Zoo Volunteer E-Book

50

ไฮยีนา่ ลายจดุ /ชือ่ ภาษาอังกฤษ Spotted hyena ชอ่ื วิทยาศาสตร์ (Crocuta crocuta)

สิง่ ท่นี า่ สนใจ :
มรี ูปร่างคล้ายหมาป่าแต่มีขนาดที่ใหญ่โตกวา่ หัวใหญ่ ร่างกายมีลักษณะลาดลงจากส่วนหวั ไปถงึ หาง ขาหน้า
ยาวกว่าขาหลงั หางมีพมุ่ ตรงปลาย ขนเป็นสนี ้ำตาลอมเทา มลี ายจดุ สดี ำกระจายอย่ทู ั่วตัว ซ่งึ เมอ่ื มีอายมุ ากขน้ึ
ลายจุดเหลา่ นีจ้ ะค่อย ๆ จางหายไป ไฮอีน่ามีกรามขนาดใหญ่ท่ีแข็งแรงมากและสามารถขบกระดกู ชน้ิ ใหญ่ ๆ
ได้อย่างง่ายดาย

ถน่ิ อาศยั :
พบได้ท่วั ไปตงั้ แตต่ อนใตข้ องทะเลทรายซาฮาร่าจนถึงภาคตะวันออกและภาคใต้ของทวีปแอฟรกิ า

อาหาร :
กนิ เนือ้ เป็นอาหาร ส่วนใหญเ่ ปน็ เท้ากบี เขนาดกลาง - วิลเดอบีสต์ มา้ ลาย และเน้ือทราย พวกเขาจะกนิ ซากศพ
เปน็ บางคร้ัง

พฤติกรรม :
ไฮยีน่าลายจุดจะนอนหลับพักผ่อนตามโพรงหรือถำ้ ในเวลากลางวัน รวมถึงรอยแยกตามหบุ เขาด้วย เพอ่ื หลบ
ความร้อนและแสงแดด ไฮยีน่าลายจดุ มีฟันและกรามท่ีแขง็ แรงมาก จัดเป็นสัตวก์ ินเนอื้ บนบกทีม่ ีแรงกัดมาก
ท่ีสดุ ในโลกซงึ่ สามารถทจี่ ะบดและเค้ียวกระดกู ได้อย่างง่ายดาย เป็นสัตว์ที่กนิ ไม่เลือก โดยสามารถที่จะลา่ และ
ลม้ สัตวช์ นดิ อนื่ ทีม่ ีขนาดใหญ่กว่ามากได้

สถานภาพปจั จุบนั :
ส่งิ มชี ีวิตท่ีมคี วามเส่ยี งตำ่ ตอ่ การสูญพันธ์ุ

วัยเจริญพนั ธุ์ :
ไฮยีนา่ ลายจุด มีระยะเวลาตง้ั ทอ้ งเพยี ง 4 เดือนเทา่ นั้น และเม่ือต้ังท้องจะมีความดุร้ายมากเป็นพิเศษ
เนอื่ งจากสญั ชาตญาณป้องกันตวั

อ้างอิง : https://www.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=778

คู่มืออาสาสมัครสวนสัตว์
อไุ รวรรณ มณีสวุ รรณ์ นกั การศึกษาสวนสัตว์ 6 งานวิชาการ ฝา่ ยการศึกษา สวนสัตว์สงขลา

51

นกแก้วมาคอว์นำ้ เงินอกเหลอื ง/ชอื่ ภาษาองั กฤษ Blue-and-yellow Macaw
ชื่อวิทยาศาสตร์ Ara ararauna

สงิ่ ทนี่ า่ สนใจ :

นกแก้วมาคอว์น้ำเงนิ อกเหลืองเป็นนกแก้วขนาดใหญ่ซ่งึ มขี นสีฟ้าเข้ม มีแถบสเี หลอื งอมทองบรเิ วณลำตัว มหี าง
ยาวมีปากขนาดใหญ่สีดำ มแี ถบสีขาวบนใบหนา้ แตล่ ะข้างของส่วนหัวสลับกบั แถบขนาดเล็กสดี ำ แต่ละตัวมี
ลกั ษณะภายนอกทคี่ ลา้ ยคลึงกนั มาก และมีแถบบนลำคอสีฟ้า ลกั ษณะกว้างโดยมีลวดลายสเี หลืองภายในแต่
ละขา้ งของลำคอ มสี ีสนั สดใส สว่ นหลงั และปกี มสี ีฟ้า ทอ้ งมีสีเหลือง ส่วนบนของหัวมีสีเขียว ปลายหางมีสเี ขยี ว
ใตป้ กี ดา้ นใน และอกมีสสี ม้ อมเหลือง และปาก ลำคอ และขามีสดี ำ ดวงตามสี เี หลือง และบรเิ วณใบหน้ามขี นสี
ขาวสลับกบั แถบสดี ำรอบดวงตา

ถ่ินอาศยั :

อเมริกาใต้ จาก เวเนซเุ อล่า ไปจนถงึ บราซิล โบลเิ วยี โคลัมเบีย และปารากวยั แมกซิโก ปานามา ในอเมริกา
กลาง

อาหาร :

สตั ว์ชนิดน้สี ่วนใหญม่ กั จะกนิ เมลด็ พืช ถวั่ และผลไม้ต่างๆโดยใชป้ ากทแี่ ข็งแรงในการแกะเปลือกถั่ว และบด
เมล็ดพชื ในบางคร้งั พวกมันมักจะกนิ ดนิ เหนยี วทพ่ี บในชายฝ่งั แมน่ ้ำเพ่ือชว่ ยในการย่อยสารพิษจากเมล็ดพืชดิบ
ท่กี นิ เข้าไป

พฤติกรรม :

สตั ว์ชนิดน้ีสว่ นใหญม่ ักจะพบในป่าไมเ้ ขตร้อนภายในหนองน้ำ และในพื้นท่ชี ายฝั่งแมน่ ำ้ รังของนกชนิดนจ้ี ะอยู่
ในทสี่ ูงเพื่อหลีกเลย่ี งการถูกโจมตีจากผู้ล่า

คู่มืออาสาสมัครสวนสัตว์
อุไรวรรณ มณสี วุ รรณ์ นกั การศกึ ษาสวนสัตว์ 6 งานวิชาการ ฝา่ ยการศกึ ษา สวนสัตวส์ งขลา

52

สถานภาพปจั จบุ นั :
สง่ิ มีชีวติ ทม่ี ีความเส่ียงต่ำต่อการสญู พนั ธ์ขุ องสหภาพสากลว่าดว้ ยการอนรุ กั ษ์ (IUCN Red List 2010).
สงิ่ มชี ีวติ ท่ีจดั ให้อยใู่ นอนุสญั ญาไซเตส ในบัญชหี มายเลข 2 (CITES 2010)
วัยเจริญพนั ธุ์ :
สัตว์ชนิดนมี้ ีการเจริญเติบโตเต็มทเ่ี ม่ืออายไุ ด้ 3-4 ปี ฤดูผสมพนั ธุจ์ ะเกิดข้นึ เม่อื นกชนิดน้ีมีอายุได้ 1 ปีครึ่งและ
พวกมนั จะผสมพันธ์ุทุกๆหนึ่งถงึ สองปี และมีการสร้างรงั บนตน้ ไมส้ ูงซงึ่ ส่วนใหญ่จะอาศัยอยใู่ นโพรงไมท้ ี่สตั วต์ วั
อื่นสร้างขนึ้ ตัวเมยี มีการวางไข่ 2-3 ฟอง และมกั จะฟักไขภ่ ายใน 24-28 วันโดยในช่วงแรกลกู นกจะยังมองไม่
เหน็ และไร้ขน แตห่ ลงั จาก 10 วันผ่านไปลกู นกจะเริ่มมีขนงอกออกมา และภายในเวลา 3 เดอื นลูกนกจะเริม่ มี
ปกี และสามารถบินได้
ขนาดและนำ้ หนกั :
ความยาวของลำตวั 81 – 91.5 เซนติเมตร และมีนำ้ หนัก 0.9-1.8 กิโลกรัม ความกว้างของปีกคือ 104 – 114
เซนตเิ มตร

อา้ งองิ : https://www.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=767

คมู่ ืออาสาสมัครสวนสตั ว์
อไุ รวรรณ มณีสวุ รรณ์ นักการศึกษาสวนสัตว์ 6 งานวชิ าการ ฝ่ายการศกึ ษา สวนสัตว์สงขลา

53

นกแกว้ ซันคอนนวั ร์/ช่อื ภาษาอังกฤษ Sun Parakeet
ช่ือวิทยาศาสตร์ Aratinga solstitialis

ลกั ษณะ :
นกซันคอนัวร์เป็นหนง่ึ ในสายพันธุ์ของนกแก้ว เป็นนกตระกูลปากขอ มีสสี ันสดใสสวยงาม เชน่ สสี ม้ เหลอื ง
เขียว เป็นนกทไี่ มส่ ามารถแยกเพศได้ด้วยตาเปลา่ ต้องทำการตรวจดเี อ็นเอ ถึงจะได้ผลท่ีแมน่ ยำ เปน็ นกทชี่ อบ
จบั คแู่ ละอยู่กบั คู่ของมนั และจะไซร้ขนให้กนั เลยี นแบบท่าทางค่ขู องมนั ตลอดเวลามนี ิสัยเรยี กรอ้ งความสนใจ
จะส่งเสียงดังเรียกและมนี สิ ยั รักความสะอาด ชอบอาบนำ้ และเล่นอยูเ่ สมอ นกซนั คอนวั ร์สามารถเลีย้ งใหเ้ ช่อื ง
และใกล้ชดิ กับคนได้และสามารถฝกึ ให้บนิ ได้อย่างอสิ ระ

ถ่ินท่อี ยู่ :
พบในบริเวณพืน้ ท่ีละตินอเมริกา

อาหาร :
ผัก ผลไม้ เมล็ดพชื และถ่วั ต่างๆ

อา้ งองิ : https://chiangmai.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=463&c_id=

ค่มู อื อาสาสมัครสวนสตั ว์
อไุ รวรรณ มณสี ุวรรณ์ นักการศึกษาสวนสัตว์ 6 งานวิชาการ ฝ่ายการศกึ ษา สวนสัตวส์ งขลา

54

นกแก้วเทาแอฟรกิ นั /ภาษาอังกฤษ Grey Parrot ช่อื วทิ ยาศาสตร์ (Psittacus Erithacus)

สิ่งท่ีน่าสนใจ :
เป็นนกท่ีฉลาด มีความจำดี เทียบเทา่ เด็ก4-6 ขวบ สามารถเรยี นรู้เข้าใจ ตวั เลข คำพดู สี รปู รา่ ง เลยี นเสียง
ของคนและส่ิงแวดลอ้ ม นิยมชมชอบเลีย้ งเปน็ สตั ว์เลีย้ งของคน เนื่องจากถูกลา่ เอาไปขายเปน็ สตั ว์เล้ียงและกนิ
เน้ือ จำนวนมาก ทำใหจ้ ำนวนในธรรมชาติลดลงมาก ในระหว่างปี 2537-2546 มกี ารคา้ นกแก้วสเี ทานี้ ถึง
359,000 ตัว จงึ มีการอนุรักษ์อย่างจรงิ จงั ในปี 2559 ไดม้ ีการประกาศเป็นกฎหมายระหว่างประเทศ ห้าม ซ้ือ
ขาย
ถน่ิ อาศยั :
มถี ่นิ กำเนิดอยใู่ นแถบศนู ยส์ ตู รของทวปี แอฟริกา ประเทศ แองโกลา แคมาลนู คองโก กาบอง กาน่า ไอเวอรี
โคสต์ เคนยา ยูกนั ดา
อาหาร :
กินผลไม้ ลูกไม้ เมล็ดพืช
พฤตกิ รรม :
อย่ใู นปา่ ทบึ ปา่ โปรง่ ป่าหญ้าแหง้ แลง้ อยู่รวมกนั เปน็ ฝูงใหญ่
สถานภาพปัจจุบนั :
สิง่ มชี ีวติ ท่ีเกอื บอยูใ่ นขา่ ยใกลก้ ารสูญพนั ธ์ุ

คมู่ ืออาสาสมัครสวนสตั ว์
อไุ รวรรณ มณีสวุ รรณ์ นักการศึกษาสวนสัตว์ 6 งานวชิ าการ ฝา่ ยการศกึ ษา สวนสัตวส์ งขลา

55

อายุเฉลยี่ :
มอี ายยุ ืนยาวถึง 40-60 ปี
วัยเจรญิ พนั ธุ์ :
จบั คูส่ ืบพันธุแ์ บบผัวเมียเดียว ทำรังในโพรงไม้ วางไขค่ รัง้ ละ 3-5 ฟอง ใชเ้ วลาฟักนาน 30 วนั พอ่ แม่ช่วยกัน
เล้ยี งดูแลลกู ๆ
ขนาดและนำ้ หนัก :
มลี ำตวั ยาวเฉลย่ี 33 เซนติเมตร นำ้ หนกั 400 กรัม กางปีกกวา้ ง 46-52 เซนตเิ มตร

อา้ งอิง : https://www.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=448&c_id=

ค่มู อื อาสาสมัครสวนสัตว์
อไุ รวรรณ มณสี ุวรรณ์ นักการศกึ ษาสวนสัตว์ 6 งานวชิ าการ ฝา่ ยการศกึ ษา สวนสัตว์สงขลา

56

นกแก้วแกม้ เขยี ว/ชื่อภาษาองั กฤษ Green-cheeked Parakeet
ชื่อวทิ ยาศาสตร์ (Pyrrhura molinae)

ลักษณะ : นกแก้วแกม้ เขียว จัดเป็นนกแก้วที่มเี สยี งร้องไมด่ งั เหมือนนกแกว้ สายพันธุอ์ นื่ ๆ ซง่ึ
เหมาะกับผทู้ ีต่ ้องการนำไปเล้ียง โดยไมร่ บกวนหรือมีปญั หากบั เพือ่ นบ้านได้เป็นอยา่ งดี
นอกจากนนั้ แล้วนกแก้วในตระกูลกรีนชคี ยงั สามารถเล้ียงให้เช่ืองและสามารถนำไปฝกึ เพือ่ ปลอ่ ย
บนิ อิสระไดเ้ หมือนนกแกว้ สายพันธุ์อ่ืนๆได้ สีนกแก้วแก้มเขียวมหี ลายสีดังนนั้ จึงมชี ่ือเสียงเรียก
ต่างกนั ไปโดยข้ึนอยกู่ บั สีนกนน้ั ๆ เชน่ นอมอลกรนี ชีค ชนิ นามอนกรนี ชคี เยลโลไ่ ซดก์ รนี ชีค พายน์
แอปเปลิ้ กรนี ชคี บลซู ินนามอนกรนี ชคี บลูเยลโล่ไซดก์ รนี ชีค บลพู ายนแ์ อปเปิ้ลกรีนชคี

ถ่ินกำเนดิ อยู่ : ในแถบละตนิ อเมรกิ า

นสิ ยั : นกแก้วสายพนั ธ์กุ รีนชีค จดั เปน็ นกขี้ออ้ น ขี้เล่น รักและหว่ งเจ้าของและชอบการอาบนำ้
เป็นชวี ติ จิตใจ

อาหาร : ได้แก่ เมล็ดทานตะวัน ขา้ วไรท์ ข้าวโพด และอ่ืนๆ

อา้ งอิง : https://www.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=447&c_id=

ค่มู ืออาสาสมัครสวนสตั ว์
อไุ รวรรณ มณสี วุ รรณ์ นกั การศกึ ษาสวนสัตว์ 6 งานวิชาการ ฝา่ ยการศกึ ษา สวนสัตวส์ งขลา

57

หมขี อ(บนิ ตรุ ง)/ชื่อภาษาองั กฤษ Binturong(Bear Cat)
ช่อื วิทยาศาสตร์ (Arctictis binturong)

สิ่งทนี่ า่ สนใจ :
มีลกั ษณะคลา้ ยหมี คือมขี นยาวหนา เสน้ ขนหยาบมีสีดำ บางเลบ็ มีปลายขาว ทำให้ขนลำตวั เป็นสดี ำเหลอื บเทา
หมขี อบางตวั จะมีขนทห่ี น้าเป็นสเี ทา ในบางตวั ขนสเี ทาอาจเลยไปจนถงึ ไหล่ หคู อ่ นข้างกลม ขอบหมู ีสขี าว ขน
หลงั ใบหคู อ่ นข้างยาวเลยใบหู หางยาว และแข็งแรงสามารถใชเ้ กาะกง่ิ ไม้ได้ ลักษณะเทา้ เป็นการเดนิ แบบ
plantigrade คือ เดินด้วยส้นเท้า เล็บคอ่ นข้างส้นั โค้ง และสามารถยดื หดได้บางสว่ น เพศเมยี มีเต้านม 2 คู
หนา้ คล้ายหมี แตค่ วามจริงไม่ใชส่ ตั ว์จำพวกหมี เป็นสัตวต์ ระกลู เดียวกับชะมดหรืออเี ห็น แตต่ วั โตกวา่ รูปรา่ ง
อุย้ อ้ายมหี างยาวสามารถใชห้ างจับเกาะต้นไมแ้ ทนมอื ไดเ้ ป็นอยา่ งดี

ถิน่ อาศยั :
พบในอนิ เดยี พม่า ไทย อินโดจนี มาเลเซยี สมุ าตรา ชวา บอร์เนยี ว สำหรบั ประเทศไทยพบทางภาคใต้ อาศัย
อย่ใู นปา่ ไมส้ มบูรณบ์ นภูเขา และเชงิ เขา

อาหาร :
เป็นสัตวก์ นิ ผลไม้ และสตั ว์เล็กๆ เชน่ หนู กระรอก นก รวมทง้ั หนอนและแมลง

พฤตกิ รรม :
หมีขอเป็นสัตว์ทีห่ ากนิ บนตน้ ไม้ในเวลากลางคนื ตามลำพัง หรอื เปน็ กลมุ่ ครอบครัวเลก็ กลางวันมกั นอนตาม
โพรงไมส้ งู ส่วนมากออกหากินตัวเดียว ชอบหากินอยู่ตามต้นไม้มากกวา่ พนื้ ดนิ ปนี ต้นไม้ได้ดโี ดยจะ ใชห้ างชว่ ย
ในการยึดเกาะก่ิงไมเ้ พื่อเคล่ือนที่ หมีขอเปน็ สตั วท์ ีก่ ินท้ังพืชและสัตว์เปน็ อาหาร

คู่มอื อาสาสมัครสวนสตั ว์
อุไรวรรณ มณีสวุ รรณ์ นักการศกึ ษาสวนสัตว์ 6 งานวิชาการ ฝา่ ยการศกึ ษา สวนสัตว์สงขลา

58

สถานภาพปัจจบุ นั :
ส่งิ มชี วี ิตท่เี กอื บอยู่ในขา่ ยใกล้การสูญพันธ์ุ
อ่ืนๆ :
สัตว์ป่าคุ้มครอง
อายุเฉลีย่ :
อาจมีอายุยืนถึง 18 ปี
วยั เจรญิ พนั ธุ์ :
หมขี อผสมพนั ธ์ไุ ดต้ ลอดปี ตงั้ ทอ้ งนานประมาณ 92 วัน ออกลูกคร้งั ละ 1-3 ตวั
ขนาดและนำ้ หนกั :
ขนาด HB = 610 – 965 มล. T = 500 – 840 มล. HF = 130 – 180 มล. E = 49 – 52 มล. น้ำหนกั 9 – 20
กิโลกรมั ความยาวกระโหลก = 140 มิลลิเมตร

อา้ งองิ : https://www.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=78&c_id=

คมู่ อื อาสาสมัครสวนสัตว์
อุไรวรรณ มณีสุวรรณ์ นกั การศึกษาสวนสัตว์ 6 งานวิชาการ ฝ่ายการศึกษา สวนสัตวส์ งขลา

59

คา่ งแว่นถ่ินใต้/ชือ่ ภาษาอังกฤษ Dusky Langur, Spectacled Langur
ชอื่ วิทยาศาสตร์ (Trachypithecus obscurus)

ส่งิ ท่นี า่ สนใจ :
โดยทัว่ ไปคา่ งแว่นถ่นิ ใต้ มีสีตามตวั เป็นสเี ทา มือ เทา้ ดำ หน้าสีเทาเข้มหรือเทาดำ บรเิ วณรอบดวงตาเปน็ วงสี
ขาว คล้ายกับใส่แว่น

ถ่ินอาศัย :
คา่ งแว่นถิ่นใต้หรือเรยี กกนั ทั่ว ๆ ไปว่า “ค่างแว่น” พบในพมา่ ไทย มาเลเซยี สำหรับประเทศไทยพบทาง
ภาคใต้

อาหาร :
ค่างแว่นชอบกินใบไม้มากกว่าผลไม้ และกินแมลงดว้ ย

พฤตกิ รรม :
ค่างแวน่ พบอยูต่ ามป่าทั่วไป จากป่าสูงบนภเู ขาจนถึงปา่ ตามชายทะเล คา่ งแวน่ เปน็ สัตว์ไม่ชอบใหค้ นพบเหน็
มักวิง่ หนีไปตามต้นไม้เม่ือเห็นคน และมักไปแอบอยหู่ ลงั ตน้ ไม้เพือ่ แอบดูผบู้ ุกรุก

สถานภาพปจั จุบนั :
ส่งิ มชี ีวติ ที่เกือบอยูใ่ นขา่ ยเสี่ยงตอ่ การสูญพันธุ์
สถานะภาพทางการอนุรักษ์ : สิง่ มชี ีวติ ทใี่ กลก้ ารสูญพนั ธ์ุ

วัยเจริญพนั ธ์ุ :
คา่ งแวน่ ผสมพันธ์ไุ ด้เมื่ออายุ 3–4 ปี ไมม่ ีฤดูผสมพนั ธ์ทุ แ่ี น่นอน ระยะเปน็ สดั ประมาณ 3 สัปดาห์ และระยะตั้ง
ทอ้ งประมาณ 140–150 วัน ออกลูกคร้ังละ 1 ตวั

อ้างองิ : https://www.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=186&c_id=54

คูม่ อื อาสาสมัครสวนสัตว์
อไุ รวรรณ มณีสวุ รรณ์ นกั การศกึ ษาสวนสัตว์ 6 งานวชิ าการ ฝ่ายการศึกษา สวนสัตวส์ งขลา

60

นิลกาย/ชื่อภาษาอังกฤษ Nilgai ชือ่ วทิ ยาศาสตร์ (Boselaphus tragocamelus)

สง่ิ ทนี่ า่ สนใจ :
มีรปู ลักษณ์คล้ายวัวผสมมา้
ถ่นิ อาศัย :
ทีร่ าบตอนเหนือของอนิ เดยี และทางภาคตะวันออกของปากสี ถาน
อาหาร :
กินพืช
พฤติกรรม :
-เปน็ สตั วเ์ ล้ยี งลกู ดว้ ยนม เคยี้ วเอื้องจำพวกมเี ขาเกลียว (แอนทีโลป) เทา้ กีบคู่ใน วงศ์เดียวกบั ววั
สถานภาพปจั จบุ นั :
สงิ่ มีชีวติ ท่มี ีความเส่ยี งตำ่ ตอ่ การสญู พนั ธุ์
สถานภาพ :
พบได้ในธรรมชาติ

คู่มอื อาสาสมัครสวนสตั ว์
อุไรวรรณ มณสี ุวรรณ์ นักการศึกษาสวนสัตว์ 6 งานวชิ าการ ฝ่ายการศึกษา สวนสัตวส์ งขลา

61

อายุเฉลยี่ :
อายุขัยเฉลยี่ 21 ปี
วัยเจรญิ พนั ธุ์ :
โตเตม็ วัยอายุ 2-3 ปี -ผสมพนั ธุไ์ ดต้ ลอดทั้งปี มกั พบการผสมพนั ธ์ใุ นช่วงเดอื นธันวาคม ถึงเดอื นมนี าคม -ตง้ั
ท้อง 240-258 วัน -ออกลูกคร้งั ละ 1-2 ตวั
ขนาดและน้ำหนัก :
-น้ำหนกั ระหว่าง 120 – 240 กโิ ลกรัม

อ้างองิ : https://www.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=347&c_id=

คมู่ อื อาสาสมัครสวนสัตว์
อุไรวรรณ มณสี วุ รรณ์ นักการศกึ ษาสวนสัตว์ 6 งานวิชาการ ฝา่ ยการศกึ ษา สวนสัตวส์ งขลา

62

นกฟลามงิ โกใ้ หญ่/ชื่อภาษาอังกฤษ Greater Flamingo
ชื่อวิทยาศาสตร์ Phoenicopterus roseus

ส่ิงทน่ี ่าสนใจ :
คอและขายาว จะงอยปากสีชมพสู ่วนปลายสดี ำ ขนสว่ นลำตวั และคอสีขาวเหลือบชมพู ขนคลุมปีกสีแดง ขน
ปีกบนิ สดี ำ นกเพศเมียมีขนาดเล็กกว่าเพศผู้

ถนิ่ อาศัย :
ชายฝง่ั ของทะเลสาบบริเวณน้ำต้นื ที่น้ำมีส่วนผสมของเกลือสงู และเปน็ ด่างสงู มีการกระจายพนั ธุใ์ นทวปี
แอฟริกา อนุทวีปอินเดยี ตะวันออกกลางและตอนใต้ของทวีปยุโรป

อาหาร :
ในชว่ งการกนิ อาหารจะงอยปากจุม่ ลงในนำ้ โคลน จะงอยปากบนอยู่ในท่าควำ่ ลง จะงอยปากจะทำหนา้ ท่ีดดู นำ้
และอาหารเข้าในช่องปาก ในชอ่ งปากจะมสี ่วนทีเ่ ปน็ เรียกว่าลามินา ( Lamina ) ทเ่ี ป็นแผน่ บางเรียงซ้อนกัน
จะกรองเอาเฉพาะอาหารไว้ โดยลิน้ จะเป็นส่วนสำคญั ในการถงึ นำ้และอาหารเข้ามาและดนั นำ้ ออก อาหารที่ได้
จะเป็นพืชหรอื สัตว์นำ้ ขนาดเล็กเชน่ เชน่ ไรนำ้ ลกู กุ้ง แพลงตอน และสาหรา่ ยบางชนดิ

พฤติกรรม :
เป็นสัตวส์ ังคมมกี ารเดินทางพร้อมกนั ในจำนวนหลายพนั ตวั เพอื่ หาแหล่งอาหารใหเ้ พยี งพอ โดยเฉพาะฤดผู สม
พันธ์แุ ละเลีย้ งลูกนก

คมู่ อื อาสาสมัครสวนสัตว์
อุไรวรรณ มณีสวุ รรณ์ นกั การศกึ ษาสวนสัตว์ 6 งานวชิ าการ ฝา่ ยการศกึ ษา สวนสัตว์สงขลา

63

สถานภาพปัจจบุ นั :
สิ่งมีชวี ติ ทีม่ คี วามเสี่ยงตำ่ ตอ่ การสญู พนั ธุ์
อนกุ รมวิธาน
สถานะภาพทางการอนุรักษ์ : มีจำนวนมาก มีความเสีย่ งในการสูญพนั ธ์ตุ ่ำ
อายุเฉล่ีย :
โตเต็มวัย อายุ 3-5 ปี อายุขยั เฉลยี่ มากกว่า 30 ปี
วยั เจรญิ พนั ธ์ุ :
นกชนดิ น้ผี สมพันธ์ใุ นฤดหู นาว วางไข่บนพนื้ ดินตามชายฝง่ั เท่านนั้ โดยทำรงั คล้ายตอไม้ด้วยดนิ เหนยี วสูง
ประมาณ 15-18 น้ิว วางไข่ครั้งละ 1 ฟอง ทง้ั ตวั ผูแ้ ละตัวเมยี ช่วยกนั กกไข่ ใช้เวลาในการฟกั ประมาณ 28-32
วัน
ขนาดและน้ำหนัก :
น้ำหนกั 2 - 4 กโิ ลกรัม ความสงู ช่วงยืนจากหวั ถงึ ฝ่าเท้า 110-150 เซนตเิ มตร

อา้ งอิง : https://www.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=270&c_id=

คมู่ อื อาสาสมัครสวนสัตว์
อุไรวรรณ มณีสุวรรณ์ นกั การศึกษาสวนสัตว์ 6 งานวชิ าการ ฝ่ายการศึกษา สวนสัตวส์ งขลา

64

กระจงควาย/ข่ือภาษาอังกฤษ Greater Oriental Chevrotain
ชือ่ วิทยาศาสตร์ Tragulus napu

สง่ิ ทนี่ ่าสนใจ :
จดั เปน็ สัตวเ์ คี้ยวเออื้ งกบี คู่ขนาดเลก็ รปู รา่ งคลา้ ยกวาง แต่ทง้ั ตัวผูแ้ ละตวั เมียไมม่ ีเขา กระจงตวั ผู้จะมเี ขย้ี วบน
ยาวเลยรมิ ฝปี ากบนลงมา เมื่อโตเต็มวัย ขนบนตัวสนี ำ้ ตาลออกเทาและมจี ุดสเี ขม้ กว่ากระจายอยูท่ วั่ ไป ท่ีใต้คอ
และบนหน้าอกมีแถบสขี าวพาดตามยาว 5 เสน้ ขาเรียวและเลก็ มีกระดกู หูค่อนข้างใหญ
ถน่ิ อาศยั :
พบในพมา่ อนิ โดจีน ไทย แหลมมลายู สุมาตรา และบอร์เนียว ประเทศไทย พบทางภาคตะวนั ออกเฉียงใต้
แถบจงั หวัดจนั ทบุรี และป่าทางภาคใต้
อาหาร :
ชอบกนิ หญ้าอ่อน ผลไม้ป่า ยอดไม้ และใบไม้อ่อน
พฤตกิ รรม :
ปกตชิ อบอยโู่ ดดเดีย่ ว นอกจากในฤดูผสมพันธุจ์ งึ จะอยู่เป็นคู่ เปน็ สัตว์ออกหากนิ ในเวลากลางคนื สว่ นในเวลา
กลางวนั จะหลบพักนอนตามหลบื หนิ และโพรงไม้ เปน็ สตั ว์ท่ีข้ีอายและชอบหลบซ่อน
สถานภาพปัจจบุ นั :
สิ่งมชี ีวิตที่มคี วามเสีย่ งต่ำตอ่ การสูญพันธ์ุ

คูม่ ืออาสาสมัครสวนสตั ว์
อไุ รวรรณ มณีสวุ รรณ์ นักการศึกษาสวนสัตว์ 6 งานวิชาการ ฝ่ายการศึกษา สวนสัตวส์ งขลา

65

อ่ืนๆ :
ปจั จัยคุกคาม ไดแ้ ก่ การลา่ สัตว์และการสญู เสียพน้ื ทอ่ี ยู่อาศัยเกดิ ขนึ้ สงู มาก กระจงควายไมส่ ามารถปรับตัวให้
เข้ากบั สภาพป่าทีเ่ ส่ือมโทรมไดก้ ระจงควายได้สูญพนั ธ์ไุ ปจากสงิ คโปร์ และผลกระทบของการลา่ สัตวใ์ นสองรัฐ
ของประเทศมาเลเซยี
สถานะภาพทางการอนรุ กั ษ์ :
สิง่ มีชวี ติ ทม่ี ีความเส่ียงต่ำต่อการสูญพนั ธุ์
อายเุ ฉลี่ย :
14 ปี
วัยเจรญิ พันธุ์ :
ฤดูผสมพนั ธุ์ตกอยู่ในชว่ งเดือนมถิ ุนายน-กรกฎาคม โตเต็มวัยพร้อมจะผสมพันธุไ์ ดเ้ มื่ออายุ 4-5 เดอื น ระยะต้ัง
ท้องนาน 5-6 เดือน หรอื 152-172 วนั ออกลูกคร้งั ละ 1 ตวั
ขนาดและนำ้ หนกั :
สงู ประมาณ 30-35 เซนติเมตร นำ้ หนักตวั ประมาณ 3.6-6.0 กิโลกรัม

อ้างอิง : https://www.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=51&c_id=

คมู่ ืออาสาสมัครสวนสตั ว์
อไุ รวรรณ มณีสวุ รรณ์ นกั การศกึ ษาสวนสัตว์ 6 งานวชิ าการ ฝา่ ยการศึกษา สวนสัตวส์ งขลา

66

ไก่ฟ้าหลงั ขาว(ไก่ฟ้าสีเงิน)/ชอ่ื ภาษาอังกฤษ Silver Pheasant
ชอื่ วิทยาศาสตร์ Lophura nycthemera jonesi

ส่ิงทนี่ า่ สนใจ :
ในประเทศไทยพบ 2 ชนดิ ย่อย คือ ไกฟ่ า้ หลังขาว และไก่ฟ้าหลงั ขาวจันทรบูร ตัวผู้มขี นหงอนบนหัวสนี ำ้ เงินแก่
ยาวคลุมท้ายทอย ใบหน้ามีแผน่ หนงั สแี ดง ขนตอนบนของลำตัวสว่ นใหญแ่ ละปีกสีขาววาวเหมือนเงิน มีลาย
เปน็ เสน้ บาง ๆ สีดำเป็นรปู ตวั วี (V) อย่บู นขน ตัวเมยี มีขนหงอนบนหัวสีนำ้ เงนิ แก่เหมือนกัน แตม่ ีเพยี งเลก็ น้อย
พอสงั เกตเห็นเท่านัน้ ขนตามตวั ส่วนใหญส่ ีนำ้ ตาลคลำ้ แขง้ สีแดง ไม่มีเดือย

ถิ่นอาศยั :
พบในจีน พมา่ ไทย อินโดจนี ในประเทศไทยพบทาง ภาคตะวนั ตก ภาคเหนือ ภาคตะวันออกเฉยี งเหนือ และ
ภาคตะวนั ออก

อาหาร :
อาหารได้แก่ เมลด็ พืช ดอกหญ้า ใบไม้ ผลไม้ แมลง ตวั หนอน ไข่มด

พฤติกรรม :
ชอบอาศยั อยู่ตามป่าเขา หากินเปน็ คู่ ๆ ไมช่ อบอย่เู ปน็ ฝูงเหมือนไกป่ ่า หากินตอนเช้าและพลบคำ่ ในเวลา
กลางคืนจะจับคอนนอนตามก่ิงไม้ หรือกิง่ ไผ่

สถานภาพปจั จบุ ัน :
ส่ิงมีชีวิตทม่ี คี วามเสย่ี งตำ่ ต่อการสญู พนั ธ์ุ

คู่มืออาสาสมัครสวนสตั ว์
อุไรวรรณ มณีสวุ รรณ์ นักการศกึ ษาสวนสัตว์ 6 งานวิชาการ ฝ่ายการศึกษา สวนสัตวส์ งขลา

67

วัยเจริญพันธุ์ :
เร่ิมผสมพนั ธไ์ุ ดเ้ ม่ือมีอายุ 3 ปี วางไข่ครง้ั ละ 4 - 6 ฟอง ระยะฟักไข่นาน 23 - 24 วัน โดยตวั เมียฟักไข่เพยี งตัว
เดยี ว ลูกนกแรกเกดิ มีขนอุยปกคลุมทั่วตัว เมื่อขนแห้งกเ็ ดนิ ตามแม่ไปหาอาหารกินได้เลย
ขนาดและน้ำหนกั :
ไก่ฟา้ หลังขาว เป็นนกขนาดกลาง - ใหญ่ ความยาวจากปลายปากถึงปลายหาง ประมาณ 50 - 125 เซนติเมตร

อ้างอิง : https://www.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=134&c_id=

คูม่ ืออาสาสมัครสวนสัตว์
อุไรวรรณ มณีสวุ รรณ์ นักการศกึ ษาสวนสัตว์ 6 งานวชิ าการ ฝา่ ยการศกึ ษา สวนสัตว์สงขลา

68

นกมาคอวแ์ ดงปีกเขียว (นกกรนี วงิ ค์มาคอว)์ /ชอ่ื ภาษาองั กฤษ Red-and-green Macaw
ชื่อภาษาองั กฤษ Ara chloropterus

สิ่งท่นี า่ สนใจ :
จำนวนลดลงจากถ่นิ ที่อยถู่ กู ทำลาย และ ถูกจับไปขาย ไดม้ ีความพยายามอนรุ ักษ์ โดยนำไปเพาะขยายพนั ธ์ใุ น
สวนสัตว์ และศนู ยข์ ยายพนั ธ์ุ ไดผ้ ลดี จนปี 2562 สวนสัตว์ในองั กฤษเริ่มนำกลับไปคนื สู่ธรรมชาติ
ถิ่นอาศัย :
มีถน่ิ กำเนิดอย่ใู นตอนเหนือและตอนกลางของทวีปอเมรกิ าใต้ ประเทศ อาร์เจนตนิ า โบลิเวยี บราซิล โคลัมเบีย
เอกัวดอร์ ปานามา ปารากวัย เปรู สรุ นิ ัม อาศัยอยู่ในป่าฝนเขตร้อน ปา่ เชงิ เขา ปา่ ทลี่ มุ่
อาหาร :
กินเมล็ดพืช ผลไม้ ลกู ไม้ เปลือกไม้ และ ดินเหนยี ว
พฤตกิ รรม :
อยรู่ วมกนั เปน็ ฝูงเล็กๆ 6-12 ตวั หากนิ ในเวลากลางวนั
สถานภาพปัจจุบัน :
สิ่งมชี วี ติ ทม่ี ีความเส่ียงต่ำต่อการสูญพันธุ์
อายุเฉลีย่ :
อายุยืนยาวถงึ 60 ปี

คมู่ อื อาสาสมัครสวนสตั ว์
อไุ รวรรณ มณีสุวรรณ์ นักการศกึ ษาสวนสัตว์ 6 งานวชิ าการ ฝ่ายการศึกษา สวนสัตว์สงขลา

69

วัยเจริญพนั ธ์ุ :
เปน็ นกท่ีจับคสู่ ืบพันธต์ุ ลอดชีวติ ตัวเมยี ออกไข่ 2-3 ฟองในโพรงไมแ้ ละฟักไขป่ ระมาณ 28 วนั ตัวผู้หาอาหาร
มาปอ้ น ลกู อายุประมาณ 90 วัน ก็ออกจากรังได้ อายุ 2-3 ปีเรม่ิ สบื พนั ธ์ไุ ด้

อา้ งองิ : https://www.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=468&c_id=

คมู่ อื อาสาสมัครสวนสัตว์
อุไรวรรณ มณสี ุวรรณ์ นักการศกึ ษาสวนสัตว์ 6 งานวิชาการ ฝา่ ยการศึกษา สวนสัตวส์ งขลา

70

นกแกว้ อีเลคตสั /ชื่อภาษาองั กฤษ Moluccan Eclectus
ชื่อวิทยาศาสตร์ Eclectus roratus

ลักษณะ :
นกแกว้ สกลุ นี้มีความแตกต่างระหว่างตัวผ้กู บั ตวั เมียอย่างชดั เจน ตัวผู้สีเขยี วตัวเมยี สแี ดง มีความยาวลำตวั 30-
40 เซนตเิ มตร

นสิ ยั :
อาศัยตามปา่ ทำรงั ในโพรงไม้สงู จากพืน้

การขยายพันธ์ุ :
วางไขค่ รง้ั ละ 2 ฟอง ระยะฟักไขป่ ระมาณ 1 เดือน

ถนิ่ อาศัย :
พบทางตอนเหนือของควีนแลนด์ในออสเตรเลียและนวิ กินี

อาหาร :
เมล็ดพชื ผลไม้

สถานภาพปจั จุบนั :
สง่ิ มีชวี ิตทีม่ คี วามเสี่ยงต่ำตอ่ การสูญพันธ์ุ

อ้างองิ : https://www.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=461&c_id=

คู่มืออาสาสมัครสวนสตั ว์
อไุ รวรรณ มณสี ุวรรณ์ นกั การศกึ ษาสวนสัตว์ 6 งานวิชาการ ฝา่ ยการศึกษา สวนสัตวส์ งขลา

71

นกกระต้วั เลก็ หงอนเหลือง/ชอ่ื ภาษาอังกฤษ Yellow-crested Cockatoo
ชอ่ื วิทยาศาสตร์ Cacatua sulphurea

ลกั ษณะ :
ขนาดลำตวั ยาว 33 เซนตเิ มตรขนลำตัวสขี าว หงอนสเี หลือง ปากสเี ทาเข้ม ตัวผู้ม่านตาสีนำ้ ตาลเข้ม ตวั เมยี
ม่านตาสีนำ้ ตาลแดง ขาสเี ทาอ่อน
นิสัย :
ชอบอาศยั ในป่าโลง่ ชายปา่ ทุ่งนา ชอบร้องส่งเสยี งดัง ชอบร้องสง่ เสียงดังชอบอยู่เปน็ คู่ๆหรือฝงู เล็กๆ ชอบกิน
อาหารบนยอดไม้

การขยายพนั ธุ์ :
วางไข่โพรงไมใ้ นชว่ งเดือนกนั ยายนและตลุ าคม วางไข่ครงั้ ละ 2-3 ฟอง ฟักไข่นาน 24 วัน ทั้งตัวผู้และตัวเมีย
ช่วยกันฟักไข่ ลกู นกจะทิง้ รังเม่ืออายไุ ด้ 10 สัปดาห์

ถ่ินอาศัย :
หมู่เกาะซีลเี บสและรอบๆเกาะบูตนั หมูเ่ กาะซนุ ดา หมู่เกาะในทะเลฟลอเรสและทะเลชวาของอนิ โดนีเซยี

อาหาร :
เมล็ดพืช ผลไม้ ดอกไม้

สถานภาพปัจจุบนั :
ส่งิ มชี ีวติ ท่มี คี วามเสี่ยงข้นั วกิ ฤตต่อการสญู พันธุ์

อ้างองิ : https://dusit.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=476&c_id=

คมู่ ืออาสาสมัครสวนสตั ว์
อุไรวรรณ มณีสวุ รรณ์ นกั การศึกษาสวนสัตว์ 6 งานวชิ าการ ฝา่ ยการศกึ ษา สวนสัตว์สงขลา

72

สลอธสองนิ้ว/ชื่อภาษาอังกฤษ Two-toed Sloth
ช่อื วทิ ยาศาสตร์ Choloepus didactylus

ส่งิ ท่นี า่ สนใจ :
สลอธสองนิ้วนัน้ นับว่าเปน็ สตั ว์ท่ีมขี นาดเล็กทสี่ ุดในโลก โดยมีความยาวของลำตวั 21-29 น้ิว สัตว์ชนดิ นีม้ ี
ขนาดของลำตัวเทา่ กบั สนุ ัขขนาดเล็ก อีกทงั้ ยงั มีกระดกู คอท่สี ัน้ เพยี ง 6-7 ข้อเทา่ นัน้ มีแขนและขาทง้ั สี่ขา้ ง
ยาวเท่ากนั และมกี รงเลบ็ สองข้างทีโ่ คง้ งอ หวั มีลกั ษณะส้นั และแบน มีจมูกท่ีทู่ นอกจากน้ี ยงั มีหูท่แี บน และมี
ตาขนาดใหญ่ ขนสเี ทาอมน้ำตาลและมลี ักษณะยาวและหยัก ตัง้ แต่สว่ นทอ้ งลงไปจนถึงขาซ่งึ จะไมแ่ ตกต่างไป
จากสตั ว์เลี้ยงลกู ด้วยนมสว่ นใหญ่ ขนของสัตวช์ นดิ น้ีมีเอกลักษณ์ โดยแต่ละเสน้ จะมชี ่องโหว่ซ่ึงทำใหม้ ตี น้
สาหรา่ ยข้นึ จำนวนมาก และทำใหแ้ ลดูเปน็ สีเขยี วอ่อน และยังช่วยในการอำพรางจากสตั ว์ผูล้ ่าต่างๆ ฟนั ของ
สัตวช์ นิดน้มี ขี นาดเลก็ แต่จะมีขนาดใหญข่ ้ึนเร่อื ยๆ โดยจะมีความคมมากขน้ึ เมื่อมีการเคยี้ วอาหาร อยา่ งไรก็
ตาม ถงึ แมว้ า่ ฟนั ของสตั ว์ชนิดน้จี ะมลี กั ษณะทื่อแตป่ ากมลี กั ษณะแข็งในการกัดใบไม้

ถิ่นอาศัย :
สลอธพบได้ ท่ีลุ่ม ป่ารอ้ นชน้ื และป่าดบิ เขา

อาหาร :
ผกั ผลเบอร์รี่ ใบไม้ กง่ิ ไม้เลก็ ๆ ผลไม้

พฤตกิ รรม :
เป็นสัตว์เลีย้ งลกู ดว้ ยนมที่เคล่ือนไหวช้าทสี่ ุดในโลก สลอธใช้ชวี ติ สว่ นใหญอ่ ยบู่ นต้นไม้ โดยจะลงมาจากต้นไม้
ต่อเมื่อจะสบื พนั ธุ์เทา่ นนั้ เคลื่อนทไี่ ดไ้ กลสุดประมาณ 240 เมตร ต่อชวั่ โมงเทา่ น้ัน

ค่มู อื อาสาสมัครสวนสัตว์
อุไรวรรณ มณสี ุวรรณ์ นกั การศึกษาสวนสัตว์ 6 งานวชิ าการ ฝา่ ยการศึกษา สวนสัตวส์ งขลา

73

สถานภาพปัจจบุ ัน :
ส่ิงมชี วี ิตทีม่ ีความเส่ียงตำ่ ต่อการสูญพันธุ์ของสหภาพสากลว่าดว้ ยการอนุรักษ์ (IUCN Red List 2010 ).
วยั เจรญิ พันธุ์ :
ตัวเมยี จะถงึ วัยเจรญิ พันธุเ์ มือ่ อายุได้ 3 ปี สว่ นตวั ผู้ประมาณ 4-5 ปี ตวั เมียตัง้ ท้องนาน 6 เดอื น และใหก้ ำเนดิ
ลูกสลอธปลี ะ 1 ตัว เมือ่ ลกู สลอธลำตวั ยาวประมาณ 10 น้ิว น้ำหนัก 12 ออนซ์ ลกู สลอธมักจะอย่ตู ดิ กับแม่
ของมนั ประมาณ 5 สัปดาห์ จนกว่ามันจะแขง็ แรงสามารถเดนิ เองได้

อ้างองิ : https://www.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=541

คู่มอื อาสาสมัครสวนสัตว์
อุไรวรรณ มณีสวุ รรณ์ นกั การศกึ ษาสวนสัตว์ 6 งานวิชาการ ฝา่ ยการศกึ ษา สวนสัตวส์ งขลา

74

นกอีม/ู ช่ือภาษาองั กฤษ Common Emu
ชอ่ื วิทยาศาสตร์ Dromaius novaehollandiae

ส่งิ ที่น่าสนใจ :
เปน็ นกขนาดใหญท่ ี่สงู ถึง 5 - 6 ฟุต หนกั ถึง 150 ปอนด์ ขนของอมี ูก็คลา้ ยกับเส้นผมไมเ่ หมือนนกบนิ ไดท้ ัว่ ๆ
ไป

ถ่ินอาศยั :
พบในออสเตรเลีย

อาหาร :
อาหารของนกอมี ูได้แก่ ผลไม้ ลูกไม้ แมลง

พฤติกรรม :
นกอมี วู งิ่ เรว็ มาก สามารถว่ิงไดเ้ ร็วถงึ 30 ไมล์/ชว่ั โมง วา่ ยนำ้ เกง่ หากนิ รวมกนั เปน็ กลุ่มเลก็ ๆ แตใ่ นฤดผู สม
พันธจ์ุ ะไปกันเป็นคู่ ๆ นกอีมเู ปน็ นกท่เี ช่ือง

สถานภาพปจั จบุ นั :
สิง่ มีชีวติ ทีม่ คี วามเสย่ี งตำ่ ต่อการสญู พนั ธ์ุ

คู่มอื อาสาสมัครสวนสัตว์
อไุ รวรรณ มณีสุวรรณ์ นักการศกึ ษาสวนสัตว์ 6 งานวิชาการ ฝ่ายการศึกษา สวนสัตว์สงขลา

75

วัยเจรญิ พนั ธ์ุ :
นกอีมูเร่ิมผสมพนั ธุ์ได้เม่ือมีอายุ 2 ปี วางไข่ครงั้ ละ 7-10 ฟอง ไข่มีสีเขยี วเข้ม ระยะฟักไข่นาน 59-61 วนั
ขนาดและนำ้ หนัก :
เปน็ นกขนาดใหญท่ ีส่ ูงถึง 5 - 6 ฟุต หนักถึง 150 ปอนด์

อ้างองิ : https://www.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=301&c_id=

คูม่ ืออาสาสมัครสวนสัตว์
อไุ รวรรณ มณสี วุ รรณ์ นักการศึกษาสวนสัตว์ 6 งานวชิ าการ ฝา่ ยการศกึ ษา สวนสัตวส์ งขลา

76

นกคาสโซวาร/ี่ ชือ่ ภาษาอังกฤษ Southern Cassowary
ช่อื วิทยาศาสตร์ Casuarius casuarius

สิง่ ที่น่าสนใจ :
ขาส้นั และแข็งแรง ขนท่วั ทง้ั ตวั มีลักษณะคลา้ ยเส้นผมไมเ่ หมอื นขนนกท่วั ๆ ไป ซ่งึ ชว่ ยปอ้ งกันดงหนามของไม้
พุ่มตา่ ง ๆ นอกจากนย้ี ังเปน็ นกทไี่ ม่มหี างและปีกกเ็ ลก็ มาก บนหวั จะมสี นั กระดกู ดูเด่นสะดุดตา หัวและคอไม่มี
ขน หนังจะเป็นสแี ดง ฟา้ ม่วง และเหลอื ง ขาจะมี 3 นิ้ว ซ่งึ ต่างจากนกกระจอกเทศท่ีมี 2 นิ้ว ทง้ั 2 เพศจะมี
ลกั ษณะเหมือนกนั คือขนเปน็ สีดำท่ัวทั้งตัว แตต่ ัวเมียจะมีขนาดใหญก่ วา่ ตัวผูเ้ ลก็ น้อย

ถิ่นอาศัย :
อาศัยอยู่ในป่าฝนทางตะวันออกเฉยี งเหนอื ของออสเตรเลยี และทางใต้ของเกาะปาปวั นิวกีนี ในทวีป
ออสเตรเลีย

อาหาร :
อาหารส่วนใหญ่ของนกคาสโซวาร่คี ือพวกลูกไม้ ผลไม้ แต่อาจกนิ พืช แมลง และสตั วเ์ ลก็ ๆ พวกมันสามารถวง่ิ
ได้เรว็ มากถึง 45 กโิ ลเมตร/ช่ัวโมง นอกจากนัน้ ยังสามารถว่ายน้ำไดอ้ ีกด้วย

พฤตกิ รรม :
เปน็ นกทข่ี ี้อาย ระมัดระวงั ตัวมาก ปกตจิ ะอยูต่ ามลำพัง

คู่มืออาสาสมัครสวนสตั ว์
อไุ รวรรณ มณีสุวรรณ์ นกั การศึกษาสวนสัตว์ 6 งานวชิ าการ ฝ่ายการศึกษา สวนสัตวส์ งขลา

77

สถานภาพปัจจุบัน :
ส่งิ มีชีวิตท่ีเกอื บอยู่ในขา่ ยใกลก้ ารสญู พนั ธ์ุ และเป็นสัตว์ใกล้สูญพันธภ์ุ ายใตก้ ฎหมายของรัฐบาลกลาง
ออสเตรเลยี
วัยเจริญพนั ธ์ุ :
ในชว่ งฤดผู สมพนั ธ์ุจะอยเู่ ปน็ คู่ หากนิ ตอนเย็น ๆ หรอื เช้ามืด แต่มันมกั จะมีอารมณ์เสยี งา่ ย และชอบต่อสเู วลา
ตอ่ สูม้ ันจะยกเทา้ เขา้ เตะทำใหศ้ ตั รเู กิดแผลฉกรรจ์ไดจ้ ากเล็บทีน่ ิว้ เท้า เมอื่ ถึงฤดูผสมพนั ธุ์ นกคาสโซวารจ่ี ะทำ
รงั อยู่บนพ้ืนดนิ ขุดเปน็ หลุมต้ืน ๆ ปูรองด้วยใบไม้ ออกไข่ชุดละ 3-6 ฟอง ไขม่ ีสเี ขยี วเข้ม ตัวผจู้ ะเปน็ ผู้ฟกั ไข่
ใชเ้ วลาฟกั ไขป่ ระมาณ 49-56 วัน ลกู นกจะมลี ำตัวลาย ๆ ตามยาว พ่อแม่นกจะช่วยกันเลี้ยงลกู
ขนาดและนำ้ หนกั :
เป็นนกขนาดใหญ่ที่บนิ ไม่ได้ มคี วามสงู ประมาณ 100 เซนตเิ มตร น้ำหนักประมาณ 85 กิโลกรัม

อา้ งอิง : https://www.zoothailand.org/animal_view.php?detail_id=225&c_id=

ค่มู อื อาสาสมัครสวนสตั ว์
อุไรวรรณ มณีสวุ รรณ์ นกั การศกึ ษาสวนสัตว์ 6 งานวชิ าการ ฝ่ายการศึกษา สวนสัตวส์ งขลา