การแก้ไขปัญหารถติด

กระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม
เพื่อแก้ปัญหาเรื่อง รถติด

** ชิ้นงานชิ้นนี้เป็นส่วนหนึ่งของวิชาเทคโนโลยี
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2

สมาชิกในกลุ่ม

เด็กหญิง ขวัญจิรา นาภูมิ เลขที่ 17
เด็กหญิง จิตสุภา รอดทุกข์ เลขที่ 18
เด็กหญิง ณัฐชา ทองย้อย เลขที่ 22

เด็กหญิง นงนภัส ขาวดี เลขที่ 24
เด็กหญิง สุธาสินี ทองมณี เลขที่ 33
เด็กหญิง อาทิตย์ญา ชลธีศรีถาวร เลขที่ 36

คำนำ

ผู้บริหารประเทศในอดีต ขาดวิสัยทัศน์อันยาวไกล และไม่ใส่ใจความเป็นอยู่
ของประชาชน จึงไม่ได้พัฒนาระบบขนส่งมวลชนให้เท่าทันกับการเจริญเติบโตของ
บ้านเมือง ทำให้ปัญหาจราจรเกิดขึ้น และค่อยๆก่อตัวสะสมปัญหาเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ
ความล้มเหลวของระบบขนส่งมวลชนที่ผ่านมา เป็นสาเหตุสำคัญที่บีบบังคับให้คน

ต้องดิ้นรนหารถส่วนตัวเพื่อใช้ในการเดินทาง สะสมกันมาหลายสิบปี จนฝังราก
กลายเป็นวัฒนธรรมอย่างหนึ่ง และรถยนตร์คือปัจจัยที่ 5 ในการดำเนินชีวิต

สารบัญ

เรื่อง หน้า

คำนำ ก

สารบัญ ข

กระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม 1

ระบุปัญหา 3
รวบรวมข้อมูลและแนวคิดที่เกี่ยวข้องกับปัญหา 54

ออกแบบวิธีการแก้ปัญหา
วางแผนและดำเนินการแก้ไขปัญหา 9

ทดสอบ ประเมินผล และปรับปรุงแก้ไข 10

วิธีการแก้ปัญหาหรือชิ้นงาน 12
นำเสนอวิธีการแก้ปัญหา ผลกาแก้ปัญหาหรือ

ชิ้นงาน

วิธีกาแก้ปัญหารถติด 13
ข้อมูลและแนวคิดที่เกี่ยวข้องกับปัญหารถติด 15
ตัวอย่างภาพปัญหารถติดในประเทศไทย 21

1.

กระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม

กระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม

เป็นการเรียนรู้ทางวิศวกรรมเพื่อตอบ

สนอง ความต้องการและการถ่ายทอด

ความคิดของผู้ออกแบบ จากการระบุ

ปัญหาแล้วกำหนดปัญหาที่ ต้องการ

แก้ไข และทำการค้นหาแนวคิดที่


เกี่ยวข้อง และทำกา
รวิเคราะห์เพื่อ


เลือกวิธีการที่เหมาะสม สำหรับแก้ไข

ทำการวางแผนและพัฒนาสิ่งของ


เครื่องใช้หรือวิธีการ เพื่อสร้างชิ้นงาน

หรือวิธีการ เรียบร้อยแล้วและนำไป

ทดสอบ ถ้าหากมีข้อบกพร่องจะทำการ

แก้ไข ดังนั้นกระบวนการออกแบบ

เชิงวิศวกรรมจึงประกอบด้วย 6 ขั้น


ตอน ดังนี้

2.

กระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม

ระบุปัญหา

รวบรวมข้อมูลและเเนว
คิดที่เกี่ยวข้องกับปัญหา

ออกแบบวิธีการ
แก้ปัญหา

ทดสอบ ประเมินผล วางแผนและดำเนิน
และปรับปรุงแก้ไขวิธี การแก้ปัญหา
การแก้ปัญหาหรือชิ้น
นำเสนอวิธีการแก้
งาน ปัญหา ผลการแก้
ปัญหาหรือชิ้นงาน

3.

ระบุปัญหา

เป็นขั้นตอนเพื่อให้ทำความเข้าใจปัญหาหรือ
ความต้องการในชุมชน ที่วิเคราะห์ สถานการณ์
ที่ประสบปัญหาจากแหล่งต่างๆ เพื่อนำไป
แก้ไขสาเหตุของปัญหา จากอะไร และความ
ต้องการเป็นอย่างไร โดยให้ชุมชนมีส่วนร่วมใน
การวิเคราะห์มีขั้นตอนอยู่ ๔ ขั้นตอน ดังนี้
_ศึกษาปัญหา
_สาเหตุของปัญหา
_ศึกษาความสามารถของการแก้ปัญหา
_ศึกษาวิธีการแก้ปัญหา

4.

รวบรวมข้อมูลและแนวคิดที่
เกี่ยวข้องกับปัญหา

เป็นตอนที่เกิดจากการรวบรวมข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับปัญหา จาการหาวิธีหลากหลาย
การค้นหาวิธีแลัการรวบรวมข้อมูลจากแหล่งต่างๆ จากการสอบถาม การสืบค้นหรือ
การสำรวจ การสัมภาษณ์ เป็นการศึกษาองค์ความรู้จากศาสตร์อื่นๆ โดยวิธีการแก้
ปัญหาจากการรวบรวมข้อมูล ดังนี้

การสัมภาษณ์

การรวบรวมข้อมูลที่น่าเชื่อถือและเป็นที่นิยมนำมาใช้ในการตอบคำถาม หากต้องการ
ซักถามจากผู้สัมภาษณ์กรณีคำถามที่ไม่เข้าใจ สามารถถามคำถามจากผู้สัมภาษณ์
เพื่อให้ได้ข้อมูลที่ถูกต้อง และมีความซื่อสัตย์ที่เป็นข้อมูลจริง

การสืบค้น

เป็นการรวบรวมข้อมูลจากการสืบค้น หรือสำรวจจากแหล่งข้อมูลที่ทำการเลือก และ นำ
ข้อมูลที่สำรวจมาวิเคราะห์ผล เพื่อนำผลมาแก้ปัญหาหรือเก็บข้อมูลในการวิจัยที่เป็น
ประโยชน์ ซึ่งการสืบค้นหรือสำรวจเป็นที่นิยมใช้กันอย่างแพร่หลาย

5.

ออกแบบวิธีการแก้ปัญหา

ข้อนี้ต้องการให้นักเรียนรู้จักคิดออกแบบ ซึ่งไม่จำเป็นที่จะต้องเป็นสิ่งของเครื่องใช้
เสมอไป อาจเป็นวิธีการก็ได้ และการออกแบบไม่จำเป็นต้องเขียนแบบเสมอไป
อาจเป็นแค่ลำดับความคิด หรือจินตนาการให้เป็นขั้นตอนซึ่งรวมปฏิบัติการลงไปด้วย
นั่นคือ เมื่อออกแบบไว้แล้ว ต้องลงมือทำ และลงมือปฏิบัติในสิ่งที่ออกแบบไว้

ประกอบไปด้วยการถ่ายทอดความคิด และความคิดสร้างสรรค์ ดังนี้

3.1 การถ่ายทอดความคิด

การถ่ายทอดความคิดเป็นการออกแบบเพื่ออธิบายให้เข้าใจในการออกแบบ สามารถ
แบ่งออกได้ 3 แบบ ดังนี้

• ภาพร่าง (sketch)

เป็นภาพที่เเสดงรายละเอียดในช่วงต่างๆของชิ้นงานที่ได้ออกแบบไว้ ประกอบด้วย รูป
ร่าง ลักษณะ หลักการทำงาน และกลไกภายใน การถ่ายทอดความคิดในการร่างแบบ

2 มิติ และ 3 มิติ

6.

• การเขียนภาพร่าง 3 มิติ (3 D sketch)

เป็นภาพที่แสดงลักษณะของความกว้าง ความยาว และความสูง ใช้สำหรับ
แสดงรายละเอียดของรูปร่าง รูปทรง และการทำงานของกลไกภายใน การ

เขียนภาพร่่าง 3มิติ ทำให้ภาพมีลักษณะคล้ายกับการมองชิ้นงานจริง
ภาพ3มิติ มีหลายประเภท และแต่ละประเภทมีความแตกต่างกัน ดังนี้

1) แบบออบลิค (Oblique) เป็นภาพ3มิติ ที่มองเห็นด้านหน้าของวัตถุ ประกอบ
ไปด้วยโครงสร้าง เส้นแนวนอน เส้นเเนวดิ่ง และเส้นเอียง 45 องศา

45°

2) แบบไอโซเมตริก (Isometric) เป็นภาพ3มิติ

ที่เส้นแนวตั้งเเสดงวัตถุที่ทำมุม 30 องศาดับแกน

นอน มีลักษณะเหมือนภาพจริง
30 degrees 30 degrees

30 degrees 0 degrees

7.

ภาพต้นแบบ(Prototype)

เป็นต้นแบบชิ้นงานที่ได้สร้างขึ้น โดยมีรูปร่าง

รูปทรง ขนาด สัดส่วน และใช้งานตามที่ได้ กำหนดไว้จากการ

ออกแบบ โดยมีวัสดุและวิธี ในการผลิต จากการสร้างต้นแบบที่

คุณสมบัติที่ ใกล้เคียงกัน เพื่อให้ผู้ใช้ทดลองใช้งาน ซึ่งนอก จะได้

แนวคิด เกี่ยวกับสารสนเทศที่ต้องการแล้ว ยังช่วยให้มองเห็นภาพของ

ระบบที่จะพัฒนาได้ ชัดเจนขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งโครงการที่ความ

ต้องการของผู้ใช้นั้นยากแก่การเข้าใจอย่าง ชัดเจน การสร้าง

ต้นแบบ แบ่งออกเป็น ๒ ประ เภทใหญ่ๆ คือ

๑ต้นแบบที่สามารถปฏิบัติได้จริง (Operational

Prototype) เป็นต้นแบบที่ สามารถทำงานและเข้าถึงแฟ้ม

ข้อมูลได้จริง สามารถรับข้อมูลเข้าและนำข้อมูลเหล่านั้นมา คำนวณ

เปรียบเทียบและแสดงผลลัพธ์จริง

๒ต้นแบบที่ไม่สามารถปฏิบัติ ได้จริง

(Nonoperational Prototype) เป็นต้นแบบ จํา ลอง โดยทั่วไปมัก

รวมถึงข้อมูลต่างๆ ที่นำเข้า และข้อมูลที่แสดงผลลัพธ์ออกมา ข้อมูลที่

แสดง ผลลัพธ์ออกมาจะอยู่ในรูปแบบของรายงาน และ ทาง

จอภาพ ข้อมูลที่นำเข้าจะแสดงถึงวิธีที่ข้อมูลของผู้ใช้คำสั่งสั่งการเข้าและ

วิธีเข้าถึง ระบบแฟ้ม ข้อมูลอื่นๆ

ความคิด8ส. ร้างสรรค์

๓.๒ความคิดสร้างสรรค
แปลกใหม่จากเดิม เป็นความสามารถทางสมองในการคิดหลาย

ทิศทางจนนำไปสู่การคิดค้นและสร้าง กระบวนการคิดของสมอง ซึ่งมีความ
สามารถในการคิดได้หลากหลายและ สิ่งประดิษฐ์ที่แปลกใหม่หรือรูปแบบ
ความคิดใหม่ เพื่อแก้ปัญหาตามกระบวนการเทคโนโลยี ซึ่งความคิด
สร้างสรรค์แบ่งเป็น ๔ ลักษณะ ดังนี้

๑. ความคิดริเริ่ม (Originality) มีการคิดที่แปลกใหม่จากเดิมที่
มีการประยุกต์ให้เกิดสิ่งใหม่ ไม่ซ้ำกับใครและมีความแตกต่างกันจากความ
คิดธรรมดา เช่น เต้าเสียบไฟฟ้าจาก การพัฒนาของประเทศจีน ที่สามารถ
เสียบในน้ำได้โดยไม่ช๊อตหรือดูดแม้แต่น้อย แสดงให้เห็นถึง นวัตกรรม
สุดล้ำของบริษัทในจีนที่ชื่อว่า ArGangle โดยได้พัฒนาเต้าเสียบไฟฟ้าที่
สามารถเสียบไฟได้แม้กระทั่งอยู่ใต้น้ำ

๒.ความคิดคล่อง (Fluency) เป็นการคิดหาคตอบได้อย่าง
คล่องแคล่ว รวดเร็วและมีเวลาจำกัด

๓.ความคิดยืดหยุ่น (Flexibility) เป็นกาคิดหาคำตอบได้จาก
หลายๆประเภท และหลายทิศทาง เพื่อนำมาดัดแปลงจากสิ่งของที่เป็นไป
ไม่ได้ เช่น การประดิษฐิ์สิ่งของเหลือใช้

๔.ความคิดละเอียดลออ (Elaboration) เป็นการคิดรายละเอียด
จากการตกแต่งมาพิจารณาหลายอย่างแบบรอบคอบ เช่น การนำวัสดุที่เหลือ
ใช้มาทำให้เกิดประโยชน์ มีความสวยงาม ความสะอาด และความปลอดภัย

9.

วางแผนและดำเนินการแก้ไขปัญหา

วางแผนและดำเนินการแก้ปัญหาเป็นลำดับขั้นตอน และเวลาที่นำไปใช้ใน

การสร้างชิ้นงาน เพื่อใช้ในการแก้ปัญหา หลังจากที่ได้ออกแบบจะลงมือปฏิบัติ

จากการร่างแบบ และเริ่มสร้างต้นแบบ เพื่อกำหนดการทํางานตามที่ได้ตั้งเป้า


หมายไว้ และระยะเวลาในการกำหนดขั้นตอนต่างๆ

แผนการดำเนินการปฏิบัติงาน

กิจกรรม ระยะเวลาในการดำเนินการ

ลำดับที่

สิงหาคม กันยายน ตุลาคม พฤษจิกายน

1. คิดหัวข้อเรื่องและการศึกษาเอกสาร

2. การเขียนโครงเรื่อง
3. การปฏิบัติโครงเรื่อง

4. การเขียนรายงาน

5. การนำเสนอและแสดงผลโครงเรื่อง

10.

ทดสอบ ประเมินผล และปรับปรุงแก้ไขวิธีการแก้
ปัญหาหรือชิ้นงาน

เป็นการตรวจสอบชิ้นงานที่ได้มีการสร้างต้นแบบ เเละสร้างขึ้น
เพื่อสอดคล้องกับการถ่ายทอดความคิด

มีการทำงานและมีข้อบกพร่องอย่างไร หากมีพบเจอข้อผิดพลาด
จากการสร้างต้นแบบที่ไม่สอดคล้องกับการถ่ายทอดความคิด ควร

ปรับปรุงแก้ไข เพื่อพัฒนาชิ้นงานให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น

การทดสอบ

เป็นการนำชิ้นงานไปตรวจสอบว่ามีการทำงานได้จริงหรือไม่ มีข้อ
บกพร่องอย่างไร

หากพบข้อผิดพลาดของชิ้นงานให้ทำการแก้ปัญหา และ
ทำการบันทึกข้อมูลต่างๆ เพื่อนำไปสู่การปฏิบัติแก้ไขชิ้นงาน

ครั้งต่อไป

11.

ประเมินผล

เป็นการนำชิ้นงานจากการทดสอบที่ได้ระบุปัญหาไว้มาประเมินผลที่เกิดขึ้น
หากชิ้นงานนั้นมีปัญหาไม่สามารถแก้ไขได้

ควรนำไปแก้ไขและนำไปปรับปรุง เพื่อให้ชิ้นงานนั้นออกมา มีประสิทธิภาพ
มากขึ้น

การปรับปรุงแก้ไข

เป็นขั้นตอนจากการทดสอบ และนำมาปรับปรุงแก้ไขชิ้นงาน ควรปรับปรุงชิ้น
งานส่วนใดแล้วดำเนินการแก้ไข

เพื่อให้ชิ้นงานสมบูรณ์แบบและนำไปใช้งานได้เหมาะสมมากขึ้น

12.

นำเสนอวิธีการแก้ปัญหา ผลการแก้ปัญหาหรือชิ้นงาน

เป็นการนำเสนอผลงานที่เกิดจากการ
ถ่ายทอดความคิด และขั้นตอนการทำงาน
จาก การออกแบบชิ้นงานเพื่อพัฒนาวิธีการ
โดยให้ผู้อื่นเข้าใจเกี่ยวกับกระบวนการ
ทำงาน และชิ้นงานหรือ วิธีการที่ได้ ซึ่ง
สามารถทำได้หลายวิธี เช่น การเขียน
รายงาน การทําแผ่นนำเสนอผลงาน การจัด
นิทรรศการ และการนำเสนอผ่านสื่อ
ออนไลน์ ผลลัพธ์จากการทดสอบเป็นไป
ตามเป้าหมาย และสรุป ในเชิงกระบวนการ
ออกแบบเชิงวิศวกรรมจากการสร้างและ
พัฒนาขึ้นมา

13.

วิ ธี การแก้ ปั ญหารถติ ด

14.

ปั ญหารถติ ด

สาเหตุ สำคั ญที่ สุ ดของปั ญหาการจราจรติ ดขั ด
คื อ มี การใช้ รถส่ วนตั วกั นมากกว่ าการขนส่ ง
สาธารณะ ซึ่ งไม่ มี เมื องใหญ่ ๆ ที่ ไหนใน
โลกเขาทำกั น แม้ แต่ เมื องที่ ประชาชนจะมี
ฐานะความเป็ นอยู่ ที่ ดี กว่ า ซึ่ งสามารถซื้ อ
รถยนต์ ได้ มากกว่ าคนไทย แต่ ประเทศเหล่ า
นั้ นกลั บเลื อกใช้ การขนส่ งสาธารณะเป็ น
หลั ก ใช้ รถส่ วนตั วเฉพาะบางกรณี เท่ านั้ น
การใช้ รถส่ วนตั วมาก ทำให้ เปลื องพื้ นที่ ถนน

มาก มี การจราจรที่ คั บคั่ งจนเกิ นไป เมื่ อ
เที ยบกั บการขนส่ งสาธารณะ เช่ น รถใต้ ดิ น
รถไฟ รถเมล์ ที่ ใช้ พื้ นที่ ต่ อคนน้ อยกว่ ารถ

ส่ วนตั วมากมายหลายเท่ า สาเหตุ ที่ คน
กรุ งเทพ ฯ และ คนเมื องใหญ่ ใช้ รถส่ วนตั ว
กั นมากเป็ นทั้ งเรื่ องค่ านิ ยม และ เนื่ องมา

จากไม่ มี บริ การขนส่ งสาธารณะที่ ดี พอ

ที่ ม า : https://dparktraffic.com/traffic

15.
ข้อมูลและแนวคิดที่เกี่ยวข้องกับ

ปัญหารถติด

การใช้รถส่วนตัวมาก ทำให้เปลืองพื้นที่ถนนมาก มีการจราจรที่คับคั่งจนเกินไป
เมื่อเทียบกับการขนส่งสาธารณะ เช่น รถใต้ดิน รถไฟ รถเมล์ ที่ใช้พื้นที่ต่อคน
น้อยกว่ารถส่วนตัวมากมายหลายเท่า สาเหตุที่คนกรุงเทพ ฯ และ คนเมืองใหญ่ใช้
รถส่วนตัวกันมากเป็นทั้งเรื่องค่านิยม และ เนื่องมาจากไม่มีบริการขนส่งสาธารณะที่ดี
พอมีการใช้รถส่วนตัวกันมากกว่าการขนส่งสาธารณะ

165.

1) ปัญหาเกิดจาก

มีการใช้รถส่วนตัวกันมากกว่า
การขนส่งสาธารณะ

167.

2) ผู้เผชิญกับปัญหา

ประชาชน

178.

ทำไมถึงเกิดปัญหา

ประชาชนจะมีฐานะความเป็นอยู่ที่ดีกว่า ซึ่งสามารถซื้อรถยนต์ได้
มากกว่าคนไทย แต่ประเทศเหล่านั้นกลับเลือกใช้การขนส่งสาธารณะ
เป็นหลัก ใช้รถส่วนตัวเฉพาะบางกรณีเท่านั้น การใช้รถส่วนตัวมาก

ทำให้เปลืองพื้นที่ถนนมาก มีการจราจรที่คับคั่งจนเกินไป

19.

เกิดสถานการณ์เมื่อไหร่

ขณะจะไปทำงาน หรือออกจากบ้าน

20.

สถานการณ์เกิดขึ้นที่ไหน

บนถนน , ทางสัญจร

21.

ตัวอย่างภาพปัญหารถติดในประเทศไทย