รายงานผล
การสำรวจภาวะเศรษฐกิจและสังคมของครัวเรอื น
พ.ศ. 2564
จังหวดั หนองบวั ลำภู
สำนักงานสถิติแหง่ ชาติ
กระทรวงดิจทิ ัลเพอื่ เศรษฐกจิ และสงั คม
ii
หนว่ ยงานเจา้ ของเร่อื ง กลุ่มสถิตริ ายได้รายจ่าย
กองสถติ สิ ังคม
สำนกั งานสถิตแิ ห่งชาติ
โทรศัพท์ 0 2142 1261 - 3
โทรสาร 0 2143 8136
ไปรษณยี ์อิเลก็ ทรอนกิ ส์ : [email protected]
[email protected]
หนว่ ยงานที่เผยแพร่ กองสถติ พิ ยากรณ์
สำนักงานสถติ แิ ห่งชาติ
ศนู ย์ราชการเฉลิมพระเกยี รติ 80 พรรษาฯ
อาคารรัฐประศาสนภกั ดี ชัน้ 2
ถนนแจง้ วัฒนะ แขวงท่งุ สองห้อง
เขตหลกั ส่ี กทม. 10210
โทรศพั ท์ 0 2141 7498
โทรสาร 0 2143 8132
ไปรษณีย์อิเลก็ ทรอนิกส์ : [email protected]
และ สำนกั งานสถิติจงั หวดั หนองบวั ลำภู
ปที ี่จัดพิมพ์ ศาลากลางจังหวัดหนองบวั ลำภู
ถนน หนองบวั ลำภู - เลย
ตำบล ลำภู
อำเภอ เมอื งหนองบวั ลำภู
จงั หวัด หนองบวั ลำภู
โทรศพั ท์ 0 4231 6736
โทรสาร 0 4231 6737
2565
จดั พมิ พ์โดย สำนกั งานสถติ จิ งั หวัดหนองบัวลำภู
iii
คำนำ
สำนักงานสถติ ิแห่งชาติ ได้จัดทำการสำรวจภาวะเศรษฐกิจและสังคมของครัวเรือน พ.ศ. 2564
ทั่วประเทศ ในคาบเวลาต้ังแต่เดือนมกราคม ถึงเดือนธันวาคม 2564 วัตถุประสงค์ของการสำรวจนี้
เพ่ือเก็บรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับรายได้ ค่าใช้จ่าย หนี้สิน ลักษณะท่ีอยู่อาศัย ตลอดจนการเป็นเจ้าของ
สินทรัพย์ที่สำคัญของครัวเรือน รายงานผลการสำรวจ จัดพิมพ์เป็นรายจังหวัด ฉบับรายภาคและ
ทว่ั ราชอาณาจกั ร
ในรายงานฉบับนี้ เป็นการเสนอผลระดับจังหวัดของจังหวัดหนองบัวลำภูซึ่งได้แสดงไว้เฉพาะ
ตารางข้อมูลพื้นฐานที่สำคัญ ๆ ทางด้านรายได้ ค่าใช้จ่าย หนี้สิน การกระจายรายได้และ ลักษณะบาง
ประการของครวั เรอื น โดยจำแนกข้อมลู ตามสถานะทางเศรษฐสงั คมของครัวเรือน โดยรวมทัง้ จังหวดั
รายงานผลการสำรวจภาวะเศรษฐกจิ และสงั คมของครัวเรือน พ.ศ. 2564 จังหวัดหนองบัวลำภู
นี้ เป็นรายงานฉบับท่ี 10 ของโครงการน้ีท่ีเสนอผลในระดับจังหวัด สำนักงานสถิติจังหวัดหนองบัวลำภู
ขอขอบคุณทุกท่านที่ได้ให้ความอนุเคราะห์ข้อมูลเพื่อนำมาประมวลผลเป็นข้อมูลสถิติ และหวังเป็นอย่างย่ิง
ว่ารายงานฉบับน้ีจะเป็นประโยชน์แก่ผู้ใช้ข้อมูลสถิติตามสมควร สำนักงานสถิติจังหวัดหนองบัวลำภู ยินดี
รับคำแนะนำหรือข้อคิดเห็นจากผู้ใช้ข้อมูลสถิติทุกท่าน อันจะเป็นประโยชน์อย่างยิ่งในการใช้เป็นแนวทาง
ปรับปรงุ แก้ไขการจัดทำรายงานผลฉบบั ตอ่ ไป
บทสรปุ สำหรบั ผบู้ รหิ ำร
สำนักงานสถิติแห่งชาติ ได้จัดทำการสำรวจภาวะเศรษฐกิจและสังคมของครัวเรือน ปี 2564 เพื่อเก็บรวบรวม
ข้อมูลเกี่ยวกับรายได้ ค่าใช้จ่าย ภาวะหนี้สิน และทรัพย์สินของครัวเรือน ตลอดจนลักษณะที่อยู่อาศัย โดยทำการ
เก็บรวบรวมข้อมูลทุกเดือน (มกราคม - ธันวาคม 2564) จากครัวเรือนตัวอย่างของจังหวัดหนองบัวลำภู ทั้งในเขต
เทศบาลและนอกเขตเทศบาล สำหรับบทสรุปสำหรับผู้บริหาร การสำรวจภาวะเศรษฐกิจและสังคมของครัวเรือน
พ.ศ. 2564 ซ่ึงสรปุ ผลการสำรวจทส่ี ำคญั ไดด้ งั น้ี
1. รายไดเ้ ฉล่ยี ต่อเดือนของครัวเรือน
จากการสำรวจ ในปี 2564 พบว่าครัวเรือนจังหวัดหนองบัวลำภู มีรายได้ทั้งสิ้นเฉลี่ยเดือนละ 23,867 บาท
ส่วนใหญ่เป็นรายได้จากการทำงาน 13,155 บาท ซึ่งได้แก่ ค่าจ้างและเงินเดือน 5,791 บาท กำไรสุทธิจากการทำ
ธุรกิจ 3,943 บาท และกำไรสุทธิจากการทำการเกษตร 3,422 บาท ส่วนรายได้ที่ไม่เป็นตัวเงินซึ่งอยู่ในรูป
สวัสดิการ/สินค้า บริการต่าง ๆ ที่ได้รับมาโดยไม่ต้องซื้อ (รวมประเมินค่าเช่าบ้าน/บ้านของตนเอง) 4,436 บาท
รายได้ที่ไม่ได้เกิดจากการทำงาน เช่น รายได้จากเงินท่ีได้รับความช่วยเหลือจากรัฐหรือบุคคลอื่นนอกครัวเรือน
5,426 บาท และรายไดไ้ มป่ ระจำและจากทรัพยส์ นิ 850 บาท
แผนภมู ิ 1 รายไดเ้ ฉลย่ี ต่อเดอื นของครัวเรอื น จำแนกตามแหล่งท่ีมาของรายได้ ปี 2564
รายได้จากแหล่งอื่น/ 5,791 คา่ จ้างและเงนิ เดือน
เงนิ ช่วยเหลือ2/ บาท (24.3%)
5,426 บาท (22.7%) 3,943 กำไรสุทธจิ ากการทำธุรกจิ
บาท (16.5%)
รายไดไ้ ม่ประจา 23,867 รายได้จากการทางาน
และจากทรัพยส์ ิน บาท 13,155 บาท (55.1%)
850 บาท (3.6%)
รายไดท้ ไ่ี มเ่ ปน็ ตวั เงนิ 1/ 3,422 กำไรสุทธิจากการทำ
4,436 บาท (18.6%) บาท การเกษตร (14.3%)
1/ รายไดไ้ มเ่ ป็นตัวเงนิ (รวมเงนิ ท่รี ฐั อุดหนุน) เชน่ บัตรสวัสดิการแห่งรฐั โครงการคนละครึ่ง โครงการเราชนะ นมโรงเรียน
อาหารกลางวันโรงเรียน เงนิ จากรฐั ทีเ่ ข้าแอปเปา๋ ตัง การลดค่าน้ำประปา และค่าไฟฟ้า เป็นต้น
2/ รายไดจ้ ากแหลง่ อนื่ /เงนิ ช่วยเหลือ เช่น เงนิ ไดจ้ ากประกนั ชีวิต เงนิ ช่วยเหลอื จากบุคคลอนื่ นอกครวั เรอื น เงนิ เยียวยาโควดิ 19
เงินชดเชยออกจากงาน เงินชดเชยโควดิ เงินอุดหนุนเด็กแรกเกิด การเพมิ่ เงินสงเคราะห์ผสู้ งู อายุ และการเพิม่ เงนิ สงเคราะห์
ผู้พกิ ารทยี่ ากจน เปน็ ตน้
สำนักงานสถติ ิจงั หวดั หนองบวั ลำภู
vi
2. แนวโน้มของรายได้เฉล่ยี ต่อเดอื นของครัวเรือน ปี 2554 - 2564
จากผลการสำรวจ ในปี 2564 ครัวเรือนจังหวัดหนองบัวลำภู มีรายได้ทั้งสิ้นเฉลี่ยเดือนละ 23,867 บาท
โดยพบวา่ รายได้เพิ่มขึ้นต่อเนื่องจาก 15,390 บาท ในปี 2556 เปน็ 22,648 บาท ในปี 2560 และลดลงในปี 2562
เหลือจำนวน 18,745 บาท เนื่องจากภาวะเศรษฐกิจถดถอย แล้วกลับมาเพิ่มขึ้นในปี 2564 ซึ่งเป็นผลมาจาก
นโยบายการช่วยเหลือตา่ ง ๆ ที่รัฐอุดหนุน ทั้งที่รัฐจ่ายเงินเขา้ บัญชีให้แกป่ ระชาชน และการอุดหนนุ ในรูปแบบที่ไม่
เป็นตวั เงินผา่ นแอปพลเิ คชนั คูปอง หรอื ในรูปแบบการลดค่าสาธารณปู โภค (ค่าน้ำประปา คา่ ไฟฟา้ ฯลฯ)
ทั้งนี้เมื่อพิจารณารายได้ที่มาจากการทำงาน จะเห็นได้ว่าในปี 2564 เพิ่มขึ้นจากปี 2562 เกือบสองเท่าคือ
ประมาณ 3,852 บาท (9,303 บาท ในปี 2562 และ 13,155 บาท ในปี 2564) ในขณะทแี่ นวโน้มของรายได้ไม่เป็น
ตัวเงิน (รวมเงินที่รัฐอุดหนุน) พบว่ามีแนวโนม้ เพิม่ ขึ้นอย่างต่อเนื่อง จาก 4,008 บาท ในปี 2554 เป็น 4,436 บาท
ในปี 2564 โดยในปี 2564 เพิ่มขึ้นจากปี 2562 ถึง 562 บาท รวมทั้งรายได้จากแหล่งอื่น/เงินช่วยเหลือก็เพิ่มขึ้น
อย่างต่อเนื่องเช่นเดียวกนั กล่าวคือ เพิ่มจาก 3,513 บาท ในปี 2554 เป็น 5,426 บาท ในปี 2564 และในปี 2564
เพ่ิมขึ้นจากปี 2562 จำนวน 607 บาท
แผนภูมิ 2 รายไดเ้ ฉลย่ี ต่อเดือนของครวั เรอื น จำแนกตามแหล่งทม่ี าของรายได้ (ปี 2554 - 2564)
ปี 850 (3.6%)
2564 13,155 (55.1%) 4,436 (18.6%) 5,426 (22.7%)
749 (4.0%)
2562 9,303 (49.6%) 3,874 (20.7%) 4,819 (25.7%)
2560 12,664 (55.9%) 1,166 (5.1%)
3,952 (17.4%) 4,866 (21.5%)
794 (3.5%)
2558 12,750 (56.5%) 4,181 (18.5%) 4,826 (21.4%)
368 (2.4%)
2556 7,942 (51.6%) 3,517 (22.9%) 3,564 (23.2%)
982 (5.7%)
2554 8,637 (50.4%) 4,008 (23.4%) 3,513 (10.8%)
10,000 15,000 จำนวน
0 5,000 20,000 25,000 30,000 (บาท)
รายไดจ้ ากการทางาน รายไดไ้ ม่ประจาและจากทรพั ยส์ นิ
รายได้ไม่เป็นตวั เงนิ รายไดจ้ ากแหล่งอนื่ /เงนิ ช่วยเหลอื
สำนักงานสถิตจิ ังหวัดหนองบวั ลำภู
vii
3. คา่ ใช้จา่ ยเฉลีย่ ตอ่ เดือนของครัวเรือน3/
ครัวเรือนจังหวัดหนองบัวลำภู ในปี 2564 มีค่าใช้จ่ายทั้งสิ้นเฉลี่ยเดือนละ 17,841 บาท โดยเป็นค่าใช้จ่าย
เพื่อการอุปโภคบริโภค 15,190 บาท ซึ่งเป็นค่าใช้จ่ายหมวดอาหาร เครื่องดื่มและยาสูบ สูงสุดถึง 6,536 บาท
รองลงมาเป็นค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับการเดินทางและยานพาหนะ 3,088 บาท ค่าที่อยู่อาศัยและเครื่องใช้ภายในบ้าน
3,010 บาท ตามลำดับ ส่วนค่าใช้จ่ายที่ไม่เกี่ยวกับการอุปโภคบริโภค (เช่น ค่าภาษี ของขวัญ เบี้ยประกันภัย
ซ้ือสลากกินแบง่ /หวย ดอกเบย้ี เป็นต้น) มจี ำนวน 2,651 บาท
แผนภมู ิ 3 คา่ ใชจ้ ่ายทั้งสน้ิ เฉลีย่ ตอ่ เดือนของครวั เรือน จำแนกตามประเภทคา่ ใช้จ่าย ปี 2564
6,536 บาท อาหาร/เครือ่ งด่มื /ยาสูบ (36.6%)
ค่าใชจ้ ่าย 2,651 บาท 17,841 คา่ ใช้จา่ ย 3,088 บาท ยานพาหนะ/การเดนิ ทาง (17.3%)
ทีไ่ มเ่ กีย่ วกับ (14.9%) บาท อปุ โภคบริโภค
การอุปโภคบรโิ ภค
15,190 บาท
(ภาษี เบยี้ ประกนั ภยั ดอกเบี้ย (85.1%)
ซอ้ื สลากกนิ แบ่ง หวย ฯลฯ)
3,010 บาท ทอ่ี ยูอ่ าศยั /เครือ่ งใช้ฯ (16.9%)
865 บาท ของใช้ส่วนบุคคล/เคร่ืองนุ่งห่ม/
รองเทา้ (4.9%)
718 บาท การสอื่ สาร (4.0%)
213206276791 บบบบาาาาทททท เกกกวาิจาชรรกภศบรณักึนัรษมฑเทศา/์ ิงาค(/ส0่ากน.รา6ัการ%ษจ()1าัดพ.ง2าย%นาพ)บาธิ ลี (2(.11.%5%) )
3/ ค่าใช้จา่ ยเฉล่ียทีจ่ ำเป็นต้องใช้ในการยงั ชพี โดยไมร่ วมค่าใช้จา่ ยประเภทสะสมทนุ เช่น การซ้อื บ้าน/ ทด่ี นิ และเงนิ ออม เปน็ ต้น
สำนักงานสถติ จิ งั หวัดหนองบวั ลำภู
viii
4. แนวโนม้ ของค่าใชจ้ ่ายเฉลย่ี ตอ่ เดือนของครวั เรือน ปี 2554 - 2564
ในปี 2564 ครัวเรือนจังหวัดหนองบัวลำภู มีค่าใช้จ่ายทั้งสิ้นเฉลี่ยเดือนละ 17,841 บาท ค่าใช้จ่ายทั้งส้ิน
เฉลี่ยต่อเดือนของครัวเรือนมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องจาก 16,381 บาท ในปี 2554 เป็น 17,841 บาท
ในปี 2564 โดยค่าใช้จ่ายที่เพิ่มขึ้นในปี 2564 เป็นการเพิ่มในกลุ่มค่าใช้จ่ายอุปโภคบริโภคที่ครัวเรือนไม่ได้ซื้อหรือ
จ่ายเงินเอง เนื่องจากโครงการต่าง ๆ ของรัฐ เช่น บัตรสวัสดิการแห่งรัฐคนละครึ่ง เราชนะ รวมถึงลดค่า
สาธารณปู โภค ทีเ่ ป็นค่านำ้ ประปาและคา่ ไฟฟา้ เปน็ ตน้
โดยค่าใช้จ่ายอุปโภคบริโภคที่ครัวเรือนไม่ได้ซื้อหรือจา่ ยเอง (ได้รับมาฟร/ี ผูอ้ ื่นจ่ายให้หรือเปน็ สวัสดิการจาก
นายจ้างหรือผลิตเอง/นำของในธุรกิจของครัวเรือนมาใช้) เพิ่มขึ้นค่อนข้างมากจาก 3,989 บาท ในปี 2554 เป็น
4,372 บาท ในปี 2564 ส่วนค่าใช้จ่ายที่ไม่เกี่ยวกับการอุปโภคบริโภคเพิ่มขึ้นจาก 1,589 บาท ในปี 2554 เป็น
2,651 บาท ในปี 2564 ในขณะท่ีค่าใช้จ่ายอุปโภคบริโภคที่ครัวเรือนได้รับมาโดยการซื้อหรือจ่ายเอง (เป็นเงินสด/
เงนิ เชอื่ ) เพิ่มขึน้ จากปี 2562 เพียงเล็กน้อย
แผนภมู ิ 4 คา่ ใช้จ่ายท้ังสนิ้ เฉล่ียตอ่ เดือนของครัวเรือน จำแนกตามประเภทค่าใชจ้ า่ ย (ปี 2554 - 2564)
ปี
2564 2,651 (14.9%) 10,819 (60.6%) 4,372 (24.5%)
2562 1,742 (10.9%) 10,434 (65.2%) 3,834 (24.0%)
2560 2,644 (13.9%) 12,490 (65.6%) 3,909 (20.5%)
2558 2,025 (10.8%) 12,619 (67.3%) 4,116 (21.9%)
2556 1,244 (9.1%) 8,921 (65.3%) 3,499 (25.6%)
2554 1,589 (9.7%) 10,804 (66.0%) 3,989 (24.4%)
จำนวน
0 2,000 4,000 6,000 8,000 10,000 12,000 14,000 16,000 18,000 20,000 (บาท)
คา่ ใช้จ่ายท่ีไม่เกยี่ วกบั การอุปโภคบริโภค ค่าใชจ้ ่ายการอปุ โภคบรโิ ภค
(ท่คี รัวเรือนซื้อหรอื จา่ ยเอง)
ค่าใช้จา่ ยการอปุ โภคบรโิ ภค
(ทค่ี รวั เรือนไมไ่ ด้ซื้อหรือจา่ ยด้วยเงนิ ของตนเอง)
สำนักงานสถติ จิ ังหวดั หนองบัวลำภู
ix
5. หนส้ี นิ เฉลีย่ ของครัวเรือน
ในปี 2564 พบว่าครัวเรือนจังหวัดหนองบัวลำภูเกือบสามเท่าเป็นครัวเรือนที่มีหนี้สิน (ร้อยละ 73.2) โดยมี
จำนวนหนี้สินเฉลี่ย 292,898 บาทต่อครัวเรือน ซึ่งส่วนใหญ่เป็นการก่อหนี้เพื่อใช้ในครัวเรือน 165,627 บาท
ประกอบด้วยหนีเ้ พ่ือซอ้ื /เชา่ ซื้อบ้านและ/หรือทด่ี ิน 88,915 บาท หน้เี พื่อใช้จา่ ยในการอปุ โภคบรโิ ภค 74,520 บาท
และหนี้เพื่อใช้ในการศึกษามีเพียง 2,192 บาท เท่านั้น ในขณะที่หนี้เพื่อใช้ในการลงทุนและอื่น ๆ มีจำนวน
127,272 บาท น้นั ส่วนใหญ่เป็นหน้ที ใ่ี ช้ทำการเกษตร 84,592 บาท รองลงมาเปน็ หนีเ้ พ่ือใชท้ ำธุรกจิ 33,340 บาท
และหนี้อ่ืน ๆ เชน่ หนี้จากการค้ำประกัน หนคี้ า่ ปรบั /จา่ ยคา่ เสียหาย อกี 9,340 บาท
แผนภมู ิ 5 ร้อยละของครัวเรอื น ตามการมีหน้สี ิน และจำนวนหนี้สนิ เฉลี่ยต่อครัวเรอื นทงั้ สน้ิ จำแนกตาม
วัตถุประสงคข์ องการกูย้ ืม ปี 2564
จำนวนหนสี้ นิ เฉล่ีย 292,898 บาท/ครัวเรอื น
88,915 ใช้ในครวั เรือน 165,627 บาท (56.5%)
บาท
ซือ้ /เช่าซื้อบา้ นและ/หรือท่ดี ิน (30.4%)
ครวั เรอื นที่ ครัวเรือนทีม่ ีหนีส้ นิ 74,520 ใช้จ่ายในการอปุ โภคบรโิ ภค (25.4%)
ไมม่ ีหน้ีสนิ (73.2%) บาท
(26.8%)
2,192 บาท ใชใ้ นการศึกษา (0.6%)
ใชใ้ นการลงทุนและอ่ืน ๆ 127,272 บาท (43.5%)
267 บาท ใชท้ ำการเกษตร (28.9%)
221 บาท ใชท้ ำธรุ กิจ (11.4%)
106 บาท หนอ้ี ืน่ ๆ (3.2%)
สำนกั งานสถติ จิ งั หวัดหนองบวั ลำภู
x
6. แนวโนม้ ของหนีส้ ินเฉลีย่ ของครวั เรอื น ปี 2554 - 2564
จากผลการสำรวจครัวเรือนจังหวัดหนองบัวลำภู พบว่ามีหนี้สินเฉลี่ยต่อครัวเรือนเพิ่มขึ้น คือจาก 121,289
บาท ในปี 2554 เป็น 292,898 บาท ในปี 2564 ทง้ั น้ีพบวา่ หนี้สนิ เพ่อื ใชจ้ ่ายในครวั เรอื นเพิ่มขึน้ จาก 70,686 บาท
(ร้อยละ 58.3) ในปี 2554 เป็น 165,627 บาท (ร้อยละ 56.5) ในปี 2564 หนี้สินที่ใช้ในการทำธุรกิจมีแนวโน้ม
เพิ่มสูงขึ้นจาก 12,606 บาท ในปี 2554 เป็น 33,340 บาท ในปี 2564 หนี้สินที่ใชใ้ นการทำการเกษตรเพิ่มข้นึ จาก
30,102 บาท ในปี 2554 เป็น 84,592 บาท ในปี 2564 ส่วนของหนี้อื่น ๆ ตั้งแต่ปี 2554 ถึงปี 2564 มีเพียง
เลก็ นอ้ ย
แผนภมู ิ 6 หนี้สนิ เฉลี่ยของครวั เรอื น จำแนกตามประเภทหน้ี (ปี 2554 - 2564)
ปี 33,340 (11.4%) 9,340 (3.2%)
2564 165,627 (56.5%) 84,592 (28.9%)
2562 93,694 (65.1%) 14,067 (9.8%) 1,771 (1.2%)
34,291 (23.8%)
2560 111,131 (59.2%) 29,918 (15.9%) 8,157 (4.3%)
38,421 (20.5%)
2558 87,638 (62.6%) 11,895 (8.5%) 2,539 (1.8%)
38,006 (27.1%)
4,618 (4.8%) 3,508 (3.6%)
2556 56,497 (58.8%) 31,496 (32.8%)
12,606 (10.4%) 7,894 (6.5%)
2554 70,686 (58.3%) 30,102 (24.8%)
0 50,000 100,000 150,000 200,000 250,000 300,000 จำนวน
(บาท)
เพ่อื ใชจ้ ่ายในครวั เรอื น ใชใ้ นการทาธรุ กิจ ใช้ในการทาการเกษตร หนี้อ่ืน ๆ
สำนกั งานสถติ จิ งั หวัดหนองบวั ลำภู
xi
7. การเปรียบเทยี บรอ้ ยละของครัวเรือนที่มีหนี้ และจำนวนหนีส้ ินเฉลยี่ ต่อครวั เรอื นทงั้ สน้ิ
ปี 2554 - 2564
เมื่อพิจารณาสัดส่วนของครัวเรือนที่เป็นหนี้ และหนี้สินเฉลี่ยต่อครัวเรือน พบว่าในช่วงปี 2556 - 2560
สดั สว่ นของครวั เรอื นทเี่ ปน็ หน้ีมแี นวโน้มสูงข้ึน จากร้อยละ 67.1 ในปี 2556 เป็นร้อยละ 70.8 ในปี 2560 สว่ นในปี
2562 กลับมสี ดั ส่วนลดลงเปน็ รอ้ ยละ 60.6 แต่ในปี 2564 กลบั มสี ัดสว่ นเพ่มิ ขน้ึ เป็นรอ้ ยละ 73.2
เมื่อพิจารณาจำนวนหนี้สินเฉลี่ยต่อครัวเรือนระหว่างปี 2554 - 2564 พบว่า มีทิศทางไปในแนวเดียวกันกบั
สัดส่วนของครัวเรือนที่เป็นหนี้ และมีแนวโน้มที่จะเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง (ยกเว้นปี 2556 และ ปี 2562) กล่าวคือ
เพม่ิ จาก 121,289 บาท ในปี 2554 เป็น 292,898 บาท ในปี 2564
แผนภมู ิ 7 รอ้ ยละของครัวเรือนทีม่ ีหนี้ และหนีส้ ินเฉลีย่ ต่อครัวเรือนทัง้ สิน้ (ปี 2554 - 2564)
ครวั เรอื นทม่ี หี น้ี (รอ้ ยละ) หน้ีสนิ เฉล่ีย (บาท)
100.0 292,898 300,000
80.0 187,626 240,000
143,822 180,000
60.0 120,000
121,289 140,079
40.0 96,118
20.0 76.8 67.1 77.4 70.8 60.6 73.2 60,000
0
0.0 2556 2558 2560 2562
2554 ครัวเรอื นทม่ี หี นี้ หนส้ี นิ เฉลยี่ 2564 ปี
สำนกั งานสถติ ิจงั หวัดหนองบัวลำภู
xii
8. รายไดป้ ระจำเฉลย่ี ต่อคนตอ่ เดือน จำแนกตามกลมุ่ ครวั เรอื น (ปี 2562 และ 2564)
ในการวิเคราะห์การกระจายรายได้ โดยเรียงลำดับตามรายได้ประจำเฉลี่ยต่อคนต่อเดือนในแต่ละครัวเรือน
จากน้อยไปมากแล้วแบง่ ครัวเรือนทั้งจังหวดั หนองบวั ลำภู เป็น 5 กลุม่ เท่า ๆ กัน (กลุ่มท่ี 1 มรี ายไดต้ ำ่ สุด และกลุ่ม
ที่ 5 มีรายได้สูงสุด) โดยพบว่ารายได้ประจำต่อคนต่อเดือนโดยเฉลี่ยของครัวเรือนทั้งสิ้นเพิ่มขึ้นจาก 5,820 บาท
ในปี 2562 เป็น 7,227 บาท ในปี 2564 โดยเพิ่มขึ้นในทุกกลุ่มรายได้ (Quintile 1 - 5) โดยพบว่ากลุ่ม Quintile
ท่ี 5 เปน็ กลุม่ ทม่ี รี ายไดป้ ระจำต่อคนต่อเดือนสงู กว่าครัวเรือนทงั้ สนิ้ ในจังหวัดหนองบวั ลำภู
แผนภูมิ 8 รายได้ประจำเฉล่ียตอ่ คนตอ่ เดือน จำแนกตามกลุ่มครวั เรอื น (ควนิ ไทล์) (ปี 2562 และ 2564)
(บาท) รายได้ประจำเฉลย่ี ต่อคนต่อเดอื น 2562
25,000 2564
2,138
20,000 2,461
15,000 3,547
4,057
10,000 4,777
5,000 5,709
6,904
8,568
14,060
19,372
5,820
7,227
0 2 3 4 5 รวม กลมุ่ ครวั เรือน
1 ควนิ ไทล์
(รายได้ตำ่ สุด) (รายไดต้ ำ่ สดุ )
สำนักงานสถติ ิจังหวดั หนองบวั ลำภู
xiii
9. สว่ นแบง่ ของรายได้ประจำต่อคนตอ่ เดือน จำแนกตามกลมุ่ ครวั เรือน (ปี 2562 และ 2564)
ปี 2564 กลุ่มครัวเรือนที่มีรายได้สูงสุด (Quintile ที่ 5) มีส่วนแบ่งของรายได้สูงถึงร้อยละ 42.8 ซึ่งเพิ่มข้ึน
จากปี 2562 ทร่ี ้อยละ 40.5 ขณะทก่ี ลมุ่ ครวั เรือนทีม่ รี ายได้ตำ่ สุด (Quintile ที่ 1) มีสว่ นแบ่งของรายไดร้ ้อยละ 8.2
โดยลดลงเล็กน้อยจากปี 2562 ที่ร้อยละ 8.9 ส่วนความเหลื่อมล้ำของรายได้เมื่อพิจารณาจากค่าสัมประสิทธิ์ของ
ความไม่เสมอภาค (Gini Coefficient) ด้านการกระจายรายได้ของครัวเรือนในจังหวัดหนองบัวลำภูทั้ง 5 กลุ่ม
พบว่า มีค่าเพิ่มขึ้นจาก 0.288 ในปี 2562 เป็น 0.308 ในปี 2564 แสดงให้เห็นว่าความเหลื่อมล้ำด้านรายได้ของ
ครัวเรือนในจังหวัดหนองบัวลำภูมีแนวโน้มจะเหลื่อมล้ำเล็กน้อย เพราะผลประโยชน์การเจริญเติบโตทางด้าน
เศรษฐกจิ สว่ นใหญย่ ังตกอยกู่ ับคนรวยกลุ่มเล็ก ๆ ยงั ไมก่ ระจายไปสกู่ ล่มุ ใหญข่ องจังหวัด
แผนภูมิ 9 ส่วนแบ่งของรายไดป้ ระจำต่อคนตอ่ เดอื น จำแนกตามกลมุ่ ครวั เรอื น (ควินไทล)์
(ปี 2562 และ 2564)
(รอ้ ยละ) ส่วนแบ่งของรายได้ประจำ 2562
60
50 2564
8.9
40 8.2
30 13.1
12.7
20
15.7
10 15.7
21.8
20.6
40.5
42.8
0 2 3 4 5 กลุ่มครวั เรอื น
1 ควนิ ไทล์
(รายไดต้ ำ่ สดุ ) (รายไดต้ ่ำสดุ )
สมั ประสิทธิข์ องความไมเ่ สมอภาค (5 กลมุ่ ) 2562 2564
(Gini Coefficient) 0.316 0.310
สำนกั งานสถติ ิจังหวดั หนองบวั ลำภู
สารบญั xv
คำนำ หนา้
บทสรปุ สำหรับผบู้ ริหาร
สารบญั ตาราง iii
v
บทท่ี 1 บทนำ xi
1.1 ความเป็นมา
1.2 วัตถปุ ระสงค์ 1
1.3 ขอบข่ายและค้มุ รวม 1
1.4 เวลาอ้างอิง 1
1.5 รายการข้อมูลที่เก็บรวบรวม 1
1.6 คำจำกดั ความ 1
1.7 ข้อสงั เกตสำหรับผ้ใู ชข้ อ้ มลู 1
2
บทท่ี 2 ผลการสำรวจทส่ี ำคญั 5
2.1 รายไดเ้ ฉล่ยี ต่อเดอื นของครัวเรอื น ปี 2564
2.2 แนวโนม้ ของรายไดเ้ ฉล่ยี ต่อเดอื นของครัวเรือน ปี 2554 - 2564 7
2.3 ค่าใช้จา่ ยเฉล่ียตอ่ เดือนของครัวเรอื น ปี 2564 8
2.4 แนวโน้มของคา่ ใชจ้ า่ ยเฉลยี่ ต่อเดือนของครัวเรอื น ปี 2554 - 2564 9
2.5 หนส้ี ินเฉล่ียของครัวเรือน 10
2.6 ครัวเรือนท่ีมหี น้ีในระบบ และนอกระบบ 11
2.7 จำนวนหนส้ี ินในระบบ และนอกระบบ จำแนกตามวตั ถุประสงค์ 12
2.8 การเขา้ ถึงแหล่งเงินกูห้ ลัก 13
2.9 แนวโน้มของหนี้สินเฉล่ยี ของครวั เรือน ปี 2554 - 2564 14
2.10 การเปรียบเทยี บรายได้ ค่าใช้จ่ายเฉลีย่ ต่อเดือน และจำนวนหน้ีสินเฉลย่ี 15
ของครัวเรือนท้งั สิ้น จำแนกตามภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน 1
2.11 การเปรยี บเทียบรายได้ คา่ ใช้จ่าย และหน้สี นิ เฉล่ยี ของครัวเรอื น 16
จำแนกตามสถานะทางเศรษฐสังคมของครัวเรือน (ตามอาชีพ)
2.12 การเปรยี บเทยี บรายได้ ค่าใช้จ่าย และหน้ีสินต่อรายได้ของครัวเรือน ปี 2554 - 2564 17
2.13 การเปรยี บเทยี บร้อยละของครัวเรือนท่ีมีหน้ี และจำนวนหนี้สินเฉล่ียต่อครัวเรือนท้งั สิ้น 18
ปี 2554 - 2564
19
xvi
สารบัญ (ตอ่ )
หน้า
2.14 รายไดป้ ระจำเฉลยี่ ต่อคนต่อเดือน จำแนกตามกลุ่มครัวเรอื นปี 2562 และ 2564 20
2.15 ส่วนแบง่ ของรายได้ประจำเฉลยี่ ตอ่ คนต่อเดอื น จำแนกตามกลมุ่ ครวั เรือน
21
ปี 2562 และ 2564 22
2.16 การเปรยี บเทยี บคา่ ใช้จา่ ยเกี่ยวกับเวชภณั ฑ์ และการตรวจรักษาพยาบาล ปี 2558 - 2564 23
2.17 การเปรียบเทยี บค่าใชจ้ า่ ยเกีย่ วกบั การบริโภคอาหารของครัวเรือน ปี 2558 - 2564 24
2.18 การกำจดั ขยะ ปี 2560 – 2564
ตารางสถติ ิ 31
สารบญั ตารางสถิติ 33
ภาคผนวก ระเบียบวิธี 57
1. แผนการส่มุ ตัวอย่าง
2. วธิ ีการเก็บรวบรวมขอ้ มูล
3. การประมวลผลข้อมูล
สารบัญตาราง xvii
ตาราง ก รายได้เฉลย่ี ต่อเดือนของครัวเรอื น จำแนกตามแหลง่ ท่ีมาของรายได้ และ หนา้
สถานะทางเศรษฐสงั คมของครวั เรอื น
25
ตาราง ข ค่าใช้จ่ายเฉลยี่ ตอ่ เดือนของครวั เรือน จำแนกตามประเภทของค่าใชจ้ ่าย และ 26
สถานะทางเศรษฐสงั คมของครัวเรอื น 27
28
ตาราง ค จำนวนครัวเรือนทเ่ี ป็นหนี้ และจำนวนหน้สี นิ เฉล่ียต่อครวั เรือนทงั้ ส้ิน จำแนกตาม 29
วัตถุประสงค์ของการกยู้ ืม แหลง่ เงินกู้ และสถานะทางเศรษฐสงั คมของครวั เรอื น 30
ตาราง ง เปรียบเทยี บรายได้ ค่าใช้จ่ายเฉลีย่ ตอ่ เดือน และหน้สี นิ เฉลี่ยต่อครัวเรอื น
จำแนกตามสถานะทางเศรษฐสังคมของครวั เรือน
ตาราง จ รอ้ ยละของครวั เรือน จำแนกตามรายได้ทง้ั สิน้ เฉลย่ี ต่อเดือน และขนาดของครัวเรอื น
ตาราง ฉ ส่วนแบง่ ของรายไดป้ ระจำของครวั เรอื น โดยการจำแนกครัวเรอื นเปน็ 5 กล่มุ
บทท่ี 1
บทนำ
1.1 ความเป็นมา
สำนักงานสถิติแห่งชาติ ได้จัดทำการสำรวจภาวะเศรษฐกิจและสังคมของครัวเรือนตั้งแต่ปี 2500 โดย
จัดทำทุก 5 ปี แต่เนื่องจากสภาพทางเศรษฐกิจของประเทศมีการขยายตัวอย่างรวดเร็ว และสภาพทางสังคมมีการ
เปลยี่ นแปลง จงึ ไดเ้ ปลีย่ นแปลงรอบการสำรวจเป็นทุก 2 ปี ตามมตคิ ณะรัฐมนตรี เม่ือ 8 กันยายน 2530 และทำการ
สำรวจในปี 2531 จนถึง 2547 และได้จดั ทำทกุ ปตี ้ังแต่ปี 2549 เปน็ ตน้ ไป การสำรวจท่จี ดั ทำในครัง้ น้ีเป็นการสำรวจครง้ั ที่ 33
1.2 วัตถปุ ระสงค์
วตั ถุประสงคข์ องการสำรวจ เพื่อเก็บรวบรวมขอ้ มูลท่ีสำคัญด้านเศรษฐกจิ และสังคมของครวั เรอื นเช่น รายได้
ค่าใช้จ่าย ภาวะหน้ีสิน สินทรัพย์ โครงสร้างของสมาชิกในครัวเรือน ลักษณะที่อยู่อาศัย การย้ายถิ่นและการส่งเงิน
ตลอดจนการได้รบั สวสั ดิการ/ความชว่ ยเหลือ จากรัฐ และใชบ้ รกิ ารของภาครัฐ เปน็ ต้น
1.3 ขอบข่ายและคุม้ รวม
การสำรวจนี้คุ้มรวมครัวเรือนส่วนบุคคล ในทุกจังหวัดท่ัวประเทศ ท้ังท่ีอยู่ในเขตเทศบาลและนอกเขต
เทศบาล (ยกเว้น ครวั เรอื นทตู ผู้แทนตา่ งประเทศและผ้อู ยู่อาศัยในประเทศไทยช่วั คราว)
รวม ครัวเรอื นสว่ นบคุ คลทีอ่ าศัยอยูใ่ นครัวเรอื นสถาบนั เช่น หอพัก โรงพยาบาล เป็นต้น
1.4 เวลาอา้ งองิ
1) ในรอบ 12 เดอื นทแ่ี ลว้
หมายถึง ระยะเวลานับจากเดือนก่อนเดือนสัมภาษณ์ย้อนหลังไป 12 เดือน เช่น เดือนท่ีสัมภาษณ์
คอื กมุ ภาพนั ธ์ 2562 ในรอบ 12 เดือนทแ่ี ลว้ คือ “กมุ ภาพนั ธ์ 2563 - มกราคม 2564”
ใช้สัมภาษณ์ข้อมูลรายได้ของครัวเรือนค่าใช้จ่ายเก่ียวกับสินค้าและบริการที่ไม่ได้เกิดข้ึนบ่อยๆ แล้ว
นำมาเฉล่ียเปน็ คา่ ใช้จ่ายตอ่ เดือน
2) เดอื นทแี่ ล้ว
หมายถึง เดือนตามปฏิทินก่อนเดือนสัมภาษณ์ เช่น ไปสัมภาษณ์เดือนกุมภาพันธ์ 2564 เดือนที่แล้ว
คือ “1 - 31 มกราคม 2564”
ใชส้ มั ภาษณ์ข้อมลู รายได้ของครัวเรือน และคา่ ใช้จา่ ยเกยี่ วกับสินคา้ และบริการท่มี กี ารใช้จา่ ยเปน็ ประจำ
3) สัปดาห์ทแี่ ล้ว
หมายถึง สัปดาห์ตามปฏิทินก่อนสัปดาห์ สัมภาษณ์ เช่น ไปสัมภาษณ์สัปดาห์ท่ี 2 สัปดาห์ที่แล้ว คือ
สัปดาหท์ ี่ 1 (วันจันทร์ - วนั อาทิตย์)
ใช้สมั ภาษณข์ ้อมลู คา่ ใช้จา่ ยเกย่ี วกบั อาหาร เคร่ืองดม่ื และยาสูบ
1.5 รายการข้อมูลท่เี ก็บรวบรวม
1) แบบสำรวจสมาชิกและการใช้จ่ายของครัวเรือน มีรายการข้อมลู ดังตอ่ ไปน้ี
ตอนที่ 1 สมาชิกของครัวเรือน
ตอนที่ 2 ลกั ษณะที่อยอู่ าศัย
ตอนที่ 3 คา่ ใชจ้ า่ ยสนิ ค้าและบรกิ าร
ตอนท่ี 4 ค่าใชจ้ ่ายอาหาร เครื่องด่ืมและยาสูบ
สำนกั งานสถิตจิ งั หวดั หนองบัวลำภู
2
2) แบบสำรวจรายไดข้ องครวั เรือน มรี ายการขอ้ มูล ดังต่อไปนี้
ตอนที่ 1 รายได้จากการทำงานโดยได้รับค่าจ้างและเงินเดือน
ตอนที่ 2 รายไดจ้ ากการประกอบธุรกจิ อุตสาหกรรม หรอื วชิ าชีพท่ีไม่ใชก่ ารเกษตร
ตอนที่ 3 รายไดจ้ ากการประกอบการเกษตร
ตอนท่ี 4 รายได้จากแหล่งอื่น ๆ ที่ไมใ่ ช่จากการทำงาน
ตอนท่ี 5 สินทรพั ย์และหนีส้ ินของครัวเรือน
ตอนท่ี 6 การยา้ ยถน่ิ และการสง่ เงิน
1.6 คำจำกดั ความ
1. สถานภาพการทำงาน
หมายถงึ สถานะของบุคคลในการทำงานในเชงิ เศรษฐกจิ ทุกประเภท ไดแ้ ก่
1) นายจ้าง
หมายถึง ผู้ประกอบธุรกิจของตนเอง (ผู้ท่ีมีอำนาจในการตัดสินใจในการดำเนินงาน และมีความเส่ียง
ทางเศรษฐกิจ ค่าตอบแทนขึ้นอยู่กับผลกำไรท่ีทำ) เพ่ือหวังผลกำไรหรือส่วนแบ่ง และได้จ้างบุคคลต้ังแต่ 1 คนข้ึนไป
มาทำงานให้ธุรกิจในฐานะ “ลูกจา้ ง” โดยเปน็ การจา้ งงานบนพ้นื ฐานของความตอ่ เนื่อง
2) ทำธรุ กจิ สว่ นตัวโดยไม่มีลูกจ้าง
หมายถึง ผู้ประกอบธุรกิจของตนเอง (ผู้ท่ีมีอำนาจในการตัดสินใจในการดำเนินงาน และมีความเสี่ยง
ทางเศรษฐกิจ ค่าตอบแทนขึ้นอยู่กับผลกำไรท่ีทำ) เพ่ือหวังผลกำไรหรอื ส่วนแบ่ง และไม่มีการจ้าง “ลูกจ้าง” (ท่ีเป็น
การจ้างงานบนพ้ืนฐานของความต่อเน่ือง) แต่อาจมีสมาชิกในครัวเรอื นหรือผูฝ้ ึกงานมาช่วยทำงานโดยไม่ได้รับค่าจ้าง
หรือค่าตอบแทนในลักษณะการจ้างทำงาน
3) ชว่ ยธุรกจิ ในครวั เรือนโดยไม่ได้รับคา่ จ้าง
หมายถึง ผู้ที่ช่วยทำธุรกิจหรือการเกษตรของสมาชิกในครัวเรือนเป็นประจำ โดยไม่ได้รับค่าจ้าง และ
ไมไ่ ดอ้ ยใู่ นฐานะ “หุน้ ส่วน” หรอื อาจจะได้รับค่าตอบแทนบา้ งแต่ไม่ใช่ลกั ษณะของการจ้างทำงาน
4) ลกู จ้าง
หมายถึง ผู้ที่ทำงานโดยได้รับค่าจ้างท่ีเป็นการจ้างงานบนพื้นฐานของความต่อเนื่อง ไม่มีอำนาจในการ
ตดั สินใจในการดำเนินงาน ค่าจ้างท่ีได้รับอาจเป็นรายเดือน รายวัน รายชั่วโมง รายชิ้น หรือเหมาจ่ายซึ่งอาจจะเป็น
ตัวเงนิ หรอื สิง่ ของก็ได้
5) การรวมกลุ่ม
หมายถึง กลุ่มคนท่ีมาร่วมกันทำงานในเชิงเศรษฐกิจ (ผลิตสินค้าและบริการ) โดยสมาชิกแต่ละคนมี
ส่วนร่วมเท่าเทียมกันในการตัดสินใจดำเนินการทุกขั้นตอน ตลอดจนการแบ่งรายได้ให้แก่สมาชิกตามท่ีตกลงกัน การ
รวมกลมุ่ ดงั กล่าวอาจจะมีการ “จดทะเบียนจดั ต้งั ในรปู นติ ิบุคคล” หรอื ไมก่ ไ็ ด้
การรวมกลุ่มอาจดำเนินการโดยใช้แรงงานของสมาชิกทุกคน หรือจ้างสมาชิกบางคนหรือผู้อื่นก็ได้ (ผู้ที่
รับจ้างดงั กล่าวไม่ว่าจะเป็นสมาชกิ หรอื ผู้อืน่ ถือวา่ เปน็ “ลูกจ้าง” ของกจิ การ)
เชน่ การรวมกล่มุ เพื่อทำการเกษตร (การปลูกไมด้ อกไมป้ ระดบั การเพาะเล้ยี งกบ ฯลฯ)
การแปรรูปผลผลิตทางการเกษตร (การทำกะปิ น้ำปลา ข้าวเกรยี บ ฯลฯ)
และการทำผลิตภัณฑห์ ัตถกรรมพ้ืนบา้ น (การทอผ้า เคร่อื งจักสานต่าง ๆ ฯลฯ) เปน็ ตน้
สำนักงานสถติ ิจงั หวัดหนองบัวลำภู
3
2. รายไดข้ องครัวเรอื น
หมายถึง “เงินหรือส่งิ ของ” ที่ครัวเรือนไดร้ ับมาจากการทำงานหรือผลิตเอง หรือจากทรัพย์สินหรือได้รับ
ความชว่ ยเหลอื จากผูอ้ น่ื
1) รายไดป้ ระจำ ไดแ้ ก่
(1) รายได้ทีเ่ กดิ จากการทำงานหรือผลิตเอง
- ค่าจ้างและเงินเดือน (รวม ค่าตอบแทนอ่นื ๆ ท่ีไดจ้ ากการทำงาน) (ก่อนหัาษ/ี เงินสมทบ
กองทุนสำรองเลย้ี งชีพ/เงินประกันสังคม ฯลฯ)
- รายไดจ้ ากการประกอบธุรกิจ อตุ สาหกรรม วิชาชีพ (ที่ไมใ่ ช่การเกษตร) (รายรับเบอ้ื งตน้
บวก มูลคา่ สินค้า/บริการของ ธุรกิจทน่ี ำมาอปุ โภคบริโภคในครัวเรอื น ลบ คา่ ใช้จ่ายในการ
U UU
ดำเนินการ)
- รายไดจ้ ากการประกอบการเกษตร (มลู คา่ ผลผลติ การเกษตรท้งั หมด ลบ ค่าใชจ้ ่ายในการ
U
ดำเนนิ การ)
(2) รายไดจ้ ากแหล่งอื่นๆ ท่ีไมใ่ ช่จากการทำงาน
- เงนิ บำเหน็จ/บำนาญ เงินประโยชน์ทดแทนต่างๆ (เกิดอุบัตเิ หตุ/การเจ็บปว่ ยจากการทำงาน)
- เงินชดเชยการออกจากงาน
- เงนิ และส่งิ ของทไ่ี ดร้ ับความช่วยเหลือจากบคุ คลนอกครัวเรือน/รฐั /องค์การต่างๆ
- รายได้จากทรัพยส์ ิน เช่น คา่ เชา่ ท่ดี ิน บา้ น คา่ ลิขสทิ ธิ์ และสทิ ธบิ ัตร ดอกเบี้ย
- การลงทนุ (ทไี่ ม่ไดม้ ีส่วนรว่ มในการดำเนนิ งาน) เชน่ การซอื้ /ขายห้นุ การลงทุนแลว้
ไดร้ บั เงินปันผล ฯลฯ
รวม (ประเมนิ ) ค่าเชา่ บ้านทค่ี รัวเรือนเป็นเจ้าของและอยู่เอง หรอื ท่ีอยอู่ าศยั ทบ่ี ุคคลอ่นื ให้อยู่ฟรี
2) รายได้ไม่ประจำ ได้แก่ เงนิ ที่ได้รับเป็นเงินรางวัล เงินถูกสลากกินแบ่ง เงินมรดก ของขวัญ เงินได้รับ
จากการประกันสุขภาพ อุบัตเิ หตุ ไฟไหม้ หรอื ค่านายหน้า (ในกรณที ไี่ ม่ไดป้ ระกอบเปน็ ธุรกิจ)
3. ค่าใชจ้ ่ายของครัวเรือน
หมายถึง การใช้จ่ายเก่ียวกับ “ส่ิงของหรือการบริการด้านต่าง ๆ” ที่จำเป็นต่อการครองชีพทค่ี รัวเรือนต้อง
ซ้ือ/จ่ายด้วยเงิน หรือได้มาโดยไม่ได้ซ้ือ/จ่าย (ผลิตเอง ได้รับความช่วยเหลือจากบุคคลอ่ืน/รัฐเป็นสวัสดิการจากการ
ทำงาน หรือเบกิ ได้จากนายจ้าง)
1) คา่ ใช้จ่ายสินคา้ และบริการ ได้แก่
(1) คา่ ใช้จ่ายอปุ โภคและบรโิ ภคของครวั เรือน
- ท่อี ยู่อาศยั
- เครอื่ งแตง่ บา้ น เครอ่ื งใช้เบ็ดเตลด็ และการดำเนนิ การในครัวเรือน
- คา่ จ้างบคุ คลทใ่ี หบ้ ริการแก่ครัวเรือน
- เสื้อผ้า เครื่องแตง่ กาย รองเท้า ของใช้/บริการส่วนบคุ คล
- เวชภัณฑ์และคา่ รักษาพยาบาล
- การเดนิ ทางและการส่อื สาร
- การศึกษา
- การบนั เทงิ การอ่าน และกิจกรรมทางศาสนา
สำนกั งานสถติ ิจังหวัดหนองบัวลำภู
4
(2) คา่ ใช้จ่ายไมเ่ กยี่ วกับอุปโภคบริโภคของครวั เรือน
- ภาษี (ทกุ ประเภท) ค่าบริการทางการเงิน คา่ ปรับทางกฎหมาย
- ค่าสมาชิกกลมุ่ อาชีพ
- เงนิ /สงิ่ ของ ท่สี ่งใหบ้ ุคคลนอกครัวเรือน
- เงนิ บริจาค เงินทำบุญ/ช่วยงาน
- เบีย้ ประกันภยั /ทรัพย์สนิ /ประกันชีวิต (ไม่ใชป่ ระเภทสะสมทรัพย์)
- ซ้ือสลากกินแบง่ /หวย การพนัน
- ดอกเบีย้ จ่าย/ดอกเบย้ี แชร์ และอ่นื ๆ (คา่ ขนย้ายบ้าน ฯลฯ)
2) ค่าใช้จ่ายอาหาร เครื่องด่ืม และยาสูบ ได้แก่ อาหารทุกประเภท (อาหารสด อาหารแห้ง อาหาร
สำเร็จรูป เคร่อื งปรงุ รส ฯลฯ) เครอื่ งด่ืม (ม/ี ไมม่ ีแอลกอฮอล์) และยาสบู (ยาเสน้ ยาฉนุ หมาก ยานัตถ์ุ ฯลฯ)
4. สถานะทางเศรษฐสังคมของครวั เรือน
ในการเสนอผลของการสำรวจ ได้จัดแบ่งครวั เรอื นเปน็ กลุ่มตามฐานะทางเศรษฐกจิ และสงั คม โดยพจิ ารณา
จากแหล่งรายไดส้ ว่ นใหญ่ของครวั เรือน สถานภาพการทำงาน ประเภทของกิจกรรมในเชิงเศรษฐกจิ และอาชีพเปน็ หลัก
ครวั เรือนตามสถานะทางเศรษฐสังคมแบง่ เป็น 10 กลุม่ คอื
1) ผู้ถือครองทำการเกษตร การปลูกพชื การเล้ยี งสตั ว์ และการเพาะเล้ียงสตั ว์นำ้ สว่ นใหญ่เปน็ เจา้ ของทดี่ นิ
2) ผู้ถือครองทำการเกษตร การปลูกพชื การเลี้ยงสตั ว์ และการเพาะเลี้ยงสัตวน์ ำ้ ส่วนใหญเ่ ช่าที่ดิน/ทำฟรี
3) ผูท้ ำการประมง ป่าไม้ ล่าสตั ว์ หาของปา่ และบริการทางการเกษตร
4) ผู้ประกอบธุรกจิ ของตนเองที่ไมใ่ ช่การเกษตร
5) ผู้จดั การ นกั วิชาการ และผ้ปู ฏิบตั ิงานวิชาชพี
6) คนงานเกษตร ป่าไม้ และประมง
7) คนงานดา้ นการขนส่ง และงานพ้ืนฐาน
8) เสมียน พนักงานขายและให้บรกิ าร
9) ผ้ปู ฏบิ ัตงิ านในกระบวนการผลติ กอ่ สรา้ ง และเหมอื งแร่
10) ผไู้ ม่ไดป้ ฏิบัตงิ านในเชิงเศรษฐกจิ (เช่น บำเหนจ็ บำนาญ เงินช่วยเหลอื รายไดจ้ ากทรัพย์สิน)
5. กลมุ่ เดไซล(์ Decile) และควินไทล์ (Quintile) เรียงตามรายได้ประจำและค่าใช้จา่ ยในการอปุ โภค
บรโิ ภคตอ่ คนต่อเดอื น
ในการศึกษาถึงลักษณะทางเศรษฐกิจและสังคมของครัวเรือน ซ่ึงมีสภาพความเป็นอยู่แตกต่างกัน จำเป็น
จะต้องเลือกข้อกำหนดที่เหมาะสม เพื่อใช้ในการแยกครัวเรือน “ยากจน” จากครัวเรือน “ที่มีฐานะความเป็นอยู่
ดีกว่า” ในระดับต่าง ๆ กัน ข้อกำหนดท่ีกล่าวน้ัน คือ การจำแนกครัวเรือนตามกลุ่มเดไซล์ของรายได้ประจำและ
ค่าใช้จ่ายในการอุปโภคบริโภคต่อคนต่อเดือน ในการน้ีได้จัดเรียงครัวเรือนตามรายได้ประจำและค่าใช้จ่ายในการ
อุปโภคบริโภคเฉล่ียต่อคนต่อเดือนจากน้อยไปมาก จากน้ันตัดแบ่งครัวเรือนเป็น 10 กลุ่ม แต่ละกลุ่มมีจำนวน
ครัวเรือนเทา่ ๆ กัน
บางครั้งอาจจำแนกครัวเรอื นตามกลุ่มควินไทล์ เรียงตามรายได้ประจำและค่าใช้จ่ายในการอุปโภคบริโภค
ต่อคนต่อเดือน วิธีการแบ่งกลุ่มก็เช่นเดียวกับการแบ่งครัวเรือนตามเดไซล์ แต่แทนท่ีจะแบ่งครัวเรือนเป็น 10 กลุ่ม
จะแบง่ เปน็ 5 กลมุ่ ใหแ้ ต่ละกลุ่มมจี ำนวนครวั เรือนเทา่ ๆ กัน
สำนักงานสถติ ิจงั หวัดหนองบัวลำภู
5
6. สมั ประสิทธ์ิของความไมเ่ สมอภาค (Gini coefficient) ของรายได้
หมายถึง ค่าที่แสดงความแตกต่างของรายได้ของครัวเรือน มีค่าระหว่าง 0 - 1 ถ้าเป็น 0 แสดงว่าไม่มีความ
แตกตา่ งของรายได้ แต่ถา้ เปน็ 1 แสดงวา่ มคี วามแตกต่างของรายไดม้ ากทส่ี ุด
7. หนส้ี ินของครัวเรือน
หมายถึง เงินกู้ยืมที่ค้างชำระท้ังจากสถาบันการเงินและบุคคลอ่ืนนอกครัวเรือน รวม หน้ีที่เกิดจากการเช่าซ้ือ
การซื้อสนิ ค้าเงินผ่อน การซ้อื เชอื่ สินคา้ จากร้านค้า การจำนำ การจำนอง และเงินส่งแชรต์ าย (แชรท์ ่ีเปียรแ์ ลว้ ) เป็นตน้
8. หนี้สนิ ในระบบ
หมายถึง หนี้สินท่ีกู้ยืมจากธนาคาร สถาบันการเงิน สหกรณ์ออมทรัพย์ หรือเป็นสวัสดิการของสำนักงาน
หรอื ดำเนนิ การโดยหน่วยงานภาครัฐ (เชน่ กองทนุ หมู่บา้ น) โดยมอี ัตราดอกเบ้ียไม่เกนิ ทก่ี ฎหมายกำหนด
9. หนสี้ นิ นอกระบบ
หมายถึง หน้ีสินที่กู้ยืมจากบุคคลธรรมดา เช่น นายทุนเงินกู้ พ่อค้าคนกลาง ญาติ เพื่อนบ้าน โดยมีอัตรา
ดอกเบี้ยเป็นไปตามที่ผใู้ ห้กู้กำหนด
10. เงนิ ออมของครัวเรอื น
หมายถึง รายได้ หักค่าใช้จ่ายที่จำเป็นต้องใช้ในการยังชีพ แล้วรายได้ส่วนที่เหลืออยู่ซึ่งไม่ได้ถูกใช้สอย
ออกไปน้ี เรียกว่าเงินออม โดยรูปแบบการออมของครัวเรือนมีวิธีการออมหลายรูปแบบด้วยกัน ได้แก่ออมไว้เองที่
บา้ นเป็นเงนิ สด ฝากธนาคาร หรือนำไปลงทุนหาผลประโยชน์ต่างๆ เช่น ซือ้ พันธบัตร/หุ้นกู้สลากออมสิน/ธกส. ทอง
อญั มณี เป็นต้น
1.7 ขอ้ สงั เกตสำหรบั ผูใ้ ช้ข้อมูล
ขอ้ มูลสถิติท่ีนำเสนอในรายงานฉบับนี้ ไดจ้ ากการประมวลผลขอ้ มูลท่ีไดจ้ ากการสำรวจทั่วประเทศโดยใน
ตารางสถิติบางตารางผลรวมของแต่ละจำนวนอาจไม่เท่ากับยอดรวม และข้อมูลในแต่ละตารางอาจมีความแตกต่าง
กนั เนอื่ งจากข้อมลู แต่ละจำนวนได้มีการปดั เศษโดยอิสระจากกัน
สำนักงานสถติ ิจงั หวดั หนองบวั ลำภู
บทที่ 2
ผลการสำรวจที่สำคัญ
2.1 รายได้เฉลี่ยต่อเดอื นของครัวเรือน
แผนภมู ิ 1 รายได้เฉลีย่ ต่อเดือนของครวั เรือน จำแนกตามแหล่งท่ีมาของรายได้ ปี 2564
รายไดจ้ ากแหล่งอน่ื / 5,791 ค่าจา้ งและเงินเดอื น
เงนิ ช่วยเหลอื 2/ บาท (24.3%)
5,426 บาท (22.7%) 3,943 กำไรสุทธจิ ากการทำธุรกจิ
บาท (16.5%)
รายไดไ้ มป่ ระจา 23,867 รายไดจ้ ากการทางาน
และจากทรัพย์สนิ บาท 13,155 บาท (55.1%) 3,422 กำไรสทุ ธิจากการทำ
850 บาท (3.6%) บาท การเกษตร (14.3%)
รายได้ท่ไี มเ่ ป็นตัวเงิน1/
4,436 บาท (18.6%)
ปี 2564 ครวั เรอื นในจังหวัดหนองบัวลำภูมีรายได้เฉล่ยี เดือนละ 23,867 บาท โดยสว่ นใหญเ่ ป็นรายได้จากการ
ทำงาน ร้อยละ 55.1 ซึ่งได้แก่ ค่าจ้างและเงินเดือน (ร้อยละ 24.3) กำไรสุทธิจากการทำธุรกิจ (ร้อยละ 16.5) และ
กำไรสุทธิจากการทำการเกษตร (ร้อยละ 14.3) และมีรายได้ที่ไม่ได้เกิดจากการทำงาน เช่น เงินที่ได้รับความ
ช่วยเหลือจากบุคคลอน่ื นอกครัวเรือนและจากรฐั (รอ้ ยละ 22.7) รายไดจ้ ากทรัพยส์ นิ (รอ้ ยละ 3.6) นอกจากนนั้ ยงั มี
รายไดท้ ่ีไมเ่ ป็นตัวเงินซึ่งไดร้ ับในรูปของสวสั ดิการ สินคา้ และบริการตา่ ง ๆ ทไ่ี ดม้ าโดยไม่ได้ซื้อ (ร้อยละ 18.6)
1/ รายไดไ้ มเ่ ปน็ ตัวเงิน (รวมเงินท่ีรฐั อุดหนนุ ) เชน่ บตั รสวสั ดิการแหง่ รัฐ โครงการคนละคร่ึง โครงการเราชนะ นมโรงเรยี น
อาหารกลางวันโรงเรียน เงนิ จากรฐั ทเ่ี ข้าแอปเปา๋ ตงั การลดค่าน้ำประปา และค่าไฟฟ้า เปน็ ต้น
2/ รายได้จากแหล่งอน่ื /เงนิ ชว่ ยเหลือ เช่น เงนิ ไดจ้ ากประกนั ชวี ิต เงินช่วยเหลือจากบคุ คลอืน่ นอกครัวเรือน เงนิ เยยี วยาโควิด19
เงินชดเชยออกจากงาน เงนิ ชดเชยโควดิ เงนิ อุดหนนุ เดก็ แรกเกิด การเพม่ิ เงนิ สงเคราะหผ์ ูส้ งู อายุ และการเพิ่มเงนิ สงเคราะห์
ผู้พกิ ารท่ียากจน เป็นต้น
สำนกั งานสถติ ิจังหวดั หนองบวั ลำภู
8
2.2 แนวโน้มของรายไดเ้ ฉลยี่ ตอ่ เดอื นของครวั เรือน
แผนภูมิ 2 รายไดเ้ ฉล่ียต่อเดือนของครัวเรอื น จำแนกตามแหล่งทม่ี าของรายได้ (ปี 2554 - 2564)
ปี 850 (3.6%)
2564 13,155 (55.1%) 4,436 (18.6%) 5,426 (22.7%)
2562 749 (4.0%)
9,303 (49.6%) 3,874 (20.7%) 4,819 (25.7%)
2560 12,664 (55.9%) 1,166 (5.1%)
3,952 (17.4%) 4,866 (21.5%)
794 (3.5%)
2558 12,750 (56.5%) 4,181 (18.5%) 4,826 (21.4%)
368 (2.4%)
2556 7,942 (51.6%) 3,517 (22.9%) 3,564 (23.2%)
982 (5.7%)
2554 8,637 (50.4%) 4,008 (23.4%) 3,513 (10.8%)
0 5,000 10,000 15,000 20,000 25,000 30,000 จำนวน
(บาท)
รายได้จากการทางาน รายไดไ้ มป่ ระจาและจากทรัพยส์ นิ
รายได้ไม่เป็นตัวเงิน รายไดจ้ ากแหล่งอื่น/เงินชว่ ยเหลอื
จากผลการสำรวจ ในปี 2564 ครัวเรือนจังหวัดหนองบัวลำภู มีรายได้ทั้งสิ้นเฉลี่ยเดือนละ 23,867 บาท
โดยพบว่ารายได้เพิ่มขึ้นต่อเนื่องจาก 15,390 บาท ในปี 2556 เป็น 22,648 บาท ในปี 2560 และลดลงในปี
2562 เหลือจำนวน 18,745 บาท เนื่องจากภาวะเศรษฐกิจถดถอย แล้วกลับมาเพิ่มขึ้นในปี 2564 ซึ่งเป็นผลมาจาก
นโยบายการช่วยเหลือต่างๆ ที่รัฐอุดหนุน ทั้งที่รัฐจ่ายเงินเข้าบัญชีให้แก่ประชาชน และการอุดหนุนในรูปแบบที่ไม่เป็น
ตัวเงนิ ผ่านแอปพลเิ คชัน คูปอง หรือในรูปแบบการลดคา่ สาธารณปู โภค (ค่านำ้ ประปา ค่าไฟฟา้ ฯลฯ)
ทั้งนี้เมื่อพิจารณารายได้ที่มาจากการทำงาน จะเห็นได้ว่าในปี 2564 เพิ่มขึ้นจากปี 2562 เกือบสองเท่าคือ
ประมาณ 3,852 บาท (9,303 บาท ในปี 2562 และ 13,155 บาท ในปี 2564) ในขณะที่แนวโน้มของรายได้ไม่เป็น
ตัวเงิน (รวมเงินที่รัฐอุดหนุน) พบว่ามีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง จาก 4,008 บาท ในปี 2554 เป็น 4,436 บาท ในปี
2564 โดยในปี 2564 เพิ่มขึ้นจากปี 2562 ถึง 562 บาท รวมทั้งรายได้จากแหล่งอื่น/เงินช่วยเหลือก็เพิ่มขึ้นอย่าง
ต่อเนื่องเช่นเดียวกัน กล่าวคือ เพิ่มจาก 3,513 บาท ในปี 2554 เป็น 5,426 บาท ในปี 2564 และในปี 2564
เพ่มิ ขน้ึ จากปี 2562 จำนวน 607 บาท
สำนักงานสถติ จิ งั หวดั หนองบวั ลำภู
9
2.3 คา่ ใชจ้ า่ ยเฉลย่ี ต่อเดอื นของครัวเรือน3/
แผนภมู ิ 3 คา่ ใช้จ่ายทงั้ สน้ิ เฉล่ยี ต่อเดอื นของครวั เรอื น จำแนกตามประเภทคา่ ใช้จา่ ย ปี 2564
6,536 บาท อาหาร/เครื่องด่ืม/ยาสบู (36.6%)
คา่ ใช้จา่ ย 2,651 บาท 17,841 ค่าใช้จ่าย 3,088 บาท ยานพาหนะ/การเดนิ ทาง (17.3%)
ทไ่ี มเ่ กย่ี วกบั (14.9%) บาท อุปโภคบรโิ ภค
การอุปโภคบรโิ ภค
15,190 บาท
(ภาษี เบย้ี ประกนั ภยั ดอกเบย้ี (85.1%)
ซอ้ื สลากกินแบ่ง หวย ฯลฯ)
3,010 บาท ทอี่ ยู่อาศยั /เครอ่ื งใชฯ้ (16.9%)
865 บาท ของใชส้ ่วนบุคคล/เครอ่ื งนุ่งหม่ /
รองเทา้ (4.9%)
718 บาท การสอื่ สาร (4.0%)
123206276197 บบบบาาาาทททท เกกกวาาจิ ชรรกภศบรณัึกนัรษมฑเทศา/์ ิงาค(/ส0า่กน.ร6าัการ%ษจ()1าดั พ.ง2าย%นาพ)บาธิ ลี (2(.11.%5%) )
ปี 2564 ครัวเรือนมีค่าใช้จ่ายเฉลี่ยเดือนละ 17,841 บาท หรือคิดเป็นร้อยละ 74.6 ของรายได้ โดยเป็น
ค่าใช้จ่ายเพื่อการอุปโภคบริโภค ร้อยละ 85.1 ซึ่งได้แก่ ค่าใช้จ่ายสินค้าและบริการ (ร้อยละ 48.5) ในจำนวนนี้เป็น
ค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับการเดินทางและการสื่อสาร (ร้อยละ 21.3) ค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับที่อยู่อาศัย เครื่องแต่งบ้าน และ
เครอื่ งใชต้ า่ งๆ (ร้อยละ 16.9) คา่ ใชจ้ ่ายสว่ นบคุ คล (ร้อยละ 4.9) ค่าใชจ้ ่ายเกี่ยวกบั กิจกรรมทางศาสนา (ร้อยละ 1.2)
ค่าเวชภัณฑ์และค่าตรวจรักษาพยาบาล (ร้อยละ 1.5) ค่าใช้จ่ายด้านการบันเทิง/การจัดงานพิธีในโอกาสพิเศษ
(ร้อยละ 2.1) คา่ ใช้จา่ ยดา้ นการศกึ ษา (รอ้ ยละ 0.6)
ค่าใช้จ่ายอาหารเครื่องดื่มและยาสูบ (ร้อยละ 36.6) ในจำนวนนี้เป็นค่าใช้จ่ายอาหารและเครื่องดื่ม
ที่ไม่มีแอลกอฮอล์ (ร้อยละ 35.4) ค่าเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์ (ร้อยละ 0.8) และยาสูบ หมาก ยานัตถุ์และอื่น ๆ
(รอ้ ยละ 0.4)
ในส่วนของค่าใช้จ่ายที่ไม่เกี่ยวกับการอุปโภคบริโภค มีร้อยละ 14.9 ทั้งนี้รวมค่าภาษี ของขวัญ และเงิน
บริจาค เบ้ียประกันภัย เงนิ ซ้ือสลากกนิ แบง่ ดอกเบี้ยเงนิ กู้ เป็นต้น
3/ คา่ ใชจ้ า่ ยเฉลี่ยทจี่ ำเป็นตอ้ งใช้ในการยงั ชีพ โดยไม่รวมคา่ ใชจ้ ่ายประเภทสะสมทนุ เช่น การซ้ือบ้าน/ ทด่ี ิน และเงนิ ออม เปน็ ต้น
สำนักงานสถติ ิจงั หวดั หนองบัวลำภู
10
2.4 แนวโน้มของคา่ ใชจ้ ่ายเฉลย่ี ต่อเดอื นของครัวเรอื น
แผนภมู ิ 4 ค่าใช้จา่ ยทงั้ ส้นิ เฉลย่ี ต่อเดือนของครวั เรอื น จำแนกตามประเภทคา่ ใชจ้ า่ ย (ปี 2554 - 2564)
ปี 10,819 (60.6%) 4,372 (24.5%)
2564 2,651 (14.9%)
2562 1,742 (10.9%) 10,434 (65.2%) 3,834 (24.0%)
2560 2,644 (13.9%) 12,490 (65.6%) 3,909 (20.5%)
2558 2,025 (10.8%) 12,619 (67.3%) 4,116 (21.9%)
2556 1,244 (9.1%) 8,921 (65.3%) 3,499 (25.6%)
2554 1,589 (9.7%) 10,804 (66.0%) 3,989 (24.4%)
จำนวน
0 2,000 4,000 6,000 8,000 10,000 12,000 14,000 16,000 18,000 20,000 (บาท)
คา่ ใช้จา่ ยที่ไม่เกย่ี วกับการอุปโภคบริโภค ค่าใชจ้ ่ายการอปุ โภคบรโิ ภค
(ทค่ี รัวเรอื นซ้ือหรือจา่ ยเอง)
คา่ ใช้จ่ายการอปุ โภคบรโิ ภค
(ท่คี รวั เรือนไมไ่ ดซ้ ื้อหรอื จา่ ยด้วยเงินของตนเอง)
ในปี 2564 ครัวเรือนจังหวัดหนองบัวลำภู มีค่าใช้จ่ายทั้งสิ้นเฉลี่ยเดือนละ 17,841 บาท ค่าใช้จ่ายทั้งส้ิน
เฉลี่ยต่อเดือนของครัวเรือนมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องจาก 16,381 บาท ในปี 2554 เป็น 17,841 บาท
ในปี 2564 โดยค่าใช้จ่ายที่เพิ่มขึ้นในปี 2564 เป็นการเพิ่มในกลุ่มค่าใช้จ่ายอุปโภคบริโภคที่ครัวเรือนไม่ได้ซื้อหรือ
จ่ายเงินเอง เนื่องจากโครงการต่าง ๆ ของรัฐ เช่น บัตรสวัสดิการแห่งรัฐคนละครึ่ง เราชนะ รวมถึงลดค่า
สาธารณปู โภค ทเ่ี ป็นคา่ น้ำประปาและคา่ ไฟฟ้า เปน็ ต้น
โดยค่าใช้จ่ายอุปโภคบริโภคที่ครัวเรือนไม่ได้ซื้อหรือจ่ายเอง (ได้รับมาฟรี/ผู้อื่นจ่ายให้หรือเป็นสวัสดิการจาก
นายจ้างหรือผลิตเอง/นำของในธุรกิจของครัวเรือนมาใช้) เพิ่มขึ้นค่อนข้างมากจาก 3,989 บาท ในปี 2554 เป็น
4,372 บาท ในปี 2564 ส่วนค่าใช้จ่ายที่ไม่เกี่ยวกับการอุปโภคบริโภคเพิ่มขึ้นจาก 1,589 บาท ในปี 2554 เป็น
2,651 บาท ในปี 2564 ในขณะทคี่ ่าใช้จ่ายอุปโภคบริโภคทคี่ รวั เรือนไดร้ ับมาโดยการซ้ือหรือจา่ ยเอง (เปน็ เงนิ สด/เงิน
เชอ่ื ) เพม่ิ ขนึ้ จากปี 2562 เพยี งเล็กน้อย
สำนักงานสถติ จิ งั หวดั หนองบวั ลำภู
11
2.5 หนส้ี นิ เฉลยี่ ของครวั เรอื น
แผนภูมิ 5 รอ้ ยละของครัวเรอื น ตามการมีหนีส้ ิน และจำนวนหนสี้ นิ เฉล่ียตอ่ ครวั เรือนท้งั สิ้น จำแนกตาม
วตั ถุประสงค์ของการกยู้ ืม ปี 2564
จำนวนหนสี้ นิ เฉลยี่ 292,898 บาท/ครวั เรอื น
88,915 ใช้ในครัวเรือน 165,627 บาท (56.5%)
บาท
ซอ้ื /เช่าซอ้ื บา้ นและ/หรอื ทดี่ นิ (30.4%)
ครวั เรือนท่ี ครวั เรอื นท่ีมีหนีส้ นิ 74,520 ใชจ้ า่ ยในการอุปโภคบริโภค (25.4%)
(73.2%) บาท
ไม่มหี นี้สิน
(26.8%) 2,192 บาท ใชใ้ นการศกึ ษา (0.6%)
ใชใ้ นการลงทุนและอืน่ ๆ 127,272 บาท (43.5%)
267 บาท ใช้ทำการเกษตร (28.9%)
221 บาท ใช้ทำธุรกิจ (11.4%)
106 บาท หนีอ้ ื่น ๆ (3.2%)
ผลการสำรวจปี 2564 ครัวเรือนในจังหวัดหนองบัวลำภูมีหนี้สินเฉลี่ยต่อครัวเรือน 292,627 บาท หรือ
ประมาณ 12.3 เท่าของรายได้ โดยส่วนใหญ่ ร้อยละ 56.5 เป็นการก่อหนี้เพื่อใช้ในครัวเรือน ได้แก่ การเช่าซื้อบ้าน
และหรือที่ดิน (ร้อยละ 30.4) การใช้จ่ายอุปโภคบริโภค (ร้อยละ 25.4) การศึกษา (ร้อยละ 0.6) รองลงมาคือ
การก่อหนี้เพื่อใช้ในการลงทุนและอื่น ๆ (ร้อยละ 43.5) ได้แก่ใช้ทำการเกษตร (ร้อยละ 28.9) เพื่อใช้ในการทำธรุ กิจ
(ร้อยละ 11.4) สำหรับหนี้สินที่ใช้ในด้านอื่น ๆ เช่น หนี้จากการค้ำประกัน หนี้ค่าปรับหรือจ่ายชดเชยค่าเสียหาย
(ร้อยละ 3.2)
สำนักงานสถติ ิจังหวัดหนองบวั ลำภู
12
2.6 ครัวเรือนที่มหี นใ้ี นระบบ และนอกระบบ
แผนภมู ิ 6 รอ้ ยละของครัวเรอื น ทีม่ หี น้ีสินในระบบและนอกระบบ และจำนวนหน้สี ินเฉลยี่ ตอ่ ครวั เรือนทงั้ ส้นิ
ปี 2564
มีหนที้ ง้ั ในและนอกระบบ มีหนใี้ นระบบอยา่ งเดยี ว
1.6% 95.5%
2.9%
มหี น้นี อกระบบอย่างเดียว
จำนวนหนีส้ นิ ในระบบเฉลี่ย 291,540 บาท/ครวั เรือน
จำนวนหนสี้ นิ นอกระบบเฉล่ยี 1,358 บาท/ครวั เรอื น
จากครัวเรือนที่มีหนี้สินทั้งสิ้น ส่วนใหญ่ เป็นการก่อหนี้ในระบบ โดยร้อยละ 95.5 เป็นครัวเรือนที่มีหนี้ใน
ระบบ ส่วนครัวเรือนทมี่ หี น้นี อกระบบ มรี ้อยละ 2.9 และมีหนี้สินทั้งในระบบและนอกระบบ มเี พยี งรอ้ ยละ 1.6
หากพิจารณาสัดส่วนของหนี้สินทั้งสิ้นในจังหวัดหนองบัวลำภู ผลการสารวจในปี 2564 พบว่า จำนวนเงิน
ท่ีเป็นหนเ้ี ฉลีย่ ในระบบสงู กว่านอกระบบมากถงึ 214.7 เท่า (291,540 และ 1,358 บาท/ครวั เรือน) ตามลำดบั
สำนกั งานสถิตจิ ังหวัดหนองบัวลำภู
13
2.7 จำนวนหนส้ี นิ ในระบบ และนอกระบบ จำแนกตามวัตถปุ ระสงค์
แผนภมู ิ 7 รอ้ ยละของหนสี้ นิ ในระบบ และนอกระบบเฉล่ียตอ่ ครวั เรือนทั้งสิน้ จำแนกตามวัตถุประสงคข์ องการกยู้ ืม
ปี 2564
หนส้ี นิ ในระบบ หนีส้ ินนอกระบบ
ใชท้ าการเกษตร ซื้อ/เช่าซอื้ บ้าน ใชท้ าการเกษตร
29.0% และ/หรือทด่ี ิน 8.8%
291,540 ใชอ้ ปุ โภคบรโิ ภค 14.1%
บาท 25.3%
ซอื้ /เช่าซือ้ บ้าน อ่นื ๆ ใชอ้ ปุ โภคบริโภค
และ/หรอื ทีด่ ิน 25.9% 1,358 50.3%
30.4% บาท
อื่น ๆ ใช้ทาธุรกจิ ใช้ทาธรุ กจิ
3.1% ใชใ้ นการศึกษา 11.4% 0.8%
0.8%
จากจำนวนหนี้สินในระบบ 291,540 บาท พบว่าส่วนใหญ่ใช้ซื้อ/เช่าซื้อบ้านและ/หรือที่ดิน (ร้อยละ 30.4)
รองลงมาเป็นหนี้เพื่อใช้ในการทำการเกษตร (ร้อยละ 29.0) และเป็นหนี้เพื่อใช้จ่ายอุปโภคบริโภคอื่น ๆ ในครัวเรือน
(รอ้ ยละ 25.3) ตามลำดับ
สำหรับจำนวนหนีส้ ินนอกระบบ 1,358 บาท พบว่า ครัวเรือนส่วนใหญ่เป็นหนี้เพื่อใชใ้ นการอุปโภคบริโภคใน
ครัวเรือน (ร้อยละ 50.3) ใช้ซื้อ/เช่าซื้อบ้านและ/หรือที่ดิน (ร้อยละ 14.1) และเป็นหนี้เพื่อใช้ในการทำการเกษตร
(รอ้ ยละ 8.8)
สำนักงานสถิตจิ งั หวดั หนองบัวลำภู
14
2.8 การเขา้ ถงึ แหล่งเงินกหู้ ลัก4/
แผนภูมิ 8 ร้อยละของครัวเรอื นท่ีมีหน้ี จำแนกตามแหลง่ เงนิ กหู้ ลัก ปี 2564
แหลง่ เงนิ กู้นอกระบบ 50.0% ธนาคารเพือ่ การเกษตรและ
(นายทุน พ่อค้า ญาติ เพอ่ื นบา้ น) สหกรณ์การเกษตร
3.2%
กองทุนหมบู่ ้าน/ 21.9% ธนาคาร
ชมุ ชนเมอื ง 70.5%
4.4% 7.7% ธนาคารอาคารสงเคราะห์/
ธนาคารออมสิน
สหกรณอ์ อมทรัพย/์
สวัสดกิ ารของหนว่ ยงาน 7.7% สถาบนั การเงินอ่นื ๆ
5.1% ธนาคารพาณิชย์
ผลจากการสำรวจปี 2564 การก่อหนี้ทั้งในระบบและนอกระบบจังหวัดหนองบัวลำภู พบว่า ส่วนใหญ่เป็น
แหล่งเงินกู้ในระบบ คือ ธนาคาร ร้อยละ 70.5 ซึ่งในจำนวนนี้เป็นการกู้จากธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์
การเกษตรมากที่สุด ร้อยละ 50.0 รองลงมาเป็นการกู้จากธนาคารอาคารสงเคราะห์/ธนาคารออมสิน ร้อยละ 7.7
เท่ากันกับการกูจ้ ากสถาบนั การเงินอื่น ๆ และกู้จากธนาคารพาณิชย์ ร้อยละ 5.1 ตามลำดบั
ในส่วนของการกู้เงินที่ไม่ใช่แหล่งเงินกู้หลัก ผลจากการสำรวจ พบว่ากู้จากกองทุนหมู่บ้าน/ชุมชนเมือง
มีสัดส่วนสูงเช่นกันคือร้อยละ 21.9 ที่เหลือเป็นการกู้จากสหกรณ์ออมทรัพย์/ สวัสดิการของหน่วยงาน ร้อยละ 4.4
ก้จู ากแหลง่ เงนิ กูน้ อกระบบ (นายทุน พอ่ คา้ ญาติ เพื่อนบา้ น) รอ้ ยละ 3.2
4/ ครวั เรือนทม่ี ีหนีอ้ าจมีการกู้ยืมได้จากหลายแหลง่
สำนักงานสถติ จิ งั หวัดหนองบวั ลำภู
15
2.9 แนวโนม้ ของหนี้สนิ เฉล่ียของครวั เรอื น
แผนภูมิ 9 หนีส้ ินเฉลี่ยของครัวเรอื น จำแนกตามประเภทหน้ี ปี 2554 - 2564
ปี 33,340 (11.4%) 9,340 (3.2%)
2564 165,627 (56.5%) 84,592 (28.9%)
2562 93,694 (65.1%) 14,067 (9.8%) 1,771 (1.2%)
34,291 (23.8%)
2560 111,131 (59.2%) 29,918 (15.9%) 8,157 (4.3%)
38,421 (20.5%)
2558 87,638 (62.6%) 11,895 (8.5%) 2,539 (1.8%)
38,006 (27.1%)
4,618 (4.8%) 3,508 (3.6%)
2556 56,497 (58.8%) 31,496 (32.8%)
12,606 (10.4%) 7,894 (6.5%)
2554 70,686 (58.3%) 30,102 (24.8%)
0 50,000 100,000 150,000 200,000 250,000 300,000 จำนวน
(บาท)
เพ่ือใชจ้ ่ายในครัวเรอื น ใช้ในการทาธรุ กจิ ใชใ้ นการทาการเกษตร หนอี้ ่ืน ๆ
จากผลการสำรวจครัวเรือนจังหวัดหนองบัวลำภู พบว่ามีหนี้สินเฉลี่ยต่อครัวเรือนเพิ่มขึ้น คือจาก 121,289 บาท
ในปี 2554 เป็น 292,898 บาท ในปี 2564 ทั้งนี้พบว่า หนี้สินเพื่อใช้จ่ายในครัวเรือนเพิ่มขึ้นจาก 70,686 บาท
(รอ้ ยละ 58.3) ในปี 2554 เป็น 165,627 บาท (ร้อยละ 56.5) ในปี 2564 หน้ีสินท่ีใช้ในการทำธุรกิจมีแนวโน้ม
เพิ่มสูงขึ้นจาก 12,606 บาท ในปี 2554 เป็น 33,340 บาท ในปี 2564 หนี้สินท่ีใช้ในการทำการเกษตรเพิ่มขึ้นจาก
30,102 บาท ในปี 2554 เปน็ 84,592 บาท ในปี 2564 ส่วนของหน้ีอ่นื ๆ ตงั้ แต่ปี 2554 ถงึ ปี 2564 มเี พยี งเล็กนอ้ ย
สำนกั งานสถติ ิจังหวดั หนองบวั ลำภู
16
2.10 การเปรยี บเทียบรายได้ ค่าใชจ้ ่ายเฉลี่ยตอ่ เดือน และจำนวนหน้สี ินเฉลย่ี ของครัวเรอื นทง้ั สน้ิ จำแนกตาม
ภาคตะวนั ออกเฉียงเหนือตอนบน 1
แผนภูมิ 10 รายได้ ค่าใช้จ่าย และจำนวนหนี้สินของครัวเรือนทัง้ สิ้น จำแนกตามภาคตะวันออกเฉียงเหนอื
ตอนบน 1 ปี 2564
บาท 261,667 292,898 รายได้ ค่าใชจ้ า่ ย หน้ีสิน
300,000 259,888
200,000 197,869
100,000 89,741
50,000 26,532
40,000 21,013
30,000 21,575
20,000 17,903
10,000
23,867
0 17,841
เลย
22,607
19,747
24,345
19,540
หนองคาย หนองบัวลาภู อุดรธานี บึงกาฬ จังหวดั
เมื่อพิจารณารายได้ในกลุ่มจังหวัดภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน 1 พบว่า จังหวัดที่มีรายได้มากที่สุด
ได้แก่ จังหวัดเลย มีรายได้ประมาณ 26,532 บาทต่อเดือนต่อครัวเรือน รองลงมาเป็นจังหวัดบึงกาฬ มีรายได้
24,345 บาทตอ่ เดือนต่อครวั เรือน จงั หวัดหนองบวั ลำภู มีรายได้ 23,867 บาทตอ่ เดือนต่อครวั เรือน จงั หวัดอุดรธานี
มีรายได้ 22,607 บาทต่อเดอื นต่อครวั เรอื น และจังหวัดหนองคาย มรี ายได้ 21,575 บาทตอ่ เดอื นตอ่ ครวั เรอื น
ในด้านค่าใช้จ่ายของครัวเรือน พบว่า จังหวัดที่มีรายได้มากที่สุดก็มีรายจ่ายมากที่สุดได้แก่ จังหวัดเลย
มีรายจ่ายประมาณ 21,013 บาทต่อเดือนต่อครัวเรือน รองลงมาเป็นจังหวัดบึงกาฬ มีค่าใช้จ่าย 19,540 บาท
ต่อเดือนต่อครัวเรือน จังหวัดอุดรธานี มีค่าใช้จ่าย 19,747 บาทต่อเดือนต่อครัวเรือน จังหวัดหนองคาย มีค่าใช้จ่าย
17,903 บาทต่อเดือนต่อครวั เรอื น และจงั หวัดหนองบัวลำภู มีค่าใชจ้ า่ ย 17,841 บาทต่อเดอื นต่อครวั เรอื น
หากพิจารณาหนี้สินของครัวเรือน พบว่าจังหวัดหนองบัวลำภูมีหนี้สินมากที่สุดในกลุ่มจังหวัดภาค
ตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน 1 คือมีหนี้สินประมาณ 292,898 บาทต่อครัวเรือน รองลงมาเป็นจังหวัดเลยมีหนี้สิน
ประมาณ 261,667 บาทต่อครวั เรอื น ในขณะทจี่ ังหวดั หนองคายมีหนสี้ นิ 89,741 บาทต่อครวั เรือน
สำนกั งานสถติ จิ ังหวดั หนองบวั ลำภู
17
2.11 การเปรียบเทียบรายได้ คา่ ใช้จ่าย และหนสี้ นิ เฉลี่ยของครัวเรือน จำแนกตามสถานะทางเศรษฐสังคมของ
ครัวเรือน (ตามอาชพี )
แผนภมู ิ 11 รายได้ ค่าใชจ้ า่ ย และหนีส้ ินเฉลย่ี ของครวั เรือน จำแนกตามสถานะทางเศรษฐสังคมของ
ครวั เรอื น (ตามอาชีพ) ปี 2564
บาท 1,519,528 รายได้ คา่ ใชจ้ า่ ย หน้ีสิน
1,600,000
1,200,000 1,045,356
800,000
400,000 292,898 235,131 333,687 261,759 300,292 123,310137,353
60,000 23,867 51,441
50,000 17,841
40,000 22,145
15,161
30,000
39,638
20,000 15,008
11,181
10,000 9,717
27,344
20,468
45,783
32,395
17,034
14,382
27,876
21,881
19,696
14,798
19,196
15,701
0 2 3 4 5 6 7 8 9 10 สถานะทาง
1 เศรษฐสังคม
1. รวมทั้งจังหวัด 5. ผ้ปู ระกอบธุรกจิ ของตนเองท่ไี มใ่ ช่การเกษตร 8. เสมยี น/พนกั งานขาย/ผใู้ หบ้ รกิ าร
2. ผู้ถือครองทำการเกษตรเป็นเจา้ ของทีด่ ิน 6. ลูกจ้างท่เี ป็นผู้จดั การ นักวชิ าการ 9. ผปู้ ฏบิ ตั งิ านในกระบวนการผลิต
3. ผู้ถอื ครองทำการเกษตร เช่าทด่ี นิ /ทำฟรี และผ้ปู ฏิบตั ิงานวิชาชีพ ก่อสร้างและเหมอื งแร่
4. ประมง ปา่ ไม้ ลา่ สตั ว์ หาของปา่ 7. คนงานดา้ นการขนส่ง และงานพนื้ ฐาน 10. ผู้ไม่ได้ปฏบิ ัตงิ านเชิงเศรษฐกิจ
และบรกิ ารทางการเกษตร
เมื่อพิจารณาตามสถานะทางเศรษฐสังคม (ตามอาชีพ) ในจังหวัดหนองบัวลำภู พบว่า ครัวเรือนลูกจ้างที่เป็น
ผู้จัดการ นักวิชาการและผู้ปฏิบัติงานวชิ าชีพ มีรายได้เฉลี่ยสูงสุดคือ เดือนละ 45,783 บาท รองลงมาเป็นครัวเรือน
ของผู้ถือครองทำการเกษตร เช่าที่ดิน/ทำฟรี เสมียน/พนักงาน/ผู้ให้บริการ ผู้ดำเนินธุรกิจของตนเองที่ไม่ใช่
การเกษตร เดือนละ 39,638, 27,876 และ 27,344 บาท ตามลำดับ และครัวเรือนที่มีรายได้ต่ำสุด ได้แก่ ครัวเรือน
ประมง ป่าไม้ ล่าสัตว์ หาของป่าและบริการทางการเกษตร 11,181 บาท
ในด้านค่าใช้จ่ายของครัวเรือน พบว่า ครัวเรือนลูกจ้างที่เป็นผู้จัดการ นักวิชาการและผู้ปฏิบัติงานวิชาชีพ
มีค่าใช้จ่ายเฉล่ียสงู สุด คือ เดือนละ 32,395 บาท รองลงมาเป็นครัวเรอื นของเสมียน/พนักงาน/ผูใ้ ห้บริการ เดือนละ
21,881 บาท ผู้ดำเนินธุรกิจของตนเองที่ไม่ใช่การเกษตร ผู้ไม่ได้ปฏิบัติงานในเชิงเศรษฐกิจ เดือนละ 20,468 บาท
และ 15,701 บาท ตามลำดับ
หากพิจารณาหนีส้ นิ ของครัวเรือน ครัวเรือนของผู้ถือครองทำการเกษตร เช่าที่ดนิ /ทำฟรีและครัวเรือนลกู จา้ ง
ทีเ่ ปน็ ผจู้ ดั การ นกั วชิ าการและผู้ปฏิบัติงานวชิ าชีพ มหี นี้สินเฉล่ียสงู สดุ เน่ืองจากภาวะค่าครองชีพสูงขน้ึ การใช้จ่ายใน
ครวั เรอื นจึงมีเพม่ิ มากขนึ้
สำนักงานสถติ จิ งั หวัดหนองบัวลำภู
18
2.12 การเปรียบเทยี บรายได้ ค่าใชจ้ า่ ย และหน้ีสนิ ต่อรายไดข้ องครวั เรือน
แผนภมู ิ 12 รายได้ คา่ ใชจ้ ่ายเฉลยี่ 5ต/ ่อเดือน และสดั ส่วนหนี้สินต่อรายไดข้ องครัวเรือน ปี 2554 - 2564
รายได/้ ค่าใช้จ่าย (บาท) สัดส่วนหนสี้ นิ ตอ่ รายได้ (เท่า)
30,000
รายได้ คา่ ใช้จา่ ย หนส้ี ินต่อรายได้ 15.0
24,000 22,648 23,867 12.0
18,000 9.0
12,000 22,553 12.3 6.0
17,13916,381 15,390 18,761 19,043 18,74516,008 17,841
13,664 8.3 7.7
7.1
6.2 6.2
6,000 3.0
0 0.0
2554 2556 2558 2560 2562 2564 ปี
เมื่อเปรียบเทียบรายได้ ค่าใช้จ่าย และหนี้สินต่อรายได้ พบว่าครัวเรือนในจังหวัดหนองบัวลำภูตั้งแต่ปี
2554 ถึง 2564 มรี ายไดเ้ ฉลีย่ มากกวา่ คา่ ใช้จ่ายท่ีจำเป็นในการยงั ชพี และพบวา่ รายได้ และค่าใช้จ่ายฯ ตง้ั แต่ปี 2554 ถึง
2564 เพิ่มขึ้นเรือ่ ย ๆ (ยกเว้น ปี 2556) คือรายได้เพิม่ จาก 17,139 บาท ในปี 2554 เป็น 23,867 บาทในปี 2564 และ
ค่าใช้จ่ายฯเพิ่มจาก 16,381 บาท ในปี 2554 เป็น 17,841 บาท ในปี 2564 ตามลำดับ และเมื่อพิจารณาผลต่างของ
รายได้ และค่าใช้จ่าย ในปี 2564 พบว่ารายได้สูงกว่าค่าใช้จ่ายที่จำเป็นในการยังชีพ 6,026 บาทต่อเดือน หรือ
ประมาณ 1,883 บาทต่อคน (ขนาดของครัวเรือนเฉลีย่ เท่ากับ 3.2 คน) ซึ่งส่วนใหญ่ถูกนำไปใช้ในการชำระหน้ี
เช่น หนี้เพื่อการซื้อบ้าน/ที่ดิน หนี้อุปโภคบริโภค และรายได้ส่วนที่เหลือจากการชำระหนี้ และไม่ได้ถูกใช้สอย
ออกไปก็มีเหลือไว้สำหรับการเก็บออม เป็นต้น
เมื่อเปรียบเทียบหนี้สินต่อรายได้ของครัวเรือนในรอบ 12 ปีที่ผ่านมาพบว่าปี 2564 หนี้สินต่อรายได้สูงสุด
คือ 12.3 เท่า โดยเพิ่มขึ้นจากปี 2562 ถึง 4.6 เท่า (ปี 2562 มีจำนวนหนี้สิน 143,822 บาทต่อครัวเรือน
เป็น 292,898 บาทต่อครัวเรือน ในปี 2564)
5/ คา่ ใช้จา่ ยเฉล่ียที่จำเป็นต้องใช้ในการยงั ชีพ โดยไมร่ วมคา่ ใชจ้ า่ ยประเภทสะสมทุน เช่น การซอื้ บ้าน/ ทด่ี นิ และเงนิ ออม เปน็ ตน้
สำนักงานสถติ จิ งั หวัดหนองบวั ลำภู
19
2.13 การเปรียบเทียบร้อยละของครัวเรือนทมี่ หี นี้ และจำนวนหน้ีสินเฉลีย่ ต่อครัวเรือนทั้งส้ิน
แผนภูมิ 13 ร้อยละของครัวเรือนทีม่ หี น้ี และหนี้สินเฉล่ียตอ่ ครัวเรือนทัง้ ส้ิน ปี 2554 - 2564
ครัวเรือนท่ีมหี นี้ (ร้อยละ) หนส้ี ินเฉลย่ี (บาท)
100.0 292,898 300,000
80.0 187,626 240,000
143,822 180,000
60.0 120,000
121,289 140,079
40.0 96,118
20.0 67.1 77.4 70.8 60.6 73.2 60,000
76.8 0
2556 2558 2560 2562
0.0 ครัวเรือนทมี่ ีหน้ี หนีส้ นิ เฉล่ยี 2564 ปี
2554
เมื่อพิจารณาสัดส่วนของครัวเรือนที่เป็นหนี้ และหนี้สินเฉลี่ยต่อครัวเรือน พบว่าในช่วงปี 2556 - 2560
สัดส่วนของครัวเรือนที่เป็นหนี้มีแนวโน้มสูงขึ้น จากรอ้ ยละ 67.1 ในปี 2556 เป็นร้อยละ 70.8 ในปี 2560 สว่ นในปี 2562
กลับมีสดั สว่ นลดลงเปน็ รอ้ ยละ 60.6 แต่ในปี 2564 กลบั มสี ัดสว่ นเพม่ิ ขน้ึ เปน็ ร้อยละ 73.2
เมื่อพิจารณาจำนวนหนี้สินเฉลี่ยต่อครัวเรือนระหว่างปี 2554 - 2564 พบว่า มีทิศทางไปในแนวเดียวกันกับ
สัดสว่ นของครัวเรอื นท่เี ปน็ หนี้ และมีแนวโน้มที่จะเพิม่ ขน้ึ อย่างตอ่ เน่ือง (ยกเว้นปี 2556 และ ปี 2562) กล่าวคือ เพมิ่
จาก 121,289 บาท ในปี 2554 เป็น 292,898 บาท ในปี 2564
สำนักงานสถติ จิ งั หวัดหนองบัวลำภู
20
2.14 รายได้ประจำเฉลย่ี ต่อคนตอ่ เดอื น จำแนกตามกลุ่มครวั เรือน
แผนภมู ิ 14 รายไดป้ ระจำเฉลีย่ ต่อคนต่อเดอื น จำแนกตามกลุ่มครัวเรือน (ควนิ ไทล)์ ปี 2562 และ 2564
(บาท) รายได้ประจำเฉลี่ยตอ่ คนต่อเดอื น 2562
25,000
20,000 25642,138
2,461
15,000
3,547
10,000 4,057
4,777
5,000
5,709
6,904
8,568
14,060
19,372
5,820
7,227
0 2 3 4 5 รวม กลุม่ ครัวเรอื น
1 ควินไทล์
(รายไดต้ ำ่ สดุ ) (รายไดต้ ำ่ สดุ )
ในการวเิ คราะห์การกระจายรายได้ โดยเรยี งลำดับตามรายได้ประจำเฉล่ยี ต่อคนตอ่ เดอื นในแต่ละครวั เรือนจาก
น้อยไปมากแล้วแบ่งครัวเรือนทั้งจังหวัดหนองบัวลำภู เป็น 5 กลุ่มเท่า ๆ กัน (กลุ่มที่ 1 มีรายได้ต่ำสุด และกลุ่มที่ 5
มีรายได้สูงสุด) โดยพบว่ารายได้ประจำต่อคนต่อเดือนโดยเฉลี่ยของครัวเรือนทั้งสิ้นในจังหวัดหนองบัวลำภูเพิ่มข้ึน
จาก 5,820 บาท ในปี 2562 เป็น 7,227 บาท ในปี 2564 โดยเพิ่มขึ้นในทุกกลุ่มรายได้ (Quintile 1 - 5) และยังพบว่า
กลมุ่ Quintile ที่ 5 เป็นกล่มุ ท่มี รี ายไดป้ ระจำต่อคนต่อเดือนสูงกวา่ ครวั เรอื นท้งั สิ้นในจังหวดั หนองบวั ลำภู
สำนกั งานสถติ จิ ังหวัดหนองบวั ลำภู
21
2.15 ส่วนแบง่ ของรายได้ประจำเฉลี่ยตอ่ คนตอ่ เดือน จำแนกตามกลุ่มครวั เรอื น
แผนภูมิ 15 ส่วนแบ่งของรายได้ประจำต่อคนต่อเดือน จำแนกตามกลุ่มครัวเรือน (ควินไทล์) ปี 2562 และ
2564
(รอ้ ยละ)
60 สว่ นแบ่งของรายได้ประจำ 2562
50 2564
8.9
40 8.2
30 13.1
12.7
20
15.7
10 15.7
21.8
20.6
40.5
42.8
0 1 2 3 4 5 กลมุ่ ครวั เรอื น
(รายได้ต่ำสดุ ) (รายได้ต่ำสดุ ) ควนิ ไทล์
สัมประสิทธ์ขิ องความไมเ่ สมอภาค (5 กล่มุ ) 2562 2564
(Gini Coefficient) 0.316 0.310
ปี 2564 กลุ่มครัวเรือนที่มีรายได้สูงสุด (Quintile ที่ 5) มีส่วนแบ่งของรายได้สูงถึงร้อยละ 42.8 ซึ่งเพิ่มขึ้น
จากปี 2562 ที่ร้อยละ 40.5 ขณะท่ีกลุ่มครัวเรือนที่มีรายได้ต่ำสุด (Quintile ที่ 1) มีส่วนแบ่งของรายได้ร้อยละ 8.2
โดยลดลงเล็กน้อยจากปี 2562 ที่ร้อยละ 8.9 ส่วนความเหลื่อมล้ำของรายได้เมื่อพิจารณาจากค่าสัมประสิทธิ์ของ
ความไมเ่ สมอภาค (Gini Coefficient) ดา้ นการกระจายรายได้ของครวั เรือนในจงั หวัดหนองบวั ลำภูทงั้ 5 กลุ่ม พบว่า
มีค่าเพิ่มขึ้นจาก 0.288 ในปี 2562 เป็น 0.308 ในปี 2564 แสดงให้เห็นว่าความเหลื่อมล้ำด้านรายได้ของครัวเรือน
ในจังหวัดหนองบัวลำภูมีแนวโน้มจะเหลื่อมล้ำเล็กน้อย เพราะผลประโยชน์การเจริญเติบโตทางด้านเศรษฐกิจ
ส่วนใหญย่ งั ตกอย่กู บั คนรวยกลุ่มเล็ก ๆ ยังไม่กระจายไปสกู่ ลุม่ ใหญข่ องจงั หวดั
สำนกั งานสถติ จิ ังหวัดหนองบัวลำภู
22
2.16 การเปรยี บเทยี บคา่ ใช้จ่ายเก่ียวกบั เวชภัณฑ์ และการตรวจรกั ษาพยาบาล
แผนภูมิ 16 ร้อยละของคา่ ใช้จา่ ยเก่ียวกับเวชภัณฑ์ และการตรวจรกั ษาพยาบาลเฉลย่ี ต่อเดือนของครัวเรือน
ปี 2558 – 2564
(รอ้ ยละ)
100.0
22.8 23.1 23.8 16.0 20.1 23.5
80.0 ค่ารกั ษาพยาบาล
31.4
(คนไขใ้ น)
60.0 43.0 48.0 41.2 51.2 52.8 37.1 ค่ารกั ษาพยาบาล
(คนไข้นอก)6/
35.4
40.0 ค่าซ้ือยาและ
เวชภัณฑ์ต่างๆ
20.0 34.1 28.9 35.0 32.8 27.1 33.2 39.4
0.0 ปี
2558 2559 2560 2561 2562 2563 2564
เมื่อพิจารณาค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับเวชภัณฑ์และกา รรักษาพยาบาลของครัวเรือนในจังหวัดหนองบัวลำภู
ในปี 2558 – 2564 พบว่า การใช้จ่ายเกี่ยวกับการรักษาพยาบาลสำหรับคนไข้นอก มีสัดส่วนค่าใช้จ่ายสูงสุด
โดยเฉพาะปี 2562 ซึ่งสูงถึง ร้อยละ 52.8 รองลงมาเป็นค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับการซื้อยาและเวชภัณฑ์ต่าง ๆ มีสัดส่วน
อยู่ในช่วงร้อยละ 27.1 – 39.4 โดยเฉพาะในช่วงปี 2564 สูงสุดถึงร้อยละ 39.4 อาจเป็นเพราะประชาชนบางกลุ่ม
ไม่ชอบการเข้ารับการรักษาในสถานพยาบาล เมื่อมีการเจ็บป่วยเกิดขึ้นก็เลือกที่จะซื้อยา/เวชภัณฑ์กินเองแทน
รวมทั้งปัจจุบันประชาชนให้ความสนใจในการดูแลร่างกายมากขึ้น การเลือกซื้อวิตามิน ยาบำรุงร่างกายหรืออาหาร
เสรมิ ตา่ ง ๆ ก็เพม่ิ มากขึน้
6/ รวมทนั กรรม ตรวจสขุ ภาพ และตรวจสายตาประกอบแว่น
สำนกั งานสถิติจงั หวัดหนองบัวลำภู
23
2.17 การเปรยี บเทียบค่าใช้จา่ ยเก่ยี วกบั การบรโิ ภคอาหารของครัวเรือน
แผนภมู ิ 17 รอ้ ยละคา่ ใชจ้ ่ายเกยี่ วกบั อาหาร เคร่ืองด่มื ยาสูบเฉลีย่ ตอ่ เดอื นของครัวเรอื น ปี 2558 - 2564
(ร้อยละ) ยาสบู
1.0
100.0 0.9 1.5 .1.1 1.2 1.1 1.1
1.2 3.3 4.2 3.9 1.0 1.8 2.3
80.0 23.2 22.5 25.6 24.5 28.9 24.1 25.0 เครอื่ งดมื่ ท่ีมี
แอลกอฮอล์
60.0
อาหาร และ
40.0 เครอ่ื งดื่ม ไมม่ ี
74.6 72.7 69.1 70.5 68.9 73.0 71.8 แอลกอฮอล์ (บรโิ ภค
นอกบา้ น)
20.0 อาหาร และเครอ่ื งด่ืม
ไมม่ ีแอลกอฮอล์
0.0 2559 2560 2561 2562 2563 (บรโิ ภคทบี่ ้าน)
2558 2564 ปี
เมื่อพิจารณาเฉพาะค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับอาหาร เครื่องดื่มและยาสูบของครัวเรือนในจังหวัดหนองบัวลำภู
ปี 2564 พบว่า ค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับอาหารและเครื่องดื่มไม่มีแอลกอฮอล์บริโภคท่ีบ้านมีร้อยละ 71.8 ซึ่งสูงกว่าการ
บริโภคนอกบ้านเกือบ 3 เท่า มีค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์อีกร้อยละ 2.3 และยาสูบร้อยละ 1.0
เป็นที่น่าสังเกตว่าค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับอาหาร เครื่องดื่มที่ไม่มีแอลกอฮอล์บริโภคที่บ้านของจังหวัดหนองบัวลำภู
สูงเป็นอันดับแรกของทุกปี อาจเป็นเพราะว่า ความเป็นสงั คมเมืองของจงั หวัดยังไม่สูงมากนัก ไม่มีการเร่งรีบแขง่ กบั
เวลารวมทั้งปัญหาการจราจร และครัวเรือนมคี วามสุขกับการรับประทานอาหารรว่ มกนั ท่ีบา้ นแบบเรยี บง่าย
สำนักงานสถิตจิ ังหวัดหนองบัวลำภู
24
2.18 การกำจดั ขยะ
แผนภูมิ 18 รอ้ ยละวธิ กี ารกำจดั ขยะของครวั เรอื น พ.ศ. 2560 - 2564
(รอ้ ยละ) เกบ็ รวบรวมใหพ้ นักงานนาไปทง้ิ เผา
100.0 ฝงั กลบ อ่นื ๆ (เล้ยี งสัตว์/ทาปุ๋ย/ท้ิงทสี่ าธารณะ)
80.0 75.3 79.3 79.8 78.2
74.4
37.8 35.3 40.8
60.0 31.7
40.4
5.0 4.9 5.1 6.2
40.0
215.631 2.5 4.5 4.6 ปี
20.0 8.6 2562 2563 2564
0.0 225.640
เนื่องจากการเพิ่มขึ้นของประชากรอย่างรวดเร็วในปัจจุบัน ทำให้มีการใช้ทรัพยากรด้านต่าง ๆ เพื่อการ
อุปโภคบริโภคมากขึ้น ส่งผลกระทบต่อปริมาณขยะล้นเมือง ซึ่งเป็นปัญหาสำคัญต่อสังคมไทยและคนไทยเป็นอย่าง
มาก โดยเฉพาะวิธีการกำจัดขยะ และครัวเรือนในจังหวัดหนองบัวลำภู ส่วนใหญ่กำจัดขยะโดยเก็บรวบรวมให้
พนักงานนำไปทิ้ง ซึ่งจะเห็นว่ามีแนวโน้มเพิ่มขึ้นทุกปี จากร้อยละ 74.4 ในปี 2560 เป็นร้อยละ 78.2 ในปี 2564
(แต่ปี 2564 สัดส่วนลดลงจากปี 2563 เล็กนอ้ ย) อาจเปน็ เพราะการกำจัดขยะด้วยวิธนี ี้สะดวกและปลอดภัยมากกว่า
วิธีอื่น ส่วนการกำจัดขยะโดยวิธีเผามีแนวโน้มลดลงอย่างต่อเนื่องเช่นกัน คือจากร้อยละ 40.4 ในปี 2560 เป็น
ร้อยละ 31.7 ในปี 2563 แต่สัดส่วนกลับเพิ่มขึ้นในปี 2564 เป็นร้อยละ 40.8 อาจเกิดจากการตระหนักถึงความ
รับผิดชอบในสังคมที่อยู่ร่วมกันมากขึ้น เพราะการเผาขยะทำให้เกิดมลพิษต่อสิ่งแวดล้อม ในชุมชน หรือที่อยู่อาศัย
นั้นโดยไม่สามารถหลีกเลี่ยงได้ สำหรับการกำจัดขยะโดยวิธีฝังกลบและวิธีอื่น ๆ เช่น เลี้ยงสัตว์ทำปุ๋ย ทิ้งในท่ี
สาธารณะก็ยังคงมีอยู่คือวิธีฝังกลบ เพิ่มขึ้นจากปี 2560 คือร้อยละ 2.4 เป็นร้อยละ 6.2 ในปี 2564 ส่วนวิธีอื่น ๆ
ลดลงจากปี 2563 จากรอ้ ยละ 5.1 เป็นรอ้ ยละ 4.6 ในปี 2564
สำนักงานสถติ จิ งั หวัดหนองบัวลำภู
ตาราง ก รายได้เฉลี่ยต่อเดือนของครัวเรอื น จาแนกตามแหล่งที่มาของรายได้ และสถานะทางเศรษฐสังค
TABLE A AVERAGE MONTHLY INCOME PER HOUSEHOLD BY SOURCES OF INCOME AND
ผู้ถอื ครองทาการเกษตร/เพาะเล้ียง ผู้ประกอบธุรกจิ
ครัวเรือนท้งั สิ้น Farm operators/culture ของตนเอง
Total households ปลกู พืช/เลี้ยงสตั ว์/เพาะเล้ียง ประมง,ป่าไม้,ล่าสตั ว์, ที่ไมใ่ ช่การเกษตร
Plant/animal/culture หาของป่า,บริการ Entrepreneurs
สว่ นใหญ่เป็น ส่วนใหญ่ ทางการเกษตร for
แหล่งทม่ี าของรายได้ เจ้าของที่ดนิ เช่าท่ดี นิ /ทาฟรี Fishing, forestry, non-agricultural
Mainly Mainly hunting, business
owning renting land/ agricultural P
land land occupied services
for free a
บาท ร้อยละ บาท ร้อยละ บาท ร้อยละ บาท ร้อยละ บาท ร้อยละ บ
Baht % Baht % Baht % Baht % Baht % B
รายได้ทง้ั ส้นิ ต่อเดือน………………….…...…...…2.3..,.8..6...7.. 100.0 22,145 100.0 39,638 100.0 11,181 100.0 27,344 100.0 4
รายได้ประจา…………………..…………..…..…2…3.,…1.6..6.... 97.1 21,841 98.6 39,286 99.1 11,031 98.7 27,166 99.3 4
รายไดท้ เ่ี ป็นตัวเงิน…………….................1...8..,.7..3..0 78.5 17,175 77.6 33,611 84.8 6,816 61.0 23,060 84.3 4
รายไดจ้ ากการทางาน………………..…1.…3,.1…5.5.. 55.1 13,721 62.0 30,829 77.8 5,283 47.2 20,918 76.5 3
- ค่าจา้ งและเงนิ เดอื น……………..…….5...,7...9..1.. 24.3 1,002 4.5 - - 172 1.5 647 2.4 3
- กาไรสทุ ธิจากการทาธุรกิจ…….………3.,.9..4..3... 16.5 1,226 5.5 312 0.8 688 6.2 19,761 72.3
- กาไรสุทธิจากการทาการเกษตร……3…,4…2..2... 14.3 11,493 51.9 30,516 77.0 4,423 39.6 509 1.9
เงินทไ่ี ด้รับเป็นการชว่ ยเหลอื ..............5..,.4..2...6. 22.7 3,439 15.5 2,772 7.0 1,532 13.7 2,018 7.4
รายได้จากทรัพยส์ ิน ………………..………1…4..9.. 0.6 14 0.1 11 0.0 1 0.0 124 0.5
รายไดท้ ไี่ ม่เป็นตัวเงิน 1/…………………....…4…,4.3..6.. 18.6 4,667 21.1 5,675 14.3 4,215 37.7 4,106 15.0
รายไดไ้ ม่ประจา (ทเ่ี ป็นตวั เงิน)………..…………7..0..1. 2.9 304 1.4 352 0.9 151 1.3 178 0.7
1/ รวมคา่ ประเมินคา่ เช่าบ้านท่ีไม่เสยี เงนิ (รวมบ้านของตนเอง)
คมของครวั เรอื น
SOCIO-ECONOMIC CLASS
ลูกจ้าง ผู้ไม่ได้
Employees ปฏบิ ัตงิ าน
ผจู้ ัดการ คนงาน เสมียน ผปู้ ฏบิ ัตงิ านใน เชิงเศรษฐกิจ
นักวิชาการ ดา้ นการขนสง่ พนักงานขาย กระบวนการผลติ Econo-
และ และงานพื้นฐาน และ กอ่ สร้าง mically
ผูป้ ฏิบัตงิ าน Labourers in ให้บริการ และเหมืองแร่ inactive Source of income
วิชาชีพ logistics, Clerical, Workers related
Professional, transportation sales to production,
technician and and service construction
and manager basic work workers and mining
บาท ร้อยละ บาท ร้อยละ บาท ร้อยละ บาท ร้อยละ บาท ร้อยละ
Baht % Baht % Baht % Baht % Baht %
45,783 100.0 17,034 100.0 27,876 100.0 19,696 100.0 19,196 100.0 Total monthly income
45,472 99.3 16,886 99.1 27,330 98.0 19,552 99.3 17,760 92.5 Total current income
41,943 91.6 13,385 78.6 22,716 81.5 15,492 78.7 13,086 68.2 Money income
39,325 85.9 12,311 72.3 20,357 73.0 12,787 64.9 2,412 12.6 From work
36,011 78.7 12,009 70.5 19,035 68.3 12,105 61.5 951 5.0 - Wages and salaries
2,485 5.4 - - 885 3.2 174 0.9 501 2.6 - Net profit from business
829 1.8 301 1.8 438 1.6 508 2.6 959 5.0 - Net profit from farming
2,417 5.3 1,074 6.3 2,316 8.3 2,701 13.7 10,384 54.1 From current transfers
201 0.4 - - 42 0.2 4 0.0 291 1.5 From property income
3,529 7.7 3,501 20.6 4,614 16.6 4,061 20.6 4,674 24.3 Non- money income1/
311 0.7 149 0.9 547 2.0 143 0.7 1,435 7.5 Non - current money income
1/ Including estimated rental value of dwelling (Including own dwelling) 25
ตาราง ข ค่าใช้จ่ายเฉลี่ยต่อเดือนของครวั เรือน1/ จาแนกตามประเภทของค่าใช้จ่าย และสถานะทางเศรษ
TABLE B AVERAGE MONTHLY EXPENDITURE1/ PER HOUSEHOLD BY TYPE OF EXPENDITU
ผู้ถือครองทาการเกษตร/เพาะเล้ียง ผู้ประกอบธรุ กจิ
ครวั เรอื นทั้งสิ้น Farm operators/culture ของตนเอง
Total households ปลกู พืช/เล้ียงสัตว/์ เพาะเล้ียง ประมง,ป่าไม้,ลา่ สัตว,์ ที่ไม่ใช่การเกษตร ผ
Plant/animal/culture หาของป่า,บรกิ าร Entrepreneurs น
ส่วนใหญ่เป็น สว่ นใหญ่ ทางการเกษตร for
ประเภทของคา่ ใช้จ่าย เจ้าของที่ดนิ เช่าที่ดนิ /ทาฟรี Fishing, forestry, non-agricultural ผู้ป
Mainly Mainly hunting, business
owning renting land/ agricultural Pro
land land occupied services te
for free and
บาท รอ้ ยละ บาท รอ้ ยละ บาท รอ้ ยละ บาท รอ้ ยละ บาท รอ้ ยละ บาท
Baht % Baht % Baht % Baht % Baht % Bah
ค่าใช้จ่ายทั้งส้ินตอ่ เดือน…………….……………………………17…,…84..1.… 100.0 15,161 100.0 15,008 100.0 9,717 100.0 20,468 100.0 32,3
ค่าใช้จ่ายเพอ่ื การอุปโภคบริโภค……..……………….…..1..5…,1…9…0.. 85.1 12,958 85.5 11,804 78.6 9,142 94.1 17,588 85.9 23,3
คา่ ใช้จ่ายอาหาร เครอ่ื งดื่ม และยาสูบ………..……..…6,…53…6. 36.6 6,013 39.7 6,406 42.7 5,202 53.5 7,560 36.9 8,6
- อาหารและเครอ่ื งด่ืม(ไม่มีแอลกอฮอล์)…....………6,.3.…2…2 35.4 5,927 39.1 6,222 41.5 5,051 52.0 7,254 35.4 8,2
- เครอื่ งดื่มท่ีมีแอลกอฮอล์ ....………..…………...………1.5..0 0.8 36 0.2 141 0.9 101 1.0 217 1.1 3
- ยาสูบ หมาก ยานัตถ์ุและอ่ืน ๆ……………….......……6…4... 0.4 50 0.3 43 0.3 49 0.5 89 0.4
ค่าใช้จ่ายสินค้าและบรกิ าร………………………..……..8…,6…5…4. 48.5 6,944 45.8 5,398 36.0 3,940 40.5 10,028 49.0 14,7
- ที่อยู่อาศัย เครอื่ งแตง่ บ้าน
และเครอ่ื งใช้ฯ……..…………………………………3…,…01…0….. 16.9 2,733 18.0 2,452 16.3 2,071 21.3 3,155 15.4 3,8
- เครอ่ื งนุ่งห่มและรองเท้า………………….…..…….……3…4.9. 2.0 236 1.6 66 0.4 97 1.0 329 1.6 1,0
- คา่ ใช้จ่ายส่วนบุคคล………………..……..………….……5…1.6. 2.9 390 2.6 351 2.3 290 3.0 581 2.8 9
- เวชภัณฑ์ และค่าตรวจรกั ษาพยาบาล..................2..…67…... 1.5 290 1.9 113 0.8 199 2.0 172 0.8 2
- การเดินทางและการสื่อสาร…………………….……3.…,8.…06. 21.3 2,913 19.2 2,199 14.7 1,132 11.6 5,427 26.5 7,8
- ค่าซ้ือ/คา่ ใช้จ่ายเกี่ยวกบั ยานพาหนะ.......1…,8…4..1.. 10.3 1,223 8.1 452 3.0 160 1.6 3,186 15.6 3,3
- การเดนิ ทางปกต/ิ ท่องเท่ียว................……1..,.2..4..7... 7.0 1,055 7.0 1,142 7.6 570 5.9 1,387 6.8 3,2
- การส่ือสาร..................................................7..1..8.......... 4.0 635 4.2 605 4.0 402 4.1 854 4.2 1,3
- การศกึ ษา………………………..……………………....……1…0…6. 0.6 70 0.5 71 0.5 33 0.3 146 0.7 2
- การบันเทิง/การจัดงานพิธใี นโอกาสพิเศษ..…………3.7..9 2.1 72 0.5 - - 36 0.4 74 0.4 1
- ค่าใช้จ่ายเกี่ยวกบั กิจกรรมทางศาสนา..................2...2..1.... 1.2 241 1.6 146 1.0 83 0.9 143 0.7 2
ค่าใช้จ่ายท่ีไม่เกี่ยวกบั การอุปโภคบริโภค2/…………….…2..,.6.…51... 14.9 2,203 14.5 3,205 21.4 575 5.9 2,880 14.1 9,0
1/ ค่าใช้จ่ายเฉลยี่ ทจี่ าเป็นตอ้ งใช้ในการยังชีพ โดยไม่รวมค่าใช้จา่ ยประเภทสะสมทุน
เช่น การซอ้ื บ้าน/ที่ดนิ และเงนิ ออม เป็นตน้
ษฐสังคมของครวั เรอื น 26
URE AND SOCIO-ECONOMIC CLASS
ลกู จ้าง ผู้ไม่ได้
Employees ปฏิบัติงาน
ผู้จัดการ คนงาน เสมียน ผู้ปฏิบัตงิ านใน เชิงเศรษฐกิจ
นักวชิ าการ ด้านการขนสง่ พนักงานขาย กระบวนการผลติ Econo-
และ และงานพ้ืนฐาน และ ก่อสรา้ ง mically
ปฏิบัติงาน Labourers in ให้บรกิ าร และเหมืองแร่ inactive Type of Expenditure
วชิ าชีพ logistics, Clerical, Workers related
ofessional, transportation sales to production,
echnician and and service construction
d manager basic work workers and mining
ท รอ้ ยละ บาท รอ้ ยละ บาท รอ้ ยละ บาท รอ้ ยละ บาท รอ้ ยละ
ht % Baht % Baht % Baht % Baht %
395 100.0 14,382 100.0 21,881 100.0 14,798 100.0 15,701 100.0 Total monthly expenditure
382 72.2 13,560 94.3 18,869 86.2 13,472 91.0 13,898 88.5 Consumption expenditure
667 26.8 4,938 34.3 7,748 35.4 6,544 44.2 5,831 37.1 For food, beverage and tobacco
280 25.6 4,842 33.7 7,165 32.7 6,317 42.7 5,700 36.3 - Food and beverages (excludes alcoholic)
343 1.1 64 0.4 471 2.2 97 0.7 83 0.5 - Alcoholic beverages
45 0.1 32 0.2 111 0.5 130 0.9 48 0.3 - Tobacco products
715 45.4 8,621 59.9 11,122 50.8 6,928 46.8 8,067 51.4 For goods and services
- Housing, household operation, furnitures
884 12.0 3,181 22.1 3,522 16.1 2,660 18.0 2,977 19.0 and equipment
052 3.2 475 3.3 529 2.4 230 1.6 283 1.8 - Apparel and footwear
972 3.0 359 2.5 758 3.5 471 3.2 448 2.9 - Personal care
215 0.7 197 1.4 300 1.4 383 2.6 302 1.9 - Medical and health care
892 24.4 4,249 29.5 5,587 25.5 2,961 20.0 2,796 17.8 - Transport and communication
322 10.3 2,623 18.2 2,955 13.5 1,297 8.8 1,333 8.5 - Vehicle purchase/repairing & maintenance
209 9.9 1,214 8.4 1,739 7.9 972 6.6 885 5.6 - Local transportation/travelling
361 4.2 412 2.9 893 4.1 692 4.7 578 3.7 - Communication
211 0.7 9 0.1 110 0.5 57 0.4 103 0.7 - Education
192 0.6 102 0.7 130 0.6 61 0.4 879 5.6 - Recreation/special ceremony expenses
298 0.9 50 0.3 186 0.8 105 0.7 279 1.8 - Religious activities
013 27.8 822 5.7 3,012 13.8 1,326 9.0 1,803 11.5 Non-consumption expenditure 2/
2/ รวมค่าภาษี ของขวัญ และเงนิ บริจาค เบี้ยประกนั ภยั เงนิ ซ้ือสลากกนิ แบ่ง ดอกเบย้ี เงนิ กู้
และค่าใช้จ่ายอน่ื ๆ ทไี่ ม่เก่ยี วกับการอปุ โภคบริโภค
ตาราง ค จานวนครัวเรอื นท่ีเป็นหน้ี และจานวนหนี้สินเฉล่ียต่อครัวเรอื นทั้งส้ิน จาแนกตามวัตถุประสงค
TABLE C NUMBER OF INDEBTED HOUSEHOLD AND AVERAGE AMOUNT OF DEBT PER HO
ผู้ถือครองทาการเกษตร/เพาะเลี้ยง ผู้ประกอบธรุ กจิ
ครวั เรอื นทั้งสิ้น Farm operators/culture ของตนเอง
Total households
ปลูกพืช/เลี้ยงสัตว/์ เพาะเล้ียง ประมง,ป่าไม้,ลา่ สตั ว,์ ท่ีไม่ใช่การเกษตร
Plant/animal/culture หาของป่า,บรกิ าร Entrepreneurs
ส่วนใหญ่เป็น ส่วนใหญ่ ทางการเกษตร for
วตั ถุประสงค์ของการกู้ยืม เจ้าของที่ดนิ เช่าท่ีดนิ /ทาฟรี Fishing, forestry, non-agricultural
Mainly Mainly hunting, business
owning renting land/ agricultural
land land occupied services
for free
จานวน รอ้ ยละ จานวน รอ้ ยละ จานวน รอ้ ยละ จานวน รอ้ ยละ จานวน รอ้ ยละ จ
Number % Number % Number % Number % Number % N
จานวนครัวเรอื นที่เป็นหน้ี (ครวั เรอื น) …….......1..0..5..,.7...0..3.. (73.2) 22,883 (85.8) 2,325 90.9 3,648 (58.2) 19,313 (82.0) 1
Number of indebted household
บาท รอ้ ยละ บาท รอ้ ยละ บาท รอ้ ยละ บาท รอ้ ยละ บาท รอ้ ยละ
Baht % Baht % Baht % Baht % Baht %
จานวนหนสี้ ินเฉลี่ยตอ่ ครวั เรือนทั้งสิ้น (บาท)……2…92…,8..…98… 100.0 235,131 100.0 1,519,528 100.0 51,441 100.0 333,687 100.0 1,0
1. จาแนกตามวัตถปุ ระสงค์
เพอื่ ใช้จ่ายในครัวเรือน………………..…………165,627 56.5 45,082 19.2 36,997 2.4 29,048 56.5 182,195 54.6 9
- ซื้อ/เช่าซื้อบ้าน
และ/หรอื ที่ดนิ …………………..………...….8…8…,9…1…5…….3.0.4 14,477 6.2 -- - - 113,316 34.0 5
- ใช้ในการศกึ ษา.........................………...………2…,1…9…2………0….7……. 232 0.1 -- - - 3,390 1.0
- ใช้จ่ายอุปโภคบรโิ ภคอื่น ๆ………………..……7…4,…52...0.... 25.4 30,373 12.9 36,997 2.4 29,048 56.5 65,488 19.6 4
ใช้ในการทาธุรกจิ ………..…............……………3..3..,.3..4..0.. 11.4 8,575 3.6 - - 2,645 5.1 125,035 37.5
ใช้ในการทาการเกษตร…………..…...……………84…,5…9…2 28.9 169,268 72.0 1,482,531 97.6 14,210 27.6 18,681 5.6
หนี้อ่ืน ๆ 1/ ………………………….………...…….…9…,3…4.0.... 3.2 12,207 5.2 - - 5,537 10.8 7,776 2.3
2. จาแนกตามแหล่งเงินกู้ 99.8 1,519,528 100.0 41,882 81.4 332,801 99.7 1,0
หนี้ในระบบ………..…............……….............2...9..1..,.5..4..0..... 99.5 234,758 0.2 - - 9,559 18.6 885 0.3
หน้ีนอกระบบ………..…............……..................1..,.3..5..8.... 0.5 373
1/ หน้ีอื่นๆ ไดแ้ ก่ หนี้จากการคา้ ประกนั บุคคลอื่น หน้ีคา่ ปรบั หรอื จ่ายชดเชยค่าเสียหาย เป็นต้น
ค์ของการกู้ยืม แหล่งเงนิ กู้ และสถานะทางเศรษฐสังคมของครัวเรือน
OUSEHOLD BY PURPOSE OF BORROWING, SOURCE OF LOAN AND SOCIO-ECONOMIC CLASS
ลกู จ้าง ผู้ไม่ได้
Employees ปฏิบัติงาน
ผู้จัดการ คนงาน เสมียน ผู้ปฏิบัติงานใน เชิงเศรษฐกจิ
นักวชิ าการ ด้านการขนส่ง พนักงานขาย กระบวนการผลติ Econo-
และ และงานพ้ืนฐาน และ กอ่ สรา้ ง mically
ผู้ปฏิบัติงาน Labourers in ให้บรกิ าร และเหมืองแร่ inactive Purpose of borrowing
วชิ าชีพ logistics, Clerical, Workers related
Professional, transportation sales to production,
technician and and service construction
and manager basic work workers and mining
จานวน รอ้ ยละ จานวน รอ้ ยละ จานวน รอ้ ยละ จานวน รอ้ ยละ จานวน รอ้ ยละ
Number % Number % Number % Number % Number %
10,099 (88.5) 1,154 (85.3) 7,142 (63.6) 7,270 (86.1) 31,870 (60.2)
บาท รอ้ ยละ บาท รอ้ ยละ บาท รอ้ ยละ บาท รอ้ ยละ บาท รอ้ ยละ
Baht % Baht % Baht % Baht % Baht %
045,356 100.0 261,759 100.0 300,292 100.0 123,310 100.0 137,353 100.0 Average amount of debt per household (Baht)
1. By purpose of borrowing
924,496 88.4 221,598 84.7 266,489 88.7 46,053 37.3 74,092 53.9 For household expenditures
- Purchase/hire purchase of house
504,315 48.2 217,435 83.1 138,245 46.0 3,788 3.1 40,699 29.6 and/or land
11,812 1.1 - - 4,921 1.6 - - 765 0.6 - Education
408,369 39.1 4,162 1.6 123,324 41.1 42,265 34.3 32,627 23.8 - Household consumption
80,155 7.7 - - 640 0.2 18,051 14.6 10,417 7.6 Business
32,519 3.1 40,162 15.3 27,885 9.3 37,052 30.0 44,049 32.1 Farming
8,187 0.8 - - 5,277 1.8 22,153 18.0 8,797 6.4 Others 1/
2. By source of loan
045,356 100.0 261,011 99.7 299,865 99.9 119,303 96.8 136,110 99.1 Loan from formal sector
- - 748 0.3 426 0.1 4,007 3.2 1,243 0.9 Loan from informal sector
1/ Other, such as debt from guaranties, fine or compensation, etc. 27
ตาราง ง เปรยี บเทียบรายได้ ค่าใช้จ่ายเฉล่ียต่อเดือน และหน้ีสินเฉลี่ยต่อครวั เรอื น จาแนกตามสถานะทา
TABLE D COMPARISON OF AVERAGE MONTHLY INCOME AND EXPENDITURE AND AMOU
รายไดเ้ ฉลีย่ ต่อเดอื น คา่ ใช้จ่ายเฉลยี่ ตอ่ เดอื น
Average monthly income Average monthly expenditures
ร้อยละของ รอ้ ยละของ
สถานะทางเศรษฐสังคม 2560 2562 2564 การเปล่ยี นแปลงตอ่ ปี 2560 2562 2564 การเปลี่ยนแปลงตอ่
2017 2019 2021 Annual percentage change 2017 2019 2021 Annual percentage c
2562/60 2564/62 2562/60 256
2019/17 2021/19 2019/17 202
ครัวเรือนท้ังสิน้ ………………...………....….2..2…,6…4..8. 18,745 23,867 -9.0 12.8 19,043 16,008 17,841 -8.3 5
ผู้ถือครองทาการเกษตร -5.5 17.3 16,315 14,607 15,161 -5.4 1
ส่วนใหญ่เป็นเจ้าของที่ดนิ …………………1..8..,.0..0. 8 16,092 22,145 -23.2 85.6 24,769 10,406 15,008 -35.2 20
ส่วนใหญ่เช่าท่ีดิน/ทาฟรี…………….…….1..9..,.5..27 11,511 39,638
ประมง ป่าไม้ ล่าสัตว์ หาของป่า -7.0 10.2 10,079 11,006 9,717 4.5 -6
และบรกิ ารทางการเกษตร……………10,647 9,202 11,181 -29.7 11.5 30,744 19,836 20,468 -19.7 1
ผู้ประกอบธุรกิจของตนเอง -6.3 5.0 36,357 29,905 32,395 -9.3 4
ที่ไม่ใช่การเกษตร…………………....……4…4…,4…35 21,984 27,344 -2.2 -10
2.1 -100.0 10,885 7,860 - -15.0 3
ลูกจ้าง 5.0 -0
ผู้จัดการ นักวิชาการ -2.4 -2.1 12,185 13,540 14,382 5.4 1
และผู้ปฏิบัติงานวชิ าชีพ…………..... 47,303 41,562 45,783 -3.5 7
คนงานเกษตร ปา่ ไม้ 1.1 22,031 21,920 21,881 -0.3
และประมง………………….......…....9,473.99 9,062 -
คนงานด้านการขนส่ง 11.1 15,039 14,256 14,798 -2.6
และงานพื้นฐาน…………….…………. 17,039 17,775 17,034 9.7 15,152 13,645 15,701 -5.1
เสมียน พนกั งานขาย
และให้บรกิ าร………………....……… 24,740 27,297 27,876
ผปู้ ฏิบตั ิงานในกระบวนการผลิต
ก่อสร้าง และเหมืองแร่………………16,745 15,952 19,696
ผู้ไมไ่ ด้ปฏบิ ัติงานเชิงเศรษฐกิจ…………..1..…7,…13…3…… 15,941 19,196
างเศรษฐสังคมของครวั เรอื น 28
UNT OF DEBT PER HOUSEHOLD BY SOCIO - ECONOMIC CLASS
หนี้สินเฉลย่ี ตอ่ ครวั เรอื น ร้อยละของคา่ ใช้จ่ายต่อรายได้
Average amount of debt per household Percent of expenditure to income
รอ้ ยละของ
อปี 2560 2562 2564 การเปลยี่ นแปลงตอ่ ปี 2560 2562 2564 Socio-economic class
change
64/62 2017 2019 2021 Annual percentage change 2017 2019 2021
21/19
2562/60 2564/62
2019/17 2021/19
5.6 187,626 143,822 292,898 -12.4 42.7 84.1 85.4 74.7 Total households
Farm operators/culture
1.9 97,001 145,434 235,131 22.4 27.2 90.6 90.8 68.5 Mainly owning land
0.1 105,975 352,501 1,519,528 82.4
107.6 126.8 90.4 37.9 Mainly renting land/
6.0 27,947 72,950 51,441 61.6
Land occupied for free
Fishing forestry, hunting,
-16.0 94.7 119.6 86.9 Agricultural services
Entrepreneurs for non-agricultural
1.6 453,268 97,302 333,687 -53.7 85.2 69.2 90.2 74.9 business
Employees
Professional, technician
4.1 822,617 845,624 1,045,356 1.4 11.2 76.9 72.0 70.8 and manager
Labourers in agriculture,
00.0 61,877 30,645 - -29.6 -100.0 114.9 86.7 - forestry and fishery
Labourers in logistics,
3.1 19,008 18,979 261,759 -0.1 271.4 71.5 76.2 84.4 transportation and basic work
Clerical, sales and service
0.1 185,599 119,648 300,292 -19.7 58.4 89.1 80.3 78.5 workers
Workers related to production,
1.9 57,946 52,331 123,310 -5.0 53.5 89.8 89.4 75.1 construction and mining
7.3 101,129 91,679 137,353 -4.8 22.4 88.4 85.6 81.8 Economically inactive
ตาราง จ รอ้ ยละของครัวเรือน จาแนกตามรายได้ท้ังสิ้นเฉลี่ยต่อเดือน และขนาดของครัวเรอื น
TABLE E PERCENTAGE OF HOUSEHOLD BY AVERAGE MONTHLY INCOME AND HOUSEHO
รวมทั้งส้ิน ขนำดของค
รำยได้ Total 1 - 2 3 -
รายได้ทั้งสิ้นเฉล่ียต่อเดือนต่อครัวเรือน……………………..……1…0…0.…0………..…… 100.0 100
ตำ่ กว่ำ 1,500 บำท……………..……………0….1………….. 0.3
1,500 - 3,000 บำท…………...………… 1.0 2.7 2
3,001 - 5,000 บำท…………………….……2.4 3.4 14
5,001 - 10,000 บำท…………...………… 20.1 35.9 20
10,001 - 15,000 บำท………………..………19.4 20.9 40
15,001 - 30,000 บำท………………...………34.9 24.2 10
30,001 - 50,000 บำท……………...…………1…2.2 9.2 10
50,001 - 100,000 บำท……………...……………8.4 3.5 1
มำกกว่ำ 100,000 บำท……………...………… 1.5 - 100
รายได้ทงั้ สิ้นเฉลี่ยต่อเดือนต่อคน…..……...… 100.0 100.0 1
0.3 15
ต่ำกวำ่ 500 บำท……………………………0..1 1.5 30
6.2 32
500 - 1,500 บำท……………………………1..5 18.9 7
39.2 9
1,501 - 3,000 บำท…………………………1…3..1 13.7 1
13.8
3,001 - 5,000 บำท…………………………2…7..5 5.3
1.3
5,001 - 10,000 บำท…………………………3…4..2
10,001 - 15,000 บำท…………………………1…0..2
15,001 - 30,000 บำท…………………………1…0..1
30,001 - 50,000 บำท……………………………2..8
มำกกวำ่ - 50,000 บำท……………...……………0.5
OLD SIZE > 8 Income
ครัวเรอื น (คน) Household size (persons) 100.0 Monthly income per household
-4 5-7 - Less than 1,500 Baht
- 1,500 - 3000 Baht
0.0 100.0 - 3,001 - 5000 Baht
--
-- 14.7 5,001 - 10000 Baht
- 10,001 - 15,000 Baht
2.5 -
4.1 1.2 32.5 15,001 - 30,000 Baht
0.3 16.0 14.9 30,001 - 50,000 Baht
0.3 45.0 30.1 50,001 - 100,000 Baht
0.6 22.2 7.7 More than 100,000 Baht
0.4 12.2
1.9 3.3 100.0 Monthly current income per capita
- Less than 500 Baht
0.0 100.0
-- 14.7 500 - 1500 Baht
10.7 1,501 - 3000 Baht
1.7 - 36.8 3,001 - 5000 Baht
5.9 21.6 30.1 5,001 - 10000 Baht
0.8 37.3
2.5 27.8 - 10,001 - 15,000 Baht
7.8 9.3 7.7 15,001 - 30,000 Baht
9.4 4.0
1.9 - - 30,001 - 50,000 Baht
- More than 50,000 Baht
--
29
ตาราง ฉ ส่วนแบง่ ของรายได้ประจาของครวั เรือน โดยการจาแนกครวั เรือนเป็น 5 กลุ่ม
TABLE F SHARE OF HOUSEHOLD CURRENT INCOME BY QUINTILE GROUPS
กล่มุ ครวั เรอื น รอ้ ยละของประชากร
จ่าแนกตามรายได้ประจ่า Percentage of population
2562 2564
Quintile group by 2019 2021
current income
(รายได้ตา่ สดุ ) 1 (Lowest income) 24.2 24.1
(รายได้สูงสดุ ) 2 21.5 22.6
3 19.1 19.9
4 18.3 17.4
5 (Highest income) 16.8 16.0
สมั ประสทิ ธ์ิของความไม่เสมอภาค (5 กลมุ่ )
Gini coefficient (quintile groups)
รายได้ประจ่าต่อคนต่อเดือน
Per capita current income