อกุศลกรรมบถ-10

อกศุ ลกรรมบถ 10

ความหมาย

อกุศลกรรมบถ 10 หมายถงึ วถิ แี ห่งการกระทาอนั ไมด่ งี าม 10 ประการ
อกุศลกรรมบถ มาจากคาว่า
• อะ หมายถึง ไม,่ ตรงขา้ ม
• กศุ ล หมายถงึ ความดงี าม, ธรรมทก่ี าจดั บาปธรรม
• กรรม หมายถงึ การกระทา
• บถ หมายถงึ วถิ ี, แนวทาง

อกุศลกรรมบถ ถอื เป็นวถิ ีการปฏบิ ตั ิหรอื การกระทาในทางอันไมด่ งี าม ไม่
ถกู ตอ้ งตามหลกั ศลี ธรรมหรือตามคนั รองคลองธรรม ทัง้ ทางกาย วาจา และใจ
อนั นาไปสคู่ วามเสือ่ ม และความทุกข์ แกต่ น และแกผ่ อู้ ่นื ประกอบด้วย 10

ประการ

อกุศลกรรมบถ 10 ประการ แบง่ ออกเป็น 3 หมวด คอื

 1. อกุศลกรรมบถ ทางกาย 3 ขอ้ (กายกรรม)
 2. อกศุ ลกรรมบถ ทางวาจา 4 ข้อ (วจกี รรม)
 3. อกศุ ลกรรมบถ ทางใจ 3 ข้อ (มโนกรรม)

อกศุ ลกรรมบถ ทางกาย

กายกรรม หมายถึง การกระทาทแ่ี สดงออกดว้ ยกาย โดย
อกศุ ลกรรมบถทางกายกรรม เรยี กว่า กายทจุ รติ 3 ประการ คอื
1) ปาณาตบิ าต หมายถงึ การฆา่ สัตวต์ ัดชีวติ คือ การกระทาโดยเจตนา
ทท่ี าใหส้ ตั วท์ ี่มชี วี ติ มลี มหายใจ และมจี ติ วญิ ญาณถูกทาลายหรือตายไป
เช่น การทุบตงี ูให้ตายเพียงเพราะเห็นงเู ข้าบา้ น

2) อทนิ นาทาน หมายถึง การลกั ทรพั ย์ คือ การเอาสง่ิ ของของ
ผู้อ่ืนมาด้วยอาการอนั เป็นโจรท่ีผู้อ่นื ไมย่ นิ ยอมให้ เชน่ เขา้ ไปลกั
ทรพั ย์ภายในบ้านทเี่ จ้าของไม่อยู่บา้ น

3) กาเมสุมิจฉาจาร หมายถงึ การประพฤติผิดทางกาม คือ การ
ประพฤติผดิ ในการมเี พศสัมพนั ธก์ ับชายตอ้ งหา้ ม และหญิง
ต้องหา้ มทง้ั หลาย เชน่ มเี พศสมั พนั ธ์กับภรยาคนอ่ืน

อกศุ ลกรรมบถ ทางวาจา

วจีกรรม หมายถึง การกระทาทางวาจาหรือกิรยิ า ไม่ว่าจะเปน็ การพูด
ออกมา การเขียนบอก และการแสดงกิรยิ า อันหวังสื่อสารใหผ้ อู้ นื่ รบั หรอื
หรอื เข้าใจตาม โดยอกุศลกรรมบถทางวจกี รรม เรยี กวา่ วจีทจุ ริต 4
ประการ คือ
1) มสุ าวาท หมายถงึ การพูดปด คือ การพดู หรอื การแสดงกิรยิ าท่าทาง
อันทาให้ผอู้ ื่นหลงผดิ หรอื สาคัญผิดด้วยการมเี จตนา เช่น เพือ่ นขอยืมเงิน
แตก่ ลับตอบวา่ ไมม่ ี เพยี งเพราะไมอ่ ยากให้ยมื ทง้ั ๆท่ตี นเองมเี งินมากมาย

2) ปิสุณวาจา หมายถงึ การพูดส่อเสียด ใหร้ ้าย คือ การพูด
เพยี งเพื่อทาให้ผู้อน่ื เกิดความข่นุ ข้องหมองใจหรอื ให้เกดิ ความ
เข้าใจผดิ หรือแตกแยกความสามัคคี เชน่ กลา่ วหาเพอ่ื นวา่ ลกั
ทรัพยต์ นเองท้ังๆทไี่ มใ่ ชค่ วามจรงิ

3) ผรุสวาจา หมายถึง การพดู คาหยาบ คือ การพูดคาทีไ่ ม่
สุภาพเพียงเพราะความโกรธอนั ทาใหผ้ อู้ น่ื เจบ็ ชา้ ใจ เช่น ดา่ วา่
ด้วยคาหยาบ

4) สัมผปั ปลาปะ หมายถงึ การพดู เพอ้ เจ้อ คือ การพูดด้วยการ
หาสาระไมไ่ ด้ เช่อื ถอื ไม่ได้ ไมม่ ีเหตุ และไม่มผี ล เช่น พดู บอก
คนอ่ืนว่าพรุ่งน้ีจะเปน็ วนั สิ้นโลก

อกศุ ลกรรมบถ ทางใจ

มโนกรรม หมายถึง การกระทาทางใจอนั เกดิ จากความคิด ความ
เชอ่ื ทม่ี ีอยใู่ นตน โดยอกศุ ลกรรมบถทางมโนกรรม เรียกว่า มโน
ทจุ ริต 3 ประการ คือ

1) อภิชฌา หมายถงึ ความโลภ คอื การยากได้ทรพั ย์ของคนอ่นื
ด้วยการคิดกระทาในทางมิชอบ เช่น คดิ ลักทรพั ยผ์ อู้ น่ื เมอ่ื เขาไม่อยู่
บา้ น

2) พยาบาท หมายถึง ความพยาบาท คอื การคิดท่จี ะ
กระทาใหผ้ อู้ นื่ มีความทกุ ข์ทางกาย และทางใจ เชน่ คิดแก้
แคน้ คนทเี่ คยทาร้ายตนเอง
3) มิจฉาทฏิ ฐิ หมายถึง ความเห็นผดิ คอื ความคิดเหน็
ความเชอื่ อันผดิ จากหลักธรรมอันดงี าม เช่น เหน็ ว่าการ
ฆา่ คนจะชว่ ยลา้ งบาปได้

อกศุ ลกรรมบถ ท้งั 10 ประการนี้ เปน็ ธรรมฝา่ ยชว่ั เปน็ สง่ิ ทีไ่ ม่ควรประพฤติ
ควรหลกี เสยี ให้ห่างไกล และควรกาจัดออกจากจติ ใจใหไ้ ดม้ ากท่สี ุดและเร็วที่สดุ
เทา่ ที่จะทาได้

จบการนาเสนอ