Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 181| @azemi/kimiaT4SPM 4541 Latihan 64; Plumbum (II) sulfat ialah garam tak larut dalam air. Huraikan penyediaan plumbum (II) sulfat di dalam makmal. Dalam huraian anda, termasuk persamaan kimia yang terlibat. Lead (II) sulphate is insoluble in water. Describe the preparation of lead (II) sulphate in the laboratory In your description, include the chemical equation involved. [10 markah] Jawapan ; 1. Sukat dan masukkan 50 cm3 larutan plumbum(II) nitrat, Pb(NO3)2 0.1 mol dm-3 ke dalam bikar 2. Sukat dan masukkan 50 cm3 larutan natrium sulfat 0.1 mol dm-3 ke dalam bikar 3. Kacau campuran dengan rod kaca 4. Turas campuran 5. Bilas garam dengan air suling 6. Keringkan garam di antara dua kertas turas 1. Measure and pour 50 cm3 of 0.1 mol dm-3 lead(II) nitrate, Pb(NO3)2 solution and pour it into a beaker. 2. Measure and pour 50 cm3 of 0.1 mol dm-3 sodium sulphate solution into a beaker. 3. Stir the mixture using glass rod 4. Filter the mixture 5. Rinse the salt with distilled water 6. Dry the salt between two pieces of filter paper 6.9.7 Membina persamaan Ion bagi Pembentukan garam tak larut Contruction Ionic equations for the formation of Insoluble salt Kaedah perubahan berterusan Continuous variation method • Menentukan bilangan mol kation dan anion yang bergabung untuk membentuk 1 mol garam tak terlarutkan secara eksperimen. To determine the number of mol of cation and anion this combined to form 1 mol of insoluble salt by experimentally. Persamaan ion Ionic equations • Persamaan ion hanya menunjukkan ion yang mengambil bahagian dalam tindak balas kimia. An ionic equation only shows the ions that take part in the chemical reaction. • Persamaan ion bagi pembentukan garam tidak terlarutkan boleh dibina jika kita mengetahui bilangan mol kation dan anion yang bertindak balas bersama membentuk 1 mol garam tidak terlarutkan. The ionic equation for the formation of an insoluble salt can be constructed if we know the number of moles of cation and anion reacted together to form 1 mole of insoluble salt. L n+ + Xn- ⎯→ LX Ion positif logam ion negatif bukan logam Contoh : Example ; Contoh 1 ; • 1 mol ion argentum,Ag+ bertindak balas dengan 1 mol ion klorida membentuk 1 mol argentum klorida. 1 mol of silver ion, Ag+ react with 1 mol of chloride ion, Clto form 1 mol of silver chloride, AgCl. Persamaan ion /Ionic equation : Ag+ + Cl- ⎯→ AgCl Contoh 2: • 2 mol ion argentum bertindak balas dengan 1 mol ion kromat(VI), CrO4 membentuk 1 mol argentum kromat (VI) 2 mol of silver ion, Ag+ react with 1 mol of chromate (VI) ion, CrO4 2- to form 1 mol of silver chromate (VI), Ag2CrO4 • Persamaan ion /: 2Ag+ + CrO4 2- ⎯→ Ag2CrO4 Ionic equation
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 182| @azemi/kimiaT4SPM 4541 Latihan 65: Lengkapkan jadual di bawah Complete the table below Garam tak terlarutkan Insoluble salt Bilangan mol kation and anion Number of cation and anion Persamaan ion Ionic equation a) Argentum klorida, AgCl Silver chloride, 1 mol Ag+ 1 mol Cl- Ag+ + Cl- ⎯→ AgCl b) Plumbum(II) iodida,PbI2 Lead(II) iodide 1 mol Pb2+ 2 mol I- Pb2+ + 2I- ⎯→ PbI2 c) Lead (II) sulphate ,PbSO4 Plumbum(II) sulfat 1 mol Pb2+ 1 mol SO2- 4 Pb2+ + SO2- 4 - ⎯→ PbSO4 d) Barium sulfat BaSO4 Barium sulphate 1 mol Ba2+ 1 mol SO2- 4 Ba2+ + SO2- 4 ⎯→ BaSO4 Latihan 66: Tuliskan persamaan kimia dan persamaan ion setiap tindak balas pemendakan di bawah Write the chemical and ionic equation of each of the precipitate reactions below a) Kuprum(II) klorida bertindak balas dengan natrium karbonat menghasilkan kuprum(II) karbonat Copper (II) chloride reacts with sodium chloride Persamaan kimia Chemical equation CuCl2 + Na2CO3 ⎯→ CuCO3 + 2NaCl Persamaan ion Chemical equation Cu2+ + CO2- 3 ⎯→ CuCO3 b) Larutan plumbum(II) nitrat + magnesium klorida Lead (II) nitrate solution + magnesium chloride Persamaan kimia Chemical equation Pb(NO3)2 + MgCl2 ⎯→ PbCl2 + Mg(NO3)2 Persamaan ion Chemical equation Pb2+ + 2Cl- ⎯→ PbCl2 Latihan 67 : Rajah 67 menunjukkan satu tindak balas bagi sebatian plumbum Diagram 67 shows a reaction for lead compound Rajah 67 / Diagram 67 a) Namakan Name [ 2 markah] (i) Mendakan T : Plumbum(II) sulfat (ii) Larutan Q : Kalium nitrat Precipitate T Lead(II) sulphate Solution Q Potassium nitrate b) Tuliskan persamaan kimia seimbang bagi tindak balas : Pb(NO3)2 + K2SO4 → PbSO4 + 2KNO3 Write a balanced chemical equation for the reaction. [ 2 markah] c) Tuliskan persamaan ion bagi tindak balas : Pb2+ + SO2- 4 → PbSO4 Write an ionic equation for the reaction [ 2 markah] Plumbum(II) nitrat,Pb(NO3)2 Lead(II) nitrate,Pb(NO3)2 Mendakan putih, T White precipitate, T + larutan K2SO4 + K2SO4 solution Larutan Q Solution Q +
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 183| @azemi/kimiaT4SPM 4541 Latihan 68 : esei Dengan menggunakan bahan kimia yang diberikan di bawah, huraikan satu eksperimen di makmal untuk menyediakan garam magnesium sulfat,MgSO4 kering. By using all the chemical substances given below and suitable apparatus, describe a laboratory experiment to prepare dry magnesium sulphate,MgSO4 salt. Dalam huraian anda sertakan persamaan kimia yang terlibat. In your description, include chemical equations involved. [12 markah] Prosedur Mg(NO3)2 + Na2CO3 ⎯→ MgCO3 + 2NaNO3 1. Sukat dan masukkan 50 cm3 larutan magnesium nitrat 0.1 mol dm-3 ke dalam bikar 2. Sukat dan masukkan 50 cm3 larutan natrium karbonat 0.1 mol dm-3 ke dalam bikar 3. Kacau campuran dengan rod kaca 4. Turas campuran 5. Bilas garam dengan air suling 6. Keringkan garam di antara dua kertas turas 1.Measure and pour 50 cm3 of 0.1 mol dm-3 magnesium nitrate solution and pour it into a beaker. 2.Measure and pour 50 cm3 of 0.1 mol dm-3 sodium carbonate solution into a beaker. 3.Stir the mixture using glass rod 4.Filter the mixture 5.Rinse the salt with distilled water 6. Dry the salt between two pieces of filter paper Prosedur MgCO3 + H2SO4 ⎯→ MgSO4 + CO2 + H2O 7. Sukat dan masukkan 50 cm3 asid sulfurik 0.1 mol dm-3 dan masukkan ke dalam bikar 8. Panaskan asid sulfurik perlahan-lahan 9. Tambahkan serbuk magnesium karbonat ke dalam bikar sehingga berlebihan 10. Kacau dan turas campuran 11. Panaskan larutan sehingga tepu 12. Sejukkan dan turaskan garam 13. Keringkan garam di antara dua kertas turas 7. Measure and pour 50 cm3 of 0.1 mol dm-3 sulphuric acid into a beaker. 8. Heat the sulphuric acid slowly. 9. Add magnesium carbonate into a beaker until excess. 10. Stir and filter the mixture 11. Heat the solution until saturated. 12. Cool and filter the salt 13. Dry the salt between two pieces of filter paper Latihan 69 ; Bagaimanakah awak memperolehi contoh kering mendakan putih barium sulfat How do you obtain a dry sample of the white precipitate barium sulphate form? [2 markah] Jawapan; ✓ Turas campuran / Filter the mixture. ✓ Keringkan garam diantara 2 kertas turas. Dry the salt between 2 pieces of filter paper • Larutan magnesium nitrat, Mg(NO3)2 Magnesium nitrate solution • Asid sulfurik cair,H2SO4 dilute sulphuric acid • Larutan natrium karbonat,Na2CO3 sodium carbonate solution
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 184| @azemi/kimiaT4SPM 4541 6.9.8 Pengiraan melibatkan persamaan stoikiometri Calculations involving stoichiometri equations Latihan 70 ; 1. 3.9 g kalium, K terbakar lengkap dalam udara. 3.9 g of potassium, K is burnt completely in the air 4K(s) + O2(g) ⎯→ 2K2O(s) Apakah jisim kalium oksida yang terbentuk? /What is the mass of potassium oxide produced? [Jisim atom relatif /Relative atomic mass: K, 39; O, 16] L1 : Data Maklumat(Info) Kalium/potassium,K Soalan (Q) Kalium oksida/potassium oxide,K2O Jisim/mass = 3.9 g Jisim/mass ? L2 : Mol Mol = Jisim /JAR (Mass/RAM) = 3.9 / 39 = 0.1 mol - L3 : Nisbah Daripada persamaan/ From the equation ; 4 mol K : 2 mol K2O 0.1 mol K : 0.1 x 2 / 4 = 0.05 mol K2O L4 : Soalan Jisim K2O /mass of K2O = mol x JFR = .0.05 x [(2 x 39)+( 1x16)] = 0.05 x 94 = 4.7 g (4.7 g) 2. Sebatian plumbum(II) nitrat, Pb(NO3)2 terurai apabila dipanaskan. Lead (II) nitrate, Pb(NO3)2 compound decomposes when heated. Pb(NO3)2 (p) ⎯→ PbO(p) + 2NO2(g) + ½ O2(g) Jika 6.62 g sebatian plumbum(II) nitrat, Pb(NO3)2 , kira ; If 6.62 g of Pb(NO3)2 compound is heated, calculate; [JAR/RAM: N, 14; O, 16; Pb, 207; 1 mol of gas occupies 22.4 dm3 at s.t.p.] a) jisim plumbum(II) oksida, PbO yang terbentuk mass of lead(II) oxide, PbO that is produced L1 : Data Maklumat(Info) Soalan (Q) Plumbum(II) nitrat Jisim = 6.62 g plumbum(II) oksida,PbO Jisim/mass ? L2 : Mol Mol = Jisim /Jisim relatif = 6.62 / 331 = 0.02 mol - L3: Nisbah Daripada persamaan; From the equation ; 1 mol Pb(NO3)2 : 1 mol PbO 0.02 mol Pb(NO3)2 : 0.02 x 1 / 1 = 0.02 mol PbO L4: Soalan Jisim PbO = mol x JR = 0.02 x [207+ 16] = 0.05 x 223 = 4.46 g (4.46 g)
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 185| @azemi/kimiaT4SPM 4541 b) i) isi padu gas nitrogen dioksida, NO2 yang terhasil pada s.t.p volume of nitrogen dioxide, NO2 gas produced at s.t.p L1 : Data Maklumat(Info) Soalan (Q) Plumbum(II) nitrat Jisim = 6.62 g Nitrogen dioksida,NO2 Isi padu? L2 : Mol Mol = Jisim /Jisim relatif = 6.62 / 331 = 0.02 mol - L3: Nisbah Daripada persamaan/From the equation ; 1 mol Pb(NO3)2 : 2 mol NO2 0.02 mol Pb(NO3)2 : 0.02 x 2 / 1 = 0.04 mol NO2 L4: Soalan Isi padu NO2 = mol x isi padu molar = 0.04 x 22.4 = 0.896 dm3 (0.896 dm3 // 896 cm3 ) ii) isi padu gas oksigen yang terhasil pada s.t.p volume of oxygen produced at s.t.p L1 : Data Maklumat(Info) Soalan (Q) Plumbum(II) nitrat Jisim = 6.62 g Oksigen,O2 Isi padu ? L2 : Mol Mol = Jisim /Jisim relatif = 6.62 / 331 = 0.02 mol - L3: Nisbah Daripada persamaan; From the equation ; 1 mol Pb(NO3)2 : 1/2 mol O2 0.02 mol Pb(NO3)2 : 0.02 x 1/2 / 1 = 0.01 mol O2 L4: Soalan Isi padu O2 = mol x isi padu molar = 0.01 x 22.4 = 0.224 dm3 (0.224 dm3 // 224 cm3 ) 3. Persamaan kimia berikut menunjukkan penguraian kalsium karbonat,CaCO3 The following chemical equation shows the decomposition of calcium carbonate,CaCO3 CaCO3 CaO + CO2 Berapakah jisim kalsium oksida,CaO yang terbentuk apabila 5 g kalsium karbonat dengan kuat? What is the mass of calcium oxide formed when 5 g of calcium carbonate is heated strongly? [JAR /RAM : C ; 12, O ; 16, Ca ; 40] L1 : Data Maklumat(Info) Soalan (Q) Kalsium karbonat Jisim = 5 g Kalsium oksida Jisim/mass ? L2 : Mol Mol = Jisim /Jisim relatif = 5 / 100 = 0.05 mol - L3: Nisbah Daripada persamaan; From the equation ; 1 mol CaCO3 : 1 mol CaO 0.05 mol CaCO3 : 0.05 x 1 / 1 = 0.05 mol CaO L4: Soalan Jisim CaO = mol x JR = 0.05 x [40 + 16 ] = 2.80 g [2.80 g]
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 186| @azemi/kimiaT4SPM 4541 Soalan 71 ; 1. Persamaan berikut menunjukkan tindak balas magnesium oksida dengan asid hidroklorik. The following equation shows the reaction between magnesium oxide and hydrochloric acid. MgO + 2HCl MgCl2 + H2O Berapakah jisim magnesium klorida yang terhasil apabila magnesium oksida berlebihan bertindak balas dengan 100 cm3 asid hidroklorik 0.5 mol dm-3 ? What is the mass of magnesium chloride produced when excess magnesium oxide react with 100 cm3 of 0.5 mol dm-3 hydrochloric acid. [JAR /RAM : Mg ; 24, Cl ; 35.5] MgO + 2HCl MgCl2 + H2O L1 : Data Maklumat(Info) Soalan (Q) Asid hidroklorik V=100 cm3 ; M =0.5 mol dm-3 Magnesium klorida Jisim/mass ? L2 : Mol Mol = MV/1000 = 0.5 x 100/ 1000 = 0.05 mol - L3: Nisbah Daripada persamaan; 2 mol HCl : 1 mol MgCl2 0.05 mol HCl : 0.05 x 1 / 2 = 0.025 mol MgCl2 L4: Soalan Jisim MgCl2 = mol x jisim relatif = 0.025 x [24 + 35.5(2) ] = 2.375 g [2.375 g] 2. Persamaan kimia berikut mewakili tindak balas antara magnesium oksida dan asid sulfurik. The following chemical equation represents a reaction between magnesium oxide and sulphuric acid. MgO + H2SO4 MgSO4 + H2O Apakah jisim magnesium sulfat yang terbentuk apabila 2.0 g magnesium oksida bertindak balas dengan asid sulfurik berlebihan? What is the mass of magnesium sulphate formed when 2.0 g of magnesium oxide is reacted with excess sulphuric acid? [JAR /RAM : MgO; 40; MgSO4; 120] L1 : Data Maklumat(Info) Soalan (Q) Magnesium oksida Jisim = 2.0 g Magnesium sulfat Jisim/mass ? L2 : Mol Mol = 2.0 / 40 = 0.05 mol - L3: Nisbah Daripada persamaan; 1 mol MgO : 1 mol MgSO4 0.05 mol MgO : 0.05 x 1 / 1 = 0.05 mol MgSO4 L4: Soalan Jisim MgO = mol x jisim relatif = 0.025 x 120 = 6.0 g [6.0 g]
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 187| @azemi/kimiaT4SPM 4541 3. Persamaan di bawah menunjukkan tindak balas di antara 30.0 cm3 0.5 moldm-3 asid nitrik dengan 2.0 g kalsium karbonat. The following equation shows the reaction between 30.0 cm3 of 0.5 moldm-3 nitric acid and 2.0 g of calcium carbonate. CaCO3 + 2HNO3 Ca(NO3)2 + CO2 + H2O Apakah jisim kalsium karbonat yang tinggal di akhir tindak balas? What is the mass of calcium carbonate left at the end of the reaction? [Jisim relatif CaCO3 = 100 gmol-1 ] L1 : Data Maklumat(Info) Soalan (Q) Asid nitrik M = 0.5 ; V = 30 cm3 Kalsium karbonat Jisim L2 : Mol Mol = (0.5 x 30) / 1000 = 0.015 mol - L3: Nisbah Daripada persamaan; From the equation ; 2 mol HNO3 : 1 mol CaCO3 0.015 mol Pb(NO3)2 : (0.015 x 1) / 2 = 0.0075 mol CaCO3 L4: Soalan Jisim = mol x jisim molar CaCO3 = 0.0075 x 100 = 0.75 g Jisim kalsium karbonat yang tinggal = 2 – 0.75 g = 1.25 g [1.25 g] Soalan 72 ; Rajah 72 menunjukkan langkah-langkah bagi penyediaan garam Y. Serbuk magnesium oksida berlebihan dilarutkan dalam 50.0 cm3 asid nitrik 0.1 mol dm-3 Diagram 72 shows the steps of preparation of salt W. Excess lead (II) oxide powder is dissolved in 50.0 cm3 of 0.1 mol dm-3 nitric acid. Rajah 72 / Diagram 72 (a) Tuliskan formula kimia bagi garam Y yang terbentuk. Write the chemical formula of salt Y formed. [1 markah] ✓ Magnesium nitrat (b) Mengapakah serbuk magnesium oksida berlebihan ditambahkan kepada asid nitrik? Why is excess magnesium oxide powder added to nitric acid? [1 markah] ✓Untuk memastikan/ to ensure semua asid ditindak balaskan dengan lengkap Serbuk magnesium oksida Magnesium oxide powder Larutan garam Y Salt solution Y 50 cm3 asid nitrik 0.1 mol dm-3 50 cm3 of 0.1 mol dm-3 nitric acid Garam Y Salt Y
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 188| @azemi/kimiaT4SPM 4541 (c) i) Tuliskan persamaan kimia bagi tindak balas itu. Write the chemical equation for the reaction. [2 markah] ✓MgO + 2HNO3 → Mg(NO3)2 + H2O ✓ ii) Hitungkan jisim bagi garam Y yang terbentuk. Calculate the mass of salt Y formed. [Jisim molar garam/Molar mass of salt Y = 148 g mol-1 ] [3 markah] MgO + 2HNO3 → Mg(NO3)2 + H2O L1 : Data Maklumat(Info) Soalan (Q) Asid nitrik M = 0.1 ; V = 50 cm3 Magnesium nitrat Jisim ? L2 : Mol Mol = (0.1 x 50) / 1000 = 0.005 mol - L3: Nisbah Daripada persamaan; From the equation ; 2 mol HNO3 : 1 mol Mg(NO3)2 0.005 mol HNO3 : (0.005 x 1) / 2 = 0.0025 mol Mg(NO3)2 L4: Soalan Jisim = mol x jisim molar Mg(NO3)2 = 0.0025 x 148 = 0.37 g (0.37 g) Soalan 73 Rajah 73 menunjukkan satu eksperimen dalam penyediaan garam. Diagram 73 shows an experiment in the preparation of a salt. Rajah 73/ Diagram 73 a) Nyatakan nama bagi mendakan Q State the name of precipitate Q [1markah] ✓Plumbum(II) iodida / Lead(II) iodide b) Nyatakan nama bagi tindak balas itu State the name of the reaction [1markah] Tindak balas penguraian ganda dua Double decomposition reaction Mendakan Q Precipitate Q Larutan kalium iodida,KI berlebihan Excess potassium iodide solution 10 cm3 larutan plumbum(II) nitrat Pb(NO3)2 1.0 mol dm-3 10 cm3 of 1.0 mol dm-3 lead(II) nitrate solution
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 189| @azemi/kimiaT4SPM 4541 6.10 Tindakan haba ke atas garam Action of Heat on Salts 6.10.1 Kesan TINDAKAN HABA terhadap garam Effect of heat on salt • Procedur : panaskan dengan kuat garam karbonat dan nitrat sehingga terurai How heat strongly carbonate salt / nitrate salt until it decomposes. Ion logam/ ion ammonium, NH4+ Metal ion /ammonium ion, NH4 + Kesan haba terhadap Garam karbonat Effect of heat on carbonate salt Kesan haba terhadap garam nitrat Effect of heat on nitrate salt Susunan radas Set-up of the apparatus Natrium Sodium Kalium Potassium Tidak terurai oleh haba Not decomposed by heat Terurai kepada logam nitrit dan oksigen Decomposed to metal nitrite and oxygen Cth : 2NaNO3 ⎯→ 2NaNO2 + O2 Kalsium/Calcium, Magnesium Magnesium Aluminium Aluminium Zink /Zink, Ferum/Iron, Stanum/Tin Plumbum/kuprum Plumbum/ Lead Kuprum/Copper Terurai kepada logam, karbon dioksida dan oksigen. Decompose to metal oxide, MO and CO2 gases and oxygen gases LCO3 ⎯→ LO + CO2 Terurai kepada logam oksida, nitrogen dioksida dan gas oksigen. Decompose to metal oxide, nitrogen dioxide and oxygen gas. LNO3 ⎯⎯→ LO + O2 + NO2 Argentum Silver Aurum Gold Terurai kepada logam dan karbon dioksida Decompose to metal oxide, MO and CO2 gases LCO3 ⎯⎯→ L + CO2 Terurai kepada logam, nitrogen dioksida dan oksigen. Decompose to metal, nitrogen dioxide gas and oxygen gas LNO3 ⎯⎯→ L + O2 + NO2 Ammonium Ammonium Terurai kepada wap air, gas ammonia dan gas karbon dioksida. Water vapour, ammonia gas and carbon dioxide gases. Terurai kepada wap air dan gas nitrus oksida, N2O Water vapour and nitrous oxide, N2O gas. Garam karbonat,LCO3 Carbonate salt Panas Heat Air kapur Lime water Garam nitrat,LNO3 Nitrate salt Panas Heat
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 190| @azemi/kimiaT4SPM 4541 Latihan 74 : Tindak balas pemanasan garam karbonat : Persamaan kimia Heating of carbonate salts: Chemical equation a) ZnCO3 ⎯→ ZnO + CO2 c) MgCO3 ⎯→ MgO + CO2 b) CuCO3 ⎯→ CuO + CO2 d) PbCO3 ⎯→ PbO + CO2. Latihan 75 : Tindak balas pemanasan garam nitrat : Persamaan kimia Heating of nitrate salts: Chemical equation a) Cu(NO3)2 ⎯→ CuO + ½ O2 + 2NO2 d) Pb(NO3)2 ⎯→ PbO + ½ O2 + 2NO2. b) 2KNO3 ⎯→ 2KNO2 + O2 e) Zn(NO3)2 ⎯→ ZnO + ½ O2 + 2NO2 6.10.2 Ujian Pengesahan Gas Confirmatory Test for Gases Gas Gas Pemerhatian Observation Ujian pengesahan Confirmatory test a) Gas hidrogen, Hydrogen gas, H2 • Gelembung gas tak berwarna terbebas Colourless bubble gas released • Masukkan kayu uji menyala ke dalam tabung uji yang mengandungi gas. Put a lighted wooden splinter into the test tube contains the gas. • Bunyi ‘pop’ kedengaran / Produces ‘pop’ sound. b) Gas oksigen, Oxygen gas, O2 • Gelembung gas tak berwarna terbebas Colourless bubble gas released • Masukkan kayu uji berbara ke dalam tabung uji. Put a glowing wooden splinter into the test tube • Kayu uji berbara menyala semula. Gas light up/relight the glowing wooden splinter. c) Karbon dioksida, Carbon dioxideCO2 • Gelembung gas tak berwarna terbebas Colourless bubble gas released • Alirkan gas yang terhasil melalui air kapur Flow the gas through into the lime water. • Air kapur menjadi keruh. The lime water turns chalky d) Nitrogen dioksida Nitrogen dioxideNO2 • Gelembung gas perang terbebas Brown colour gas released • Gas menukarkan kertas litmus biru ke merah Gas turns the moist blue litmus paper to red e) Ammonia, Ammonia gas, NH3 • Gelembung gas tak berwarna terbebas, Colourless bubble gas released, • berbau sengit pungent smell. • Gas menukarkan kertas litmus lembap merah ke biru. Turns damp red litmus paper blue. • Menghasilkan wasap putih bila bertindak balas dengan gas hidrogen klorida, HCl Produces white smoke/ fumes with hydrogen chloride gas, f) Hidrogen klorida, Hydrogen chloride HCl • Gelembung gas tak berwarna terbebas, Colourless bubble gas released, • berbau sengit pungent smell. • Masukkan kertas litmus merah lembap ke dalam tabung uji yang mengandungi gas Put a damp blue litmus paper into a test tube that contain the gas. • Menghasilkan wasap putih bila bertindak balas dengan gas ammonia Produces white smoke/ fumes with ammonia gas. g) Klorin, Chlorine, Cl2 • Gas kuning terbebas Yellow gas is produced • Gas menukarkan kertas litmus biru ke merah.dan melunturkannya. A gas turns damp blue litmus paper to red and then bleaches it
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 191| @azemi/kimiaT4SPM 4541 Latihan 76 : Rajah 76 / Diagram 76 Pepejal U berwarna kuning semasa panas dan putih semasa sejuk Solid U is yellow in colour when hot and white in colour when cooled. a) Apakah pepejal U What is solid U Zink oksida/ zinc oxide b) i) Bagaimanakah zink karbonat ditukarkan kepada pepejal U How to convert zinc carbonate to solid U. Panaskan zink karbonat dengan kuat/ Heat zinc carbonate strongly ii) Tuliskan persamaan kimia bagi tindak balas tersebut : CO2 + Ca(OH)2 → CaCO3 + H2O Write the chemical equation for the reaction c) i) Namakan gas V Name gas V : Karbon dioksida / Carbon dioxide. ii) Huraikan ujian kimia bagi gas V describe a chemical test for gas V alirkan gas melalui air kapur di dalam tabung uji. air kapur menjadi keruh Flow the gas through into the lime water in the test tube. The lime water turns cloudly Soalan 77 : Esei Rajah 77 menunjukkan satu siri tindak balas bermula daripada garam P. Diagram 77 shows a series of reaction starting from Salt P. + Rajah 77 / Diagram 77 Berdasarkan Rajah 77 ; Based on Diagram 77,: • Kenal pasti garam P, baki X, gas Y dan asid M Identify salt P, residue X, gas Y and acid M. • Tulis persamaan kimia bagi tindak balas antara baki X dan asid M. Write the chemical equation for the reaction between residue X and acid M. [6 markah] Jawapan ; 1. Garam P : Plumbum(II) karbonat 2. Baki X : Plumbum(II) oksida Salt P Lead(II) carbonate Residue X Lead(II) oxide 3. Gas Y : Karbon dioksida 4. Asid M : Asid nitrik Gas Y Carbon dioxide Acid M Nitric acid 5/6 Persamaan kimia : PbCO3 → PbO + CO2 Chemical equation Zink karbonat, ZnCO3 Zink carbonate, ZnCO3 Pepejal U Solid U + Gas V Gas V Panaskan Heat Plumbum(II) nitrat Lead(II) nitrate + Asid M Acid M Baki X Residue X Gas Y Gas Y Garam P Salt P Dipanaskan Heated
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 192| @azemi/kimiaT4SPM 4541 Latihan 78 : Esei Rajah 78 menunjukkan pertukaran pepejal J kepada pepejal R dan gas Z Diagram 78 shows the conversation of solid J to solid R and gas Z Tindak balas I Reaction I Rajah 78 / Diagram 78 a) Kenal pasti bahan J, R dan Z Identify substances J, R and Z J : Kuprum(II) karbonat R : kuprum(II) oksida Z : karbon dioksida Copper(II) carbonate Copper(II) oxide Carbon dioxide [3 markah] b) Bagaimana anda boleh menukarkan pepejal J kepada pepejal R? How you can convert solid J to solid R ? ✓ Panaskan pepejal J dengan kuat sehingga ia terurai Heat solid J strongly until it decomposes. [1 markah] c) Tuliskan persamaan kimia seimbang : CuCO3 → CuO + CO2 Write a balanced chemical equation [2 markah] d) Lukis gambar rajah berlabel bagi pemanasan J . Dalam gambar rajah anda, tunjukkan bagaimana gas Z itu diuji. Draw a labelled diagram for the heating of J. In your diagram show how gas Z is tested. [2 markah] Latihan 79 : Rajah 79 menunjukkan tindakan haba ke atas garam plumbum(II) nitrat. Diagram 79 shows an action of heat for lead(II) nitrate salt. Rajah 79 / Rajah 79 a) Apakah pepejal K What is solid K • Plumbum(II) oksida/ Lead(II) oxide b) Apakah warna pepejal K semasa panas dan sejuk What is the colour of solid K when hot and cooled • Perang semasa panas kuning semasa sejuk Brown when hot, yellow when cool c) Tuliskan persamaan bagi tindak balas Write the chemical equation for the reaction • Pb(NO3)2 → PbO + 2NO2 + ½ O2 CuCO3 Panas Heat Air kapur Lime water Pepejal hijau J Green solid J Pepejal hitam R Black solid R + Gas Z Gas Z Plumbum(II) nitrat ,Pb(NO3)2 Lead (II) carbonate, Pb(NO3) 2 Panaskan Heated up Pepejal K Solid K + Campuran gas R dan gas Q Mix of gases R and Q
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 193| @azemi/kimiaT4SPM 4541 6.11 Analisis Kualitatif Qualitative Analysis • Satu teknik kimia yang digunakan untuk menentukan identity (kation/anion) bahan kimia yang hadir dalam campuran. A chemical technique used to determine the identities (cation/anion) of chemical substances present in a mixture. 6.11.1 Warna garam Colour of salts Garam/ oksida logam Salts / Metal oxide Warna dalam pepejal Colour in solid Warna dalam larutan Colour in aqueous 1. Garam-garam/Salts : Na+ , K+ , NH4 + , Mg2+, Ba2+, Al3+, Pb2+, Ag+ dan Zn2+ Putih White Tidak berwarna Colourless 2. Kuprum(II) sulfat/ kuprum(II) nitrat Copper (II) sulphate / copper (II) nitrate Biru Blue Biru Blue 3. Kuprum(II) karbonat Copper (II) carbonate, CuCO3 Hijau Green Tak larut Insoluble salt 4. Ion ferum(II), Fe2+, ion nikel, Ni2+ Iron (II) ion, Fe2+ , nickel, Ni2+ ion Hijau Green Hijau /kuning Green / yellow 5. Plumbum(II) iodida,PbI2 dan garam kromat,CrO4 2- lead (II) iodide, PbI2 and chromate salt, CrO4 2– Kuning Yellow Tak larut tetapi larut dalam air panas Not soluble but soluble in hot water 6. Kuprum(II) oksida,CuO Copper oxide, CuO Hitam Black Tak larut Insoluble salt 7. Ion ferum(III) Iron(III) Fe3+ ions Perang Brown Perang Brown 8. Zink oksida Kuning semasa panas dan putih semasa sejuk Zinc oxide, ZnO Yellow when hot and white when cooled 9. Plumbum(II) oksida Perang semasa panas dan kuning semasa sejuk Lead (II) oxide, PbO Brown when hot and yellow when cooled
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 194| @azemi/kimiaT4SPM 4541 6.11.2 Ujian Pengesahan kation Confirmatory test of cations Reagen 1 : Larutan NATRIUM HIDROKSIDA, NaOH Reagen Sodium hydroxide, NaOH solution Langkah/ Step Tambahkan NaOH sedikit Add NaOH a little by little Langkah/ Step Tambahkan NaOH berlebihan Add NaOH in excees Pemerhatian Observation Kation hadir Cation present Pemerhatian Obervation Kation hadir Cations present (a) Mendakan PUTIH White Precipitate Ion kalsium,Ca2+ Calcium ion ion magnesium,Mg2+ magnesium ion ion plumbum(II),Pb2+ lead(II) ion ion zink, Zn2+ zinc ion ion aluminium, Al3+ aluminium ion mendakan putih TAK LARUT dalam NaOH berlebihan White precipitate undissolved in excess NaOH Ion kalsium,Ca2+ Calcium ion ion magnesium,Mg2+ magnesium ion Ion Ca2+ , Mg2+ mendakan putih LARUT dalam NaOH berlebihan White precipitate dissolve in excess NaOH ion plumbum(II),Pb2+ lead(II) ion ion zink, Zn2+ zinc ion ion aluminium, Al3+ aluminium ion Pb2+, Zn2+ , Al3+ (b) Mendakan BERWARNA Coloured Precipitate Mendakan BIRU terbentuk Blue precipitate is formed Mendakan BIRU TAK LARUT dalam berlebihan Blue precipitate Insoluble in excess Ion kuprum(II) Copper(II) ion ion Cu2+ Mendakan HIJAU terbentuk Green precipitate is formed Mendakan HIJAU TAK LARUT dalam berlebihan Green precipitate Insoluble in excess Ion ferum(II) iron (II) ion ion Fe 2+ Mendakan PERANG terbentuk Brown precipitate is formed Mendakan PERANG TAK LARUT dalam berlebihan Brown precipitate Insoluble in excess Ion ferum(III) iron (III) ion ion Fe 3+ (c) TIADA mendakan // Larutan TAK BERWARNA No Precipitate // Colourless solution Ion ammonium NH4 + hadir Ion ammonium NH4 + present Tambah reagen Nessler Mendakan perang terbentuk Add Nessler reagent Brown precipitates are formed. Reagent Nessler : Potassium tetraiodomercurate(II)
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 195| @azemi/kimiaT4SPM 4541 Reagen 2 : AMMONIA akueus Reagen Ammonia aqeous Langkah/ Step : Tambahkan NH3 akueus sedikit Add NH3 akueus a little by little Langkah/ Step : Tambahkan NH3 akueus berlebihan Add NH3 akueus in excees Pemerhatian Obervation Kation hadir Cation present Pemerhatian Obervation Kation hadir Cations present (a) Mendakan PUTIH White Precipitate Ion plumbum(II), Pb2+ Lead(II) ion, ion aluminium, Al3+ aluminium ion ion magnesium,Mg2+ magnesium ion ion zink, Zn2+ zinc ion mendakan putih TAK LARUT dalam NaOH berlebihan White precipitate undissolve in excess NaOH Ion plumbum(II), Pb2+ Lead(II) ion, ion aluminium, Al3+ aluminium ion ion magnesium,Mg2+ magnesium ion Ion Pb2+, Al3+ , Mg2+ mendakan putih LARUT dalam NaOH berlebihan White precipitate dissolve in excess NaOH Ion zink Zinc ion Zn2+ (b) Mendakan BERWARNA Coloured Precipitate Mendakan BIRU terbentuk Blue precipitate is formed Mendakan BIRU LARUT dalam berlebihan menghasilkan larutan biru tua Blue precipitate soluble in excess to formed dark blue solution Ion kuprum(II) Copper(II) ion ion Cu2+ Mendakan HIJAU terbentuk Green precipitate is formed Mendakan HIJAU TAK LARUT dalam berlebihan Green precipitate Insoluble in excess Ion ferum(II) iron (II) ion ion Fe 2+ Mendakan PERANG terbentuk Brown precipitate is formed Mendakan PERANG TAK LARUT dalam berlebihan Brown precipitate Insoluble in excess Ion ferum(III) iron (III) ion ion Fe 3+ (c) TIADA mendakan // Larutan TAK BERWARNA No Precipitate // Colourless solution Ion kalsium, ion ammonium hadir Ion ammonium NH4 + present Ion, Ca2+ , NH4 + Ujian khas : Apabila dipanaskan, gas ammonia terhasil menukarkan kertas litmus merah ke biru - ion NH4 + Special test : When heating, ammonia gas turns red litmus paper to blue - ion NH4 + Tambah reagen Nessler Mendakan perang terbentuk Add Nessler reagent Brown precipitates are formed.
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 196| @azemi/kimiaT4SPM 4541 Latihan 80 : Lengkapkan pemerhatian di bawah Complete the table below. Kation Cations Nyatakan pemerhatian apabila ammonia akueus,NH3 di ditambah sehingga berlebihan State the observation when ammonia aqueous, NH3 is added until excess Nyatakan pemerhatian apabila larutan natrium hidroksida akueus,NaOH di ditambah sehingga berlebihan State the observation when ammonia aqueous, NH3 is added until excess Na+ Larutan tak berwarna Colourless solution. Larutan tak berwarna. Colourless solution. Al3+ Mendakan putih terbentuk, tidak larut dalam berlebihan. White precipitate is formed, insoluble in excess Mendakan putih terbentuk, larut dalam berlebihan. White precipitate precipitate is formed, soluble in excess Mg2+ Mendakan putih terbentuk, tak larut dalam berlebihan. White precipitate is formed, insoluble in excess Mendakan putih terbentuk, tidak larut dalam berlebihan. White. precipitate is formed, insoluble in excess Pb2+ Mendakan putih terbentuk, tidak larut dalam berlebihan. White precipitate is formed, insoluble in excess Mendakan putih terbentuk, larut dalam berlebihan. White precipitate is formed, soluble in excess Zn2+ Mendakan putih terbentuk, larut dalam berlebihan. White precipitate is formed , soluble. in excess Mendakan putih terbentuk, larut dalam berlebihan. White precipitate is formed, soluble. in excess Fe2+ Mendakan hijau terbentuk, tidak larut dalam berlebihan. Green precipitate is formed, insoluble in excess. Mendakan hijau terbentuk tidak larut dalam berlebihan. Green precipitate is formed, insoluble in excess Fe3+ Mendakan perang terbentuk, tak larut dalam berlebihan. insoluble precipitate is formed, insoluble in excess Mendakan perang terbentuk, tidak larut dalam berlebihan. Brown precipitate is formed, insoluble in excess NH4 + Larutan tak berwarna Colourless solution Larutan tak berwarna Colourless solution Cu2+ Mendakan biru terbentuk, larut dalam berlebihan menghasilkan larutan biru terbentuk Blue precipitate is formed, soluble in excess to formed blue solution Mendakan berwarna biru terbentuk, tidak larut. dalam berlebihan. Blue precipitate is formed, insoluble in excess
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 197| @azemi/kimiaT4SPM 4541 Soalan 81 : 1 Di antara ion-ion berikut, yang manakah membentuk mendakan hijau yang tidak larut dalam larutan natrium hidroksida berlebihan ? Which of the ions below will form green precipitate which is insoluble in excess sodium hydroxide solution? A Ion plumbum(II) Lead (II) ion C Ion kuprum (II) Copper(II) ion B Ion magnesium Magnesium ion D Ion ferum (II) Iron (II) ion 2. Antara ion berikut, yang manakah akan menghasilkan mendakan putih dan larut dalam larutan natrium hidroksida akueus berlebihan? Which of the following ions will produce white precipitate and soluble in excess aqueous sodium hydroxide solution? A Mg2+ B Ca2+ C Fe3+ D Al3+ 3. Asid hidroklorik ditambahkan kepada larutan X menghasilkan mendakan putih. Apakah X ? Hydrochloric acid, HCl is added to solution X produced white precipitate. What is X? A Argentum nitrat B Natrium hidroksida Siver nitrate Sodium hydroxide C Magnesium nitrat D Zink sulfat Magnesium nitrate Zinc sulphate 6.11.3 Ujian pengesahan : Kation (Fe2+, Fe3+, Pb2+, and NH4 + ) Confirmatory tests Cation (Fe2+, Fe3+, Pb2+, and NH4 + ) 1. Ujian Kation Cation test Ion plumbum(II), Pb2+ Lead(II) ion Prosedur Procedure Pemerhatian Observation Tambahkan larutan natrium sulfat, Na2SO4 ke dalam tabung uji yang mengandungi larutan. Add sodium sulphate, Na2SO4 solution into a test tube contain the solution. Mendakan putih terbentuk, PbSO4 White precipitate is formed Pb2+ + SO4 2- PbSO4 Tambahkan larutan kalium iodida,KI ke dalam tabung uji yang mengandungi larutan. Add potassium iodide, KI solution into a test tube contain the solution. Mendakan kuning terbentuk, PbI2 Yellow precipitate is formed Pb2+ + 2I- PbI2 Tambahkan asid hidroklorik, HCl ke dalam tabung uji yang mengandungi larutan. Add hydrochloric acid,HCl into a test tube contain the solution. Mendakan putih terbentuk dan larut apabila dipanaskan White precipitate is formed and dissolved when heated Pb2+ + 2Cl- PbCl2
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 198| @azemi/kimiaT4SPM 4541 2. Ujian kation Cation test Ion ferum(II), Fe2+ Iron(II) ion, Fe2 Prosedur Procedure Pemerhatian Observation Tambahkan kalium heksasianoferate (III), K3Fe(CN)6 ke dalam tabung uji yang mengandungi larutan. Add potassium hexacyanoferrate(III) , K3Fe(CN)6 solution into a test tube contain the solution. Mendakan biru tua terbentuk Dark blue precipitate is formed Tambahkan larutan kalium heksasianoferrate(II) K4Fe(CN)6 ke dalam tabung uji yang mengandungi larutan. Add potassium hexacyanoferrate (II) ,K4Fe(CN)6 solution into a test tube contain the solution. Mendakan biru muda terbentuk Light blue precipitate is formed 3. Ujian kation Cation test Ion ferum(III), Fe3+ Iron(III) ion, Fe3+ Prosedur Procedure Pemerhatian Observation Tambahkan kalium heksasianoferate(III), K3Fe(CN)6 ke dalam tabung uji yang mengandungi larutan. Add potassium hexacyanoferrate (III) , K3Fe(CN)6 solution into a test tube contain the solution. Mendakan perang terbentuk Brown precipitate is formed Tambahkan larutan kalium heksasianoferat(II) K4Fe(CN)6 ke dalam tabung uji yang mengandungi larutan. Add potassium hexacyanoferrate (II), K4Fe(CN)6 solution into a test tube contain the solution Mendakan biru tua terbentuk Dark blue precipitate is formed Tambahkan larutan kalium tiosianat, KSCN ke dalam tabung uji yang mengandungi larutan. Add potassium tiocyanate solution into a test tube contain the solution Larutan merah darah terbentuk Red blood solution is formed 4. Ujian kation Cation test Ion ammonium, NH4 + Ammonium ion Prosedur Procedure Pemerhatian Observation Tambahkan reagen Nessler ke dalam tabung uji yang mengandungi larutan. Add Nessler reagent into a test tube contain the solution Mendakan perang terbentuk Brown precipitate is formed Soalan 82 ; Esei Huraikan pengesahan larutan zink sulfat mengandungi ion zink, Zn2+ Describe to confirm that zinc sulphate solution contains zinc ion, Zn2+ . Uji dengan NH3 akueus Test with NH3 aqeous: ✓ Masukkan larutan ke dalam tabung uji/ Pour the solution into a test tube ✓ Tambahkan ammonia akueus ke dalam tabung uji sehingga berlebihan . Add ammonia aquoues into the test tube that contain the solution until excess ✓ Mendakan putih terbentuk larut dalam berlebihan White precipitate formed soluble in excess. ✓ Menunjukkan kehadiran ion zink,Zn2+ / Show the presence of zinc ions, Zn2+ . Test ion zink, hanya guna NH3 akueus sahaja
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 199| @azemi/kimiaT4SPM 4541 Soalan 83 : Rajah 83/ Diagram 83 Berdasarkan Rajah 83, Based in Diagram 83, a) Dalam tindak balas I, mendakan putih Q yang terbentuk larut dalam larutan natrium hidroksida berlebihan namakan semua ion yang mungkin hadir dalam larutan K In reaction I, white precipitate Q is formed which is soluble in excess sodium hydroxide solution. Name all the ions which are probably presence in solution K. Ion plumbum(II), ion zink dan ion aluminium [ 1 markah] b) Merujuk kepada tindak balas I dan II, namakan kation yang hadir dalam larutan K Referring to reaction I and II, name the cation presence in solution K. Ion plumbum(II) / Lead(II) ion. [ 1markah] c) Tuliskan persamaan ion seimbang bagi tindak balas yang pembentukan mendakan putih. Write the balanced ionic equation for reaction forming the white precipitate. Pb2+ + SO2- 4 → PbSO4 [2 markah] d) i) namakan dua ion yang menghasilkan mendakan putih tidak larut dalam larutan natrium hidroksida berlebihan. Name two cations which produced white precipitate that will not dissolve in excess sodium hydroxide solution. ✓ Ion kalsium dan ion magnesium/ Calcium ion and magnesium ion [1 markah] ii) nyatakan satu ujian pengesahan bagi satu kation yang hadir di (d)(i) state one confirmatory test for one cation presence in (d)(i) [2 markah] ✓ Masukkan larutan ke dalam tabung uji Pour the solution into a test tube ✓ Tambahkan larutan natrium sulfat ke dalam tabung uji. Add sodium sulphate solution into the test tube ✓ Mendakan putih terbentuk mengesahkan ion kalsium White precipitate is formed to identify the calcium ion Larutan tidak berwarna K Colourless K solution Mendakan putih R White precipitate R Mendakan putih Q Larut dalam natrium hidroksida berlebihan White precipitate Q dissolved in excess sodium hydroxide solution Tindak balas I Reaction I + NaOH Tindak balas II Reaction II + Na2SO4 (ak)
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 200| @azemi/kimiaT4SPM 4541 6.11.4 Ujian Pengesahan : Anion Confirmatory test : Anion Anion Anion Prosedur Procedures a) Ion klorida, Chloride ions, Cl- • Masukkan asid nitrik, HNO3 ke dalam tabung uji yang mengandungi larutan. Pour dilute nitrate acid, HNO3 into a test tube contain the solution. • Tambahkan larutan argentum nitrat, AgNO3 Add silver nitrate, AgNO3 solution. • Mendakan putih terbentuk/ A white colour precipitate is formed. • Persamaan ion : Ag+ + Cl– ⎯⎯→ AgCl Ionic equation b) Ion sulfat, Sulphate ions, SO4 2- • Masukkan asid nitrik, HNO3 ke dalam tabung uji yang mengandungi larutan. Pour dilute nitrate acid,HNO3 into a test tube contain the solution. • Tambahkan larutan barium klorida,BaCl2 Add barium chloride, BaCl2 solution. • Mendakan putih terbentuk/ A white colour precipitate is formed. • Persamaan ion : Ba2+ + SO4 2– ⎯⎯→ BaSO4 Ionic equation c) Ion karbonat, Carbonate ions, CO3 2- • Masukkan asid hidroklorik, HCl ke dalam tabung uji yang mengandungi larutan. Pour dilute hydrochloric acid, HNO3 into a test tube contain the solution • Alirkan gas terhasil melalui air kapur Flow the gas produced through in limewater. • Air kapur menjadi keruh Lime water turn chalky/ milky/cloudy • Persamaan ion : CO3 2– + 2H+ ⎯→ CO2 + H2O Ionic equation d) Ion nitrat Nitrate ions, NO3 - • Masukkan asid sulfurik cair ke dalam tabung uji. Pour dilute sulphuric acid into a test tube. • Tambahkan larutan ferum(II) sulfat,FeSO4 Add iron (II) sulphate, FeSO4 solution. • Titiskan perlahan-lahan asid sulfurik pekat melalui dinding tabung uji. Add slowly the concentrated sulphuric acid, H2SO4 through test tube. • Cincin perang terbentuk / Brown ring is formed. Pembentukan sebatian kompleks nitrosonium The formation of nitrosonium complex
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 201| @azemi/kimiaT4SPM 4541 Soalan 84 : esei : Jadual 84 menunjukkan nama bagi dua jenis garam. Table 84 shows the names for two types of salts. Jadual 84 / Table 84 Berdasarkan garam yang diberikan dalam Rajah 84 Based on the salt given in Diagram 84 a) i) Nyatakan anion yang hadir dalam larutan akueus kuprum(II) klorida : ion klorida/ chloride ion State the anion present in the aqeous solution copper(II) chloride. ii) sebagai seorang pelajar kimia, terangkan bagaimana anda mengesahkan anion di (a)(i) as a chemistry student, explain how you would verify the anion in (a)(i) • Masukkan asid nitrik ke dalam tabung uji yang mengandungi larutan • Masukkan larutan argentum nitrat • Mendakan putih terbentuk terbentuk Pour nitric acid into a test tube contain the solution Pour the silver nitrate solution White precipitate is formed [3 markah] b) Cadangkan bahan-bahan kimia yang sesuai untuk menyediakan garam kuprum(II) klorida dan plumbum(II) klorida. Suggest the suitable chemicals required to produce copper(II) chloride and lead(II) chloride salts. [4 markah] ✓ Kuprum(II) klorida : kuprum(II) karbonat dan asid hidroklorik copper(II) carbonate and hydrochloric acid ✓ Plumbum(II) klorida : plumbum(II) nitrat dan natrium klorida lead(II) nitrate and sodium chloride . Soalan 85 : pengukuhan : Rajah 85 menunjukkan carta alir analisis kualitatif bagi sebatian X. Diagram 85 shows a flow chart of the qualitative analysis of substance X. Rajah 86 / Diagram 86 Berdasarkan rajah 85 , Based on diagram 85, Larutan Y + larutan natrium hidroksida,NaOH Solution Y + Sodium hydroxide, NaOH solution Larutan Y + Larutan argentum nitrat, AgNO3 Solution Y + Silver nitrate, AgNO3 solution Serbuk hitam X Black powder X Tambah larutan asid hidroklorik, HCl Add hydrochloric acid, HCl solution Larutan biru Y Blue solution Y Mendakan biru Blue precipitate Mendakan putih White precipitate Kuprum(II) klorida Copper(II) chloride I II III Plumbum(II) klorida Lead(II) chloride
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 202| @azemi/kimiaT4SPM 4541 (a) Kenal pasti identify the (i) X Kuprum(II) oksida Copper(II) oxide (iii) Y Kuprum(II) klorida Copper(II) chloride (ii) Kation Y Cation Y Ion kuprum(II) Copper(II) ion (iv) Anion Y Anion Y Ion klorida Chloride ion [4 markah] (b)Tuliskan persamaan ion bagi write the ionic equation for (i) Tindak balas II : Cu2+ + OH- → Cu(OH)2 (ii) tindak balas III : Ag+ + Cl- → AgCl Reaction II reaction III [2 markah] Soalan 86 : struktur Rajah 86 menunjukkan carta alir analisis kualitatif bagi garam W. Garam karbonat W yang berwarna hijau dipanaskan dengan kuat menghasilkan pepejal X berwarna hitam dan gas tak berwarna Z . Diagram 86 shows a flow chart for the qualitative analysis of salt W. The green colour of carbonate salt W is heated strongly to produce black colour of solid X and colourless gas Z. Rajah 86 / Diagram 86 Berdasarkan Rajah 86 Based on Diagram 86 (a) (i) Kenal pasti bahan W dan X. Identi tate the name of salt W and solid X W : Kuprum(II) karbonat/Copper(II) carbonate X : Kuprum(II) oksida/ Copper(II) oxide [2 markah] (ii) Huraikan satu ujian kimia untuk mengenal pasti gas Z. Describe a chemical test to identify gas Z ✓ Alirkan gas ke dalam tabung uji yang mengandungi air kapur Flow the gas into a test tube contain the lime water ✓ Air kapur menjadi keruh / Lime water turn chalky [2 markah] Proses I Process I + Pepejal X Solid X + Asid hidroklorik + Hydrochloric acid Larutan biru Y Blue solution Y + larutan natrium hidroksida + Sodium hydroxide solution Mendakan biru Blue precipitate + larutan argentum nitrat + silver nitrate solution Mendakan putih White precipitate Proses III Process III Proses II Process II Garam W Salt W Panaskan Heat Gas tak berwarna, Z Colourless gas, Z
Modul Pengajaran & Pembelajaran Kimia_Tingkatan42020 Bab 6_Asid, Bes dan Garam 203| @azemi/kimiaT4SPM 4541 (b) (i) Apakah nama tindak balas Proses I? : Tindak balas peneutralan What is the name of reaction in Process I? Neutralisation reaction [1 markah] (ii) Tuliskan persamaan kimia bagi proses I : CuO + 2HCl → CuCl2 + H2O Write the chemical equation for Process I. [2 markah] (c) Cadangkan kation dan anion yang hadir dalam Y. Suggest the cation and anion present in solution Y. Kation : Ion kuprum(II)/ Copper(II) ion Anion : Ion klorida/ Chloride ion Cation Anion [2 markah] Soalan 87 : Jadual 87 menunjukkan maklumat bagi tindakan haba ke atas dua garam zink R dan zink T. Table 87 shows the information on action of heat for two zinc salts, R and T. Eksperimen Experiment Hasil Products Pemerhatian Observation Baki Q Residue Q Pepejal kuning bila panas, putih bila sejuk Yellow solid when hot, white when cold Gas X Gas X Air kapur menjadi keruh Lime water turn to cloudy Baki Q Residue Q Pepejal kuning bila panas, putih bila sejuk Yellow solid when hot, white when cold Gas Y Gas Y Gas perang Brown gas Gas Z Gas Z Menyalakan kayu uji berbara Rekindles glowing splinder Jadual 87 / Table 87 Berdasarkan Jadual 87, kenal pasti baki Q, gas X, gas Y dan gas Z. Tuliskan formula kimia bagi garam R dan garam T. Based on Table 87, identify residue Q, gas X, gas Y and gas Z. Write the chemical formulae for salt R and T. [6 markah] Jawapan ; • Q : Zink oksida / Zinc oxide X : Karbon dioksida /Carbon dioxide • Y : nitrogen dioksida / Nitrogen dioxide Z : Oksigen / Oxygen • Garam R : ZnCO3 Garam T : Zn(NO3)2 Salt R Salt T ************ Tamat Bab 6 ************ Garam R Salt P Panas Heat Air kapur Lime water Garam T Salt T Panas Heat