สถาบันวิจยั ดาราศาสตร์แหง่ ชาติ (องคก์ ารมหาชน)
National Astronomical Research Institute of Thailand (Public Organization)
Document type : Standard operation Procedure
เรอื่ ง
การดาเนนิ กิจกรรม 5 ส.
5S Activity
หมายเลขเอกสาร :
แก้ไขครง้ั ที่ :
วนั ทีม่ ผี ลบังคับใช้ :
ผูจ้ ัดทา ผตู้ รวจสอบ ผู้อนมุ ตั ิ
DOCUMENT TYPE : Standard Operation Procedure
Doc. No. Rev. 00
Eff. Date Page
หวั ขอ้ : การดาเนินกิจกรรม 5 ส.
บันทกึ ประวตั กิ ารแกไ้ ข
REVISION HISTORICAL RECORD
แกไ้ ขวนั ท่ี วนั ท่ีบงั คับใช้ รายละเอยี ดการแกไ้ ข จัดทาโดย ทบทวนโดย อนุมัตโิ ดย
Rev. No. Effective Date. Description Prepare By Reviewed By Approved by
สารบญั
1.นโยบาย 5 ส. ก
2.วตั ถปุ ระสงค์ ก
3.เป้าหมาย ข
4.ข้นั ตอนการดาเนินการ 5 ส. 1
5.ความรู้พืน้ ฐาน 5 ส. 2
3
5.1 ส.1 สะสาง 5
5.2 ส.2 สะดวก 7
5.3 ส.3 สะอาด 9
5.4 ส.4 สร้างมาตรฐาน 10
5.5 ส.5 สรา้ งนสิ ัย 12
6.มาตรฐานกลาง 5 ส. 32
7.การประเมนิ กจิ กรรม 5 ส.
ก| 5S Activity
นโยบาย 5 ส.
ด้วยสถาบันวิจยั ดาราศาสตร์แห่งชาติ (องคก์ ารมหาชน) มนี โยบายให้มกี ารดาเนินกิจกรรม 5ส ได้แก่ สะสาง
สะดวก สะอาด สุขลักษณะ และสร้างนิสัย เพ่ือเป็นการส่งเสริมและสนับสนุนประสิทธิภาพการปฏิบัติงาน
โดยอาศัยความร่วมมือร่วมใจของบุคลากรทุกส่วนงาน เป็นพ้ืนฐานในการพัฒนาการปฏิบัติงาน และเป็นแนวทาง
ไปสู่การส่งเสริมสภาพแวดล้อมในการทางานทป่ี ลอดภัยต่อสุขภาพของเจา้ หน้าทีท่ ุกคน รวมไปถงึ ด้านการสง่ เสริม
ภาพลักษณ์ที่ดใี ห้แก่สถาบันฯด้วย เพื่อให้ดาเนินงานเป็นไปด้วยความเรียบร้อยและบรรลุวัตถุประสงค์ จึงกาหนด
นโยบายเปน็ แนวปฏิบตั ิกจิ กรรม 5ส. ดงั นี้
1. สง่ เสรมิ และสนบั สนนุ ใหเ้ จา้ หน้าทที่ กุ คน มีความเข้าใจ และนาหลกั การทากจิ กรรม 5 ส
ไปปฏิบตั อิ ย่างจริงจังและ ตอ่ เนอ่ื งเสมอื นเปน็ ภารกิจประจา
2. ผู้บงั คับบญั ชาทุกระดับให้การสนับสนุน ส่งเสรมิ และเปน็ แกนนาในการดาเนินกิจกรรม 5ส
และกากับ ตดิ ตาม ดแู ลตลอดจนให้คาแนะนาและร่วมแก้ไขปญั หาโดยใหถ้ ือเปน็ ภารกิจที่สาคัญ
3. จดั ใหม้ กี ารทากจิ กรรม 5ส เป็นพ้นื ฐานเพอ่ื พัฒนา ปรับปรุงคณุ ภาพงานอย่างตอ่ เนือ่ ง
4. จัดให้มีการตรวจ ติดตาม ประเมินผลการดาเนินกิจกรรม 5ส โดยคณะกรรมการเปน็ ระยะ
อยา่ งต่อเนือ่ ง
5. จดั ให้มีการประชมุ เพื่อนาเสนอผลการดาเนินกจิ กรรมเพ่มิ ประสทิ ธภิ าพการทางาน 5ส
เพ่ือแลกเปลย่ี นความรู้ ประสบการณ์ และพิจารณาให้รางวลั ในความร่วมมือการทากิจกรรม 5ส
ทุกพน้ื ที่
นายศรณั ย์ โปษยะจนิ ดา
ผอู้ านวยการสถาบนั วจิ ยั ดาราศาสตรแ์ ห่งชาติ
ข| 5S Activity
วตั ถปุ ระสงค์
1) เพอื ใหม้ ีสภาพแวดลอ้ มการทางานที่เปน็ ระเบียบ สะอาด ปลอดภยั และมสี ่งิ แวดลอ้ มทีดี
2) เพอื เพ่มิ ประสทิ ธิภาพ ประสิทธผิ ลของการทางาน เพ่ือเป็นพื้นฐานของการก้าวไปสกู่ ารส่งเสริม
สภาพแวดลอ้ มในการทางานทปี่ ลอดภยั ต่อสขุ ภาพของเจา้ หน้าที่ทุกคน
3) เพ่อื ให้มกี ารดาเนินงาน 5ส. เปน็ กจิ กรรมพ้ืนฐานในการปฏบิ ตั งิ านในทกุ ระดบั หนว่ ยงานจนกลายเป็น
วฒั นธรรมองคก์ ร
เป้าหมาย
1) ไม่มีอบุ ตั เิ หตุทเี่ กิดขึ้นเนื่องจากสภาพแวดล้อมการทางาน (Zero Accident)
2) คะแนนประเมนิ เฉล่ีย 5ส ของทกุ ส่วนงานในสถาบนั วิจัยดาราศาสตร์ มคี ่าเฉล่ียไมน่ ้อยกวา่ 70%
3) มกี ิจกรรมการใหค้ วามรู้ ส่งเสรมิ ความเข้าใจในกจิ กรรม 5 ส. อย่างนอ้ ยปลี ะ 1 ครัง้ โดยจะต้องมผี ูเ้ ขา้ รว่ ม
กิจกรรมไมน่ อ้ ยกว่า 50% ของแต่ละสว่ นงาน
1| 5S Activity
ข้นั ตอนการดาเนินการ 5 ส. ของสถาบันวจิ ยั ดาราศาสตร์แหง่ ชาติ (องค์การมหาชน)
1.กาหนดนโยบาย 5ส.
1.ดาเนนิ การปรับปรงุ (รปู กอ่ น-หลัง) 2.แตง่ ตั้งคณะกรรมการและ
2.ทบทวนมาตรฐาน 5 ส. คณะอนกุ รรมการ
3.สรปุ ผลนาเสนอผู้บริหาร 3.กาหนดแผนการทากิจกรรม
4.กาหนดมาตรฐาน 5 ส.
5.กาหนดพื้นที่ตรวจสอบและการ
ตรวจประเมิน
1.คณะกรรมการตรวจประเมินพนื้ ที่ 1.ประชุม ชแ้ี จง กจิ กรรม 5ส.
5 ส.โดยใช้checklist และมาตรฐานท่ี ร่วมกับคณะกรรมการและ
กาหนด อนุกรรมการ
2.ถา่ ยรูปประเด็น 5 ส. ของแต่ละ 2.ดาเนินการทากิจกรรม 5 ส. ให้
ส่วนงานเพ่ือจดั ทารายงานและให้ เป็นไปตามมาตรฐานที่กาหนด
ดาเนนิ การปรับปรุง (รูปกอ่ น-หลงั )
โดยมแี ผนปฏิบตั กิ ารตามข้ันตอนการดาเนินกิจกรรม 5ส สถาบนั วิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (องค์การมหาชน) ในแต่ละปีงบประมาณ
ดังน้ี
2| 5S Activity
ความรู้พนื้ ฐาน 5 ส.
5ส. คอื อะไร ?
5ส : เคร่ืองมือทีใชใ้ นการบริหารจัดการเพ่ือให้องค์กรมีความสะอาด เป็นระบบระเบียบเรียบรอ้ ย อันจะนามาซึ่งความปลอดภยั
ความมมี าตรฐานในการปฏบิ ัตงิ าน เพื่อก่อให้เกิดการเพิมผลติ ภาพการทางาน โดยเจ้าหน้าท่ีทุกคน ทกุ ระดบั มีส่วนร่วมในการ
ทาทกุ คน ทุกที่ ทกุ เวลา
ประโยชนข์ องการทากิจกรรม 5 ส.
1. สถานท่ที างานสะอาด สะดวก และมีความปลอดภัย
2. สร้างบรรยากาศ และสภาพแวดล้อมในการทางานดีข้ึน
3. บุคลากรทางานได้อย่างรวดเร็ว และมคี วามถูกต้องมากขึน้
4. เกดิ ความรว่ มมือร่วมใจกันมากขนึ้ และผู้ปฏบิ ตั ิงานเกดิ ความรักความผกู พันธ์กบั องค์กรเพิ่มมากข้ึน
5. เจ้าหนา้ ทม่ี รี ะเบียบวินยั เพิ่มมากขึน้ และตระหนักถงึ ความสาคัญของ 5 ส
6. ขจัดความส้ินเปลอื งของพ้นื ที่
7. ลดข้อผิดพลาดในการปฏบิ ตั ิงาน
8. ลดเวลาในการค้นหาสง่ิ ของมาใช้งานเพราะมีการจัดเก็บทเี่ ป็นระเบยี บทาใหห้ ยบิ จบั ได้ง่าย
9. ตรวจสอบหาสิ่งของได้ง่าย (หยบิ ก็งา่ ย หายกร็ ู้ ดกู ็งามตา)
10. เพ่มิ ประสทิ ธภิ าพในการทางาน เกิดความรวดเรว็ ถกู ต้อง และประหยดั
11. เกดิ ความปลอดภัยแก่ผปู้ ฏบิ ัติงานมากข้ึน และเพ่ิมคุณภาพชวี ติ ที่ดีในการทางาน
12. เพมิ่ ประสทิ ธิภาพ และยืดอายุการใช้งานของเครอื่ งจักร และอปุ กรณ์
13. ลดอัตราของเสีย และลดตน้ ทุน
14. สขุ ภาพกาย สุขภาพใจของผู้ปฏิบตั งิ านมคี วามสมบรู ณ์ คณุ ภาพชีวิตในการทางานดีขึ้น
3| 5S Activity
ส1 สะสาง Seiri (Organization)
ส1 สะสางคอื อะไร :
สะสาง SEIRI คือ การบรหิ ารจดั การให้มีของเพยี งพอตอ่ การใชง้ าน โดยจัดเก็บของที่จาเป็นต่อการใชง้ านใหเ้ ป็นหมวดหมู่
ของท่ีไม่จาเปน็ ใหข้ จดั ออกไป โดยการขายหรือทาลาย
ทาไมตอ้ งทา ส1 สะสาง : เพอ่ื ลดความสญู เปล่า
1. เพ่ือลดจานวนสิ่งของท่ีไม่จาเปน็ ตอ่ การทางาน
2. เพื่อใช้ตู้ ชั้นวางของ และพื้นทใี นสถานที่ทางานให้เกิดประโยชนม์ ากขึ้น
3. เพื่อลดเวลาในการดแู ลรักษาสิ่งของ
4. เพื่อลดค่าใช้จา่ ยด้านบคุ ลากรและสถานที่ในการดแู ลและจัดเก็บส่ิงของ
ขน้ั ตอนการทา ส1 สะสาง : สารวจ จัดแยกของท่ีจาเป็นออกจากไม่จาเปน็ ขจดั ของไม่จาเป็นและ
เพม่ิ สว่ นที่ขาด
พจิ ารณาสงิ่ ทต่ี อ้ งสะสาง
จาเปน็ ไมจ่ าเป็น
ดาเนินการ ส.2 สะดวก ขจดั ตามสภาพ
ขาย หาทจ่ี ดั เก็บ บรจิ าค ทิ้ง /ทาลาย
ของท่ีไมจ่ าเป็น หมายถึง
1. ส่ิงของสว่ นตัวที่ไม่เกย่ี วกบั งาน
2. เอกสารท่ีไม่ใชแ้ ลว้ หรอื เอกสารท่ีหมดอายุ
3. วสั ดุ อปุ กรณ์ ที่มปี ญั หา ชารุด หรือเก็บไว้นานจนไมส่ ามารถนากลบั มาใช้งานได้อย่างปกติ
4. วัสดทุ ่ีไมเ่ คยใช้หรอื มีมากเกินความจาเปน็
4| 5S Activity
ประโยชนจ์ ากการสะสาง: เพมิ่ ความสขุ ในการทางานและการใช้ชวี ิต
1. ลดปรมิ าณการเก็บ การสารอง เอกสาร วสั ดุส่ิงของ อุปกรณเ์ ครื่องใช้
2. ลดเวลาในการคน้ หาเอกสารและส่ิงของ
3. ลดขอ้ ผิดพลาดจากการทางาน
4. เพ่ิมพื้นทวี า่ งของหอ้ งทางาน ตู้ หรอื ชั้นเกบ็ เอกสารไว้ใช้ประโยชน์
5. เพ่ิมความน่าอยูข่ องสถานท่ีทางานใหด้ ูกวา้ งขวาง โปรง่ และสะอาด
5| 5S Activity
ส2 สะดวก Seiton (Neatness)
ส2 สะดวกคอื อะไร :
สะดวก Seiton คือ การจัดส่ิงของท่ีจาเป็นตอ้ งใชใ้ นการปฏบิ ัตงิ านใหถ้ ูกที่ถูกทางเพ่ือใหเ้ กิดความสะดวกในการหยบิ ใช้งาน
มากทส่ี ุด
ทาไมตอ้ งทา ส2 สะดวก :
1.เพ่ือลดเวลาที่สูญเปล่าในการคน้ หา
2. เพ่ือลดการสญู หายของ อุปกรณ์ เคร่ืองมือ
3. เพื่อลดเวลาในการทางาน
4. เพ่ือจดั สถานทใี ห้เปน็ ระเบียบ ปลอดภยั ในการทางาน
5. เกดิ การทางานท่ีมีคุณภาพ
ขนั้ ตอนการทา ส2 สะดวก : จดั ส่งิ ของทมี่ ีอยู่ให้งา่ ยต่อการหยิบใชง้ าน
สะสาง
สะดวก ส่งิ ของใช้บ่อยให้วางใกลม้ ือ
จดั วางใหเปนหมวดหมู่
กาหนดพนื้ ทจี่ ดั วาง
มปี ้ายระบุส่ิงของท่ีวาง
ตรวจสอบเป็นประจา
6| 5S Activity
ประโยชน์ทไี ด้รบั จากการทา ส2 สะดวก
1. ลดเวลาการหยบิ ของมาใชง้ านโดยไมต่ ้องเสยี เวลาค้นหา
2. ลดเวลาการทางานในภาพรวมทง้ั น้ีหากงานดงั กลา่ ว เป็นงานทจ่ี าเปน็ ต้องแขง่ กับเวลา กจ็ ะไดง้ านท่ีมีคณุ ภาพและปรมิ าณ
มากข้ึนด้วย
3. ตรวจสอบสิ่งของต่างๆง่ายขนึ้ ดูงามตา
4. เพ่ิมประสิทธิภาพในการทางานถ้าหากทางานในแตล่ ะเรื่อง / แต่ละชิ้นเสรจ็ เรว็ ขึ้นก็จะมเี วลาทางานอื่นๆไดเ้ พ่ิมมากขึ้น
5. เพิ่มคุณภาพของผลผลติ /ผลงานทั้งนี้จากการทผ่ี ูป้ ฏิบัติงานมีเวลาตรวจสอบคณุ ภาพของงานท่ีจะส่งมอบให้ผู้รบั บริการให้มี
ความถกู ตอ้ งสมบูรณค์ รบถว้ นมากยิ่งข้ึนซึ่งจะทาใหเ้ กดิ ภาพลักษณ์ท่ีดตี ่อหนว่ ยงานด้วย
6. ขจัดอุบัตเิ หตุ ทาใหผ้ ูป้ ฏิบตั ิงานได้รบั ความปลอดภัยในการทางานย่ิงขนึ้
7. เปน็ การสร้างสภาพแวดลอ้ มทีดใี นการทางานซึ่งจะสง่ ผลต่อสุขภาพกายและใจท้ังของผู้ปฏบิ ตั งิ านและผูร้ ับบริการ
7| 5S Activity
ส3 สะอาด Seisou (Cleaning)
ส3 สะอาด คอื อะไร :
ส3 สะอาด Seisou คือ การทาความสะอาดอยา่ งท่ัวถึง ทกุ จุด ทุกซอก ทุกมุม และขณะทาความสะอาด
ผู้ทาจะต้องตรวจสอบ หาความผิดปกติไปด้วย
ทาไมตอ้ งทา ส3 สะอาด
หากหน่วยงานไม่คานึงถึงเร่ืองความสะอาด จะกอ่ ผลเสียต่าง ๆ เชน่ สภาพแวดล้อมหรือบรรยากาศในการทางานไมส่ ดชื่น
แจ่มใส วัสดุอุปกรณ์ในการทางานเสื่อมสภาพหรือชารุดบ่อย ใช้งานไม่สะดวก เกิดการสญู เสยี ของวัสดุอุปกรณ์ โอกาสที่จะเกิด
อบุ ัติเหตุ หรือความไม่ปลอดภัยในการทางานมสี ูง
ขนั้ ตอนการทา ส3 สะอาด กาหนดผูร้ ับผิดชอบในแตล่ ะพื้นที่
สะสาง
สะดวก
สะอาด
จดั เวลาในการทาความสะอาด
ทาความสะอาดวสั ดุ อุปกรณ์ โดย
คานึงถงึ วธิ ีการ อปุ กรณ/์ น้ายาท่ใี ช้ และ
เพมิ่ ความระมดั ระวงั ในการทาความ
สะอาด
ตรวจสอบอุปกรณ์ตา่ งๆขณะทา
ความสะอาด เพือ่ ดาเนนิ การคดั แยก,ซ่อม
8| 5S Activity
ประโยชน์ท่ีไดร้ ับจากการทา ส3 สะอาด
1. สภาพ /บรรยากาศการทางานสดชื่น นา่ ทางาน/นา่ อยู่
2. ช่วยเพ่ิมประสทิ ธิภาพการทางานของเครื่องมอื เคร่ืองใช้ วัสดุอุปกรณ์ต่างๆ
3. ช่วยยืดอายกุ ารใช้งานของเคร่ืองมือ เครื่องใช้ วสั ดุอปุ กรณ์ ให้ยาวนานยิ่งขนึ
4. ลดอัตราการเกิดของเสีย หรือการเส่ือมสภาพของอุปกรณ์ เครื่องมือ
9| 5S Activity
ส4 สรา้ งมาตรฐาน Seikets (Standardization)
ส4 คอื อะไร :
สรา้ งมาตรฐาน Seiketsu หมายถึง การรักษาและปรบั ปรุงการปฏบิ ตั ิ 3 ส แรก โดยกาหนดเปน็ มาตรฐานและปฏิบตั ิใหด้ ีข้ึน
และ รักษาให้ดีตลอดไป
วตั ถุประสงค์ของการทา “สร้างมาตรฐาน”
1. เพ่ือรักษาสภาพเดิมที่ทา 3ส แรกไว้
2. เพ่ือกาหนดใหม้ ีมาตรฐานการสะสาง
3. เพ่ือกาหนดมาตรฐานการปฏบิ ตั ิงานใหม้ คี วามสะดวก
4. เพ่ือกาหนดมาตรฐานการทาความสะอาดตามจุดตา่ งๆ
ทาไมตอ้ งทา ส4 สรา้ งมาตรฐาน
1. ตอ้ งรักษาสภาพเดมิ ที่กาหนดเป็นมาตรฐานของ 3ส แรก
2. ต้องทาให้มาตรฐานของ 3ส แรกสงู ข้ึน
3. ต้องทา 3ส แรกอย่างต่อเน่ือง
4. ตอ้ งขจัดส่ิงทีไม่ถกู สุขลักษณะ อนั เป็นสาเหตุของการเกิดมลภาวะตา่ งๆ
5. ตอ้ งทาให้ทกุ คนมสี ว่ นร่วมทางานเป็นทีม
ข้ันตอนการทา ส4 สร้างมาตรฐาน
ดาเนนิ การ 3ส แรก กาหนดมาตรฐาน 3ส แรกใหช้ ัดเจน แตง่ ต้ังคณะกรรมการเพ่ิมตรวจสอบ
ประโยชนท์ ่ีไดร้ บั จากการสรา้ งมาตรฐาน
1. สถานทที่ างานเปน็ ระเบียบเรียบรอ้ ย สดชื่น ปลอดภยั ในการทางาน
2. ผปู้ ฏบิ ัติงานมสี ุขภาพรา่ งกายและจิตใจท่ีสมบรู ณ์
3. ผูป้ ฏิบตั งิ านเกดิ ความภาคภมู ิใจในหนว่ ยงาน
4. ผปู้ ฏบิ ตั ิงานเขา้ ใจวธิ กี ารปฏิบัติ อย่างมีมาตรฐาน
5. ประสทิ ธิภาพในการทางานเพ่ิมข้ึน
10| 5S Activity
ส5 สร้างนิสัย Shitsuke (Tranining/Discipline)
ส5 สร้างนสิ ัยคอื อะไร:
ส5 สรา้ งนสิ ัย Shitsuke คอื การสรา้ งพฤตกิ รรมในการทางานวธิ ีคิด /วิธที างาน /วธิ ีตัดสินใจ ตาม ส1-ส4 อย่างถูกต้อง
จนกลายเป็นวิถชี วี ิตในการทางานหรือเป็นวัฒนธรรมขององค์กรเพื่อใหเ้ กิดความสาเรจ็ ที่ย่ังยืน
ทาไมต้องทา ส5 สร้างนสิ ัย :
1. เพ่ือสรา้ งจติ สานึกให้พนักงานปฏบิ ัติตามมาตรฐานและระเบียบข้อบงั คับของหน่วยงานในเร่ืองต่าง ๆอยา่ งเครง่ ครดั
2. เพื่อปรบั ปรุงการทางานให้ดขี ึ้นอย่างต่อเนื่อง
3. เพ่ือลดความซับซ้อนของการทางานให้มากที่สดุ
4. เพ่ือเสรมิ สรา้ งกจิ กรรมหรือช่องทางให้ทุกคนได้แสดงออกตามความสามารถ
ขนั้ ตอนการทา ส5 สร้างนิสัย :
สร้างแรงจงู ใจแก่ผูป้ ฏบิ ตั ิกจิ กรรม
ร่วมกันทากิจกรรมนีจ้ นเป็นนสิ ยั
โดยเพ่มิ ความถี่ในการทากจิ กรรม
ติดตามประเมนิ ผล ด้วย ตนเอง
คณะกรรมการ คณะอนุกรรมการ
ประโยชน์ท่ีไดร้ บั จากการทา ส5 สร้างนสิ ัย
1. สรา้ งภาวะผนู้ า
2. พนกั งานมีคณุ ภาพมีความเป็นเลศิ
3. สรา้ งภาพพจนท์ ี่ดตี ่อพนักงานและองคก์ ร
4. มสี ภาวะแวดล้อม บรรยากาศ และระบบงานทีดี
11| 5S Activity
รายละเอยี ดขนั้ ตอน เลขานุการ/ผู้ช่วยเลขานุการ การดาเนนิ กจิ
อนกุ รรมการ
ขั้นตอนที่ 1 ผู้อานวยการแต่งต้ังคณะกรรมการ 5ส. จัดเตรียมเอกสารท่ใี ช้ในการ
1.1 โดยมีคณะกรรมการประกอบไปดว้ ย ตรวจประเมนิ รบั คาส่งั จากคณะกรรมการ
ประธานกรรมการ รองประธานกรรมการ กรรมการ บนั ทกึ ผลการตรวจประเมนิ กาหนดหน้าท่แี ละมอบหมาย
ให้แกเ่ จา้ หนา้ ที่ในความดูแล
เลขานุการ และผู้ช่วยเลขานุการ จัดทารายงานผลการดาเนนิ กากับดูแลให้เจ้าหน้าที่ดาเนิน
ขน้ั ตอนที่ 2 การแตง่ ต้งั อนุกรรมการ กจิ กรรม 5 ส และประกาศผล กจิ กรรมให้เป็นไปตามเกณฑ์
2.1 อนกุ รรมการจะต้องมาจากตัวแทนของทกุ ส่วนงาน
2.2 กาหนดบทบาทหนา้ ทีข่ องอนุกรรมการอย่างชดั เจน รับการตรวจประเมิน
ข้นั ตอนที่ 3 การประกาศนโยบาย 5ส.
3.1 คณะกรรมการจะตอ้ งกาหนดและปิดประกาศนโยบาย แกไ้ ข ปรับปรุงใหเ้ กิดการ
พฒั นาอย่างตอ่ เนื่อง
5 ส. ใหท้ ุกคนทราบ
ขัน้ ตอนที่ 4 กาหนดเกณฑก์ ารให้คะแนนและมอบหมายแก่
คณะอนกุ รรมการ
4.1 คณะกรรมการรว่ มกันกาหนดเกณฑ์การให้คะแนน โดย
จะตอ้ งคลอบคลุมมาตรฐาน 5 ส. ได้แก่ สะสาง สะดวก สะอาด
สุขลักษณะ สรา้ งนสิ ัย
4.2 ประชุมคณะอนุกรรมการเพอ่ื ชีแ้ จงกฎเกณฑ์ และขอบเขต
ในการดาเนนิ กิจกรรม รวมไปถึงการมอบหมายหน้าท่ี
ขัน้ ตอนท่ี 5 อนุกรรมการแจกแจงหน้าทแ่ี ก่เจ้าหนา้ ที่ใน
ความดูแล
5.1 อธิบายรายละเอยี ดกิจกรรมและมอบหมายภาระงานให้แก่
เจ้าหน้าที่
ขนั้ ตอนท่ี 6 ดาเนนิ กจิ กรรม
6.1 เจ้าหน้าทท่ี กุ คนดาเนินการทากจิ กรรม 5 ส. ใหเ้ ป๋นไปตาม
เกณฑ์ โดยมอี นกุ รรมการกากบั ดูแล
ขน้ั ตอนท่ี 7 การตรวจประเมนิ
7.1 คณะกรรมการทาการเดนิ สารวจ ตรวจประเมินและให้
คะแนนในแต่ละส่วนงาน
7.2 กรณีพบเหน็ สิง่ ทีไ่ ม่เป็นไปตามเกณฑใ์ หท้ าการแจ้งเพ่อื
ปรับปรงุ และหักคะแนน
ขน้ั ตอนที่ 8 บนั ทึกและรายงาน
8.1 เลขานุการและผูช้ ่วยเลขานุการทาการบนั ทึกภาพการ
ดาเนินกิจกรรม ประเด็นท่ไี มเ่ ปน็ ไปตามเกณฑ์ และจดบันทกึ
8.1 เลขานุการและผูช้ ว่ ยเลขานุการทาการรวบรวมคะแนนและ
จดั ทารายงานเสนอตอ่ คณะกรรมการ
ขั้นตอนที่ 9 พิจารณาผลการใหค้ ะแนนและเสนอต่อ
ผู้อานวยการ
9.1 คณะกรรมการทาการตรวจสอบรายงานผลการดาเนนิ
กิจกรรม และรายงานถงึ ผู้อานวยการ
จกรรม 5ส. กรรมการ ผ้อู านวยการ เอกสารท่เี กี่ยวข้อง
เจ้าหน้าที่อน่ื ๆ เร่ิมต้น
ดาเนนิ การทากิจกรรมตามที่ แต่งตั้งอนุกรรมการ มอบหมายอานาจในการ
ไดร้ บั มอบหมายและรับการ ประกาศนโยบาย 5 ส. ดาเนนิ กิจกรรม 5 ส.
ตรวจประเมนิ รบั ทราบผลการดาเนนิ
กจิ กรรมและเสนอข้อควร
กาหนดเกณฑ์การให้คะแนน
กจิ กรรม 5 ส.และมอบหมาย ปรบั ปรงุ
ใหแ้ ก่อนุกรรมการ
ตรวจประเมนิ กิจกรรม
มขี ้อโต้แย้ง พิจารณาผล
การให้
คะแนน
ไม่มีขอ้ โตแ้ ย้ง
เสนอรายงานตอ่ ผู้อานวยการ
เพอ่ื รบั ทราบ
แนะนาขอ้ ควรปรับปรุงต่อ
คณะอนุกรรมการและผู้ทา
กิจกรรม
12| 5S Activity
มาตรฐานกลาง 5 ส.
สถาบันวจิ ยั ดาราศาสตรแ์ หง่ ชาติ (องคก์ ารมหาชน)
13| 5S Activity
มาตรฐานกลาง 5 ส. สถาบนั วจิ ยั ดาราศาสตรแ์ หง่ ชาติ (องคก์ ารมหาชน)
ประกอบไปดว้ ย 16 มาตรฐานกลาง ดังนี้
1. โต๊ะทางาน
2. สันแฟม้ เอกสาร
3.อปุ กรณ์สานักงาน (โทรศพั ท์ / พรินเตอร์ / เครื่องถ่ายเอกสาร)
4. คอมพิวเตอร์ตง้ั โต๊ะ
5. ถงั ขยะ
6. ห้องประชุม
7. ห้องน้า
8.ตู้เก็บเอกสาร
9. ห้องควบคุมเคร่ืองปรบั อากาศ/ห้องควบคมุ ระบบไฟฟ้า และระบบอินเทอรเ์ น็ต
10. อุปกรณ์ดบั เพลงิ
11. ผงั สวทิ ซห์ ลอดไฟ
12.จดุ วางอปุ กรณส์ านกั งาน
13.เคร่ืองมือชา่ ง
14.พื้นทีเ่ ตรียมอาหาร
15.ตูเ้ กบ็ อุปกรณ์
16.บอรด์ 5 ส.
14| 5S Activity
1. ชอ่ื มาตรฐานกลาง : โต๊ะทางาน (Desk center standard)
ลาดับ รายละเอียด ใช/่ ไมใ่ ช่
1 บนโต๊ะ : จะตอ้ งไดร้ บั การสะสาง ไม่มสี ่งิ ของท่ไี ม่
เกี่ยวขอ้ งกับการทางานวางอยู่บนโตะ๊ ไมว่ างอาหารไวบ้ นโตะ๊ ยกเวน้ แก้วนา้ ด่ืม (ไม่
เกิน 1 ใบ) และมคี วามสะอาด ไม่มีฝุ่นเกาะ
2 กลอ่ งใสเ่ ครอ่ื งเขียน : สามารถวางไวไ้ ดไ้ ม่เกิน 1 กล่อง
และเคร่ืองเขยี นจะต้องมีปริมาณไมเ่ กินกว่าทีก่ ลอ่ งจะสามารถบรรจุได้ เคร่ืองเขยี น
ภายในกลอ่ งจะตอ้ งสามารถใช้งานได้
3 สายไฟ : จะตอ้ งมีสภาพท่ีปลอดภัย ถูกจดั เกบ็ อยา่ งเรียบรอ้ ย
4 ลิน้ ชกั : แบ่งช้ันของอุปกรณส์ านกั งานและอุปกรณ์ส่วนตวั อยา่ งชัดเจน ภายในลน้ิ ชัก
ถูกจัดวางอยา่ งเป็นหมวดหมู่ มีการแบ่งชอ่ งสาหรับวางอุปกรณส์ านักงาน สามารถ
หยบิ ใช้ได้สะดวก
5 สภาพอุปกรณ์ : โต๊ะ , เก้าอี้ และอปุ กรณต์ า่ งๆมสี ภาพสมบูรณ์ สามารถใช้งานได้
อยา่ งปลอดภัย
6 ตะกรา้ ขยะ : 1 โต๊ะ ต่อ 1 ตะกรา้ ภายในตะกรา้ ตอ้ งมีถงุ ขยะรอง และจัดวางใน
บริเวณที่สามารถใช้งานได้อยา่ ง
สะดวกและไม่กดี ขวางทางเดิน
7 การจดั เก็บอุปกรณ์ใต้โต๊ะ : ใตโ้ ตะ๊ ทางานมกี ล่องใส่อุปกรณ์ตา่ งๆไดไ้ มเ่ กิน 1 กลอ่ ง
และสามารถมีรองเทา้ วางไวไ้ ด้ไมเ่ กนิ 2 คู่
15| 5S Activity
2.ชือ่ มาตรฐานกลาง : แฟม้ เอกสาร (File folder tag center standard)
ลาดบั รายละเอียด ใช/่ ไม่ใช่
1 สนั แฟ้ม : ทกุ แฟ้มจะตอ้ งมีชอื่ ระบทุ ่สี ันแฟม้ ใชแ้ บบอักษรประเภทเดยี วกนั ใน
ขนาดทีเ่ หมาะสม และระบุลาดับเลขของแฟม้
2 ป้ายแสดงรายการแฟ้ม : มปี ้ายแสดงรายรายแฟ้มติดไวใ้ นจดุ ที่เหมาะสมและ
มองเหน็ ได้งา่ ย
3 การจดั วางแฟ้ม: จะต้องจดั วางใหอ้ ยใู่ นตาแหน่งตามลาดบั ตัวเลขทร่ี ะบุ และ
จดั เรยี งอย่างเปน็ ระเบยี บ
16| 5S Activity
3.ชื่อมาตรฐานกลาง : อุปกรณส์ านักงาน (โทรศัพท์ / พรินเตอร์ / เคร่อื งถ่ายเอกสาร) ใช่/ไมใ่ ช่
ลาดับ รายละเอยี ด
1 โทรศัพท์
ต้องมหี มายเลขประจาเครอ่ื งแสดงใหเ้ ห็นอย่างชดั เจน
ตอ้ งมหี มายเลขตดิ ต่อภายในและหมายเลขโทรศพั ท์ฉกุ เฉนิ จดั เตรยี มไว้ในจุดที่
สะดวกและเหมาะสมต่อการใชง้ าน
2 พรินเตอร์ : ตอ้ งแสดงหมายเลขตดิ ต่อหนว่ ยงานท่รี ับผิดชอบกรณที ี่เครอ่ื งขัดข้อง
และระบุช่อื ผู้รบั ผิดชอบประจาเครอ่ื งพรนิ เตอร์
3 เคร่ืองถา่ ยเอกสาร
ตอ้ งแสดงหมายเลขติดตอ่ หนว่ ยงานท่รี บั ผิดชอบกรณีท่ีเครือ่ งขัดขอ้ ง
ตัวเคร่อื งอยใู่ นสภาพพร้อมใช้งานและสะอาด
สายไฟไมช่ ารดุ และมกี ารจัดเก็บอย่างเปน็ ระเบยี บ
ไม่จดั วางเครอ่ื งถ่ายเอกสารใกล้โต๊ะทางาน ใหจ้ ดั วางนอกหอ้ งทางาน กรณีที่มี
พนื้ ท่จี ากดั ให้ทาการจดั วางในจดุ ทปี่ ลอดภยั ต่อผูป้ ฏิบตั งิ าน
ข้างเคร่อื งถา่ ยเอกสาร สามารถมกี ลอ่ งสาหรับใส่กระดาษReuse ได้ 1 กลอ่ ง
และตอ้ งมีปา้ ยระบุข้อความ “กระดาษ Reuse “ ให้ชัดเจน
17| 5S Activity
4.ชื่อมาตรฐานกลาง : คอมพวิ เตอรต์ ัง้ โต๊ะ (Computer center standard)
ลาดับ รายละเอยี ด ใช่/ไม่ใช่
1 การตดิ ป้ายครภุ ณั ฑ์ : จะติดบรเิ วณดา้ นหน้า บริเวณด้านซา้ ยล่างของหน้า
จอคอมพิวเตอร์
2 อปุ กรณ์ต่อพ่วง: ต้องอยใู่ น สภาพดี ไม่ชารดุ มีสภาพพร้อมสาหรบั การใชง้ าน
3 สายไฟ : จะตอ้ งมสี ภาพที่ปลอดภยั ถูกจัดเกบ็ อยา่ งเรียบรอ้ ย เชน่ ใช้เข็มขดั หรือ
กระดกู งู สว่ นสายไฟทีอ่ ยู่บนพื้นอาจใช้เทปกาวตดิ ที่พ้นื
18| 5S Activity
5.ชื่อมาตรฐานกลาง : ถงั ขยะ ( Trash center standard)
ลาดับ รายละเอยี ด ใช/่ ไมใ่ ช่
1 สีของถงั ขยะ : จะต้องแบง่ ประเภทของถังขยะให้ชดั เจนตามสี ดังน้ี
- สีแดง ขยะอันตราย
- สีเหลอื ง ขยะทั่วไป
- สนี ้าเงนิ ขยะรีไซเคิล
- สีเขียว ขยะอินทรีย์
2 สภาพถัง : มสี ภาพสมบูรณ์ ไม่แตก มฝี าถงั คลอบ และถูกจัดวางอย่างเป็น
ระเบียบ ไม่กีดขวางทางเดิน
3 ถงุ ขยะ: มถี งุ ขยะใสรองภายในถัง ไม่มลี ักษณะร่วั ขยะไมล่ น้
4 ป้ายระบ:ุ จะต้องระบชุ นดิ ของขยะท่ีสามารถท้งิ ลงถังนัน้ ๆ
ให้ชัดเจน
19| 5S Activity
6.ชอื่ มาตรฐานกลาง : หอ้ งประชมุ (Meeting room center standard)
ลาดบั รายละเอียด ใช/่ ไม่ใช่
1 ปา้ ยชีบ้ ่ง : จะต้องมีปา้ ยชื่อหอ้ งประชมุ ติดไวช้ ัดเจน
2 อุปกรณ์: อุปกรณใ์ นห้องประชุมพรอ้ มใช้งาน ไม่ชารุดเมอ่ื เลกิ ประชมุ ให้ทาความสะอาดและ
เกบ็ อปุ กรณ์ทุกชนิดให้เรยี บร้อยหลังการประชมุ ไม่มสี ิ่งของวางไว้บนโตะ๊ โตะ๊ ประชุมและ
เก้าอจี้ ดั ให้เปน็ ระเบียบ เรยี บรอ้ ย
3 อปุ กรณไ์ ฟฟ้า : ตดิ ต้ังอย่างเปน็ ระบบ ปลอดภัย ไมม่ ีสายไฟหอ้ ย
4 นาฬิกา : มีนาฬกิ าติดตั้งในตาแหน่งที่ทุกคนมองเหน็ ไดช้ ัดเจน
5 หมายเลขติดต่อ : มีปา้ ยระบุผู้รับผดิ ชอบประจาหอ้ งพร้อมระบหุ มายเลขติดตอ่ ชา่ งเทคนิค
และฝา่ ยIT
6 ไฟและระบบปรับอากาศ: ปดิ ไฟและเคร่ืองปรบั อากาศทุกครั้งหลังเลิกประชมุ
7 อปุ กรณโ์ สตทัศนูปกรณ์ : ต้องมปี ระจาห้องประชุมจะต้องพร้อมใช้งานตลอดเวลา
20| 5S Activity
7.ชือ่ มาตรฐานกลาง : หอ้ งน้า (Toilet center standard)
มาตรฐานกลาง รายละเอียด ใช/่ ไม่ใช่
ป้ายชี้บ่ง: มีปา้ ยบอกทิศทางและบง่ ช้วี า่ เปน็ ห้อง สขุ า
หญิงหรือสขุ าชาย
ป้ายผู้รบั ผิดชอบ : มีผ้รู ับผดิ ชอบดแู ลทาความ
สะอาดทุกวัน โดยมกี ารกาหนดรายการบันทึกอย่าง
ชดั เจน
อุปกรณแ์ ละสุขภัณฑ์ : อุปกรณ์และสุขภัณฑใ์ นห้องสุขา
ตอ้ งอย่ใู นสภาพพร้อมใชง้ าน และสะอาด กลอนประตู
สายชาระไมช่ ารุด
กระดาษชาระ : กระดาษชาระตอ้ งมีบรรจุอยู่ในภาชนะ
ทพ่ี รอ้ มใช้งาน
ถังขยะ : มีถงั ขยะทีม่ ีฝาปดิ โดยใช้เท้าเหยยี บถงั ประจา
ทุกหอ้ ง และบริเวณใกล้อ่างลา้ งมืออกี 1 ถงั โดยทีถ่ ัง
จะตอ้ งไม่มีขยะล้น
21| 5S Activity
7.ชื่อมาตรฐานกลาง : หอ้ งน้า (Toilet center standard)
มาตรฐานกลาง รายละเอยี ด ใช/่ ไมใ่ ช่
ทก่ี ดสบู่ : ท่กี ดสบู่ สบู่เหลวตอ้ งอยู่ในสภาพทีดีมี
มาตรวัด ปรมิ าณบง่ บอกจุดท่ีต้องเติมเพิม่ และบรรจุอยู่ใน
ภาชนะบรรจใุ นรปู แบบกด
อปุ กรณเ์ ชด็ มือ : มีวัสดุอุปกรณ์ กระดาษหรือเคร่อื งเป่า
แห้งสาหรับเชด็ ทาความสะอาดมือ มีกระดาษชาระ และถงั
ขยะแบบเหยยี บบรเิ วณใกล้กัน
พืน้ ผิว : สภาพพ้ืน ฝาผนงั และขอบอ่างลา้ งมือ
โดยรวมสะอาด แห้ง ไมม่ ีคราบสกปรก และไม่มกี ลน่ิ เหม็น
กระดาษ : มอี ปุ กรณ์สาหรบั ใส่กระดาษห่อผ้าอนามัยใน
ห้องน้าหญงิ
อุปกรณท์ าความสะอาด :ห้ามเกบ็ อุปกรณส์ าหรบั ทาความ
สะอาดไว้ในหอ้ งนา้ โดยใหท้ าการแยกพืน้ ท่ีเก็บ และ
จัดเกบ็ ใหเ้ ปน็ ระเบียบ
22| 5S Activity
7.ชือ่ มาตรฐานกลาง : หอ้ งน้า (Toilet center standard)
มาตรฐานกลาง รายละเอียด ใช่/ไมใ่ ช่
พรม : มีพรมเช็ดรองเท้าสีเรียบวางอยู่พนื้ ทางเข้า-ออก
หอ้ งนา้ เพ่ือลดความสกปรกของพน้ื
ป้าย
มีป้ายแจง้ เตือนกันลมื ทรัพท์สนิ มคี า่ ไว้ในหอ้ งน้า
บริเวณผนงั
มปี า้ ยรณรงค์การประหยัดพลงั งาน
มีโปสเตอร์ตามความเหมาะสม
23| 5S Activity
8.ชอ่ื มาตรฐานกลาง : ตู้เก็บเอกสาร (Documents ‘s cabinet center standard) ใช/่ ไม่ใช่
ลาดับ รายละเอยี ด
1 ป้ายชบ้ี ่ง
ป้ายเลขครุภัณฑ์ : ตดิ อยบู่ ริเวณมุมขวาดา้ นบนของตู้
ป้ายผรู้ บั ผดิ ชอบ : มีการติดปา้ ยระบชุ อ่ื ผู้รบั ผดิ ชอบแต่ละตู้
ปา้ ยสันแฟม้ : ทุกแฟม้ ภายในตจู้ ะต้องระบุชื่อแฟ้มโดยใชม้ าตรฐานแฟ้มเอกสาร
2 ภายในตู้ : มกี ารจดั เก็บสงิ่ ของอย่างเป็นระเบยี บ แยกพน้ื ทส่ี าหรบั เก็บเอกสาร อุปกรณ์
และของใชส้ ว่ นตวั ชดั เจน
3 บนหลังตู้ : ห้ามให้มสี ิ่งของวางไว้บริเวณหลังตู้โดยเด็ดขาด และจะตอ้ งสะอาด ไมม่ ฝี นุ่ เกาะ
24| 5S Activity
9.ช่ือมาตรฐานกลาง : ห้องควบคมุ เครื่องปรบั อากาศ/หอ้ งควบคุมระบบไฟฟ้า
(Air conditioner control ‘s room / Electrical control ‘s room center standard)
ลาดบั รายละเอียด ใช/่ ไมใ่ ช่
1 ป้ายชบ้ี ่ง : มีป้ายแสดงช่ือผู้รับผดิ ชอบของหนว่ ยงาน และขอ้ มูลในการตดิ ต่อผรู้ บั ผิดชอบ (งาน
อาคารและสถานที่)
2 วัสดอุ นื่ ๆ : ไม่มวี ัสดุหรืออุปกรณ์ท่ีก่อให้เกดิ อนั ตราย และไมเ่ กี่ยวข้องอยู่ในห้อง รวมถึงไม่กดี
ขวางต่อการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าท่ีซ่อมบารุง
3 ความสะอาด : พน้ื ทแี่ ละอุปกรณ์ภายในห้องสะอาด ไมม่ ี หยากไย่ ฝนุ่ และ คราบสกปรก
4 สภาพห้อง : พื้นท่ีและสภาพห้องอยู่ในสภาพท่ีไม่กอ่ ให้เกิดอนั ตราย เช่น พื้น ผนัง ฝา้ เพดาน ไม่
ชารดุ รวั่ ซมึ เปน็ ต้น
25| 5S Activity
10.ชอ่ื มาตรฐานกลาง : อุปกรณ์ดับเพลงิ (Fire equipment’s center standard)
มาตรฐานกลาง รายละเอียด ใช่/ไมใ่ ช่
ปา้ ยช้ีบ่ง
มีปา้ ยระบจุ ุดติดต้ังอปุ กรณด์ บั เพลิง ป้ายข้อปฏิบตั ิ
เกีย่ วกับการดบั เพลิงติดอยู่
มีแบบตรวจสอบสภาพอุปกรณด์ บั เพลงิ และมกี าร
ตรวจสอบอย่างน้อย 1 ครงั้ /เดอื น
มีหมายเลขโทรศัพท์ฉุกเฉินตดิ อยู่
พ้ืนท่ตี ดิ ต้ัง
กรณีทต่ี ิดต้งั ถงั ดับเพลงิ แบบแขวนผนงั หรือ ต้เู กบ็
อปุ กรณ์ดบั เพลิง จะต้องมสี ติ๊กเกอร์ “ห้ามวางส่ิงของกดี
ขวางบริเวณน”ี้ และห้ามมสี ่ิงกีดขวางทางเข้าถึงอปุ กรณ์
เดด็ ขาด
ถังดับเพลงิ ชนดิ วางพ้ืน จะต้องมีตะกร้าสาหรับใสถ่ ัง
ดับเพลิง สามารถหยบิ ใช้ไดส้ ะดวก
มีแสงสว่างอยา่ งเพียงพอ
ความสะอาด : อปุ กรณต์ า่ งๆจะต้องสะอาด ไม่มี
หยากไย่ ฝุ่น และ คราบสกปรก
สภาพอปุ กรณ์ : ไดร้ บั การตรวจสอบใหพ้ รอ้ มใชง้ านตาม
กาหนด อุปกรณ์ดับเพลิงถูกแกะพลาสตกิ ที่ห่อหุ้มออก
อปุ กรณ์ตา่ งๆมีครบถ้วนและไม่ชารุด
ประตูหนไี ฟ
มแี สงสวา่ งอยา่ งเพยี งพอสาหรบั เส้นทางหนไี ฟในการ
อพยพ
ออกจากอาคารเพ่ือการหนีไฟ
มีปา้ ยระบุ “ทางหนไี ฟ” ท่ีชัดเจน
หา้ มมสี ่ิงของวางกดี ขวางประตูหนไี ฟ และเสน้ ทาง
อพยพ หา้ มล็อคประตูหนีไฟโดยเด็ดขาด
26| 5S Activity
11.ชื่อมาตรฐานกลาง : ผงั สวทิ ซ์หลอดไฟ (Lamp switch diagram)
ลาดบั รายละเอยี ด ใช/่ ไม่ใช่
1 สภาพหลอดไฟ : ไมม่ ีหยากไย่ ฝ่นุ สะอาด สามารถใช้งานได้ทกุ ดวง
2 แผนผัง : มแี ผนผังบอกตาแหนง่ ของหลอดไฟในสานักงานที่ชดั เจน เพ่ือลดการเปิด-ปิดผิดหลอด
3 สวิตส์หลอดไฟ : สามารถกดใชง้ านได้เปน็ ปกตทิ กุ ปุ่ม ไมช่ ารดุ มีความปลอดภยั และมีสต๊กิ เกอร์
สญั ลักษณใ์ หต้ รงกับแผนผัง
27| 5S Activity
12.ชื่อมาตรฐานกลาง : จดุ วางอปุ กรณส์ านักงาน ( Stationary area center standard)
มาตรฐานกลาง รายละเอียด ใช/่ ไม่ใช่
พนื้ ท่ีวาง
ไมม่ หี ยากไย่ ฝุ่น มคี วามสะอาด
สามารถเขา้ ถึงไดง้ า่ ย ไม่มสี ่ิงกดี ขวาง
สามารถเลือกใช้พืน้ ทหี่ ลังต้ไู ด้ 1 – 2 ตู้ สาหรับเป็น
พื้นทว่ี าง
จดุ วางอุปกรณ์
จัดใหม้ ีแผงสาหรับวางอุปกรณ์
จดั ทาปา้ ยช่องเก็บอุปกรณ์ตา่ งๆอย่างชดั เจน
อุปกรณภ์ ายในจุดวางอุปกรณจ์ ะต้องมคี รบถว้ น
ตามท่รี ะบุ
28| 5S Activity
13.ชือ่ มาตรฐานกลาง : เครือ่ งมือชา่ ง (Technical tools center standard)
มาตรฐานกลาง รายละเอียด ใช/่ ไมใ่ ช่
จดุ จดั เกบ็ เครื่องมือ
เครอ่ื งมือต่างๆจะต้องถูกจดั เก็บอยา่ งเป็นระเบียบ
ไมว่ างที่พนื้
จะตอ้ งสะอาด สามารถเขา้ ถึงเพ่อื หยิบอุปกรณ์ได้
สะดวก
กรณเี ป็นลิน้ ชกั สาหรบั เก็บเครอื่ งมอื
ปา้ ยชบ้ี ่ง
มีป้ายระบสุ ถานท่ีสาหรับเก็บเครื่องมือช่าง
มีป้ายระบุจดุ แขวนอุปกรณต์ า่ งๆ
มีป้ายระบชุ ือ่ ผรู้ ับผิดชอบ
29| 5S Activity
14.พืน้ ท่ีเตรยี มอาหาร (Cooking area center standard)
ลาดบั รายละเอียด ใช่/ไมใ่ ช่
1 ความสะอาด : บริเวณดงั กลา่ วจะตอ้ งสะอาด ไม่มีฝ่นุ หยากไย่ ไม่มีอปุ กรณส์ าหรับรับประทาน
อาหาร (ที่ยังไม่ลา้ ง) วางอยู่
2 ช้ันเก็บอปุ กรณ์ : มีการแยกชั้นสาหรับเก็บอุปกรณ์รับประทานอาหารอย่างชัดเจน เช่น ช้อน ส้อม
, จาน , ถ้วย , มดี , แกว้ นา้ และอปุ กรณ์ทุกอยา่ งจะต้องถกู จัดวางอย่างเป็นระเบียบ
3 อุปกรณไ์ ฟฟา้ : สามารถใช้ไดอ้ ย่างปลอดภยั ไม่ชารดุ และมีความสะอาด และตอ้ งถกู จัดเก็บ
สายไฟอยา่ งเป็นระเบียบ
4 ถังขยะ : ถังขยะภายในจุดเตรยี มอาหารจะตอ้ งมีถังขยะสาหรบั ทิง้ เศษอาหารโดยเฉพาะ และระบุ
ป้ายอยา่ งชดั เจน
30| 5S Activity
15.ชื่อมาตรฐานกลาง : ตู้เก็บอุปกรณ์ (Equipment’s cabinet center standard)
ลาดับ รายละเอยี ด ใช่/ไมใ่ ช่
1 ปา้ ยช้ีบ่ง
ปา้ ยเลขครภุ ณั ฑ์ : ติดอย่บู ริเวณมุมขวาด้านบนของตู้
ป้ายผู้รับผดิ ชอบ : มกี ารตดิ ปา้ ยระบชุ ื่อผ้รู บั ผดิ ชอบแต่ละตู้
ป้ายจุดวางอปุ กรณ์ : มีการแบง่ หมวดหม่อู ุปกรณ์อยา่ งชัดเจน และมปี า้ ยระบุ
2 ภายในตู้ : มีการจัดเกบ็ ส่ิงของอย่างเป็นระเบยี บ แยกพ้ืนที่ในการเก็บอุปกรณแ์ ต่ละชนิด
อยา่ งชดั เจน เพื่อให้สะดวกต่อการหยิบใช้ และลดระยะเวลาการค้นหา
3 บนหลงั ตู้ : หา้ มให้มสี ่งิ ของวางไวบ้ รเิ วณหลงั ตูโ้ ดยเด็ดขาด และจะตอ้ งสะอาด ไม่มีฝนุ่
เกาะ
31| 5S Activity
16.ชื่อมาตรฐานกลาง : บอรด์ 5 ส. ( 5S Board center standard)
ลาดับ รายละเอียด ใช/่ ไมใ่ ช่
1 ป้ายชอ่ื บอร์ด :ติดปา้ ยช่ือ กิจกรรม 5ส ของหน่วยงาน
2 คณะทางาน : มผี งั โครงสร้างคณะกรรมการและอนุกรรมการ 5ส หน่วยงานพรอ้ มรูปถา่ ย
3 แผนผัง : มขี ้อมูลแสดงแผนท่ี และการแบ่งความรับผิดชอบของแตล่ ะพื้นทแ่ี ละสว่ นงานท่ีรบั ผิดชอบ
4 เป้าหมาย : กาหนดเปา้ หมายของกจิ กรรม 5ส
5 แผนการดาเนนิ กิจกรรม : มีแผนปฏิบตั ิกจิ กรรม 5ส
6 มาตรฐานกลาง : มขี ้อมูลมาตรฐานที่กาหนดไวส้ าหรับอ้างองิ
7 การทากิจกรรมและผลการประเมนิ : มีรูปภาพ ข้อมูล กจิ กรรมตามแผนปฏบิ ัติ
32| 5S Activity
การประเมนิ กจิ กรรม 5 ส.
สถาบันวิจัยดาราศาสตรแ์ หง่ ชาติ (องคก์ ารมหาชน)
33| 5S Activity
สถาบันวิจยั ดาราศาสตร์แห่งชาติ (องค์การมหาชน)
No. Detail Location Before
1 ไมร่ ะบจุ ดุ วางอปุ กรณ์ใหช้ ดั เจน งานอาคาร
5S PATROL FOR NARIT
After/Progress Date Update Resp./Acknowlegd Remark Solution/Advice
Found Due e by
8-Apr-20 9-Apr-20
34| 5S Activity
เกณฑ์การให้คะแนน 2 หมายถงึ มีการปฏบิ ตั ิตามรายละเอียดทไ่ี ด้กาหนด (ต
0 หมายถงึ ไม่มีการปฏบิ ตั ิตามรายละเอียดทไี่ ด้กาหนด (ต้องปรบั ปรงุ แก้ไข) 3 หมายถงึ ทง้ั หมดปฏบิ ตั ิตามรายละเอียดทไี่ ด้กาหนด
1 หมายถงึ มีการปฏบิ ตั ิบา้ ง ตามรายละเอียดทไ่ี ด้กาหนด (สว่ นใหญ่ต้องปรบั ปรงุ แก้ไข)
หัวขอ้ รายละเอยี ด
สะดวก สะสาง 1. ไม่มีสิ่งของ อุปกรณ์ เครอ่ื งมือ ของใช้ส่วนตัวท่ีไม่เก่ียวข้องกับการทางานปะปนในพื้นท่ีโต๊ะทางาน ยกเว้นอุปกรณ์ท่ีช
2. อุปกรณ์สานกั งาน มปี รมิ าณที่เหมาะสมกับพื้นท่ีจดั เก็บ และปรมิ าณการใช้งาน ( ไมล่ ้นกล่องใส่เครอ่ื งเขียน)
ส ้ราง ิน ัสย ส ้รางมาตรฐาน สะอาด 3. ไมม่ ีแฟ้ม กระดาษโนต๊ เครอ่ื งเขียนวางบนโต๊ะโดยไม่มจี ดุ เก็บ
1. กาหนดพ้ืนท่ีจดั วาง อุปกรณ์สานกั งาน เครอื่ งมือ ชัดเจน โดยมปี ้ายชี้บ่งจดุ วางอุปกรณ์ เครอ่ื งมือ เช่น ระบุป้ายชี้บ่งข
2. มกี ารวางส่ิงของ อุปกรณ์ เครอื่ งมือ เหมาะสมและสะดวกต่อการใช้งาน
3. สันแฟ้มและกล่องแฟ้มมปี ้ายชี้บ่งเป็นไปตามมาตรฐาน
4. การจดั เก็บสายไฟ อุปกรณ์ไฟฟ้าต่างๆ เป็นระเบียบ ไมเ่ ส่ียงต่อการเกิดอุบัติเหตุ
1. โต๊ะทางาน อุปกรณ์สานกั งาน โทรศัพท์ มีความสะอาด ไมม่ คี ราบสกปรก หยากไย่ ฝุ่น เศษกระดาษฯลฯ
2. พ้ืนท่ีทั่วไปและซอกชั้นวางอุปกรณ์ ไม่มีฝุ่น หยากไย่ และของวางบนตู้เกินจาเป็น
3. ขยะต้องไมล่ ้นออกนอกตะกรา้ (มปี รมิ าณขยะไม่เกิน 50% ของตะกรา้ ขยะ)
4. พื้นสานกั งานสะอาด ไม่มีคราบสกปรกหรอื นา้ หก
1. มกี ารจดั วางอุปกรณ์ต่างๆให้เรยี บรอ้ ยอยู่เสมอเป็นประจาทุกวัน
2. ไม่มีเส้นแบ่งพื้นท่ี ป้ายชี้บ่ง ที่ชารดุ และมกี ารซ่อมแซมเส้นอยู่เสมอ
3. พนกั งานวางสิ่งของ อุปกรณ์ เครอื่ งมือ ตามพื้นท่ีที่ป้ายบ่งชี้ระบุอย่างถูกต้อง
1. เจา้ หนา้ ที่ทุกคนให้ความรว่ มมือในการทากิจกรรม 5 ส. อย่างเครง่ ครดั
2. การวางส่ิงของ ไม่วางสิ่งของล้าเส้น หรอื พื้นท่ีห้ามวาง เช่น พ้ืนท่ีทางเดิน
3. มกี ารพัฒนาปรบั ปรงุ อย่างต่อเนอ่ื ง ( โดยใช้ผลการประเมินจากครงั้ ก่อน กรณีที่เป็นครงั้ แรกให้พิจารณาสภาพที่เปลี่ยน
4. มบี อรด์ 5 ส. ท่ีเป็นไปตามมาตรฐานที่กาหนด และมีการอัพเดตข้อมูลให้เป็นปัจจบุ ัน
Rev.00 @ 01/05/2020 คะแนนการปฏบิ ัต
วนั ที่ตรวจ
Auditor
ต้องมีการปรบั ปรงุ แก้ไขในบางสว่ น) ชอ่ื สว่ นงาน ชอ่ื ส่วนงาน ชอ่ื สว่ นงาน ชอ่ื ส่วนงาน ชอื่ ส่วนงาน
(ไม่ต้องมีการปรบั ปรงุ แก้ไข)
ชารดุ และต้องมใี บแจง้ ซ่อมติด
ของเครอื่ งเย็บกระดาษ
นไป)
ตติ ามมาตรฐาน 5 ส ( 100%)