kemahiran yang tinggi sesebuah ekonomi. [1m]
menerima pendapatan yang lebih tinggi dan ini
akan mendorong lebih ramai belia menceburi (ii) Kesan inflasi kepada ekonomi negara ialah:
bidang yang diminati. –– Harga barang meningkat [1m]
Menjimatkan kos –– Pengangguran menurun jika berlaku inflasi
–– Sebahagian besar kos pengajian dibiayai oleh yang sederhana [1m]
kerajaan. Ini dapat menarik lebih ramai belia –– Tabungan berkurang [1m]
menyertai program latihan dan seterusnya –– Kadar faedah meningkat [1m]
mengurangkan pengangguran dalam kalangan
belia. (c) (i) Maksud pengangguran ialah:
Kelayakan akademik –– Satu keadaan di mana terdapat tenaga buruh
–– Institusi kemahiran menawarkan kelayakan yang sanggup bekerja tetapi tidak mendapat
sehingga diploma lanjutan dan ini memberi pekerjaan. [1m]
peluang kepada belia meningkatkan kemahiran
dan memperoleh pendapatan yang lebih tinggi (ii) Kesan pengangguran kepada ekonomi negara
disebabkan kelayakan yang dimiliki adalah lebih Malaysia ialah:
tinggi. –– Pendapatan negara sebenar kurang daripada
(b) Sumbangan institusi latihan kepada pertumbuhan pendapatan negara potensi [1m]
ekonomi negara kita: –– Hasil kerajaan berkurangan kerana kutipan
Kemahiran cukai pendapatan kurang [1m]
–– Menyediakan program kemahiran yang sesuai –– Ketidakcekapan dalam pengeluaran dan
dengan keperluan semasa industri. Ini akan pembaziran sumber ekonomi [1m]
mengurangkan kos latihan untuk pengeluar. –– Menghalang pertumbuhan ekonomi akibat
Produktiviti
–– Kemahiran yang tinggi dalam kalangan pekerja pelbagai masalah sosial [1m]
akan meningkatkan produktiviti kerana pekerja
mampu menghasilkan lebih banyak barang yang (d) KDNK
berkualiti.
Sektor RM juta

Pertanian 93 048
Perlombongan dan 90 707
kuari
Duti import 11 639
Pembuatan 232 527
Pembinaan
Perkhidmatan 43 115
541 412
Jumlah 1 012 448

[5m]

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J6

Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan 

2. (a) (i) Kadar pertumbuhan ekonomi pada tahun 2017 –– Apabila kos pengeluaran meningkat,
pengeluar yang ingin mengekalkan margin
= RM1 158.5 – RM1 108.2 × 100 [1m] keuntungan akan memindahkan beban
RM1 108.2 peningkatan kos ini kepada para pengguna
dengan menaikkan harga jualan barang dan
= 4.54% [1m] perkhidmatan. [1m]
(ii) Kesan pertumbuhan ekonomi ialah:
(b) KDNK Malaysia pada tahun berkenaan
–– Penyediaan infrastruktur fizikal [1m]
–– Peningkatan taraf pendidikan penduduk [1m] Butiran RM juta
–– Peningkatan sifat keusahawanan [1m]
–– Kestabilan politik dan sosial [1m] Perbelanjaan penggunaan akhir 125 300
(b) (i) Kadar pengangguran pada tahun 2014 Pembentukan modal awam 234 100
Pembentukan modal swasta 325 350
= Penganggur × 100 Perubahan dalam stok (45 680)
Tenaga buruh Eksport barang dan perkhidmatan 456 900
Import barang dan perkhidmatan (235 652)
= 399 500 × 100
13 931 600

= 2.87% [1m]

(ii) Kesan pengangguran kepada masalah sosial Jumlah 860 318

negara ialah:

–– Kadar kemiskinan dalam kalangan [5m]
(c) Inflasi tarikan permintaan [1m]
masyarakat akan meningkat [1m]
–– Salah satu punca berlakunya inflasi tarikan
–– Menimbulkan masalah kekeluargaan dalam permintaan ialah peningkatan pendapatan isi
rumah. [1m]
masyarakat [1m]
–– Peningkatan pendapatan isi rumah akan
–– Masalah kehilangan kemahiran dan membawa kepada kenaikan kuasa beli
pengguna. [1m]
keyakinan diri [1m]
–– Ini akan menyebabkan peningkatan permintaan
–– Peningkatan kes jenayah dalam negara [1m] agregat dalam ekonomi. [1m]

(c) (i) Sumber alam semula jadi –– Sekiranya ekonomi berada dalam keadaan guna
tenaga penuh, peningkatan permintaan yang
–– Negara yang mempunyai sumber alam tidak diikuti oleh peningkatan dalam penawaran
barang dan perkhidmatan akan membawa
semula jadi yang banyak seperti bijih kepada kenaikan tingkat harga umum dalam
pasaran. [1m]
timah dan minyak mentah membolehkan
(d) Kesan peningkatan kadar pengangguran ke atas:
perkembangan ekonomi lebih mudah. [1m] (i) Hasil kerajaan
–– Peningkatan pengangguran menyebabkan
–– Ini menggalakkan pelaburan asing. [1m] pendapatan isi rumah berkurangan. [1m]
–– Ini menyebabkan pembayaran cukai
(ii) Kemajuan teknologi berkurangan dan hasil kerajaan menurun. [1m]
(ii) Taraf hidup masyarakat
–– Meningkatkan kecekapan pengeluaran [1m] –– Peningkatan pengangguran menyebabkan
pendapatan isi rumah berkurangan. [1m]
–– Meningkatkan jumlah keluaran [1m] –– Ini menyebabkan kuasa beli isi rumah
berkurangan. [1m]
–– Meningkatkan pendapatan negara [1m] –– Berlaku penurunan taraf hidup kerana isi
rumah kurang mampu membeli barang dan
(d) Kesan penurunan inflasi terhadap: perkhidmatan berbanding sebelumnya. [1m]

(i) Tabungan negara

–– Masyarakat membuat lebih banyak simpanan

kerana penurunan kos hidup [1m]

–– Nilai wang yang dipegang meningkat [1m]

–– Rakyat cenderung menabung daripada

berbelanja [1m]

(ii) Eksport negara

–– Harga barang dan perkhidmatan Malaysia

cenderung menurun di pasaran antarabangsa

[1m]

–– Permintaan eksport meningkat [1m]

–– Meningkatkan daya saing barang eksport

negara [1m] Soalan Esei

3. (a) (i) Inflasi tarikan permintaan

–– Inflasi tarikan permintaan berlaku apabila 1. (a) Faktor-faktor yang menyebabkan kenaikan harga
rumah di Malaysia:
permintaan masyarakat terhadap barang dan
Permintaan yang tinggi [1m]
perkhidmatan melebihi penawaran agregat. –– Kenaikan harga rumah disebabkan lebihan
permintaan untuk rumah. [1m]
[1m]
Harga tanah [1m]
–– Ia mungkin disebabkan oleh peningkatan –– Kekurangan tanah untuk pembangunan
kawasan perumahan menyebabkan harga rumah
pendapatan masyarakat atau pertambahan meningkat. [1m]

dalam penawaran wang. [1m] Kenaikan kos [1m]
–– Kenaikan kos seperti upah buruh dan harga
(ii) Inflasi tolakan kos bahan mentah menyebabkan harga rumah
meningkat. [1m]
–– Inflasi tolakan kos merujuk kenaikan tingkat

harga umum apabila kos pengeluaran

meningkat. [1m]

–– Kos pengeluaran termasuk kos bahan

mentah, gaji buruh, kos sewa kilang, kos

pengangkutan dan sebagainya. [1m]

J7 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan

Aktiviti pelaburan [1m] –– Di sebabkan dasar gaji minimum yang
–– Peningkatan saiz pendapatan golongan
berpendapatan sederhana dan tinggi diperkenalkan oleh kerajaan menyebabkan kos
menyebabkan mereka ingin membeli rumah
kedua sebagai pelaburan menyebabkan buruh meningkat. [1m]
kenaikan permintaan dan seterusnya harga
rumah meningkat. [1m] (b) Kesan kenaikan kos sara hidup kepada masyarakat

Aktiviti spekulasi [1m] di Malaysia ialah:
–– Sebahagian individu membeli rumah dengan
harapan jual semula dengan harga yang tinggi Individu berasa tertekan [1m]
dalam jangka masa yang singkat menyebabkan
harga rumah meningkat secara mendadak. [1m] –– Individu akan berasa risau sehingga
[Maksimum 8m]
menyebabkan tekanan kerana memikirkan
(b) Kesan kenaikan harga rumah kepada rakyat
Malaysia ialah: bebanan kos sara hidup yang tinggi dan
–– Isi rumah kurang mampu membeli rumah. [1m]
–– Mereka terpaksa meminjam lebih banyak ketidakmampuan menjelaskan hutang. [1m]
daripada institusi kewangan menyebabkan
mereka terpaksa bayar ansuran pinjaman Individu terpaksa membuat pekerjaan sambilan
bulanan yang lebih besar. [1m]
–– Ini menjejaskan kuasa beli mereka kerana semakin [1m]
kurang pendapatan yang boleh dibelanjakan untuk
barangan atau perkhidmatan lain. [1m] –– Individu terpaksa melakukan dua kerja atau
–– Ini akan menyebabkan kemerosotan taraf hidup
isi rumah. [1m] lebih untuk menampung kos sara hidup yang
–– Seterusnya, ada kemungkinan lebih banyak isi
rumah gagal mendapatkan pinjaman perumahan meningkat. [1m]
kerana tidak memenuhi syarat kelayakan. [1m]
–– Ini disebabkan majoriti penduduk Malaysia masih Faktor keselamatan masyarakat terjejas [1m]
memiliki saiz pendapatan yang kecil. [1m]
–– Kegagalan mendapatkan pinjaman menyebabkan –– Aktiviti jenayah seperti mencuri dan merompak
mereka terpaksa menyewa rumah untuk tempoh
masa yang lama. [1m] semakin berleluasa disebabkan oleh kesempitan
[Maksimum 4m]
wang untuk berbelanja dan untuk mendapatkan
(c) Menyediakan kemudahan pembiayaan
perumahan [1m] kemewahan segera. [1m]
–– Kerajaan boleh menyediakan skim pembiayaan
perumahan dengan kadar faedah yang rendah Pengangguran [1m]
atau tempoh bayaran balik yang panjang. [1m]
–– Dalam situasi ini, pekerja mudah diberhentikan
Memberi subsidi [1m]
–– Kerajaan boleh memberi subsidi kepada akibat pihak majikan hendak mengurangkan kos
pemaju perumahan supaya harga rumah dapat
diturunkan. [1m] penggajian pekerja dan juga mengurangkan kos

Mewujudkan skim perumahan [1m] operasi. [1m]
–– Kerajaan boleh menyediakan rumah yang berkos
rendah seperti rumah mampu milik. [1m] (c) – Tabungan masyarakat berkurang [1m]

Menguatkuasakan undang-undang [1m] –– Kekurangan modal dalam negara [1m]
–– Mengenakan denda kepada pemaju perumahan
yang meletakkan harga rumah yang terlalu –– Pelaburan akan berkurangan [1m]
tinggi. [1m]
–– Masalah kesihatan disebabkan kemurungan
Menyaran pemaju rumah menjalankan
tanggungjawab sosial [1m] pekerja [1m]
–– Meminta pemaju perumahan menyediakan
sebahagian rumah untuk golongan –– Kos perubatan meningkat [1m]
berpendapatan rendah. [1m]
[Maksimum 8m] –– Kerajaan terpaksa menyediakan bantuan [1m]

2. (a) Dua faktor kenaikan kos sara hidup: –– Kos perbelanjaan mengurus kerajaan meningkat
Kenaikan harga minyak [1m]
[1m]
–– Ini menyebabkan kos pengangkutan meningkat
dan seterusnya harga barang dan perkhidmatan –– Hutang negara meningkat [1m]
juga meningkat. [1m]
–– Perbelanjaan untuk projek pembangunan lain
Peningkatan kos buruh [1m]
terpaksa ditangguhkan [1m]

–– Penurunan ketibaan pelancong [1m]

–– Aliran masuk wang merosot [1m]

–– Nilai Ringgit Malaysia jatuh [1m]

[Maksimum 8m]

3. (a) Pengeluar kurang membuat pelaburan dalam

pembangunan teknologi pengeluaran kerana:

Kos yang tinggi [1m]

–– Kos pelaburan dalam pembangunan teknologi

pengeluaran sangat tinggi dan tidak mampu

ditanggung oleh pengeluar kecil. [1m]

Kurang kepakaran [1m]

–– Pengeluar kurang pengetahuan dan kepakaran

yang menyebabkan mereka perlu mengeluarkan

kos untuk mempelajarinya. [1m]

(b) Peranan kerajaan dalam pembangunan teknologi di

atas terhadap industri pakaian tradisional ialah:

Menyediakan latihan dan pembangunan

teknologi [1m]

–– Kerajaan perlu menyediakan latihan dan

pembangunan teknologi secara percuma bagi

menggalakkan industri pakaian tradisional untuk

menggunakan teknologi dalam pengeluaran. [1m]

Memberi subsidi [1m]

–– Kerajaan perlu memberi subsidi untuk

mengurangkan kos pelaburan industri dalam

pembangunan teknologi. [1m]

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J8

Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan 

(c) – Pengeluaran lebih cepat [1m] BA1cB
–– Keluaran lebih bermutu [1m] Alat Dasar Ekonomi
–– Kepuasan pengguna meningkat [1m]
–– Pengeluar mampu mempelbagaikan pilihan LEMBARAN PBD
pengguna [1m]
–– Permintaan pakaian yang ditempah meningkat 1. (a) cukai (b) perbelanjaan kerajaan
[1m]
–– Pengeluaran meningkat [1m] (c) stabil
–– Keuntungan meningkat [1m]
–– Jualan meningkat [1m] 2. (a) meningkatkan (b) kemelesetan
–– Daya saing pakaian tradisional Melayu
meningkat [1m] (c) pengangguran (d) kadar cukai
[Maksimum 8m]
(e) perbelanjaan kerajaan
Cabaran KBAT
3. (a) mengurangkan (b) inflasi
1. Setuju, kerana:
–– Jangkaan hayat rakyat Malaysia adalah lebih (c) kadar cukai (d) perbelanjaan kerajaan
daripada 70 tahun
–– Kos sara hidup semakin meningkat 4. (a) bekalan wang (b) kadar faedah
–– Pengalaman dan kemahiran yang dimiliki oleh
penjawat awam adalah sangat bernilai (c) stabil
–– Mengurangkan beban kewangan kerajaan
Atau 5. (a) Mengembang (b) Mengembang

Tidak setuju, kerana: (c) Mengembang (d) Menguncup
–– Ramai graduan menganggur
–– Peluang pekerjaan adalah terhad jika pekerja tua (e) Menguncup (f) Menguncup
tidak bersara
–– Menyekat peluang kenaikan pangkat pekerja muda (g) Mengembang (h) Menguncup

2. (a) Mewujudkan taman herba (i) Menguncup (j) Mengembang
–– Menjadikan pusat tarikan pelancong
–– Pusat pameran 6. (a) (i) Bentuk cukai di mana kadarnya semakin tinggi
–– Pusat pendidikan percubaan herba
apabila pendapatan bertambah
Mencipta produk baharu
–– Menjalankan penyelidikan (ii) Cukai pendapatan individu
–– Menghasilkan produk berasaskan herba
tempatan (b) (i) Bentuk cukai di mana kadarnya semakin
–– Usaha sama dengan syarikat asing
menurun apabila pendapatan bertambah
Pemasaran produk
–– Memasarkan produk herba sedia ada (ii) Cukai barang dan perkhidmatan
–– Menembusi pasaran baharu untuk produk sedia
ada (c) (i) Bentuk cukai di mana kadarnya tetap walaupun

(b) Kepentingan industri herba kepada ekonomi pendapatan berubah
Malaysia:
(ii) Cukai pendapatan syarikat
Meningkatkan pendapatan negara
–– Tarikan pelancongan 7. (a) (i) Cukai pendapatan syarikat, cukai pendapatan
–– Mengeksport herba tempatan ke luar negara
individu, cukai pendapatan koperasi dan lain-
Peluang pekerjaan
–– Penciptaan peluang pekerjaan melalui lain, cukai pendapatan petroleum
pembukaan kilang pembuatan ubat herba serta
pemasaran produk (ii) Duti eksais, duti eksport, duti import

Melahirkan usahawan baharu (iii) Faedah dan pulangan pelaburan, lesen dan
–– Memberi peluang kepada usahawan tempatan
untuk menggunakan peluang perniagaan secara permit, denda dan penalti
kreatif dan inovatif
(b) Jumlah hasil cukai
Meningkatkan hasil kerajaan
–– Kutipan cukai melalui jualan produk/cukai = Cukai pendapatan syarikat + Duti eksais +
pendapatan daripada firma
Cukai pendapatan individu + Duti eksport +
Melindungi khazanah negara
–– Memastikan herba tempatan dilindungi dan Duti import + Cukai pendapatan koperasi dan
dimajukan
lain-lain + Cukai pendapatan petroleum

= RM (63 193 + 11 801 + 28 163 + 813 + 2 736 +

2 565 + 8 517) juta

= RM117 788 juta

Jumlah hasil bukan cukai

= Faedah dan pulangan pelaburan + Lesen dan

permit + Denda dan penalti

= RM (23 299 + 11 843 + 1 346) juta

= RM36 488 juta

8. (a) Emolumen, perkhidmatan dan bekalan, pemberian

dan kenaan bayaran tetap, aset

(b) Jumlah perbelanjaan pembangunan

= Sektor ekonomi + Sektor keselamatan +

Sektor pentadbiran am + Sektor sosial

= RM (16 489 + 24 615 + 11 288 + 85 976) juta

= RM138 368 juta

9. (a) – Antara tahun 2008 hingga tahun 2009, nisbah

rizab berkanun menurun.

–– Antara tahun 2009 hingga tahun 2011, nisbah

rizab berkanun telah meningkat dan menurun

semula pada tahun 2016.

(b) – Nisbah rizab berkanun telah menurun.

–– Ini menyebabkan bank perdagangan menyimpan

jumlah wang yang sedikit di bank pusat.

J9 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan

–– Keupayaan bank perdagangan memberi pendapatan individu dan ini akan menyebabkan
pinjaman meningkat. pendapatan boleh guna isi rumah meningkat.

–– Bekalan wang dalam ekonomi bertambah. Untuk meningkatkan pelaburan sektor swasta,
–– Kuasa beli masyarakat meningkat. kerajaan boleh mengurangkan kadar cukai
–– Harga barangan cenderung meningkat. pendapatan syarikat. Kerajaan juga boleh
(c) – Nisbah rizab berkanun telah meningkat. menambah perbelanjaan pembangunan yang
–– Hal ini menyebabkan bank perdagangan dapat menyediakan lebih banyak peluang
pelaburan kepada sektor swasta. Di samping itu,
menyimpan lebih banyak wang di bank pusat. kerajaan juga boleh menambah pemberian subsidi
–– Keupayaan bank perdagangan memberi untuk pengeluar tempatan untuk menggalakkan
pelaburan.
pinjaman menurun.
–– Bekalan wang dalam ekonomi berkurang. Untuk meningkatkan produktiviti pekerja sektor
–– Kuasa beli masyarakat menurun. awam, kerajaan perlu menambah perbelanjaan
–– Harga barangan cenderung menurun. mengurus dalam aspek emolumen dengan
10. (a) – Peningkatan pengeluaran berlaku disebabkan menawarkan lebih banyak elaun dan kenaikan gaji.
Kerajaan juga boleh menambahkan perbelanjaan
pendapatan bersih firma meningkat. untuk pentadbiran am dengan meningkatkan
–– Hal ini menyebabkan penggunaan guna tenaga penggunaan teknologi maklumat (IT) dalam
pentadbiran awam.
meningkat.
(b) – Permintaan isi rumah meningkat disebabkan Untuk membina lebih banyak kemudahan
infrastruktur termasuk lebuh raya dan lapangan
pendapatan masyarakat meningkat. terbang, kerajaan perlu menambah perbelanjaan
–– Hal ini menyebabkan harga barangan meningkat. infrastruktur dengan memperuntukkan lebih banyak
(c) – Keluaran dan pendapatan negara meningkat. wang untuk perkhidmatan ekonomi.
–– Hal ini menyebabkan pertumbuhan ekonomi
Praktis SPM
lebih pesat.
(d) – Kos pelaburan dalam ekonomi menurun. Soalan Objektif

–– Ini menyebabkan aliran masuk wang ke dalam 1. B 2. C 3. A 4. B 5. C 6. C 7. D 8. A
negara meningkat. 9. B 10. B 11. C 12. B 13. C 14. D 15. B 16. C
17. A 18. D 19. B 20. D 21. B 22. D 23. B 24. C
11. (a) (i) RM260 800 juta – RM265 224 juta × 100
RM265 224 juta Soalan Struktur

= –1.66% 1. (a) (i) Maksud cukai langsung ialah:
–– Cukai langsung ialah cukai di mana beban
(ii) Jumlah perbelanjaan mengurus telah cukainya tidak boleh dipindahkan kepada
pihak lain. [1m]
meningkat dari segi peratusan. Peratus
(ii) Empat jenis cukai langsung ialah:
perbelanjaan mengurus pada tahun 2016 –– Cukai pendapatan individu [1m]
–– Cukai pendapatan syarikat [1m]
ialah 81.2%. Jumlah ini meningkat kepada –– Cukai pendapatan koperasi [1m]
–– Cukai pendapatan petroleum [1m]
82.4% pada tahun 2017. Dari segi nilai, jumlah
(b) (i) Maksud dasar kewangan mengembang ialah
perbelanjaan mengurus pada tahun 2016 tindakan bank pusat untuk menambah bekalan
wang dalam ekonomi. [1m]
ialah RM215 361.89 juta dan menurun kepada
(ii) Empat cara pelaksanaan dasar kewangan
RM211 489.2 juta pada tahun 2017. mengembang ialah:
–– Menurunkan nisbah rizab berkanun [1m]
(iii) Jumlah perbelanjaan pembangunan telah –– Menurunkan nisbah rizab tunai [1m]
–– Menurunkan kadar faedah [1m]
menurun dari segi peratusan. Peratus –– Membeli surat jaminan kerajaan [1m]

perbelanjaan mengurus pada tahun 2016 (c) Lima kesan kepada ekonomi negara daripada
tindakan kerajaan tersebut ialah:
ialah 18.8%. Jumlah ini menurun kepada –– Pendapatan boleh guna individu meningkat [1m]
–– Kuasa beli individu meningkat [1m]
17.6% pada tahun 2017. Dari segi nilai, jumlah –– Permintaan agregat meningkat [1m]
–– Pengeluaran barang meningkat [1m]
perbelanjaan mengurus pada tahun 2016 ialah –– Peluang pekerjaan meningkat [1m]

RM49 862.11 juta dan menurun kepada (d) – Persamaannya ialah kedua-duanya merupakan
hasil cukai kerajaan. [1m]
RM45 900.8 juta pada tahun 2017.

(b) Untuk mencapai objektif pertama iaitu pembinaan

lebih banyak rumah untuk rakyat berpendapatan

rendah, kerajaan perlu menambah perbelanjaan

pembangunan dalam bidang perkhidmatan sosial.

Kerajaan juga boleh memberi bantuan kepada

pengeluar dan juga memberi subsidi potongan

faedah kepada pembeli rumah. Untuk mencapai

objektif ini, kerajaan perlu menambah perbelanjaan

mengurus dari aspek subsidi dan bantuan sosial.

Untuk mencapai objektif kedua iaitu meningkatkan
saiz pendapatan isi rumah Malaysia, kerajaan perlu
menambah perbelanjaan pembangunan dalam
semua bidang. Ini akan mewujudkan lebih banyak
peluang pekerjaan dalam ekonomi dan seterusnya
pendapatan isi rumah meningkat. Kerajaan juga
boleh menambah perbelanjaan mengurus dari aspek
subsidi dan bantuan sosial seperti pemberian BR1M.
Kerajaan juga boleh mengurangkan kadar cukai

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J10

Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan 

–– Perbezaannya ialah cukai pendapatan individu (d) Lima jenis hasil bukan cukai kerajaan persekutuan
merupakan cukai langsung manakala cukai ialah:
eksais merupakan cukai tak langsung. [2m] –– Bayaran denda dan penalti [1m]
–– Bayaran lesen dan permit [1m]
–– Beban cukai cukai pendapatan individu tidak –– Faedah dan pulangan pelaburan kerajaan [1m]
boleh dipindahkan kepada pihak lain manakala –– Dividen, royalti petroleum dan gas asli [1m]
beban cukai cukai eksais boleh dipindahkan –– Bayaran sewa, harta / aset kerajaan [1m]
kepada pihak lain. [2m] –– Pemberian kerajaan luar negara / agensi
antarabangsa [1m]
2. (a) (i) Dua item cukai tak langsung ialah duti import –– Dividen daripada saham dan GLC [1m]
[1m] dan cukai barang dan perkhidmatan [1m].
/ duti eksport [1m] / duti eksais [1m] Soalan Esei

(ii) Jumlah hasil cukai langsung 1. (a) Ciri-ciri perbelanjaan kerajaan tersebut ialah
ia merupakan perbelanjaan pembangunan
Hasil cukai Jumlah kerajaan. [1m] Oleh itu, pembentukan modal
(RM juta) kerajaan meningkat. [1m] Ini akan menggalakkan
Cukai pendapatan individu pertumbuhan ekonomi [1m] dan mewujudkan lebih
Cukai pendapatan syarikat 88 456 banyak peluang pekerjaan. [1m] Ia juga dapat
Cukai pendapatan petroleum 165 756 meningkatkan taraf hidup penduduk. [1m]
Cukai keuntungan hartanah [Maksimum 4m]
Duti setem 32 421
1 065 (b) – Memudahkan aktiviti perniagaan di Selangor dan
1 124 Perak. [1m]

Jumlah 288 822 –– Pergerakan barang dapat dilakukan dengan
cepat. [1m]
[3m]
–– Lebih ramai firma akan membuka aktiviti
(b) (i) Dasar kewangan mengembang [1m] pengeluaran di kawasan berkenaan. [1m]

(ii) Kesan penurunannya ialah: –– Mewujudkan lebih banyak peluang pekerjaan.
[1m]
–– Keupayaan bank perdagangan memberi
–– Menambah pendapatan masyarakat. [1m]
pinjaman meningkat [1m] –– Meningkatkan kuasa beli masyarakat. [1m]
–– Ketibaan pelancong tempatan dan pelancong
–– Pinjaman masyarakat dan firma meningkat
asing akan meningkat. [1m]
[1m] –– Menambah aliran masuk wang ke dalam negara.

–– Bekalan wang dalam ekonomi meningkat [1m]
–– Hasil kerajaan juga meningkat. [1m]
[1m] –– Membolehkan kerajaan menjalankan lebih

–– Permintaan agregat meningkat [1m] banyak projek pembangunan. [1m]
–– Mobiliti buruh juga meningkat [1m] dan ini
(c) (i) Peratus perbelanjaan unutk emolumen
membolehkan buruh di kawasan berkenaan
= RM77 422 juta × 100 [1m] mencari peluang pekerjaan di kawasan lain
RM214 800 juta atau buruh dari kawasan luar mencari peluang
pekerjaan di kawasan tersebut. [1m]
= 36.04% [1m]
[Maksimum 8m]
(ii) Tiga ciri perbelanjaan mengurus ialah: (c) Kesan kepada isi rumah yang menerima bantuan

–– Perbelanjaan semasa kerajaan [1m] tersebut ialah:
–– Dapat menikmati pendapatan yang lebih tinggi.
–– Bersifat berulang [1m]
[1m]
–– Untuk memastikan operasi kerajaan berjalan –– Kuasa beli isi rumah akan meningkat. [1m]
–– Ini membolehkan isi rumah mampu beli lebih
lancar [1m]
banyak barang dan perkhidmatan. [1m]
(d) Kesan kenaikan kadar faedah terhadap pengguna –– Dengan ini, taraf hidup isi rumah akan

ialah: meningkat. [1m]
–– Isi rumah juga tidak membuat banyak pinjaman
–– Kos pinjaman pengguna meningkat [1m]
[1m] dan ini akan mengurangkan beban hutang
–– Beban hutang meningkat [1m] isi rumah. [1m]
–– Masalah kewangan dapat dikurangkan [1m] dan
–– Pinjaman pengguna menurun [1m] ini dapat meningkatkan kebahagiaan keluarga.
[1m]
–– Kuasa beli pengguna menurun [1m] 2. (a) Belanjawan defisit bermaksud hasil kerajaan kurang
daripada perbelanjaan kerajaan. Keadaan ini
3. (a) Dua jenis dasar fiskal ialah cukai [1m] dan wujud apabila kerajaan mengurangkan kadar cukai
dan menambah perbelanjaan kerajaan. Masalah
perbelanjaan kerajaan [1m] manakala tiga jenis dalam gambar merujuk keadaan kemelesetan
ekonomi yang menyebabkan peningkatan
dasar kewangan ialah nisbah rizab berkanun [1m],

nisbah rizab tunai [1m] dan kadar faedah. [1m]

(b) Kesan kenaikan nisbah rizab tunai ialah:

–– Keupayaan bank perdagangan memberi

pinjaman berkurang [1m]

–– Pinjaman masyarakat dan firma berkurang [1m]

–– Bekalan wang dalam ekonomi berkurang [1m]

–– Permintaan agregat berkurang [1m]

–– Peluang pekerjaan berkurang [1m]

(c) Penurunan kadar faedah menyebabkan:

–– Kos pinjaman firma berkurang [1m]

–– Pinjaman firma meningkat [1m]

–– Modal firma meningkat [1m]

–– Pelaburan firma meningkat [1m]

–– Keupayaan pengeluaran dan hasil firma

meningkat [1m]

J11 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan BA –– Seperti perniagaan homestay dan mendapat
keuntungan
kadar pengangguran. Penurunan kadar cukai
menyebabkan pendapatan boleh guna masyarakat 2. (a) Sumbangan sumber ekonomi tersebut kepada
meningkat. [1m] Kuasa beli masyarakat akan ekonomi negara:
meningkat. [1m] Pendapatan bersih firma juga –– Menyumbangkan tenaga mental dan fizikal
akan bertambah [1m] Ini akan meningkatkan –– Membantu dalam proses pengeluaran
permintaan agregat. [1m] Peningkatan permintaan –– Menyumbangkan idea kreatif dan inovatif
agregat akan menggalakkan aktiviti pengeluaran –– Menghasilkan keluaran yang lebih banyak dan
[1m] dan meningkatkan peluang pekerjaan. [1m] berkualiti tinggi dengan kos pengeluaran yang
Pertambahan perbelanjaan kerajaan seperti rendah
pelaksanaan lebih banyak projek pembangunan –– Pendapatan diperoleh dibelanjakan
juga akan meningkatkan permintaan agregat [1m] –– Permintaan terhadap barangan dan
dan ini dapat mewujudkan lebih banyak peluang perkhidmatan meningkat
pekerjaan. [1m] –– Menggalakkan pertumbuhan ekonomi
(b) – Penurunan kadar cukai pendapatan syarikat
(b) – Menyediakan program latihan melalui institusi
akan meningkatkan pendapatan bersih firma. kemahiran
[1m]
–– Ini membolehkan firma membuat lebih banyak –– Menaikkan gaji minimum
pelaburan dalam perniagaannya [1m] seperti –– Memastikan undang-undang dan peraturan sedia
membuka cawangan baharu [1m] atau
memperbesarkan operasi pengeluaran. [1m] ada dapat menjaga kebajikan buruh
–– Hal ini menyebabkan peningkatan peluang –– Mengenakan tindakan terhadap majikan yang
pekerjaan. [1m]
–– Selain itu, ini juga dapat meningkatkan gagal mematuhi undang-undang dan peraturan
pendapatan [1m] dan taraf hidup masyarakat. –– Memberikan insentif latihan kepada majikan
[1m]
–– Permintaan agregat dalam ekonomi meningkat. 2aB
[1m] Globalisasi
–– Keadaan ini dapat mengurangkan kadar
pengangguran [1m] dalam negara serta LEMBARAN PBD
memulihkan keadaan ekonomi yang meleset.
[1m] 1. proses interaksi dan integrasi antara manusia, firma,
dan kerajaan pelbagai negara
[Maksimum 6m]
(c) Kenaikan kadar cukai pendapatan syarikat 2. (a) Pasaran baharu
(b) Peserta baharu
menyebabkan pendapatan bersih syarikat (c) Kaedah komunikasi baharu
berkurang. Kesannya, pelaburan syarikat akan (d) Peraturan dan norma baharu
berkurang dan permintaan agregat akan menurun.
Tingkat harga umum akan menurun akibat lebihan 3. (a) – Kerajaan telah mengamalkan sifat terbuka
penawaran barang dalam pasaran oleh firma. [1m] terhadap kemasukan syarikat multinasional.
Kenaikan kadar cukai pendapatan syarikat akan
mengurangkan pelaburan syarikat asing. [1m] –– Kerajaan melonggarkan kawalan ke atas aktiviti
Dengan ini, aliran masuk wang ke dalam negara ekonomi dengan memberikan pelbagai insentif
akan berkurang [1m] dan ini akan menjejaskan seperti pelepasan cukai dan taraf perintis serta
kestabilan imbangan pembayaran. [1m] Disebabkan melonggarkan peraturan dan undang-undang
pendapatan bersih firma yang rendah, pelaburan dalam kegiatan ekonomi.
firma berkurang dan aktiviti pengeluaran merosot.
[1m] Ini menyebabkan kemerosotan dalam KDNK –– Polisi kerajaan seperti pengecualian visa untuk
dan pertumbuhan ekonomi negara merosot. [1m] pelancong negara tertentu juga menggalakkan
proses globalisasi.
Cabaran KBAT
(b) – Perkembangan dalam teknologi maklumat dan
1. (a) Ciri-ciri pelaburan: komunikasi seperti munculnya kemudahan mel
–– Merupakan pelaburan hartanah elektronik dan sidang video telah memudahkan
–– Berisiko sederhana proses komunikasi.
–– Mendapat pendapatan berbentuk sewa
–– Boleh menjual dengan harga tinggi untuk –– Penggunaan Internet juga mempercepat
mendapat keuntungan pemindahan maklumat antara individu,
–– Nilai hartanah bergantung kepada lokasi organisasi, dan juga negara.
–– Mempunyai kecairan yang rendah
–– Dengan adanya Internet, pengguna juga dapat
(b) – Memberi hak penggunaan kepada orang lain membeli barang secara atas talian, membuat
–– Menerima sewa urus niaga kewangan atas talian dan mengakses
–– Boleh menjual semula dengan harga yang lebih maklumat.
tinggi
–– Mendapat keuntungan –– Teknologi maklumat dan komunikasi membantu
–– Boleh dijadikan aset perniagaan dalam perkembangan globalisasi.

(c) – Sistem pengangkutan yang cekap seperti
pengangkutan darat, udara, dan air telah
menggalakkan proses globalisasi.

–– Pengangkutan darat seperti lori kontena dan
KTM memudahkan proses pengangkutan barang
antara negeri dan menjimatkan masa. Sistem
jalan raya yang sempurna menghubungkan
semua bandar utama di sesebuah negara.

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J12

Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan 

–– Pengangkutan air seperti kapal laut dapat –– Pembukaan cawangan atau perniagaan oleh
mengurangkan kos pengangkutan barang syarikat asing akan mewujudkan lebih banyak
antara negara dan ini membolehkan pengeluar peluang pekerjaan untuk rakyat tempatan. Ini
menyediakan barang pada harga yang murah. dapat mengurangkan kadar pengangguran
negara.
–– Pengangkutan udara seperti kapal terbang
memudahkan pergerakan manusia dari satu –– Kerajaan memperoleh lebih banyak kutipan
negara ke negara lain. Kapal terbang juga dapat cukai daripada syarikat asing. Hal ini dapat
memudahkan proses pengangkutan barang meningkatkan pendapatan negara. Kerajaan
antara negara. mampu melaksanakan lebih banyak projek
pembangunan.
(d) – Kerajaan memberikan pelbagai galakan
dan insentif dalam membangunkan sektor –– Meningkatkan pemindahan teknologi dari negara
pelancongan. Keadaan ini menggalakkan proses asing. Syarikat asing yang melabur di Malaysia
globalisasi secara tidak langsung. membawa masuk kepakaran dan teknologi
luar. Ini dapat meningkatkan daya saing barang
–– Dengan adanya lapangan terbang seperti KLIA2 tempatan di pasaran antarabangsa.
yang khususnya untuk syarikat penerbangan
tempatan dan antarabangsa berkos rendah, 8. Peluang pekerjaan
pergerakan manusia dari satu negara ke negara –– Perkembangan industri pelancongan mampu
lain telah dipermudahkan. menyediakan lebih banyak peluang pekerjaan kepada
rakyat Malaysia. Dengan ini, pendapatan masyarakat
–– Perkhidmatan tempahan tiket penerbangan, meningkat. Di samping meningkatkan taraf hidup,
tempat penginapan dan pekej pelancongan juga dapat mengurangkan kadar pengangguran
secara atas talian telah mengurangkan kos negara. Misalnya, sebahagian besar penduduk Pulau
operasi serta menggalakkan aktiviti pelancongan. Langkawi dan Pulau Tioman bekerja dalam industri
pelancongan.
4. Ya, Sime Darby merupakan satu syarikat multinasional
kerana: Peluang perniagaan
–– Mempunyai subsidiari di luar negara –– Rakyat Malaysia juga berpeluang memulakan
–– Semua subsidiari dikawal oleh ibu pejabat Sime perniagaan baharu seperti agensi pelancongan,
Darby di Malaysia membuka pusat peranginan, homestay, dan tempat
–– Sebahagian besar pendapatan syarikat diperoleh makanan untuk pelancong tempatan dan pelancong
daripada operasi luar asing. Ini dapat menjana lebih banyak pendapatan
–– Menggajikan pekerja tempatan dan pekerja asing untuk rakyat Malaysia.

5. Faktor yang menggalakkan pengoperasian syarikat Kemahiran khusus
multinasional di Malaysia: –– Rakyat Malaysia juga boleh meningkatkan kemahiran
–– Dasar kerajaan Malaysia yang memberi pelbagai khusus seperti menyertai kursus jurupandu
insentif pelaburan seperti taraf perintis dan pelancong. Disebabkan peningkatan pelancong dari
pengecualian cukai. Timur Tengah dan China, rakyat Malaysia juga boleh
–– Sistem infrastruktur yang cekap seperti sistem menguasai Bahasa Arab atau Bahasa Cina untuk
pengangkutan jalan raya dan udara yang efisien berkhidmat sebagai jurupandu pelancong.
serta kemudahan pelabuhan dan lapangan terbang
bertaraf dunia. Perkhidmatan pengangkutan
–– Malaysia mempunyai bahan mentah yang banyak. –– Rakyat Malaysia juga boleh menyediakan
Contohnya, hasil pertanian seperti sawit, getah serta perkhidmatan pengangkutan seperti van atau bas
sumber balak daripada sektor perhutanan. untuk membawa pelancong ke destinasi masing-
masing.
6. (a) Kerajaan Malaysia mengamalkan sifat terbuka
terhadap kemasukan syarikat multinasional dengan Praktis SPM
melonggarkan kawalan ke atas aktiviti ekonomi.
Soalan Objektif
(b) Melaksanakan liberalisasi perdagangan dan juga
menyertai blok perdagangan seperti Kawasan 1. B 2. A 3. B 4. C 5. C 6. D 7. B 8. D
Perdagangan Bebas ASEAN (AFTA). 9. C 10. D 11. D 12. C 13. C 14. C 15. A 16. A
17. C 18. B
(c) Memperkenalkan polisi seperti pengecualian visa
untuk rakyat negara tertentu dan pemberian visa Soalan Struktur
semasa ketibaan contohnya untuk pelancong dari
negara China. 1. (a) (i) Maksud globalisasi ialah:
–– Proses interaksi dan integrasi antara
(d) Mengadakan promosi perdagangan, misi manusia, firma, dan kerajaan pelbagai
lawatan perdagangan serta menyertai pameran negara. [1m]
perdagangan antarabangsa.
(ii) Empat ciri globalisasi ialah:
7. Wajar, kerana: –– Pasaran baharu [1m]
–– Dapat menggalakkan perkongsian modal. –– Peserta baharu [1m]
Sebagai negara membangun, kebanyakan –– Kaedah komunikasi baharu [1m]
firma tempatan mempunyai modal yang terhad –– Peraturan dan norma baharu [1m]
berbanding dengan syarikat multinasional luar
negara. Kemasukan pelaburan langsung asing (b) (i) Maksud syarikat multinasional ialah:
akan meningkatkan kedapatan modal melalui
pembelian ekuiti oleh syarikat asing.

J13 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan

–– Firma yang beroperasi di beberapa negara –– Pemindahan barang juga dapat dilakukan
dengan cekap dan mudah. [1m]
secara serentak. [1m]
(d) Sistem internet yang cekap akan:
(ii) Empat faktor yang mendorong sesebuah –– Menggalakkan pemindahan maklumat antara
negara. [1m]
syarikat memasuki operasi antarabangsa ialah: –– Menyebabkan kawalan perniagaan menjadi lebih
mudah. [1m]
–– Meluaskan pasaran [1m] –– Memudahkan proses komunikasi. [1m]
–– Menggalakkan inovasi dan peningkatan
–– Perlindungan perdagangan [1m] produktiviti. [1m]
–– Meningkatkan pengguna yang membeli barang
–– Kos pengangkutan yang tinggi [1m] atas talian. [1m]

–– Bahan mentah dan hasil bumi yang unik [1m] 3. (a) Perkembangan jumlah pelancong membantu
proses globalisasi dengan:
(c) Lima risiko syarikat multinasional ialah: –– Kerajaan memberi pelbagai insentif untuk
membangunkan industri pelancongan. [1m]
–– Risiko kehilangan aset [1m] –– Contohnya, program pengecualian visa untuk
pelancong dari negara tertentu. [1m]
–– Risiko politik [1m] –– Sistem pengangkutan yang cekap memudahkan
pergerakan pelancong. [1m]
–– Kekurangan kemudahan asas [1m] –– Contohnya, lapangan terbang yang canggih
seperti KLIA memudahkan pergerakan
–– Bantahan masyarakat tempatan [1m] pelancong. [1m]
–– Kaedah tempahan hotel dan tiket penerbangan
–– Risiko kesukaran mendapat balik keuntungan yang mudah menggalakkan aktiviti pelancongan.
[1m]
[1m]
(b) (i) Perlindungan perdagangan
(d) (i) Kadar peningkatan pelaburan langsung asing –– Aktiviti jual beli barang di peringkat
antarabangsa disekat melalui pelbagai
pada tahun 2017 berbanding tahun 2016 sekatan perdagangan. [1m]
–– Masalah ini boleh diatasi dengan membuka
= RM570.3 bilion – RM547.4 bilion × 100 [1m] operasi pengeluaran di negara berkenaan.
RM547.4 bilion [1m]
–– Syarikat boleh mengelakkan kadar cukai
= 4.18% [1m] yang tinggi. [1m]

(ii) Tiga kesan positif daripada peningkatan (ii) Bahan mentah dan hasil bumi yang unik
–– Kekurangan bahan mentah boleh
pelaburan langsung asing di Malaysia ialah: mengganggu aktiviti pengeluaran. [1m]
–– Pemindahan operasi pengeluaran ke negara
–– Pertumbuhan ekonomi [1m] yang mempunyai bekalan bahan yang
banyak dapat mengurangkan gangguan
–– Pindahan teknologi [1m] dalam aktiviti pengeluaran. [1m]
–– Syarikat juga boleh mengeluarkan barang
–– Meningkatkan kemahiran modal insan [1m] dengan kos yang rendah kerana mampu
mendapatkan bahan mentah dengan kos
2. (a) (i) Dua kelebihan kepada Perodua daripada usaha yang lebih rendah. [1m]
sama tersebut ialah:
(c) Kos pengangkutan yang tinggi merupakan satu
–– Pemindahan teknologi [1m] daripada faktor yang mendorong sesebuah syarikat
memasuki operasi antarabangsa kerana:
–– Peningkatan kualiti kereta yang dikeluarkan –– Kos pengangkutan meliputi 10% daripada kos
pengeluaran sesuatu produk. [1m]
[1m] –– Jarak jauh antara pusat pengeluaran dengan
pasaran akan meningkatkan kos pengedaran
(ii) Tiga cara lain yang boleh digunakan oleh dan menaikkan harga produk. [1m]
–– Ini menjejaskan daya saing produk sesebuah
syarikat Toyota untuk melakukan pelaburan syarikat. [1m]
–– Syarikat boleh membuka loji pengeluaran
langsung asing ialah: berhampiran dengan pasaran dan ini
membolehkan syarikat mengeluarkan produk
–– Membina kemudahan pengeluaran di negara dengan kos yang rendah. [1m]
–– Cara ini juga membolehkan produk sampai
lain [1m] kepada pengguna tepat pada masanya. [1m]

–– Pengambilalihan syarikat asing [1m] (d) Peranan kerajaan dalam menggalakkan aktiviti
globalisasi ialah:
–– Membuka subsidiari [1m]

(b) (i) Ketidakseimbangan pendapatan

–– Firma asing yang melabur di sesebuah

negara menawarkan upah yang baik dan

pelbagai insentif berbanding dengan firma

tempatan. [1m]

–– Pekerja yang bekerja dengan firma asing

menerima pendapatan yang lebih tinggi

berbanding pekerja dalam firma tempatan.

[1m]

–– Ini menyebabkan ketidakseimbangan

pendapatan dalam sesebuah negara. [1m]

(ii) Kemusnahan alam sekitar

–– Firma asing akan mengeksploitasi sumber

alam yang sedia ada. [1m]

–– Penerokaan sumber alam yang tidak

terkawal akan membawa kepada

kemusnahan alam sekitar. [1m]

(c) Infrastruktur pengangkutan yang baik dapat

menggalakkan proses globalisasi dengan:

–– Sistem pengangkutan meliputi pengangkutan

darat, udara, dan air. [1m]

–– Sistem pengangkutan yang cekap dapat

mengurangkan kos pengeluaran. [1m]

–– Mengurangkan harga barang. [1m]

–– Pemindahan barang antara negara meningkat.

[1m]

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J14

Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan 

–– Kerajaan mempengaruhi pandangan masyarakat –– Walau bagaimanapun, dalam jangka panjang
tempatan terhadap proses globalisasi. [1m] ekonomi, Malaysia dapat menikmati faedah
kerana penghantaran balik untung dan dividen
–– Sesebuah negara yang mengamalkan sifat ke Malaysia oleh syarikat berkenaan. [1m]
terbuka terhadap pelaburan asing dan operasi
syarikat multinasional akan mendorong –– Ini akan meningkatkan aliran masuk wang [1m]
globalisasi. [1m] dan seterusya mengukuhkan rizab negara dan
juga Ringgit Malaysia. [1m]
–– Contohnya, kerajaan menggunakan sistem [Maksimum 6m]
perundangan yang longgar dan mesra pelabur.
[1m] 2. (a) Negara Singapura menyumbangkan pelaburan
langsung asing yang paling besar di Malaysia
–– Pemberian pelbagai insentif seperti pengecualian berbanding dengan negara lain kerana:
cukai, taraf perintis, dan pengecualian visa akan
menggalakkan globalisasi. [1m] Jarak dekat antara dua negara [1m]
–– Ini dapat menjimatkan kos pengangkutan. [1m]
–– Kerajaan juga boleh menggalakkan globalisasi
dengan menggalakkan liberalisasi perdagangan Kawalan pengurusan lebih mudah [1m]
dan perjanjian perdagangan. [1m] –– Mempunyai budaya yang hampir sama. Ini
memudahkan proses komunikasi dalam firma.
Soalan Esei [1m]

1. (a) Pelaburan langsung asing bermaksud pelaburan Malaysia dan Singapura mempunyai hubungan
yang dibuat oleh firma atau individu dari luar negara yang baik [1m]
untuk memulakan operasi perniagaan di Malaysia. –– Ini memudahkan penyelesaian konflik antara
Peningkatan pelaburan langsung asing di Malaysia firma dengan kerajaan. [1m]
disebabkan oleh pelbagai faktor, iaitu termasuk
kestabilan politik di Malaysia. [1m] Ini merupakan Malaysia dan Singapura juga merupakan rakan
faktor utama yang mendorong kemasukan pelabur dagang tradisi [1m]
asing. Kestabilan politik dalam negara yang –– Pelbagai perdagangan dijalankan antara satu
dilabur dapat mengurangkan risiko dan keadaan sama lain. [1m]
ketidakpastian pulangan pelaburan. [1m] Malaysia
juga mempunyai tenaga buruh yang mahir dan Kedapatan bahan mentah di Malaysia
murah. [1m] Ini dapat meningkatkan produktiviti dan mendorong firma Singapura melabur di
hasil pengeluaran firma asing. [1m] Di samping itu, Malaysia [1m]
terdapat pelbagai sumber dan bahan mentah di –– Firma Singapura boleh mendapati bahan mentah
Malaysia yang diperlukan oleh syarikat asing. [1m] dari Malaysia dengan mudah dan pada kos yang
Bahan mentah yang banyak dan mudah didapati rendah. [1m]
akan meningkatkan pengeluaran barang dengan
kos yang rendah. [1m] Kerajaan Malaysia juga [Maksimum 8m]
memperkenalkan pelbagai dasar mesra pelabur [1m] (b) Tindakan yang perlu dilakukan oleh kerajaan
seperti taraf perintis dan pengecualian cukai. Ini telah
mendorong kemasukan pelaburan asing yang lebih Malaysia untuk memperbaiki kedudukan dalam
banyak ke negara kita. [1m] indeks globalisasi ialah:
–– Memperkenalkan lebih banyak insentif pelaburan
(b) Kenaikan kadar faedah merupakan satu tindakan
di bawah dasar kewangan menguncup. Kenaikan [1m]
kadar faedah akan menyebabkan pengurangan –– Meningkatkan kualiti modal insan [1m]
pinjaman dalam kalangan masyarakat. [1m] –– Menstabilkan sistem politik negara [1m]
Penawaran wang dalam ekonomi akan –– Pergerakan modal tanpa kawalan [1m]
berkurangan. [1m] Ini menyebabkan kuasa beli –– Pergerakan maklumat tanpa kawalan [1m]
masyarakat menurun. [1m] Kesannya, permintaan –– Menghapuskan dasar dan undang-undang yang
terhadap barang dan perkhidmatan akan menurun.
[1m] Ini akan menjejaskan hasil jualan dan menghalang kebebasan perdagangan [1m]
keuntungan syarikat multinasional yang beroperasi (c) Globalisasi ialah proses interaksi dan integrasi
di Indonesia. [1m] Di samping itu, kenaikan
kadar faedah menyebabkan kos pinjaman firma antara manusia, firma, dan kerajaan pelbagai
meningkat [1m] dan ini mengurangkan modal negara. Antara kesannya ialah pemindahan
firma [1m] dan seterusnya menjejaskan operasi maklumat yang lebih cepat. [1m] Ini akan
perniagaan firma. [1m] meningkatkan inovasi, kreativiti, kemahiran, dan
[Maksimum 6m] intelekualiti rakyat Malaysia. [1m] Globalisasi
menggalakkan pelaburan asing [1m] dan ini
(c) – Meningkatkan aliran keluar wang. [1m] dapat meningkatkan pemindahan teknologi. [1m]
–– Menjejaskan nilai Ringgit Malaysia [1m] kerana Pemindahan teknologi akan meningkatkan mutu
meningkatkan penawaran Ringgit Malaysia di produk serta kecekapan pengeluaran barang dan
pasaran. [1m] perkhidmatan. [1m] Globalisasi akan menggalakkan
–– Menyebabkan kekurangan aktiviti pelaburan aktiviti pelancongan [1m] dan ini akan membawa
dalam negara [1m] yang boleh menjejaskan masuk lebih banyak pertukaran asing yang boleh
pertumbuhan ekonomi [1m] dan penggunaan meningkatkan rizab negara. [1m] Selain itu, proses
guna tenaga di Malaysia. [1m] globalisasi membantu untuk mewujudkan lebih
banyak peluang pekerjaan [1m] dan seterusnya
mengurangkan kadar pengangguran dalam negara.
[1m] Peningkatan pendapatan masyarakat akan
meningkatkan taraf hidup rakyat Malaysia. [1m]

[Maksimum 6m]

J15 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan

Cabaran KBAT –– Rakyat Malaysia dan New Zealand dapat

1. Oldtwon Berhad membuka cawangan di luar negara menikmati barang seperti buah-buahan yang
kerana:
–– Pasaran dalam negara sudah tepu tidak dikeluarkan di dalam negara.
–– Persaingan sengit dalam pasaran tempatan
–– Meningkatkan pendapatan syarikat (b) Menambah pendapatan negara
–– Menggunakan insentif perniagaan yang ditawarkan
oleh kerajaan negara lain –– Kerajaan Malaysia dan New Zealand boleh
–– Kos buruh yang rendah
–– Pasaran menimbul di mana peningkatan pendapatan mengutip duti import serta duti eksport dan ini
penduduk di negara lain
–– Sumber bahan mentah yang lebih murah akan meningkatkan pendapatan negara masing-
–– Menikmati ekonomi bidangan
–– Mengurangkan beban cukai syarikat masing.

2. Kesan terhadap ekonomi negara Malaysia: –– Di samping itu, kedua-dua buah negara
–– Peningkatan kemasukan pelancong
–– Peningkatan aliran masuk wang juga memperoleh lebih banyak kutipan cukai
–– Peluang perniagaan baharu
–– Peningkatan imej negara keuntungan syarikat yang terlibat dalam aktiviti
–– Peningkatan produk berkaitan sukan
–– Peningkatan permintaan untuk industri perhotelan eksport.
–– Peningkatan pendapatan negara
(c) Menggalakkan pemindahan dan penggunaan
3. (a) Kesan terhadap pasaran buah-buahan tempatan:
–– Permintaan buah-buahan tempatan meningkat teknologi
–– Penawaran buah-buahan tempatan tidak berubah
–– Berlakunya lebihan permintaan –– Malaysia dan New Zealand mampu
–– Harga buah-buahan tempatan akan meningkat
mendapatkan teknologi yang lebih canggih
(b) – Peningkatan peluang perniagaan
–– Pendapatan petani meningkat daripada negara dalam bidang tertentu.
–– Peluang pekerjaan meningkat
–– Mengurangkan perbelanjaan import –– Ini dapat meningkatkan produktiviti dan daya
–– Mengurangkan aliran keluar wang
–– Memperbaiki imbangan pembayaran saing industri tempatan.
–– Taraf hidup masyarakat meningkat
–– Mengawal risiko keselamatan seperti penyebaran (d) Menikmati barang dengan harga yang lebih murah
penyakit daripada buah-buahan import
–– New Zealand mengamalkan pengkhususan
2bB
Perdagangan Antarabangsa dalam bidang penternakan manakala Malaysia

LEMBARAN PBD mengkhusus dalam bidang penanaman sawit.

1. urusan jual beli barang dan perkhidmatan antara –– Dengan ini, pengeluaran dapat dilakukan dengan
sebuah negara dengan negara lain
kos yang lebih rendah dan dapat menurunkan
2. (a) – Lebihan barang yang dikeluarkan dalam negara
boleh dieksport ke negara lain yang mempunyai harga barang.
pasaran yang luas.
4. dasar perdagangan luar oleh sesebuah negara untuk
–– Ini akan meningkatkan hasil jualan dan
keuntungan firma tempatan. mengawal eksport dan import negara

(b) – Peningkatan permintaan eksport menyebabkan 5. (a) Kawalan pertukaran asing
pertambahan saiz pengeluaran firma tempatan
dan mewujudkan lebih banyak peluang (b) Kuota
pekerjaan.
(c) Sekatan bukan ekonomi
–– Ini dapat mengurangkan kadar pengangguran
negara. (d) Subsidi

(c) – Pengguna dapat menikmati pelbagai barang dan (e) Tarif
perkhidmatan yang diimport.
(f) Embargo
–– Ini dapat meningkatkan taraf hidup masyarakat.
3. (a) Memperoleh barang yang tidak dikeluarkan di 6. (a) – Lambakan ialah tindakan negara asing menjual

dalam negara barang ke pasaran asing dengan harga yang

lebih rendah daripada negara asal.

–– Sekatan perdagangan antarabangsa seperti

tarif dan kuota dapat mengurangkan aktiviti

BA lambakan.

(b) – Sekatan perdagangan antarabangsa seperti tarif

akan mengurangkan permintaan barang import

dan meningkatkan permintaan barang tempatan.

–– Dengan ini, pengeluar tempatan memerlukan

lebih ramai pekerja dan dapat mengurangkan

kadar pengangguran.

(c) – Pengenaan tarif atas barang import membawa

hasil kepada kerajaan.

–– Hasil kerajaan ini dapat digunakan untuk

membiayai projek pembangunan negara.

(d) – Industri muda tempatan menanggung kos yang

tinggi kerana saiz operasi yang kecil dan juga

mempunyai pasaran yang terhad.

–– Perlindungan melalui sekatan perdagangan

antarabangsa membolehkan industri muda

tempatan terus bersaing dan berkembang.
7. (a) (i) 0Q1 (ii) 0Q2
(iii) Q1Q4 (iv) Q2Q3
(v) LKE2G

(b) Kesan positif selepas pengenaan tarif:

–– Harga kasut diimport akan meningkat kerana

pengimport memindahkan beban cukai kepada

pengguna.

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J16

–– Permintaan kasut diimport akan menurun Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan 

manakala permintaan kasut tempatan akan –– Sumber semula jadi [1m]
–– Tingkat kecekapan pengeluaran [1m]
meningkat disebabkan harga kasut tempatan –– Harga faktor [1m]
–– Iklim dan jenis tanih [1m]
secara relatifnya lebih rendah. (b) Lima kepentingan perdagangan antarabangsa ialah:
–– Memperoleh barang yang tidak dikeluarkan di
–– Penawaran kasut oleh pengeluar tempatan dalam negara [1m]
–– Meluaskan pasaran [1m]
meningkat. –– Menambah pendapatan negara [1m]
–– Menggalakkan pemindahan dan penggunaan
–– Jumlah penawaran kasut diimport akan teknologi [1m]
–– Menikmati barang dengan harga yang lebih
berkurang. murah [1m]
(c) (i) Jumlah hasil yang diterima oleh kerajaan ialah
–– Perbelanjaan negara ke atas kasut import akan AE2GH. [1m]
(ii) Empat kesan positif daripada pelaksanaan tarif
menurun. tersebut ialah:
–– Harga perabot diimport akan meningkat [1m]
–– Hasil kerajaan meningkat kerana kutipan tarif ke –– Permintaan perabot import berkurang [1m]
–– Permintaan perabot tempatan akan
atas kasut import.
meningkat [1m]
–– Peluang pekerjaan meningkat dan peningkatan –– Penawaran perabot tempatan akan

guna tenaga dalam negara. meningkat [1m]
–– Jumlah perabot diimport berkurang [1m]
–– Kadar pengangguran dalam negara akan –– Perbelanjaan negara atas perabot import

menurun. menurun [1m]
8. (a) (i) 0Q1 (ii) 0Q2 + Q0Q4 –– Kerajaan memperoleh hasil daripada kutipan
(iii) Q1Q3 (iv) Q2Q0
tarif [1m]
(b) Kesan selepas pemberian subsidi: –– Peningkatan guna tenaga dalam negara [1m]
(d) (i) Maksud liberalisasi perdagangan ialah:
–– Harga daging kambing tempatan akan menurun. –– Tiada syarat pegangan atau sekatan dalam

–– Permintaan terhadap daging kambing tempatan hubungan perdagangan antara sesebuah
negara dengan negara yang lain. [1m]
akan meningkat kerana harganya secara (ii) Empat kelebihan liberalisasi perdagangan ialah:
–– Interaksi dan transaksi antara negara-negara
relatifnya lebih murah daripada daging kambing yang terlibat akan menjadi lebih intensif [1m]
–– Memudahkan pergerakan barang,
import. perkhidmatan, dan sumber antara negara
yang berbeza [1m]
–– Penawaran daging kambing oleh pengeluar –– Mengurangkan kos pengeluaran,
meningkatkan kecekapan pengeluaran, dan
tempatan akan meningkat kerana permintaan daya saing negara [1m]
–– Membolehkan penempatan sumber negara
terhadap daging kambing tempatan telah ke dalam industri yang sesuai untuk
memperoleh keuntungan yang maksimum
meningkat. [1m]
2. (a) Lima kebaikan kepada Malaysia melalui penyertaan
–– Jumlah daging kambing import akan berkurang. dalam Kawasan Perdagangan Bebas ASEAN ialah:
–– Menggalakkan pemindahan teknologi dan
–– Perbelanjaan negara ke atas daging kambing kepakaran antara negara ASEAN dengan
Malaysia [1m]
import akan berkurang. –– Peluasan pasaran produk Malaysia ke negara-
negara ASEAN [1m]
–– Peningkatan guna tenaga dalam industri –– Mobiliti modal dan tenaga kerja yang murah dari
negara-negara ASEAN [1m]
penternakan kambing tempatan. –– Peningkatan pelaburan langsung asing (FDI) dari
negara yang lebih maju seperti Singapura [1m]
–– Kadar pengangguran dalam negara akan –– Pertambahan peluang pekerjaan untuk rakyat
Malaysia [1m]
menurun. (b) Lima alasan sesebuah negara enggan
menandatangani perjanjian perdagangan ialah:
9. (a) Meningkatkan permintaan terhadap barang –– Mungkin berlaku kegawatan ekonomi [1m]
–– Meningkatkan tekanan ekonomi dan bebanan
tempatan hidup golongan miskin [1m]

(b) Melindungi industri muda tempatan

(c) Merugikan pengguna

10. Faedah-faedah yang dinikmati oleh Malaysia:

–– Menggalakkan pemindahan teknologi dan kepakaran

dari negara Australia

–– Peluasan pasaran

–– Mobiliti modal dan tenaga kerja

–– Peningkatan pelaburan langsung asing (FDI)

–– Pertambahan peluang pekerjaan

–– Peningkatan daya saing negara dan kualiti barangan

–– Perkongsian sumber tenaga dan bahan mentah

Praktis SPM

Soalan Objektif

1. A 2. D 3. A 4. C 5. B 6. C 7. B 8. C
9. C 10. B 11. A 12. B 13. D 14. D 15. D 16. B
17. A 18. A 19. C 20. B 21. B 22. C 23. A

Soalan Struktur

1. (a) (i) Maksud perdagangan antarabangsa ialah:
–– Urusan jual beli barang dan perkhidmatan
antara sebuah negara dengan negara yang
lain. [1m]

(ii) Empat sebab wujudnya perdagangan
antarabangsa ialah:

J17 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan

–– Mewujudkan corak penjajahan baharu ekonomi –– Negara berkenaan mampu mengeksport
barang ke negara lain dengan harga yang
[1m] rendah. [1m]

–– Berlaku masalah lambakan barang [1m] (ii) Harga faktor
–– Harga faktor akan memberi kesan kepada
–– Ancaman kepada industri muda tempatan [1m] kos pengeluaran barang. Penggunaan
intensif buruh atau intensif modal bergantung
(c) Kesan kepada pasaran perabot tempatan daripada kepada kedapatan faktor berkenaan.
–– Negara yang mempunyai penduduk yang
tindakan kerajaan tersebut ialah: ramai mampu menyediakan tenaga buruh
yang murah. [1m]
–– Harga perabot import akan meningkat [1m] –– Negara berkenaan mampu mengeluarkan
barang dengan kos yang rendah dan
–– Permintaan perabot import akan menurun [1m] seterusnya mengeksport barang dengan
harga yang murah. [1m]
–– Permintaan terhadap perabot tempatan akan
Soalan Esei
meningkat [1m]
1. (a) Kenaikan tarif ke atas basikal import membantu
–– Penawaran perabot tempatan akan meningkat industri basikal tempatan:
–– Tarif merupakan satu jenis sekatan perdagangan
[1m] antarabangsa. [1m]
–– Tarif dikenakan ke atas barang import. [1m]
–– Jumlah perabot import akan berkurang [1m] –– Tarif akan mengurangkan kemasukan basikal
import. [1m]
–– Perbelanjaan atas perabot import juga menurun –– Ini menyebabkan penawaran basikal import
berkurang. [1m]
[1m] –– Permintaan basikal tempatan akan meningkat.
[1m]
–– Peningkatan guna tenaga dalam negara [1m] –– Penawaran basikal tempatan di pasaran akan
meningkat. [1m]
(d) Lima tujuan sekatan perdagangan antarabangsa –– Ini meningkatkan aktiviti penyelidikan dan
pembangunan dalam kalangan pengeluar basikal
ialah: tempatan. [1m]
[Maksimum 4m]
–– Melindungi industri muda tempatan [1m]
(b)
–– Menghadapi persaingan [1m] Harga (RM)

–– Sebagai sumber hasil kerajaan [1m]

–– Mewujudkan peluang pekerjaan [1m]

–– Memperbaiki imbangan pembayaran [1m]

3. (a) Persamaan antara tarif dengan kuota ialah:

–– Kedua-duanya merupakan sekatan perdagangan

[1m]

–– K edua-duanya mengurangkan import barang

[1m]

–– Kedua-duanya meningkatkan permintaan barang

tempatan [1m]

Perbezaannya ialah:

–– Tarif merupakan cukai ke atas barang import

[1m] manakala kuota merupakan sekatan ke atas

kuantiti yang boleh diimport [1m]

–– Tarif membawa hasil kepada kerajaan manakala

kuota tidak membawa hasil kepada kerajaan

[1m]

(b) Subsidi sebagai satu bentuk sekatan perdagangan

antarabangsa kerana: D0 S0 S2 S1
E0 E2
–– Subsidi ialah bantuan kepada pengeluar E1
A D0
tempatan. [1m]

–– Subsidi dapat mengurangkan kos pengeluaran P0
P2
pengeluar. [1m] P

–– Dengan ini, pengeluar dapat mengeksport 1

barang dengan harga yang lebih rendah. [1m] S0

–– Subsidi membantu untuk meningkatkan daya B
H
saing barang eksport Malaysia. [1m] G

–– Jumlah eksport Malaysia akan meningkat. [1m]

(c) (i) Kuantiti penawaran basikal tempatan sebelum

dan selepas kuota dikenakan S2 S1
SSeelbeeplausmkkuuootata::00QQ21[1[1mm]]



(ii) Kesan kuota ialah:

–– Pengeluaran basikal tempatan meningkat

[1m] 0 Q1 Q2 Q0 Q3 Q4 Kuantiti
kereta (unit)
–– Keuntungan pengeluar basikal tempatan

meningkat [1m]

–– Permintaan basikal tempatan meningkat [1m]

(d) (i) Tingkat kecekapan pengeluaran Jumlah hasil kerajaan

–– Setiap negara akan mengkhusus dalam –– Keluk permintaan dan keluk penawaran sebelum
perdagangan antarabangsa ialah D0D0 dan S0S0.
aktiviti pengeluaran tertentu. [1m] [1m]

–– Ini membolehkan pengeluaran barang secara –– Selepas berlaku perdagangan antarabangsa,
keluk penawaran yang baharu ialah S1S1. Harga
besar-besaran dengan kos yang rendah.

[1m]

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J18

Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan 

basikal menurun ke P1 dan jumlah permintaan BA –– Kerajaan boleh melaksanakan kempen seperti
basikal ialah 0Q4. [1m] kempen belilah barang buatan Malaysia,
–– Penawaran basikal tempatan ialah 0Q1 dan menetapkan syarat dan peraturan import yang
penawaran basikal import ialah Q1Q4. [1m] dapat mengurangkan jumlah import negara. [1m]
–– Setelah kerajaan mengenakan cukai, keluk
penawaran beralih ke S2S2. Harga basikal (c) Kesan peningkatan eksport negara ialah:
meningkat ke P2. Penawaran basikal tempatan –– Peningkatan jumlah pengeluaran dalam negara.
meningkat ke 0Q2. Penawaran basikal import [1m]
berkurang ke Q2Q3. [1m] –– Ini meningkatkan peluang pekerjaan untuk
–– Hasil kerajaan meningkat sebanyak AE2GH. [1m] penduduk tempatan. [1m]
(c) Tindakan kerajaan menguntungkan pengguna –– Pendapatan masyarakat meningkat. [1m]
kerana: –– Kuasa beli penduduk meningkat. [1m]
–– Harga basikal tempatan secara relatif lebih –– Taraf hidup meningkat. [1m]
murah. [1m] –– Peningkatan eksport juga meningkatkan
–– Pengguna mampu membeli basikal tempatan. keuntungan pengeluar tempatan. [1m]
[1m] –– Pengeluar tempatan mampu membuat pelaburan
–– P engguna boleh menjimatkan perbelanjaan. [1m] yang lebih besar. [1m]
–– Wang lebihan yang dijimatkan boleh digunakan –– Seperti membuka kilang baharu dan
untuk perbelanjaan lain. [1m] menggunakan teknologi terkini. [1m]
–– Tabungan pengguna meningkat. [1m] –– Ini meningkatkan produktiviti dan daya saing
–– Pelaburan peribadi pengguna meningkat. [1m] pengeluar tempatan. [1m]
–– Kuasa beli pengguna meningkat. [1m] –– Peningkatan eksport negara menyebabkan
–– Wujud lebih banyak peluang pekerjaan kerana kemasukan pertukaran asing. [1m]
peningkatan jumlah pengeluaran basikal –– Ini meningkatkan nilai ringgit. [1m]
tempatan. [1m] –– Peningkatan eksport negara juga dapat
–– Ini meningkatkan pendapatan penduduk memperbaiki imbangan dagangan Malaysia. [1m]
tempatan. [1m] –– Imbangan dagangan mungkin mencatat nilai
–– Taraf hidup pengguna meningkat. [1m] lebihan. [1m]
[Maksimum 8m]
[Maksimum 8m]
2. (a) Dua sebab Malaysia perlu berdagang dengan Cabaran KBAT

negara lain kerana: 1. Setuju, kerana:
Sumber semula jadi negara [1m] –– Iklim dan tanih yang sesuai
–– Menampung keperluan tempatan
–– Malaysia kaya dengan pelbagai sumber –– Menggalakkan industri lain seperti penternakan
semula jadi seperti bijih timah dan gas asli dan –– Meningkatkan daya saing industri pertanian
sumber ini boleh dieksport ke negara lain untuk –– Mengurangkan aliran keluar wang
meningkatkan pendapatan negara. [1m] –– Memperbaiki imbangan pembayaran
–– Mewujudkan peluang perniagaan untuk graduan
Iklim dan jenis tanah [1m] menganggur
–– Perbezaan iklim dan jenis tanah menyebabkan
ada barang yang tidak dikeluarkan di Malaysia 2. Kerajaan menyeru supaya pengeluar perlu
seperti buah epal yang boleh diimport dari mengembangkan pasaran produk halal kerana:
negara lain. [1m] –– Saiz pasaran yang besar
–– Kurang persaingan
Tingkat kecekapan pengeluaran [1m] –– Keperluan agama
–– Pengkhususan dalam industri tertentu seperti –– Tidak perlu bergantung kepada import
Malaysia mengkhusus dalam pengeluaran sawit –– Menggalakkan industri pengeluaran produk halal
membolehkan kos pengeluaran dan harga sawit untuk dieksport
yang rendah. [1m] –– Meningkatkan pendapatan negara
[Maksimum 4m] –– Meningkatkan imej negara sebagai negara Islam

(b) Empat tindakan untuk mengurangkan import negara 2cB
ialah: Imbangan Pembayaran

Tarif [1m] LEMBARAN PBD
–– Kerajaan boleh mengenakan cukai ke atas
barang import. Ini menyebabkan harga import 1. barang dan perkhidmatan yang dijual oleh Malaysia
meningkat dan seterusnya menyebabkan kepada negara asing
permintaan dan jumlah import berkurangan. [1m]
2. (a) eksport barang nampak
Kuota [1m] (b) eksport barang tak nampak
–– Kerajaan boleh menetapkan had maksimum ke
atas import sesuatu barang dan ini menyebabkan 3. barang dan perkhidmatan yang dibeli oleh rakyat
jumlah import berkurang. [1m] Malaysia daripada negara asing

Kawalan pertukaran asing [1m] 4. (a) import barang nampak
–– Kerajaan mengehadkan pembelian pertukaran (b) import barang tak nampak
asing oleh pengimport dan ini mengurangkan
jumlah import. [1m]

Sekatan bukan ekonomi [1m]

J19 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

  Ekonomi  Ting. 5 KSSM Jawapan Akaun semasa negara Y
= RM490 juta + RM125 juta + (–RM300 juta) +
5. (a) jumlah penerimaan (–RM110 juta)
(b) jumlah pembayaran kewangan sesebuah negara = RM205 juta
dengan negara lain (b) (i) Penurunan dalam pendapatan negara
Pengurangan permintaan terhadap eksport
6. (a) Minyak mentah, gas asli cecair, bauksit, bijih timah
(b) Getah asli, minyak sawit, koko, kayu balak barang dan perkhidmatan akan mengurangkan
pengeluaran barang dan perkhidmatan dalam
7. (a) Mesin, jentera, kapal terbang negara. Hal ini menyebabkan kemerosotan
(b) Makanan dan minuman pendapatan negara.
(ii) Penurunan guna tenaga
8. (a) Pelancong Malaysia menginap di sebuah resort di Penurunan permintaan terhadap eksport
Jepun. barang dan perkhidmatan akan mengurangkan
peluang pekerjaan dalam negara. Keadaan ini
(b) Syarikat Malaysia menggunakan khidmat rundingan akan meningkatkan kadar pengangguran dalam
syarikat pembinaan negara asing. negara.
(iii) Penurunan taraf hidup
(c) Rakyat/Syarikat Malaysia menggunakan Peluang pekerjaan yang terhad menyebabkan
perkhidmatan perbankan negara asing untuk pendapatan masyarakat merosot dan
menjalankan urus niaga. seterusnya menurunkan kuasa beli dan taraf
hidup penduduk.
(d) Syarikat francais asing menerima bayaran daripada (c) (i) Permintaan yang tinggi untuk eksport
rakyat/syarikat Malaysia yang menggunakan Peningkatan permintaan untuk barang dan
jenama/paten milikan syarikat asing. perkhidmatan negara Y yang dipasarkan di luar
negara.
(e) Rakyat/Syarikat Malaysia menggunakan (ii) Permintaan yang rendah untuk import
perkhidmatan perkapalan negara asing untuk Kemungkinan penurunan permintaan untuk
mengangkut barang. import disebabkan oleh penurunan pendapatan
per kapita/kejatuhan nilai mata wang atau
9. (a) Akaun yang merekodkan jumlah nilai eksport sekatan import.
barang nampak dan jumlah nilai import barang (iii) Peningkatan produktiviti
nampak. Penggunaan kaedah pengeluaran yang lebih
baik menyebabkan peningkatan produktiviti
(b) Akaun yang merekodkan jumlah nilai eksport menyebabkan pengeluaran barang yang lebih
barang tak nampak dan jumlah nilai import barang banyak, bermutu, dan harga yang rendah.
tak nampak. 12. (a) Tahun 1996 dan tahun 1997
(b) Tahun 1999
(c) Akaun yang merekodkan penerimaan dan (c) Tahun 2016
pembayaran pampasan pekerja dan pendapatan (d) (i) Kemelesetan ekonomi dunia
pelaburan. Permintaan yang rendah untuk eksport di
samping permintaan import yang tidak banyak
(d) Akaun yang merekodkan penerimaan dan mengalami perubahan menyebabkan lebihan
pembayaran bayaran pindahan seperti derma, imbangan dagangan yang kecil.
kiriman dan biasiswa. (ii) Penurunan kadar pertukaran Ringgit Malaysia
secara mendadak menyebabkan jumlah nilai
10. (a) Akaun barangan import meningkat secara mendadak khususnya
= Eksport – Import nilai import barang perantaraan.
= RM130 000 juta – RM80 000 juta (iii) Pembayaran pendapatan primer yang tinggi
= RM50 000 juta disebabkan sebahagian besar aktiviti pembuatan
Negara X merekodkan imbangan dagangan lebihan. Malaysia dipelopori oleh pelabur asing.
(b) Akaun perkhidmatan (e) (i) Permintaan yang tinggi untuk eksport
= Perkhidmatan kewangan + Perjalanan dan Peningkatan permintaan untuk barang dan
pengangkutan + Insurans dan pencen perkhidmatan Malaysia yang dipasarkan di luar
= –RM14 000 juta + (–RM9 000 juta) + (–RM800 juta) negara.
= –RM23 800 juta (ii) Permintaan yang rendah untuk import
Negara X merekodkan imbangan perkhidmatan Penurunan permintaan untuk import
defisit. disebabkan oleh kejatuhan nilai mata wang dan
(c) Akaun pendapatan sekatan import.
= Pampasan pekerja + Dividen + Bayaran pindahan (iii) Peningkatan produktiviti
= –RM3 500 juta + (–RM1 200 juta) + (–RM900 juta) Penggunaan kaedah pengeluaran yang lebih
= –RM5 600 juta baik menyebabkan peningkatan produktiviti
Negara X merekodkan imbangan pendapatan menyebabkan pengeluaran barang yang lebih
defisit. banyak, bermutu, dan harga yang rendah.
(d) Akaun semasa (f) (i) Penurunan dalam pendapatan negara
= Akaun barangan + Akaun perkhidmatan +
Akaun pendapatan
= RM50 000 juta + (–RM23 800 juta) + (–RM5 600 juta)
= RM20 600 juta
Negara X merekodkan imbangan akaun semasa
lebihan.

11. (a) Imbangan akaun semasa
= Akaun barangan + Akaun perkhidmatan + Akaun
pendapatan primer + Akaun pendapatan sekunder
Akaun semasa negara X
= RM650 juta + (–RM390 juta) + (–RM210 juta) +
(–RM145 juta)
= –RM95 juta

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J20