แผนการจัดการเรียนรู้ (1)

ชุดกิจกรรมการเรียนรู้

รายยังวิชาเทคโนโลยี (การออกแบบและ
เทคโนโลยี) กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์

และเทคโนโลยี
ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2

หน่วยการเรียนรู้ที่ 3 ระบบคอมพิวเตอร์
เรื่อง องค์ประกอบของระบบคอมพิวเตอร์

นายพงศกร ธรรมสะโร

คำชี้แจ้งสำหรับนักเรียน

นักเรียนต้องรู้ถึงบทบาทของนักเรียน
ดังนี้ 1. หัวหน้ากลุ่ม มีหน้าที่ดังนี้
1.1 เป็นผู้นำในการปฏิบัติกิจกรรมกลุ่มเพื่อให้ทุกคนทำตามคำชี้แจงในการ
ประกอบกิจกรรมให้เป็นไปตามขั้นตอน
1.2 ควบคุมดูแลการทำงาน หรือการประกอบกิจกรรมภายในกลุ่มให้เป็นระเบียบ
เรียบร้อย ไม่ส่งเสียงดังรบกวนกลุ่มอื่น
1.3 เป็นตัวแทนกลุ่มออกไปอภิปรายหน้าชั้นเรียนหรือสรุปงานกลุ่ม
2. เลขานุการ มีหน้าที่ดังนี้
2.1 เป็นผู้แจกแบบฝึกกิจกรรมต่างๆ ให้กับเพื่อนในกลุ่ม
2.2 เป็นผู้อ่านเฉลยแต่ละกิจกรรมให้เพื่อนฟังเพื่อตรวจคำตอบ
2.3 เป็นผู้รวบรวมแบบฝึกกิจกรรมต่างๆ เมื่อหมดเวลา และประสานงานกับ
เลขานุการกลุ่มอื่น เพื่อส่งสลับแบบฝึกกิจกรรมกันตรวจ หรือส่งครูตรวจ
3. สมาชิกกลุ่ม มีหน้าที่ ดังนี้
3.1 ปฏิบัติกิจกรรมด้วยความตั้งใจ และให้ทันตามกำหนดเวลา โดยไม่ชวนเพื่อน
คุยหรือเล่นกัน
3.2 ศึกษาใบความรู้ เนื้อหา กิจกรรม และปรึกษาหารือกันภายในกลุ่ม
3.3 ร่วมอภิปรายและสรุปผลจากการปฏิบัติกิจกรรมกลุ่ม
3.4 ให้ความร่วมมือในการปฏิบัติกิจกรรมกลุ่มทุกขั้นตอน และเป็นตัวแทน
หัวหน้า หรือเลขานุการกลุ่มในกรณีที่ไม่มาหรือมีเหตุอื่นที่จำเป็น
3.5 ช่วยเก็บวัสดุอุปกรณ์ สื่อการสอนต่างๆ ของกลุ่มตนเองใส่ซองให้เรียบร้อย

แผนการจัดการเรียนรู้

สาระการเรียนรู้

ระบบคอมพิวเตอร์ หมายถึง การทำงานของคอมพิวเตอร์ที่มี
ส่วนต่างๆ มาทำงานร่วมกันเพื่อให้บรรลุเป้าหมายในการ
ทำงานอย่างมีระบบ ประกอบไปด้วยหน่วยต่าง ๆ ทำงาน
ร่วมกันอย่างเป็นระบบ

มาตรฐานการเรียนรู้

ว 4.2 เข้าใจและใช้แนวคิดเชิงคำนวณในการแก้ปัญหาที่พบในชีวิต
จริงอย่างเป็นขั้นตอน และเป็นระบบใช้เทคโนโลยีสารสนเทศและการ
สื่อสารในการเรียนรู้ การทำงาน และการแก้ปัญหาได้อย่างมี
ประสิทธิภาพ รู้เท่าทัน และมีจริยธรรม
ว 4.2 ม.2/3 อภิปรายองค์ประกอบและหลักการทำงานของระบบ
คอมพิวเตอร์ และ เทคโนโลยีการสื่อสาร เพื่อประยุกต์ใช้งานหรือแก้
ปัญหาเบื้องต้น

จุดประสงค์การเรียนรู้

1. อธิบายองค์ประกอบของระบบคอมพิวเตอร์ได้ถูกต้อง (K)
2. อธิบายการท างานของหน่วยต่าง ๆ ของฮาร์ดแวร์ได้ถูกต้อง
(K)
3. บอกอุปกรณ์ที่ใช้ท าหน้าที่ในแต่ละหน่วยได้ถูกต้อง (K)
4. เลือกใช้งานซอฟต์แวร์ให้สอดคล้องและเหมาะสมกับความ
ต้องการได้ (P)
5. สนใจใฝ่ เรียนรู้ในการศึกษาและนำไปใช้ในชีวิตประจำวันได้
อย่าง เหมาะสม (A)

แบบทดสอบก่อนเรียน

คำชี้แจง : ให้นักเรียนเลือกคำตอบที่ถูกต้องที่สุดเพียง ข้อเดียว

1. ข้อใดเป็นอุปกรณ์ที่ทำหน้าที่ในการรับข้อมูล
ก. ปรินต์เตอร์
ข. แป้นพิมพ์
ค. จอภาพ
ง. ลำโพง
2. ข้อใดเป็นอุปกรณ์ประเภทหน่วยความจำสำรอง
ก. แรม
ข. รอม
ค. ฮาร์ดดิสก์
ง. ซีพียู
3. ข้อใดเป็นอุปกรณ์ที่ทำหน้าที่ในการแสดงผล ข้อมูล
ก. จอภาพ
ข. แฟลชไดรฟ์
ค. แผ่นซีดี
ง. เมาส์
4. ข้อใดคือซอฟต์แวร์จัดการฐานข้อมูล
ก. Microsoft Word
ข. Microsoft Excel
ค. Microsoft Access
ง. Microsoft PowerPoint
5. ข้อใดคือหน้าที่ของ Input Unit
ก. นำข้อมูลที่รับมาเก็บไว้ในหน่วยความจำ เพื่อประมวลผล
ข. รับข้อมูลและคำสั่งจากผู้ใช้เข้าสู่ เครื่องคอมพิวเตอร์
ค. จัดเก็บข้อมูล
ง. แสดงผลลัพธ์ที่ประมวลผลเรียบร้อยแล้ว

6. ข้อใดไม่ใช่องค์ประกอบของการสื่อสารข้อมูล
ก. ข้อมูลข่าวสาร
ข. ผู้ส่งสาร
ค. สื่อกลาง
ง. ผู้ตรวจสอบสาร
7. การถ่ายทอดรายการทีวี เป็นการสื่อสารรูปแบบใด
ก. ทิศทางเดียว
ข. กึ่งสองทิศทาง
ค. สองทิศทาง
ง. ทิศทางครึ่ง
8. ข้อใดไม่ใช่สื่อกลางประเภทไร้สาย
ก. อินฟราเรด
ข. ไฟเบอร์ออปติก
ค. ไมโครเวฟ
ง. คลื่นวิทยุ
9. การเชื่อมต่อระหว่างทวีปเอเชียกับทวีปอเมริกา ควรใช้การเชื่อมต่อประเภท
ใด
ก. เครือข่ายส่วนบุคคล
ข. เครือข่ายท้องถิ่น
ค. เครือข่ายระดับเมือง
ง. เครือข่ายระดับประเทศ
10. คอมพิวเตอร์ประเภทใดที่มีขนาดใหญ่ที่สุด และมีราคาแพงที่สุด
ก. Personal Computer
ข. Mainframe Computer
ค. Super Computer
ง. Workstation Computer

บทที่ 1 องค์ประกอบของระบบ
คอมพิวเตอร์

ระบบคอมพิวเตอร์ประกอบด้วยองค์ประกอบสำคัญ 5 ส่วนด้วยกัน
คือ ฮาร์ดแวร์ (Hardware) ซอฟต์แวร์ (Sofeware) บุคลากร
(Peopleware) ข้อมูลและสารสนเทศ (Data/Information) และ
กระบวนการทำงาน (Procedure)

ระบบคอมพิวเตอร์ ประกอบด้วยองค์ประกอบสำคัญ 5 ส่วนด้วยกัน คือ

1.ฮาร์ดแวร์ (Hardware)

คือลักษณะทางกายของเครื่องคอมพิวเตอร์ ซึ่งหมายถึงตัวเครื่อง
คอมพิวเตอร์และ อุปกรณ์รอบข้าง (peripheral) ที่เกี่ยวข้อง เช่น ฮาร์ดดิสก์
เครื่องพิมพ์ เป็นต้น ฮาร์ดแวร์ประกอบด้วย
o หน่วยรับข้อมูล ( input unit )
o หน่วยประมวลผลกลาง ( central processor unit ) หรือ CPU
o หน่วยความจำหลัก
o หน่วยแสดงผลลัพธ์ (output unit )
o หน่วยเก็บข้อมูลสำรอง (secondary storage unit )
หน่วยรับข้อมูล จะเป็นอุปกรณ์ที่ใช้สำหรับข้อมูลต่างๆ เข้าสู่คอมพิวเตอร์ จาก
นั้น หน่วยประมวลผล กลาง จะนำไปประมวลผล และแสดงผลลัพธ์ที่ได้ออกมาก
ให้ผู้ใช้รับทราบทาง หน่วยแสดงผลลัพธ์
หน่วยความจำหลัก จะทำหน้าที่เสมือนเก็บข้อมูลชั่วคราวที่มีขนาดไม่สูงมาก
นักการที่ฮาร์ดแวร์จะทำหน้าที่ได้มีประสิทธิภาพนั้นขึ้นอยู่กับโปรแกรม
คอมพิวเตอร์ ที่ใช้ ส่วนการทำงานได้มากน้อยเพียงใด จะขึ้นอยู่กับหน่วยความ
จำหลักของเครื่องนั้นๆข้อเสียของหน่วยความจำ หลัก คือ หากปิดเครื่อง
คอมพิวเตอร์ที่อยู่ในหน่วยความจำหลักจะหายไป ในขณะที่ข้อมูลอยู่ที่ หน่วยเก็บ
ข้อมูลสำรอง จะไม่สูญหายตราบเท่าที่ผู้ใช้ไม่ทำการลบข้อมูลนั้น รวมทั้งหน่วย
เก็บข้อมูลสำรองยังมีความจุที่สูงมาก จึงเหมาะสำหรับการเก็บข้อมูลที่มีขนาด
ใหญ่ หรือเก็บข้อมูลไว้ใช้ในภายหลัง ข้อเสียของหน่วยเก็บข้อมูลสำรองคือการ
เรียกใช้ข้อมูลจะช้ากว่าหน่วยความจำหลักมาก

ฮาร์ดแวร์ในระบบไมโครคอมพิวเตอร์

2. ซอฟต์แวร์ (Software)

คอมพิวเตอร์ฮาร์ดแวร์ที่ประกอบออกมาจากโรงงานจะยังไม่สามารถทำ
งานใดๆ เนื่องจากต้องมี ซอฟต์แวร์ (Software) ซึ่งเป็นชุดคำสั่ง หรือ
โปรแกรมที่สั่งให้ฮาร์ดแวร์ ทำงานต่าง ๆ ตามต้องการ โดยชุดคำสั่งหรือ
โปรแกรมนั้นจะเขียนขึ้นมาจาก ภาษาคอมพิวเตอร์ (Programming
Language) ภาษาใดภาษาหนึ่ง และมี โปรแกรมเมอร์ (Programmer)
หรือ นักเขียนโปรแกรม เป็นผู้ใช้ภาษาคอมพิวเตอร์เหล่านั้น เขียน
ซอฟต์แวร์ต่าง ๆ ขึ้นมา
ซอฟต์แวร์สามารถแบ่งออกเป็นสองประเภใหญ่ๆคือ
o ซอฟต์แวร์ระบบ (System Software )
o ซอฟต์แวร์ประยุกต์ ( Application Software )
ซอฟต์แวร์ระบบ โดยส่วนมากแล้วจะติดตั้งมากับเครื่องคอมพิวเตอร์
เนื่องจากซอฟต์แวร์ระบบเป็นส่วนควบคุมทำงานต่างๆ ของคอมพิวเตอร์
เพื่อให้สามารถเริ่มต้นการทำงานอื่น ๆ ที่ผู้ใช้ต้องการได้ต่อไป ส่วน
ซอฟต์แวร์ประยุกต์ จะเป็นซอฟต์แวร์ที่เน้นในการช่วยการทำงานต่างๆ ให้
กับผู้ใช้ ซึ่งแตกต่างกันไปตามความต้องการของผู้ใช้แต่ละคน




3. บุคลากร (Peopleware)

เครื่องคอมพิวเตอร์ โดยมากต้องใช้บุคลากรสั่งให้เครื่องทำงาน เรียก
บุคลากรเหล่านี้ว่า ผู้ใช้ หรือ ยูเซอร์ (user) แต่ก็มีบางชนิดที่สามารถ
ทำงานได้เองโดยไม่ต้องใช้ผู้ควบคุม อย่างไรก็ตาม คอมพิวเตอร์ก็ยังคง
ต้องถูกออกแบบหรือดูแลรักษาโดยมนุษย์เสมอ
ผู้ใช้คอมพิวเตอร์ (computer user) แบ่งได้เป็นหลายระดับ เพราะผู้ใช้
คอมพิวเตอร์บางส่วนก็ทำงานพื้นฐานของคอมพิวเตอร์เท่านั้น แต่บางส่วน
ก็พยายามศึกษาโปรแกรมประยุกต์ในขั้นที่สูงขึ้น ทำให้มีความชำนาญใน
การใช้โปรแกรมประยุกต์ต่าง ๆ นิยมเรียกกลุ่มนี้ว่า เพาเวอร์ยูสเซอร์
(power user)

ผู้เชี่ยวชาญทางด้านคอมพิวเตอร์ (computer professional)
หมายถึงผู้ที่ได้ศึกษาวิชาการทางด้านคอมพิวเตอร์ ทั้งในระดับกลาง
และระดับสูง ผู้เชี่ยวชาญทางด้านนี้จะนำความรู้ที่ได้ศึกษามาประยุกต์
และพัฒนาใช้งาน และประสิทธิภาพของระบบคอมพิวเตอร์ให้ทำงาน
ในขั้นสูงขึ้นไปได้อีก นักเขียนโปรแกรม (programmer) ก็ถือว่าเป็น
ผู้เชียวชาญทางคอมพิวเตอร์เช่นกัน เพราะสามารถสร้างโปรแกรมใหม่
ๆ ได้ และเป็นเส้นทางหนึ่งที่จะนำไปสู่การเป็นผู้เชี่ยวชาญทาง
คอมพิวเตอร์ต่อไป
บุคลากรก็เป็นส่วนหนึ่งของระบบคอมพิวเตอร์ เพราะมีความ
เกี่ยวข้องกับระบบคอมพิวเตอร์ ตั้งแต่การพัฒนาเครื่องคอมพิวเตอร์
ตลอดจนถึงการนำคอมพิวเตอร์มาใช้งานต่าง ๆ ซึ่งสามารถสรุป
ลักษณะงานได้ดังนี้
o การดำเนินงานและเครื่องอุปกรณ์ต่าง ๆ เช่น การบันทึกข้อมูลลง
สื่อ หรือส่งข้อมูลเข้าประมวล หรือควบคุมการทำงานของระบบ
คอมพิวเตอร์ เช่น เจ้าหน้าที่บันทึกข้อมูล (Data Entry Operator)
เป็นต้น
o การพัฒนาและบำรุงรักษาโปรแกรม เช่น เจ้าหน้าที่พัฒนา
โปรแกรมประยุกต์ (Application Programmer) เจ้าหน้าที่พัฒนา
โปรแกรม (System Programmer) เป็นต้น
oการวิเคราะห์และออกแบบระบบงานที่ใช้คอมพิวเตอร์ประมวลผล
เช่น เจ้าหน้าที่วิเคราะห์และออกแบบระบบงาน (System Analyst
and Administrator) วิศวกรระบบ (System Engineer) เจ้า
หน้าที่จัดการฐานข้อมูล (Database Adminstrator) เป็นต้น
o การพัฒนา และบำรุงรักษาระบบทางฮาร์ดแวร์ เช่น เจ้าหน้าที่
ควบคุมการทำงานระบบคอมพิวเตอร์ (Computer Operator)
เป็นต้น
o การบริหารในหน่วยประมวลผลข้อมูล เช่น ผู้บริหารศูนย์ประมวล
ผลข้อมูลด้วยคอมพิวเตอร์ (EDP Manager) เป็นต้น

4. ข้อมูลและสารสนเทศ ( Data /

Information)

ในการทำงานต่าง ๆ จะต้องมีข้อมูลเกิดขึ้นตลอดเวลา ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับงาน
ที่ถูกเก็บรวบรวมมาประมวลผล เพื่อให้ได้สารสนเทศที่เป็นประโยชน์ต่อผู้ใช้ ซึ้ง
ในปัจจุบันมีการนำเอาระบบคอมพิวเตอร์มาเป็นข้อมูลในการดัดแปลงข้อมูลให้ได้
ประสิทธิภาพโดยแตกต่างๆระหว่าง ข้อมูล และ สารสนเทศ คือ

ข้อมูล คือ ได้จากการสำรวจจริง แต่ สารสนเทศ คือ ได้จากข้อมูลไม่ผ่าน
กระบวนการหนึ่งก่อน




5. กระบวนการทำงาน (Procedure)

กระบวนการทำงานหรือโพรซีเยอร์ หมายถึง ขั้นตอนที่ผู้ใช้จะต้องทำตาม
เพื่อให้ได้งานเฉพาะอย่างจากคอมพิวเตอร์ซึ่งผู้ใช้คอมพิวเตอร์ทุกคนต้องรู้
การทำงานพื้นฐานของเครื่องคอมพิวเตอร์ เพื่อที่จะสามารถใช้งานได้อย่าง
ถูกต้อง ตัวอย่างเช่น การใช้เครื่อง ฝาก-ถอนเงินอัตโนมัติ ถ้าต้องการถอน
เงินจะต้องผ่านกระบวนการต่าง ๆ ดังนี้

1.จอภาพแสดงข้อความเตรียมพร้อมที่จะทำงาน
2.สอดบัตร และพิมพ์รหัสผู้ใช้
3.เลือกรายการ
4.ใส่จำนวนเงินที่ต้องการ
5.รับเงิน
6.รับใบบันทึกรายการ และบัตร

การใช้คอมพิวเตอร์ปฏิบัติงานในส่วนต่าง ๆ นั้นมักจะมีขั้นตอนที่
สลับซับซ้อน และเกี่ยวข้องกับช่วงเวลาต่าง ๆ ในการปฏิบัติงานด้วย จึง
ต้องมีคู่มือการปฏิบัติงานที่ชัดเจน เช่น คู่มือสำหรับผู้ควบคุมเครื่อง
(Operation Manual) คู่มือสำหรับผู้ใช้ (User Manual) เป็นต้น

ใบงานกิจกรรม

เรื่อง องค์ประกอบของฮาร์ดแวร์
คำชีแจ้ง : ให้นักเรียนพิจารณาภาพอุปกรณ์ต่าง ๆ จากนั้นให้เติมชื่ออุปกรณ์และบอก
หน้าที่ลงในตารางให้ สมบูรณ์ตามหมายเลขของอุปกรณ์ที่ก าหนดให้

17
26

3 5
4
หมายเลข ชื่ออุปกรณ์
หน้าที่
1

2


3


4


5


6


7

แบบทดสอบหลังเรียน

คำชี้แจง : ให้นักเรียนเลือกคำตอบที่ถูกต้องที่สุดเพียง ข้อเดียว

1. ข้อใดเป็นอุปกรณ์ที่ทำหน้าที่ในการรับข้อมูล
ก. ปรินต์เตอร์
ข. แป้นพิมพ์
ค. จอภาพ
ง. ลำโพง
2. ข้อใดเป็นอุปกรณ์ประเภทหน่วยความจำสำรอง
ก. แรม
ข. รอม
ค. ฮาร์ดดิสก์
ง. ซีพียู
3. ข้อใดเป็นอุปกรณ์ที่ทำหน้าที่ในการแสดงผล ข้อมูล
ก. จอภาพ
ข. แฟลชไดรฟ์
ค. แผ่นซีดี
ง. เมาส์
4. ข้อใดคือซอฟต์แวร์จัดการฐานข้อมูล
ก. Microsoft Word
ข. Microsoft Excel
ค. Microsoft Access
ง. Microsoft PowerPoint
5. ข้อใดคือหน้าที่ของ Input Unit
ก. นำข้อมูลที่รับมาเก็บไว้ในหน่วยความจำ เพื่อประมวลผล
ข. รับข้อมูลและคำสั่งจากผู้ใช้เข้าสู่ เครื่องคอมพิวเตอร์
ค. จัดเก็บข้อมูล
ง. แสดงผลลัพธ์ที่ประมวลผลเรียบร้อยแล้ว

6. ข้อใดไม่ใช่องค์ประกอบของการสื่อสารข้อมูล
ก. ข้อมูลข่าวสาร
ข. ผู้ส่งสาร
ค. สื่อกลาง
ง. ผู้ตรวจสอบสาร
7. การถ่ายทอดรายการทีวี เป็นการสื่อสารรูปแบบใด
ก. ทิศทางเดียว
ข. กึ่งสองทิศทาง
ค. สองทิศทาง
ง. ทิศทางครึ่ง
8. ข้อใดไม่ใช่สื่อกลางประเภทไร้สาย
ก. อินฟราเรด
ข. ไฟเบอร์ออปติก
ค. ไมโครเวฟ
ง. คลื่นวิทยุ
9. การเชื่อมต่อระหว่างทวีปเอเชียกับทวีปอเมริกา ควรใช้การเชื่อมต่อประเภทใด
ก. เครือข่ายส่วนบุคคล
ข. เครือข่ายท้องถิ่น
ค. เครือข่ายระดับเมือง
ง. เครือข่ายระดับประเทศ
10. คอมพิวเตอร์ประเภทใดที่มีขนาดใหญ่ที่สุด และมีราคาแพงที่สุด
ก. Personal Computer
ข. Mainframe Computer
ค. Super Computer
ง. Workstation Computer