37
บทที่ 5
การเกบ็ เก่ยี ว การจดั การหลงั การเกบ็ เก่ียว และการส่งออกมะพร้าวนำ้ หอม
การเกบ็ เกยี่ วมะพรา้ วนำ้ หอม โดยเฉลยี่ มะพรา้ วนำ้ หอมจะออกจ่นั 15-16 วันต่อปี ซง่ึ บางต้น
สามารถออกจ่ันได้ถึง 20 วนั ทัง้ นี้ขึ้นอยกู่ บั สมบูรณ์ของต้น พืน้ ทใี่ หผ้ ลดกมีจำนวนผลมากกว่า 20 ผล
ต่อ ทะลาย การเก็บเกี่ยวควรเลือกเก็บเกีย่ วผลในระยะที่เหมาะสมเพื่อให้ได้คุณภาพดี คือ มีรสชาติ
หวาน เนอ้ื มะพรา้ วเหมาะตอ่ การบริโภค ไมอ่ ่อนหรือแกจ่ นเกนิ ไป มะพร้าวที่ออ่ นเก็บไปนำ้ จะมรี สชาติ
เปรี้ยว เบี้ย บางและนิ่มเกินไป ถ้าเลยระยะเกบ็ เกี่ยวทีเ่ หมาะสม เนื้อมะพร้าวจะหนาเพิ่มขึ้นเร่อื ยๆ
น้ำมะพร้าวจะมีรส ข่า และมีไขมันลอยอยู่ ดังนั้นควรเลือกเก็บ ผลผลิตที่ได้ระยะเวลาที่เหมาะสม
เพอ่ื ใหไ้ ดค้ ณุ ภาพดี หลงั จากการเก็บเกี่ยวควรเคลอ่ื นย้ายผลผลิต ขนส่ง โรงงานแปรรปู ตลาด หรือส่ัง
รวบรวมผลผลติ เพ่อื ใหผ้ ลผลติ สดอยเู่ สมอและป้องกันไม่ให้ผลผลิตได้รบั ความเสียหาย
5.1 การเกบ็ เกี่ยวมะพรา้ วนำ้ หอม
การเก็บเกย่ี วผลมะพร้าวออ่ นเพอื่ นำไปจำหน่ายขนึ้ อยกู่ ับวัตถุประสงคก์ ารนำไปใช้ เชน่ ตลาด บริโภค
ผลสด มักนิยมมะพร้าวอ่อนที่มีเนื้อชั้นครึ่งถึงสองชั้น ส่วนการผลิตมะพร้าวเผามักใช้มะพร้าวอายุ
มากกว่า 7 เดือน ซง่ึ มีเน้อื หนาข้นึ แตย่ งั ไมแ่ ขง็ และมีเส้นใย และการเกบ็ เกยี่ วมะพร้าวน้ำหอมเพื่อการ
แปรรูป
แต่การรับซ้ือในตลาดค้าสง่ เช่น ตลาดสี่มุมเมอื ง ได้แบ่งการรบั ซือ้ ตามน้ำหนกั ผลเป็นขนาด
น้อย กว่า 800 กรัม (XS), 800-1,000 กรัม (S), 1,000 - 1,150 กรัม (M), 1,150 – 1,300 กรัม (L)
และมากกว่า 1,300 กรมั (XL) ส่วนการรบั ซอื้ ของลังทนี่ ำส่งโรงงานตดั แต่งผลสง่ ออกโดยท่ัวไป จะใช้
เกณฑ์น้ำหนักผลอ่อน 1,500 กรัม/ผล และขึ้นกับผู้ประกอบการที่จะกำหนดเกณฑ์รับซื้อตามความ
ต้องการของลูกค้า เช่น
1. มะพร้าวควันขาว เกรด 3 ต้องมนี ้ำหนัก 500 กรัม เกรด 5 นำ้ หนักต่ำกวา่ 500 กรัม
2. มะพร้าวหัวโต (มะพร้าวเจียกลึงแล้ว) เกรด น้ำหนัก 600 กรัม เกรด 5 น้ำหนักต่ำ
กวา่ 600 กรัม
3. มะพร้าวหัวโต (มะพร้าวเรียกถึงแล้ว) ที่จําหน่ายในร้านสะดวกซื้อ น้ำหนัก 480 –
550 กรัม
38
5.2 ดัชนีการเก็บเกี่ยว
5.2.1 เกบ็ เกย่ี วสาํ หรบั บริโภคสด
อายุประมาณ 7 เดือน พจิ ารณาจากอายุ และคณุ ภาพผลมะพร้าว ดงั น้ี มะพรา้ วช้ัน
เดียว คอื มะพร้าวที่มอี ายหุ ลังจน่ั เปดิ ประมาณ 5 เดือน น้ำยงั ไม่ค่อยหวาน วดั ความหวานได้
ประมาณ 5.0-5.6 องศาบริกซ์ มะพร้าวที่เร่มิ จะสร้างเน้อื ภายในกะลา เนื้อจะมลี ักษณะ เป็น
วุ้นบาง ๆ ประมาณคร่ึงผล ไมเ่ หมาะในการบริโภค
ภาพท่ี 5.1 ลักษณะเนื้อมะพร้าวช้ันเดียว
(การจัดการความรูเ้ ทคโนโลยกี ารผลติ มะพรา้ วนำ้ หอม, 2562 : ออนไลน์)
มะพรา้ วชั้นครึ่ง คอื มะพร้าวอายปุ ระมาณ 6 เดือน มีความหวานประมาณ 6.0-7.0
องศาบรกิ ซ์ มะพรา้ วเริม่ สร้างเนือ้ มากขึ้นจนเกือบเต็มกะลา แตบ่ ริเวณสว่ นหัวของผลยังคงมี
ลกั ษณะเป็นวัน อยู่บา้ ง เรม่ิ รบั ประทานได้ ข้ึนกบั ความชอบของผู้บริโภค
ภาพท่ี 5.2 ลักษณะเนอื้ มะพรา้ วช้ันครึง่
(การจัดการความรเู้ ทคโนโลยกี ารผลิตมะพร้าวนำ้ หอม, 2562 : ออนไลน์)
39
มะพร้าวสองชั้น คือ มะพร้าวอายุประมาณ 7 เดือน น้ำมีความหวานประมาณ 7.0-8.0
องศาบริกซ์ มีเนื้อเต็มกะลา เนื้อหนาอ่อนนุ่ม สามารถรับประทานได้ทั้งผล ขนาดของผล
มะพรา้ วสองชนั้ จะ มเี สน้ รอบวงของผลทง้ั เปลือกเฉลย่ี 50 เซนตเิ มตร เส้นรอบวงของผลปอก
เปลือกเฉล่ีย 37 เซนตเิ มตร และ มนี ำ้ ประมาณ 250 มลิ ลิลิตร ส่วนใหญช่ าวสวนจะเก็บเกี่ยว
มะพร้าวในระยะนี้
ภาพท่ี 5.3 ลกั ษณะเน้ือมะพร้าวสองช้นั
(การจัดการความรเู้ ทคโนโลยกี ารผลติ มะพร้าวนำ้ หอม, 2562 : ออนไลน์)
มะพร้าวทึนทึก คือ มะพร้าวอายุมากกว่า 7 เดือน น้ำตาลในน้ำมะพร้าวจะเพิม่ ขน้ึ
เรอ่ื ย ๆ ตามความแก่ของผล น้ำมะพรา้ วมคี วามหวานมากกวา่ 8 องศาบรกิ ซ์ ซึง่ ถอื ว่าหวาน
จัด และมรี สชา เนอ้ื หนาเกินไปไม่เหมาะแก่การบริโภคสด น้ำอาจมีไขมันลอยตัวอยู่ดว้ ย
ภาพท่ี 5.4 ลกั ษณะเนอื้ มะพรา้ วทึนทึก
(การจดั การความรเู้ ทคโนโลยกี ารผลิตมะพร้าวนำ้ หอม, 2562 : ออนไลน์)
5.2.1 เกบ็ เก่ยี วสำหรบั ผลิตผลพันธ์ุ
มะพร้าวอายุประมาณ 11-12 เดือน เหมาะแก่การเก็บเกีย่ ว สำหรับนำไปเพาะเพ่ือผลติ
พันธ์ุ โดยมีเปอร์เซ็นต์การงอกของผลไมต่ ่ำกว่า 60 %
40
5.3 ขอ้ สังเกตในการเก็บเก่ยี ว
5.3.1 ลกั ษณะของผล
1. สขี องเปลอื ก มสี เี ขยี ว ไม่ออ่ นหรอื แก่เกนิ ไป
2. การฟงั เสยี ง เสยี งทดี่ ีดจะแตกต่างกนั ไปตามอายุ (ตอ้ งใช้ผชู้ ำนาญการ)
3. สีรอบกลีบเลี้ยง บริเวณรอยต่อกลีบเลี้ยงที่ติดอยู่กบั ตัวผลจะเห็นเป็นวงสีขาว วงสี
ขาว รอบรั้วผลนี้อาจเริ่มจางหรือเลือนหายไปหรือเหลือเพียงเล็กน้อย เมื่อปอก
เปลือกจะเหน็ เปลือกขาว(resocarp) และเส้นใยเป็นสีขาวนวล
ภาพท่ี 5.5 มะพร้าวนำ้ หอมทส่ี ามารถเกบ็ เกี่ยวได้แลว้ สังเกตจากสขี องเปลอื กและสีรอบกลบี เลย้ี ง
(วิไลวรรณ ทวชิ ศรี และทพิ ยา ไกรทอง, 2562 : ออนไลน์)
5.3.2 สงั เกตจากปลายหางหนู
โดยปลายหางหนูจะแหง้ ไปประมาณคร่งึ หน่งึ ในสภาพแวดล้อมปกติ
ภาพท่ี 5.6 มะพรา้ วนำ้ หอมที่สามารถเกบ็ เกี่ยวได้แลว้ สงั เกตจากปลายหางหนู
(วไิ ลวรรณ ทวิชศรี และทพิ ยา ไกรทอง, 2562 : ออนไลน์)
41
5.3.3 การนับจั่นและทะลาย
สงั เกตจากทะลายทีเ่ หมาะในการเก็บเกี่ยว เหนือขึ้นไปจะเป็น ทะลายผลอ่อนใหญ่
กวา่ กำป้นั เลก็ นอ้ ย และเหนือทะลายออ่ นจะเป็นวันที่บ้านแลว้ ดอกตัวเมียเพง่ิ ได้รบั การ ผสม
พันธ์ุ (ถา้ ดอกตวั เมียไดร้ ับการผสมแล้วปลายดอกจะมีสนี ้ำตาล แล้วจะติดผลออ่ นขนาดเท่า
ผลหมาก หรือโตกว่า) เน้อื ของผลในทะลายน้ที ่ีจะเกบ็ เกี่ยวจะค่อนข้างหนา หรอื แกเ่ กนิ ไป
แต่ถ้าจับหบี านยงั มีดอก ตวั ผู้อย่มู าก และดอกตวั เมียยังไม่ได้รบั การผสม เนือ้ ของผลใน
ทะลายน้ีจะบางและเป็นวนั สามารถเก็บ เกีย่ วเป็นผลออ่ นทเ่ี หมาะต่อการบริโภคสด
5.3.4 การนับระยะเวลาเก็บเกีย่ ว
โดยปกติเมอื่ ต้นมะพรา้ วมคี วามสมบูรณ์จะออกจนั่ อยา่ ง สมำ่ เสมอตลอดทั้งปี และ
เก็บเกยี่ วผลผลิตไดโ้ ดยเฉล่ยี ทุก 20 วนั แตว่ ธิ กี ารนห้ี ากต้นมะพรา้ วไมส่ มบูรณ์ หรือกระทบ
แลง้ อาจสสง่ ผลต่อการออกจนั่ ซ่งึ การนับระยะเวลาเกบ็ เกี่ยวอาจมีความคลาดเคลอื่ นได้
5.4 การนบั ระยะเวลาเกบ็ เก่ยี ว
โดยปกตเิ มอ่ื ต้นมะพรา้ วมีความสมบรู ณ์จะออกจั่นอย่าง สมำ่ เสมอตลอดทงั้ ปี และเกบ็ เก่ียว
ผลผลติ ไดโ้ ดยเฉล่ยี ทุก 20 วัน แตว่ ิธกี ารนหี้ ากต้นมะพรา้ วไม่สมบูรณ์ หรือกระทบแลง้ อาจสง่ ผลตอ่
การออกจนั่ ซ่ึงการนับระยะเวลาเกบ็ เก่ยี วอาจมคี วามคลาดเคลอื่ นได้
ภาพท่ี 5.7 ลักษณะผลและเน้อื ท่ีเหมาะแกก่ ารเกบ็ เกย่ี ว
(การจดั การความรู้เทคโนโลยีการผลิตมะพร้าวนำ้ หอม, 2562 : ออนไลน์)
42
5.5 การปฏิบัติหลังการเก็บเกี่ยว
หลังจากการปอกเปลือกเอาส่วนสีเขยี วออกหมดและแตง่ รูปทรงแล้ว จะต้องรีบแชใ่ นสารเคมี
เพื่อรักษาผวิ ใหข้ าวไวเ้ หมอื นเดิม สารเคมีท่ีนิยมใช้ คอื เกลือซัลไฟดข์ องโซเดยี มหรือโพแทสเซียม
ความ เข้มขน้ 3% นาน 3 นาที ช่วยปอ้ งกนั การเกดิ สนี ำ้ ตาลหลงั การปอกเปลอื กแบบควัน ท้งั ยังช่วย
ยบั ยั้งการ เจรญิ ของเปลือก หลังจากนนั้ จะหอ่ ผลด้วยแผน่ ฟลิ ์มพีวีซีเพอื่ รกั ษาความสดของผล ถ้า
ต้องการเกบ็ รกั ษาไว้ เปน็ เวลานานหรอื เพือ่ การสง่ ออกจะตอ้ งเก็บไวท้ ่อี ณุ หภมู ิต่ำ หลังการเก็บเกยี่ ว
อาจจะมเี ชอ้ื ราเข้าทำลายผล ดังนัน้ ผลท่เี ก็บมาทัง้ ทะลายไม่ควรท้งิ ไว้นานเกนิ ไปอาจจะเนา่ ได้ สว่ น
ขน้ั ตอนในการปอกเปลอื ก ถา้ พยายามรกั ษาความสะอาดหรือรีบแชส่ ารเคมกี จ็ ะชว่ ยป้องกันโรคจาก
เชื้อราไดด้ ี
5.5.1 การเก็บเกีย่ วมะพรา้ วน้ำหอมในพื้นทร่ี าบลาดเอยี ง
เกษตรกรนิยมเก็บเก่ียวมะพร้าวทกุ 15-20 วัน ข้นึ อย่กู ับปริมาณผลผลิตมะพร้าวใน
สวน การเกบ็ เก่ียวส่วนใหญ่นิยมใช้บันไดไม้ไผ่ในขน้ั ต้นตดั ทะลายมะพร้าว โดยใช้เชือกมัดกับ
ก้านทะลายและเกี่ยวทะลายที่มีผลแก่ทั้งทะลายเพื่อป้องกันผลกระแทกกับพื้นทำให้ได้ผล
ผลิตที่มีคุณภาพไม่เกิดการเสียหาย จากนั้นนำผลผลิตรวมกองไว้และรวบรวมผลผลิตใส่
รถบรรทกุ เพื่อนำผลผลิตไปจำหนา่ ยทันทหี รอื แปรรปู ต่อไป
5.5.2 การเกบ็ เกี่ยวมะพร้าวนำ้ หอมในพ้ืนท่ีล่มุ
เกษตรกรจะใชว้ ธิ ีการตดั ทะลายมะพร้าวที่มอี ายุ เหมาะสมสำหรับการบรโิ ภค ลงใน
ทอ้ งร่อง ที่มีน้ำขังและใช้เชือกผูกทะลายเพื่อนำผลผลิตขึ้นบนฝั่ง หรือการใช้เรือขนย้าย
ผลผลิต กอ่ นนำผลผลิตมายังแหล่งรวบรวมและเคล่อื นย้ายผลผลิตใส่รถบรรทุกเพ่ือจำหน่าย
หรอื เข้าโรงงานแปรรูปตอ่ ไป สว่ นใหญเ่ กษตรกรขายผลผลิตให้กับพอ่ ค้าในท้องถิ่นหรือพ่อค้า
ตา่ งถิน่ และโรงงานแปรรูป
5.6 การจําหน่ายในประเทศและส่งออก
5.6.1 ลักษณะผลมะพร้าว
1. มะพรา้ วคว่นั (เจียน) (trimmed cocoriut) หมายถงึ มะพร้าวท่ีนำมาปอกเปลอื ก เขยี ว
(exocarp) ออกทงั้ หมดหรือบางสว่ น ตกแตง่ ให้มีรปู ทรงกระสอบ ดา้ นบนเป็นรปู ฝาชี
หรอื ตกแต่ง เฉพาะดา้ นบนใหเ้ ปน็ รูปฝาชี
43
ภาพท่ี 5.8 มะพร้าวควัน่ (เจยี น)
(การจัดการความรู้เทคโนโลยกี ารผลติ มะพรา้ วนำ้ หอม, 2562 : ออนไลน์)
ก) มะพรา้ วควัน่ ขาว (เจยี น) ทีป่ อกเปลือกเขยี วออกท้ังหมด
ข) มะพร้าวควั่นเขียว (เจียน) ที่ปอกเปลือกเขียวออกบางส่วน ตกแต่งให้มีรูปทรงกระบอกสอบท
ด้านบน
ค) มะพรา้ วควัน่ เขียว หรอื ควั่นฮาวาย (เจียน) ปอกเปลอื กเขียวออกบางส่วน ตกแต่งเฉพาะดา้ นบนให้
เปน็ รูปฝาชี
2. มะพรา้ วเจีย (กลึง) (polished/ground coconut) หมายถงึ มะพรา้ ว นำมาปอกเปลือก
ขาว (mesocarp) ออกทง้ั หมด หรือเหลอื บางสว่ นไว้เปน็ ฐานแล้วเจีย และแต่งผิวกะลา
ให้เรียบ
ภาพท่ี 5.9 มะพร้าวเจีย (กลึง)
(การจัดการความรเู้ ทคโนโลยกี ารผลิตมะพรา้ วน้ำหอม, 2562 : ออนไลน์)
ก) มะพร้าวเจีย (กลึง) ทรงหวั แหลม ข) มะพรา้ วเจีย (กลึง) ฐานทรงกระบอก
5.6.2คณุ ภาพสําหรับการสง่ ออก
44
คุณภาพข้นั ต่ำ มะพรา้ วนำ้ หอมทุกขั้นคุณภาพตอ้ งมีคณุ ภาพดงั ต่อไปน้ี เว้นแตจ่ ะมี
ขอ้ กำหนดเฉพาะของแต่ละชนั้ และเกณฑค์ วามคลาดเคลื่อนที่ยอมใหม้ ไิ ดต้ ามทรี่ ะบไุ ว้
1. น้ำมะพร้าวมกี ล่นิ หอม
2. มคี วามสด มีอายุเก็บเก่ยี วท่ีเหมาะสม
- สำหรบั มะพร้าวควนั่ (เจยี น) มีเนื้อประมาณหนึ่งชั้นคร่งึ ถงึ สองชน้ั
- สำหรับมะพรา้ วเจีย (กลึง) มเี นื้อประมาณหนง่ึ ช้ันครงึ่ ถงึ สองช้นั ครง่ึ
3. สะอาด และปราศจากสง่ิ แปลกปลอมที่สามารถมองเหน็ ได้
4. ไมม่ ีศัตรูพืชทีม่ ผี ลกระทบตอ่ รูปลักษณ์ และการยอมรบั ของผ้บู ริโภค
5. ไมม่ คี วามเสยี หายอันเนอื่ งมาจากศัตรพู ืชที่มผี ลกระทบตอ่ คุณภาพผลิตผล
6. รอยหรอื ตำหนิท่ีเห็นชัดท่ีพืน้ ผิวด้านนอกตอ้ งไม่มผี ลกระทบต่อคุณภาพภายใน
7. ไมม่ ีความผดิ ปกติของความชนื้ ภายนอก โดยไม่รวมถึงหยดนำ้ ที่เกดิ จากการนำผลิตผล
ออกจากหอ้ งเยน็
8. ไมม่ คี วามเสียหายเนือ่ งจากอุณหภมู ติ ำ่ และ/หรืออณุ หภมู สิ ูง
9. ไมม่ กี ลิน่ หรือรสชาติทผ่ี ิดปกติ
10 มะพรา้ วนำ้ หอม ต้องเกบ็ เกีย่ วทอี่ ายเุ หมาะสมและได้รับการเกบ็ เกย่ี วตามกระบวนการ
เก็บเกยี่ วและดูแลภายหลงั การเก็บเกีย่ ว การเก็บรกั ษา และการขนสง่ อย่างถูกตอ้ ง เพื่อให้
ผลผลิตอยู่ในสภาพท่ียอมรับได้เมอ่ื ถึงปลายทาง
5.7.3 การแข่งขันคุณภาพ
มะพร้าวน้ำหอมตามมาตรฐานสำนกั งานมาตรฐานสินค้าเกษตร และอาหารแห่งชาติ
(มกอช., 2550) แบง่ เปน็ 3 ชนั้ คณุ ภาพ ดังน้ี
1. ชั้นพิเศษ (extra class) มะพร้าวน้ำหอมชั้นนี้ต้องมคี ุณภาพดที ี่สุด ผลไม่มีตำหนิ ใน
กรณีที่มีตำหนิต้องเป็นตำหนิผิวเผินเล็กน้อยที่ไม่มีผลกระทบต่อรูปลักษณ์ทั่วไ ป
ผลติ ผล คุณภาพผลติ ผลคุณภาพการเกบ็ รักษา และการจดั เรยี งเสนอในภาชนะบรรจุ
45
2. ชั้นหนึ่ง (class ) มะพร้าวน้ำหอมขั้นนี้ต้องคุณภาพดี ผลที่มีตำหนิเล็กน้อยโดยไม่มี
ผลกระทบต่อรูปลักษณ์ทั่วไปของผลิตผล คุณภาพผลิตผล คุณภาพการเก็บรักษา
และการจัดเรยี งเสนอในภาชนะบรรจุ ซงึ่ ตำหนโิ ดยรวมตอ่ ผลต้องไมเ่ กนิ 5 % ของพื้นผิว
ทัง้ หมดและไมม่ ผี ลตอ่ คุณภาพของเนือ้ มะพรา้ ว
3. ชั้นสอง (Class II) มะพร้าวน้ำหอมชั้นนี้รวมผลมะพร้าวน้ำหอมที่ไม่เข้าขั้นที่สูงกว่า
แต่ มีคุณภาพขั้นต่ำ และยังคงคุณภาพผลผลิต คุณภาพการเก็บรักษา และการ
จัดเรียงเสนอในภาชนะบรรจุ ซึ่ง ตำหนิโดยรวมต่อผลต้องไม่เกิน 10% ของพื้นที่ผิว
ท้ังหมด และไม่มีผลตอ่ คณุ ภาพของเนื้อมะพรา้ ว
5.6.4 ขนาด
ขนาดของมะพร้าวพจิ ารณาจากเส้นรอบวงหรือน้ำหนกั ผล อย่างใดอย่างหน่งึ ดังต่อไปน้ี
1. มะพร้าวควนั (เจียน) มนี ำ้ หนกั ผล 700-1,400 กรัม
2. มะพร้าวเจยี (กลึง) โดยมีรหสั ขนาด ดังน้ี
1. เสน้ รอบวง > 35-40 เซนตเิ มตร นำ้ หนักผล > 600-850 กรัม
2. เสน้ รอบวง > 30-35 เซนตเิ มตร น้ำหนักผล > 450-600 กรัม
3. เส้นรอบวง 27-30 เซนตเิ มตร น้ำหนกั ผล 350-450 กรมั
การแบง่ ชน้ั คณุ ภาพและขอ้ กำหนดเรื่องขนาดในมาตรฐานน้ี สามารถนำไปใชพ้ จิ ารณา
ในทางการค้า โดยนำขอ้ กำหนดการแบ่งช้นั คณุ ภาพไปใชร้ ่วมกับขอ้ กำหนดเร่ืองขนาด
เพ่ือกำหนดเปน็ ช้ัน ทางการค้า ซ่ึงคู่คา้ อาจมกี ารเรยี กซ้ือขนั้ ทางการค้าที่แตกตา่ งกับ
ความต้องการของคคู่ า้ หรือตามขอ้ จำกัดท่ีมเี นอื่ งมาจากฤดูกาล
5.6.5 เกณฑค์ วามคลาดเคล่อื น
เกณฑ์ความคลาดเคล่ือนเร่อื งคณุ ภาพและขนาดในภาชนะบรรจสุ ำหรับผลิตผลทไี่ ม่เข้า
ขน้ั ทร่ี ะบไุ ว้
5.6.6 เกณฑค์ วามคลาดเคลอ่ื นเรอ่ื งคุณภาพ
46
1. ช้นั พิเศษ (extra class) ไม่เกนิ 5 % โดยจำนวนผล หรอื นำ้ หนกั ผลของมะพร้าว
นำ้ หอมทีม่ คี ณุ ภาพไม่เป็นไปตามขอ้ กำหนดของช้ันพเิ ศษ แตเ่ ป็นไปตามคุณภาพ
ช้ันหนึ่งหรือคุณภาพยงั อยู่ ในเกณฑ์ความคลาดเคล่ือนของคุณภาพชน้ั หนึง่
2. ชน้ั หน่งึ (Class 1) ไม่เกนิ 10 % โดยจำนวนผล หรอื น้ำหนักผลมะพร้าวน้ำหอมท่มี ี
คุณภาพไม่เปน็ ไปตามข้อกำหนดของชน้ั หนึ่ง แต่เป็นไปตามคุณภาพชั้นสอง หรือ
คณุ ภาพยงั อยู่ในเกณฑ์ ความคลาดเคล่ือนของคณุ ภาพชน้ั สอง
3. ชน้ั สอง (Class II) ไมเ่ กิน 10 % โดยจำนวนผลหรอื นำ้ หนักของมะพรา้ วนำ้ หอมที่มี
คุณภาพไม่เปน็ ไปตามขอ้ กำหนดของชนั้ สอง หรือขาดคุณสมบัตติ ามขอ้ 5.6.2 (1)
หรือ (2) ของเกณฑ์ คณุ ภาพข้ันต่ำ โดยไม่มีผลเนา่ เสียหรอื มสี ภาพไมเ่ หมาะสมตอ่
การบรโิ ภค
5.7.7 การบรรจุและการจัดเรียงเสนอ
1. ความสมำ่ เสมอ มะพร้าวน้ำหอมท่บี รรจุในแต่ละภาชนะบรรจุต้องมีความสม่ำเสมอ
ทง้ั ในเรื่องของพนั ธ์ุ คณุ ภาพ ขนาด สี และส่วนของผลที่มองเหน็ ได้ต้องเป็นตัวแทน
ของผลติ ผลทั้งหมด
2. การบรรจุตอ้ งบรรจมุ ะพร้าวนำ้ หอมในลักษณะท่สี ามารถเก็บรักษามะพรา้ วนำ้ หอม
ได้ เป็นอยา่ งดี วัสดทุ ี่ใชภ้ ายในภาชนะบรรจตุ อ้ งใหม่ สะอาดและมคี ณุ ภาพ สามารถ
ป้องกันความเสยี หายอัน จะมผี ลคุณภาพภายนอกหรือภายในของมะพร้าวน้ำหอม
การใช้วสั ดโุ ดยเฉพาะกระดาษหรอื ตราประทับทมี่ ี ขอ้ กำหนดทางการค้าสามารถทำ
ได้ หากการพิมพห์ รอื การแสดงฉลากใช้หมึกพมิ พห์ รอื กาวท่ีไม่เป็นพเิ ศษ สำหรับ
มะพรา้ วควั่น (เจียน) อาจหุ้มด้วยพลาสติก
5.6.8 รายละเอยี ดของภาชนะบรรจุ
ภาชนะบรรจุมีการระบายอากาศทดี่ ี ไมม่ กี ลิ่นและสิ่งแปลกปลอมและมีคุณสมบัติ
ทนทานต่อการขนสง่ และรกั ษาผลมะพร้าวนำ้ หอมได้
47
ภาพที่ 5.10 บรรจภุ ัณฑ์มะพร้าวนำ้ หอมเพื่อการสง่ ออก
(การจัดการความรเู้ ทคโนโลยกี ารผลิตมะพร้าวน้ำหอม, 2562 : ออนไลน์)
5.6.9 เครื่องหมายและฉลาก
เคร่ืองหมายและฉลากอย่างนอ้ ยตอ้ งมีข้อความแสดงรายละเอียดท่ีภาชนะบรรจุมะพร้าว
นำ้ หอมทีเ่ หน็ ได้งา่ ย ชดั เจน ไมเ่ ป็นเทจ็ หรือหลอกลวง ดงั ต่อไปนี้
1. ประเภทของผลติ ผล กรณีท่ีไมส่ ามารถมองเหน็ ผลิตผลจากภายนอกภาชนะบรรจุได้
ให้ระบุขอ้ ความวา่ “มะพรา้ วน้ำหอม” และ/หรือ ประเภทของมะพร้าวน้ำหอม
2. จำนวนผลตอ่ ภาชนะบรรจุ หรอื นำ้ หนักสุทธิเป็นกรมั หรอื กโิ ลกรมั
3. ขอ้ มลู ผผู้ ลิตและผจู้ ำหน่าย ให้ระบุชอื่ และทต่ี ั้งของสถานที่ผลิต หรือแบ่งบรรจุ หรือ
จัดจำหน่าย ทงั้ น้ีอาจแสดงช่อื และทต่ี ั้งสำนักงานใหญข่ องผผู้ ลิต หรอื ผแู้ บง่ บรรจุกไ็ ด้
กรณมี ะพรา้ วนำ้ หอมนำเขา้ ให้ระบชุ ื่อและที่ตงั้ ของของผูน้ ำเขา้
4. ข้อมูลแหล่งผลิต ให้ระบุประเทศผู้ผลิต ยกเว้นกรณีมะพร้าวน้ำหอมที่ผลิตเพื่อ
จําหนา่ ยในประเทศ
5. ภาษา กรณี ผลิตเพื่อจําหน่ายในประเทศต้องใช้ข้อความเป็นภาษาไทย กรณีผลิต
เพอื่ การส่งออกให้แสดงขอ้ ความเป็นภาษาตา่ งประเทศ
ภาชนะบรรจุสำหรับขายส่ง แต่ละภาชนะบรรจุ ต้องมีข้อความที่ระบุในเอกสาร กำกับ
สินค้า ฉลาก หรือแสดงไว้ทภ่ี าชนะบรรจุโดยข้อความต้องอ่านได้ชัดเจน ไมห่ ลดุ ออก ไม่
เปน็ เท็จหรือ หลอกลวง โดยมีรายละเอียดดังต่อไปน้ี
48
1. ภาชนะบรรจุสำหรับขายส่ง แต่ละภาชนะบรรจุ ต้องมีข้อความที่ระบุในเอกสาร
กํากับสินค้า ฉลาก หรือแสดงไว้ที่ภาชนะบรรจุโดยข้อความต้องอ่านได้ชัดเจน ไม่
หลุดออก ไมเ่ ปน็ เท็จหรอื หลอกลวง โดยมีรายละเอยี ดดงั ตอ่ ไปน้ี
2. ช้นั คณุ ภาพ
3. รหัสขนาด ในกรณีท่มี กี ารคดั ขนาด
4. จำนวนผลตอ่ ภาชนะบรรจุ หรอื น้ำหนกั สุทธิเปน็ กรัม หรือกิโลกรมั
5. ขอ้ มลู ผผู้ ลิตและผู้จำหนา่ ย ให้ระบุชอ่ื และท่ตี งั้ ของผู้ผลิต หรือผรู้ วบรวม หรอื ผู้ แบ่ง
บรรจุ หรอื ผู้จัดจำหน่าย และหมายเลขรหัสสนิ ค้า (ถา้ ม)ี ทง้ั น้อี าจแสดงช่ือและที่ต้ัง
สำนักงานใหญ่ของ ผู้ผลิต หรือผู้แบ่งบรรจุกไ็ ด้ กรณีมะพรา้ วน้ำหอมนำเข้าให้ระบุ
ช่อื และทต่ี ้งั ของผนู้ ำเข้า
6. ข้อมูลแหล่งผลิต ให้ระบุประเทศผู้ผลิต ยกเว้นกรณีมะพร้าวน้ำหอมที่ผลิตเพ่ือ
จาํ หน่ายในประเทศ
7. ภาษา กรณีท่ีผลิตเพื่อจาํ หน่ายในประเทศต้องใชข้ ้อความเปน็ ภาษาไทย กรณที ี่ ผลิต
เพอื่ การส่งออกใหแ้ สดงขอ้ ความเป็นภาษาต่างประเทศได้
การแสดงเครื่องหมายการตรวจรับรองจากทางราชการ ให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และ
เงื่อนไขของหนว่ ยตรวจหรอื หนว่ ยรับรอง
49
บรรณานกุ รม
มะพรา้ ว การผลติ เเละนำไปใช่ประโยช์. กรงุ เทพฯ : สำนกั พิมพส์ ถาบนั วิจยั พืชสวนกรมวิชาการเกษตร
กระทรวงเกษตรเเละสหกรณ์, ม.ป.ป
ไรส่ขี ามะพร้าว = Coconut mite. กรงุ เทพฯ : สำนกั พิมพ์สำนักวิจยั พัฒนาการอารักขาพืช, ม.ป.ป
คลอง คลอดเพ็ง. ระบบการปลูกพืชเเซมในสวนมะพร้าว. ชุมพร : สำนักพิมพ์ศูนย์วิจัยพืชสวน
ชุมพร สถาบนั วจิ ยั พืชสวน กรมวิบาการเกษร กระทรวงเกษตรเเละสหกรณ์, 2536.
จุลพันธ์ เพ็ชรพิรุณ, จิตสำเริง พยัคฆพงษ์ เเละคนอง คลอดเพ็ง. การรวบรวมเชื้อพันธุ์มะพร้าว
อ่อน. ชุมพร : สำนักพิมพ์ศูนย์วิจัยพืชสวนชุมพร สำนักวิจัยเเละพัฒนาเกษตรเขต 7 กรม
วชิ าการเกษตร กระทรวงเกษตรเเละสหกรณ์, 2545.
จุลพันธ์ เพ็ชรพิรุณ. เอกสารวิชการมะพร้าวเเละปรับปรุงพันธุ์มะพร้าวในประเทศไทย. ชุมพร :
สำนักพิมพ์ศูนย์วิจัยพืชสวนชุมพร สำนักวิจัยเเะลพัฒนาการเกษตรเขตที่ 7 กรมวิชาการ
เกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ,์ 2549.
ตลาดสี่มุมเมือง บริษัทดอนเมืองพัฒนา จำกัด. ราคาเฉลี่ยมะพร้าวน้ำหอม เบอร์ใหญ่. ม.ป.ท.,
ม.ป.ป
ทะนพุ งศ์ กสุ มุ า ณ อยุธยา. ดันมะพร้าวน้ำหอมไทย สร้างความนยิ มทัว่ โลก. ม.ป.ท., 2560.
วรรณภา เสนาดี เเละสุภาพร เส็งสมาน. ทศิ ทางของมะพรา้ วนำ้ หอมไทย. ม.ป.ท., 2560.
วรรณภา เสนาดี เเละปกป้อง ปอ้ มฤทธ์ิ. ทบทวนพชื สวนไทยสง่ ท้ายปี 2560. ม.ป.ท., 2560.
ศิวเรศ อารีกิจ เเละคณะ. การค้นหายีนควบคมุ ลกั ษณะความหอมของมะพร้าวน้ำหอมเเละการสร้าง
ฐานข้อมูลเอกลักษณ์ยีนความหอมในมะพร้าวน้ำหอมไทย. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์
มหาวทิ ยาลัยเกษตรศาสตร์, 2559.
ศูนยเ์ ทคโนโลยสี ารสนเทศเเละการสอื่ สาร. รายงานสถติ ทิ างการเกษตร (มะพร้าว) . ม.ป.ท., 2562.
สำนักงานพาณิชย์จังหวัดลพบุรี. สินค้าบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์เเละสอนค้าเชิงวัฒนธรรม ภาคกลาง.
ปทมุ ธานี : สำนักพิมพห์ า้ งหุ้นส่วนจำกัด สยามฟดู้ เเอนฟามาซตู คิ อล, 2560.
50
สำนักงานมาตรฐานเกษตรเเละอาหารเเห่งชาติ. มะพร้าวน้ำหอม. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพก์ ระกรวง
เกษตรเเละสหกรณ,์ 2550.
สมศรี อรณุ นิ ท์. ดนิ เค็มในประเทศไทย. กรุงเทพฯ : สำนักพมิ พ์กรมพฒั นาท่ีดิน, 2539.
อานนท์ ลายเมอื งงาม. “มะพร้าวนำ้ หอมลกู ลีบยาวไมโ่ ต,”[ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก : https://fc-
ktr-discourse-production.s3.dualstack.ap-southeast-
1.amazonaws.com/original/4X/6/a/7/6a7cfa75c5b42da29d103374274160240df
db169.jpeg, 2564. [สืบคน้ เมอื่ 19 กมุ ภาพันธ์ 2566].
“การเพาะปลูกมะพรา้ วนำ้ หอม,”[ออนไลน์]. เข้าถึงไดจ้ าก : http://2.bp.blogspot.com/-
sKKg9zlXzWU/WK8K8v-
u9FI/AAAAAAAAAJo/D7YNzFM7wyUidiqsQk2DLSVzXIAMTMzdwCK4B/s1600/2_1
3_orig.jpg, 2560. [สบื คน้ เม่อื 19 กมุ ภาพนั ธ์ 2565].
“ธาตุอาหารมะพนา้ วน้ำหอม,”[ออนไลน]์ . เขา้ ถึงได้จาก : http://blog.arda.or.th/wp-
content/uploads/2021/01/mpnamhom.jpg, ม.ป.ป [สืบคน้ เมือ่ 19 กุมภาพนั ธ์
2565].
“รูปแบบการใหน้ ำ้ มะพร้าวนำ้ หอม,”[ออนไลน์]. เข้าถงึ ไดจ้ าก :
https://www.opsmoac.go.th/surin-article_prov-preview-421691791859, 2563.
[สืบค้นเมือ่ 19 กมุ ภาพนั ธ์ 2565].
“การจดั การสวนมะพรา้ วน้ำหอม,”[ออนไลน์]. เขา้ ถึงไดจ้ าก :
https://www.opsmoac.go.th/surin-article_prov-preview-421691791859, 2563.
[สืบค้นเมื่อ 19 กมุ ภาพันธ์ 2565].
ไมตรี สารนิ ทร์. “เทคนิคกาเพิม่ ผลลผิตมะพรา้ วน้ำหอม,”[ออนไลน์]. เขา้ ถงึ ได้จาก :
http://www.pongsaknaka.com/article/24/%E0%B9%80%E0%B8%97%E0%B8%
84%E0%B8%99%E0%B8%B4%E0%B8%84%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%
A3%E0%B9%80%E0%B8%9E%E0%B8%B4%E0%B9%88%E0%B8%A1%E0%B8%
9C%E0%B8%A5%E0%B8%9C%E0%B8%A5%E0%B8%B4%E0%B8%95%E0%B8
51
%A1%E0%B8%B0%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B9%89%E0%B8%B2%E0%B8
%A7%E0%B8%99%E0%B9%89%E0%B8%B3%E0%B8%AB%E0%B8%AD%E0%B
8%A1-
%E0%B8%94%E0%B9%89%E0%B8%A7%E0%B8%A2%E0%B8%81%E0%B8%B2
%E0%B8%A3%E0%B9%83%E0%B8%8A%E0%B9%89%E0%B9%80%E0%B8%81
%E0%B8%A5%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B9%81%E0%B8%81%E0%B8%8
7, 2563.
[สบื คน้ เมื่อ 19 กมุ ภาพนั ธ์ 2565].