1 รายวิชาบัญชีฟาร์ม รหัส 20501-2503 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การจัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่าย สาระสำคัญ 1. วิธีการทําบัญชีรายรับ-รายจ่ายในการประกอบอาชีพเป็นเป้าหมายที่สําคัญในการวางแผนการใช้ จ่ายในการประกอบอาชีพ และเป็นการจัดทํางบประมาณของฟาร์มอย่างเป็นระบบ 2. การบัญชี คือ การจดบันทึกรายการค้าต่างๆ ที่เกี่ยวกับการรับ-จ่ายเงิน และสิ่งที่มีค่าเป็นเงิน ไว้ในสมุดบัญชีอย่างสม่ำเสมอ เป็นระเบียบถูกต้องตามหลักการ และสามารถแสดงผลการดำเนินงาน และฐานะการเงินของกิจการในระยะเวลาหนึ่งได้” 3. การทําบัญชีรายรับ-รายจ่าย คือ การจดบันทึกรายการข้อมูลด้านการเงินของการประกอบอาชีพ ทั้งที่เกี่ยวกับรายการที่รับเข้ามาและรายการที่ต้องจ่ายออกไป เพื่อให้มีข้อมูลที่เกี่ยวข้องทางด้านการเงิน ตลอดจนผลของการดำเนินงานนั้นไว้ว่าคงเหลือเงินหรือไม่ จำนวนเท่าไร สามารถนําข้อมูลมาวางแผนการใช้ จ่ายเงินในอนาคตได้อย่างเหมาะสม ทําให้เกิดการออม การใช้จ่ายเงินอย่างประหยัด 4. ฟาร์ม (Farm) หมายถึง สถานที่หรืออาณาบริเวณที่เกษตรกรหรือผู้ประกอบการถือครอง ไว้เพื่อการผลิตทางการเกษตร 5. บัญชีฟาร์ม (Farm Accounting) หมายถึง การรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับรายการค้าของ กิจการฟาร์มบันทึกในรูปตัวเงิน จำแนกหมวดหมู, สรุปผล และจัดทำรายงานทางการเงิน เพื่อใช้ ประโยชน์ในการตัดสินใจดำเนินการแก้ปัญหาของฟาร์มและช่วยปรับปรุงการดำเนินกิจการฟาร์ม ให้ได้ผลดี ผลการเรียนรู้ที่คาดหวัง 1. สามารถวิเคราะห์รายรับ-รายจ่ายในการประกอบอาชีพได้ 2. สามารถอธิบายความหมายของบัญชีรายรับ-รายจ่ายได้ถูกต้อง 3. มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับบัญชีบัญชีรายรับ-รายจ่าย 4. สามารถจัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่ายในครัวเรือนและในการประกอบอาชีพได้ 5. ตระหนักเห็นคุณค่าและนําหลักการและวิธีการทําบัญชีไปใช้ในชีวิตประจําวันได้อย่างต่อเนื่อง 6. สามารถอธิบายแนวทางการทําบัญชีรายรับ-รายจ่ายในการประกอบอาชีพได้ถูกต้อง เนื้อหาวิชา 1. ความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับบัญชีรายรับ-รายจ่าย 2. วิธีการวิเคราะห์รายรับ-รายจ่าย 3. การจัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่าย 4. แนวทางการทําบัญชีรายรับ-รายจ่ายในการประกอบอาชีพอย่างง่าย
2 ระยะเวลา 2 ชั่วโมง รูปแบบ / วิธีการสอน การบรรยายและฝึกปฏิบัติ กิจกรรมการเรียนรู้ 1. นำเข้าสู่บทเรียน โดยการทบทวนสินทรัพย์ หนี้สิน ส่วนของเจ้าของ (ทุน) สมการบัญชี 2. ชี้แจงจุดประสงค์ของบทเรียนให้นักเรียนรับทราบ 3. แจกข้อทดสอบก่อนการเรียน และดำเนินการสอบ 4. ให้ผู้เรียนเล่นเกมตีตัวตุ่นเพื่อเร้าความสนใจ และสร้างความรู้เบื้องต้นก่อนเข้าบทเรียน 5. ศึกษาเอกสารประกอบการสอน 6. อธิบายความหมายและความสำคัญของการจัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่าย 7. สาธิตขั้นตอนและวิธีการจัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่าย 8. มอบหมายภาระงานกลุ่มให้ผู้เรียนตามความเหมาะสม 8.1 ให้ผู้เรียนคิดจัดตั้งธุรกิจ/งานฟาร์ม/การประกอบอาชีพที่สนใจ และสมมติรายการค้า ประมาณ 10 รายการ 8.2 วิเคราะห์รายรับรายจ่าย และบันทึกบัญชีรายรับรายจ่ายลงในสมุดบัญชีหรรษาพารวย 8.3 ตกแต่งสมุดบัญชีหรรษาพารวยให้สวยงาม 8.4 นำส่งตามกำหนดเวลา 9. สังเกตพฤติกรรมของนักเรียน 10. ให้นักเรียนทำแบบฝึกหัด และตรวจแบบฝึกหัดเป็นรายบุคคล 11. ทำการทดสอบความรู้หลังเรียนและประเมินผลการทำงานกลุ่ม ด้านพุทธิพิสัย ทักษะพิสัย และ จิตพิสัย สื่อการสอน 1. เอกสารการจัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่าย 2. สมุดบัญชีหรรษาพารวย การประเมินผล 1. ผู้เรียนสามารถตอบคำถามได้ถูกต้อง 2. ผู้เรียนสามารถจัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่ายได้อย่างถูกต้อง 3. ประเมินผลการทำงานกลุ่ม ด้านพุทธิพิสัย ทักษะพิสัย และจิตพิสัย
3 รายวิชาบัญชีฟาร์ม เรื่อง การจัดทำบัญชีรายรับรายจ่ายของฟาร์ม คำสั่งจงเลือกคำตอบที่ถูกที่สุดเพียงข้อเดียวโดยทำเครื่องหมาย X ลงในกระดาษคำตอบ 1. ข้อใดไม่ใช่ประโยชน์ของการบันทึกรายรับ-รายจ่าย ก. ทราบจำนวนรายรับ-รายจ่าย ข. รู้จักวางแผนการใช้เงิน ค. มีรายรับเพิ่มมากขึ้น ง. ควบุคมการใช้จ่ายได้ 2. ข้อใดคือรายรับของฟาร์ม ก. ขายไข่ไก่ ข. ค่าน้ำค่าไฟฟ้า ค. ค่าวัคซีน ง. ค่าปุ๋ย 3. การบันทึกรายรับ-รายจ่ายปลูกฝังนิสัยของเราดังนี้ยกเว้นข้อใด ก. มีความละเอียดรอบคอบ ข. รู้จักวางแผนการใช้เงิน ค. ควบคุมการใช้จ่ายของตนเองได้ ง. มีความตรงต่อเวลา 4. ข้อใดไม่ปรากฏอยู่ในตารางบันทึกรายรับ-รายจ่าย ก. รายรับ ข. รายจ่าย ค. คงเหลือ ง. ผลการปฏิบัติ 5. เงินที่ได้รับจากการทำงานฟาร์มเรียกว่าอะไร ก. รายจ่าย ข. รายรับ ค. กำไร ง. ภาษี
4 6. รายรับมากกว่ารายจ่าย จะได้ผลการดำเนินงานตามข้อใด ก. รายรับ ข. รายจ่าย ค. กำไร ง. ขาดทุน 7. รายรับน้อยกว่ารายจ่าย จะได้ผลการดำเนินงานตามข้อใด ก. รายรับ ข. รายจ่าย ค. กำไร ง. ขาดทุน 8. ซื้อเครื่องสูบน้ำ 1 เครื่อง เป็นเงิน 10,000 บาท คาดว่าจะใช้ได้ 5 ปี ค่าเสื่อมราคาต่อปีเท่ากับข้อใด ก. 500 บาท ข. 1,200 บาท ค. 1,000 บาท ง. 2,000 บาท 9. สมชายฟาร์มมีรายรับ 100,000 บาท มีรายจ่าย 66,800 บาท มีค่าเสื่อมราคาสินทรัพย์ถาวรในฟาร์ม 1,000 บาท มีปุ๋ยคงเหลือ 500 บาท สมชายฟาร์มจะกำไรหรือขาดทุนเท่าใด ก. กำไร 31,700 บาท ข. ขาดทุน 31,700 บาท ค. กำไร 32,700 บาท ง. ขาดทุน 32,700 บาท 10. ข้อใดคือรายจ่ายของฟาร์ม ก. ค่าขายฟางข้าว ข. ค่าดอกเบี้ยเงินกู้ ค. ค่าขายข้าวเปลือก ง. เงินกู้
5 ใบความรู้ เรื่อง การจัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่าย ความหมายและความสำคัญบัญชีรายรับ-รายจ่าย การทำบัญชีรายรับ-รายจ่าย หมายถึง การจดบันทึกรายการข้อมูลด้านการเงินของการ ปฏิบัติงาน ทั้งที่เกี่ยวกับรายการที่รับเข้ามาและรายการที่ต้องจ่ายออกไป เพื่อให้มีข้อมูลที่ เกี่ยวข้องทางด้านการเงิน ตลอดจนผลของการดำเนินงานนั้นไว้ว่าคงเหลือเงินหรือไม่ จำนวนเท่าไร ความสำคัญของการทำบัญชีรายรับ- รายจ่าย มีความสำคัญต่อการวางแผนการใช้จ่ายเงิน ในอนาคต และการเก็บออม โดยนำข้อมูลของรายรับ รายจ่าย และคงเหลือในแต่ละ วันแต่ละสัปดาห์ แต่ละเดือน แต่ละ ปีที่บันทึกไว้พิจารณา วางแผนการใช้จ่ายอย่างเหมาะสม ประโยชน์ของการทำบัญชีรายรับ-รายจ่ายของฟาร์ม การทำฟาร์มเป็นธุรกิจเช่นเดียวกับธุรกิจการค้าหรือธุรกิจอย่างอื่น ซึ่งส่วนใหญ่มีกำไร เป็นเป้าหมายที่ สำคัญ เป้าหมายที่แท้จริงของเกษตรกรส่วนมากก็คือ การมีระดับความเป็นอยู่ที่ดีและครอบครัวมีรายได้มาก ขึ้น เกษตรกรจะต้องเป็นผู้ที่มีความสนใจในการปรับปรุงแก้ไขการทำฟาร์ม ของตนเอง และควรจะคำนึงว่า ตนเองทำหน้าที่เป็นผู้จัดการธุรกิจอย่างหนึ่งมีหน้าที่วางแผนและ วินิจฉัยกิจกรรมต่างๆ ภายในฟาร์มของตน แต่ละปีว่าจะทำการผลิตอะไร จะปลูกพืชหรือเลี้ยงสัตว์ ชนิดใดบ้าง ในที่ดินแต่ละแห่งมีเครื่องมืออะไรบ้างที่ ต้องใช้ในการผลิต จะทำการผลิตโดยวิธีไหนและมีวิธีปฏิบัติอย่างไร เป็นจำนวนเท่าใด ควรจะทำการผลิตพืช หรือสัตว์ในช่วงไหนจึงสามารถขายผลิตผล ให้ได้ราคาดีและทรัพยากรต่างๆ ที่มีอยู่มีผลเพียงที่จะทำการผลิต ตามแผนที่วางไว้หรือไม่ หลังจากที่ เกษตรกรได้ตัดสินใจในปัญหาต่างๆ พร้อมทั้งดำเนินการผลิตตามแผนที่ วางไว้แล้วนั้น เกษตรกรควร จะทำการสรุปผลการดำเนินธุรกิจของฟาร์มในรอบปี ว่าประสบผลมากหรือน้อย เพียงไรมีปัญหาและอุปสรรคอย่างไร ควรปรับปรุงหรือแก้ไขในส่วนไหน เพื่อจะได้หาทางวางแผนการปลูกพืช และเลี้ยง สัตว์ให้ดียิ่งขึ้นในปีต่อไปได้ปัญหาที่เกษตรกรประสบอยู่เกี่ยวกับการวางแผนพัฒนาฟาร์มคือ การไม่ มีข้อมูลที่ ถูกต้อง อันเนื่องมาจากไม่มีการจดบันทึกกิจการและการลงบัญชีฟาร์ม ทั้งนี้เนื่องจากเกษตรกรส่วน ใหญ่มักจะอาศัยความทรงจำและประสบการณ์ที่ผ่านมาช่วยในการวินิจฉัย และตัดสินใจในการผลิต พืชและ สัตว์ในแต่ละปี ซึ่งการกระทำดังกล่าวอาจมีข้อผิดพลาดในการวางแผนดำเนินธุรกิจฟาร์มได้ ทำให้ไม่ประสบ ผลเท่าที่ควร วิธีการที่จะช่วยให้เกษตรกรที่มีข้อมูลที่เพียงพอนั้น เกษตรกรควรจะต้อง มีการลงบัญชีและ บันทึกรายละเอียดของกิจการฟาร์มต่างๆ เช่น รายได้และรายจ่าย พื้นที่เพาะปลูก ผลผลิต การใช้แรงงานใน การผลิตพืชและสัตว์ ตลอดจนทรัพย์สิ้นและหนี้สิ้นของฟาร์มเป็นต้น ดังนั้น การทำบัญชีฟาร์มมีประโยชน์ดังนี้ 1. การจดบันทึกและการทำบัญชีฟาร์มให้ประโยชน์ ดังนี้ 1.1 การจดบันทึกรายการทางการเงินต่างๆ ไว้ ช่วยป้องกันการหลงลืม อันก่อให้เกิด ความผิดพลาด ในการดำเนินการได้ ทำให้รู้เงินสดที่เหลืออยู่ในมือนั้นได้มาจากทางไหนบ้าง เป็นเงินเท่าไร แล้วใช้จ่ายเป็นเงิน อะไรบ้าง ฟุ่มเฟือยเกินฐานะหรือใช้ไปในทางไม่ถูกไม่ควรหรือไม่ก็อาศัยตัวเลข ข้อมูลที่ จดไว้นั้นเตือนตัวเอง ให้รู้จักใช้เงิน เลิกกับรายจ่ายไร้ประโยชน์เช่น ค่าเหล้า บุหรี่ ค่าหวยบนดิน เป็นต้น
6 1.2 ช่วยให้เกษตรกรทราบถึงผลกำไรหรือขาดทุนในการดำเนินงาน การทำธุรกิจอย่าง ใดอย่างหนึ่ง หรือประกอบอาชีพเกษตรกรรม ท่านก็สามารถรู้ว่ากิจกรรมที่ทำไปนั้นมีกำไรหรือขาดทุน โดย อาศัยการจด บันทึกค่าใช้จ่ายต่างๆ เพื่อค้นหาต้นทุนซึ่งจะนำไปหักกับรายได้ที่จดไว้ ก็จะทราบผลว่าได้กำไร หรือขาดทุน เท่าไรบ้าง และมีสาเหตุจากด้านใด 1.3 ใช้เป็นข้อมูลยืนยังรายการของรายรับ – รายจ่ายต่างๆ ที่ท่านจดไว้ สามารถใช้ เป็นหลักฐาน ยืนยัน 1.3.1 คนในครอบครัวหรือเพื่อนบ้านอยากรู้ว่าในปีก่อน แต่ละครอบครัว ช่วยเหลืองานทอดกฐิน ของหมู่บ้านคนละเท่าไร หรือแต่ละครอบครัวได้รับเงินค่าแรงจากโครงการช่วยเหลือ ของทางราชการ อะไรบ้าง และเป็นเงินเท่าไร 1.3.2 เมื่อเวลาสหกรณ์หรือกลุ่มเกษตรกรพร้อมด้วยผู้ตรวจสอบบัญชี ออกมา พบท่านซึ่งเป็น สมาชิก เพื่อขอสอบถามหรือยืนยันเกี่ยวกับค่าหุ้น หนี้เงินกู้คงเหลือ หนี้การค้าคงเหลือเงิน รับฝากคงเหลือ 1.3.3 ชี้แจงกับหน่ายราชการต่างๆ ที่ต้องการตัวเลขรายได้และค่าใช้จ่ายหรือ ต้นทุนทาง การเกษตรของเกษตรกร เพื่อทางราชการจะได้นำตัวเลขเหล่านั้นไปประกอบการกำหนด นโยบาย และ แผนงานช่วยเหลือได้ตรงเป้าหมายยิ่งขึ้น และทำให้สามารถพิจารณาการช่วยเหลือด้านเงินกู้และแหล่งเงินทุน ได้เหมาะสมยิ่งขึ้น 1.4 ทำให้เกษตรกรทราบรายละเอียดเกี่ยวกับทรัพย์สินต่างๆ ที่มีอยู่และให้ข้อมูลแก่เกษตรกร เพื่อ ทำการตัดสินใจวางแผนและงบประมาณการดำเนินงานในปีต่อไป วิธีการวิเคราะห์รายรับ-รายจ่ายของฟาร์ม รายรับ หรือ รายได้ คือ เงิน หรือสินทรัพย์ที่วัดมูลค่าได้ ที่ได้รับจากการประกอบอาชีพ หรือ ผลตอบแทนที่ได้รับจากการให้ผู้อื่นใช้สินทรัพย์ หรือ ผลตอบแทนจากการลงทุนในรูปแบบต่างๆ เช่น 1. ขายผลิตจากการทํานา ทำไร่ ทำสวนฯ 2. ขายสัตว์เลี้ยง เช่น หมูวัว เป็ด ไก่ฯ 3. ขายผลผลิตจากสัตว์ เช่น ไข่ไก่ น้ำนมโคฯ 4. รายได้อื่นๆ เช่น ขายฟางข้าว ขายกระสอบปุ๋ย ขายมูลไก่ฯ รายจ่าย หรือ ค่าใช้จ่าย คือ คือ เงิน หรือสินทรัพย์ที่วัดมูลค่าได้ ที่จ่ายออกไปเพื่อให้ได้สิ่งตอบแทน กลับมา สิ่งตอบแทนอาจเป็นสินค้าหรือบริการ เช่น 1. ค่าจ้างแรงงาน 2. ค่าเช่า/ซื้อวัสดุอุปกรณ์หรือลงทุนเครื่องมือ ฯ 3. ค่าโดยสาร รถ เรือ รถไฟ ฯ ค่าแสตมป์ไปรษณีย์ฯ 4. ค่าน้ำมันเชื้อเพลิงพาหนะ เดินทาง/ประกอบอาชีพ 5. ค่าปุ๋ยชีวภาพ หรืออินทรีย์ฯ 6. ค่าปุ๋ยเคมี/ฮอร์โมน ฯ 7. ยาฆ่าแมลง ยาปราบศัตรูพืช
7 8. เงินสด เงินดาวน์หรือเงินผ่อน เพื่อซื้อยานพาหนะ 9. ค่าเมล็ดพันธุ์ 10. ซื้อสินคามาจำหน่าย เงินคงเหลือ คือ เงิน หรือ ทรัพย์สินที่วัดมูลค่าได้ หลังจากนำรายรับลบด้วยรายจ่ายแล้วปรากฏ รายรับมากกว่ารายจ่ายจะทำให้มีเงินคงเหลือ หรือในหลักทางบัญชีเรียกว่า กำไร แต่หากหลังจากนำรายรับ ลบด้วยรายจ่ายแล้วปรากฏว่ารายจ่ายมากกว่ารายรับจะทำให้เงินคงเหลือติดลบหรือทางบัญชีเรียกว่าขาดทุน นั่นเอง การบันทึกรายรับและรายจ่ายของฟาร์ม การบันทึกรายรับและรายจ่ายของฟาร์มมีความสำคัญมาก เนื่องจากเป็นแหล่งข้อมูลส่วนใหญ่ในการ กำหนดรายได้รายจ่าย และเป็นข้อมูล พื้นฐานในการทำแผนและงบประมาณฟาร์มด้วย ประเภทของการ บันทึกรายรับและรายจ่ายแยกเป็น 4 ประเภทใหญ่ๆ คือ 1. บันทึกรายรับและรายจ่ายจากพืช 2. บันทึกรายรับรายจ่ายจากสัตว์ 3. บันทึกรายรับและรายจ่ายจากผลิตภัณฑ์สัตว์ 4. บันทึกรายรับและรายจ่ายจากรายการเบ็ดเตล็ด รูปแบบของการบันทึกรายรับและรายจ่ายของฟาร์มมักลักษณะเดียวกัน คือประกอบด้วย ช่วง รายการ วันเดือนปีปริมาณ ราคา/หน่วย และมูลค่า การบันทึกรายรับและรายจ่ายของฟาร์ม อาจจะแยก ประเภทตามชนิดของกิจกรรมหรือจะบันทึกคละกันไปหลายๆ กิจกรรม แต่เมื่อถึงสิ้นปีหรือ รอบการผลิตจะต้องจัดทำสรุปงบรายได้และรายจ่ายของฟาร์มเป็นภาพรวม เมื่อมี การจดบันทึกข้อมูลต่างๆ ของฟาร์มแล้ว สิ่งที่จำเป็นที่เกษตรกรต้องทำคือ การทำ บัญชีฟาร์มมาประกอบการ วางแผนการผลิตในปีต่อไป เพื่อจะได้นำตัวเลขรายรับ รายจ่าย จากการ ทำบัญชีฟาร์มมาประกอบการวาง แผนการผลิตในปีต่อไป เพื่อการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรการผลิต คือ ที่ดิน ทุน แรงงาน ตลอดจนปัจจัยการ ผลิตต่างๆ อย่างมีประสิทธิภาพ
8 สมุดต้นทุนประกอบอาชีพ วิธีการลงต้นทุนประกอบอาชีพ วิธีลงวัน เดือน ปี (1) ช่อง “วัน เดือน ปี” เขียนวันที่ เดือน ปี พ.ศ. ที่มีรายการรับเงิน และรายการจ่ายเงิน วิธีลงรายการ (2) ช่อง “รายการ” เขียนรายละเอียดของการรับเงิน และจ่ายเงินที่เกิดขึ้นจากการประกอบ อาชีพ วิธีลงปริมาณ (3) ช่อง “ปริมาณ” เขียนจำนวนหน่วยของปัจจัยต่างๆ ที่ใช้ในการผลิต ซึ่งซื้อ มาใช้ในการประกอบอาชีพและจำนวนผลิตผลที่ขายได้ของแต่ละอาชีพที่ ทำ วิธีลงรายได้ (4) ช่อง “รายได้” เป็นการรับจากการประกอบอาชีพของแต่ละอาชีพที่ทำ วิธีลงต้นทุน/ค่าใช้จ่าย (5) ช่อง “ต้นทุน/ค่าใช้จ่าย” เป็นรายจ่ายในการ ประกอบอาชีพของแต่ละอาชีพที่ทำ (6) เขียนจำนวนเงินที่จ่ายเพื่อซื้อหรือสร้างเครื่องใช้ที่ใช้งานได้หลายปีและมี ราคาสูง รวมถึงลงทุนในการลงทุนประกอบอาชีพ เช่น ซื้อรถไถนา เครื่อง สูบน้ำ ขุดบ่อเลี้ยงปลา เป็นต้น ตัวอย่าง ลุงคำมา ประกอบอาชีพปลูกข้าว มีรายการรับ - รายจ่าย จากการประกอบอาชีพ ดังนี้ วันที่ 1 กรกฎาคม 2565 ซื้อเครื่องสูบน้ำ 10,000 บาท ซื้อวัสดุการเกษตร 600 บาท วันที่ 7 กรกฎาคม 2565 จ่ายค่าไถที่นา 5,000 บาท จ่ายค่าน้ำมันเครื่องสูบน้ำ 700 บาท วันที่ 14 กรกฎาคม 2565 ซื้อพันธุ์ข้าว 3,500 บาท ซื้อปุ๋ย 6,800 บาท วันที่ 24 กรกฎาคม 2565 ซื้อยาปราบศัตรูพืช 2,500 บาท วันที่ 12 ตุลาคม 2565 ซื้อยาปราบศัตรูพืช 3,000 บาท ซื้อปุ๋ย 7,600 บาท วันที่ 21 พฤศจิกายน 2565 จ่ายค่าแรงเก็บเกี่ยว 6,000 บาท วันที่ 23 พฤศจิกายน 2565 ขายข้าวเปลือก 75,500 บาท จ่ายค่าขนส่ง 1,800 บาท วันที่ 25 พฤศจิกายน 2565 ขายฟางข้าว 5,000 บาท วันที่ 28 พฤศจิกายน 2565 จ่ายดอกเบี้ยเงินกู้ 1,000 บาท วันที่ 30 พฤศจิกายน 2565 คิดค่าแรงงานตนเอง 9,000 บาท
9 วิธีการคิดรายจ่ายสินทรัพยถาวรเฉลี่ย สินทรัพย์ถาวรที่เกษตรกรซื้อ หรือสร้างขึ้น ซึ่งยันทึกไว้ในช่อง “ลงทุนในสินทรัพย์ถาวร” เกษตรกร ต้องนำมาคิดรายจ่ายสินทรัพย์ถาวรเฉลี่ยต่อปีตามอายุการใช้งาน เพื่อน้ำไปรวมเป็นต้นทุนในการประกอบ อาชีพ วิธีการคิดรายจ่ายสินทรัพย์ถาวรเฉลี่ยต่อปี ให้นำจำนวนเงินที่จ่ายซื้อสินทรัพย์ถาวร หารด้วย อายุ การใช้งานของสินทรัพย์ถาวร นั้น วัน เดือน ปี (1) รายการ (2) อาชีพ ทำนา ลงทุนใน สินทรัพย์ ถาวร (6) ปริมาณ (3) รายได้ (4) ต้นทุน/ ค่าใช้จ่าย (5) 1 ก.ค. 65 ซื้อเครื่องสูบน้ำ 10,000 ซื้อวัสดุการเกษตร 600 7 ก.ค. 65 จ่ายค่าไถที่นา 5,000 จ่ายค่าน้ำมันเครื่องสูบน้ำ 700 14 ก.ค. 65 ซื้อพันธุ์ข้าว 3,500 ซื้อปุ๋ย 10 กระสอบ 6,800 24 ก.ค. 65 ซื้อยาปราบศัตรูพืช 2,500 12 ต.ค. 65 ซื้อยาปราบศัตรูพืข 3,000 ซื้อปุ๋ย 12 กระสอบ 7,600 21 พ.ย. 65 จ่ายค่าแรงเก็บเกี่ยว 6,000 23 พ.ย. 65 ขายข้าวเปลือก 7,000 ก.ก. 65,000 จ่ายค่าขนส่ง 1,800 25 พ.ย. 65 ขายฟางข้าว 5,000 28 พ.ย. 65 จ่ายดอกเบี้ยเงินกู้ 1,000 30 พ.ย. 65 คิดค่าแรงงานตนเอง 9,000 รวม 70,000 47,500
10 จากตัวอย่าง ลุงคำมาซื้อเครื่องสูบน้ำ 1 เครื่อง เป็นเงิน 10,000 บาท คาดว่าเครื่องสูบน้ำมีอายุ การใช้งาน 5 ปี ใน 1 ปี ปลูกข้าวได้ 2 ครั้ง นับเป็น 2 รอบการผลิต ดังนั้น ระยะเวลา 5 ปี ปลูกข้าได้ 10 รอบการผลิต การคิดรายจ่ายสินทรัพย์ถาวรเฉลี่ยต่อปี (ค่าเสื่อมราคา) = ราคาทุนของสินทรัพย์ อายุการใช้งาน เครื่องสูบน้ำ-ทำนา = 10,000 บาท (คาดว่าจะใช้งานได้ 5 ปี ) 5 ปี = 2,000 บาท ต่อปี การคิดรายจ่ายสินทรัพย์ถาวรเฉลี่ยต่อปี (ค่าเสื่อมราคา) = 2,000 บาท (ใน 1 ปี ปลูกข้าวได้ 2 ครั้ง) 2 รอบ = 1,000 บาท ต่อรอบการผลิต เมื่อสิ้นรอบการผลิต หากมีปัจจัยต่างๆ ที่ใช้ในการผลิต เช่น อาหารสัตว์ ปุ๋ย ยา คงเหลืออยู่ ให้คิดว่า ของที่เหลือนั้นเป็นเงินเท่าไร เพื่อนำมาหักออกจากยอดรวมต้นทุน ซึ่งผลลัพธ์ที่ได้จะเป็นต้นทุนที่แท้จริงใน การประกอบอาชีพนั้น ลุงคำมาฟาร์ม อาชีพ ทำนา ระหว่างวันที่ 1 ก.ค. 2565 ถึงวันที่ 30 พ.ย. 2565 รายได้ - ขายข้าวเปลือก 65,000 บาท - ขายฟางข้าว 5,000 บาท รวมรายได้ 70,000 บาท หัก ต้นทุน/ค่าใช้จ่าย - ค่าวัสดุการเกษตร 600 บาท - ค่าไถที่นา 5,000 บาท - ค่าน้ำมันเครื่องสูบน้ำ 700 บาท - ค่าพันธุ์ข้าว 3,500 บาท - ค่าปุ๋ย 14,400 บาท - ค่ายาปราบศัตรูพืช 5,500 บาท - ค่าแรงงานเก็บเกี่ยว 6,000 บาท - ค่าขนส่ง 1,800 บาท - ค่าดอกเบี้ยเงินกู้ 1,000 บาท - คิดค่าแรงงานตนเอง 9,000 บาท - คิดรายจ่ายสินทรัพย์ถาวรเฉลี่ยต่อรอบการผลิต 1,000 บาท 48,500 บาท หัก ปุ๋ยคงเหลือ 500 บาท 48,000 บาท กำไร 22,000 บาท
11 แบบฝึกปฏิบัติ การบันทึกรายรับรายจ่ายของฟาร์ม ข้อ 1 เกษตรเชียงใหม่ฟาร์ม มีรายรับและรายจ่ายประจำเดือนธันวาคม 2564 ของฟาร์มดังต่อไปนี้ 2564 ธ.ค. 1 เงินลงทุน 50,000 3 ค่าอาหารไก่ 22,200 5 รายได้จำหน่ายไข่ไก่ 90,000 8 ค่าวัสดุรองพื้น 15,500 12 รายได้จำหน่ายไก่ 70,000 15 ค่ายา วัคซีน 7,500 17 ค่าพันธุ์ไก่ 32,000 19 ค่าอุปกรณ์เลี้ยง 20,500 20 ค่าพาหนะ 10,600 23 ค่าน้ำมันเชื้อเพลิง 5,000 26 รายได้จำหน่ายมูลไก่ 10,000 28 ค่าน้ำยาฆ่าเชื้อ 6,500 30 ค่าแรงงาน 30,000 ให้ทำ จัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่ายของเกษตรเชียงใหม่ฟาร์มสำหรับระยะเวลา 1 เดือนสิ้นสุดวันที่ 31 ธันวาคม 2564
12 ข้อ 2 สวนผักบ้านคุณยาย มีรายรับและรายจ่ายประจำเดือนมกราคม 2564 ของฟาร์มดังต่อไปนี้ 2564 ม.ค. 1 เงินลงทุน 10,000 5 ค่าเมล็ดพันธุ์ 200 7 ค่าดินปลูก 3,000 10 ค่าปุ๋ย 1,500 12 ค่าบรรจุภัณฑ์ 1,300 16 รายได้จากการจำหน่ายผัก 3,500 18 รายได้จากการจำหน่ายผัก 2,000 19 ค่าอุปกรณ์การเกษตร 1,900 22 ค่าพาหนะ 600 25 ค่าน้ำมันเชื้อเพลิง 1,000 27 รายได้จากการจำหน่ายผัก 5,000 31 ค่าแรงงาน 2,000 ให้ทำ จัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่ายของสวนผักบ้านคุณยายสำหรับระยะเวลา 1 เดือนสิ้นสุดวันที่ 31 มกราคม 2564
13 ข้อ 3 ร้านนมข้าวโพด มีรายรับและรายจ่ายประจำเดือนสิงหาคม 2564 ดังต่อไปนี้ 2564 ส.ค. 1 เงินลงทุน 5,000 5 ค่าอุปกรณ์ 1,200 6 ค่าบรรจุภัณฑ์ 249 7 ค่าข้าวโพด 2,000 ค่าน้ำตาล 194 ค่าเกลือ 58 รายได้จากการจำหน่ายน้ำนมข้าวโพด 5,500 8 รายได้จากการจำหน่ายน้ำนมข้าวโพด 2,200 19 ค่าป้ายโฆษณา 500 22 ค่าพาหนะ 450 27 ค่าใช้จ่ายเบ็ดเตล็ด 1,000 31 ค่าแรงงาน 2,000 ให้ทำ จัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่ายของร้านนมข้าวโพดสำหรับระยะเวลา 1 เดือนสิ้นสุดวันที่ 31 สิงหาคม 2564
14 ข้อ 4 ช่างคาร์แคร์ มีรายรับและรายจ่ายประจำเดือนมิถุนายน 2564 ดังต่อไปนี้ 2564 มิ.ย. 1 เงินลงทุน 150,000 บาท 3 ซื้ออุปกรณ์หลัก 25,000 บาท (เช่น ปั๊มน้ำ, ปั๊มลม, เครื่องดูดฝุ่น, เครื่องดูดฝุ่น, สายลม, ถังโฟม, ปืนลม, อื่นๆ) 4 ซื้ออุปกรณ์งานภายใน 45,200 บาท (เครื่องฟอก, อุปกรณ์สำหรับถอดชิ้นงาน, แปรงขนอ่อน, ทอนาโด, เครื่องฟอกอากาศ, อื่นๆ) 5 ซื้อผลิตภัณฑ์สำหรับภายใน 4,500 บาท (น้ำยาฟอกภายใน, Wax ภายใน, ปรับสภาพอากาศ, น้ำยาฟอกหนังแท้) 6 ซื้ออุปกรณ์งานภายนอก 2,000 บาท (ถุงมือล้างรถ, แปรงขัดแมกซ์, ผ้าประเภทต่างๆ, อื่นๆ) 7 ซื้อผลิตภัณฑ์สำหรับภายนอก 3,750 บาท (โฟมล้างรถ, น้ำยาสลายคราบต่างๆ ( ดิน, แมลง, ยางมะตอย, ห้องเครื่อง, คราบน้ำ, คราบกระจก), Detailer (น้ำยาเก็บรายละเอียด) รับรายได้จากการล้างรถ เป็นเงิน 15,500 บาท 14 รับรายได้จากการล้างรถ เป็นเงิน 7,500 บาท 16 ค่าใช้จ่ายเบ็ดเตล็ด เป็นเงิน 3,500 บาท 20 ค่ารับรองลูกค้า เป็นเงิน 1,900 บาท 21 รับรายได้จากการล้างรถ เป็นเงิน 16,500 บาท 25 ค่าน้ำค่าไฟฟ้า เป็นเงิน 2,500 บาท 28 รับรายได้จากการล้างรถ เป็นเงิน 19,300 บาท 30 จ่ายค่าแรงงาน เป็นเงิน 10,000 บาท ให้ทำ จัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่ายของช่างคาร์แคร์สำหรับระยะเวลา 1 เดือนสิ้นสุดวันที่ 30 มิถุนายน 2564
15 รายวิชาบัญชีฟาร์ม เรื่อง การจัดทำบัญชีรายรับรายจ่ายของฟาร์ม คำสั่งจงเลือกคำตอบที่ถูกที่สุดเพียงข้อเดียวโดยทำเครื่องหมาย X ลงในกระดาษคำตอบ 1. การบันทึกรายรับ-รายจ่ายปลูกฝังนิสัยของเราดังนี้ยกเว้นข้อใด ก. มีความละเอียดรอบคอบ ข. รู้จักวางแผนการใช้เงิน ค. ควบคุมการใช้จ่ายของตนเองได้ ง. มีความตรงต่อเวลา 2. ข้อใดไม่ปรากฏอยู่ในตารางบันทึกรายรับ-รายจ่าย ก. รายรับ ข. รายจ่าย ค. คงเหลือ ง. ผลการปฏิบัติ 3. เงินที่ได้รับจากการทำงานฟาร์มเรียกว่าอะไร ก. รายจ่าย ข. รายรับ ค. กำไร ง. ภาษี 4. ข้อใดไม่ใช่ประโยชน์ของการบันทึกรายรับ-รายจ่าย ก. ทราบจำนวนรายรับ-รายจ่าย ข. รู้จักวางแผนการใช้เงิน ค. มีรายรับเพิ่มมากขึ้น ง. ควบุคมการใช้จ่ายได้ 5. ข้อใดคือรายรับของฟาร์ม ก. ขายไข่ไก่ ข. ค่าน้ำค่าไฟฟ้า ค. ค่าวัคซีน ง. ค่าปุ๋ย
16 6. ข้อใดคือรายจ่ายของฟาร์ม ก. ค่าขายฟางข้าว ข. ค่าดอกเบี้ยเงินกู้ ค. ค่าขายข้าวเปลือก ง. เงินกู้ 7. ซื้อเครื่องสูบน้ำ 1 เครื่อง เป็นเงิน 10,000 บาท คาดว่าจะใช้ได้ 5 ปี ค่าเสื่อมราคาต่อปีเท่ากับข้อใด ก. 500 บาท ข. 1,200 บาท ค. 1,000 บาท ง. 2,000 บาท 8. สมชายฟาร์มมีรายรับ 100,000 บาท มีรายจ่าย 66,800 บาท มีค่าเสื่อมราคาสินทรัพย์ถาวรในฟาร์ม 1,000 บาท มีปุ๋ยคงเหลือ 500 บาท สมชายฟาร์มจะกำไรหรือขาดทุนเท่าใด ก. กำไร 31,700 บาท ข. ขาดทุน 31,700 บาท ค. กำไร 32,700 บาท ง. ขาดทุน 32,700 บาท 9. รายรับน้อยกว่ารายจ่าย จะได้ผลการดำเนินงานตามข้อใด ก. รายรับ ข. รายจ่าย ค. กำไร ง. ขาดทุน 10. รายรับมากกว่ารายจ่าย จะได้ผลการดำเนินงานตามข้อใด ก. รายรับ ข. รายจ่าย ค. กำไร ง. ขาดทุน