งานเครื่องล่างรถยนต์

ระบบช่วงล่าง คอื อะไร

เพอ่ื เป็ นการทาความเขา้ ใจง่ายๆ สาหรับผทู้ ่ีอาจจะยงั ไม่เคยรู้วา่ ช่วงล่างของรถที่จริงแลว้ คือส่วนใดกนั แน่ ก็
จะขออธิบายใหเ้ ห็นภาพชดั เจนวา่ ช่วงล่างรถยนต์ ก็คือ ส่วนประกอบของรถดา้ นล่างท้งั หมด โดยไมน่ บั
รวมส่วนตวั ถงั ของรถยนต์ ซ่ึงเป็นส่วนที่รองรับน้าหนกั ท้งั หมดของตวั รถยนตน์ น่ั เอง และเป็นส่วนสาคญั ท่ี
ทาใหข้ บั ขี่รถไดอ้ ยา่ งมีประสิทธิภาพอีกดว้ ย
หนา้ ที่สาคญั ของช่วงล่างรถยนต์
ก่อนอื่นคุณตอ้ งทาความเขา้ ใจกบั คุณสมบตั ิของช่วงล่างรถยนตก์ นั ก่อน วา่ มีหนา้ ท่ีอะไรบา้ ง เพ่อื ใหเ้ กิด
ความรู้ความเขา้ ใจอยา่ งลึกซ้ึงมากข้ึน โดยระบบช่วงล่างน้นั มีหนา้ ท่ีสาคญั ดงั ต่อไปน้ี

รองรับนา้ หนักของตวั รถยนต์

ส่วนล่างของรถยนตม์ ีหนา้ ที่ในการรองรับน้าหนกั ตวั รถยนต์ เป็ นส่วนที่จะสัมผสั กบั พ้นื ผวิ ถนน ซ่ึงรวมไป
ถึงลอ้ รถ ทาใหเ้ กิดความสมดุลตา่ งๆ ในการขบั เคลื่อน และเป็นส่วนสาคญั ท่ีทาใหผ้ ขู้ บั ข่ีสามารถควบคุมรถ
ไปยงั ทิศทางท่ีตอ้ งการได้

รองรับและป้ องกนั แรงส่ันสะเทือน

นอกจากช่วงล่างจะคอยแบกรับน้าหนกั ของตวั รถยนตแ์ ลว้ ก็ยงั ทาหนา้ ที่ในการรับแรงกระแทกหรือ
แรงสัน่ สะเทือน เวลาท่ีรถตกหลุม หรือขบั บนพ้นื สภาพผวิ ถนนท่ีขรุขระ และดว้ ยคุณสมบตั ิน้ีจึงทาใหห้ ้อง
โดยสารไม่ไดร้ ับแรงสะเทือนจากการตกหลุมหรือการวงิ่ บนพ้ืนผวิ ท่ีขรุขระมากนกั

รักษาสมดุลของพนื้ ผวิ ถนนและตวั รถ

ทาหนา้ ที่รักษาสมดุลความสูงของตวั รถต่อพ้ืนผวิ ถนน เม่ือเวลาที่รถขบั เคล่ือนในสภาพถนนที่ไม่เอ้ืออานวย
เช่น ถนนขรุขระ เป็นหลุมเป็ นบอ่ ระบบช่วงล่างน้ีจะสามารถปรับระดบั ของลอ้ ท่ีสมั ผสั กบั พ้ืนผวิ ถนน ซ่ึง
จะไมท่ าใหเ้ กิดความกระทบกระเทือนกบั ตวั พ้ืนรถดา้ นล่าง

ทาหน้าทีเ่ ป็ นตวั เบรคหรือชะลอ

ระบบช่วงล่างจะมีส่วนของเบรคมือและเบรคเทา้ เป็นส่วนสาคญั ของการควบคุมการเคลื่อนที่ของรถยนต์ จึง
ทาใหเ้ บรคหรือชะลอรถไดด้ ียงิ่ ข้ึน
ส่วนประกอบสาคญั ของช่วงล่างมีอะไรบา้ ง
เมื่อทาความเขา้ ใจแลว้ วา่ ช่วงล่างมีหนา้ ท่ีในการทางานอยา่ งไร ทีน้ีกม็ าดูกนั วา่ ส่วนน้ีมีอะไรเป็น
ส่วนประกอบบา้ ง เพื่อจะไดด้ ูแลรักษาไดอ้ ยา่ งครบถว้ น และยดื อายกุ ารใชง้ านไดย้ าวนานยงิ่ ข้ึน

ลูกหมาก

ลูกหมากถือเป็นชิ้นส่วนสาคญั ในช่วงล่างของรถยนต์ ซ่ึงเป็นปัจจยั ท่ีคอยทาให้รถยนตข์ บั เคลื่อนไดอ้ ยา่ งมี
ประสิทธิภาพและส่งผลต่อระบบบงั คบั เล้ียวของรถยนตโ์ ดยเฉพาะ โดยมีลูกหมากท่ีนิยมใชท้ ้งั หมด 5
ประเภทดงั น้ี
-ลูกหมากคนั ชัก เป็ นลูกหมากท่ียดึ ติดอยตู่ รงดุมลอ้ ในส่วนของระบบบงั คบั เล้ียว มีหนา้ ท่ีในการปรับสมดุล
ของทิศทางลอ้ เมื่อวงิ่ เขา้ โคง้
-ลกู หมากแร็คซ์ เป็นลูกหมากท่ีช่วยถ่ายทอดแรงจากการหมุนเล้ียวมาเป็นเคล่ือนท่ีในแนวตรง
-ลูกหมากปี กนกบนและลกู หมากปี กนกล่าง มีความสาคญั ในการทาใหล้ อ้ เคล่ือนท่ีไปตามทิศทางตา่ งๆ ได้
อยา่ งอิสระ ท้งั ทางพ้ืนผวิ สภาพปกติหรือทางตา่ งระดบั ที่ความลาดชนั
-ลูกหมากกนั โคลง เป็ นลูกหมากท่ีทาหนา้ ที่ช่วยรับแรงกระแทกเพ่อื ใหเ้ กิดความนุ่มนวลของตวั รถยนต์
-ลกู หมากคันส่งกลาง เป็นลูกหมากที่มีหนา้ ที่ถ่ายทอดแรงจากการเล้ียวมาเป็นแนวตรง เช่นเดียวกบั ลูกหมาก
แร็คซ์

-โช๊คอพั
อีกหน่ึงอุปกรณ์สาคญั ของ ที่มีหนา้ ท่ีในการควบคุมการยุบและยดื ตวั ของสปริงและแหนบ ช่วยรองรับแรง
กระแทก พร้อมลดการส่นั สะเทือนของรถ ซ่ึงถา้ ขาดส่วนน้ีไป ก็จะทาใหเ้ กิดการทรงตวั รถไดย้ าก เม่ือขบั ข่ี
ไปบนพ้นื ผวิ ท่ีมีความขรุขระ เป็นหลุมเป็นบ่อเยอะนนั่ เอง

-ชุ ดคันส่ ง
เป็นชุดอุปกรณ์ท่ีช่วยเพิ่มความปลอดภยั ใหก้ บั รถยนต์ ทาใหร้ ถมีความเสถียรภาพในการขบั เคลื่อน เกิดการ
ควบคุมไดง้ ่ายหากรถเสียหลกั และยงั ช่วยเพิ่มสมรรถนะท่ีมีประสิทธิภาพใหก้ บั ยางรถยนต์ นอกจากน้ียงั มี
หนา้ ที่ในการลดแรงส่นั สะเทือนไดเ้ ป็ นอยา่ งดีดว้ ย
นี่คือส่วนประกอบหลกั ๆ ของระบบช่วงล่างของรถยนต์ ที่ผใู้ ชร้ ถ น่าจะตอ้ งทาความเขา้ ใจและศึกษา
องคป์ ระกอบตา่ งๆ เพราะการขบั ข่ีรถยนตใ์ นทุกวนั น้ี หากมีสิ่งใดสิ่งหน่ึงที่ชารุด ไมว่ า่ จะเป็นส่วนประกอบ
ใดก็ตามแต่ อาจจะส่งผลใหไ้ ม่สามารถใชง้ านได้ จึงทาให้ตอ้ งเขา้ ใจวธิ ีการทางานและคุณสมบตั ิของอุปกรณ์
ชิ้นส่วนในตวั รถใหม้ ากข้ึน

แบบทดสอบกอ่ นเรยี นการจัดการเทคโนโลยสี ารสนเทศเพื่องานอาชีพ
1.ฝาสูบ (Cylinder Head )ทา้ หน้าท่ีอะไร
ก.ท าหนา้ ที่ปดิ ส่วนบนของเคร่อื งและเปน็ ทต่ี ั้งของหวั ฉีด ลนิ้ ไอดี ล้นิ ไอเสยี เป็นต้น
ข..ท าหนา้ ทหี่ อ่ หุ้มกระบอกสูบ เพลาขอ้ เหวีย่ ง และสว่ นประกอบอน่ื ๆ
ค. ท าหน้าท่ีปิดและเปิดใหแ้ ก๊สทเ่ี กดิ จากากรเผาไหม้ออกจากระบอกสูบ
ง. ท าหน้าทปี่ ดิ และเปิดให้น้ ามันเชือ้ เพลงิ เข้าไปในกระบอกสบู
2.เพลาลกู เบ้ยี ว (Camshaft) ทา้ หนา้ ท่ีอะไร
ก.ท าหน้าท่ปี ิดเปดิ ลิน้ ไอเสยี เพลาลกู เบี้ยวเคล่ือนทด่ี ว้ ยเฟืองท่ีขบกบั เฟอื งของเพลาข้อเหว่ียง
ข.หนา้ ทช่ี ว่ ยสะสมพลังงาน ท าใหเ้ ครอ่ื งยนต์เดนิ เรียบ
ค.ท าหนา้ ท่ีถ่ายทอดก าลังจากา้ นสูบและเปลย่ี นการเคลื่อนทจี่ ากการเคล่ือนข้ันลงเปน็ การหมุนเป็นวงกลม
ง.ท าใหเ้ กดิ ประกายไฟ เพ่ือจุดไอดีของเคร่ืองยนต์เบนซินให้ลกุ ไหม้ และเกิดการระเบิดขึน้ ภายในกระบอกสบู
3.สว่ นไหนใช้รบั ้น้ามันเชือ้ เพลงิ และอากาศเพื่อการจุดระเบิดและให้ก้าลงั งานออกมา

ก.

ข.

ค.

ง.
4.จงบอกช่อื สว่ นประกอบต่อไปน้ี

ก.ลกู สูบ
ข. เพลาขอ้ เหว่ียง
ค.อา่ งนา้ าเคร่ือง
ง.เพลาลกู เบ้ียว

5.อา่ งน้ามนั เครื่องคือส่วนที่อยตู่ อนล่างของเครื่อง ปกติตอนบนของอา่ งน้ามนั เคร่ือง จะหล่อติดกบั เส้ือสูบ
และส่วนตอนล่างเรียกวา่ อะไร
ก.Valve Spring
ข.Exhaust Valve
ค.oil pan
ง.Piston

เฉลย

1. ก
2. ก
3. ค
4. ก
5. ค