หน่วยที่ 8

๑

๒

ใบความรทู้ ่ี ๑
เร่ือง โปรแกรมสบื ค้นสารนเิ ทศบนอินเทอร์เนต็

จดุ ประสงค์การเรียนรู้ นักเรียนสามารถสบื คน้ ขอ้ มูลบนเครือข่ายอนิ เทอร์เนต็ ได้
การเข้าถึงสารนิเทศบนอินเทอรเ์ นต็ ผ้ใู ชต้ ้องสามารถเชื่อมต่อ

คอมพวิ เตอร์กบั ระบบเครือขา่ ยอนิ เทอร์เน็ต โดยอาศัยอุปกรณ์เชอ่ื มต่อ
ระบบเครอื ขา่ ยและโปรแกรมคอมพิวเตอร์ โปรแกรมท่ใี ชเ้ ป็นเครอ่ื งมอื ในการเข้าถึง
สารนิเทศบนอินเทอร์เน็ตทน่ี ิยมกนั อยา่ งแพรห่ ลายในปจั จบุ ันได้แก่ โปรแกรมค้นดู
(Browser) เชน่ Internet Explorer Netscape Communicator เปน็ ตน้

สารนเิ ทศโดยทั่วไปบนเวลิ ด์ไวด์เวบ็ (World Wide Web - WWW) อาจเป็นได้
ท้ังตวั อกั ษร เสยี ง ภาพนิ่ง ภาพเคลอ่ื นไหว ภาพยนตร์ หรอื แฟ้มข้อมลู คอมพวิ เตอร์
หน่วยงานตา่ งๆ ในปัจจบุ ันนยิ มเผยแพรข่ อ้ มลู เหลา่ น้ีผ่านระบบเวลิ ดไ์ วด์เวบ็ ใน
อนิ เทอร์เนต็ หน่วยงานดงั กลา่ วมที ้ังทีเ่ ปน็ สว่ นราชการ สถาบนั การศึกษา เอกชน และ
บคุ คลทว่ั ไป และมวี ตั ถุประสงค์ในการเผยแพรแ่ ตกตา่ งกัน ดงั นน้ั ผู้ใช้จำเปน็ ตอ้ งพจิ ารณา
ความถูกตอ้ ง และความน่าเช่ือถือของข้อมลู กอ่ นนำสารนเิ ทศที่สบื ค้นได้จากอินเทอร์เน็ต
มาใช้ ประเภทของโดเมนของเวบ็ ไซต์ที่ใชอ้ าจช่วยในการประเมนิ ความนา่ เชอื่ ถอื ของ
สารนิเทศได้

๓

โดเมนเนมของเวบ็ ไซต์ คือ ชื่อเวบ็ ไซต์ ชอ่ื บลอ็ ก ซงึ่ เป็นช่ือท่ีตัง้ ขน้ึ เพ่อื ให้จดจำ
และนำไปใช้งานไดง้ า่ ยท้งั ในการเขา้ ชมผ่านบราวเซอรข์ องผู้ใชท้ ั่วไป ยังรวมไปถึงผดู้ แู ล
ระบบโดเมนเนมซสี เทม ทส่ี ามารถแกไ้ ขไอพแี อดเดรสของช่อื โดเมนเนมนน้ั ๆ ได้ทนั ที
โดยท่ผี ใู้ ชท้ ว่ั ไปไม่จำเปน็ ตอ้ งรบั รหู้ รือจดจำไอพีแอดเดรสทม่ี ีการเปลยี่ นแปลง
เคร่อื งคอมพวิ เตอรท์ ่ีทำหน้าทเี่ ผยแพร่เว็บไซต์ จะมโี ดนเมนเนมเฉพาะไม่ซ้ำกบั ใคร

โดเมนเนมของเวบ็ ไซต์ บง่ บอกถึงประเภทของหน่วยงานหรือองคก์ ร ในระยะแรก

มีโดเมน ๗ หมวด ดังนี้

ชอ่ื โดเมน ชอื่ โดเมนในประเทศไทย ประเภทของ
หนว่ ยงานหรอื องค์กร

.com .co.th องค์กรธรุ กิจกการค้า
(Commerical)

.edu .ac.th สถาบนั การศกึ ษา
(Education)

.gov .go.th หนว่ ยงานรัฐบาล
(Government)

.int .in.th องค์การระหว่างประเทศ
(International)

.mil .mi.th หนว่ ยงานทางทหาร
(Military)

.net .net.th หน่วยงานทเ่ี กี่ยวกับเครอื ข่าย
(Networking)

.org .or.th องค์กรทีไ่ มแ่ สวงหาผลกำไร
(Organization)

ปจั จุบัน มกี ารประกาศใช้ชื่อโดเมนเพมิ่ เติมอกี เชน่ .biz สำหรบั องค์กรธรุ กจิ ท่ี
ประกอบธุรกจิ จดทะเบยี น โดเมนนี้จึงไมอ่ นุญาตใหจ้ ดทะเบียนโดยบุคคลหรือองค์กรที่
ไมไ่ ด้ประกอบธุรกจิ หรอื .info เป็นโดเมนสำหรบั หน่วยงานทใี่ หบ้ ริการขอ้ มลู ข่าวสาร
เปน็ ต้น

๔

file

Directory
Domain Name

จากภาพ สามารถอธิบายท่ีอย่ขู องเวบ็ ไซต์ (URL) ได้ดังน้ี

www.moe.go.th คอื ชอ่ื โดเมนเนมเวบ็ ไซต์ของกระทรวงศึกษาธกิ ารซ่ึงเป็นหนว่ ยงานของรัฐบาล
moe/th/profile คือ ชอื่ ไดเร็กทอรข่ี องไฟล์เว็บไซตท์ ไี่ ด้จดั เปน็ หมวดหมู่
index.php คือ ช่ือไฟล์เวบ็ เพจซึง่ อาจบรรจุเนือ้ หาความรู้ ไฟลว์ ิดีโอ แอพลเิ คชัน่ ต่างๆ

ดังน้นั ในการสบื ค้นสารนิเทศบนอินเทอรเ์ นต็ โดยผ่านทางเวิลด์ไวด์เวบ็ น้ัน มีเครื่องมอื ทีใ่ ช้
ในการสืบค้นสารนิเทศทเ่ี รยี กวา่ โปรแกรมสืบค้น (Search engine) การสืบค้นสารนเิ ทศด้วย
โปรแกรมสืบค้นแบ่งออกไดเ้ ปน็ ๓ ประเภท คือ ประเภทที่ ๑ Crawler Based Search Engines
ประเภทท่ี ๒ Web Directory หรือ Blog Directory ประเภทท่ี ๓ Meta Search Engine

(สมนกึ ครี โี ต และสุรศกั ด์ิ สงวนพงษ,์ ๒๕๓๙ : ๖ – ๑๑)

๕

บตั รกิจกรรมท่ี ๑ เร่ือง สารนิเทศบนอนิ เทอร์เนต็

คำแนะนำ ให้นกั เรียนตอบคำถามตอ่ ไปนี้ให้ถูกตอ้ ง ใช้เวลา ๒๐ นาที ( ขอ้ ละ ๒ คะแนน )

๑. Search Engine คืออะไร ?

......................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................

๒. การค้นหาขอ้ มลู มีก่ีประเภท อะไรบ้าง?

......................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................

๓. สารนิเทศโดยท่วั ไปบนเครอื ข่ายอินเทอรเ์ นต็ มีอะไรบ้าง ?

......................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................

๔. ใหน้ กั เรียนบอกเว็บไซต์สำหรบั คน้ หาข้อมลู (Search Engine) ตามท่ีนักเรียนรจู้ ักและ
เคยใชง้ าน ?

..................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................
................

๖

๕. โดเมนเนมของเวบ็ ไซต์ คืออะไร ?

..................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................
................

จงบอกประเภทของหนว่ ยงานหรือองคก์ ร จากโดเมนเนมของเวบ็ ไซตต์ ่อไปน้ี

๖. www.google.co.th
.............................................................................................................................

๗. www.phanpithayakom.ac.th
............................................................................................................................

๘. www.prd.go.th
............................................................................................................................

๙. www.demandtounderstand.org
...........................................................................................................................

๑๐. www.navy.mi.th
.........................................................................................................................

๗

ใบความรู้ ท่ี ๒
เรื่อง การสบื ค้นสารนเิ ทศด้วยโปรแกรมสืบคน้ (Search engine)

จุดประสงค์การเรียนรู้ นักเรยี นสามารถสบื คน้ ข้อมูลบนเครือขา่ ยอินเทอร์เนต็ ได้

เสิร์ชเอนจิน (search engine) หรอื โปรแกรมสบื ค้น คอื โปรแกรมทช่ี ่วยในการ
สบื ค้นหาขอ้ มูล โดยเฉพาะข้อมูลบนอนิ เทอร์เน็ต โดยครอบคลุมทั้งขอ้ ความ รูปภาพ
ภาพเคล่อื นไหว เพลง ซอฟต์แวร์ แผนท่ี ขอ้ มูลบคุ คล กลุ่มขา่ ว และอนื่ ๆ ซง่ึ แตกต่างกัน
ไปแลว้ แตโ่ ปรแกรมหรือผใู้ หบ้ ริการแตล่ ะราย เสริ ์ชเอนจนิ สว่ นใหญจ่ ะคน้ หาข้อมลู จากคำ
สำคัญ(คยี ์เวริ ด์ ) ทผ่ี ้ใู ชป้ ้อนเข้าไป จากนน้ั ก็จะแสดงรายการผลลัพธ์ทมี่ ันคดิ ว่าผใู้ ช้นา่ จะ
ต้องการข้นึ มา ในปัจจบุ นั เสิร์ชเอนจินบางตัว เชน่ กูเกิลจะบนั ทึกประวัตกิ ารค้นหาและ
การเลอื กผลลพั ธ์ของผใู้ ชไ้ วด้ ้วย และจะนำประวตั ทิ บ่ี นั ทกึ ไวน้ น้ั มาช่วยกรองผลลพั ธใ์ น
การค้นหาคร้งั ต่อ ๆ ไป

การสืบคน้ ข้อมูลโดยใชค้ ำสำคญั

การสืบคน้ โดยคำสำคญั เป็นการสืบค้นโดยใชค้ ำท่โี ปรแกรมสบื ค้นจัดทำดรรชนี
และเกบ็ ไวใ้ นรูปฐานขอ้ มูล ซ่งึ มีความแตกตา่ งกันไปแตล่ ะโปรแกรม เว็บไซตท์ ี่บริการ
เครื่องมือสืบค้นด้วยวธิ ที ่ีรู้จกั กนั ดี เช่น Google (www.google.co.th) และ Yahoo
(www.yahoo.com) และ MSN Search (www.search.msn.com) เปน็ ตน้ โปรแกรม
สืบคน้ แต่ละโปรแกรมมขี ้อดแี ละข้อจำกัดแตกตา่ งกัน ผู้ใช้ควรทราบวา่ โปรแกรมสืบคน้
ที่ใชเ้ นน้ การทำดรรชนปี ระเภทใด มีการใหน้ ำ้ หนักสารนเิ ทศแต่ละเรือ่ งอยา่ งไร และควรใช้
มากกวา่ หน่ึงโปรแกรม เพื่อให้การสืบค้นสมบรู ณ์ย่ิงข้นึ นอกจากนผ้ี ใู้ ชท้ ีส่ นใจสามารถ
ติดตามความเคลือ่ นไหวและศึกษาเกยี่ วกับโปรแกรมสบื ค้นแตล่ ะชื่อไดจ้ าก
www.searchengines.com และเว็บไซต์อนื่ ๆ ทีค่ ลา้ ยคลงึ กัน

๘

การแสดงผลการสบื ค้นโดยใช้คำว่า นทิ านพื้นบ้านภาคเหนือ
คำทเี่ ก่ียวขอ้ งกบั เรื่องทตี่ อ้ งการซงึ่ อาจใช้เปน็ คำค้นได้

๙

การสบื ค้นรูปภาพด้วย Search Engine

ข้ันตอนการสืบคน้ รูปภาพด้วย Search Engine
๑. ทำการเปิดเว็บไซตท์ ่ใี ห้บริการ http://www.google.co.th/
๒. เลือกหวั ข้อท่ตี ้องการค้น ในทนี่ ี้จะเลือกหัวขอ้ “รูปภาพ”
๓. พิมพ์ keyword (ข้อความ) ทีต่ อ้ งการสืบค้นลงในช่อง text box
๔. กดทป่ี ่มุ “ค้นหา”
๕. ระบบจะทำการค้นหารูปภาพทตี่ รงกับ keyword ท่ตี อ้ งการ และแสดง

รปู ภาพทค่ี น้ หาพบ

๑๐

การสบื คน้ แผนท่ีด้วย Search Engine

ข้นั ตอนการสืบค้นแผนท่ีดว้ ย Search Engine
๑. ทำการเปิดเวบ็ ไซต์ทใ่ี หบ้ รกิ าร http://www.google.co.th/
๒. เลอื กหัวข้อทีต่ อ้ งการค้น ในทน่ี จี้ ะเลอื กหัวข้อ “แผนท่ี”
๓. พิมพ์ keyword (ข้อความ) สถานทท่ี ่ีตอ้ งการสบื ค้นลงในช่อง text box
๔. กดท่ปี ุม่ “คน้ หา Maps”
5. ระบบจะทำการคน้ หาสถานที่ที่ต้องการ แลว้ แสดงออกมาในรปู แบบของ

แผนที่ รวมไปถึงลิ้งค์ขอ้ มลู เพิ่มเติมเกยี่ วกบั สถานท่ีน้นั ๆ อีกด้วย

๑๑

การสบื ค้นวีดิโอดว้ ย Search Engine

ขั้นตอนการสืบคน้ วีดิโอด้วย Search Engine
๑. ทำการเปิดเวบ็ ไซตท์ ี่ใหบ้ รกิ าร http://www.youtube.com/
๒. พมิ พ์ keyword (ข้อความ) ที่ตอ้ งการสืบค้นลงในช่อง text box
๓. กดท่ปี ุ่ม “search”
๔. ระบบจะทำการค้นหาวีดิโอทต่ี รงกับ keyword ทตี่ อ้ งการ และแสดงวีดโิ อท่ีค้นหา

๑๒

การสืบคน้ คำศัพทด์ ว้ ย Search Engine
ข้นั ตอนการสืบค้นคำศพั ทด์ ว้ ย Search Engine

๑. ทำการเปิดเว็บไซตท์ ่ีให้บรกิ าร http://dict.longdo.com
๒. พิมพ์คำศัพท์ทต่ี อ้ งการสบื ค้นลงในชอ่ ง text box
๓. เลือกบรกิ าร “dictionary”
๔. กดทีป่ ่มุ “submit”
๕. ระบบจะทำการคน้ หาคำศัพทท์ ่ีตอ้ งการพร้อมคำแปล

การสบื คน้ สารนิเทศบนอินเทอร์เนต็ จากโปรแกรมสืบค้น ผใู้ ช้ควรตระหนัก
ว่าสารนเิ ทศบนอินเทอร์เน็ตเป็นสารนิเทศท่มี กี ารเคล่ือนไหวได้รวดเรว็ มาก มกี าร
เปลยี่ นแปลงอย่ตู ลอดเวลา และยากแกก่ ารพิสูจนว์ ่าใครเป็นเจา้ ของผลงาน ดังน้ัน
ต้องประเมินคณุ ค่าความน่าเชอ่ื ถอื ของขอ้ มลู กอ่ นนำมาใช้

(นำ้ ทิพย์ วภิ าวนิ , ๒๕๔๘ : ๑๒๕ - ๑๓๓)

๑๓

บตั รกจิ กรรมที่ ๒ เรอื่ ง สบื คน้ ดว้ ย Search Engine

คำแนะนำ ให้นักเรยี นสืบคน้ สารนิเทศบนอินเทอรเ์ น็ตจากโปรแกรมสบื ค้น

ตามข้ันตอนดงั น้ี

๑. เข้าโปรแกรมสบื คน้ ตามท่ีกำหนดไวใ้ นบัตรกิจกรรม
๒. คน้ หาข้อมูลแลว้ บันทึกลงในบัตรกิจกรรมพรอ้ มระบชุ ่ือเว็บไซต์ท่ีมา

ของแหล่งขอ้ มลู โดยใช้เวลาขอ้ ละ ๒๐ นาที ( ขอ้ ละ ๑๐ คะแนน )

ข้อ รายการค้นหา โปรแกรมสบื ค้น

๑ นักเรยี นสืบค้นรูปภาพเกี่ยวกับอาชพี ในฝนั http://www.google.co.th/
ของขา้ พเจา้

นกั เรยี นสืบคน้ แผนทีเ่ กี่ยวกับสถานที่เรียน ท่ี

๒ สัมพนั ธ์กบั อาชพี ในฝัน และสถานที่ทำงานท่ี http://www.google.co.th/

สัมพนั ธเ์ กีย่ วกับอาชพี ในฝันของขา้ พเจ้า

นักเรยี นสบื คน้ รายละเอียด และคลปิ วดี โิ อ

๓ เช่นการเขา้ ศึกษาตอ่ ความสามารถที่เหมาะ http://www.google.co.th/
กบั อาชพี น้ัน หน้าทแ่ี ละความรับผิดชอบ

เกี่ยวกบั อาชพี ในฝันของข้าพเจา้

๑๔

๑. รปู ภาพเกย่ี วกบั อาชพี ในฝันของข้าพเจา้
อาชพี ในฝนั ของขา้ พเจา้ คอื ............................................................................

รูปภาพอาชีพในฝันของข้าพเจา้

คน้ คว้าจากเว็บไซต์.............................................................................................................................

๑๕

๒. แผนท่ีเกีย่ วกับสถานท่ีเรียน และสถานทีท่ ำงาน
ท่สี ัมพันธเ์ ก่ียวกบั อาชีพในฝนั ของขา้ พเจา้

แผนทีส่ ถานท่ีเรยี น

แผนที่สถานท่ที ำงาน

๑๖

๓. รายละเอียดเก่ยี วกับอาชีพในฝนั ของข้าพเจ้า

……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................
……………………………………...............................................................................................................

ค้นควา้ จากเว็บไซต์.............................................................................................................................