ตัวอย่าง ความลับของกระดูก

กระดกู นัน้ มีชวี ติ เต็มไปด้วยความอศั จรรยแ์ ละสสี นั
กระดกู ทุกชิน้ บอกเลา่ เรอ่ื งราวของชีวิตเรา

THE SECRET

LIFE OF BONES

ความลับของกระดูก

ARROW





ความลับของกระดกู

THE SECRET LIFE OF BONES
ไบรอัน สวีเทค : เขียน ณัฏฐารกั ษ์ เอย่ี มสวุ รรณ : แปล
พิมพ์ พ.ศ. 2565

จดั ทำ�โดย

ส�ำ นักพิมพ์แอร์โรว์
ในเครอื บริษัท แอร์โรว์ มัลติมีเดีย จำ�กดั
เลขท่ี 1 ถนนกำ�แพงเพชร 6 ซอย 5 แยก 6 (โกสุมนิเวศน์ ซ. 2)
แขวงทุง่ สองห้อง เขตหลักสี่ กรงุ เทพฯ 10210
โทรศพั ท์ 0-2573-6584 ฝ่ายขาย 0-2573-6572
Email : [email protected] Line ID : @arrow11
hompage : www.arrowmultimedia.co.th

All rights reserved including the right of reproduction in whole or in part in any form.
This edition published by arrangement with Riverhead Books, an imprint of Penguin Publishing Group,
a division of Penguin Random House LLC
Thai Language Translation Copyright © 2022 by Arrow Multimedia Co.,Ltd.
All rights reserved.
© สงวนลิขสิทธโิ์ ดย บริษทั แอรโ์ รว์  มลั ตมิ ีเดยี   จ�ำกัด
หา้ มนำ� ส่วนหนง่ึ ส่วนใดของหนังสอื เล่มน้ีไปลอกเลยี น ท�ำส�ำเนา ถา่ ยเอกสาร หรอื น�ำไปเผยแพรใ่ นอินเทอร์เนต็
หรือส่ือต่างๆ ไม่ว่าในรปู แบบใด นอกจากได้รับอนญุ าตเป็นลายลกั ษณอ์ กั ษรเท่าน้นั

ข้อมูลทางบรรณานุกรม
  สวเี ทค, ไบรอนั .
  ความลบั ของกระดูก—กรุงเทพฯ : แอรโ์ รว,์ 2565.
  248 หน้า.
  1. วทิ ยาศาสตร์ I. ณฏั ฐารักษ์ เอี่ยมสุวรรณ, แปล II. ช่อื เรอื่ ง.
  ISBN 978-616-434-306-1

บรรณาธกิ าร : นิคม ชาวเรือ
กองบรรณาธกิ าร : สภุ าภรณ์ สวา่ งจันทร,์ วลยั กร เต็มขันท์, ปวนั รัตน์ เกียรตธิ รี ชยั ,
ชญานี ขุนพิลกึ พสิ จู น์อักษร : ธารารตั น์ ตนั ทอง รปู เล่ม : รจนา นครโสภา
ออกแบบปก : ชมพูนชุ ขอดคำ� ฝา่ ยขาย : ณลณิ พรรณ เผ่าพันธ์ุขาว
ผูจ้ ัดการทัว่ ไป : เดือนนภา สรุ ามิตร
จัดจำ�หนา่ ยทั่วประเทศโดย
บริษทั อมรินทร์ บุค๊ เซ็นเตอร์ จำ�กัด
108 หมู่ท่ี 2 ถ.บางกรวย-จงถนอม ต.มหาสวสั ดิ์ อ.บางกรวย จ.นนทบรุ ี 11130
โทรศัพท์ 0-2423-9999 โทรสาร 0-2449-9222, 0-2449-9500-6
hompage : www.naiin.com
พิมพ์ท่ี : บรษิ ทั ไอดี ออล ดิจิตอลพรน้ิ ท์ จ�ำกดั
52 ซอยเอกชัย 69 ถนนเอกชยั แขวงบางบอน เขตบางบอน กรุงเทพฯ. 10150
โทรศพั ท ์ 0-2899-5429-35  โทรสาร  0-2416-4097

ราคา 295 บาท

ประวตั ผิ เู้ ขยี น
Brian Switek (ไบรอนั สวเี ทค) เป็นนกั เขยี นวทิ ยาศาสตรอ์ สิ ระและ

เป็นผู้เขียนหนังสือท่ีได้รับการยกย่องจากนักวิจารณ์ Written in Stone
(2010) และ My Beloved Brontosaurus (2013) เขาไดต้ พี ิมพใ์ น Slate,
Nature, Wall Street Journal, Smithonian, Scientific American
และอ่ืนๆ Brian Switek เป็นนักบรรพชีวินวิทยาประจ�ำถิ่นของ Juras-
sicWorld.com ด้วยความรู้และค�ำแนะน�ำจากผู้เชี่ยวชาญ ด้วยช่ือเสียง
ของเขาจงึ เปน็ ทมี่ าของแรงบนั ดาลใจทยี่ ง่ิ ใหญส่ ำ� หรบั หลายๆ คน ในฐานะ
นกั เขยี นวทิ ยาศาสตรม์ อื อาชีพท่ีมคี วามเชีย่ วชาญด้านบรรพชวี ินวทิ ยา
ไบรอนั สวเี ทค เปน็ นกั เลา่ เรอ่ื งทถ่ี า่ ยทอดเรอ่ื งราวของกระดกู ดว้ ย
ความหลงใหลผา่ นมมุ มองทางชวี วทิ ยา ประวตั ศิ าสตร์ และวฒั นธรรมเพอื่
คน้ หาความหมายของสงิ่ ทอี่ ยภู่ ายในตวั เรา รวมไปถงึ ความจรงิ ทวี่ า่ เราเปน็
ใคร มาจากไหน และไดท้ ง้ิ อะไรไวเ้ ปน็ มรดกแดค่ นรนุ่ หลงั ผา่ นเรอ่ื งราวของ
กระดกู
เขาหลงไหลฟอสซิลตั้งแต่เขายังเล็กๆ ความหลงใหลในประวัติ-
ศาสตร์ธรรมชาตินี้ท�ำให้เขามีอาชีพในการเขียนเก่ียวกับโลกท่ีสาบสูญ
ตั้งแต่หนังสือที่ได้รับการยกย่องจากนักวิจารณ์ Written in Stone และ
My Beloved Brontosaurus ไปจนถึงบลอ็ ก Laelaps ของ National
Geographic นอกจากน้ีไบรอันยังได้เข้าร่วมกับทีมงานภาคสนามของ
พิพธิ ภัณฑ์และมหาวทิ ยาลัยในการส�ำรวจซากดกึ ด�ำบรรพ์ทั่วอเมรกิ า

คำ� นำ� ส�ำนักพิมพ์
ในรา่ งกายของคนเรามีสง่ิ ส�ำคญั ที่คอยชว่ ยพยุงร่างกายใหท้ รงตวั ได้ ส่งิ

น้ันคือ “กระดูก” ทุกคนรู้หรอื ไมว่ ่าเม่อื แรกเกดิ คนเรามกี ระดูกกีช่ นิ้ ? ค�ำ
ตอบคอื ทารกแรกเกดิ จะมกี ระดกู ประมาณ 300 ชนิ้ แตเ่ มอื่ เราโตขนึ้ กระดกู
บางช้ินจะมีการเชื่อมรวมกันระหว่างการเจริญเตบิ โตจนเหลือแค่ 206 ช้ิน
อวัยวะท่ีอยู่ภายในร่างกายที่คนส่วนใหญ่ไม่ค่อยให้ความสนใจนี้ แน่ล่ะ!
หากเทียบกันระหว่างกระดูกของไดโนเสาร์กับกระดูกของมนุษย์ เราก็
ต้องเทความสนใจไปที่กระดูกของไดโนเสาร์อยู่แล้ว เพราะมันเป็นสัตว์
ดึกด�ำบรรพ์ท่ีมีขนาดใหญ่ กระดูกของมันถูกจัดแสดงอยู่ในโซนยอดฮิตที่
เม่ือเราไปพิพิธภัณฑ์ร้อยท้ังร้อยเราต้องไปเยี่ยมชมมันสักครั้ง เมื่อน�ำมา
เทยี บกบั กระดกู ของมนษุ ยท์ ท่ี งั้ เลก็ และเปน็ อวยั วะทเี่ รามองไมเ่ หน็ (เพราะ
อยู่ภายในร่างกายของเรา) มันก็ไม่น่าศึกษาเอาเสียเลย แต่แท้จริงแล้ว
กระดูกของเรามนั นา่ อศั จรรย์มากกว่านนั้
เรื่องราวในหนังสือ “THE SECRET LIFE OF BONES : ความ
ลับของกระดูก” โดย “Brian Switek” เป็นหนังสือวิทยาศาสตร์ท่ี
อธิบายความเป็นมาของสปีชีส์ผ่านความลับของกระดูก ในตอนแรกเขา

ไมไ่ ดม้ คี วามสนใจในกระดกู ของมนษุ ยเ์ ลยสกั นดิ แตเ่ มอ่ื ไดล้ องศกึ ษาจรงิ ๆ
กลบั พบวา่ โครงกระดกู ของคนตายสามารถถา่ ยทอดเรอ่ื งราวไดม้ ากกวา่ ที่
เขาคดิ การคน้ พบนนี้ ำ� ไปสขู่ อ้ เทจ็ จรงิ ทว่ี า่ บรรพบรุ ษุ ของเราพฒั นามาจาก
อะไร ไม่เพยี งแค่นัน้ ไบรอัน สวีเทคไดพ้ าเรายอ้ นกลับไปสยู่ ุคดึกดำ� บรรพ์
โดยการศึกษาโครงกระดูกของซากดึกด�ำบรรพ์ท่ีเป็นเหมือนด่ังแคปซูล
เวลาทางชวี วทิ ยาซงึ่ บอกเลา่ เรอ่ื งราวทเ่ี ราไมม่ วี นั ไดเ้ หน็ กบั ตา มารว่ มกนั
ค้นหาประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมของสิ่งท่ีอยู่ภายในตัวเราผ่านมุมมอง
ของชวี วทิ ยากันเลย

ส�ำนกั พิมพแ์ อร์โรว์





สารบัญ

บทน�ำ

เหลอื แค่กระดกู 17

หนึ่ง

เพิ่มเน้อื เข้าไป 29

สอง

แทะกระดกู 47

สาม

กระดูกเดนิ ได ้ 75

ส่ี

หัวสน่ั หวั คลอน 97

ห้า

แกร่งเหมอื นกระดกู 117

หก

เนอ้ื ติดกระดูกนนั้ หอมหวาน 135

เจ็ด

คดในข้องอในกระดกู 155

แปด

แช่งชกั หกั กระดูก 177

เก้า

โ ครงกระดกู ในตเู้ สอื้ ผา้ 199

สบิ

ลกึ ถงึ กระดูก 225

PRAISE FOR SKELETON KEYS

“ขณะนีฉ้ ันกำ� ลังนง่ั ไขวห่ ้าง ลูกสะบา้ หัวเขา่ อันแสนมหศั จรรย์ซอ้ นกนั ...

ฉันเขา้ ใจพวกมนั มากขึน้ เพราะกญุ แจที่สวเี ทคมอบให”้
—โรส จอรจ์ จาก The New York Times Book Review

“แพรวพราว สนุก ขอ้ มลู แน่น สเกเลตอน คยี ์ส คอื ค่มู ืออันสมบูรณ์แบบ
เก่ยี วกบั กระดูกทีอ่ ย่รู อบๆ และภายในตวั เรา”

—อลซิ าเบธ โคลเบิรต์ ผเู้ ขยี นเรอ่ื ง The Sixth Extinction
“เป็นการเชิญชวนอย่างแยบยลให้ผู้อ่านร่วมพิจารณาต้นก�ำเนิดของโครง
กระดกู มนษุ ย์ การทำ� หน้าที่ (หรือความผิดปกต)ิ ของกระดกู และวธิ ีการ
ท่ีเราท�ำความเข้าใจและยอมรับในโครงกระดูกตัวเอง ทั้งจำ� เป็นแต่ก็สร้าง
ความไม่สบายใจในเวลาเดียวกัน”

—Nature
“ไบรอนั สวเี ทคบรรยายเร่อื งโลกแหง่ ธรรมชาติได้อย่างเหนอื ช้นั ส�ำหรบั
เรอ่ื งสเกเลตอน คยี ส์ เขามองเขา้ ขา้ งในและท�ำให้เราร้วู ่ากระดูกมหศั จรรย์
แคไ่ หนในฐานะโครงรา่ งทจ่ี ำ� เปน็ ตอ่ การใชช้ วี ติ ของเรา มเี รอ่ื งนา่ ประหลาด
ใจในทุกๆ บท การเล่าเร่ืองชวนติดตามจนคุณต้องเอาไปเล่าให้เพ่ือนฟัง
ตอ่ ”

—คารล์ ซิมเมอร์ ผู้เขยี นเร่ือง She Has Her Mother’s Laugh

12 THE SECRET LIFE OF BONES

“[สวีเทค] ดึงความอัศจรรยแ์ ละความซับซ้อนของโครงรา่ งท่พี ยงุ ร่างกาย
คุณจากข้างในออกมาได้อย่างน่าสนใจและการตอบสนองท่ีเข้าใจยากของ
ร่างกายมนุษย์ทม่ี ีต่อโครงกระดูก”

—Science
“ตง้ั แตก่ ารทวั รพ์ พิ ธิ ภณั ฑม์ ทุ เทอรอ์ นั โดง่ ดงั และสสุ านกระดกู ในลอนดอน
ไปจนถึงการค้นพบส่ิงที่เกิดขึ้นกบั พระเจา้ รชิ ารด์ ท่ี 3 สเกเลตอน คียส์ คือ
การแสดงความรักต่อกระดูกท้ังหมดท่ีมนุษย์มีราว 206 ช้ินและบรรดา
บคุ คลทมี่ เี รอื่ งราวนา่ สนใจเกย่ี วกบั กระดกู ในชว่ งหลายศตวรรษทผ่ี า่ นมา”

—เจนนเิ ฟอร์ โอเลตต์
ผูเ้ ขียนเรือ่ ง Me, Myself, and Why และ The Calculus Diaries
“สเกเลตอน คยี ส์ พาเราเดนิ ทางเขา้ ไปยงั โลกของกระดกู และกระดกู ตา่ งๆ
ในโลกใบนี้ ทั้งเรื่องของไดโนเสาร์ นักบญุ กษัตรยิ ์ และอนาคตที่อาจเกิด
ข้ึนกับเรา หนังสือเล่มนี้ทั้งสร้างความมั่นใจและเปิดเผยเร่ืองราวท่ีเราไม่
เคยรมู้ ากอ่ น”

—มารนิ แมคเคนนา ผู้เขยี นเรอื่ ง Big Chicken และ Superbug
“เปน็ หนงั สอื วทิ ยาศาสตรท์ อี่ า่ นงา่ ยและสนกุ เกย่ี วกบั โครงกระดกู ของเรา...
เล่าเร่ืองในแบบท่ีไม่ซ�้ำใคร อธิบายเร่ืองประวัติศาสตร์ หน้าที่ และความ
หมายทางวัฒนธรรมไดอ้ ยา่ งน่าตดิ ตาม”

—Kirkus Reviews
“ใหค้ วามรู้ ลกึ ซงึ้ และสละสลวย นค่ี อื งานเขยี นเรอื่ งวทิ ยาศาสตรแ์ บบอา่ น
งา่ ยของสวเี ทคที่ดีทีส่ ุด”

—Booklist

ความลับของกระดกู 13



ความลับ
ของกระดูก

THE SECRET LIFE OF BONES

16 THE SECRET LIFE OF BONES

บทนำ�

เหลือแคก่ ระดกู

เกชา ยัวรเ์ มนี ชายเล้ยี งแกะชาวยุโรปตะวนั ออกอายุ 70 ปี เลือกใชม้ ดี

จบชวี ติ ตวั เองโดยไมม่ ใี ครรวู้ า่ เขาทกุ ขใ์ จดว้ ยเรอื่ งอะไร ปจั จบุ นั หวั กะโหลก
ของเขาตง้ั แสดงอยทู่ พี่ พิ ธิ ภณั ฑม์ ทุ เทอร์ ใจกลางเมอื งฟลิ าเดลเฟยี ในตไู้ ม้
ประตกู ระจก ปา้ ยกำ� กบั ทแ่ี ปะอยใู่ ตห้ วั กะโหลกของเขากไ็ มไ่ ดอ้ ธบิ ายวา่ เขา
จบชีวิตตัวเองเพราะกำ� ลงั เผชิญปญั หาทางการเงนิ ความเสยี ใจ หรือเร่อื ง
ราวเจ็บปวดอ่ืนๆ ตามธรรมดาของมนุษย์ อย่างไรก็ตาม หัวกะโหลกที่ดู
เหมือนก�ำลังยม้ิ ของเขาทำ� ใหร้ วู้ ่าเกิดอะไรขึน้ หลงั จากน้ัน

ขณะที่ยัวร์เมนีจ่อมีดไว้ท่ีคอ เขาไม่รู้เลยว่าคอของเขาบางส่วนได้
กลายเป็นกระดูกไปแล้ว การเปลี่ยนแปลงนี้เกิดข้ึนได้กับมนุษย์ทุกคนไม่
มากกน็ อ้ ย เราทกุ คนมกี ลอ่ งเสยี งหรอื ทอ่ รปู วงแหวนซงึ่ ผลติ สง่ิ ทท่ี ำ� ใหเ้ รา
แตกตา่ งกนั เสยี งนน่ั เอง กลอ่ งเสยี งของคณุ ประกอบไปดว้ ยกระดกู ออ่ นซง่ึ
จะเร่ิมเปลี่ยนแปลงเม่ือคุณอายุมากขึ้น โดยเกิดข้ึนจากการที่กระดูกอ่อน
ซึ่งยืดหยุ่นได้ถูกแทนที่ด้วยเซลล์กระดูกท่ีแข็งกว่า เน้ือเย่ือของยัวร์เมนี
เปลี่ยนไปมากกว่าคนส่วนใหญ่ เขาจึงเจอกับอุปสรรคท่ีไม่คาดคิดขณะ
ปาดคอตัวเอง กล่องเสียงของเขากลายเป็นแท่งที่มีลักษณะคล้ายกระดูก
คำ� อธบิ ายทางการแพทย์ของพิพิธภัณฑ์มุทเทอร์คือ “บาดแผลเนื่องจาก

กล่องเสียงกลายเป็นกระดูกแต่ไม่เป็นอันตรายถึงชีวิต” ข้อความบนป้าย
ไม่ได้บรรยายความรู้สึกของยัวร์เมนีตอนท่ีรู้ว่าตัวเองท�ำไม่ส�ำเร็จ ความ
พยายามครั้งน้ันท้ิงรอยแผลเอาไว้ เป็นตอนจบท่ีมีความสุขกว่าเพราะค�ำ
บรรยายกลา่ ววา่ ยวั รเ์ มนี “ใชช้ วี ติ อยา่ งมคี วามสขุ จนถงึ อายุ 80 ป”ี กระดกู
ชว่ ยชีวิตยวั รเ์ มนีไว้

กะโหลกชายเลี้ยงแกะดวงดีผู้นี้เป็นหนึ่งในหัวกะโหลก 139 หัวใน
นทิ รรศการ คลงั สะสมหวั กะโหลกของเฮอรเ์ ทลิ โดยทง้ั หมดเปน็ หวั กะโหลก
ของชาวยุโรปกลางและชาวยุโรปตะวันออกท่ีเสียชีวิตในช่วงคร่ึงหลังของ
ศตวรรษที่ 19 หัวกะโหลกทุกหวั จะมเี ร่ืองราวบรรยายไว้แบบชวเลขในรูป
ประโยคกรรมวาจก ต้ังแต่เร่ืองน่าหดหู่ไปจนถึงเร่ืองขบขันปนเศร้า มีหัว
กะโหลกท่กี ำ� ลังยิม้ ของฟรานซิสกา เซยค์ อรา โสเภณชี าวเวยี นนาอายุ 19
ปี ท่ีเสียชีวิตจากโรคเย่ือหุ้มสมองอักเสบ ข้างๆ กันเป็นเวโรนิกา ฮูเบอร์
ท่ีถูกประหารชีวิตเพราะฆ่าลูกตัวเอง ในบริเวณเดียวกันยังมีหัวกะโหลก
ของคนงานสรา้ งทางรถไฟ ชาวประมง โจร ทหาร และบคุ คลนิรนาม บาง
รายกเ็ สยี ชวี ติ แบบแปลกๆ แอนดรวู ์ โซโคลอฟ สมาชกิ ของกลมุ่ ศาสนาสดุ
โตง่ วัย 20 ปี เสียชีวติ เพราะได้รับค�ำสง่ั สุดโหดให้ตัดอวัยวะเพศตัวเองทิ้ง
สำ� หรบั จิโรลาโม ซนิ ี นกั แสดงไต่เชือกอายุ 20 ปี พิพธิ ภัณฑ์ไดบ้ รรยาย
สาเหตุการเสียชีวิตไว้อย่างเรียบง่าย “เสียชีวิตเพราะข้อต่อแอตแลนโต-
แอกเซียลเคล่ือน (คอหกั )”

พิพิธภัณฑ์มุทเทอร์ไม่ได้มีแค่หัวกะโหลกมนุษย์เท่านั้น วัตถุจัด
แสดงของทน่ี ท่ี งั้ หลากหลายและมคี ณุ คา่ ทางประวตั ศิ าสตร์ มที ง้ั สมองของ
ไอนส์ ไตนท์ ถ่ี กู ตดั เปน็ แผน่ บางๆ แบบจำ� ลองขนาดใหญแ่ สดงการบาดเจบ็
ทต่ี าในทกุ รปู แบบ ซงึ่ ผมไมก่ ลา้ มองตรงๆ เพราะรสู้ กึ เจบ็ แทน โครงกระดกู
สงู ใหญท่ เี่ รยี กวา่ ยกั ษอ์ เมรกิ นั แหง่ มทุ เทอร์ โครงกระดกู ของผหู้ ญงิ ทส่ี วม
ชดุ รดั ทรงแนน่ ๆ เปน็ เวลานานจนโครงสรา้ งกระดกู เปลยี่ นไป นอกจากนย้ี งั
มโี ครงกระดกู อีกหลายชดุ บทบาทสุดท้ายของคนเหล่านค้ี ือการให้ความรู้
เกี่ยวกับสิง่ ทอี่ ยู่ภายใตเ้ น้ือหนังมนษุ ย์ สถานท่แี หง่ น้เี ต็มไปด้วยคนตายที่

18 THE SECRET LIFE OF BONES

ลว้ นมเี รอื่ งราวนา่ สนใจ เปน็ สสุ านทางการแพทยท์ ม่ี กี ลน่ิ อายของศตวรรษ
ที่ 19 นกั เรยี นดา้ นกายวภิ าคศาสตรย์ คุ วกิ ตอเรยี คงถกู ใจนา่ ดู คณุ อาจกลวั
หรอื หวนั่ ใจเมอ่ื เหน็ ตจู้ ดั แสดงเรยี งรายเปน็ แถว ดว้ ยความคดิ ทวี่ า่ ถา้ คณุ มี
ชวี ติ อยใู่ นยคุ ทองของพพิ ธิ ภณั ฑ์ อาจมคี นตอ้ งการรา่ งกายคณุ ไปจดั แสดง
เหมอื นกัน บอ่ ยครัง้ ทน่ี กั กายวภิ าคศาสตรย์ คุ เกา่ ยอมละเมิดจรรยาบรรณ
เพ่ือแลกกับชิ้นส่วนมนุษย์ลักษณะแปลกประหลาดมาจัดแสดง เจ้าของ
กระดูกเหล่านี้ได้มีชีวิตข้ึนมาอีกคร้ัง ชีวิตใหม่ที่ส�ำคัญมากพอๆ กับชีวิต
กอ่ นจะถกู ลอกเนอ้ื หนงั ออกจนเหลอื แตก่ ระดกู แลว้ นำ� มาจดั วางตามตแู้ ละ
ชน้ั กระดกู ทกุ ชน้ิ ของพพิ ธิ ภณั ฑน์ จี้ ะพาเราทอ่ งไปในประวตั ศิ าสตร์ กลบั ไป
ดูวิวฒั นาการของมนษุ ยท์ ่ไี ม่เคยหยุดนิง่ ตลอดหลายล้านปที ีผ่ า่ นมา โครง
กระดกู เหลา่ นมี้ ที งั้ คนรวยและคนจน ทง้ั คนแขง็ แรงและคนปว่ ย แตส่ ง่ิ ทท่ี กุ
คนมีเหมือนกันคอื เร่ืองราวชีวิตทีห่ ลากหลายและไมย่ อมแพ้

ผมไปพิพิธภัณฑ์มุทเทอร์ในเช้าวันหนึ่งของเดือนกุมภาพันธ์อัน
หนาวเย็น ผมยอมรับว่าก่อนหน้านั้นผมไม่ได้สนใจเรื่องกระดูกมนุษย์สัก
เท่าไหร่ เพราะจดุ เร่ิมตน้ ทีท่ �ำใหผ้ มชอบเรือ่ งกระดูกคือบรรพชีวนิ วทิ ยา

จรงิ ๆ บา้ นผมอยหู่ า่ งจากพพิ ธิ ภณั ฑม์ ทุ เทอรไ์ ปแคช่ วั่ โมงเดยี วและ
ผมสญั ญากบั ตวั เองไวว้ า่ จะไปเยย่ี มชมสกั วนั หนงึ่ โดยไมก่ ำ� หนดวา่ วนั ไหน
อย่างไรก็ตาม เวลาที่ผมมีเงินและเวลามากพอที่จะไปพิพิธภัณฑ์สักแห่ง
ผมเลอื กทจ่ี ะนง่ั รถไฟเอน็ เจ ทรานสทิ ไปทางตอนเหนอื เพอื่ ชมโครงกระดกู
ขนาดยักษ์ของไดโนเสาร์และส่ิงมีชีวิตพิสดารจากยุคก่อนประวัติศาสตร์
ท่ีพิพิธภัณฑ์ประวัติศาสตร์ธรรมชาติอเมริกาในแมนฮัตตัน ส�ำหรับผม
กระดกู อนั นา่ เกรงขามในรปู รา่ งและขนาดทหี่ ลากหลายพวกนนั้ นา่ ทงึ่ มาก
โดยเฉพาะเวลาที่ถูกยกแขวนและจัดวางในลักษณะทเี่ หมอื นมชี ีวิตจรงิ

ผมหลงใหลในกระดูกมานานจนเลือกลงหลักปักฐานที่ฝั่งตะวัน
ตกของอเมริกา เพ่ือท่ีจะได้ใช้เวลาหลายสัปดาห์ในช่วงหน้าร้อนช่วย
พพิ ธิ ภณั ฑแ์ ละมหาวทิ ยาลยั ตา่ งๆ ขดุ คน้ กระดกู อนั บอบบางทเ่ี ปน็ เหมอื น
หน้าต่างสู่โลกที่สาบสูญไปแล้ว การขุดค้นเป็นงานหนักเพราะคุณต้องใช้

ความลับของกระดูก 19

เวลาอยู่กลางทะเลทราย ควานหาเศษซากของสิ่งมีชีวิตยุคประวัติศาสตร์
ตามแนวหนิ โผลท่ ีเ่ หลอื รอดมาถึงทุกวนั น้ไี ด้อย่างน่ามหศั จรรย์ อุปกรณ์ที่
ใชค้ อื อเี ตอ้ พลวั่ แปรง และปนู ปลาสเตอรเ์ พอื่ ขดุ และรกั ษากระดกู เหลา่ นนั้
ไว้ หลังจากนั้นจึงใช้แรงท้ังหมดที่มีดึงมันออกมาจากสุสานตามธรรมชาติ
ของมนั แน่นอนวา่ กจิ กรรมทใ่ี ชแ้ รงกายแบบนั้นท�ำใหม้ ีเวลาคดิ อะไรเยอะ
แยะ คำ� ถามทมี่ ากมายเกย่ี วกับกระดกู ชว่ ยให้พวกคลั่งฟอสซลิ ทนกบั การ
ถูกแดดเผา รนิ้ ไร อาการขาดนำ้� และหนามตน้ แคคตสั ท่ีเหมือนจะรูด้ เี สยี
ดว้ ยว่าตอ้ งท่มิ ตรงไหนถึงจะทะลุรองเท้าบูท

น่มี นั ตวั อะไรนะ หน้าตามันเปน็ อย่างไร มันเคลื่อนไหวอยา่ งไร มัน
กินอะไร กระดูกช่วยตอบค�ำถามพวกนี้ได้ กระดูกทุกชิ้นมีเร่ืองราว เป็น
เหมือนบันทึกท่ีกักเก็บอยู่ในโครงกระดูก นักบรรพชีวินวิทยาไม่ได้มอง
กระดูกว่าเป็นตัวแทนของความตาย โครงกระดูกก็เป็นเหมือนแคปซูล
เวลาทางชวี วทิ ยา บรรจเุ รือ่ งราวของสิง่ มชี ีวิตทเี่ ราไม่มีโอกาสไดเ้ หน็ ตอน
ตัวเปน็ ๆ ทง้ั ฟัน กระดกู สนั หลัง เกล็ดผิวหนังที่เคยท�ำหน้าทีเ่ ป็นเกราะอยู่
ภายใตผ้ ิวหนัง ส่งิ เหล่านคี้ อื เน้ือเยือ่ มีชีวิตท่เี ตบิ โตและเปล่ยี นแปลงตลอด
เวลาภายในรา่ งกายของเจา้ ของ แมก้ ระทงั่ เศษชนิ้ สว่ นขนาดจว๋ิ ทไ่ี มม่ อี ะไร
พิเศษกระจัดกระจายจนไม่รู้ว่าเป็นส่วนหนึ่งของอะไรที่ค่อยๆ กลายเป็น
ผยุ ผงเมอื่ โดนแดดเผากย็ งั สะทอ้ นถงึ ชวี ติ ทเ่ี คยเกดิ สลาย และถกู รกั ษาไว้
นานหลายปี ชีวิตที่เราไม่มีวนั เข้าใจ เม่ือความตายอย่เู บ้อื งหน้าก็ยากที่จะ
ไม่คิดเร่อื งชีวติ ค�ำพดู น้ีจริงท้งั สำ� หรบั เราและไทรนั โนซอรสั

การพิจารณาซากสัตว์ท่ีเคยมีชีวิตอยู่เม่ือหลายล้านปีก่อนอย่างใกล้
ชดิ ตอ่ เนอ่ื งเปน็ เวลานาน ทำ� ใหข้ อ้ มลู ทกุ อยา่ งทไ่ี ดจ้ ากโครงกระดกู เหลา่ นน้ั
เป็นดั่งของล�้ำค่า ไม่ว่าข้อมูลน้ันจะเล็กน้อยแค่ไหน เราไม่มีโอกาสไดเ้ ห็น
สตั วพ์ วกนตี้ อนมชี วี ติ อยเู่ พราะฉะนน้ั โครงกระดกู คอื สง่ิ ทดี่ ที สี่ ดุ ทเี่ ราจะหา
ได้ (นอกเหนือจากโครงกระดูกคือรอยเท้าและร่องรอยต่างๆ) แก่นของ
บรรพชีวินวิทยาคือท�ำให้สิ่งมีชีวิตท่ีสูญพันธุ์ไปแล้วฟื้นคืนชีพขึ้นมา ส่ิงมี
ชีวติ ท่เี ราได้แตจ่ ินตนาการ

20 THE SECRET LIFE OF BONES

อยา่ งไรกต็ าม การศกึ ษากระดกู ของมนษุ ยน์ น้ั ตรงกนั ขา้ ม เราสมั ผสั
ถึงชีวิตของเราเองอย่างใกล้ชิดและคุ้นชินกับเน้ือเย่ือที่ยืดหยุ่นท่ีมีโครง
กระดูกคอยพยุงไว้ ด้วยความที่เรายังมีชีวิตอยู่ ความหมายของกระดูก
มนุษย์จึงกลับกัน หัวกะโหลกคือศีรษะของคนตาย เป็นส่ิงที่ย้�ำเตือนว่า
ปลายทางของชวี ติ มอี ะไรรออยู่ “วนั หนง่ึ เธอจะเปน็ เหมอื นฉนั ฉนั เองกเ็ คย
เปน็ เหมอื นเธอ” นค่ี อื สารทกี่ ระดกู มนษุ ยบ์ อกกบั เราซำ�้ แลว้ ซำ้� เลา่ ลองคดิ ดู
วา่ เราเคยเหน็ โครงกระดกู และหวั กะโหลกทไี่ หนบา้ ง สญั ลกั ษณห์ วั กะโหลก
กระดูกไขว้ท�ำให้นึกถึงธงของโจรสลัดน่าเกรงขาม สัญลักษณ์เดียวกันน้ี
ช่วยเตือนว่าเราอาจตายจากส่ิงท่ีเราดื่ม หน้าปกอัลบั้มของวงแนวเฮฟวี
เมทัลมักมีรูปโครงกระดูก ทั้งยังมีวายร้ายในวรรณกรรมหลายตัว ตั้งแต่
สเกเลเตอร์ไปจนถึงกองทพั โครงกระดกู ในเรอื่ งอภนิ หิ ารขนแกะทองค�ำ ท่ี
ตน้ แขนขา้ งซา้ ยของผมกม็ รี อยสกั รปู มนษุ ยห์ มาปา่ ถอื หวั กะโหลกของเหยอื่
อยู่ในมือ เป็นเคร่ืองระลึกถึงความตายตามแนวคิดมนุษยรูปนิยม แม้แต่
ยมทตู ยงั มาหาเราในรปู ของโครงกระดกู สวมผา้ คลมุ วฒั นธรรมทม่ี ที ศั นคติ
ด้านบวกต่อโครงกระดกู น้นั มีน้อยมาก หนงึ่ ในนนั้ คอื วนั แห่งผลู้ ว่ งลบั ของ
เม็กซิโก พวกเขาจะระลึกถึงผู้ท่ีเสียชีวิตไปแล้วผ่านหัวกะโหลกที่ท�ำจาก
นำ้� ตาลและเครอ่ื งตกแตง่ ทสี่ อ่ื ถงึ ความตายอนื่ ๆ แตน่ นั่ เปน็ ขอ้ ยกเวน้ ทม่ี อี ยู่
นอ้ ยนดิ ในโลกปจั จบุ นั การนำ� ซากดกึ ดำ� บรรพจ์ ากยคุ กอ่ นประวตั ศิ าสตรม์ า
ฟน้ื คนื ชพี และประกอบใหมท่ ำ� ใหเ้ ราอดคดิ ไมไ่ ดว้ า่ กระดกู ของเรากจ็ ะเปน็
สญั ลกั ษณแ์ หง่ ชวี ติ หลงั ความตายทชี่ ดั เจนอยา่ งหนงึ่ เหมอื นกนั และคดิ วา่
เหตกุ ารณโ์ ชครา้ ยแบบไหนกันทีจ่ ะมาพรากชวี ติ เราไป

แต่เรารู้อยู่แก่ใจว่ากระดูกคือส่วนท่ีส�ำคัญท่ีสุดของร่างกาย เป็น
พ้ืนฐานของชีวิตตั้งแต่แรกเริ่ม ตอนออกมาจากท้องแม่ ร่างกายเราไม่ได้
ประกอบดว้ ยกระดูก 206 ชน้ิ อยา่ งครบถว้ นสมบูรณ์ ไมใ่ ชเ่ ลย กระดูกของ
เราต้องใช้เวลาในการเปล่ียนสภาพเป็นกระดูกอย่างสมบูรณ์และเชื่อมต่อ
กัน โครงกระดกู ของเราตอ้ งพัฒนาและเตบิ โตอกี หลายตอ่ หลายปี กระดกู
ของเราเกิดการเปล่ียนแปลงตลอดเวลาตอนที่เราเป็นเด็กและวัยรุ่นจน

ความลับของกระดกู 21

กระทั่งเรามีโครงสร้างร่างกายท่ีสมบูรณ์ และถ้าเราโชคดีได้มีชีวิตอยู่จน
แก่ กระดูกพวกนี้อาจกลับมาท�ำร้ายเราด้วยการท�ำลายตัวเองทั้งๆ ท่ีเรา
ยังใช้งานมันไม่เสร็จ การเปลี่ยนแปลงดังกล่าวไม่ได้เกิดข้ึนแบบฉับพลัน
แต่เกิดข้ึนเรื่อยๆ ตลอดเวลา แม้แต่ตอนนี้ที่คุณก�ำลังอ่านหนังสือเล่มน้ี
อยู่ เซลล์ท่ีมีหน้าท่ีเฉพาะและตะกละตะกลามกำ� ลังกดั กินกระดูกเก่าๆ ใน
ขณะทกี่ ลมุ่ เซลลอ์ นื่ ๆ กำ� ลงั สรา้ งเซลลก์ ระดกู ใหม่ เหมอื นรา่ งกายคณุ กำ� ลงั
ถกู รไี ซเคิลจากภายใน การจดั ให้ผิวหนังและกระดกู เป็นส่วนประกอบของ
รา่ งกายคนละประเภทมปี ระโยชน์ก็จรงิ แต่สดุ ทา้ ยแลว้ ทง้ั สองอยา่ งกต็ า่ ง
กันแค่ความอ่อนและความแข็ง เพราะกระดูกก็มีชีวิตและไวต่อการสัมผัส
มากพอๆ กับผิวหนังซึ่งท�ำหน้าท่ีปกคลุมกล้ามเนื้อและเลือดซึ่งพันอยู่
รอบๆ โครงกระดูก

ตามค�ำอธิบายทางวิชาการ กระดูกคือ “เนื้อเยื่อที่มีเส้นเลือดผ่าน
ประกอบดว้ ยออสตโิ อไซตแ์ ละกระบวนการเชอ่ื มโยงหลายรปู แบบ ฝงั ตวั อยู่
ในแหล่งกำ� เนิดนอกเซลล์ เต็มไปดว้ ยแรธ่ าตุจากไฮดรอกซอี ะพาไทตแ์ ละ
คอลลาเจนประเภทท่ี 1” เช่นเดียวกับค�ำนิยามทางวิทยาศาสตร์ทว่ั ไป มนั
ถกู ตอ้ งกจ็ รงิ แตก่ ลบั ละเลยประเดน็ ทสี่ ำ� คญั กวา่ นน้ั ไป กระดกู เปน็ เนอ้ื เยอื่ ที่
ทนทานและประกอบดว้ ยเกลอื แร่ มที งั้ สว่ นทค่ี งรปู และสว่ นทยี่ ดื หยนุ่ ได้ แต่
ไมใ่ ชแ่ คน่ น้ั มนั ยงั เปน็ หนงึ่ ในโครงสรา้ งทน่ี า่ อศั จรรยท์ ส่ี ดุ ในประวตั ศิ าสตร์
ววิ ฒั นาการของมนษุ ย์ กระดกู คอื แกนของรา่ งกายเรา ทำ� หนา้ ทพ่ี ยงุ ตวั เรา
ไว้ เปน็ ฐานใหก้ ลา้ มเนอ้ื มายดึ เกาะ และคอยปกปอ้ งอวยั วะภายในทสี่ ำ� คญั
ตอ่ ชวี ติ กระดกู ไมส่ ามารถขยบั ไดด้ ว้ ยตวั เองแตม่ นั กลบั สำ� คญั มากตอ่ การ
เคล่ือนไหวของร่างกาย ต้ังแต่กระดูกถือก�ำเนิดขึ้นมา มันก็อยู่ตามส่วน
ต่างๆ ของรา่ งกายทงั้ ปีก ครบี หลงั เขา รวมไปถึงรยางคแ์ ละอวยั วะอ่นื ๆ
กระดกู เปน็ สง่ิ ทที่ ำ� ใหเ้ กดิ สตั วต์ า่ งๆ ขนึ้ มา ตง้ั แตต่ กุ๊ แกแคระตวั เทา่ หยดนำ�้
ขนาดล�ำตัวแค่ 0.6 น้วิ ไปจนถงึ ไดโนเสาร์ซเู ปอร์ซอรสั ทม่ี ีลำ� ตัวยาว 110
ฟตุ และวาฬนำ้� เงนิ หนกั 190 ตนั ซงึ่ เปน็ สตั วท์ ม่ี ขี นาดใหญท่ ส่ี ดุ ในปจั จบุ นั
กระดกู ทำ� ใหส้ ตั วส์ ามารถเดนิ บนิ วา่ ยนำ้� ไถล ขดุ และวง่ิ ไดแ้ ตไ่ มใ่ ชแ่ คน่ นั้

22 THE SECRET LIFE OF BONES

นักวิทยาศาสตร์ชอบย่อส่ิงที่ซับซ้อนและลึกซึ้งให้เหลือแค่ทฤษฎี
แคบ แลว้ ค่อยนำ� ทฤษฎนี นั้ ไปประยุกต์ใชก้ บั ภาพกว้างอีกที นีค่ ือวิธที ี่เรา
สร้างกรอบความคิดเก่ียวกับธรรมชาติขึ้นมา เราต้องการค�ำนิยามถาวรที่
ทกุ คนเหน็ ด้วยให้กับสง่ิ ต่างๆ เพื่อจดั ระเบียบและสรา้ งความเข้าใจให้ตรง
กนั การตัดข้อสงั เกตหรือความคิดท่ีไมส่ �ำคัญออกเพือ่ ใหเ้ หลอื แค่แกน่ สาร
อนั น้อยนดิ อาจไมใ่ ช่ความคิดท่ีฉลาดเสมอไป จอห์น สไตน์เบก็ เคยพูด
เรอื่ งนไ้ี วแ้ ลว้ ขณะทเ่ี ขากำ� ลงั ลอ่ งเรอื ในทะเลคอรเ์ ทซไปกบั นกั ชวี วทิ ยาทาง
ทะเลในต�ำนาน เอ็ด ริกเก็ตส์ เขาเขียนในบันทึกว่า เม่ือนักวิทยาศาสตร์
เห็นปลาสักตวั เช่น ปลาเม็กซกิ นั เซยี รา พวกเขาจะสามารถระบุขอ้ มูลได้
มากมาย ท้งั ขนาดและจ�ำนวนกระดูกสนั หลงั แตน่ ัน่ ไม่ได้สะทอ้ นส่ิงที่ปลา
ตัวนัน้ เปน็ อยา่ งสมบรู ณ์ เราตอ้ งการทั้งมุมมองเชงิ ปริมาณและมมุ มองเชิง
สนุ ทรยี ศาสตรล์ ำ้� ลกึ “เราอาจจะพจิ ารณาไดส้ องมมุ เราจะตง้ั ชอื่ ปลาเซยี รา
ตวั นั้นวา่ ‘D. XVII-15-IX, A. II-15-IX’ ก็ไดถ้ า้ เราต้องการ แต่ขณะ
เดียวกัน เรากเ็ ห็นว่าปลาตวั นัน้ มชี วี ติ และก�ำลงั ว่ายน�ำ้ อยู่ รสู้ กึ ถงึ แรงของ
มนั ตอนมันกนิ เบ็ดและลากสายเบด็ ไปกอ่ นทจี่ ะกินมนั เป็นอาหาร” มนุษย์
เราและกระดกู ของเรากเ็ หมอื นกนั เราจะมองกระดกู ตามสว่ นประกอบทาง
ชีวเคมี วิวัฒนาการหรือตามรูปร่างและประเภทก็ได้ แต่ถ้ามีแค่จ�ำนวน
ขนาด หรอื ลกั ษณะเดน่ คำ� นยิ ามนนั้ จะไมส่ มบรู ณ์ ไมว่ า่ จะเปน็ โครงกระดกู
ท่ีมีคนบริจาคให้พิพิธภัณฑ์ หัวกะโหลกท่ีขโมยมาจากหลุมศพ หรือเศษ
กระดูกเล็กๆ ทีก่ ระจดั กระจายตามพน้ื ดิน ข้อเทจ็ จริงเกยี่ วกบั กระดกู แตก
ตา่ งกนั ไปตามมมุ มองของคนแตล่ ะกลมุ่ และโครงกระดกู ของเราใกลช้ ดิ กบั
วัฒนธรรมของเรามากพอๆ กบั ร่างกายของเรา สปชี ีสเ์ ราเอากระดูกมาทำ�
เปน็ เครอ่ื งมอื และเครือ่ งประดับ บ้างมองคนตายเปน็ ของสะสม บ้างเช่อื ว่า
รอยบุม๋ ทก่ี ะโหลกศีรษะบง่ บอกนิสัยคนได้ บา้ งจดั เรยี งโครงกระดกู ให้เป็น
เคร่ืองสังเวยอนั น่าสยดสยอง แดช่ วี ิตหลงั ความตายและอน่ื ๆ อีกมากมาย

กระดูกเก่ียวพันกับชีวิตของคนแต่ละคนก็จริง แต่เรายังเช่ือมโยง
ความสัมพันธ์ระหว่างเราและกระดูกซึ่งเปลี่ยนแปลงไปตามเวลา เรายัง

ความลับของกระดูก 23

ได้ควบรวมความสัมพันธ์ที่เปลี่ยนแปลงไปของเรากับออสทีโอโลจีเข้ากับ
ประวัติศาสตร์ในภาพกว้าง (ออสทีโอโลจีคือการศึกษากระดูก เมื่อเห็น
ออสทีโอ เป็นค�ำอุปสรรค คุณจะรู้ทันทีว่าเร่ืองน้ันเก่ียวกับโครงกระดูก)
ความเป็นมาของกระดูกทับซ้อนคล้ายชั้นหิน ศัพท์เฉพาะทางด้าน
บรรพชีวินวิทยาที่ผมขอยืมมาใช้ ความหมายคือเร่ืองราวว่าเราเป็นใคร
มาจากไหนนั้นมีรายละเอียดที่เกี่ยวข้องทับซ้อนกันหลายช้ัน ส่ิงท่ีต้องท�ำ
คือตง้ั ค�ำถามใหถ้ กู ตอ้ ง

การเดินทางของผมเริ่มที่ตรงนั้น ผมเริ่มสนใจกระดูกเพราะ
ไดโนเสาร์และเสือเขี้ยวดาบซ่ึงก็ไม่แปลก แต่ผมจะใช้ความสงสัยใคร่
รู้น�ำทางการศึกษาเร่ืองของมนุษย์ เหมือนตอนท่ีผมศึกษาเรื่องสัตว์
ประหลาดนา่ กลวั ทผ่ี มโปรดปราน งานวจิ ยั และงานเขยี นของผมไมค่ อ่ ยได้
พูดถึงกระดกู มนษุ ยส์ ักเทา่ ไหร่ เพราะเอาจรงิ ๆ โครงกระดกู มนุษย์จะไปสู้
สเตโกซอรสั ตวั ใหญย่ กั ษไ์ ดอ้ ยา่ งไร แตค่ วามไมร่ นู้ น้ั ทำ� ใหผ้ มไมส่ บายใจมา
โดยตลอด ถา้ ไมร่ จู้ กั โครงกระดกู มนษุ ยก์ เ็ หมอื นไมร่ จู้ กั ตวั เอง ผมตอ้ งการ
ไถ่โทษและผมสามารถใช้วิธีการศึกษาโครงกระดูกของสิ่งมีชีวิตอื่นๆ มา
เป็นแนวทางได้เลย อย่างไรเราทุกคนก็มีโครงกระดูกแบบเดียวกันและมี
สว่ นตา่ งๆ ของรา่ งกายหลายอยา่ งทเี่ หมอื นกนั อนั เปน็ มรดกจากปลาชนดิ
หนง่ึ ซ่งึ เปน็ บรรพบุรษุ ของสตั ว์มีกระดกู สนั หลังทัง้ ปวง เราสามารถศกึ ษา
กระดกู มนษุ ยใ์ นแบบเดยี วกนั กบั ทศ่ี กึ ษาสตั วม์ กี ระดกู สนั หลงั ประเภทอนื่ ๆ
นน่ั คอื คอ่ ยๆ พจิ ารณาไปทลี ะชน้ั วา่ กระดกู บอกอะไรไดบ้ า้ ง เราเปน็ ใครมา
จากไหน รวมไปถงึ วิกฤติทางด้านอัตลกั ษณอ์ ันเป็นส่วนหนึ่งของมนษุ ย์ท่ี
ไมเ่ คยหายไป เราแยกตวั เองออกจากธรรมชาตไิ มไ่ ด้ เพราะจรงิ ๆ แลว้ เรา
คือส่ิงแปลกปลอมท่ีมาฝังตัวอยู่ในธรรมชาติ ผมอยากศึกษากระดูกของ
ตวั เองในรปู แบบเดยี วกนั กบั ทศ่ี กึ ษาโครงกระดกู ใหญย่ กั ษข์ องชา้ งโบราณ
แมสโทดอนหรือโครงกระดูกน่าเกรงขามของอัลโลซอรัส ไมแ่ น่ ผมอาจจะ
ไดร้ วู้ า่ ตวั เองอยใู่ นหมวดหมไู่ หนของโลกแหง่ โครงกระดกู ทผี่ มชอบนกั หนา
น่ีคอื แรงบนั ดาลใจของเรือ่ งทค่ี ุณจะได้อา่ นต่อไปนี้

24 THE SECRET LIFE OF BONES

สรปุ งา่ ยๆ คือผมอยากจะผ่าให้ลึกลงไปถึงกระดูก ผมชอบสำ� นวน
ที่เกี่ยวกับกระดูกมาก เช่น แห้งอย่างกับกระดูก เหลือแต่หนังหุ้มกระดูก
ทะเลาะกนั อยา่ งกบั สนุ ขั แยง่ กระดกู และการโยนกระดกู ใหแ้ ทะเลน่ ซง่ึ เปน็
สงิ่ ทนี่ า่ รำ� คาญมาก แตก่ ารผา่ ใหล้ กึ ถงึ กระดกู มคี วามหมายลกึ ซงึ้ กวา่ อยา่ ง
อืน่ มนั สื่อถงึ การค่อยๆ สำ� รวจขอ้ เท็จจรงิ ทอี่ าจไม่เห็นอย่างเดน่ ชัดที่ซ่อน
อย่ภู ายในบางอย่าง เนือ้ หนังอาจโกหกและมกั จะโกหกเพราะมันเปน็ สิ่งที่
เปลีย่ นแปลงไดง้ ่าย เนือ้ สมองนมิ่ ๆ คือจุดกำ� เนดิ ของความไมซ่ ื่อสตั ย์และ
ความคดิ เจ้าเล่ห์ต่างๆ แต่กระดกู นนั้ บรสิ ทุ ธ์ิและประกอบเข้าเป็นแกนของ
รา่ งกายเรา สงิ่ ทจี่ ะสอ่ื คอื เราตอ้ งชำ� แหละเอาชนิ้ สว่ นตา่ งๆ ออกไปใหเ้ หลอื
แค่ส่ิงท่ีคอยค้�ำและพยุงร่างกายเราไว้ กระดูกน่ีแหละคือตัวอย่างที่ดีท่ีสุด
ของข้อเทจ็ จรงิ ทต่ี ายตัว

ข้อเท็จจริงที่ช�ำแหละออกมาได้อาจไม่สวยงามสักเท่าไหร่ การได้
เหน็ สงิ่ ทอี่ ยภู่ ายใตเ้ นอื้ หนงั อาจทำ� ใหบ้ างคนขนหวั ลกุ โครงกระดกู คอื ภาพ
สดุ ทา้ ยของชวี ติ ทจ่ี ะคงอยตู่ ลอดไป คอื สงิ่ ทคี่ อยยำ้� เตอื นเราวา่ สดุ ทา้ ยแลว้
เราจะลงเอยเช่นไร หัวกะโหลกท�ำให้เรานึกถึงชะตากรรมดังกล่าว ผมอด
ท่ีจะขนหัวลุกไม่ได้เวลามองเบ้าตากลวงโบ๋ของหัวกะโหลกท่ีจัดแสดงอยู่
ในตู้กระจกตามพิพิธภัณฑ์ เพราะครั้งหนึ่งมันเคยมีดวงตาท่ีมีชีวิตอยู่ใน
นน้ั ระหวา่ งทเี่ รารสู้ กึ สะเทอื นใจและตงึ เครยี ด เรากน็ กึ ขน้ึ ไดว้ า่ สง่ิ ทอี่ ยตู่ รง
หนา้ ไมใ่ ชแ่ คว่ ตั ถุ พวกเขาเคยเปน็ มนษุ ยแ์ ละปจั จุบันก็ยังเป็นอยู่ แตน่ แี่ ค่
เล็กน้อย การศึกษาสิ่งท่ีอยู่ภายใต้เนื้อหนังเราผ่านมุมมองทางชีววิทยา
ประวัติศาสตร์ และวัฒนธรรมไม่ใช่เร่ืองสนุกเสมอไป ย่ิงเข้าใกล้กระดูก
มากเท่าไหร่ อวัยวะบางช้ินอาจไม่น่ามอง ในขณะท่ีอวัยวะบางชิ้นอาจ
ขัดแย้งกับสิ่งท่ีเราเข้าใจมาตลอด ความรู้ส่วนใหญ่ที่เรามีเก่ียวกับกระดูก
เป็นเร่ืองไมถ่ ูกตอ้ ง ภาชนะบรรจวุ ัตถศุ ักด์ิสิทธมิ์ ักมาพรอ้ มกับนทิ านเรื่อง
เลา่ และตำ� นาน ทง้ั ๆ ทหี่ ลายครงั้ วตั ถทุ อ่ี ยใู่ นนนั้ ไมใ่ ชส่ ง่ิ ทกี่ ลา่ วอา้ งดว้ ยซำ�้
ปัจจุบันเราไม่ได้ใช้รูปหัวกะโหลกเป็นเครื่องตัดสินว่าใครมีแนวโน้มที่จะ
กอ่ อาชญากรรมแลว้ หวั กะโหลกทสี่ ะสมไวเ้ พอ่ื ประโยชนท์ างวทิ ยาศาสตร์

ความลับของกระดูก 25

แสดงให้เห็นว่าเชื้อชาตไิ มม่ ีความหมายทางชีววทิ ยา ซงึ่ ไมเ่ ปน็ ไปตามสิง่
ท่ีนักมานษุ ยวิทยาในยุคก่อนๆ เช่ือม่นั วา่ ถูกตอ้ ง โดยความร้ใู หม่น้เี ขา้ มา
แทนทกี่ ลมุ่ ชนชาตติ า่ งๆ ทผี่ เู้ ชย่ี วชาญดา้ นศาสตรก์ ารวดั ขนาดหวั กะโหลก
เคยเชื่อวา่ มีอยู่จรงิ

กระดกู ไม่ไดท้ ำ� ให้เราเข้าใจผดิ ขอ้ เทจ็ จริงไมม่ ีความหมายอะไรถา้
ปราศจากการตคี วาม สมมติฐาน บทวเิ คราะห์ และขอ้ โต้แย้งตา่ งๆ ไม่ได้
ใหข้ อ้ มูลแคก่ ระดกู แต่มันยังสะท้อนถงึ ส่งิ ทเี่ ราเป็นดว้ ย

ขณะทเ่ี ขยี นหนงั สอื เลม่ นี้ ผมสวมบทบาทโฆษกของผลู้ ว่ งลบั โดยไม่
ไดต้ ง้ั ใจ แมผ้ มจะพยายามบรรยายเรอ่ื งราวผา่ นมมุ มองของเจา้ ของดงั้ เดมิ
ของกระดกู เหลา่ นน้ั ใหม้ ากทส่ี ดุ เทา่ ทจ่ี ะทำ� ไดใ้ นฐานะนกั เลา่ เรอ่ื ง แมค้ วาม
ตง้ั ใจนน้ั จะทำ� ใหเ้ รอื่ งในหนงั สอื ฟงั ดเู หมอื นนทิ านทไี่ มเ่ หมอื นใคร เชน่ เดยี ว
กับโครงกระดูกของผม กระดูกนั้นมีชีวิต เต็มไปด้วยความอัศจรรย์และ
สีสัน กระดูกทุกชิ้นบอกเล่าเร่ืองราวชีวิตเรา กระดูกมนุษย์ไม่ใช่วัตถุหรือ
ของสะสมไรช้ วี ติ จติ ใจ พวกมนั เคยเปน็ สว่ นหนง่ึ ของมนษุ ยท์ มี่ คี วามคดิ คา่
นยิ ม และความเชอ่ื เปน็ ของตวั เอง กระดกู มนษุ ยใ์ กลต้ วั เรามากกวา่ กระดกู
ของสง่ิ มชี วี ติ สปชี สี อ์ น่ื ๆ พวกมนั เปน็ บอ่ เกดิ แหง่ ความพศิ วงและความกลวั
ในชีวติ ของพวกเราทกุ คนและในวัฒนธรรมของเราด้วย

ผมสบายใจที่สุดถ้าได้เร่ิมต้นท่ียุคก่อนประวัติศาสตร์ ก่อนท่ีโครง
กระดกู มนษุ ยห์ รอื สงิ่ ทเี่ รยี กวา่ กระดกู จะถอื กำ� เนดิ ขน้ึ มา เราจะไปดวู า่ โครง
กระดกู มนษุ ยพ์ ฒั นามาเปน็ อยา่ งทกุ วนั นไ้ี ดอ้ ยา่ งไรในชว่ งรอ้ ยลา้ นปที ผ่ี า่ น
มา การมองยอ้ นกลบั ไปในประวตั ศิ าสตรท์ ำ� ใหเ้ ราสำ� นกึ วา่ เราไมไ่ ดม้ คี วาม
สลักส�ำคัญอะไรและตระหนักว่าชีวิตเราไม่มีอะไรแน่นอน แม้ว่ามนุษย์มี
ความเช่ือมาอย่างยาวนานว่าตัวเองถูกสร้างขึ้นมาเพื่อโลกใบนี้ ขั้นตอน
ถัดไปคือเราจะพิจารณาโครงกระดูกในมุมมองของชีววิทยา ทั้งธรรมชาติ
ของกระดูก ทั้งสิ่งท่ีกระดูกบอกเราได้และบอกไม่ได้เมื่อไม่มีเนื้อหนังห่อ
ห้มุ อยู่ ตอ่ ไปคือระบบกระดูกอันน่าอศั จรรย์ ท�ำไมกระดกู ถึงท�ำใหเ้ ราขยับ
ตัวได้และมันตอบสนองต่อการบาดเจ็บและการเจ็บป่วยจากปัจจัยภายใน

26 THE SECRET LIFE OF BONES

และภายนอกอย่างไร เหล่าน้ีคือเรื่องของกระดูกตอนเรายังมีชีวิตอยู่ แต่
โครงกระดกู มนษุ ยม์ ชี วี ติ หลงั ความตายทม่ี หศั จรรยม์ าโดยตลอด เปน็ เวลา
นานมากแลว้ ทมี่ นษุ ยม์ องวา่ กระดกู มคี วามศกั ดสิ์ ทิ ธิ์ สอื่ ถงึ ชยั ชนะ และบง่
บอกถงึ ความใครร่ ู้ เราใชก้ ระดกู เพอ่ื ยกยอ่ งและประณามคนตายตงั้ แตต่ อน
ที่เริ่มมีศาสนาต่างๆ และยังเป็นแบบน้ันตอนที่วิทยาศาสตร์ถือก�ำเนิดจน
มาถึงทุกวันน้ี มีโอกาสสูงมากท่ีกระดูกจะเป็นส่ิงสุดท้ายของร่างกายท่ีจะ
ยอ่ ยสลายไป ดงั นนั้ เราจะพดู เรอื่ งการทง้ิ กระดกู ไวเ้ ปน็ มรดกในบทสดุ ทา้ ย
ของหนงั สอื กระดกู จะเปน็ สว่ นเดยี วของรา่ งกายทม่ี โี อกาสไดเ้ ลา่ เรอื่ งชวี ติ
ของเราใหค้ นอนื่ ฟังหลังจากผ่านไปหลายลา้ นปี ปา่ นนั้นเราคงสลายกลาย
เปน็ ฝ่นุ ผงและกลายเป็นส่งิ มีชีวิตยคุ กอ่ นประวัติศาสตร์ทีโ่ บราณพอๆ กบั
ไดโนเสาร์

กระดูกคือเครื่องร�ำลึกถึงชีวิตท่ีไม่ยอมแพ้ มันคือหลักฐานของ
วิวัฒนาการทเี่ กดิ ข้ึนมาตลอดกว่า 500 ลา้ นปี และคอื ส่งิ ทแี่ สดงใหเ้ หน็ ถงึ
ความทรหดและความสำ� เรจ็ ในการฝา่ ฟนั อปุ สรรคตา่ งๆ กระดกู เตบิ โตและ
เปลย่ี นแปลงตลอดเวลา เปน็ เสมอื นเครอื่ งมอื บนั ทกึ เรอ่ื งราวอยา่ งหนง่ึ เรา
ได้เรียนรู้เกี่ยวกับเรื่องท่ีดีที่สุดและแย่ที่สุดของตัวเราเองผ่านมุมมองของ
เราทมี่ ตี อ่ กระดกู มเี รอ่ื งราวมากมายเกนิ จนิ ตนาการอยภู่ ายใตเ้ นอ้ื หนงั เรา
เร่มิ กนั เลยดีกวา่

ความลับของกระดูก 27