การศึกษาประสิทธิภาพของน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากผลไม้ที่มีกรดซิตริก performance studies of based brass rust remover with citric acid form fruit เด็กหญิงจรรย์อมล เง็กนิกร รหัสนักเรียน 06358 เด็กชายธนภัทร ปิ่นทอง รหัสนักเรียน 06345 เด็กหญิงพิพัฒน์พร คำมูล รหัสนักเรียน 06367 เด็กหญิงภัควลัญชญ์ วรรณกิ่ง รหัสนักเรียน 06368 เด็กชายศุภกร ปิ่นประชานันท์ รหัสนักเรียน 06352 เด็กชายอิทธิพงษ์ ธรรมจารุสิริ รหัสนักเรียน 06356 รายงานการศึกษาฉบับนี้เป็นส่วนหนึ่งของการศึกษารายวิชา I20903 (Social Service Activity) โรงเรียนเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระศรีนครินทร์ กาญจนบุรี ในพระราชูปถัมภ์สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2566
การศึกษาประสิทธิภาพของน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากผลไม้ที่มีกรดซิตริก เด็กหญิงจรรย์อมล เง็กนิกร รหัสนักเรียน 06358 เด็กชายธนภัทร ปิ่นทอง รหัสนักเรียน 06345 เด็กหญิงพิพัฒน์พร คำมูล รหัสนักเรียน 06367 เด็กหญิงภัควลัญชญ์ วรรณกิ่ง รหัสนักเรียน 06368 เด็กชายศุภกร ปิ่นประชานันท์ รหัสนักเรียน 06352 เด็กชายอิทธิพงษ์ ธรรมจารุสิริ รหัสนักเรียน 06356 รายงานการศึกษาฉบับนี้เป็นส่วนหนึ่งของการศึกษารายวิชา I20903 (Social Service Activity) โรงเรียนเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระศรีนครินทร์ กาญจนบุรี ในพระราชูปถัมภ์สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2566 performance studies of based brass rust remover with citric acid form fruit
ก ชื่อโครงงาน การศึกษาประสิทธิภาพของน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากผลไม้ที่มีกรดซิตริก บทคัดย่อ การศึกษาประสิทธิภาพของน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากผลไม้ที่มีกรดซิตริกมีจุดประสงค์ การศึกษาเพื่อ 1 หาประสิทธิภาพของระยะเวลาการกัดกร่อนของน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากผลไม้ที่ มีกรดชิตริก (มะเขือเทศ มะนาว มะขามเปียก) และ 2) ทราบผลการศึกษาความพึงพอใจต่อน้ำยาขัด สนิมทั้ง 3 ชนิด ดำเนินการศึกษาโดยหาระยะเวลาที่น้ำยาขัดสนิมทองเลืองแต่ละชนิดที่สามารถทำได้บน สนิมทองเหลือง ที่มีความสูง 1 มิลลิเมตร มีความยาว 1 เชนติเมตร มีความกว้าง 1 เซนติเมตร ทำการ ทดลองน้ำยาขัดสนิม 3 ชนิด พร้อมจับเวลาที่ใช้ในการกัดกร่อน ปริมานน้ำยาชนิดละ 5 มิลลิลิตร ทดลอง 3 ครั้ง การเก็บรวบรวมข้อมูลศึกษาความพึงพอใจโดยใช้วงโยธวาทิต ของโรงเรียนเฉลิมพระ เกียรติสมเด็จพระศรีนครินทร์ กาญจนบุรี เป็นกลุ่มตัวอย่าง จากการศึกษาหาประสิทธิภาพของระยะเวลาการกัดกร่อนของน้ำยาขัดสนิมทองเหลือง พบว่า น้ำยาขัดสนิมจากมะขามเปียกมีประสิทธิภาพของระยะเวลาที่กัดกร่อนสนิมมากที่สุด และ จาก การศึกษาความพึงพอใจ ระดับความพึงพอใจจากกลุ่มทดลองมีความพึงพอใจต่อน้ำยาขัดสนิมจาก มะขามเปียกมากที่สุด คำสำคัญ;กรดซิตริก ,มะเขือเทศ ,มะขามเปียก ,มะนาว ,ค่า pH ,สนิม,ทองเหลือง การกัดกร่อน performance studies of based brass rust remover with citric acid form fruit คณะผู้จัดทำ แผนการเรียน ครูที่ปรึกษา ครูที่ปรึกษาร่วม ปีการศึกษา เด็กหญิงจรรย์อมล เด็กชายธนภัทร เด็กหญิงพิพัฒน์พร เด็กหญิงภัควลัญชญ์ เด็กชายศุภกร เด็กชายอิทธิพงษ์ เง็กนิกร ปิ่นทอง คำมูล วรรณกิ่ง ปิ่นประชานันท์ ธรรมจารุสิริ รหัสนักเรียน รหัสนักเรียน รหัสนักเรียน รหัสนักเรียน รหัสนักเรียน รหัสนักเรียน 06358 06345 06367 06368 06352 06356 คณิตศาสตร์ – วิทยาศาสตร์ คุณครูอัมพร หวานใจ คุณครูฐาปกรณ์ เสือผู้ 2566
ข กิตติกรรมประกาศ รายงานจากการศึกษาค้นคว้าอิสระฉบับนี้สำเร็จได้ด้วยความอนุเคราะห์งบุคคลหลาย ท่านซึ่ง ไม่อาจจะนำมากล่าวได้ทั้งหมด ซึ่งผู้มีพระคุณท่านแรกที่คณะผู้จัดทำใคร่ขอกราบพระคุณคือ คุณครู อัมพร หวานใจ ครูผู้แทนที่ได้ให้ความรู้ คำแนะนำตรวจทาน และแก้ไขข้อบกพร่องต่างๆ ด้วยความ เอาใจใส่ทุกขั้นตอน เพื่อให้การเขียนรายงานการศึกษาค้นคว้าอิสระฉบับนี้สมบูรณ์ที่สุด ท่านที่สอง คือ คุณครูฐาปกรณ์เสือผู้ ที่ให้คำแนะนำตรวจทาน และแก้ไข ข้อบกพร่องต่าง ๆ เทคนิคการนำเสนอ รายงานปากเปล่า คณะผู้จัดทำใคร่ขอกราบขอบพระคุณเป็น อย่าง ไว้ ณ โอกาสนี้ นอกจากนี้ ขอขอบพระคุณ ผู้อำนวยการโรงเรียนเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระศรีนครินทร์ กาญจนบุรี ที่ได้ส่งเสริมและพัฒนาแหล่งเรียนรู้ในโรงเรียนที่เอื้อต่อการค้นคว้า ขอขอบคุณเพื่อน ๆ ชั้น ม.3/1 ที่ช่วยในการสืบค้นข้อมูลแลกเปลี่ยนความรู้ความคิดและให้กําลังใจในการศึกษาค้นคว้า ตลอดมา ขอขอบคุณคุณครูโรงเรียนเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระศรีนครินทร์ กาญจนบุรี ทุกสาขาวิชา ที่ได้ฝึกสอน ได้ให้คำแนะนําในการจัดทำรายงานจากการศึกษาค้นคว้าอิสระฉบับนี้ที่ไม่ได้กล่าวนาม ขอขอบพระคุณคุณพ่อและคุณแม่ที่อยู่เบื้องหลังในความสำเร็จที่ได้ให้ความช่วยเหลือสนับสนุนและให้ กำลังใจตลอดมา คณะผู้จัดทำ
ค สารบัญ เรื่อง บทคัดย่อ กิตติกรรมประกาศ สารบัญ สารบัญรูปภาพ สารบัญตาราง บทที่ 1 บทนำ บทที่ 2 เอกสารและงานค้นคว้าที่เกี่ยวข้อง บทที่ 3 วิธีดำเนินการศึกษา บทที่ 4 ผลการศึกษา บทที่ 5 สรุป อภิปรายผล และข้อเสนอแนะ บรรณานุกรม ภาคผนวก ก ภาคผนวก ข ภาคผนวก ค หน้า ก ข ค ง จ 1 3 7 9 11 12 13 16 20
ง สารบัญรูปภาพ เรื่อง หน้า ภาพ 7 นำน้ำมะเขือเทศที่ตำมากรอง ภาพ 8 บีบมะนาวที่นำเมล็ดออกแล้ว ภาพ 9 เทน้ำมะขามเปียกลงกับน้ำที่ผสมไว้ ภาพ 10 นำผงฟูผสมกับน้ำมะนาวที่เตรียมไว้ ภาพ 11 นำผงฟูผสมกับน้ำมะเขือเทศที่เตรียมไว้ ภาพ 12 เทน้ำยาขัดสนิมที่ทำไว้ใส่ขวดสเปรย์ ภาพ 13 น้ำยาขัดสนิมทองเหลือง ภาพ 14 ก่อนใช้น้ำยาขัดสนิม ภาพ 15 หลังใช้น้ำยาขัดสนิม ภาพ 16 การวัดค่า pH ของน้ำยาขัดสนิม 17 17 17 18 18 18 19 19 19 19
จ สารบัญตาราง เรื่อง ตาราง 4.1 ประสิทธิภาพการกัดกร่อนของน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากผลไม้ที่มีกรดชิตริก ตาราง 4.2 ระดับความพึงพอใจที่มีต่อน้ำยาขัดสนิมจากผลไม้ที่มีกรดซิตริกแต่ละชนิด หน้า 9 10
บทที่ 1 บทน ำ ความเป็นมาและความสำคัญของการศึกษา ในปัจจุบันอุปกรณ์หรือเครื่องดนตรีที่เป็นทองเหลืองหากไม่ได้ใช้เป็นเวลานานจะทำให้เกิด สนิมเหล็กที่ยากต่อการขัดล้างให้กลับมาใช้งานเหมือนเดิมได้ ในปัจจุบันน้ำยาขจัดสนิมส่วนใหญ่ทำมา จากสารเคมีซึ่งอาจเป็นอันตรายต่อสุขภาพได้เพราะสารเคมีที่ใช้อาจเกิดสารตกค้าง และมีราคาแพง สนิม คือ การผุกร่อนของเหล็ก หรือโลหะชนิดอื่น ๆ เกิดจากการที่ผิวของเหล็กทำปฏิกิริยากับ ออกซิเจน และความชื้นในอากาศหรือในน้ำ ทำให้เหล็กที่โดนมีลักษณะเปลี่ยนไป ผู้จัดทำพบว่า กรดซิตริกมีคุณสมบัติการกัดคราบสนิมคราบพื้นและผนัง พบในน้ำผลไม้รส เปรี้ยว เช่น มะเขือเทศ มะนาว และมะขามเปียก ผู้จัดจึงใช้กรดซิตริกที่อยู่ในน้ำผลไม้ (มะเขือเทศ มะนาว มะขามเปียก) เพื่อกำจัดคราบสนิมเพราะง่ายต่อการหาได้ทั่วไปและราคาถูก ดังนั้น คณะผู้จัดทำจึงคิดที่จะทำโครงงานทดลอง เรื่อง การศึกษาประสิทธิภาพของน้ำยา ขัดสนิมทองเหลืองจากผลไม้ที่มีกรดซิตริก เพื่อรักษาอุปกรณ์ที่ทำจากทองเหลืองให้มีระยะเวลาการใช้ งานได้มากขึ้นเพื่อประสิทธิภาพที่สูงสุดในการกำจดสนิมเพื่อสุขภาพที่ดีมากกว่าการใช้น้ำยาที่มีสารเคมี หากใช้เป็นเวลานานอาจทำให้สุขภาพร่างกายอ่อนแอลงได้และเพื่อเป็นการประหยัดค่าใช้จ่ายได้มาก ขึ้น วัตถุประสงค์ของการศึกษา 1. เพื่อหาประสิทธิภาพระยะเวลาการกัดกร่อนของน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากผลไม้ที่มี กรดชิตริก (มะเขือเทศ มะนาว มะขามเปียก) 2. เพื่อศึกษาความพึงพอใจต่อน้ำยาขัดสนิมจาก มะเขือเทศ มะนาว มะขามเปียก ขอบเขตการศึกษา ตัวอย่างในการทดลองครั้งนี้ คือระยะเวลาการกัดกร่อนสนิมของเครื่องดนตรีทองเหลืองของ โรงเรียนโรงเรียนเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระศรีนครินทร์ กาญจนบุรี ระยะเวลาศึกษา เมื่อ 17 พฤศจิกายน พ.ศ.2565 ถึง 17 มกราคม พ.ศ. 2566 สมมติฐานของการศึกษา น้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากมะขามเปียกมีประสิทธิภาพระยะเวลาในการกัดกร่อนมากที่สุด
2 ตัวแปรที่เกี่ยวข้อง ตัวแปรต้น: น้ำยาขัดสนิมทองเหลืองที่ต่างชนิดกัน (มะนาว, มะเขือเทศ, มะขามเปียก) ตัวแปรตาม: ผลของประสิทธิภาพของระยะเวลาการกัดกร่อนของน้ำยาขัดสนิมทองเหลือง จากผลไม้ที่มีกรดชิตริกแต่ละชนิด ตัวแปรควบคุม: ทดลองน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองทั้ง 3 ชนิดบนสนิมทองเหลือง ที่มีความสูง 1 มิลลิเมตร มีความยาว 1 เชนติเมตร มีความกว้าง 1 เซนติเมตร ทำการทดลองน้ำยาขัดสนิม 3 ชนิด พร้อมกัน จับเวลาที่ใช้ในการกัดกร่อนพร้อมกันทั้ง 3 ชนิด ปริมานน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองแต่ละชนิด ที่ใช้ทดลองชนิดละ 5 มิลลิลิตรเท่ากัน นิยามศัพท์เฉพาะ สนิมทองเหลือง คือ ทองเหลืองเกิดขบวนการเกิดออกซิเดชั่น (เมื่อสถานะออกซิเดชันของ โมเลกุล อะตอม หรือไอออนเพิ่มขึ้น กระบวนการตรงข้ามเรียกว่าการรีดักชัน ซึ่งเกิดขึ้นเมื่อมีการเพิ่ม ของอิเล็กตรอนหรือสถานะออกซิเดชันของอะตอม โมเลกุล หรือไอออนลดลง) ตามสูตรเคมี ดังนี้ 4CuO + SO3 + 3H2O = Cu4SO4 (OH)6 ประโยชน์ที่คาดว่าจะได้รับ 1. ได้ทราบประสิทธิภาพการกัดกร่อนของน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากผลไม้ที่มีกรดซิตริก ชนิดต่างๆ 2. ทราบผลการศึกษาความพึงพอใจต่อน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจาก มะเขือเทศ มะนาว และ มะขามเปียก
บทที่ 2 เอกสำรและงำนศึกษำค้นคว้ำที่เกี่ยวข้อง กรดซิตริก กรดซิตริก (citric acid) เป็นกรดอินทรีย์ (organic acid) เป็นกรดอ่อน (weak acid) มีสูตร โมเลกุล C6H8O7 พบตามธรรมชาติในอาหารหลายชนิด ได้แก่ พืชตระกูลส้ม (citrus) เช่น ส้ม มะนาว และผลไม้หลายชนิด มะนาวมีกรดซิตริกเป็นส่วนประกอบ 7 - 9 เปอร์เซ็นต์กรดซิตริกเคยผลิตจากน้ำ มะนาว ปัจจุบันกรดซิตริกส่วนใหญ่ผลิตจากเชื้อรา Aspergillus niger โดยวัตถุดิบที่ใช้ในการหมัก คือ กากน้ำตาล การใช้ในอาหารกรดซิตริก เป็นวัตถุเจือปนอาหาร (food additive) ที่ใช้อย่างกว้างขวาง ในอาหาร และเครื่องดื่มหน้าที่ในอาหารกรดซิตริกใช้เพื่อปรับภาวะความเป็นกรดโดยใช้ปรับค่าพีเอช ของอาหารให้เป็นอาหารปรับกรด (acidified food) การประมาณ ค่า pH ของกรดซิตริก ที่ความ เข้มข้นต่างๆ ดูได้ เช่น สารละลายกรดซิตริกความเข้มข้น 5% มีค่า pH เท่ากับ 1.87 (ศูนย์เครือข่าย ข้อมูลอาหาร,2553) มะเขือเทศ มะเขือเทศมีสรรพคุณ คือ มะเขือเทศ นอกจากจะเป็นผลไม้ที่นิยมรับประทานกันมากที่สุดใน โลกแล้ว ประโยชน์ของมะเขือเทศยังมีอยู่มากมาย เพราะอุดมไปด้วยวิตามินและแร่ธาตุอยู่หลายชนิดที่ มีประโยชน์ต่อร่างกาย เช่น วิตามินซี วิตามิเอ วิตามินเค วิตามินพี วิตามินบี 1 วิตามินบี 2 ธาตุ แคลเซียม ธาตุฟอสฟอรัส และ ธาตุเหล็ก โดยมะเขือเทศขนาดปานกลางนั้นจะมีปริมาณของวิตามินซี ครึ่งหนึ่งของส้มโอทั้งลูกและมะเขือเทศหนึ่งผลมีปริมาณวิตามินเอที่ร่างกายต้องการจำนวน 1 ใน 3 ของวิตามินเอทีร่างกายต้องการต่อวัน และมีสาร จาก ไลโคพีน (Lycopene) แคโรทีนอยด์เบต้าแคโร ทีน และ กรดอะมิโน เป็นต้น และมะเขือเทศเป็นผลไม้ที่มีสรรพคุณเป็นยารักษาโรคได้ เช่น ช่วย ป้องกันการแข็งตัวของหลอดเลือด ขับปัสสาวะ รักษาความดันและยังสามารถช่วยทำความสะอาดขัด สนิมเหล็กได้ เพราะมีกรดมาลิกและกรดซิตริก และ มะเขือเทศมีความเป็นกรดสูงและอาจทำให้เกิด อาการแสบร้อนกลางอกหากรับประทานมากเกินไป ยังสามารถไปกระตุ้นการทำงานของต่อมน้ำลาย ให้ผลิตน้ำลายมากขึ้น น้ำมะเขือเทศวัดค่า pH ได้เท่ากับ 4.3 – 4.9 (สำนักงานเกษตรและสหกรณ์ จังหวัดสุรินทร์, 2553
4 มะขามเปียก มะขามและสรรพคุณมะขามนั้นมีมากมาย จัดว่าเป็นผลไม้เพื่อสุขภาพที่มีคุณค่าทางโภชนา การสูงและ ยังมีสรรพคุณใช้เป็นยารักษาโรคอีกด้วย โดยส่วนที่นำมาใช้เป็นยาจะเป็นเนื้อฝักแก่ (มะขามเปียก) เปลือกของลำต้น (ทั้งสดและแห้ง) และเนื้อในเมล็ด สามารถช่วยรักษาได้หลายโรค เช่น เป็นยาขับ เสมหะ แก้อาการท้องเดิน บรรเทาอาการท้องผูก ใช้เป็นยาถ่ายพยาธิ เป็นต้น มะขามยังอุดมไปด้วย วิตามินและแร่ธาตุที่มีประโยชน์ต่อร่างกาย อย่างวิตามินซี วิตามินบี 2 วิตามินเอ ธาตุแคลเซียม ธาตุ ฟอสฟอรัส ธาตุเหล็ก โปรตีน คาร์โบไฮเดรต เป็นต้น มะขามที่แก่จัดนั้นเราจะเรียกว่ามะขามเปียก โดย มะขามหวาน 100 กรัม จะมีแคลลอรี่เท่ากับ 314 แคลลอรี น้ำมะขามเปียกวัดค่า pH ได้เท่ากับ 2.8 (เมดไทย, 2554) มะนาว น้ำมะนาว มีรสเปรี้ยว ช่วยลดอาการไอ ขับเสมหะ เนื่องจากในน้ำมะนาวมีกรดอินทรีย์หลาย ชนิด มีรสเปรี้ยวกระตุ้นให้มีการขับน้ำลาย ทำให้ชุ่มคอ จึงช่วยลดอาการไอได้ และรสเปรี้ยวยังช่วยกัด เสมหะให้หลุดออกมาด้วย ใช้เป็นน้ำกระสายยาผสมยากวาดคอเด็กแก้ไข้หวัด น้ำมะนาวนำมาผสมกับ เกลือและน้ำตาลทรายแดง จิบเป็นยาแก้ไอ ขับเสมหะ กินเป็นยาฟอกเลือด แก้เลือดออกตามไรฟัน กัด เถาดานในท้อง ล้างเสมหะในคอ มะนาววัดค่า pH ได้เท่ากับ 2 (คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัย อุบลราชธานี, 2554) ค่า pH ค่า pH คือการวัดความเข้มข้นของไฮโดรเจนไอออนซึ่งเป็นการวัดความป็นกรด-ด่างหรือเบส ของสารละลาย ของเหลวหรือน้ำ โดยที่ระดับพีเอช มักจะอยู่ในช่วง 0 ถึง 14 โดยของเหลวที่มีค่าพีเอช น้อยกว่า 7 จะมีสภาพเป็นกรด ของเหลวหรือน้ำที่มีค่าพีเอช มากกว่า 7 จะเป็นด่างหรือเบส ส่วนระดับ ค่าพีเอช ที่ 7.0 หมายถึง “เป็นกลาง” โดยมีความเป็นไปได้ถ้าของเหลวมีความเป็นกรดรุนแรงจะมีค่าพี เอช ที่ต่ำกว่า 0 และถ้าของเหลวมีความเป็นด่างสูงจะมีค่าพีเอช ที่มากกว่า 14 (เอ็มไทย, 2548) สนิม สนิม คือ การผุกร่อนของเหล็ก หรือโลหะชนิดอื่น ๆ เกิดจากการที่ผิวของเหล็กทำปฏิกิริยากับ ออกซิเจน และความชื้นในอากาศหรือในน้ำ ทำให้เหล็กในบริเวณนั้นมีลักษณะ หรือคุณสมบัติ เปลี่ยนไป ไม่ว่าจะเป็น สี ความแข็งแรง และการผุกร่อนไม่สามารถคงสภาพได้ สนิมโดยทั่วไป จะมี 2 ชนิด ได้แก่
5 สนิมผิว คือ สนิมระยะแรกเริ่ม เหล็กยังคงสภาพได้ และยังไม่สูญเสียความแข็งแรง แต่หาก ปล่อยทิ้งไว้นานจะกลายเป็นสนิมขุม สนิมขุม คือ สนิมที่ลุกลามเข้าไปในเนื้อเหล็ก ทำให้เหล็กสูญเสียความแข็งแรง และการคง สภาพ จนไม่สามารถนำไปใช้งานได้ (ทาทา สตีล, 2545) กัดกร่อน การกัดกร่อนของวัสดุ เป็นปัญหาหนึ่งที่เกิดขึ้นเสมอและสามารถพบเห็นได้ในชีวิตประจำวัน เมื่อเกิดขึ้นแล้วทำให้มีผลกระทบต่อด้านเศรษฐกิจสังคม และสิ่งแวดล้อมบางครั้งยังทำให้มี การสูญเสีย ชีวิต อันเป็นผลมาจากสาเหตุมากมายหลายประการ เช่น การขาดความรู้พื้นฐานของศาสตร์ด้านการ กัดกร่อน ขาดความรู้ความเข้าใจอย่างถูกต้องในการเลือกใช้วัสดุที่เหมาะสมในสภาวะสิ่งแวดล้อมนั้นๆ และมีการบำรุงรักษาและการป้องกันที่ไม่ถูกต้อง และเหมาะสมเป็นต้น (บริษัท เวล เวลธ์ จำกัด, 2555) ทองเหลือง ทองเหลือง เป็นโลหะที่มีสีเหลืองและมีบางส่วนที่คล้ายกับทองคำ มีคุณสมบัติในการต่อต้าน การเกิดสนิมได้ดี เป็นโลหะที่มีความแข็งแกร่งและสามารถต้านทานต่อการกัดกร่อนได้ดี เป็นมิตรต่อ สิ่งแวดล้อม สูตรเคมีสนิมทองเหลือง = 4CuO + SO3 + 3H2O = Cu4SO4(OH)6 (brochantite) นิกเกิล จะช่วยเพิ่มความแข็งแรงและความทนทานต่อการกัดกร่อนให้กับทองเหลือง จึงทำให้ ทองเหลืองมีคุณสมบัติที่แข็งแกร่งยิ่งขึ้น และนำมาใช้ในงานที่ต้องการคุณสมบัติต้านการกัดกร่อนได้ดี อีกทั้งเมื่อผสมนิกเกิลให้เท่ากับปริมาณของสังกะสี ก็จะทำให้ทองเหลืองเปลี่ยนเป็นสีขาวเหมือนเงิน จึง ถูกเรียกอีกชื่อหนึ่งว่า นิกเกิลเงิน เหล็กและแมงกานีส มีคุณสมบัติช่วยเพิ่มความแข็งแรงให้กับทองเหลือง ซึ่งส่วนใหญ่แล้วก็จะ นิยมผสมเข้าไปในทองเหลืองประเภท ทองเหลืองต้านแรงดึงสูง ตะกั่ว ไม่มีส่วนผสมที่ตั้งใจใส่เข้าไปในทองเหลืองโดยตรง แต่อาจติดมาจากสังกะสีโดยไม่รู้ นั่นเอง ซึ่งตะกั่วนั้นก็จะมีคุณสมบัติในการช่วยให้การไหลตัวของน้ำโลหะดีขึ้น ทั้งมีความต้านทานแรง ดึง มีความเหนียวเหมาะกับการขึ้นรูป อะลูมิเนียม จะช่วยเพิ่มความสามารถในการต้านทานต่อการกัดกร่อนให้กับทองเหลือง และ ช่วยลดการสูญเสียโลหะสังกะสีในการหลอมได้เป็นอย่างดี ดีบุก ช่วยเพิ่มความต้านทานต่อการกัดกร่อน และสามารถต้านทางแรงดึงได้มากขึ้น
6 ทองเหลือง CuZn40Pb2 มีคุณสมบัติทางฟิสิกส์ และทางกล คือ อุณหภูมิสำหรับตีขึ้นรูปร้อน 625 - 750 ◦C อุณหภูมิสำหรับใช้หลอมเหลว 890 - 900 ◦C ความแข็งแรง (Tensile Strength) ≤ 340 kg/mm2 อัตราการยึดตัว (Elongation) ≤ 20% ความแข็ง (Hardness) ≤ 75 HB ส่วนการแยกชนิดทองเหลืองตามส่วนผสม ได้แก่ 1. Alpha brass เป็นทองเหลืองที่มีส่วนผสมของทองแดงมากกว่า 61% มีโครงสร้างเป็น สารละลายของของแข็ง (solid solution) ระหว่างทองแดงกับสังกะสี และอาจมีสารอื่นแทรกฝังอยู่ เพียงเล็กน้อย หรือเรียกว่า phase alpha ทองเหลืองประเภทนี้สามารถขึ้นรูปเย็นได้ง่าย แบ่ง ออกเป็น 2 กลุ่มย่อย ทองเหลืองสีเหลือง ใช้สังกะสีผสม 20 - 36% เป็นทองเหลืองที่มีความแข็งแรง มีความเหนียว และอ่อนตัวสูง เหมาะสำหรับการขึ้นรูปเย็น ทองเหลืองสีแดง ใช้สังกะสีผสม 5 - 20% % เป็นทองเหลืองที่ทนต่อการกัดกร่อนได้ดีกว่าชนิด สีเหลือง แต่ความแข็งแรง ความเหนียว และความอ่อนตัวจะต่ำกว่า เปราะแตกง่าย ทองเหลืองเฟส alpha จะมีระบบผลึกเป็น FCC ละลายสังกะสีได้สูงสุด 39% ที่อุณหภูมิ 454 ºC และละลายได้ลดลงเป็น 33% ที่อุณหภูมิ 150 ºC ทั้งนี้ ทองเหลืองของเฟส alpha จะมีสีแดงถึงสี เหลืองที่เหมือนทองคำได้ ก็ต่อเมื่อละลายสังกะสีในอัตราส่วนในช่วง 10 - 20% 2. Alpha beta brass เป็นทองเหลืองที่มีส่วนผสมของทองแดงระหว่าง 54 - 61% หรือผสม สังกะสีประมาณ 39 - 46% โครงสร้างประกอบด้วย grain ของ phase alpha และ beta ทองเหลือง ประเภทนี้สามารถขึ้นรูปร้อนได้ง่าย เฟส Beta จะมีโครงสร้างผลึกเป็นแบบ BCC ที่เป็นผลมาจาก ปฏิกิริยาเพอริเทกติกระหว่างเฟส alpha กับสารละลายโลหะ ที่อุณหภูมิประมาณ 460 ºC โครงสร้าง ของผลึกจะเรียงตัวไม่เป็นระเบียบ แต่หากอุณหภูมิลดลง โครสร้างจึงจะเรียงตัวเป็นระเบียบมากขึ้น และโลหะทองเหลืองของเฟส Beta จะมีความแข็งแรง หากใช้อุณหภูมิต่ำกว่า 600 ºC %
บทที่ 3 วิธีดำเนินการศึกษา วัตถุดิบและอุปกรณ์ 1. น้ำ 230 มิลลิลิตร 2. ผงฟู 5 ช้อนโต๊ะ 3. มะเขือเทศ 2 ลูก 4. น้ำมะขามเปียก 30 มิลลิลิตร 5. มะนาว 3 ลูก 6. ขวดสเปรย์ 3 ขวด 7. มีด 1 เล่ม 8. ครก 1 ลูก 9. กระชอน 1 อัน 10. แก้ว 2 ใบ 11. pH มิเตอร์ 1 เครื่อง 12. บีกเกอร์ 25 มิลลิลิตร 3 อัน ขั้นตอนการเตรียมวัตถุดิบและอุปกรณ์ 1. เตรียมน้ำมะเขือเทศคั้น 50 มิลลิลิตร 1.1 นำมะเขือเทศมา 2 ลูก ใช้มีดหั่นครึ่ง และนำเมล็ดออก 1.2 นำมะเขือเทศไปตำในครกจนเนื้อละเอียด และเก็บน้ำมะเขือเทศคั้น 50 มิลลิลิตร 1.3 เทน้ำมะเขือเทศใส่แก้ว 50 มิลลิลิตร โดยใช้กระชอนกรอง 2. เตรียมน้ำมะนาว 3 ช้อนโต๊ะ 2.1 นำมะนาวมา 3 ลูก ใช้มีดหั่นครึ่ง และนำเมล็ดออก 2.2 ใช้มือบีบมะนาว ใส่แก้วปริมาณ 3 ช้อนโต๊ะ ตอนที่ 1 ทำน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากผลไม้ที่มีกรดซิตริก และ ทดสอบประสิทธิภาพของน้ำยาขัด สนิมทองเหลืองจากผลไม้ที่มีกรดซิตริกแต่ละชนิด 1. ทำน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากมะเขือเทศ 1.1 ผสมน้ำ 100 มิลลิลิตร กับ ผงฟู 1 ช้อนโต๊ะ คนให้เข้ากัน
8 1.2 นำมะเขือเทศคั้น 50 มิลลิลิตร มาผสมกับน้ำที่ได้ผสมไว้ คนให้เข้ากัน 2. ทำน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากมะนาว 2.1 ผสมน้ำมะนาว 3 ช้อนโต๊ะ กับ ผงฟู 3 ช้อนโต๊ะ คนให้เข้ากัน 2.2 ผสมน้ำ 30 มิลลิลิตร กับ น้ำมะนาวที่ได้ผสมไว้ คนให้เข้ากัน 3. ทำน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากน้ำมะขามเปียก 3.1 ผสมน้ำ 100 มิลลิลิตร กับ ผงฟู 1 ช้อนโต๊ะ คนให้เข้ากัน 3.2 นำน้ำมะขามเปียกคั้น 30 มิลลิลิตร มาผสมกับน้ำที่ได้ผสมไว้ คนให้เข้ากัน 4. นำน้ำยาที่ทำไว้กรอกใส่ขวดสเปรย์ 5. วัดค่า pH น้ำยาขัดสนิมทั้ง 3 ชนิด 5.1 นำบีกเกอร์ 25 ml มาแล้วเขียนกำกับชื่อน้ำยาแต่ละชนิด 5.2 ใส่น้ำยาลงในบีกเกอร์อย่างละ 10 ml 5.3 ใช้pH มิเตอร์ วัดน้ำยาขัดสนิมจากมะเขือเทศวัดค่า pH ค้างไว้จนค่าที่วัดได้คงที่ 5.4 วัดค่า pH ของน้ำยาขัดสนิมจากมะนาววัดค่า pH ค้างไว้จนค่าที่วัดได้คงที่ 5.5 วัดค่า pH ของน้ำยาขัดสนิมจากมะขามเปียกวัดค่า pH ค้างไว้จนค่าที่วัดได้คงที่ ตอนที่ 2 เก็บรวบรวมข้อมูลความพึงพอใจที่มีต่อน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากผลไม้ที่มีกรซิตริก เริ่มเก็บข้อมูลของการทดลองครั้งที่ 1 วันที่ 15 มกราคม ถึง วันที่ 15 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2566 กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการศึกษาครั้งนี้ คือสมาชิกวงโยธวาทิต ของโรงเรียนเฉลิมพระเกียรติสมเด็จ พระศรีนครินทร์ กาญจนบุรีจำนวน 15 คน ทดลองใช้เป็นจำนวน 2 ครั้ง โดยใช้แบบประเมินถาม ความพึงพอใจ 5 ระดับ ที่มีต่อน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากผลไม้ที่มีกรดซิตริกแต่ละชนิด สูตรในการคำนวณสถิติความพึงพอใจคือ ̅ = ∑ เมื่อ ̅ แทน ค่าเฉลี่ย ∑ แทน ผลรวมทั้งหมดของความถี่คูณคะแนน แทน จำนวนข้อมูลทั้งหมด เกณฑ์ค่าเฉลี่ยความพึงพอใจ 1.50 - 2.00 หมายถึง มีความพึงพอใจ อยู่ในระดับ 1 น้อยที่สุด 2.01 - 2.49 หมายถึง มีความพึงพอใจ อยู่ในระดับ 2 น้อย 2.50 - 3.00 หมายถึง มีความพึงพอใจ อยู่ในระดับ 3 ปานกลาง 3.01 - 3.49 หมายถึง มีความพึงพอใจ อยู่ในระดับ 4 มาก 3.50 - 4.00 หมายถึง มีความพึงพอใจ อยู่ในระดับ 5 มากที่สุด
บทที่ 4 ผลการศึกษา ตอนที่ 1 การทดสอบประสิทธิภาพของน้ำยาขัดสนิมจากผลไม้ที่มีกรดซิตริก ทดลองครั้งที่ 1 บนสนิมผิวของทองเหลือง ที่มีความสูง 1 มิลลิเมตร มีความยาว 1 เชนติเมตร มีความกว้าง 1 เซนติเมตร ทำการทดลองน้ำยาขัดสนิม 3 ชนิด พร้อมจับเวลาที่น้ำยาขัด สนิมทองเหลืองแต่ละชนิดใช้ในการ กัดกร่อน ปริมานน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองแต่ละชนิดที่ใช้ทดลอง ชนิดละ 5 มิลลิลิตร ทดลอง 3 ครั้ง พร้อมบันทึกผลการทดลอง ตาราง 4.1 ประสิทธิภาพการกัดกร่อนของน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากผลไม้ที่มีกรดชิตริก ชนิดของน้ำยาขัดสนิม จากผลที่มีกรดซิตริก ระยะเวลาที่ใช้ในการกัดกร่อนสนิม (ชั่วโมง : นาที) ครั้งที่ 1 ครั้งที่ 2 ครั้ง 3 เฉลี่ยครั้งที่ 1 - 3 มะนาว 1 : 37 1 : 24 1 : 42 1: 34 มะเขือเทศ 1 : 04 0 : 57 1 : 06 1: 02 มะขามเปียก 1 : 43 1 : 48 1 : 36 1: 42 จากตาราง 4.1 พบว่า น้ำยาขัดสนิมจากมะขามเปียก มีระยะเวลาในการกัดกร่อนเฉลี่ยอยู่ที่ 1 ชั่วโมง 42 นาที น้ำยาขัดสนิมจากมะนาว มีระยะเวลาในการกัดกร่อนเฉลี่ยอยู่ที่ 1 ชั่วโมง 34 นาที และ น้ำยาขัดสนิมจากมะเขือเทศ มีระยะเวลาในการกัดกร่อนเฉลี่ยอยู่ที่ 1 ชั่วโมง 2 นาที
10 ตาราง 4.2 ระดับความพึงพอใจที่มีต่อน้ำยาขัดสนิมจากผลไม้ที่มีกรดซิตริกแต่ละชนิด ชนิดของน้ำยา ขัดสนิมจากผล ที่มีกรดซิตริก ค่า pH ความพึงพอใจที่มีต่อน้ำยาขัดสนิมจากผลไม้ที่มีกรดซิตริก (ร้อยละ) ค่าเฉลี่ย (̅) แปลผล ระดับที่ 5 มากที่สุด ระดับที่ 4 มาก ระดับที่ 3 ปานกลาง ระดับที่ 2 น้อย ระดับที่ 1 น้อยที่สุด มะนาว 1.71 20 26.66 13.33 33.34 6.67 3.2 มาก มะเขือเทศ 2.99 40 20 6.67 13.33 20 3.47 มาก มะขามเปียก 1.85 53.3 13.33 6.67 0 26.66 3.67 มากที่สุด จากการเก็บรวบรวมข้อมูลความพึงพอใจพบว่าสมาชิกวงโยธวาทิตของโรงเรียนเฉลิมพระ เกียรติสมเด็จพระศรีนครินทร์ กาญจนบุรีได้ว่า มีระดับพึงพอใจต่อน้ำยาขัดสนิมจากมะนาว อยู่ใน ระดับ มาก มีระดับความพึงพอใจต่อน้ำยาขัดสนิมจากมะเขือเทศ อยู่ในระดับ มาก และมีระดับความ พึงพอใจต่อน้ำยาขัดสนิมจากมะขามเปียก อยู่ในระดับ มากที่สุด ตอนที่ 2 การเก็บรวบรวมข้อมูลความพึงพอใจที่มีต่อน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากผลไม้ที่มีกรดซิตริก
บทที่ 5 สรุป อภิปรายผล และข้อเสนอแนะ โครงงานการศึกษาศึกษาค้นคว้าอิสระ ประเภทการทดลอง เรื่อง การศึกษาประสิทธิภาพของ น้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากผลไม้ที่มีกรดซิตริก ซึ่งดำเนินการโดยยึดหลักสมมติฐาน ที่สอดคล้องกับ วัตถุประสงค์ โดยผู้จัดทำได้สรุป อภิปรายผล และข้อเสนอแนะ มีรายละเอียดดังต่อไปนี้ สรุปผล น้ำยาขัดสนิมทองเหลืองจากมะขามเปียกนั้นมีประสิทธิภาพระยะเวลาในการกัดกร่อนมาก ที่สุดจากทั้ง 3 ชนิด และมีความพึงพอใจมากที่สุดจากน้ำยาขัดสนิมทั้ง 3 ชนิดที่ได้ให้กลุ่มทดลองได้ใช้ อภิปรายผล ตอนที่ 1 การทดลองหาประสิทธิภาพของระยะเวลาการกัดกร่อนของน้ำยาขัดสนิมทองเหลือง จากผลไม้ที่มีกรดชิตริกทั้ง 3 ชนิด ได้แก่ มะนาว มะเขือเทศ และมะขามเปียกผลของระยะเวลาการกัด กร่อนของน้ำยาขัดสนิมแต่ละชนิดมีดังนี้ น้ำยาขัดสนิมที่ทำจากมะนาวมีระยะเวลาในการกัดกร่อน เฉลี่ยอยู่ที่ 1 ชั่วโมง 34 นาที น้ำยาขัดสนิมที่ทำจากมะเขือเทศมีระยะเวลาในการกัดกร่อนเฉลี่ยอยู่ที่ 1 ชั่วโมง 2 นาที และน้ำยาขัดสนิมที่ทำจากมะขามเปียกมีระยะเวลาในการกัดกร่อนเฉลี่ยอยู่ที่ 1 ชั่วโมง 42 นาทีตรงตามสมมติฐานที่ได้ตั้งไว้คือ น้ำยาขัดสนิมจากมะขามเปียกมีประสิทธิภาพระยะเวลาการ กัดกร่อนมากที่สุด ค่า pH ของน้ำยาขัดสนิมจากมะขามเปียกอยู่ที่ 1.85 มีความเป็นกรดน้อยกว่าน้ำยา ที่ทำจากมะนาวที่มีค่า pH 1.71 พบว่าในมะขามเปียกมีกรดทาร์ทาลิกมาก ซึ่งมีสมบัติในการจับอนุมูล โลหะ จึงทำให้ระยะเวลาที่น้ำยาขัดสนิมจากมะขามเปียกกัดกร่อนได้นานกว่าต่างจากน้ำยาขัดสนิมจาก มะนาวที่มีค่า pH น้อยกว่า ในมะนาวมีส่วนประกอบของกรดซิตริกที่ 7- 9 เปอร์เซ็นต์และในมะนาว ไม่มีกรดทาร์ทาลิก ตอนที่ 2 การเก็บรวบรวมข้อมูลความพึงพอใจจากสมาชิกวงโยธวาทิตของโรงเรียนเฉลิมพระ เกียรติสมเด็จพระศรีนครินทร์ กาญจนบุรีได้ว่า มีระดับพึงพอใจต่อน้ำยาขัดสนิมจากมะนาว อยู่ใน ระดับ มาก มีระดับความพึงพอใจต่อน้ำยาขัดสนิมจากมะเขือเทศ อยู่ในระดับมาก และมีระดับความ พึงพอใจต่อน้ำยาขัดสนิมจากมะขามเปียก อยู่ในระดับมากที่สุด ข้อเสนอแนะ สามารถเพิ่มประสิทธิภาพในการกัดกร่อนของน้ำยาแต่ละชนิดได้โดยการเพิ่มปริมาณวัตถุดิบที่ ใช้ใน การทำน้ำยาขัดสนิม และลดปริมาณน้ำ
12 บรรณานุกรม ธวัชชัย ศรีภักดี. (2557). ทองเหลือง. ค้นเมื่อ 31 ธันวาคม 2565. จาก https://www.siamchemi .com/%E0%B8%97% บริษัท โมโน เทคโนโลยี. (2542). ค่า pH. ค้นเมื่อ 31 ธันวาคม 2565. จาก https://www.neonics .co.th/ph/ph-value.html เขมจิรา รัฐสมุทร. (2555). การกัดกร่อน. ค้นเมื่อ 31 ธันวาคม 2565. จาก https://www.wellwe alth-thai.com/ พรหมพัฒน์. (2554). มะขามเปียก. ค้นเมื่อ 31 ธันวาคม 2565. จาก http://www.researchsyste m.siam.edu/images/0_Ad_Coop/2558/Canned_Tamar พิมพ์เพ็ญ พรเฉลิมพงศ์. (2548). ค่า pH มะเขือเทศ. ค้นเมื่อ 31 ธันวาคม 2565. จาก https://mth ai.com/lifestyle/health/44337.html พิมพ์เพ็ญ พรเฉลิมพงศ์. (2548). กรดซิตริก. ค้นเมื่อ 31 ธันวาคม 2565. จาก https://www.food networksolution.com/wiki/word/1339/citric-acidโทมัส เจ วิลแซ็ค. (2555). ค่า pH มะขามเปียก. ค้นเมื่อ 31 ธันวาคม 2565. จาก http://www.res earchsystem.siam.edu/images/0_Ad_Coop/2558/Canned_Tamar สุจิรา ศิริสอน และ มณีแก้ว ศรีสุวรรณ. (2565). น้ำยาขจัดสนิมจากมะเขือเทศ. วิยานิพนธ์บช.บ. วิทยาลัยการอาชีพบางสะพาน. ประจวบคีรีขันธ์. ราจีฟ มังกัลป์. (2545). สนิม. ค้นเมื่อ 31 ธันวาคม 2565. จาก https://www.tatasteelthailand .com/th/ บริษัท นีโอนิคส์. (2558). ค่า pH มะนาว. ค้นเมื่อ 31 ธันวาคม 2565. จาก https://www.neonics .co.th/ph/ph-value.html เลโบแก็ง นาห์ มอโกซี. (2558). วิธีกำจัดสนิม. ค้นเมื่อ 31 ธันวาคม 2565. จากhttps://www.clea nipedia.com/th/ สำนักงานเกษตรและสหกรณ์ จังหวัดสุรินทร์. (2539). มะเขือเทศ. ค้นเมื่อ 31 ธันวาคม 2565. จาก https://www.opsmoac.go.th/surin-local_wisdom-preview คณะ เภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี. (2554). มะนาว. ค้นเมื่อ 31 ธันวาคม 2565. จาก https://apps.phar.ubu.ac.th/thaicrudedrug/main.php?action
ภาคผนวก ก ประวัติผู้ศึกษาค้นคว้า
14 ประวัติผู้ศึกษาค้นคว้า ชื่อ-นามสกุล เด็กหญิงจรรย์อมล เง็กนิกร ระดับการศึกษา มัธยมศึกษาปืที่ 3 แผนการเรียน วิทยาศาสตร์ – คณิตศาสตร์ ที่อยู่ บ้านเลขที่ 49 ตำบลปากแพรก อำเภอเมือง จังหวัด กาญจนบุรี เบอร์โทรศัพท์ 091 – 795 – 1852 อีเมลล์ [email protected] ชื่อ-นามสกุล เด็กชายธนภัทร ปิ่นทอง ระดับการศึกษา มัธยมศึกษาปืที่ 3 แผนการเรียน วิทยาศาสตร์ – คณิตศาสตร์ ที่อยู่ บ้านเลขที่ 115/17 หมู่ 3 ตำบลทุ่งทอง อำเภอท่าม่วง จังหวัดกาญจนบุรี เบอร์โทรศัพท์ 065 - 394 - 5081 อีเมลล์ [email protected] ชื่อ-นามสกุล เด็กหญิงพิพัฒน์พร คำมูล ระดับการศึกษา มัธยมศึกษาปืที่ 3 แผนการเรียน วิทยาศาสตร์ – คณิตศาสตร์ ที่อยู่ บ้านเลขที่ 13/2 หมู่ 8 ตำบลปากแพรก อำเภอเมือง จังหวัด กาญจนบุรี เบอร์โทรศัพท์ 065 - 394 - 5081 อีเมลล์ [email protected] ชื่อ-นามสกุล เด็กหญิงภัควลัญชญ์ วรรณกิ่ง ระดับการศึกษา มัธยมศึกษาปืที่ 3 แผนการเรียน วิทยาศาสตร์ – คณิตศาสตร์ ที่อยู่ บ้านเลขที่ 99/2 หมู่ 7 ตำบลวังด้ง อำเภอเมืองกาญจนบุรี จังหวัดกาญจนบุรี เบอร์โทรศัพท์ 062 – 238 - 9170 อีเมลล์ [email protected]
15 ประวัติผู้ศึกษาค้นคว้า (ต่อ) ชื่อ-นามสกุล เด็กชายศุภกร ปิ่นประชานันท์ ระดับการศึกษา มัธยมศึกษาปืที่ 3 แผนการเรียน วิทยาศาสตร์ – คณิตศาสตร์ ที่อยู่ บ้านเลขที่ 177 หมู่ 13 ตำบลรางหวาย อำเภอพนมทวน จังหวัดกาญจนบุรี เบอร์โทรศัพท์ 098 – 935 - 1016 อีเมลล์ [email protected] ชื่อ-นามสกุล เด็กชายอิทธิพงษ์ ธรรมจารุสิริ ระดับการศึกษา มัธยมศึกษาปืที่ 3 แผนการเรียน วิทยาศาสตร์ – คณิตศาสตร์ ที่อยู่ บ้านเลขที่ 116/9 หมู่ 3 ตำบลวังขนาย อำเภอท่วม่วง จังหวัดกาญจนบุรี เบอร์โทรศัพท์ 098 – 380 - 2029 อีเมลล์ [email protected]
ภาคผนวก ข วิธีการศึกษาค้นคว้า
17 ภาพ 7 นำน้ำมะเขือเทศที่ตำมากรอง ภาพ 8 บีบมะนาวที่นำเมล็ดออกแล้ว ภาพ 9 เทน้ำมะขามเปียกลงกับน้ำที่ผสมไว้
18 ภาพ 10 นำผงฟูผสมกับน้ำมะนาวที่เตรียมไว้ ภาพ 11 นำผงฟูผสมกับน้ำมะเขือเทศที่เตรียมไว้ ภาพ 12 เทน้ำยาขัดสนิมที่ทำไว้ใส่ขวดสเปรย์
19 ภาพ 13 น้ำยาขัดสนิมทองเหลือง ภาพ 14 ก่อนใช้น้ำยาขัดสนิม ภาพ 15 หลังใช้น้ำยาขัดสนิม ภาพ 16 การวัดค่า pH ของน้ำยาขัดสนิม
ภาคผนวก ค แบบประเมินความพึงพอใจที่มีต่อน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองแต่ละชนิด
21 แบบประเมินความพึงพอใจที่มีต่อน้ำยาขัดสนิมทองเหลืองแต่ละชนิด คำชี้แจง โปรดเติมเครื่องหมาย ✓ และกรอกข้อความให้สมบูรณ์ ส่วนที่ 1 ข้อมูลทั่วไป 1. เพศ ชาย หญิง 2. สถานภาพ นักเรียน ครู/อาจารย์ บุคคลทั่วไป อื่นๆ โปรดระบุ ............... 3. ตำแหน่ง/ระดับการศึกษา ม.1 - ม.3 ม.4 - ม.6 ปริญญาตรี สูงกว่าปริญญาตรี ส่วนที่ 2 ความพึงพอใจที่มีต่อน้ำยาขัดสนิมจากผลไม้ที่มีกรดซิตริก หัวข้อการประเมิณ ความพึงพอใจ มาก ที่สุด มาก ปานกลาง น้อย น้อยที่สุด 1.น้ำยาขัดสนิมทองเหลืองที่ทำจากมะนาว 2.น้ำยาขัดสนิมทองเหลืองที่ทำจากมะเขือ เทศ 3.น้ำยาขัดสนิมทองเหลืองที่ทำจาก มะขามเปียก ข้อเสนอแนะ ............................................................................................................................. ................................... ................................................................................................ ................................................................ ............................................................................................................................. ...................................