ชุดการเรียนรู้เส้นทางการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ทางวัฒนธรรมท้องถิ่น สำหรับใช้ทำอีบุ๊ค

คำนำ

ชุดการเรียนรู้เส้ นทางการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ทางวัฒนธรรม
ท้องถิ่น อำเภอพร้าว จังหวัดเชียงใหม่ สู่สายตานั กท่องเที่ยวชาว
ญี่ปุ่น จัดทำขึ้นเพื่อเปิดโลกทัศน์ ใหม่แห่งการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์
ทางวัฒนธรรมท้องถิ่น หมู่บ้านป่าตุ้มดอน อำเภอพร้าว จังหวัด
เชียงใหม่เพื่อส่งเสริมด้านการศึกษา และเห็นคุณค่าของชุมชนของ
ตนเองและสามารถถ่ายทอดความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับของดีในชุมชน
ของตนเองให้นั กท่องเที่ยวชาวญี่ปุ่นทราบได้

อีกทั้งเพี่อเตรียมความพร้อมรอรับนั กท่องเที่ยวทั้งในประเทศ
และต่างประเทศ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง นั กท่องเที่ยวชาวญี่ปุ่น ที่รัก
ในการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ รักในความเงียบสงบของชุมชนที่เต็ม
ไปด้วยบรรยากาศกลิ่นอายท้องถิ่น เรียนรู้วิถีชีวิต และอาชีพ ที่อยู่
อยู่คู่ชุมชนมายาวนาน อาทิ “น้ำอ้อยถั่วดินตัด” และ “ถั่วเน่ า”
อาหารพื้นบ้านของท้องถิ่น ซึ่งชาวญี่ปุ่นแล้วจะเรียกกันว่านั ตโตะ
แหล่งท่องเที่ยวที่มีเสน่ ห์ชวนหลงใหลแห่งหนึ่ ง เหมาะที่จะเป็น
แหล่งท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ทางวัฒนธรรมท้องถิ่น อันจะนำไปสู่
การสร้างรายได้ให้แก่ชุมชนอย่างเป็นลำดับเป็นขั้นเป็นตอน สู่การ
ต่อยอดในการพัฒนาท้องถิ่นอย่างยั่งยืนต่อไป

นั กวิจัย

2

สารบัญ หน้ า
2
คำนำ 4
คำแนะนำการใช้ชุดการเรียนรู้ 5
จากเมืองสู่ พร้าว 7
กราบนมัสการพระคุณเจ้า “วัดกลางเวียง” 8
“รังไหม” ห้องสมุดชุมชนที่ไม่ธรรมดา 9
อ่างเก็บน้ำแม่สะลวม 11
ของดีบ้านป่าตุ้ม “น้ำอ้อย ถั่วดินตัด” 17
นั ดโตะญี่ปุ่น ถั่วเน่ าบ้านเฮา 20
กราบนมัสการพระคุณเจ้า “วัดป่าตุ้ม” 25
รวมศัพท์ภาษาญี่ปุ่น 35
ภาคผนวก รวมภาพกิจกรรม

3

คำแนะนำการใช้ชุดการเรียนรู้

ชุดการเรียนรู้ เส้นทางการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ทางวัฒนธรรม
ท้องถิ่น อำเภอพร้าว จังหวัดเชียงใหม่ สู่สายตานั กท่องเที่ยวชาว
ญี่ปุ่น จัดทำขึ้นสำหรับส่งเสริมการท่องเที่ยวในชุมชนและส่งเสริม
การมาใช้ภาษาญี่ปุ่นในการแนะนำสถานที่ท่องเที่ยวในชุมชนของตน
ในเนื้ อหาจึงประกอบไปด้วยเนื้ อหานำเที่ยวในชุมชนเพื่อเรียนรู้และ
เข้าใจถึงของดีในชุมชนและสามารถถ่ายทอดให้นั กท่องเที่ยวได้ และ
เพื่อให้การเรียนได้ประสิทธิภาพ ขอแนะนำให้ผู้เรียน ใช้ชุดการเรียน
รู้ควบคู่กับข้อ1 และ ข้อ2

1. ผู้เรียนสามารถแสกนคิวอาร์โค้ด ที่นำเสนอไว้ในแต่ละบท เพื่อ

รับชมวีดีโอภาพเคลื่อนไหว บรรยายด้วยเสียงภาษาไทยและมีตัว

อักษรภาษาญี่ปุ่นกำกับ ซึ่งจะทำให้ผู้เรียนได้ฝึกรูปประโยคผ่านการ

ฟังและพัฒนาการพูดด้วยวิธี Shadowing (การฝึดพูดตาม) จากคำ

ศัพท์ที่ได้ศึกษาในแต่ละบท

2. ผู้เรียนสามารถเรียนจาก E-BOOK หนั งสืออิเล็กทรอนิ กส์ โดย

สามารถอ่านเอกสารผ่านทางหน้ าจอคอมพิวเตอร์ ทั้งในระบบออฟ

ไลน์ และออนไลน์ ตามลิ้งค์ต่อไปนี้

LINK :


วิดีโอแนะนำ 4
การท่องเที่ยว

รุ่งเช้าวันนี้ เราออกเดินทางไปยังสถานที่ที่สงบแห่งหนึ่ ง ตั้งอยู่ใน
จังหวัดเชียงใหม่ ประเทศไทย อยู่ในมุมที่ไม่ค่อยมีใครรู้จักมากนั ก
และยังไกลออกจากตัวเมืองมาก ไกลจากวิถีชีวิตของคนในเมืองสอง
ข้างทางของการเดินทางในครั้งนี้ เต็มไปด้วยต้นไม้นานาพรรณและ
อากาศที่แสนจะเย็นสบาย จุดหมายในครั้งนี้ คือ อำเภอพร้าว พร้าว
เป็นอำเภอหนึ่ งในจังหวัดเชียงใหม่ ประเทศไทย และด้วยบรรยากาศ
ที่ดีมากๆในยามเช้า ทำให้พวกเราอดไม่ได้ที่จะแวะข้างทางเพื่อถ่าย
ภาพบรรยากาศสวยๆมาฝากและด้วยอากาศที่เย็นสบายในยามเช้า
และเมฆหมอกที่ค่อยๆลอยลงมาล้อมกอดภูเขาเอาไว้นั บเป็นภาพที่หา
ได้ยากในตัวเมืองเชียงใหม่

5

6

และเราเริ่มออกเดินทางกันต่อ สองข้างทางของการไปพร้าวนั้ น
ยังคงเต็มไปด้วยต้นไม้สีเขียวตลอดทาง พวกเราค่อยๆออกห่าง
จากตัวเมืองที่มีแต่ความวุ่นวายขยับเข้าใกล้ความสวยงามของ
ธรรมชาติและพร้อมที่จะเข้าไปเรียนรู้วิถีชีวิตของชาวบ้านในอำเภอ
พร้าวที่เรียบง่าย ซึ่งสองข้างทางเป็นการทำเกษตรของชาวบ้าน

เดินทางต่อมาอีกสักหน่ อย
เราก็ได้เดินทางมาถึงตัวเมือง
อำเภอพร้าว เราเริ่มได้เห็นรถ
เห็นผู้คนออกมาใช้ชีวิตบน
ความเรียบง่าย และสถานที่

แรกที่เราแวะในครั้งนี้ คือ วัดกลางเวียง ซึ่งเป็นวัดที่อยู่กลาง ตัว
เมืองของอำเภอพร้าว ข้างตัววัดเป็นตลาดที่ชาวบ้านออกมาจับจ่าย
ใช้สอยกัน เราได้ทำการสักการะบูชา ไหว้เสาหลักเมือง เพื่อความ
เป็นสิ ริมงคล

7

สถานที่ต่อไปขอแนะนำ
คือ ห้องสมุดรังไหม ที่นี่ มี
ความน่ าสนใจอย่างนึ งก็คือ
เป็นห้องสมุดในชุมชนเล็กๆ ที่
มีชาวญี่ปุ่นเข้ามาช่วยพัฒนาให้มีหนั งสือ มีกิจกรรมให้สำหรับเด็กๆ
ในชุมชนระแวกนั้ น มีหนั งสือเยอะแยะมากมาย มีทั้งหนั งสือไทย
ดีวีดี หนั งสือเรียน และสิ่งหนึ่ งที่ไม่ค่อยพบเห็นจากห้องสมุด
ที่ไหน คือที่นี่ มีหนั งสือญี่ปุ่น ที่มีภาษาญี่ปุ่นและตัดแปะแปลภาษา
ไทยตกแต่งไว้เป็นอย่างดีและเข้าใจง่าย อ่านง่าย และสังเกตเห็นว่า
หนั งสือญี่ปุ่นมีความแตกต่างจากหนั งสือไทยอย่างนึ งก็ คือการใส่
ลูกเล่นเข้าไปในหนั งสือ ซึ่งช่วยดึงความสนใจจากเด็กๆให้มาอ่าน
หนั งสือได้ไม่น้ อยเลยทีเดียว

8

แล้วที่สุดท้ายสำหรับวันนี้ ที่
พวกเราอยากนำเสนอนั้ นก็คือ อ่าง
เก็บน้ำแม่สะลวม ที่นี่ เป็นอ่างเก็บ
น้ำของอำเภอพร้าว มองออกไปฟาก
แรกจะเป็นน้ำไกลออกไปสุดลูกหู
ลูกตา และเมื่อลองมอง ออกไปอีก
ฟากนึ งของสันเขื่อนนั้ น เราก็จะได้
เห็นวิวของอำเภอพร้าวจากที่สูง เมื่อขึ้นมาถึงบนนี้ เรียกได้ว่า ทุกคน
จะได้เห็นถึงความสวยงามของอำเภอพร้าวทั่วทั้งเมืองเลยก็ว่าได้

9

10

ถั่วดิน

จากตอนที่แล้วเราได้นำทุกท่านไปที่อำเภอเมืองของพร้าว
แล้ว วันนี้ เรา จะพามาสู่หมู่บ้านเล็กๆแห่งหนึ่ งที่ชื่อ บ้านป่าตุ้ม
ดอน ที่หมู่บ้านเล็กๆแห่งนี้ เขาขึ้นชื่อเรื่อง ถั่ว เช้าตรู่ของวันนี้
กลิ่นควันจากเตาถ่านหอมลอยมา มองออกไปจะเห็นคุณตา
กำลังสอนให้เราคัดถั่วที่ดีกับที่ใช้ไม่ได้แยกออกจากกัน

11

กำลังต้มอยู่นี้ คือกะทินั่ นเอง
ใส่ ฟืนเข้าไปแล้วทิ้งไว้สั กพัก
รอจนกะทิเดือด เมื่อกะทิเดือด
แล้วให้เพิ่มความหวานโดยการ
ใส่ น้ำอ้อยลงไปน้ำอ้อยจะหวาน
เหมือนน้ำตาล แต่จะให้ความ
หอมที่มากกว่า จากนั้ นกวนๆ
จนเข้ากัน รอให้ร้อนได้ที่

12

ตอนนี้ น้ำอ้อยของเราเริ่ม
ละลายเข้าเป็นเนื้ อเดียวกันแล้ว
ค่ะ วัตถุดิบสำคัญคือ ถั่ว นั่ นเอง
ถั่วที่กำลังใส่เข้าไปนี้ ทางภาษา
เหนื อเขาเรียกว่า “ ถั่วดิน ” จาก
นั้ นกวนถั่วดินให้เข้ากันรอ จน
ร้อนได้ที่ นำถั่วดินมาเทลงบน
กระด้ง เพื่อกระจายความร้อน
และให้ถั่วกับน้ำอ้อยจับตัวกัน
เป็นก้อนๆ เกลี่ยให้ถั่วแบนราบ จากนั้ นจะโรยด้วยงาเพื่อเพิ่มความ
หอมและจะใช้มือตบเล็กน้ อยเพื่อให้งาติดเป็นเนื้ อเดียวกันกับถั่ว
ดินและน้ำอ้อย ต่อจากนั้ นเราจะทำการตัดถั่วออกเป็นแท่งๆ เพื่อ
ให้สามารถหยิบกินได้ง่ายและพอดีคำขนมที่ทุกท่านเห็นนี้ เรียกว่า
“ถั่วดินตัด” เป็นขนมที่เป็นที่นิ ยมทานกันมาก มีรสชาติหวานมัน
และกลิ่นหอม

13

14

และขั้นตอนสุดท้ายเราจะทำการพลิกกลับด้านขึ้นมา เพื่อไม่ให้ติด
กับกระด้ง เพราะน้ำอ้อยเมื่อทิ้งไว้ให้โดนอากาศจะแข็งตัวเร็วมาก
เพียงเท่านี้ ก็ เสร็จเรียบร้อยแล้วสำหรับ “ขนมถั่วดินตัด” ของขึ้น
ชื่อบ้านป่าตุ้มดอน

15

16

ในตอนที่แล้วเราได้พาทุกท่านไปรู้จักกับถั่วดินตัด ของดี
บ้านป่าตุ้มดอนกันแล้ว สำหรับวันนี้ เราจะมาต่อกันด้วย
เรื่องถั่วๆกันต่อ แต่ครั้งนี้ เราไม่ได้นำถั่วมาทำเป็นของ
หวานอย่างครั้งที่แล้ว ครั้งนี้ ต้องบอกก่อนว่าที่เห็นกำลัง
ทำอยู่นี้ คือ เคล็ดลับความอร่อย รสชาติอุมามิของหลายๆ
บ้านกันเลยทีเดียว

17

ถั่วที่กำลังถูกบดละเอียดอยู่นี้
ทางเหนื อเรียกกันว่า ถั่วเน่ า
ซึ่งถั่วเน่ าที่นี่ ไม่เหมือนกับของ
ทางญี่ปุ่น ไม่เหนี ยว ไม่ยืด ซึ่ง
ถั่วเน่ าสามารถนำไปทำได้
หลากหลายอย่าง เช่น ถั่วเน่ า
เม๊อะ ถั่วเน่ าแผ่น ซึ่งวันนี้ เรา
จะพาทุกท่านมาทำถั่วเน่ าแผ่น
ถั่วเน่ าแผ่นเป็นวัตถุดิบหลัก
ในการทำอาหาร เหนื อกันเลย
ทีเดียว เหมือนเช่นเดียวกับผง
ปรุงรสที่เอาไว้ปรุงรสชาติของ
อาหารให้ออกมาอร่อยนั่ นเอง

18

แม่เพ็ญศรีเริ่มตบถั่วเน่ าให้
เป็นแผ่นแบนๆ แล้วนำมาวาง
เรียงบนตะแกลงไม้สาน เพื่อจะ
นำไปตากแดดให้แห้งอีกทีจาก
ถั่วเน่ าแผ่นที่มีสีน้ำตาลอ่อน เมื่อ
ถูกนำไปตากแห้งแล้วก็กลายเป็น
สี น้ำตาลเข้ม

ตองผาแป้ง

19

ในตอนที่แล้วเราพาทุกท่านไปชมของดีบ้านป่าตุ้มดอน

เรื่องถั่วๆ กันมาแล้ว คราวนี้ เราจะพาทุกท่านมารับบุญกัน

ณ วัดป่าตุ้ม เป็นวัดที่ตั้งอยู่ใน หมู่บ้านป่าตุ้มดอน ซึ่งวันนี้

เราได้เก็บบรรยากาศงานบุญที่วัดมาฝาก งานบุญนี้ คือ

พิธีสมโภชพาราเม่ป๊อกและพาราปานปอง ซึ่งเป็นงานมงคล

ในพระพุทธศาสนา ในงานมีการทอดผ้าป่าจากศรัทธา

ของวัดทั้งคนในหมู่บ้าน และต่างหมู่บ้าน

20

วัดแห่งนี้ เป็นสถานที่ที่เป็น
ที่ยืดเหนี ยวทางจิตใจของ
คนในหมู่บ้าน ภายในตัววัด
จะมีพระพุทธรูปองค์ ใหญ่
3 องค์ ตั้งอยู่กลางวิหาร
มีอายุ มากถึง 109 ปี เป็น
ศิลปะล้านนา และมัณฑะ
เลย์ซึ่งเป็นที่นิ ยมของชาวไต
และในวิหารก็จะมีพระพุทธ
รูปอีกหลายองค์และแต่องค์

มีอายุนั บ 100 กว่าปีเลยทีเดียว ต้นผ้าป่า สานจากตอก
เสี ยงแห่ที่ดังมาแต่ไกลทำให้รู้ว่า "ตอก" คือ ไม้ไผ่ที่ผ่าออกเป็นเส้นบาง แบน
ตอนนี้ ได้เวลาที่ชาวบ้านจะได้แห่
ขบวนผ้าป่ามาที่วัด โดยการแห่นี้ และยาว เพื่อใช้สานเครื่องจักรสานต่างๆ
ก็จะมีการฟ้อนรำของไทย
ประกอบกับเสี ยงดนตรีแห่พร้อม
กับต้นผ้าป่าที่ประดับไปด้วยเงิน
และเครื่องใช้ไม้สอยที่เหมาะแก่
พระสงฆ์ เพื่อถวายให้กับทาง
วัดป่าตุ้มดอน บรรยากาศการแห่
นั้ นเต็มไปด้วยความสนุกสนาน
รื่นเริง

21

22

ขบวนแห่ของชาวบ้าน ได้นำต้น
ผ้าป่าเข้ามาถึงภายในตัววัด แล้ว
ที่ทุกท่านเห็นอยู่นี้ คือพระเกศ
โมลี พระเกศโมลี คือ มวยผม
ของพระพุทธเจ้า นั่ นเอง โดยมี
พิธีการ คือการติดแผ่นทองที่
พระเกศโมลีโดยพระเถระผู้ใหญ่
และหลังจากนั้ นก็จะให้ชาวบ้าน
และคณะศรัทธาที่มาร่วมงาน
บุญปิดแผ่นทองเพื่อเป็นสิ ริ
มงคลแก่ตัวเองและครอบครัว

23

เมื่อติดแผ่นทองเสร็จแล้วก็จะเป็นการร่วมกันสวดมนต์ตามประเพณี
ศาสนาพุทธและเป็นการให้พรจากพระลูกวัดพิธีสุดท้ายก็จะเป็นการ
อันเชิญพระเกศโมลีขึ้นประดิษฐานบนเศียรของพระพุทธรูปถวาย
พระประธานอุโบสถและสวดมนต์เพื่อเป็นสิ ริมงคลสื บไป

24

คลังคำศั พท์จากชุดการเรียนรู้

25

26

27

28

29

30

102.
103.
104.
105.
106.
107.
108.
109.
110.
111.
112.
113.

114.

115.

116.

31

117.
118.
119.
120.
121.
122.
123.
124.
115.
126.
127.
128.
129.
130.
131.
132.
133.
134.

32

135.
136.
137.

138.
139.
140.
141.

142.
143.
144.
145.
146.
147.
148.
149.
150.

33

151.
152.
153.
154.
155.
156.
157.
158.
159.
160.
161.
162.
163.

164.
165.
166.
167.
168.

34

ภาคผนวก
รวมภาพกิจกรรม

35

36

37

38

39

40

40

42

43

44

การพัฒนาชุดเส้ นทางการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ ทางวัฒนธรรมท้องถิ่น
อำเภอพร้าว จังหวัดเชียงใหม่สู่สายตานักท่องเที่ยวชาวญี่ปุ่น

โครงการยุทธศาสตร์มหาวิทยาลัยราชภัฏเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น
มหาวิทยาลัยราชภัฎเชียงใหม่
ปีงบประมาณ พ.ศ. 2563



ผู้รับผิดชอบโครงการ
อาจารย์ อิคุโอะ เออิโสะ หลักสูตรศิลปะและการออกแบบ

อาจารย์ กรุณา กลจักร์วงค์ษา หลักสูตรภาษาญี่ปุ่น
คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่

45