โครงงาน เรื่อง เมืองโบราณโนนเมือง โดย นายจักรธร คำ พวง เลขที่2 นายธนภัทร วณิชยาตระกูล เลขที่4 นายชยพล ชื่นเบิกบาน เลขที่12 นาย โอลิเวอร์ ลุคเค็ตตี เลขที่15 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่4/2 เสนอ ครูรัชนี โพธิกุล รายงานฉบับนี้เป็นส่วนหนึ่ง ของรายวิชาภาษาอังกฤษ รหัสวิชา อ๓๑๑๐๒ ภาคเรียนที่ ๒ ปี การศึกษา ๒๕๖๗ โรงเรียนชุมแพ ศึกษา ตำ บลชุมแพ อำ เภอชุมแพ จังหวัดขอนแก่น สำ นักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาขอนแก่น
โครงงาน เรื่อง เมืองโบราณโนนเมือง โดย นายจักรธร คำ พวง เลขที่2 นายธนภัทร วณิชยาตระกูล เลขที่4 นายชยพล ชื่นเบิกบาน เลขที่12 นาย โอลิเวอร์ ลุคเค็ตตี เลขที่15 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่4/2 เสนอ ครูรัชนี โพธิกุล รายงานฉบับนี้เป็นส่วนหนึ่ง ของรายวิชาภาษาอังกฤษ รหัสวิชา อ๓๑๑๐๒ ภาคเรียนที่ ๒ ปี การศึกษา ๒๕๖๗ โรงเรียนชุมแพ ศึกษา ตำ บลชุมแพ อำ เภอชุมแพ จังหวัดขอนแก่น สำ นักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาขอนแก่น
เมืองโบราณโนนเมือง เป็นโบราณสถานและแหล่งท่องเที่ยวทางประวัติศาสตร์ที่สำ คัญของจังหวัดขอนแก่น ซึ่งได้มีการ ค้นพบโบราณวัตถุและหลักฐานทางประวัติศาสตร์มากมาย ซึ่งแสดงถึงความเจริญรุ่งเรือง ลักษณะวัฒนธรรมและการดำ เนินชีวิต ของผู้คนในอดีต โครงงานนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อสืบค้นข้อมูลประวัติความเป็นมา ลักษณะ ที่ตั้ง หลักฐานทางโบราณคดี และความสำ คัญของเมือง โบราณโนนเมือง แล้วนำ ความรู้ที่ได้ไปเผยแพร่เพื่อให้เกิดประโยชน์กับสังคม ก บทคัดย่อ
โครงงานนี้เป็นโครงงานที่ช่วยให้ผู้ที่ต้องการศึกษาสามารถนำ ความรู้ที่ได้ไปใช้เพื่อให้เกิดประโยชน์ ตลอดจนเป็นการ ช่วยอนุรักษ์วัฒนธรรมอันดีงามให้สืบทอดต่อไป ผ่านการถ่ายทอดความรู้ การจัดทำ โครงงานนี้สามารถสำ เร็จลุล่วงไปได้ด้วยดี เนื่องด้วยความอนุเคราะห์และการสนับสนุนจากอาจารย์รัชนี โพธิกูล ที่ได้ให้คำ แนะนำ ต่างๆในการจัดทำ โครงงานนี้ให้ถูกต้อง ตามหลัก ตลอดจนความร่วมมือของเพื่อนๆที่ได้ให้ร่วมมือจัดทำ โครงงานนี้จนสำ เร็จลุล่วงไปได้ ข กิตติกรรมประกาศ คณะผู้จัดทำ
โครงงานฉบับนี้เป็นส่วนหนึ่งของรายวิชา อ31102 ภาษาอังกฤษพื้นฐาน โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาเกี่ยวกับเมือง โบราณโนนเมือง ตลอดจนการนำ ความรู้ที่ได้ไปใช้ให้เกิดประโยชน์แก่ส่วนรวม การจัดทำ โครงงานได้ทำ การศึกษาค้นคว้าจากแหล่งข้อมูลทางเว็บไซต์ต่างๆบนอินเทอร์เน็ตและเอกสารที่เกี่ยวข้อง ค คำ นำ คณะผู้จัดทำ นายจักรธร คำ พวง เลขที่2 นายธนภัทร วณิชยาตระกูล เลขที่4 นายชยพล ชื่นเบิกบาน เลขที่12 นายโอลิเวอร์ ลุคเค็ตตี เลขที่ 15
สารบัญ ง หน้า กิตติกรรมประกาศ คำ นำ สารบัญ บทที่1: บทนำ บทที่2: เอกสารที่เกี่ยวข้อง บทที่3: ขั้นตอนการดำ เนินงาน บทที่4: ผลการดำ เนินงาน บทที่5: สรุปผลการดำ เนินงาน บรรณานุกรม เรื่อง ก ข ค 1 2 5 6 7 8
ที่มาและความสำ คัญ เมืองโบราณโนนเมืองเป็นเมืองโบราณที่มีประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมที่น่าสนใจอย่างมาก การศึกษาเกี่ยวกับเมืองโบราณ โนนเมืองสามารถช่วยให้เราเข้าใจเกี่ยวกับประวัติความเป็นมา ลักษณะและวัฒนธรรมของไทยในอดีต และสามารถนำ ความรู้นี้ไปใช้ ในการอนุรักษ์และพัฒนาวัฒนธรรมดังกล่าวได้ในอนาคต 1 บทที่ 1 บทนำ วัตถุประสงค์ 1. เพื่อศึกษาและทำ ความเข้าใจเกี่ยวกับเมืองโบราณโนนเมือง 2. เพื่อนำ ความรู้ที่ได้รับไปใช้ในการอนุรักษ์และพัฒนาเมืองโบราณโนนเมือง 3. เพื่อนำ ความรู้ที่ได้รับไปใช้ในการเผยแพร่ให้ผู้ศึกษาได้เกิดความรู้และตระหนักถึงความสำ คัญของเมืองโบราณโนนเมือง ผลที่คาดว่าจะได้รับ 1. ช่วยให้ได้รับความรู้และความเข้าใจเกี่ยวกับเมืองโบราณโนนเมืองมากขึ้น 2. ช่วยให้เกิดการตระหนักถึงความสำ คัญของเมืองโบราณโนนเมืองที่มีต่อวัฒธรรมไทย 3. ช่วยให้ผู้สนใจสามารถใช้เป็นแหล่งข้อมูลในการศึกษาเกี่ยวกับเมืองโบราณโนนเมือง
บทที่2 เอกสารทีี่เกี่ยวข้อง 2 ในการจัดทำ โครงงานเรื่องเมืองโบราณโนนเมือง คณะผู้จัดทำ ได้ทำ การศึกษาจากเว็บไซต์ต่างๆ และ เอกสารที่เกี่ยวข้องดังนี้ 1) เมืองโบราณโนนเมืองคืออะไร 2) ที่ตั้งของเมืองโบราณโนนเมือง 3) ลักษณะของเมืองโบราณโนนเมือง 4) สิ่งที่ค้นพบในเมืองโบราณโนนเมือง 5) ยุคสมัยของเมืองโบราณโนนเมือง 6) ความสำ คัญของเมืองโบราณโนนเมือง เมืองโบราณโนนเมืองคืออะไร ? เมืองโบราณโนนเมือง (Non Murng Ancient City) เป็นแหล่งท่องเที่ยวทางโบราณคดี ประวัติศาสตร์ และ วัฒนธรรมที่สำ คัญของ จังหวัดขอนแก่น มีการพบร่องรอยทางโบราณคดียุคทวารวดี และเป็นหนึ่งในชุมชนโบราณของพื้นที่ อีสานตอนบน สำ นักโบราณคดีและพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติที่ 9 ขอนแก่น ได้จัดตั้ง “โนนเมือง” เป็นโบราณสถานของจังหวัด ขอนแก่นตั้งแต่ พ.ศ. 2513 ซึ่งได้มีการพัฒนาแหล่งโบราณคดีนี้หลังการสำ รวจเมื่อ พ.ศ. 2513 และเริ่มดำ เนินการขุดค้นครั้งแรกระหว่าง พ.ศ. 2525- 2526 และ พ.ศ. 2534-2535 รวมเป็น 13 หลุม โดยจัดแสดงเป็นพิพิธภัณฑ์กลางแจ้งด้วยการทำ หลังคาครอบหลุมขุดค้นไว้ ให้ผู้สนใจได้ชมและศึกษาอย่างใกล้ชิด ที่ตั้งของเมืองโบราณโนนเมือง เมืองโบราณโนนเมืองตั้งอยู่ในเขตบ้านนาโพธิ์ ตำ บลชุมแพ อำ เภอชุมแพ จังหวัดขอนแก่น ลักษณะของเมืองโบราณโนนเมือง โนนเมืองมีลักษณะเป็น “เนินดินรูปไข่” ตัวเมืองชั้นในมีขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 420 เมตร (ประมาณ 170 ไร่) เมือง ชั้นนอกมีรูปทรงค่อนข้างยาวรี มีเส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 600 เมตร (ประมาณ 216 ไร่) คูเมืองทั้ง 2 ชั้นระยะห่างกัน ประมาณ 200 เมตร เนินสูงจากพื้นที่โดยรอบที่เป็นพื้นที่เกษตรกรรมทำ นาและไร่ของชาวบ้านประมาณ 5 เมตร มีโบราณวัตถุ กระจายอยู่ทั่วไป โดยเฉพาะเศษภาชนะดินเผา คูเมืองชั้นในยังมีน้ำ อยู่แต่ระดับความลึกแตกต่างกัน ขณะที่คูเมืองชั้นนอกตื้น เขินจนบางส่วนได้เสื่อมสภาพหายไป ส่วนใหญ่ถูกไถปรับเป็นพื้นที่ทำ นา ยกเว้นด้านทิศใต้บริเวณสำ นักสงฆ์วัดโนนเมืองที่ยัง ปรากฏคันดินสูงประมาณ 2-4 เมตร
สิ่งที่ค้นพบในเมืองโบราณโนนเมือง นอกจากโบราณสถานภายนอกที่มีความโดดเด่นแล้ว ยังมีการค้นพบโบราณวัตุที่น่าสนใจอีกมากมาย ดังนี้ 1) ภาชนะดินเผา: มีการค้นพบภาชนะดินเผาหลากหลายรูปแบบ ทั้งลายเขียนสี ลายขูดขีด และลายเชือกทาบ สะท้อนถึงศิลปะและเทคนิคการผลิตภาชนะในสมัยก่อนประวัติศาสตร์ 2) เครื่องประดับและเครื่องมือ: มีการค้นพบกำ ไลสำ ริด กำ ไลกระดูกสัตว์ เปลือกหอย ลูกปัดหินสี และเครื่อง มือเหล็ก เช่น จอบและเคียว ซึ่งแสดงถึงวิถีชีวิตและความเชื่อของผู้คนในยุคนั้น 3) ใบเสมาหินทราย: มีการค้นพบใบเสมาหินทรายซึ่งเป็นศิลปะทวารวดี ปักอยู่ในเมือง สะท้อนถึงการนับถือ ศาสนาพุทธและประเพณีวัฒนธรรมในสมัยนั้น 4) โครงกระดูกมนุษย์โบราณ: ถูกค้นพบในหลุมฝังศพภายในโบราณสถาน สะท้อนถึงพิธีกรรมทางศาสนาและ ประเพณีความเชื่อ ยุคสมัยของเมืองโบราณโนนเมือง สามารถแบ่งได้เป็น 3 ช่วง ดังนี้ 1) สมัยก่อนประวัติศาสตร์: พบหลักฐานในชั้นดินที่ระดับความลึกประมาณ 2.7 เมตร พบโครงกระดูก มนุษย์ที่เก่าแก่ราว 2,500-3,000 ปี มีพิธีฝังศพตามประเพณีโบราณ เพราะรอบข้างที่มีการฝังเครื่องมือเครื่องใช้ ไว้ ประกอบด้วย หม้อ ภาชนะดินเผาเขียนสี ลายขูดขีด หรือลายเชือกทาบ กำ ไลสำ ริด กำ ไลกระดูกสัตว์ เช่น กระดูกหมู กระดูกควาย เขากวาง และกระดองเต่า หลังการขุดค้น พ.ศ. 2535 ทำ ให้พบโครงกระดูกมนุษย์ ทั้งหมด 17 โครง เป็นเพศชาย 6 โครง หญิง 6 โครง อีก 5 โครงระบุเพศไม่ได้ จากลักษณะการฝังศพและการ วางสิ่งของเครื่องใช้ในหลุมศพ ทำ ให้ทราบว่ามนุษย์โนนเมืองมีความเชื่อเรื่องการตายแล้วเกิดใหม่ 2) สมัยทวารวดี: ราวๆพุทธศตวรรษที่ 12-16 มีการทำ คูน้ำ และคันดินล้อมรอบเมือง นอกจากนี้ ยังพบ กลุ่มใบเสมาศิลปะทวารวดี พร้อมชิ้นส่วนเศียรพระพุทธรูปดินเผามากมาย ไม่มีโครงกระดูกตั้งแต่ชั้นดินยุคนี้ เป็นต้นมา เพราะการเข้ามาของพระพุทธศาสนา โครงกระดูกที่จุดแสดงจึงเป็นสมัยก่อนประวัติศาสตร์ทั้งสิ้น 3) สมัยลพบุรี: ราวๆพุทธศตวรรษที่ 16-19 ซึ่งเป็นช่วงที่วัฒนธรรมเขมรเริ่มเข้ามาในพื้นที่แถบนี้ มีกลุ่ม ใบเสมาปักล้อมพระพุทธรูปนอน และพระพุทธรูปสำ ริด 3
ความสำ คัญของเมืองโบราณโนนเมือง เมืองโบราณโนนเมืองมีความสำ คัญในด้านต่างๆมากมาย ดังนี้ 1) ความสำ คัญทางโบราณคดี: แสดงถึงการตั้งถิ่นฐานของมนุษย์ตั้งแต่สมัยก่อนประวัติศาสตร์จนถึงสมัย ประวัติศาสตร์ โดยมีการค้นพบโบราณวัตถุที่หลากหลาย 2) ความสำ คัญทางวัฒนธรรม: สะท้อนถึงวิถีชีวิต และความเชื่อของผู้คนในแต่ละยุคสมัย เนื่องจากเป็นศูนย์กลาง ชุมชนโบราณ รวมถึงมีหลักฐานทางโบราณคดีที่มีความเกี่ยวข้องกับศาสนา 3) ความสำ คัญทางการศึกษาและการท่องเที่ยว: เมืองโบราณโนนเมืองได้รับการพัฒนาให้กลายเป็นแหล่งเรียนรู้ ทางประวัติศาสตร์ เพื่อให้ผู้สนใจได้ศึกษาและเรียนรู้ รวมถึงเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์ที่สำ คัญของจังหวัด ขอนแก่น 4
ขั้นตอนการดำ เนินงาน 1. ศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับเมืองโบราณโนนเมืองผ่านสื่อออนไลน์ เช่น เว็บไซต์และวิดีโอ หรือเอกสารที่เกี่ยวข้อง 2. วิเคราะห์และสรุปข้อมูลที่ได้รับ 3. นำ ข้อมูลที่ได้มาเรียบเรียงแล้วจึงทำ การนำ เสนอ 5 บทที่ 3 วิธีการดำ เนินงาน วัสดุอุปกรณ์ 1) คอมพิวเตอร์หรืออุปกรณ์มือถือ 2. อินเทอร์เน็ต 3. แอปพลิเคชันสำ หรับการสร้างพรีเซนเทชั่น ขอบเขตการดำ เนินงาน 1. ศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับเมืองโบราณโนนเมืองผ่านสื่อออนไลน์ 2. ศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับเมืองโบราณโนนเมืองผ่านเอกสารที่เกี่ยวข้องอื่นๆ เช่น หนังสือความรู้
6 บทที่ 4 ผลการดำ เนินงาน 1. ได้รับความรู้และเกิดความเข้าใจเกี่ยวกับเมืองโบราณโนนเมืองมากขึ้น 2. เกิดการตระหนักถึงความสำ คัญของเมืองโบราณโนนเมืองที่มีต่อวัฒธรรมไทย 3 ได้แหล่งข้อมูลในการศึกษาเกี่ยวกับเมืองโบราณโนนเมือง
7 บทที่ 5 สรุปผลการดำ เนินงาน 1. ได้รับความรู้และเกิดความเข้าใจเกี่ยวกับเมืองโบราณโนนเมืองมากขึ้น 2. เกิดการตระหนักถึงความสำ คัญของเมืองโบราณโนนเมืองที่มีต่อวัฒธรรมไทย 3 ได้แหล่งข้อมูลในการศึกษาเกี่ยวกับเมืองโบราณโนนเมือง
บรรณานุกรม เด็กชายผักอีเลิด (นามปากกา). (2566). “โนนเมือง” ชุมชนโบราณยุคก่อนประวัติศาสตร์ในพื้นที่อีสานตอนบน. สืบค้นเมื่อ 14 กุมภาพันธ์ 2568 จาก https://www.silpa-mag.com/history/article_91805#google_vignette กรมศิลปากร. (2566, พฤศจิกายน 26). โนนเมืองแหล่งที่อยู่อาศัยของคน โบราณยุคก่อนประวัติศาสตร์ Sub.Eng. [วิดีโอ]. YouTube. https://youtu.be/nJ359hjTEPU?si=CW_mzW7NQ0-4JJIu การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย. (n.d.). เมืองโบราณโนนเมือง. สืบค้นเมื่อ 14 กุมภาพันธ์ 2568 จาก https://thai.tourismthailand.org/Attraction/%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E 0%B8%87%E0%B9%82%E0%B8%9A%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%93%E0%B9%82%E0%B8 %99%E0%B8%99%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87 องค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน. (n.d.). เมืองโบราณโนนเมือง. สืบค้นเมื่อ 14 กุมภาพันธ์ 2567 จาก https://cbtthailand.dasta.or.th/webapp/relattraction/content/2153/? utm_source=chatgpt.com 8