Ebook ยุทธหัตถี

เอกสารประกอบการสอน
รายวชิ าวถิ ีคนกล้า 90592005

ผศ.ดร.ไพบลู ย์ โพธ์ิหวงั ประสทิ ธ์ิ ภาควชิ าพื้นฐานท่ัวไป
สถาบนั เทคโนโลยพี ระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบงั
ร.บ. (การปกครอง) จฬุ า, ร.ม. (การปกครอง) ธรรมศาสตร์, วทิ ยาเขตชมุ พรเขตรอดุ มศกั ด์ิ จังหวัดชุมพร
ค.ด. (การศกึ ษานอกระบบโรงเรียน) จุฬาฯ

เมือ่ กล่าวถึง
“สมเด็จพระนเรศวรมหาราช”

กษตั ริยช์ าตินักรบ
หลายคนคงนกึ ถงึ การทา

“ศึกยุทธหตั ถ”ี
ศกึ ท่ีตอกย้าชัยชนะให้กรงุ ศรี
อยธุ ยาและทาใหเ้ รามีเอกราชอย่าง

แทจ้ ริง



หลายคนอาจจะยงั ไม่ทราบว่าการศึกยทุ ธหัตถถี ือเปน็

เพราะเปน็ การต่อสู้รบแบบตวั ต่อตัวของกษตั ริย์หรอื แมท่ พั ผูม้ ียศเสมอกัน
และเป็นการรบแบบสภุ าพบรุ ษุ ทีต่ า่ งฝา่ ยตา่ งยอมรับในฝีมอื ของกนั และกนั

ซงึ่ การรบบนหลงั ชา้ งถอื เนอื่ งจากประเทศในแถบนี้
เป็นเอกลกั ษณก์ ารรบใน มีการนาช้างมาใวใ้ ช้งาน
ภูมิภาคอุษาคเนย์เทา่ นนั้
ตา่ งๆมากมาย



การเลือกชา้ งเพ่อื ในการทาศกึ จะต้องเลือกช้างที่ บนหลังชา้ งจะมีผชู้ ่วยทาหนา้ ท่ที รงอาวธุ และ
มคี ชลกั ษณท์ ีด่ ี มกี าลังมากและกาลังตกมัน อาณตั สิ ัญญาณตา่ งๆอยูก่ ลางช้าง

เพ่ือไม่ให้เกรงกลวั ขา้ ศึกและเสียงโหร่ อ้ งของทหาร ซึ่งมักจะเปน็ พระบรมวงศ์ หรือนายทหาร
ใกลช้ ิด มนี ายท้ายคอยบังคับช้างใหว้ ่งิ ไป
ขา้ งหน้า และนายทหารผ้เู ชยี วชาญการศึก

คอยอารกั ขาเทา้ ชา้ งทั้งสีด่ า้ น
เรยี กว่า “จตุลังคบาท”





สงครามยุทธหตั ถขี องสมเด็จพระนเรศวรมหาราชและพระมหาอปุ ราชา
เกิดข้นึ ในปี พทุ ธศกั ราช ๒๑๓๕





ทัพหงสาวดี ทัพอยธุ ยา

เม่อื ทพั หงสาวดียกมา สมเดจ็ พระนเรศวรมหาราชทรงยกพลออกรับศกึ
ณ ตาบลหนองสาหร่าย

ระหว่างการศกึ ชา้ งทรงของ
สมเด็จพระนเรศวรว่งิ ตกมนั ฝ่า
ข้าศกึ เข้าไปในกองทพั หงสาโดย
มที หารเพยี งไม่ก่นี ายตดิ ตามไป

ดว้ ยพระปฏิภาณไหวพรบิ ของสมเดจ็ พระนเรศวร
ทรงเห็นวา่ เสยี เปรยี บขา้ ศึกจงึ ประกาศท้าทายุทธหัตถี

กบั พระมหาอุปราชาเพ่อื เปน็ เกียรติแกแ่ ผ่นดนิ



เอกสารประกอบการสอนเลม่ นี้
จดั ทาโดย

นางสาวปรียาฉัตร ด่วนดี ๖๓๒๐๔๐๒๒