รูปเล่มBPTการบริหารเรื่องโควิด63

ผลงาน Best Practice

ประจําปีการศกึ ษา 2563 (สาํ หรบั ผบู้ ริหาร)

เรอ่ื ง การบริหารจัดการศึกษาภายใตส้ ถานการณก์ ารแพรร่ ะบาดของโรคตดิ เช้ือไวรัสโคโรนา (COVID 19)

โรงเรยี นบา้ นมอ่ นปน่ิ

ความเป็นมา

การระบาดของเชอ้ื ไวรสั โควดิ -19 ส่งผลตอ่ ระบบการศึกษาเปน็ อย่างมาก ตง้ั แตเ่ ช้อื ไวรสั เริ่มระบาดในประเทศจนี ปลายปที ี่
แลว้ จนถึงปัจจบุ นั UNESCO รายงานว่ารฐั บาล 191 ประเทศท่วั โลก ประกาศปิดสถานศึกษท้งั ประเทศ มีผู้เรียนไดร้ ับผลกระทบกว่า
1.5 พันล้านคน (มากกวา่ ร้อยละ 90 ของผู้เรียนท้งั หมด) สาํ หรบั ประเทศไทยสถานการณ์การระบาดเกิดขึ้นในชว่ งสถานศึกษาข้นั
พ้นื ฐานปดิ ภาคเรยี น โดยในช่วงตน้ เดอื นเมษายน คณะรฐั มนตรีมมี ติเห็นชอบใหเ้ ล่ือนวันเปดิ เทอมภาคเรียนที่ 1 ไปเปน็ วนั ที่ 1
กรกฎาคม 2563 ไทยจึงมีโอกาสทบทวนบทเรยี นจากต่างประเทศเพ่ือเตรียมตวั ใหพ้ ร้อมในการจดั การเรียนการสอนรูปแบบใหม่ ที่
สอดรับกับมาตรการป้องกันการระบาด พร้อมกบั เตรยี มมาตรการตา่ ง ๆ เพื่อป้องกันไมใ่ หผ้ เู้ รียนได้รับผลกระทบจากรูปแบบการเรยี น
ทเี่ ปล่ยี นไปดว้ ยการเปล่ียนแปลงอยา่ งรวดเรว็ ในยคุ ปัจจบุ ัน ทงั้ ครแู ละนักเรยี นต้องพร้อมรับกบั การเปลีย่ นแปลง ในรูปแบบ
กระบวนการจดั การเรยี นการสอน โดยเฉพาะครถู ูกสงั คมคาดหวงั ให้เปล่ียนแปลงบทบาทเพื่อขบั เคล่อื นให้เกิดการพัฒนาศกั ยภาพของ
นักเรยี นใหเ้ ป็นบุคคลแหง่ ศตวรรษท่ี 21 ครจู ําเป็นต้องมนี วัตกรรมทางการศึกษา มีทักษะการสอนที่ทนั สมัย มีเทคนิคการสอนสมัยใหม่
ตลอดจนทัศนคตขิ องตนเองต่อการเรยี นการสอนในยุคดจิ ิทัลท่สี ามารถ ตอบสนองผเู้ รียนท่ีแตกต่างและหลากหลายเพอ่ื ให้สามารถ
พัฒนาผู้เรียนใหม้ ที ักษะการคิดขน้ั สงู และมีพฤตกิ รรมท่ีเปล่ียนไปตามความต้องการในศตวรรษท่ี 21 สําหรบั การเรียนการสอน
ออนไลน์น้นั จึงไม่ใชแ่ ค่เพียงใหผ้ ู้เรียนเขา้ มาฟัง การบรรยายเพยี งอยา่ งเดยี วเท่านั้นแต่ผู้สอนตอ้ งมีการออกแบบกระบวนการเรยี นการ
สอนโดยให้ผเู้ รียนไดม้ ีสว่ นร่วม และมีปฏิสมั พนั ธใ์ นการทาํ กจิ กรรมต่าง ๆ ด้วย เพราะการท่ผี ูเ้ รียนจะเกดิ การเรยี นรู้ไดน้ ้ันก็ตอ้ งอาศยั
การลงมือทาํ ในชว่ งสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคตดิ เชอื้ ไวรสั โคโรนา (COVID 19) กระทรวงศึกษาธกิ ารจงึ ได้ กําหนดรปู แบบ
การจัดการเรียนการสอน 5 รูปแบบ ไดแ้ ก่ 1) On Site 2) On Air 3) On Hand 4) On Demand และ 5) Online เพ่อื ให้
ผู้เรยี นไดเ้ รียนรอู้ ย่างมปี ระสทิ ธิภาพ และต้องคํานึงถึงความแตกต่างระหวา่ งบุคคล เช่น การเรยี นรู้ทีต่ า่ งกัน และความพร้อมดา้ น
อุปกรณ์ตา่ งๆ โดยโรงเรยี นสามารถเลอื กรูปแบบการจัดการเรยี นการสอน ให้เหมาะสมกับบริบทของผเู้ รยี นได้

จากสถานการณ์การแพรร่ ะบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา่ (COVID 19 ) ที่เกิดขึ้น โรงเรียนบ้านม่อนปิ่น ไมส่ ามารถเปดิ เรยี น
On Site ไดเ้ นอ่ื งจากมีการแพร่ระบาดในจังหวัดเชยี งใหม่และทางโรงเรยี นได้ทําการสํารวจนักเรียนพบว่า นกั เรยี นสว่ นใหญ่ใน
โรงเรยี นไม่สามารถเรียนOnline ได้ เน่ืองด้วยข้อจำกัดของอปุ กรณ์ท่ใี ชเ้ รยี นขาดสญั ญาณอนิ เตอร์เน็ต นกั เรียนส่วนใหญ่มฐี านะ
ยากจน ตอ้ งช่วยผปู้ กครองในการทํางานเลย้ี งชีพ ผปู้ กครองไม่มีเวลาทจ่ี ะดูแลนกั เรยี น ทางโรงเรียนจึงจัดการเรยี นการสอน On Hand
และOn Demand โดยจดั ทําเปน็ ชุดการสอนและบทเรยี นสาํ เร็จรูปและมกี ารจดั ทาํ สื่อการจดั การเรยี นการสอนประกอบการจัดการ
เรียนการสอน OnHand เพ่ือให้นกั เรียนโรงเรียนบา้ นม่อนปิ่นสามารถเข้าถึงการศึกษา

วิธีการดําเนนิ งาน-กระบวนการ

การบริหารจดั การศกึ ษาภายใต้สถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเช้ือไวรสั โคโรนา (COVID 19)นน้ั เริ่มจากการนํา
นโยบาย เกี่ยวกับการศึกษาลงสู่การปฏิบตั ิในสถานศึกษา โดยมีการวเิ คราะห์นโยบายตา่ งๆต้งั แตน่ โยบายของ รัฐบาล
กระทรวงศกึ ษาธกิ าร สํานักงานคณะกรรมการการศึกษาข้นั พ้ืนฐาน สาํ นักงานเขตพื้นท่กี ารศึกษาเพื่อนํามาเป็นแนวทางในการขัด
การศึกษาท่ีอยูใ่ นสถานการณ์ทย่ี ากลําบากและต้องพฒั นาผู้เรยี นให้มกี ารเรยี นรเู้ หมือนกับการมาเรยี นที่โรงเรยี นให้มาที่สุด โดยมวี ิธี
ดําเนินงานบรหิ ารจดั การดังนี้

1. ข้นั การวางแผน(Plan) ศกึ ษาสภาพปญั หาในการจัดการเรยี นการสอนในชว่ งท่ีทางโรงเรียนได้ดําเนินการจัดการเรียนการ
สอนแบบ On Hand แบบเต็มรูปแบบนําผลนี้มาประชุมวิเคราะหก์ ับคณุ ครู สอบถามปัญหาจากผูป้ กครองนักเรียนพบว่า นักเรียนไม่
ทราบถึงวัตถุประสงค์ของการเรียนของแต่ละครั้งที่รับใบงานผู้ปกครองไม่สามารถแนะนํานักเรียนหรือสอนนักเรียนได้ จึงทําให้เกิด
ปญั หานักเรียนเบ่ือหน่ายในการท่ีจะทาํ ใบงาน ทางโรงเรียนจงึ ดําเนินการวเิ คราะห์ปัญหาที่เกิดขึ้นเพื่อหาแนวทางการจัดการเรียนการ
สอนที่เหมาะสมกับสถานการณ์ที่เกดิ ขึ้น จึงจัดทําชุดการเรียนรู้หรือบทเรียนสําเรจ็ รปู ในแต่ละวิชาที่คุณครูสอนโดยใช้วงจรการเรียน
การสอน (OLE) คือ ผู้สอนตอ้ งมองเห็นความสมั พันธ์เกยี่ วข้องกนั ระหว่างความมุ่งหมายของการสอน (Objective) กระบวนการเรียน
การสอน (Learning – teaching process) และการประเมินผล (Evaluation) เพื่อนําไปใช้ในการจัดการเรียนการสอนแบบ
On Hand ในรอบตอ่ ไป

การวดั และการประเมินผลการเรียนรู้
- วัดผลเป็นระยะๆ ในระหวา่ งการเรยี น

รปู แบบการจดั การเรยี นการสอน
- บทเรยี นสาํ เร็จรูป
- ชุดการสอน

การออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้
- กจิ กรรมทีน่ ักเรียนต้องทาํ
- ส่อื การเรยี นรู้/เครื่องมือ ทีค่ ุณครจู ดั ทาํ คลปิ วดิ ีโอประกอบการใชช้ ดุ การสอน

2.ขั้นปฏิบัติ/การทดสอบ (Do) จัดการอบรมครูเพื่อสร้างการชุดการสอนหรือบทเรียนสําเร็จรูป สื่อการเรียนรู้ที่จะประกอบกับชุด
การสอนหรือบทเรียนสาํ เร็จรูปและนําไปทดลองใชก้ ับนักเรียนโรงเรียนบา้ นม่อนป่ินในการจัดการเรียนการสอนแบบ On Hand โดย
ในการแจกเอกสารชั้นการสอนนั้น ครูจะมีการติดต่อสื่อสารกับนักเรียนจากช่องทางการสื่อสาร ออนไลน์ต่างๆ เพื่อติดตาม ให้
คําแนะนํา ในการจัดการเรียนการสอน และจัดทํา หาสื่อวิดิทัศน์ประกอบการใช้ชุดการสอนหรือบทเรียนสําเร็จรูป เพื่อเพิ่มประสทธิ
ภาพในการจดั การเรียนร้เู พิ่มข้นึ

3. การตรวจสอบ (Check) หมายถงึ ขนั้ ตอนการตรวจสอบเมอ่ื ดําเนนิ การใชช้ ุดการสอนหรอื บทเรียนสาํ เรจ็ รูปท่ีครสู ร้างขึ้นแล้ว ได้
ทําการเกบ็ คะแนน และสอบถามความคิดเห็นเกี่ยวกับการจัดการเรียนการสอนท่ใี ชช้ ุดการสอนหรือบทเรยี นสาํ เรจ็ รูป ว่าปัญหาเป็น
อยา่ งไร ควรปรับปรงุ แก้ไขอย่างไร นกั เรียนมีความรู้ความเข้าใจกับเรื่องทเ่ี รยี นจากชุดการสอนหรือบทเรยี นสาํ เรจ็ รูป มากน้อย
เพยี งใด

4. การปรับปรุงแก้ไขและการพัฒนา (Action) นําผลการจัดการเรียนรู้จากดําเนินการใช้ชุดการสอนหรือบทเรียนสําเร็จรูปที่ครู
สรา้ งข้ึน มาการดาํ เนนิ การเสริมสร้างชุมชนเรียนรู้ทางวชิ าชีพ (PLC) เพ่ือรว่ มกนั หากระบวนการ แนวทาง กจิ กรรมการเรยี นรู้ เพ่ือให้
ชุดการสอนหรอื บทเรียนสาํ เรจ็ รูป ทีจ่ ดั ทําขึ้นปรับปรงุ และพฒั นาไปใชใ้ นการจัดทาํ ในหนว่ ยอื่นๆ อกี ต่อไปผลสาํ เร็จ

• เชงิ ปริมาณ

- ครโู รงเรียนบา้ นม่อนปน่ิ รอ้ ยละ 80 มีชุดการสอนหรอื บทเรยี นสําเรจ็ รปู ใช้กับนกั เรยี นในการจัดการเรยี นการสอนแบบ
On Hand

- นักเรียนโรงเรยี นบา้ นม่อนป่ินรอ้ ยละ 70 มีความรู้ความเข้าใจ ในการจัดการเรียนสอนแบบ On Hand

• เชิงคณุ ภาพ

- โรงเรียนบา้ นมอ่ นปิ่นมกี ารบริหารจดั การศึกษาภายใต้สถานการณ์การแพรร่ ะบาดของโรคติดเชอื้ ไวรัสโคโรนา (COVID 19)

- ครูมีแนวทางในการจดั การเรียนภายใตส้ ถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเชือ้ ไวรัสโคโรนา (COVID 19)

- นกั เรียนมีผลสมั ฤทธท์ิ างการเรยี นเพ่ิมขนึ้

การวเิ คราะห์

• เทคนิค/รปู แบบทท่ี าํ ใหเ้ กิดความสําเร็จการบรหิ ารโดยใช้ วงจรเดมม่ิง (The Deming Cycle) โดยประกอบดว้ ย

1. P (Plan) เป็นการวางแผนงานจากวตั ถุประสงค์ และเป้าหมายท่ีได้กาํ หนดข้ึน

2. D (Do) เป็นการปฏิบตั ติ ามขัน้ ตอนในแผนงานที่ได้เขยี นไว้อย่างเปน็ ระบบและมีความต่อเนือ่ ง

3. C (Check) เป็นการตรวจสอบผลการดาํ เนนิ งานในแต่ละขน้ั ตอนของแผนงานว่ามปี ญั หาอะไรเกิดขน้ึ จําเป็นต้อง
เปลย่ี นแปลงแก้ไขแผนงานในขัน้ ตอนใด

4. A (Action) เปน็ การปรบั ปรุงแก้ไขส่วนท่ีมปี ญั หาหรือถ้าไม่มปี ญั หาใด ๆ ก็ยอมรบั แนวทางการปฏิบัตติ ามแผนงานท่ีไดผ้ ล
สําเรจ็ เพือ่ นําไปใชใ้ นการทํางานครัง้ ต่อไป

• ปจั จัยส่งผลใหเ้ กิดความสาํ เร็จอยา่ งย่ิง
ดาํ เนินการเสริมสร้างชุมชนเรียนรูท้ างวชิ าชพี (PLC) เพื่อรว่ มกนั หากระบวนการ แนวทาง กจิ กรรมการเรยี นรู้ เพ่อื ใหช้ ุดการ

สอนหรอื บทเรยี นสําเร็จรปู ที่จดั ทาํ ข้ึนปรับปรุงและพฒั นาไปใชใ้ นการจัดทาํ ในหนว่ ยอน่ื ๆ อกี ต่อไป

• ข้อมูลท่ีมีการประชาสมั พันธ์/เผยแพร/่ แหล่งศึกษาดงู าน
นาํ เสนอในการประชมุ คณะกรรมการสถานศึกษาในรูปแบบ วีดที ัศน์ผ่านช่องทาง youtube

ภาคผนวก

การเรยี นการสอนในสถานการณ์การแพรร่ ะบาด COVID-19
รปู แบบ ON-HAND ประจำปีการศกึ ษา 2563

การเรยี นการสอนในสถานการณ์การแพรร่ ะบาด COVID-19
รปู แบบ ON-HAND ประจำปีการศกึ ษา 2563

การเรยี นการสอนในสถานการณ์การแพรร่ ะบาด COVID-19
รปู แบบ ON-HAND ประจำปกี ารศึกษา 2563

การเรยี นการสอนในสถานการณ์การแพรร่ ะบาด COVID-19
รปู แบบ ON-HAND ประจำปีการศกึ ษา 2563

การเรยี นการสอนในสถานการณ์การแพร่ระบาด COVID-19
รปู แบบ ON-Demand ประจำปีการศึกษา 2563

การเรยี นการสอนในสถานการณ์การแพร่ระบาด COVID-19
รปู แบบ ON-Demand ประจำปีการศึกษา 2563

การเรยี นการสอนในสถานการณ์การแพร่ระบาด COVID-19
รปู แบบ ON-Demand ประจำปีการศึกษา 2563

การเรยี นการสอนในสถานการณ์การแพร่ระบาด COVID-19
รปู แบบ ON-Demand ประจำปีการศึกษา 2563

การเรยี นการสอนในสถานการณ์การแพร่ระบาด COVID-19
รปู แบบ ON-Demand ประจำปีการศึกษา 2563

การเรยี นการสอนในสถานการณ์การแพร่ระบาด COVID-19
รปู แบบ ON-Demand ประจำปีการศึกษา 2563

การเรยี นการสอนในสถานการณ์การแพร่ระบาด COVID-19
รปู แบบ ON-Demand ประจำปีการศึกษา 2563

การเรยี นการสอนในสถานการณ์การแพร่ระบาด COVID-19
รปู แบบ ON-Demand ประจำปีการศึกษา 2563

การเรยี นการสอนในสถานการณ์การแพร่ระบาด COVID-19
รปู แบบ ON-Demand ประจำปีการศึกษา 2563

การเรยี นการสอนในสถานการณ์การแพร่ระบาด COVID-19
รปู แบบ ON-Demand ประจำปีการศึกษา 2563

การเรยี นการสอนในสถานการณ์การแพร่ระบาด COVID-19
รปู แบบ ON-Demand ประจำปีการศึกษา 2563