การเข้ข้า ข้ า ข้ใจดิดิจิดิจิดิทัจิทัจิล ทั ล ทั และประยุยุ ยุ ก ยุ กต์ต์ใต์ต์ช้ช้ ช้ช้ Digital Literacy and Application ทิพวรรณ มีพึ่มีพึ่งพึ่ ตำ ราประกอบการเรียรีน
การเข้าใจดิจิทัลและประยุกต์ใช้ (Digital Literacy and Application) ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ทิพวรรณ มีพึ่ง บธ.บ (การตลาด) คบ. (คอมพิวเตอร์ศึกษา) คอ.ม (เทคโนโลยีคอมพิวเตอร์) ปร.ด (เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารเพื่อการศึกษา) มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลตะวันออก เขตพื้นที่จักรพงษภูวนารถ 2566
ค าน า ตำราการเข้าใจดิจิทัลและประยุกต์ใช้(Digital Literacy and Application) จัดทำขึ้นเพื่อประกอบการเรียนใน คณะบริหารธุรกิจและเทคโนโลยีสารสนเทศ วิชาทักษะความเข้าใจและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัล รหัส 04-00-110 โดย รวบรวมเนื้อหาสาระเป็นปัจจุบัน พร้อมทั้งตัวอย่างกรณีศึกษาที่เกี่ยวข้อง เพื่อเป็นแนวทางในการประยุกต์ใช้เทคโนโลยี ดิจิทัล เหมาะสำหรับนักศึกษาระดับอุดมศึกษาทั้งปริญญาตรีและปริญญาโท ตลอดจนครู-อาจารย์ นักวิชาการ นักการศึกษาหรือผู้ที่สนใจเกี่ยวกับการเข้าใจดิจิทัลและประยุกต์ใช้ โดยเนื้อหาประกอบด้วย Part 1 ความรู้พื้นฐาน 1. พื้นฐานการรู้ดิจิทัล 2. พลเมืองดิจิทัล 3. ทักษะศตวรรษที่ 21 4. การเปลี่ยนแปลงดิจิทัล 5. การรู้สารสนเทศ 6. การรู้เท่าทันสื่อ 7. ความปลอดภัยทางดิจิทัล 8. จริยธรรมและกฎหมายดิจิทัล Part 2 ทักษะในยุคดิจิทัล 9. ทักษะการคิดวิเคราะห์ 10. ทักษะการแก้ปัญหา 11. ทักษะการทำงานร่วมกัน 12. ทักษะการสื่อสาร 13. ทักษะการคิดสร้างสรรค์ 14. ทักษะปัญญาประดิษฐ์ Part 3 เทคโนโลยีในอนาคต 15. แนวโน้มเทคโนโลยีดิจิทัลในอนาคต Part 4 กรณีศึกษา 16. งานวิจัยเกี่ยวกับเทคโนโลยีดิจิทัลสมัยใหม่ ผู้เขียนหวังว่าตำราเล่มนี้จะเป็นประโยชน์ต่อนักศึกษาและผู้ที่สนใจเกี่ยวกับเทคโนโลยีดิจิทัล ประโยชน์ที่เกิดจาก ตำราเล่มนี้ผู้เขียนขอมอบให้กับบุพการีครู-อาจารย์ทุกท่าน หากมีข้อเสนอแนะใดๆ ผู้เขียนขอน้อมรับไว้ด้วยความเคารพ ทิพวรรณ มีพึ่ง พฤศจิกายน 2566
บทที่ 1 พื้นฐานการรู้ดิจิทัล บทน า เทคโนโลยีดิจิทัลเกิดการเปลี่ยนแปลงทั่วโลก ส่งผลกระทบต่อทุกภาคส่วน การใช้ ชีวิตประจำวันเปลี่ยนแปลงไป การทำงานมีการนำเทคโนโลยีมาเป็นส่วนสำคัญในการขับเคลื่อน องค์กร ทักษะแห่งศตวรรษใหม่หรือทักษะและความรู้ดิจิทัล จึงเป็นเรื่องที่ต้องพัฒนาตนเอง การสร้าง ทักษะใหม่ที่จำเป็นให้สอดคล้องกับความต้องการขององค์กร (Reskill) การพัฒนาเพื่อยกระดับทักษะ เดิมให้ดีขึ้นเพื่อรองรับการเติบโตในอนาคต (Upskill) รวมถึงการเรียนรู้เทคโนโลยีใหม่ๆ ที่ต้องนำมา ประยุกต์ใช้กับการทำงาน (Newskill) เช่น ทักษะทางด้านดิจิทัล หรือทำงานร่วมกับเทคโนโลยี ปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence) ให้ตอบโจทย์โลกอนาคต (Techsauce Team, 2021) ความเข้าใจและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลจึงเป็นสิ่งสำคัญที่ช่วยให้ธุรกิจ การศึกษา ปรับตัวเข้ากับสภาวะ การเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้น ทักษะความเข้าใจและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลยังมีความหลากหลายและ เกี่ยวข้องกับบุคคลแต่ละคนและสาขาอาชีพที่ต้องการใช้งาน สำนักส่งเสริมเศรษฐกิจดิจิทัล (2566) มุ่งส่งเสริมสนับสนับสนุนให้ประชาชนมีความรู้และ สามารถประยุกต์ใช้เทคโนโลยีดิจิทัล เตรียมความพร้อมสู่การเป็นพลเมืองดิจิทัล สามารถใช้เทคโนโลยี ดิจิทัลเพื่อการดำรงชีวิต การประกอบอาชีพ รวมไปถึงเป็นแหล่งข้อมูลเพื่อการเรียนรู้ตลอดชีวิต (Life Long Learning) (สำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจดิจิทัล, 2566) 1.1 แนวคิดพื้นฐานการรู้ดิจิทัล สังคมตระหนักถึงผลกระทบจากการเผยแพร่และแบ่งปันความรู้ทางออนล์และในสื่อดิจิทัล อย่างกว้างขวาง สังคมปัจจุบันไม่ได้เกี่ยวข้องกับการสื่อสารและการมีปฏิสัมพันธ์ทางสังคมเท่านั้น ยังมี ส่วนสำคัญในการแลกเปลี่ยนความรู้และเรียนรู้ร่วมกันในรูปแบบของสังคมฐานความรู้ สังคม ฐานความรู้มีแนวโน้มที่จะอำนวยความสะดวกในการถ่ายทอดความรู้และประสบการณ์ระหว่างสมาชิก ในชุมชน ผู้คนสามารถแบ่งปันความรู้ที่มีอยู่เพื่อและเสริมสร้างความเข้าใจร่วมกัน โดยการแลกเปลี่ยน ความรู้ผ่านสื่อดิจิทัล เช่น เว็บไซต์บล็อก สื่อสังคมออนไลน์เกม โลกเสมือน และแพลตฟอร์มการ เรียนรู้ออนไลน์สังคมฐานความรู้เปิดโอกาสให้เรียนรู้และพัฒนาความสามารถใหม่ๆ และรับความรู้ จากบุคคลที่มีระดับความรู้และประสบการณ์ที่แตกต่างกัน การเติบโตที่เพิ่มขึ้นของเทคโนโลยี
2 สารสนเทศและการสื่อสารในยุคดิจิทัล จึงมีคำศัพท์ใหม่ ๆ ที่อธิบายถึงทักษะและความที่เกี่ยวข้องกับ การใช้เทคโนโลยีดิจิทัล ได้แก่ ทักษะไอซีทีทักษะแห่งศตวรรษ 21 ทักษะดิจิทัล ทักษะความรู้สื่อ ความสามารถดิจิทัล ทักษะอินเทอร์เน็ต เทคโนโลยีเกิดขึ้นใหม่ ความฉลาดทางดิจิทัล ความสามารถ ทางเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร (Karaca-Atik et al., 2023) ทักษะการเรียนรู้ตลอดชีวิต ทักษะแห่งอนาคต (Ruang-on et al., 2023) ปัจจุบันเข้าสู่การเป็นสังคมฐานความรู้เกิดการปรับเปลี่ยนในยุคที่เทคโนโลยีเติบโตไปไกล บทบาทของบุคลากรไม่ใช่ผู้ทำงาน (Worker) แต่เปลี่ยนเป็นผู้ที่ใช้ความรู้ในการทำงาน (Knowledge Worker) (bangkokbiznews, 2022) มีการนำความรู้และทักษะดิจิทัลในการดำเนินงาน ได้แก่ การ วิเคราะห์ข้อมูล การบริหารจัดการความรู้การนำเทคโนโลยีและระบบสารสนเทศมาใช้ในการทำงาน ทักษะการสื่อสารและการทำงานร่วมกับผู้อื่น ความสามารถในการแก้ปัญหาและการตัดสินใจที่ ซับซ้อนได้เข้าใจความสำคัญของเทคโนโลยีและนำมาประยุกต์ใช้ในการทำงานเพื่อให้บรรลุผลลัพธ์ และความสำเร็จในองค์กร สอดคล้องกับทักษะที่ควรมีของคนในศตวรรษที่ 21 ได้แก่ ทักษะด้านการ ใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ และการสื่อสาร ทักษะการรู้สารสนเทศ เป็นต้น (Zainil et al., 2023) 1.2 ความหมายของการรู้ดิจิทัล มีหน่วยงานทั้งประเทศไทยและต่างประเทศให้ความหมายของการรู้ดิจิทัล หรือทักษะความ เข้าใจและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัล (Digital Literacy) ไว้ดังนี้ สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน (สำนักงาน ก.พ., 2565) กล่าวถึงทักษะความ เข้าใจและใช้เทคโนโลยีดิจิทัลว่าเป็นทักษะในการใช้เครื่องมือ อุปกรณ์ และเทคโนโลยีดิจิทัลที่มีอยู่ ได้แก่ คอมพิวเตอร์ โทรศัพท์แท็บเล็ต รวมถึงโปรแกรมคอมพิวเตอร์และสื่อออนไลน์ เพื่อให้ได้ ประโยชน์สูงสุดจากการสื่อสารและทำงานร่วมกันหรือพัฒนากระบวนการทำงาน หรือระบบงานใน องค์กรให้มีความทันสมัยและมีประสิทธิภาพ สถาบันคุณวุฒิวิชาชีพ (องค์การมหาชน) (สถาบันคุณวุฒิวิชาชีพ, 2564) กล่าวถึง ความสามารถด้านดิจิทัลขั้นพื้นฐานที่ประชาชนต้องมีในยุคดิจิทัล เพื่อพัฒนาทักษะด้านดิจิทัลตาม นโยบายภาครัฐและขับเคลื่อนประเทศไทยสู่ไทยแลนด์ 4.0 และยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปีเพื่อการพัฒนา ดิจิทัลด้านเศรษฐกิจและสังคม สำหรับการพัฒนาความสามารถด้านการใช้ดิจิทัล และเพิ่มสมรรถนะ ในอาชีพที่มีผลให้บุคคลนำไปประยุกต์ใช้เพื่อการประกอบอาชีพในสาขาวิชาชีพต่างๆ ได้ใช้ได้กับทุก ภาคส่วนรวมทั้งหน่วยงานภาครัฐ นักเรียน นักศึกษา ภาคเอกชนและประชาชน รวมถึงการพัฒนา กำลังคนของประเทศและส่งเสริมให้ประเทศไทยเข้าสู่ไทยแลนด์4.0 สถาบันพัฒนาบุคลากรภาครัฐด้วยดิจิทัล (TDGA, 2022) กล่าวว่า เป็นการรู้จักส่วนประกอบ สำคัญของคอมพิวเตอร์ รวมทั้งเข้าใจพื้นฐานของอุปกรณ์ต่าง ๆ การเลือกใช้อุปกรณ์ให้เหมาะสมกับ
3 การใช้งานทั้งในฮาร์ดแวร์และซอฟต์แวร์การสื่อสารรูปแบบต่าง ๆ และภัยอันตราย ที่เกิดขึ้นใน รูปแบบดิจิทัล การคุกคามและวิธีป้องกันตัวในโลกดิจิทัล Jobsdb (Uma, 2022) กล่าวว่า ทักษะความเข้าใจและความสามารถในการใช้เทคโนโลยี จัดเป็นทักษะพื้นฐานด้านดิจิทัลที่จำเป็นต่อการนำไปพัฒนาต่อยอดเพื่อเพิ่มขีดความสามารถงาน ดิจิทัลในด้านอื่น ๆ เป็นทักษะสำคัญที่ใช้ในการปฏิบัติงาน สื่อสาร และทำงานร่วมกับคนอื่น ภายใต้ แนวคิดที่ว่า ทำน้อย ได้มาก หรือ Work less but get more ผ่านการใช้งานเครื่องมือทางด้านดิจิทัล และเทคโนโลยีต่าง ๆ เช่น คอมพิวเตอร์ สมาร์ทโฟน แท็บเล็ต ไอแพด โปรแกรมคอมพิวเตอร์ โปรแกรมและแพลตฟอร์มออนไลน์ เทคโนโลยีใหม่ ๆ อย่าง Cloud computing ภาพที่ 1.1 ทักษะความเข้าใจและใช้เทคโนโลยีดิจิทัล 9 ด้าน (สำนักงาน ก.พ., 2565) สรุปได้ว่า การรู้ดิจิทัลหรือทักษะความเข้าใจและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัล หมายถึง ความสามารถพื้นฐานที่พึงกระทำได้ในการใช้งานอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ ได้แก่ คอมพิวเตอร์ โน๊ตบุ๊ค แท็บเล็ต โทรศัพท์มือถือ รวมถึงการใช้งานอินเตอร์เน็ต โปรแกรมคอมพิวเตอร์หรือแอปพลิเคชั่นใน ชีวิตประจำวัน เพื่อการทำงาน การศึกษา หรือการประกอบอาชีพส่วนตัวช่วยอำนวยความสะดวกเพิ่ม ประสิทธิภาพในการทำงานได้
4 สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ กระทรวงดิจิทัลเพื่อ เศรษฐกิจและสังคม พัฒนาหลักสูตรการเข้าใจดิจิทัลสำหรับพลเมืองไทย กล่าวถึงสมรรถนะ ความสามารถหลักสูตรการเข้าใจดิจิทัล เพื่อใช้พัฒนาคนของกลุ่มตนเองไว้จำนวนมาก โดยมีแนว ปฏิบัติที่ดี (Best Practice) เป็นกรอบในการจัดทำหลักสูตร ได้แก่ (มหิดล, n.d.) 1. คณะกรรมาธิการยุโรป (European Commission) กำหนดกรอบความสามารถด้านดิจิทัล สำหรับพลเมือง ประกอบด้วยสมรรถนะ 5 ด้าน ได้แก่ การรู้สารสนเทศและข้อมูล การสื่อสารและการ ทำงานร่วมกัน การสร้างเนื้อหาดิจิทัล ความปลอดภัยทางดิจิทัล และการแก้ไขปัญหา 2. สถาบันวิจัย DQ กำหนดความเป็นอัจฉริยะทางดิจิทัล (Digital Intelligence Framework : DQ) ประกอบด้วยสมรรถนะ 8 ด้าน ได้แก่ อัตลักษณ์พลเมืองดิจิทัล การจัดการเวลาหน้าจอ การ จัดการการกลั่นแกล้งทางไซเบอร์ ท่องเน็ตอย่างปลอดภัย การเอาใจใส่ทางดิจิทัล รอยเท้าดิจิทัล การ คิดอย่างมีวิจารณญาณ และการจัดการความเป็นส่วนตัว 3. องค์การศึกษาวิทยาศาสตร์และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ(UNESCO) กำหนดกรอบการ รู้เท่าสื่อและสารสนเทศ ประกอบด้วย 3 ส่วน คือ การเข้าถึง การประเมินค่า และการสร้าง 4. หลักสูตรดิจิทัลของวุฒิบัตรมาตรฐานสากลด้านทักษะความเข้าใจและใช้เทคโนโลยีดิจิทัล (International Computer Driving License: ICDL) ประกอบด้วยทักษะ 3 ด้าน ได้แก่ ความรู้ พื้นฐานคอมพิวเตอร์การใช้ชีวิตออนไลน์และแอปพลิเคชันที่สำคัญ 5. ไมโครซอฟต์ (Microsoft) จัดทำหลักสูตรพื้นฐานด้านการใช้เทคโนโลยีประกอบด้วยทักษะ 5 ด้าน ได้แก่ พื้นฐานความรู้คอมพิวเตอร์การใช้อินเทอร์เน็ต คลาวด์ และเว็บไซต์โปรแกรมทำงาน พื้นฐาน ความปลอดภัย และความเป็นส่วนตัวในการใช้คอมพิวเตอร์ และดิจิทัลไลฟ์สไตล์ ประเทศไทยมีหลายหน่วยงานที่กำหนดกรอบสมรรถนะหรือหลักสูตรการเข้าใจดิจิทัล ได้แก่ 1. สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สดช.) จัดทำหลักสูตรการ เข้าใจดิจิทัล ปี พ.ศ. 2562 ประกอบด้วย 9 ทักษะ ได้แก่ สิทธิและความรับผิดชอบ การเข้าถึงสื่อดิจิทัล การสื่อสารยุคดิจิทัล ความปลอดภัยยุคดิจิทัล การรู้เท่าทันสื่อและสารสนเทศ แนวปฏิบัติในสังคม ดิจิทัล สุขภาพดียุคดิจิทัล ดิจิทัลคอมเมิร์ซ และกฎหมายดิจิทัล 2. สถาบันคุณวุฒิวิชาชีพ (องค์กรมหาชน) กำหนดกรอบมาตรฐานสมรรถนะหลักในการทำงาน สมรรถนะหลักด้านคอมพิวเตอร์และสารสนเทศ สมรรถนะความสามารถด้านการใช้ดิจิทัล ขั้น ประยุกต์การทำงาน ประกอบด้วย 9 สมรรถนะ ได้แก่ ใช้งานคอมพิวเตอร์ ใช้งานอินเทอร์เน็ต ใช้งาน เพื่อความมั่นคงปลอดภัย ใช้งานโปรแกรมประมวลผลคำ ใช้งานโปรแกรมตารางคำนวณ ใช้งาน โปรแกรมนำเสนอ ทำงานร่วมกันแบบออนไลน์ ใช้โปรแกรมสร้างสื่อดิจิทัล และใช้ดิจิทัลเพื่อความ มั่นคงปลอดภัย
5 3. สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน (สำนักงาน ก.พ.) กำหนดความสามารถสำหรับ ทักษะความเข้าใจและใช้เทคโนโลยีดิจิทัลไว้9 ด้าน ได้แก่ ด้านการใช้งานคอมพิวเตอร์ ด้านการใช้งาน อินเตอร์เน็ต ด้านการใช้งานเพื่อความมั่นคงปลอดภัย ด้านการใช้โปรแกรมประมวลผลคำ ด้านการใช้ โปรแกรมตารางคำนวณ ด้านการใช้โปรแกรมนำเสนองาน ด้านการใช้โปรแกรมสร้างสื่อดิจิทัล ด้าน การทำงานร่วมกันแบบออนไลน์ ด้านการใช้ดิจิทัลเพื่อความมั่นคงปลอดภัย รวมถึงทักษะครอบคลุม ความสามารถใน 4 มิติ สำหรับการใช้งานเทคโนโลยีดิจิทัล ได้แก่ การใช้การเข้าใจ การสร้าง การ เข้าถึง (OCSC, ออนไลน์) ตารางที่ 1 เปรียบเทียบกรอบทักษะความเข้าใจและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลในประเทศไทย (2566) ลำดับ สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัล เพื่อเศรษฐกิจและสังคม แห่งชาติ(สดช.) สถาบันคุณวุฒิวิชาชีพ (TPQI) สำนักงานคณะกรรมการ ข้าราชการพลเรือน (ก.พ.) 1 สิทธิและความรับผิดชอบ ใช้งานคอมพิวเตอร์ การใช้งานคอมพิวเตอร์ 2 การเข้าถึงสื่อดิจิทัล ใช้งานอินเทอร์เน็ต การใช้งานอินเตอร์เน็ต 3 การสื่อสารยุคดิจิทัล ใช้งานเพื่อความมั่นคงปลอดภัย การใช้งานเพื่อความมั่นคง ปลอดภัย 4 ความปลอดภัย ใช้งานโปรแกรมประมวลผลคำ การใช้โปรแกรมประมวลผลคำ 5 ยุคดิจิทัล ใช้งานโปรแกรมตารางคำนวณ การใช้โปรแกรมตารางคำนวณ 6 การรู้เท่าทันสื่อและสารสนเทศ ใช้งานโปรแกรมนำเสนอ การใช้โปรแกรมนำเสนองาน 7 แนวปฏิบัติในสังคมดิจิทัล ทำงานร่วมกันแบบออนไลน์ การใช้โปรแกรมสร้างสื่อดิจิทัล 8 สุขภาพดียุคดิจิทัล ใช้โปรแกรมสร้างสื่อดิจิทัล การทำงานร่วมกันแบบออนไลน์ 9 ดิจิทัลคอมเมิร์ซและกฎหมาย ดิจิทัล ใช้ดิจิทัลเพื่อความมั่นคง ปลอดภัย การใช้ดิจิทัลเพื่อความมั่นคง ปลอดภัย 1.3 ความสัมพันธ์ของการรู้ดิจิทัล ความสัมพันธ์ของการรู้ดิจิทัลประกอบด้วย (กิติพงษ์ แซ่เจียว, 2021) 1. ทักษะการรู้สารสนเทศ (Information Literacy) ความสามารถในการค้นหา เข้าถึง วิเคราะห์ และประมวลผลข้อมูลในลักษณะที่มี ประสิทธิภาพและเป็นระเบียบ เพื่อทำความเข้าใจ ใช้ประโยชน์ และเปิดใช้งานการเรียนรู้และการ ตัดสินใจที่ดี ทักษะการรู้สารสนเทศนี้เกี่ยวข้องกับการทำความเข้าใจโครงสร้างของข้อมูล การ ประเมินคุณภาพข้อมูล การวิเคราะห์ข้อมูลและการสรุป การเลือกข้อมูลที่ถูกต้อง การเข้าถึง แหล่งข้อมูล เช่น ห้องสมุดและฐานข้อมูลออนไลน์ แหล่งข่าวต่างๆ การคิดวิเคราะห์และการค้นหา
6 ข้อมูลอย่างเป็นระบบ การป้องกันและแก้ไขปัญหาที่เกี่ยวข้องกับข้อมูลและข้อมูล เสริมสร้างการ วิเคราะห์และการคิดอย่างมีวิจารณญาณ การใช้ประโยชน์อย่างมีประสิทธิผล เทคโนโลยีสารสนเทศ เพื่อการเรียนรู้ และการสื่อสาร 2. ทักษะการรู้ดิจิทัล (Digital Literacy) ความสามารถในการเข้าใจและใช้เทคโนโลยีดิจิทัลอย่างมีประสิทธิภาพสำหรับการทำงาน เรียนรู้ และมีส่วนร่วมในสังคมดิจิทัล ความรู้ด้านดิจิทัลประกอบด้วยความเข้าใจและความรู้เกี่ยวกับ เทคโนโลยีดิจิทัลต่างๆ เช่น การใช้คอมพิวเตอร์ โปรแกรมและแอปพลิเคชันการใช้อินเทอร์เน็ต การ สื่อสารทางอีเมล การวิจัยและการจัดการข้อมูลออนไลน์ การป้องกันความเสี่ยงและความปลอดภัย ในการใช้เทคโนโลยีดิจิทัล และความเข้าใจถึงผลกระทบของเทคโนโลยีดิจิทัลต่อสังคมและ สิ่งแวดล้อม ความรู้ด้านดิจิทัลเป็นทักษะที่สำคัญในยุคนี้ ช่วยให้ผู้คนมีส่วนร่วมและเป็นส่วนหนึ่ง ของสังคมดิจิทัลได้อย่างมีประสิทธิภาพและปลอดภัย ความสัมพันธ์ระหว่างทักษะความรู้สารสนเทศ กับความเข้าใจและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลมีความสอดคล้องกัน เนื่องจากทักษะทั้งสองใช้เทคโนโลยี และการประมวลผลข้อมูลเป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการเพื่อรวบรวมและประมวลผลข้อมูลอย่างมี ประสิทธิภาพ ช่วยให้ผู้คนสามารถค้นคว้า สื่อสาร เรียนรู้ และทำงานอย่างมีประสิทธิภาพโดยใช้ เทคโนโลยีดิจิทัล ดังนั้นทักษะการรู้สารสนเทศและทักษะในการทำความเข้าใจและการใช้เทคโนโลยี ดิจิทัลจึงมีความสัมพันธ์กัน เนื่องจากทักษะทั้งสองมีบทบาทสำคัญในการเติบโตและความสำเร็จใน ยุคที่เทคโนโลยีและข้อมูลมากมายในปัจจุบัน 1.4 ทักษะความสามารถส าหรับการรู้ดิจิทัล ทักษะความสามารถสำหรับการรู้ดิจิทัลนั้น สามารถแบ่งเป็น 4 ส่วนที่สำคัญ ได้แก่ การใช้ (Use) ความเข้าใจ (Understand) การสร้าง (Create) และ การเข้าถึง (Access) เทคโนโลยีดิจิทัลได้ อย่างมีประสิทธิภาพ ในแต่ละส่วนมีรายละเอียดดังนี้ 1. การใช้ (Use) หมายถึง ความคล่องแคล่วทางเทคนิคที่จำเป็นในการใช้คอมพิวเตอร์และ อินเทอร์เน็ต ทักษะและความสามารถที่เกี่ยวข้องกับคำว่า “ใช้” ครอบคลุมตั้งแต่ระดับพื้นฐาน ได้แก่ การใช้งานคอมพิวเตอร์ แท็ปเลต และอุปกรณ์มือถือ แอปพลิเคชั่นต่าง ๆ เช่น โปรแกรมคอมพิวเตอร์ โปรแกรมสำหรับการประมวลผลคำ โปรแกรมในการนำเสนองาน โปรแกรมช่วยคำนวณตาราง คำนวณ การเรียกใช้เว็บเบราว์เซอร์สำหรับท่องอินเทอร์เน็ต การรับส่งอีเมล การค้นหาข้อมูลด้วย โปรแกรมสืบค้นข้อมูล การใช้งานฐานข้อมูลออนไลน์ รวมถึงเทคโนโลยีสมัยใหม่ ได้แก่ Cloud computing Chat GPT AI Metaverse
7 2. ความเข้าใจ (Understand) หมายถึง ความสามารถในการสะท้อนคิด ไตร่ตรอง ประเมินสื่อดิจิทัลจนเข้าใจเกี่ยวกับเนื้อหาในการสื่อสารและนำมาใช้อย่างมีประสิทธิภาพ รวมถึงการมี ส่วนร่วมในการใช้งานในสังคมดิจิทัล เพื่อให้เกิดการตัดสินใจอย่างมีประสิทธิภาพ 3. การสร้าง (Create) หมายถึง ความสามารถในการสร้างและผลิตเนื้อหาในการสื่อสารที่ มีประสิทธิภาพ ด้วยแพลตฟอร์มสื่อดิจิทัลที่แตกต่างกัน การสร้างสรรค์ด้วยสื่อดิจิทัลเป็นมากกว่า การใช้โปรแกรมประมวลผลคำ การเขียนอีเมลเพื่อการสื่อสารร่วมกับสื่อประเภทต่าง ๆ เช่น รูปภาพ วิดีโอ และเสียง ตลอดจนการมีส่วนร่วมในการเผยแพร่ข้อมูลข่าวสารผ่านช่องทางต่าง ได้แก่ การ เขียนบล็อก การแบ่งปันภาพถ่าย วิดีโอ และโซเชียลมีเดียรูปแบบอื่น ๆ 4. การเข้าถึง (Access) หมายถึง ความสามารถในการเข้าถึงและใช้เทคโนโลยีดิจิทัล ข้อมูล และความรู้เป็นพื้นฐานของความก้าวหน้าสร้างโอกาสความเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจ การเข้าถึงข้อมูล บนอินเทอร์เน็ตด้วยช่องทางต่าง ๆ การใช้โปรแกรมสำหรับค้นหาข้อมูลที่ต้องการได้อย่างมี ประสิทธิภาพ จำเป็นต้องเข้าใจสื่อดิจิทัลประเภทต่าง ๆ และการใช้งานในปัจจุบัน กล่าวได้ว่า การรู้ดิจิทัลหรือความเข้าใจและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัล ประกอบด้วยทักษะ พื้นฐานในการใช้งานด้วยความเข้าใจ สามารถสร้างและการเข้าถึงเทคโนโลยีดิจิทัลในปัจจุบัน เป็น ความสามารถพื้นฐานที่ทุกคนควรมี ความสามารถนี้มีประโยชน์ในการช่วยขยายอาชีพเฉพาะด้านอื่นๆ ความสามารถในการป้องกันอันตรายทางไซเบอร์ การใช้รหัสผ่านที่ปลอดภัย ความรู้ด้านดิจิทัลมี ความสำคัญอย่างยิ่งในปัจจุบัน เพราะเทคโนโลยีดิจิทัลมีผลกระทบอย่างมากต่อทุกด้าน ทักษะดิจิทัล ที่ดีช่วยให้ใช้เทคโนโลยีดิจิทัลได้อย่างมีประสิทธิภาพ อำนวยความสะดวกในการเข้าถึงข้อมูลและ ข่าวสารในลักษณะที่เกี่ยวข้อง อำนวยความสะดวกในการสื่อสารและการทำงานร่วมกับบุคคลอื่น 1.5 ระดับของการรู้ดิจิทัล สถาบันคุณวุฒิวิชาชีพ (องค์การมหาชน) แบ่งสมรรถนะสนับสนุนการทำงานด้านการใช้ ดิจิทัลไว้ 4 ระดับดังนี้ (OCSC, 2022) 1. สมรรถนะสนับสนุนการทำงานด้านการใช้ดิจิทัล ระดับ 1 ทักษะขั้นพื้นฐาน คุณลักษณะของผลการเรียนรู้เป็นผู้มีสมรรถนะในการเข้าถึงโลกดิจิทัล สามารถใช้งานอุปกรณ์ไอที และติดต่อสื่อสารบนสื่ออินเทอร์เน็ตได้อย่างปลอดภัย โดยตระหนักถึงกฎหมายและจริยธรรม รวมทั้ง รู้จักและเข้าใช้บริการพื้นฐานและทำธุรกรรมออนไลน์ขั้นต้นได้ 1) CEC-ITC-1-001ZA ใช้งานคอมพิวเตอร์ 2) CEC-ITC-1-002ZA ใช้งานอินเทอร์เน็ต 3) CEC-ITC-1-003ZA ใช้งานเพื่อความมั่นคงปลอดภัย
8 2. สมรรถนะสนับสนุนการทำงานด้านการใช้ดิจิทัล ระดับ 2 กลุ่ม 1 ทักษะขั้นต้นสำหรับ การทำงาน คุณลักษณะของผลการเรียนรู้เป็นผู้สามารถใช้งานเครื่องมือด้านดิจิทัลหรือแอพพลิเคชัน ขั้นต้นสำหรับการทำงานได้ 1) CEC-ITC-2-004ZA ใช้งานคอมพิวเตอร์ 2) CEC-ITC-2-005ZA ใช้งานอินเทอร์เน็ต 3) CEC-ITC-2-006ZA ใช้งานเพื่อความมั่นคงปลอดภัย 4) CEC-ITC-2-001ZA ใช้โปรแกรมประมวลผลคำ 5) CEC-ITC-2-002ZA ใช้โปรแกรมตารางคำนวณ 6) CEC-ITC-2-003ZA ใช้โปรแกรมนำเสนอ 3. สมรรถนะสนับสนุนการทำงานด้านการใช้ดิจิทัล ระดับ 2 กลุ่ม 2 ทักษะขั้นต้นสำหรับ การทำงาน คุณลักษณะของผลการเรียนรู้ เป็นผู้สามารถใช้งานเครื่องมือด้านดิจิทัลหรือแอพพลิเคชัน ขั้นต้นสำหรับการทำงานได้ 1) CEC-ITC-2-007ZA ใช้งานคอมพิวเตอร์ 2) CEC-ITC-2-008ZA ใช้งานอินเทอร์เน็ต 3) CEC-ITC-2-009ZA ใช้งานเพื่อความมั่นคงปลอดภัย 4) CEC-ITC-2-001ZA ทำงานร่วมกันแบบออนไลน์ 5) CEC-ITC-2-002ZA ใช้โปรแกรมสร้างสื่อดิจิทัล 6) CEC-ITC-2-003ZA ใช้ดิจิทัลเพื่อความมั่นคงปลอดภัย 4. สมรรถนะสนับสนุนการทำงานด้านการใช้ดิจิทัล ระดับ 3 ทักษะขั้นประยุกต์สำหรับการ ทำงาน คุณลักษณะของผลการเรียนรู้ เป็นผู้สามารถเลือกใช้งานเครื่องมือต่างๆ ด้านดิจิทัลได้ หลากหลายและประยุกต์ใช้ในงานได้มากขึ้น 1) CEC-ITC-3-004ZA ใช้งานคอมพิวเตอร์ 2) CEC-ITC-3-001ZA ใช้งานอินเทอร์เน็ต 3) CEC-ITC-3-002ZA ใช้งานเพื่อความมั่นคงปลอดภัย 4) CEC-ITC-3-003ZA ใช้โปรแกรมประมวลผลคำ 5) CEC-ITC-3-005ZA ใช้โปรแกรมตารางคำนวณ 6) CEC-ITC-3-006ZA ใช้โปรแกรมนำเสนอ 7) CEC-ITC-3-007ZA ทำงานร่วมกันแบบออนไลน์ 8) CEC-ITC-3-008ZA ใช้โปรแกรมสร้างสื่อดิจิทัล 9) CEC-ITC-3-009ZA ใช้ดิจิทัลเพื่อความมั่นคงปลอดภัย
9 1.6 การสอบ Digital Literacy Certification (IC3) (ARIT, 2566b) ประกาศนียบัตร IC3 Digital Literacy Certification เป็นเครื่องมือประเมินทักษะด้าน เทคโนโลยีดิจิทัลที่ครอบคลุมทักษะด้านเทคโนโลยีดิจิทัลที่จำเป็นสำหรับพลเมืองในยุคดิจิทัล ได้แก่ ด้านฮาร์ดแวร์และซอฟต์แวร์ ด้านโปรแกรมสำนักงานสำเร็จรูป และด้านเครือข่ายและอินเทอร์เน็ตขั้น พื้นฐาน โดยได้รับการรับรองจากองค์กรชั้นนำระดับโลกหลายแห่ง เช่น Global Digital Literacy Council International (GDLC) แ ล ะ American Council on Education's College Credit Recommendation Service (ACE credit) ในประเทศไทย ได้รับการรับรองจากสำนักงานส่งเสริม เศรษฐกิจดิจิทัล (DEPA) และสถาบันคุณวุฒิวิชาชีพแห่งประเทศ (TPQI) ภายใต้สมรรถนะหลักด้าน คอมพิวเตอร์และสารสนเทศสมรรถนะความสามารถด้านการใช้ดิจิทัล (Digital Literacy) ของกรอบ สมรรถนะผู้ใช้ดิจิทัล ตามกรอบคุณวุฒิวิชาชีพแห่งชาติ ประกาศนียบัตร IC3 Digital Literacy เป็นเครื่องมือประเมินทักษะด้านเทคโนโลยีดิจิทัลที่ เหมาะกับทุกกลุ่มอายุและทุกกลุ่มอาชีพ ที่ได้รับการรับรองจากหน่วยงานภาครัฐที่ได้มาตรฐานใน ระดับสากล ผู้เข้ารับการทดสอบต้องเป็นผู้ที่ผ่านการทดสอบทั้ง 3 โมดูล จึงมีสิทธิในการได้รับใบ ประกาศนียบัตร กรณีผู้เข้ารับการทดสอบ สอบไม่ผ่านทั้ง 3 โมดูล จะไม่มีสิทธิได้รับใบ ประกาศนียบัตร แต่จะได้รับใบรับรองการสอบผ่านเฉพาะโมดูลนั้นๆ สถาบันพัฒนาและทดสอบทักษะ ด้านดิจิทัล (ICDL) แบ่ง Modules สนับสนุนการทำงานด้านการใช้ดิจิทัลไว้ดังนี้ ภาพที่ 1.2 ICDL Modules (ICDL, 2566)
10 ICDL Workforce Basics (ทักษะความเข้าใจและใช้เทคโนโลยีดิจิทัลพื้นฐานสำหรับกำลังคน) ประกอบไปด้วย 2 หลักสูตร ซึ่งครอบคลุมสมรรถนะด้านทักษะความเข้าใจและใช้เทคโนโลยีดิจิทัล 5 ด้าน ได้แก่ 1. ICDL Computer & Online Basics: 1) Computer Basics 2) Online Basics 2. ICDL Application Basics: 1) Word Processing Basics 2) Spreadsheet Basics 3) Presentation Basics การเตรียมตัวสำหรับสอบ IC3 Certificate ทักษะการใช้โปรแกรมคอมพิวเตอร์ตาม มาตรฐานการปฏิบัติงาน มีทั้งแบบทดสอบปฏิบัติและแบบทดสอบวัดความรู้ทั่วไป การเตรียมตัวสอบ ประกอบด้วย 1) เวลาในการสอบประมาณ 50 นาทีต่อรายวิชา 2) ข้อสอบมีหลายประเภท เช่น แบบปฏิบัติจริง ถูก-ผิด เลือกข้อที่ถูกต้อง 3) ข้อสอบมีคำถามทั้งภาษาอังกฤษและภาษาไทย 4) หลังจากสิ้นสุดการสอบผู้สอบจะสามารถทราบผลสอบทันที 5) ผู้สอบควรศึกษาวัตถุประสงค์การสอบอย่างละเอียดในทุกหัวข้อ 6) ผู้สอบควรทำการทบทวนหัวข้อที่ต้องการสอบมาล่วงหน้า 7) ควรฝึกใช้เมนูวิธีใช้ (Help) จะช่วยเพิ่มความเข้าใจให้กับผู้สอบมากยิ่งขึ้น 8) ผู้สอบควรใช้โปรแกรมคำสั่งเป็นภาษาอังกฤษ เพื่อทำความคุ้นเคยกับรูปแบบการสอบ
11 ภาพที่ 1.3 ตัวอย่างใบประกาศนียบัตร (ARIT, 2566a) ภาพที่ 1.4 ตัวอย่างใบประกาศนียบัตร (ARIT, 2566a)
12 พื้นฐานการรู้ดิจิทัล แผนผังสรุปบทที่ 1
13 แบบทดสอบทบทวนความรู้บทที่ 1 ข้อ 1 เทคโนโลยีดิจิทัลมีผลกระทบต่อวงการธุรกิจใดมากที่สุด A. การจัดการธุรกิจ การประชาสัมพันธ์กับลูกค้า B. การสื่อสารทางอินเทอร์เน็ต การตลาดออนไลน์ C. การผลิต การจัดจำหน่าย การขนส่ง การบริการ D. ถูกทุกข้อ ข้อ 2 ทักษะความเข้าใจและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลที่จำเป็นสำหรับธุรกิจในปัจจุบันมีอะไรบ้าง A. การเขียนโปรแกรมคำนวนเงินเดือน B. การทำงานร่วมกันบนแพลตฟอร์มออนไลน์ C. การสร้างสื่อดิจิทัลสำหรับประชาสัมพันธ์ข่าวสาร D. ข้อ B และ C ถูก ข้อ 3 เทคโนโลยีดิจิทัลช่วยแก้ไขปัญหาที่ซับซ้อนและสนับสนุนการตัดสินใจทางธุรกิจได้อย่างไร A. ใช้สำหรับการจัดเก็บและวิเคราะห์ข้อมูลเชิงลึกได้อย่างมีประสิทธิภาพ B. ช่วยปรับตัวและเรียนรู้ในสภาวะการเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยีอย่างรวดเร็ว C. ใช้สร้างจำลองและสร้างสมมติฐานแนวคิดใหม่ที่ไม่ต้องเสี่ยงกับความเสียหายต่อธุรกิจจริง D. ช่วยให้ธุรกิจสามารถตอบสนองต่อการเปลี่ยนแปลงของตลาดและการแข่งขันได้อย่างทันท่วงที ข้อ 4 ข้อใด ไม่ใช่ความหมายของสังคมฐานความรู้ A. ใช้ความรู้ในการทำงาน B. ส่งเสริมการแลกเปลี่ยนความรู้ระหว่างสมาชิกในชุมชน C. แบ่งปันความรู้ที่มีอยู่เพื่อเพิ่มพูนและสร้างความเข้าใจร่วมกัน D. สร้างสื่อดิจิทัลและแบ่งปันร่วมกันระหว่างสมาชิกในครอบครัว ข้อ 5 คำใดบ้างที่แสดงถึงทักษะความเข้าใจและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัล A. ทักษะดิจิทัล การรู้สื่อ การสร้างภาพกราฟิก B. ทักษะดิจิทัล ทักษะ ICT ทักษะแห่งศตวรรษที่ 21 C. ทักษะไอซีที ทักษะศตวรรษ 21 การเขียนโปรแกรม D. ทักษะอินเทอร์เน็ต การรู้เท่าทันสื่อ การแบ่งปันความรู้
14 ข้อ 6 สังคมฐานความรู้มีบทบาทสำคัญต่อการเรียนรู้อย่างไร A. ได้รับความรู้ที่แตกต่างกัน B. แลกเปลี่ยนประสบการณ์ที่หลากหลาย C. ให้โอกาสเรียนรู้และพัฒนาทักษะใหม่ๆ D. ถูกทุกข้อ ข้อ 7 ทักษะความเข้าใจและใช้เทคโนโลยีดิจิทัล หมายถึงอะไร A. ใช้งานแอปพลิเคชันได้ B. ใช้งานโซเชียลมีเดียได้ C. ใช้งานโปรแกรมประมวลผลคำได้ D. ถูกทุกข้อ ข้อ 8 ทักษะความเข้าใจและใช้เทคโนโลยีดิจิทัลมีความสำคัญอย่างไร A. เพื่อพัฒนาทักษะด้านดิจิทัลสู่การเป็นพลเมืองดิจิทัล B. เพื่อให้สามารถใช้งานเทคโนโลยีดิจิทัลได้อย่างมีประสิทธิภาพ C. เพื่อสอดคล้องกับนโยบายขับเคลื่อนประเทศไทยไปสู่ไทยแลนด์ 4.0 D. ถูกทุกข้อ ข้อ 9 ข้อใด ไม่ใช่องค์ประกอบของทักษะความเข้าใจและใช้เทคโนโลยีดิจิทัล A. การให้ B. การใช้ C. การเข้าใจ D. การเข้าถึง ข้อ 10 ทักษะความเข้าใจและใช้เทคโนโลยีดิจิทัลสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในด้านใดบ้าง A. การศึกษา B. การทำงาน C. ชีวิตประจำวัน D. ถูกทุกข้อ เฉลยแบบทบทวนความรู้บทที่ 1 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 D D A D B D D D A D
15 ค าถามท้ายบทที่ 1 1. ทักษะความเข้าใจและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลหมายถึงอะไร อธิบาย 2. ความสัมพันธ์ของทักษะการรู้สารสนเทศและการรู้ดิจิทัล ประกอบด้วยอะไรบ้าง 3. องค์ประกอบหลักของทักษะความเข้าใจและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัล มีอะไรบ้าง 4. จงยกตัวอย่างทักษะความเข้าใจและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลที่ใช้ในชีวิตประจำวัน 5. สังคมบนฐานความรู้สอดคล้องกับทักษะที่จำเป็นในศตวรรษที่ 21 หมายถึงสิ่งใด 6. ระดับของทักษะความเข้าใจและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลแบ่งได้กี่ระดับ อย่างไรบ้าง
16 เอกสารอ้างอิง ARIT. (2566b). IC3 Certificate ประกาศนียบัตรรับรองความรู้ทางด้านไอทีขั้นพื้นฐาน. https://www.arit.co.th/certificate/ic3#ic3 Digital Literacy คืออะไร | สำนักงาน ก.พ. (OCSC). (2022). Retrieved 24 June 2023, from https://www.ocsc.go.th/DLProject/mean-dlp Farias-Gaytan, S., Aguaded, I., & Ramirez-Montoya, M.-S. (2023). Digital transformation and digital literacy in the context of complexity within higher education institutions: A systematic literature review. Humanities and Social Sciences Communications, 10(1), https://doi.org/10.1057/s41599-023-01875-9 Karaca-Atik, A., Meeuwisse, M., Gorgievski, M., & Smeets, G. (2023). Uncovering important 21stcentury skills for sustainable career development of social sciences graduates: A systematic review. Educational Research Review, 39, 100528. https://doi.org/10.1016/j.edurev.2023.100528 https://www.facebook.com/bangkokbiznews. (2016, June 24). ‘Knowledge Worker’ ทักษะที่จำเป็นใน ยุคไทยแลนด์ 4.0. bangkokbiznews. https://www.bangkokbiznews.com/blogs/columnist/113023 Ruang-on, S., Kajiado, S., Kaewchada, S., Ruang-on, S., & Chaplin, P. (2023). การศึกษาองค์ประกอบของ ตัวแบบระบบนิเวศการเรียนรู้ดิจิทัล มรดกทางวัฒนธรรม เพื่อเสริมสร้างทักษะดิจิทัล ทักษะการเรียนรู้ ตลอดชีวิต และทักษะแรงงานแห่งอนาคต. Journal of Social Science and Cultural, 7(4) Nguyen, L. A. T., & Habók, A. (2023). Tools for assessing teacher digital literacy: A review. Journal of Computers in Education. https://doi.org/10.1007/s40692-022-00257-5 TDGA. (2022). Retrieved 24 June 2023, from https://tdga.dga.or.th/index.php?option=com_eventbooking&view=event&id=154&catid=3 5&Itemid=379&lang=th Techsauce Team. (2021). Reskill – Upskill – Newskill ตอบโจทย์โลกอนาคต. Techsauce. https://techsauce.co/pr-news/three-platforms-for-future-skill Tinmaz, H., Fanea-Ivanovici, M., & Baber, H. (2022). A snapshot of digital literacy. Library Hi Tech News, 40(1), 20–23. https://doi.org/10.1108/LHTN-12-2021-0095 Uma. (2022, February 18). Digital Literacy ทักษะความสามารถสำหรับการรู้ดิจิทัลสำคัญอย่างไรต่อองค์กร. จ๊อบส์ดีบี ประเทศไทย. https://th.jobsdb.com/th-th/articles/digital-literacy/ Zainil, M., Kenedi, A. K., Rahmatina, Indrawati, T., & Handrianto, C. (2023). The Influence of a STEM-Based Digital Classroom Learning Model and High-Order Thinking Skills on the 21stCentury Skills of Elementary School Students in Indonesia. Journal of Education and ELearning Research, 10(1), 29–35.
17 กิติพงษ์ แซ่เจียว. (2021). Educational Approaches of Santi Asoke Buddhist Organization in The Digital World | Journal of Multidisciplinary in Humanities and Social Sciences. วารสารสหวิทยาการ มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 4(1). https://so04.tcithaijo.org/index.php/jmhs1_s/article/view/247161 มหิดล. (n.d.). โครงการส่งเสริมและพัฒนาความรู้ความเข้าใจดิจิทัล (Digital Literacy). https://itm.eg.mahidol.ac.th/itm/wp-content/uploads/2020/04/MDES-ONDE-DigitalLiteracy-A2.pdf สถาบันคุณวุฒิวิชาชีพ. (2564). มาตรฐานอาชีพและคุณวุฒิวิชาชีพ—สถาบันคุณวุฒิวิชาชีพ (องค์การมหาชน). https://www.tpqi.go.th/th/performance_s-detail/rQNWewEb3Q/MmM0ATx2rQRWewEb3Q สำนักงาน ก.พ. (2565). Digital Literacy คืออะไร | ส านักงาน ก.พ. (OCSC). https://www.ocsc.go.th/DLProject/mean-dlp สำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจดิจิทัล. (2566). Digital Lifelong Learning. https://www.depa.or.th/th/digitalservice/digital-manpower-fund/digital-courses
18 ดัชนี A AI 6 C Chat GPT 6 Cloud computing 6 M Metaverse 6เ เกม 1 เทคโนโลยีเกิดขึ้นใหม่ 2 เทคโนโลยีดิจิทัล 1 เทคโนโลยีสารสนเทศ 1 เว็บไซต์ 1แ แท็บเล็ต 2 แนวปฏิบัติในสังคมดิจิทัล 4 แพลตฟอร์มการเรียนรู้ออนไลน์ 1 แลกเปลี่ยนความรู้ 1โ โทรศัพท์ 2 โปรแกรมคอมพิวเตอร์ 2 โปรแกรมตารางคำนวณ 4 โปรแกรมนำเสนอ 4 โปรแกรมประมวลผลคำ 4 โปรแกรมสร้างสื่อดิจิทัล 4 โลกเสมือน 1
19 ไ ไทยแลนด์ 4.0 2 ไอแพด 3ก กฎหมายดิจิทัล 4 การเข้าใจ 4 การเข้าใจดิจิทัล 1 การเข้าถึง 4 การเข้าถึงสื่อดิจิทัล 4 การเรียนรู้ตลอดชีวิต 1 การเอาใจใส่ทางดิจิทัล 4 การแก้ไขปัญหา 3 การแก้ปัญหา 2 การใช้ 4 การใช้ชีวิตออนไลน์ 4 การกลั่นแกล้งทางไซเบอร์ 4 การคิดอย่างมีวิจารณญาณ 4 การคุกคาม 2 การจัดการเวลาหน้าจอ 4 การจัดการความเป็นส่วนตัว 4 การตัดสินใจที่ซับซ้อน 2 การทำงานร่วมกับผู้อื่น 2 การบริหารจัดการความรู้ 2 การประเมินค่า 4 การมีปฏิสัมพันธ์ทางสังคม 1 การรู้เท่าทันสื่อและสารสนเทศ 4 การรู้สารสนเทศและข้อมู 3 การวิเคราะห์ข้อมูล 2 การสร้าง 4 การสร้างเนื้อหาดิจิทัล 3
20 การสื่อสาร 1 การสื่อสารและการทำงานร่วมกัน 3 การสื่อสารยุคดิจิทัล 4ค ความเข้าใจและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัล 1 ความฉลาดทางดิจิทัล 2 ความปลอดภัยทางดิจิทัล 3 ความปลอดภัยยุคดิจิทัล 4 ความรู้พื้นฐานคอมพิวเตอร์ 4 ความสามารถดิจิทัล 2 คอมพิวเตอร์ 2ด ดิจิทัลเพื่อความมั่นคงปลอดภัย 4 ดิจิทัลคอมเมิร์ซ 4ท ทักษะแห่งศตวรรษ 21 1 ทักษะแห่งศตวรรษใหม่ 1 ทักษะแห่งอนาคต 2 ทักษะไอซีที 1 ทักษะการเรียนรู้ตลอดชีวิต 2 ทักษะการรู้สารสนเทศ 2 ทักษะความรู้สื่อ 1 ทักษะดิจิทัล 1 ทักษะทางด้านดิจิทัล 1 ทักษะอินเทอร์เน็ต 2บ บล็อก 1
21 ป ประยุกต์ใช้เทคโนโลยีดิจิทัล 1พ พลเมืองดิจิทัล 1ย ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี 2ร รอยเท้าดิจิทัล 4ว วิธีป้องกันตัวในโลกดิจิทัล 2ส สมาร์ทโฟน 3 สังคมฐานความรู้ 1 สิทธิและความรับผิดชอบ 4 สื่อดิจิทัล 1 สื่อสังคมออนไลน์ 1 สื่อออนไลน์ 2 สุขภาพดียุคดิจิทัล 4ห หลักสูตรการเข้าใจดิจิทัล 3อ อัตลักษณ์พลเมืองดิจิทัล 4ฮ ฮาร์ดแวร์และซอฟต์แวร์ 2
Digital Literacy and Application