หนังสือวรรคทองในวรรณคดี 203

หนังสื อวรรคทองในวรรณคดี

วรรคทอง จากเรื่อง ลิลิตรพระลอ

"เสียงลือเสียงเล่าอ้าง อันใด พี่เอย

เสี ยงย่อมยอยศใคร ทั่วหล้า

สองเขือพี่หลับใหล ลืมตื่น ฤาพี่

สองพี่คิดเองอ้า อย่าได้ถามเผือฯ"




ไม่ปรากฏผู้ประพันธ์

แผนผังโคลงสี่ สุภาพ

วรรคทอง จาก ลิลิตะเลงพ่าย



เบื้องนั้ นนฤนาถผู้ สยามินทร์
เบี่ยงพระมาลาผิน ห่อนพ้อง
ศั ตราวุธอรินทร์ ฤาถูก องค์เอย
เพราะพระหัตถ์หากป้อง ปัดด้วยขอทรง

สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระปรมานุชิตชิโนรส

แผนผังโคลงสี่ สุภาพ

โคลงโลกนิ ติ

นาคีมีพิษเพี้ยง สุริโย
เลื้อยบ่ทำเดโช แช่มช้า
พิษน้ อยหยิ่งโยโส แมลงป่อง
ชูแต่หางเองอ้า อวดอ้างฤทธี

สุนทรภู่

แผนผังโคลงโลกนิ ติ

โคลงโลกนิ ติ

ปลาร้าพันห่อด้วย ใบคา

ใบก็เหม็นคาวปลา คละคลุ้ง

คือคนหมู่ไปหา คบเพื่อน พาลนา

ได้แต่ร้ายร้ายฟุ้ง เฟื่ องให้เสียพงศ์




สุนทรภู่

แผนผังโคลงโลกนิ ติ

บทพากย์รามเกียรติ์ จากตอน เอราวัณ

อินทรชิตบิดเบือนกายิน เหมือนองค์อมรินทร์
ทรงคชเอราวัณ
ช้างนิมิตฤทธิแรงแข็งขัน เผือกผ่องผิวพรรณ
สี สั งข์สะอาดโอฬาร์

พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย ร.๒

แผนผังอินทรวิเชียรฉันท์ 11

บทเห่เรือ พระนิพนธ์เจ้าฟ้าธรรมธิเบศร



พระเสด็จโดยแดนชล ทรงเรือต้นงามเฉิดฉาย

กิ่งแก้วแพร้วพรรณราย พายอ่อนหยับจับงามงอน

นาวาแน่ นเป็นขนั ด ล้วนรู ปสั ตว์แสนยากร

เรือริ้วทิวธงสลอน สาครลั่นครั่นครื้นฟอง




เจ้าฟ้าธรรมธิเบศไชยเชษฐ์สุริยวงศ์ (เจ้าฟ้ากุ้ง)

แผนผังกาพย์ยานี ๑๑

วรรคทอง จาก วิชาเหมือนสินค้า

วิชาเหมือนสิ นค้า อันมีค่าอยู่เมืองไกล
ต้องยากลำบากไป จึงจะได้สิ นค้ามา
จงตั้งเอากายเจ้า เป็นสำเภาอันโสภา
ความเพียรเป็นโยธา แขนซ้ายขวาเป็นเสาใบ

นายมี หมื่นพรหมสมพัตสร

แผนผังกาพย์ยานี ๑๑

วรรคทองกลอนสุนทรภู่
จากตอน "นิราศภูเขาทอง"




ถึงโรงเหล้าเตากลั่นควันโขมง มีคันโพงผูกสายไว้ปลายเสาโอ้

บาปกรรมน้ำนรกเจียวอกเรา ให้มัวเมาเหมือนหนึ่ งบ้าเป็นน่าอาย

ทำบุญบวชกรวดน้ำขอสำเร็จ สรรเพชญโพธิญาณประมาณหมาย

ถึงสุราพารอดไม่วอดวาย ไม่ใกล้กรายแกล้งเมินก็เกินไป


สุนทรภู่



แผนผังกลอนแปด

วรรคทองกลอนสุนทรภู่
จากตอน "นิราศภูเขาทอง"



ถึงบางพูดพูดดีเป็นศรีศั กดิ์
มีคนรักรสถ้อยอร่อยจิต
แม้นพูดชั่วตัวตายทำลายมิตร
จะชอบผิดในมนุษย์เพราะพูดจาฯ



สุนทรภู่

แผนผังกลอนแปด

วรรคทองร่ายยาว
จากเรื่อง มหาเวสสันดรชาดก

(กัณฑ์มัทรี)



"จึ่งตรัสว่าโอ้โอ๋เวลาปานฉะนี้ เอ่ยจะมิดึกดื่นจวนจะสิ้ นคืนค่อนรุ่งไปเสียแล้วหรือกระไรไม่รู้เลย
พระพายรำเพยพัดมารี่เรื่อยอยู่เฉื่อยฉิว อกแม่นี้ ให้อ่อนหิวสุดละห้อย ทั้งดาวเดือนก็เคลื่อน
คล้อยลงลับไม้ สุดที่แม่จะติดตามเจ้าไปในยามนี้ ฝูงลิงค่างบ่างชะนีที่นอนหลับ ก็กลิ้งกลับ
เกลือกตัวอยู่ยั้วเยี้ย ทั้งนกหกก็งัวเงียเหงาเงียบทุกรวงรัง แต่แม่เที่ยวเซซังเสาะแสวงทุกแห่ง
ห้องหิมเวศ ทั่วประเทศทุกราวป่า สุดสายนัยนาที่แม่จะตามไปเล็งแล สุดโสตแล้วที่แม่จะซับ
ทราบฟัง สำเนียง สุดสุรเสียงที่แม่จะร่ำเรียกพิไรร้อง สุดฝีเท้าที่แม่จะเยื้องย่องยกย่างลง
เหยียบดิน ก็สุดสิ้ นสุดปัญญาสุดหาสุดค้นเห็นสุดคิด จะได้พานพบประสบรอยพระลูกน้อยแต่
สักนิดไม่มีเลย จึ่งตรัสว่าเจ้าดวงมณฑาทองทั้งคู่ของแม่เอ๋ย หรือว่าเจ้าทิ้งขว้างวางจิตไปเกิดอื่น
เหมือนแม่ฝันเมื่อคืนนี้ แล้วแล"

เจ้าพระยาคลัง นามเดิมว่า หน

แผนผังร่ายยาว

จัดทำโดย
นางสาวเปรมกมล จันทร์ก้ำพี้

รหัสนักศึ กษา 63181010203
ชั้นปีที่ 2 สาขาวิชา ภาษาไทย

คณะครุ ศาสตร์
มหาวิทยาลัยราชภัฏลำปาง

เสนอ
อาจารย์ภัทราภรณ์ คำลือสาย