การพัฒนาหลักสูตร Curriculum Development อาจารย์ ดร.สุธาสินี ศรีวิชัย
การเลือกและจัดเนื้อหา และประสบการณ์การเรียนรู้ อาจารย์ ดร.สุธาสินี ศรีวิชัย
การเลือกและจัดเนื้อหาและประสบการณ์การเรียนรู้ “ การจัดเนื้อหาและประสบการณ์การเรียนรู้ ควรจัดให้สอดคล้องสัมพันธ์กัน และเหมาะสมกับผู้เรียน เพื่อให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้อย่างมีประสิทธิภาพ ”
การเลือกและจัดเนื้อหาและประสบการณ์การเรียนรู้ + ความหมายของเนื้อหาสาระ + ความส าคัญของเนื้อหาสาระ + ประเภทของเนื้อหาสาระและประสบการณ์การเรียนรู้ + หลักเกณฑ์ในการเลือกเนื้อหาสาระและประสบการณ์การเรียนรู้ + วิธีการเลือกเนื้อหาสาระและประสบการณ์การเรียนรู้ + การจัดเนื้อหาสาระและประสบการณ์การเรียนรู้
ความหมายของเนื้อหาสาระ “เนื้ อหาสาระ” ไม่ได้หมายถึง เนื้อหาสาระหรือความรู้อย่างเดียว แต่รวมหมายถึงประสบการณ์ การเรียนรู้ด้วย ซึ่งเนื้อหาสาระและประสบการณ์การเรียนรู้เป็นสิ่งสำคัญควบคู่กันที่จะทำให้ผู้เรียนเกิด การเรียนรู้ ดังนั้น การจัดเนื้อหาวิชาและประสบการณ์การเรียนรู้ จึงเป็นสิ่งที่ควรจัดให้สอดคล้อง สัมพันธ์กัน เพื่อให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ
ความส าคัญของเนื้อหาสาระ 1. เนื้อหาสาระเป็ นองค์ประกอบพื้นฐานของหลักสูตร 2. เน ้ ื อหาว ิ ชาท ี ่ เป็ นความร ู ้ เป็ นส ิ ่ งจา เป็ นต ่ อการใชเ ้ หต ุ ผล 3. เน ้ ื อหาว ิ ชาท ี ่ เป็ นความรย ู ้่ อมส ่ งเสร ิ มใหเ ้ ก ิ ดความรเ ู ้ พ ิ ่ มเต ิ ม 4. เน ้ ื อหาว ิ ชาท ี ่ เป็ นความรจ ู ้ ะช ่ วยขยายขอบเขตประสบการณใ์ หก ้ วา ้ งขวางข ้ ึ น เนื้อหาสาระเป็นองค์ประกอบพื้นฐานของหลักสูตรที่เป็นตัวกำหนดลักษณะของประสบการณ์การเรียนรู้ และเครื่องมือการประเมินผล รวมทั้งเป็นพื้นฐานในการนำไปใช้เหตุผลในการเรียนรู้ที่สูงขึ้น และมีความรู้และ ประสบการณ์ที่กว้างขึ้น
ประเภทของเนื้อหาสาระและประสบการณ์การเรียนรู้ ประเภทของเนื้อหาสาระ 1. เนื้อหาวิชาที่เป็นข้อเท็จจริงและกระบวนการ (Specific facts and processes) 2. เนื้อหาวิชาที่เป็นแนวคิดพื้นฐาน (Basic ideas) 3. เนื้อหาวิชาที่เป็นมโนทัศน์ (Concept) 4. เนื้อหาวิชาที่เป็นระบบความคิด (System of thought)
ประเภทของเนื้อหาสาระและประสบการณ์การเรียนรู้ ประเภทของประสบการณ์การเรียนรู้ 1. ประสบการณ์การเรียนรู้ที่พัฒนาทักษะในการคิด 2. ประสบการณ์การเรียนรู้ที่ช่วยในการให้ได้มาซึ่งเนื้อหาสาระข้อเท็จจริง 3. ประสบการณ์การเรียนรู้ที่ช่วยในการพัฒนาทัศนคติทางสังคม 4. ประสบการณ์การเรียนรู้ที่ช่วยในการพัฒนาความสนใจ
หลักเกณฑ์ในการเลือกเนื้อหาสาระและประสบการณ์การเรียนรู้ หลักเกณฑ์การเลือกเนื้อหาสาระ 1. ความสอดคล้องกับเป้าหมายทางการศึกษา ผู้เรียนและสังคม 2. ความสอดคล้องครอบคลุมและสมดุลของเนื้อหาสาระ 3. ความถูกต้องทันสมัยและเชื่อถือได้ 4. การเกิดประโยชน์ต่อผู้เรียน 5. การนำไปใช้ในการจัดการเรียนรู้
หลักเกณฑ์ในการเลือกเนื้อหาสาระและประสบการณ์การเรียนรู้ หลักเกณฑ์การเลือกประสบการณ์การเรียนรู้ 1. จะต้องให้โอกาสที่เหมาะสมแก่ผู้เรียนในการฝึกฝนรูปแบบพฤติกรรมตามวัตถุประสงค์ที่วางไว้ 2. จะต้องให้ผู้เรียนได้รับความพอใจจากการปฏิบัติพฤติกรรมตามจุดประสงค์นั้น 3. จะต้องอยู่ในวิสัยที่เป็นไปได้ 4. ต้องมีหลากหลาย 5. บางครั้งสามารถทำให้บรรลุผลได้มากกว่าจุดประสงค์เดียว 6. ต้องผลักดันให้ผู้เรียนเกิดความอยากเรียนรู้และสามารถทำให้เกิดการเรียนรู้ได้เร็ว
วิธีการเลือกเนื้อหาสาระและประสบการณ์การเรียนรู้ 1. การใช้ความคิดเห็นตัดสิน 2. การใช้การทดลอง 3. การใช้การวิเคราะห์ 4. การใช้ความคิดเห็นส่วนรวม + การวิเคราะห์กิจกรรม + การวิเคราะห์งาน + การวิเคราะห์ความรู้และ ทักษะที่เป็นประโยชน์ทั่วไป + กำหนดตัวบุคคล + กำหนดวิธีรวบรวมความคิดเห็น
การจัดเนื้อหาสาระและประสบการณ์การเรียนรู้ 1. การจัดเนื้อหาตามล าดับจากเนื้อหาที่ง่ายไปสู่เนื้อหาที่ยาก 2. การจัดเนื้อหาตามความจ าเป็นที่ต้องเรียนก่อนหลัง 3. การจัดเนื้อหาตามล าดับของกาลเวลา 4. การจัดเนื้อหาตามล าดับจากส่วนรวมไปสู่ย่อย 5. การจัดเนื้อหาตามล าดับจากส่วนย่อยไปสู่ส่วนรวม 6. การจัดเนื้อหาตามหัวข้อหรือเรื่อง 7. การจัดเนื้อหาจากสิ่งใกล้ตัวไปสู่สิ่งไกลตัวผู้เรียน 8. การจัดเนื้อหาโดยมุ่งงขยายความรู้ทางด้านพุทธิพิสัยของผู้เรียน
การเลือกและจัดเนื้อหา และประสบการณ์การเรียนรู้ อาจารย์ ดร.สุธาสินี ศรีวิชัย