ชุมชนคุณธรรมบ้านหล่ายงาว

รราายยงงาานผลการดำเนนนิ นิ งงาานน
โคโครรงงกกาารรพพัฒฒั นนาตอ‹ ยอดทุนททาางงววฒั ฒั นนธธรรรรมม
ตาตมารมอรยอยศศาสาสตตรรพพรระะรราาชชาาเเพพ่อ� ่�อชมุ ชนเข็มแขขง็ง็ ออยย‹า‹างงยยงั่ ัง่ ยยืนืน(บ(บววรรOOnnToTuoru)r)
ขอขงอชงมุ ชชุมนชคนณุคณุ ธรธรมรมนนŒออŒ มมนนำำหหลลกั ักปปรรัชัชญาของเศรษฐฐกกิจิจพพออเพเพ�ยย� งงขขับบั เคเคลลื่อ่อืนนดดŒวยวŒ พยพลังลบังวบรวร

สโดำโสนยดำกั นยกงักาลกงนา‹มุลวนัฒกุ‹มวฒัจิกนกธิจนรกธารรรามรพรจมพังจเ� หศัง�เหวศษดัวษดัเชเชียยีงรงราายย โโททโโททโโรรททรรสศรรศสาัพศสาัพราัพรททรท๐๑๐๑ ๕๐๕๕๑๕๓๕๓๓๕๓๓๓๑๑๑๑๕๕๑๕๕๑๐๐๕๐๐๕๐๐๑๑๑๑๖๖๗๑๗๑๙๙๖๐๗๐๙๐ www.m-culture.go.th/chiangrai
wwwww.mw.-mcu-lcturlteu.rgeo..gtoh./tchh/icahnigarnagirai

สารบัญ

หนา้

๑. บริบทชุมชน

๑.๑ ความเปน็ มาของชมุ ชน ๑

๑.๒ สภาพแวดลอ้ มของชุมชน 3

๑.๓ จำนวนครัวเรือน/จำนวนประชาการ/รายได้เฉลีย่ /การประกอบอาชพี 4

๑.๔ หลกั การบรหิ ารหมูบ่ ้าน 5

๑.๕ แผนผังโครงสรา้ งคณะกรรมการหมูบ่ ้าน 6

๑.๖ คณะกรรมการหม่บู า้ นแตล่ ะด้าน 6

๑.๗ กฎ ระเบียบ ขอ้ บงั คบั ของหมู่บ้าน 8

๒. คำขวญั ของชุมชน 10

๓. จุดเดน่ /เสนห่ ข์ องชุมชน 11

๔. ความเขม้ แข็งของบวร/บรม

๔.๑ ศาสนสถานของชุมชน 15

๔.๒ โรงเรยี นของชุมชน 16

๔.๓ ผูน้ ำ “บวร” ของชมุ ชน 19

๔.๔ การมสี ว่ นรว่ มของ “บวร” ในการพฒั นาชมุ ชน 20

๕. กระบวนการขับเคลอื่ นชมุ ชนคุณธรรมของบวรน้อมนำ

หลักปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพยี ง ๙ ขั้นตอน 21

๖. ผลสัมฤทธใ์ิ นการขับเคลอ่ื นชมุ ชนคณุ ธรรมน้อมนำหลักปรชั ญาของเศรษฐกจิ พอเพียงใน ๓ มติ ิ

๖.๑ คนในชมุ ชนยึดม่ันปฏบิ ัตติ ามหลักธรรมทางศาสนาที่ตนนบั ถือ 39

๖.๒ คนในชมุ ชนน้อมนำหลกั ปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพียงมาใชใ้ นการพฒั นาคุณภาพชีวติ 40

๖.๓ คนในชุมชนสบื สานและดำเนนิ ชีวิตตามวิถวี ัฒนธรรมที่ดงี าม 44

๖.๔ การกระจายข้อมลู ขา่ วสารของชุมชน 45

๗. การดำเนนิ งานพฒั นาตอ่ ยอดทนุ ทางวัฒนธรรมตามรอยศาสตร์พระราชา

เพ่อื ชุมชนเข้มแข็งอย่างยง่ั ยนื “บวร ” ตามกระบวนการ ๘ ขัน้ ตอน 47

8. การบรหิ ารจดั การในชมุ ชน 65

ภาคผนวก ก

แบบสำรวจความพร้อมของชุมชนคุณธรรมฯ ในการดำเนินงาน

ตามโครงการพฒั นาต่อยอดทนุ ทางวัฒนธรรม

ตามรอยศาสตร์พระราชาเพื่อชุมชนเข้มแข็งอยา่ งย่ังยนื (บวร On Tour)

ภาคผนวก ข

แบบประเมนิ ความพร้อมของชุมชนคุณธรรมฯ ในการดำเนนิ งาน (แบบ Check List)

โครงการพฒั นาตอ่ ยอดทุนทางวัฒนธรรม ตามศาสตร์พระราชา

เพ่ือชมุ ชนเขม้ แข็งอย่างยั่งยืน (บวร On Tour)

บวร On Tour ชมุ ชนคุณธรรมบ้านหล่ายงาว | ๑

ชุมชนคุณธรรมบ้านหล่ายงาว
หมู่ ๑ ตำบลหลา่ ยงาว อำเภอเวยี งแก่น จังหวดั เชียงราย

ประวัตบิ ้านหลา่ ยงาว
เรมิ่ เเรกอพยพมาจากเมอื งน่าน และได้ตงั้ ถน่ิ ฐานทีอ่ ยบู่ ้านม่วง ต.มว่ งยาย เหตุการณท์ ่ีต้องย้ายมาจาก
บ้านม่วงยาย มาอยู่หล่ายงาวด้วยเหตุน้ำท่วมบ่อยครั้ง และชุมชนแออัด จึงย้ายถิ่นฐานมาอยู่ทางฝั่งซ้ายของ
แม่น้ำงาวตั้งแต่นั้นมา และได้ย้ายมาเมื่อ พ.ศ. ๒๔๑๐ - ๒๕๖๑๑ รวม ๑๕๐๑ ปี เมื่อได้ที่อยู่แล้วจึงพากัน
อพยพย้ายเข้ามาอยู่ที่ตั้งของบา้ นใหม่ แล้วตั้งชือ่ ตามภูมิประเทศวา่ “บ้านหล่ายงาว” หมายถึงบ้านที่อยู่อีกฝ่งั
ของแมน่ ำ้ งาว และไดส้ รา้ งสวน ไร่ นา บริเวณสันกเู่ กา่ เม่ือ พ.ศ.๒๕๕๐ โดยการนำของ พอ่ อุย้ นวล บุดดพี ่ออุ้ย
สี โนขตั ิ พอ่ อุ้ยนุ ขนั ทะ พอ่ อุ้ยหนานแกว้ ยาละ พอ่ อุ้ยตาล ยาละ พ่อหนานเกตุ รานะเรศ พอ่ หนานวงศ์ คงทะ

บวร On Tour ชุมชนคุณธรรมบ้านหลา่ ยงาว | ๒

และมีครอบครัวอีกจำนวนหนึง่ ทยอยเข้ามาหาทำเลสร้างบา้ น และที่ทำกิน จนถึงปัจจุบนั ดอยสันกู่ชาวบ้านใน
อดตี เรียกขานสบื การมาเนื่องจากตรงบรเิ วณสันกู่ เพราะมีกูพ่ ระธาตุอยู่ และมสี ันดอยยาว บรเิ วณนั้นสันนิฐาน
ว่าเปน็ วัดเก่าแก่ ในสมัยเจ้าหลวงเวยี งแก่น ยงั มีหลักฐานของ พระธาตุกู่เกา่ ที่ยงั สมบรู ณ์อยู่ มีอิฐดิน กี่ราง
ยุคสมัยเจ้าหลวงซ่ึงถูกทิง้ ลา้ ง จนพังลงมาตามกาลเวลา (ปัจจุบันได้สร้างพระธาตุอินแขวนจำลองครอบไว้เพอ่ื
กลัวถูกโจรกรรม) ปัจจุบัน สันกู่มีเนื้อที่ประมาณ ๑๐๐ กว่าไร ได้มี พระสงฆ์มาจำพรรษาตั้งแต่ปี่ พ.ศ.๒๕๔๔
จนถึงปัจจุบัน ชาวบ้านได้บุกเบิกสร้างพระธาตุ เมื่อ พ.ศ.๒๕๔๔ นอกจากนี้ดอยสันกูยังเป็นจุดศูนย์รวมจิตใจ
หลอมรวมวิถีชีวิตคนบ้าน หล่ายงาวไว้อย่างเหนียวแน่ว ผ่านกิจกรรม บ ว ร ทำให้ชาวบ้านหล่ายงาวทุกคนมี
สว่ นร่วมในการพัฒนาตนเอง พัฒนาชมุ ชน เกิดเปน็ มรรคผลทัง้ ทางโลกและทางธรรมอย่างย่งิ

- พน้ื ที่ในความปกครอง ๕ ตารางกโิ ลเมตร
- แบง่ พื้นที่การปกครอง ดแู ล เปน็ เขต/หมวด ๗ เขต
- จำนวนประชากรในความปกครอง ๗๙๘ คน เป็นชาย ๓๗๙ คน หญงิ ๔๑๙ คน
- จำนวนครวั เรือน ๒๒๖ ครวั เรอื น
- ประเภทราษฎร เป็นคนเมอื ง
- ศาสนาทป่ี ระชาชนนบั ถือ ศาสนาพทุ ธ
- สถานะหมู่บา้ น เปน็ หมู่บา้ นเขม้ แขง็ เอาชนะยาเสพติด ปี ๒๕๕๘
- หมูบ่ ้านเศรษฐกจิ พอเพยี งต้นแบบ ประจำปี ๒๕๖๐
- ชมุ ชนท่องเทีย่ ว OTOP นวตั วถิ ี

บวร On Tour ชุมชนคุณธรรมบ้านหลา่ ยงาว | ๓

แผนที่หมบู่ า้ น

ภูมิประเทศ
ตง้ั อยู่บริเวณพ้ืนท่รี าบ ระหว่างหุบเขา มลี ำนำ้ ไหลผา่ นหมบู่ ้านอาณาเขตตดิ ต่อ

ทิศเหนอื ตดิ ตอ่ กับ บา้ นท่งุ ทราย หมู่ 3 ต.หลา่ ยงาว
ทศิ ใต้ ตดิ ต่อกับ บา้ นหลู้ หมู่ 1 ต.ม่วงยาย
ทิศตะวันออก ตดิ ต่อกับ บา้ นมว่ ง หมู่ 3 ต.มว่ งยาย
ทิศตะวนั ตก ตดิ ตอ่ กับ บ้านท่งุ คำ หมู่ 2 ต.หล่ายงาว
ลักษณะภมู ิอากาศ
อยู่ภายใต้อิทธพิ ลของมรสมุ เขตรอ้ น ฤดูร้อนจะอบอ้าว ในฤดูฝนมีฝนตกชุกและฤดหู นาวจะหนาวมาก
๑. ฤดูร้อน ระหวา่ งเดือนมีนาคม– เดือนพฤษภาคม อณุ หภูมิเฉลี่ยประมาณ 35 องศาเซลเซียส
๒. ฤดูฝน ระหวา่ งเดอื นมิถนุ ายน – เดือนตุลาคม อณุ หภมู ิเฉลย่ี ประมาณ 25 องศาเซลเซยี ส
๓. ฤดหู นาวระหว่างเดือนพฤศจิกายน– เดอื นกมุ ภาพันธ์ อณุ หภูมิเฉลี่ยประมาณ 9 องศาเซลเซียส

บวร On Tour ชมุ ชนคณุ ธรรมบา้ นหลา่ ยงาว | ๔

อุณหภูมิเฉลี่ยตลอดปีประมาณ 25 องศาเซลเซียส ในฤดูร้อนมีอุณหภูมิสูงสุดประมาณ 38 องศา-
เซลเซียส ฤดหู นาวตำ่ สดุ ประมาณ 5 องศาเซลเซียส

จำนวนประชากร (ตามข้อมูล จปฐ. ปี 2562)
จำนวนครวั เรือน 226 ครวั เรอื น
จำนวนประชากรทีอ่ าศัยอยูจ่ ริง 798 คน แยกเปน็ ชาย 379 คน หญิง 419 คน
จำนวนผู้สูงอายุ 93 คน
จำนวนผ้พู กิ าร 8 คน
จำนวนนักเรียน/นกั ศึกษา 65 คน

อาชพี /รายได้

อาชพี ของประชากร ประกอบอาชีพเกษตรกรรม โดยเฉพาะการทำสวนส้มโอเวียงแก่นเปน็ หลกั และ

ค้าขายในพื้นที่ย่านเศรษฐกิจของอำเภอเวียงแก่น รายได้เฉลี่ยของประชากรต่อครัวเรือนต่อปี 112,523.86

บาท

สภาพเศรษฐกจิ

ประชากรส่วนใหญ่ประกอบอาชีพหลัก คือ เกษตรกรรมทำสวนส้มโอ ปลูกผักสวนครัว ทำนา ปลูก

พืชเศรษฐกจิ เชน่ ขา้ วโพด ขงิ รองลงมาประกอบอาชีพรบั จา้ งท่ัวไปในภาคการเกษตร คา้ ขายในตลาดประชา

รัฐของชุมชนที่ชุมชนร่วมกันสร้างขึ้นรองรับผลผลิตในชุมชนเพื่อกระจายรายได้ รับราชการ และลูกจ้าง

เอกชน

การประกอบอาชพี

ทำไร่ 170 คน ¦ พนักงานบริษทั 43 คน

ทำนา 169 คน ¦ รับจา้ ง 63 คน

ทำสวน 180 คน ¦ ทำงานประจำ/รับราชการ 27 คน

เล้ียงสตั ว์ - คน ¦ ประกอบอาชีพอน่ื - คน

ประมง - คน ¦ คา้ ขาย 22 คน

สถานที่สำคัญในชุมชน

โรงพยาบาลสง่ เสรมิ สขุ ภาพตำบล จำนวน ๑ แหง่
แหง่
โรงเรยี นระดับมัธยมศกึ ษา จำนวน ๑ แหง่
แห่ง
โรงเรยี นประถมศกึ ษา จำนวน ๑ แหง่
รา้ น
ศูนย์พัฒนาเดก็ เลก็ จำนวน ๑ แหง่

สถานประกอบกิจกรรมทางศาสนา จำนวน ๒

การพาณิชกรรมร้านคา้ ของในหมบู่ า้ น จำนวน ๖๑

ตลาดสดประชารฐั จำนวน ๑

ศูนย์เรยี นร้เู ฮอื นฮอมฮักข่วงผญา๋ ล้านนา

ศนู ยเ์ รยี นร้ปู รัชญาของเศรษฐกจิ พอเพียง

บวร On Tour ชุมชนคุณธรรมบ้านหลา่ ยงาว | ๕

ตลาดสดประชารัฐ ตลาดชุมชนุ บา้ นหล่ายงาว
ศูนยเ์ รยี นรกู้ ารผลติ สม้ โอเวยี งแก่น
โรงเรยี นผู้สูงอายุตำบลหลา่ ยงาว
ศนู ยก์ ารศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศยั ตำบลหลา่ ยงาว
สำนักงานเทศบาลตำบลหล่ายงาว
สำนักงานการไฟฟา้ ส่วนภมู ิภาคอำเภอเวียงแก่น

หมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ บ้านหล่ายงาว หมู่ที่ 1 ตำบลหล่ายงาว อำเภอเวียงแก่น จังหวัด
เชยี งราย ความสงบสุขและความปลอดภยั ในชวี ติ และทรพั ย์สนิ

บ้านหล่ายงาวมีชุดรักษาความปลอดภัยของหมู่บ้านท่ีปฏบิ ัติงานอย่างเข้มแข็งสรา้ งความสงบสุขเสมอ
มา ด้วยสังคมที่เจริญขึ้นเรื่อย ๆ ในย่านชุมชนเมืองมักจะมีเหตุการณ์ อุบัติเหตุที่ไม่คาดคิดหลายครั้ง อำเภอ
เวียงแก่นยังไม่มีทีมกู้ภัยที่มีความพร้อมอีกทั้งยังเติบโตจากการส่งเสริมการท่องเที่ยว เวลาเกิดอุบัติเหตุมัก
ชว่ ยเหลอื ไม่ทนั ท่วงที

หลายภาคส่วนมีการพูดถึงการจัดตั้งทีมกู้ภัย แต่ก็ยังไม่เคยจัดตั้งขึ้นได้ด้วยปัจจัยหลายด้าน นางแสง
จันทร์ บุตรดี ผู้ใหญ่บ้านหล่ายงาว จึงเล็งเห็นความจำเป็นของปัญหาด้วยบ้านหล่ายงาวเป็นจุดศูนย์กลางของ
อำเภอเวียงแก่ ประกอบกับมีทีมเยาวชน “สุดหล่อหล่ายงาว” ที่มีการรวมตัวกันเข้มแข็งทำงานจิตอาสามา
อย่างต่อเนื่องจึงได้จัดประชุมคณะกรรมการหมูบ่ ้านกบเยาวชนสุกหล่อและทีมงาน รพ. เวียงแก่น วางแผนกน
ในวงเล็กๆ สู่เวทีระดับอำเภอ ทุกภาคส่วนเห็นดีเห็นงามด้วยจึงรวมพลังระดมทุนจัดทำกองผ้าปาจัดตั้ง
“กองทุนกู้ชีพกู้ภัยเจ้าหลวงเวียงแก่น” เพื่อบรรเทาทุกข์ให้การช่วยเหลืออุบัติเหตุในชุมชนบ้านหลา่ ยงาวและ
พ้ืนทอ่ี ำเภอเวยี งแก่น

ปัจจุบันซมรมกู้ชีพกู้ภัยเจ้าหลวงเวียงแก่น ได้รับการสนับสนุน การบริจาคปัจจัยสิ่งของเครื่องมือท่ี
จำเปน็ อยา่ งต่อเน่ือง แล้วทางหมู่บ้านได้ส่งทีมงานเข้ารับการฝึกอบรมความรู้ทเี่ กยี่ วข้อง ตลอดจนให้ทีม ชรบ.
อปพร. ตำรวจหน่วยงานความมั่นคงในพื้นที่คอยให้คำปรึกษาอย่างดี นับเป็นความภาคภูมิใจ ที่ชุมชนสามาร
เป็นตัวตั้งตัวตีในการก่อตั้ง ทีมงานจิตอาสาเพื่อรักษาความสงบสุขและดูแลความปลอดภัยของคนหล่ายงาว
ชาวเวียงแกน่

บวร On Tour ชุมชนคณุ ธรรมบา้ นหล่ายงาว | ๖

แผนผงโครงสร้างคณะกรรมการหมบู่ า้ น
บ้านหลา่ ยงาว หมทู่ ี่ ๑ ตำบลหลา่ ยงาว อำเภอเวียงแก่น จงั หวัดเชียงราย

การปกครอง
เป็นหมู่บ้านมีลักษณะการปกครองตามกฎหมายลักษณะการปกครองท้องที่มีผู้ใหญ่บ้านตำแหน่ง
ประธานกรรมการหมู่บ้าน (กม.) มีการบริหารในรูปแบบหมวดบ้าน จำนวน 7 หมวดบ้าน โดยผู้นำในหมู่บา้ น
ได้รับการยอมรับจากประชาชน ทำให้การประสานงาน และการขอความร่วมมือเพื่อพัฒนาภายในหมู่บ้ าน
ได้รับความรว่ มมือจากประชาชนเป็นอย่างดี โดยมีรายชือ่ ผู้นำ/กรรมการหม่บู า้ น ประกอบด้วย
รายชือ่ คณะกรรมการหมู่บา้ น

๑. นางแสงจันทร์ บตุ รดี บวร On Tour ชุมชนคณุ ธรรมบ้านหล่ายงาว | ๗
๒. นายสมพงษ์ อินเทพ
๓. นายอำนวย อินเทพ ตำแหน่งผใู้ หญ่บ้าน
๔. นายเกียรตศิ ักด์ิ ยาละ ตำแหน่งผชู้ ่วยฯฝา่ ยปกครอง
๕. นายสมหวัง รักลนี ตำแหนง่ ผูช้ ว่ ยฯฝ่ายปกครอง
๖. นายเสถยี ร ขนั ทะ ตำแหน่งผชู้ ่วยฯ ผรส.
๗. นายสมรตั น์ บุดดี ตำแหน่งสมาชกิ สภาเทศบาล
๘. นางเพียงรวี ยาละ ตำแหน่งสมาชกิ สภาเทศบาล
๙. นายปน๋ั ยาละ ตำแหน่งสมาชิกสภาเทศบาล
๑๐. นายแสวง ยาละ ตำแหนง่ สมาชกิ สภาเทศบาล
๑๑. นายสมบัติ บุดดี ตำแหนง่ ฝ่ายศึกษาและวัฒนธรรม
๑๒. นายสุรตั น์ อนิ เทพ ตำแหน่งฝ่ายสาธารณสขุ
๑๓. นางธญั ทพิ ย์ รวมจิตร ตำแหนง่ ฝ่ายสวัสดิการสังคม
๑๔. นายผอ่ ง ยาละ ตำแหน่งฝ่ายการคลัง
๑๕. นายอำพนั ธ์ บุดดี ตำแหนง่ ฝ่ายพฒั นาสตรี
ตำแหน่งฝ่ายปกครอง
ตำแหนง่ ฝา่ ยพัฒนา

ปราชญ์ชาวบ้าน ปราชญ์ด้าน เกษตรทฤษฎใี หม่
ปราชญ์ดา้ น งานหัตถกรรม พวงมาลัย
๑. นายสมบัติ บุดดี ปราชญด์ า้ น การจัดการขยะ ,เศรษฐกจิ พอเพียง
๒. นางสิรินญา อินเทพ ปราชญด์ า้ น ธนาคารข้าว
๓. นายอาทติ ย์ อนิ เทพ ปราชญด์ า้ น ป๋ยุ หมกั อินทรยี ์
๔. นายสมศาสตร์ บุดดี ปราชญ์ดา้ น OTOP 5 ดาว "น้ำพรกิ แม่สมพิศ
๕. นายศุกร์จันทร์ อินทะ ปราชญด์ ้าน สม้ โอเวียงแก่น
๖. นางสมพศิ ปงเมฆ ปราชญ์ดา้ น ปา่ ชุมชน
๗. นางจันเทยี น บุดดี ปราชญ์ดา้ น เมลด็ พันธ์ุข้าวชมุ ชน
๘. นายเกียรตศิ กั ดิ์ ยาละ ปราชญด์ ้าน งานหตั ถกรรมบายศรี
๙. นายอำนวย อนิ เทพ ปราชญ์ดา้ น งานสมุนไพรพื้นบา้ น สมนุ ไพรชนเผ่า
๑๐. นางเพียงรวี ยาละ
๑๑. พระศุภนฐั นาคเสโน

รายนามผปู้ กครองหมบู่ ้านหลา่ ยงาว
บ้านหล่ายงาว หม่ทู ี่ ๑ ตำบลหล่ายงาว อำเภอเวียงแก่น จังหวัดเชยี งราย

1. นายเทพ อนิ เทพ ตำแหน่ง ท้าว พ.ศ.2415-2430
2. นายยะ อนิ เทพ ตำแหน่ง ทา้ ว พ.ศ.2430-2445
3. นายขตั ิ อนิ เทพ ตำแหน่ง ท้าว พ.ศ.2445-2453

บวร On Tour ชมุ ชนคณุ ธรรมบ้านหลา่ ยงาว | ๘

4. นายกนั ทะ อินเทพ ตำแหน่ง ทา้ ว พ.ศ.2453-2473
5. นายทิ อินเทพ ตำแหนง่ ท้าว พ.ศ.2473-2482
6. นายอนุ่ รวมจิตร ตำแหน่ง ผูใ้ หญ่บา้ น พ.ศ.2482-2484
7. นายปญั ญา ทพิ ย์ตา ตำแหน่ง กำนนั พ.ศ.2484-2506
8. นายเกต รอนะเรศ ตำแหนง่ ผู้ใหญบ่ า้ น พ.ศ.2506-2521
9.นายเขียน ยาละ ตำแหนง่ ผ้ใู หญบ่ ้าน พ.ศ.2521-2522
10. นายบุญมา อินเทพ ตำแหน่ง กำนัน พ.ศ.2522-2523
11. นายจันทร์ ยาละ ตำแหน่ง ผใู้ หญ่บ้าน พ.ศ.2523-2525
12. นายบุญมา อินเทพ ตำแหน่ง กำนนั พ.ศ.2525-2537
13. นายองอาจ รวมจิตร ตำแหนง่ ผู้ใหญ่บา้ น พ.ศ.2537-2537
14. นายบุญรัตน์ บุตรดี ตำแหน่ง กำนัน พ.ศ.2537-2559
15. นางแสงจันทร์ บตุ รดี ตำแหนง่ ผใู้ หญ่บา้ น พ.ศ.2559-

มีข้อปฏบิ ตั ิของหมู่บา้ น หมบู่ ้านข้อตกลงร่วมกันเพอื่ ให้คนในหมู่บา้ น/ชมุ ชนตอ้ งปฏบิ ัติ ควรปฏบิ ตั ิ
และข้อหา้ มปฏิบตั ิ ซง่ึ สอดคล้องกบั คา่ นิยม ผสมรวมกับจารีตประเพณี วฒั นธรรมท่ีถา่ ยทอดสืบต่อกนั มาและ
คนในหม่บู า้ นมีการปฏบิ ัติตามกฎระเบียบ ข้อบงั คบั ตามท่ีตกลงกัน จนก่อให้เกิดความสงบเรยี บร้อย อยู่เย็น
เป็นสุข

มีชุดรกั ษาความสงบเรยี บรอ้ ยประจำหมู่บ้าน ท่ปี ฏบิ ตั งิ านอยา่ งเครง่ ครดั มีการสง่ ต่อความรู้ การเป็น
แบบอยา่ งใหแ้ กเ่ ยาวชน จนมกี ารจดั ต้งั ชมรมกชู้ พี กู้ภยั เจา้ หลวงเวยี งแกน่ เพื่อเปน็ เตรยี มความพร้อม การให้
การชว่ ยเหลือผปู้ ระสบเหตุภยั ตา่ งๆในหมู่บา้ นและพน้ื ที่อำเภอเวยี งแกน่

บวร On Tour ชมุ ชนคณุ ธรรมบา้ นหลา่ ยงาว | ๙

บวร On Tour ชมุ ชนคณุ ธรรมบา้ นหลา่ ยงาว | ๑๐

“อัตลักษณ์เด่น เศรษฐกจิ สังคมดี บนวิถพี อเพยี ง”

บวร On Tour ชมุ ชนคณุ ธรรมบา้ นหลา่ ยงาว | ๑๑

จุดเดน่ ของหมู่บา้ นหลา่ ยงาว คอื มีอุโมงคผ์ ักท่ปี ลอดสารพิษยาวทส่ี ดุ ในโลก อีกทง้ั ยงเป็นเสนห่ ด์ ้าน
เศรษฐกิจพอเพยี งของชมุ ชน

บวร On Tour ชมุ ชนคุณธรรมบ้านหลา่ ยงาว | ๑๒

เสน่หด์ ้านอาหาร

บวร On Tour ชมุ ชนคุณธรรมบ้านหล่ายงาว | ๑๓

เสนห่ ์ศาสนาและวธิ วี ัฒนธรรม

บวร On Tour ชมุ ชนคณุ ธรรมบา้ นหล่ายงาว | ๑๔

บวร On Tour ชมุ ชนคุณธรรมบ้านหลา่ ยงาว | ๑๕

ประวัติพระธาตุ ๑๒ ราศบี รมธาตุเจดยี ์ศรอี ารยา
สำนกั ปฏบิ ัตธิ รรมดอยสนั กู่พทุ ธางกรูสะหร๋ีเวยี งแกน่
สำนักปฏิบัติธรรมดอยสันกู่ พุทธางกรูสะหร๋ีเวียงแก่น
(คณะศรัทธาญาติโยมเรียกกันติดปากว่าบ้านใหม่) ตั้งอยู่ทิศใต้
ของบ้านหล่ายงาว เป็นดอยมีลักษณะเนินสูงพอประมาณ เป็น
ป่าไม้นานาพันธุ์ (ป่าเบญจพันธุ์) เป็นป่าชุมชนเป็นที่ร่มรื่น
เหมาะแก่การปฏิบัติธรรมสำหรับผู้แสวงหาความสงบสุขอย่าง
แทจ้ ริง เมอ่ื วันท่ี ๒๗ มกราคม ๒๕๕๐ คณะศรัทธาได้อาราธณา
พระครูบาบุญชุมญาณสังวโร เป็นประธานยกยอดฉัตรและ
บรรจุพระบรมสารีริกธาตุ ครูบาชุ่มได้สนทนากับพระภิกษุ-
สามเณรและ พระสวาสุเจ้าศุภนัฐ นาคเสโน (ครูบาน้อย) และ
บอกวา่ สถานทแ่ี หง่ น้ีเปน็ ที่บำเพ็ญของพระโพธิสตั ว์ ในอดีตและ
บอกให้พระภิกษุ-สามเณร ให้หมั่นสวดมนต์ภาวนา ให้ฉันเจ
หรือมังสวิรัติ ถึงจะเจริญในธรรมของพระพุทธเจ้า ต่อมาได้มี
พระธนากรณ์ เรืองวิไล เป็นพระรูปแรกที่ได้บุกเบิก สำนักปฏิบัติธรรมดออสันกู่เมื่อวันที่ ๑ ธันวาคม ๒๕๕๔
และต่อมาเริ่มถวายที่ดินวันที่ ๗-๙ ในปีเดียวกัน ครูบาเจ้าน้อยธรรมสิทธิ์ได้มาสร้างศาลาปฏิบัติธรรม ๒๐
มกราคม ๒๕๔๕ ส. จ. วรการณ์เทพวัลย์ถวายพระประธาน ๒๓ มกราคม ๒๕๔๕ ได้ถวายศาลา เมื่อวันที่ ๒๕
พฤษภาคม ๒๕๔๕ มที ี่ดนิ ท้งั หมดประมาณ ๑๐๐ ไร่ เป็นปา่ ชมุ ชน และไดม้ ผี บู้ ริจาคซื้อทดี่ ินเพิม่ เพ่ือสร้างพระ
ธาตุ และสร้างให้เป็นสำนักปฏิบัติธรรม สำหรับพระธาตุได้สร้างมาเรื่อย ๆ จวบจะเสร็จกำลังตกแต่ง แต่แล้ว
ปลายยอดพระธาตทุ ี่แตกหักลงมา จงึ ไดใ้ ห้ สลา่ บุญธรรม รมิ เท่ยี งมาทำใหม่จนสำเร็จ งบประมาณกอ่ สร้างพระ
ธาตุครง้ั น้ีประมาณ ๑,๐๐๐,๐๐๐ บาท ส่ิงก่อสรา้ งถาวรวัตถุปี พ.ศ. ๒๕๕๔ เม่ือเดือนมกราคม ๒๕๕๔ เร่ิมมา
ก่อสร้างถาวรวัตถุ เริ่มจากการต่อเติมศาลาปฏิบัติธรรมมาเป็นวิหารเล็ก งบประมาณ ๒๐๐,๐๐๐ กว่าบาท
และได้สร้างกุฏิสงฆ์เรื่อยมา วันเสาร์ที่ ๑๕ ตุลาคม ๒๕๕๔ พระครูบาศุภณัฐ นาคเสโน พร้อมภิกษุ-สามเณร
คณะศรัทธาบ้านหล่ายงาว พร้อมศิษย์ยานศิษย์ เริ่มขุดหลุมเสาสร้างพระทันใจ พระพุทธางกูรศรสัพพัญญูมิ่ง
จอมเมืองสะหร๋ีเวียงแก่น ในวันจันทร์ ที่ ๒๘ ตุลาคม ได้วางศิลาฤกษ์ และหล่อพระในวันเสาร์ที่ ๑๒
พฤศจิกายน ๒๕๕๔ (หล่อเสร็จในวันเดียว) ปัจจุบันสำนักปฏิบัติธรรมดอยสันกู่ มีพระครูบาศุภณัฐ นาคเสโน
เป็นเจ้าสำนัก และมีพระภิกษุ-สามเณร จำพรรษาตลอดจนถึงปัจจุบัน และมีการพัฒนาการรวัตถุ สิ่งก่อสร้าง
และ ยงั ได้จดั อบรมคณุ ธรรม จริยธรรมตลอดปี

บวร On Tour ชมุ ชนคณุ ธรรมบ้านหลา่ ยงาว | ๑๖

แผนผังวัดหล่ายงาว

โรงเรยี นผู้สงู อายตุ ำบลหลา่ ยงาว

บวร On Tour ชมุ ชนคุณธรรมบา้ นหลา่ ยงาว | ๑๗

ทำเนยี บผสู้ ูงอายะ ตำบลหล่ายงาว อำเภอเวยี งแก่น จังหวัดเชียงราย

เทศบาลตำบลหล่ายงาว
เทศบาลตำบลหล่ายงาว ตั้งอยู่ที่บ้านหล่ายงาว หมู่ที่ 1 ตำบลหล่ายงาว อำเภอเวียงแก่น จังหวัด
เชียงราย กระทรวงมหาดไทยประกาศจัดตั้งเป็นเทศบาลตำบล เมื่อวันที่ 12 ตุลาคม 2552 เป็นเทศบาล
สามัญ หา่ งจาก ตวั อำเภอเวียงแก่น ระยะทาง 1.5 กิโลเมตร และหา่ งจากจังหวัดเชยี งราย ระยะทางประมาณ
132 กิโลเมตร

ตราสญั ลักษณ์เทศบาลตำบลหลา่ ยงาว

บวร On Tour ชุมชนคณุ ธรรมบ้านหล่ายงาว | ๑๘

ตราสัญลักษณ์เทศบาลตำบลหล่ายงาวเป็นรูปวงกลมตรงกลาง ประกอบด้วย พระอาทิตย์ แปลงนา
แม่น้ำภูเขา และประชากร สื่อความหมายดังนี้ เทศบาลตำบลหล่ายงาวมีพื้นที่ราบ ริมแม่น้ำงาวและแม่น้ำโขง
ซึ่งเป็นพื้นที่เหมาะแก่การเกษตร ป่าเขามีความอุดมสมบูรณ์ ประกอบกับประชากรของตำบลหล่ายงาว ซึ่งมี
ชาติพันธุ์ ที่หลากหลาย แต่สามารถอยู่ร่วมกันด้วยความสามัคคี มีความขยันขันแข็งในการประกอบอาชีพ มี
ความชำนาญด้านเกษตรกรรมโดยเฉพาะการทำนาดังนั้น ความสามัคคีกลมเกลียว และขยันขันแข็งของ
ประชาชนตำบลหล่ายงาวจะพลิกผนื ดินพ้นื นา ใหม้ คี ุณค่า สร้างความรงุ่ เรืองประดจุ พระอาทิตย์ท่ีส่องแสงเป็น
ประกาย อันจะส่งผลให้เทศบาลตำบลหล่ายงาว มคี วามเจริญร่งุ เรอื งทัดเทียมท้องถน่ิ อืน่

คำขวญั เทศบาลตำบลหลา่ ยงาว

“ประตูสเู่ วยี งแกน่ ชายแดนสองแผ่นดิน ถ่ินวฒั นธรรมไทลอ้ื เย้า
ขมุ ลาว เมือง ลอื เลือ่ งสม้ โอหวาน นมสั การพระธาตุสิบสองราศี ”

วิสยั ทศั น์เทศบาลตำบลหล่ายงาว

“สังคมนา่ อยู่ สาธารณปู โภคทนั สมยั ทอ้ งถ่ินก้าวไกล เกษตรย่ังยนื ”

ผนู้ ำ “บ” บา้ น/ชุมชน บวร On Tour ชมุ ชนคุณธรรมบา้ นหลา่ ยงาว | ๑๙

นางแสงจันทร์ บตุ รดี
ผ้นู ำชมุ ชนบา้ นหล่ายงาว

ผนู้ ำ “ว” วัด/ศาสนาสถาน

พระครูบาศุภณฐั นาคเสโน หรอื “ครูบาหนุ่ม”
เจา้ สำนกั ปฏบิ ัตธิ รรมดอยสนั กู่ พระธาต1ุ 2ราศี

ผนู้ ำ “ร” โรงเรยี น/ราชการ

นายสมพงษ์ เทพไหว
นายกเทศมนตรตี ำบลหลา่ ยงาว

บวร On Tour ชมุ ชนคุณธรรมบ้านหลา่ ยงาว | ๒๐

ชมุ ชนมีระบบบริหารจดั การทรพั ยากรและทนุ ชุมชนอย่างมีประสิทธภิ าพ
- ครัวเรอื นสัมมาชีพสามารถเขา้ ถึงแหล่งทุนชุมชน ไดแ้ ก่ กองทนุ หม่บู ้านและชมุ ชนเมอื ง กลมุ่
ออมทรพั ยเ์ พื่อการผลิต
- ครวั เรือนสมั มาชีพ มกี ารใช้ทรพั ยากรชมุ ชนอย่างค้มุ คา่ ใช้วตั ถุดิบที่มใี นชมุ ชน,นำของวัสดุเหลือใช้
เน้นการพ่งึ พาตนเอง ลดต้นทุนให้มากที่สดุ แล้ว สร้างมลู คา่ จากเรือ่ งราวใหส้ ินคา้ มีคุณคา่
- มีแผนการอนรุ ักษ์ ฟนื้ ฟู ทรัพยากรทนุ ชุมชน และมีส่วนรว่ มในการดำเนินการตามแผนชุมชน

มีกองทุนในรปู แบบสวสั ดกิ ารแกส่ มาชกิ
หมู่บ้านมีกองทุนรปู แบบสวสั ดกิ าร อยู่หลายกองทนุ โดยกองทุนหลักคือกลมุ่ ออมทรพั ย์เพ่ือการผลิต
และกองทนุ หม่บู า้ น แลว้ ยงั มีกองทุนสวสั ดิการในชมุ ชนอีกมากมาย อาทิ กองทุนฌาปนกจิ สงเคราะห์ กองทุน
แมบ่ า้ นเกษตร กองทนุ ผู้สูงอายุ เป็นต้น เนอื่ งจากเราเนน้ ให้ทกุ กล่มุ บริหารจัดการเงนิ ทุนและกลุ่มด้วยหลกั 5
ก. โดยมีการจัดสวสั ดกิ ารให้แกส่ มาชิกและสาธารณะประโยชนข์ องคนในชมุ ชนอย่างหลากหลายตามสักยภาพ
ของแต่ละกลุ่ม

บวร On Tour ชมุ ชนคณุ ธรรมบ้านหล่ายงาว | ๒๑

กลุ่มออมทรัพย์ และกองทุนต่าง ๆ ได้จัดสรรงบประมาณในชุมชนเพื่อสร้างเป็นสวัสดิการของคนใน
ชุมชนความสำคัญในการพัฒนาคุณภาพชีวิตตั้งแต่ในครรภ์มารดา จนถึงเกิด แก่ เจ็บ ตาย โดยมีการสนับสนนุ
ทุนการศึกษาเด็กเรียนดีแต่ยากจน การมอบส่ิงปจั จัย 4 ให้ผู้ปว่ ยตดิ เตียง การเยีย่ มผสู้ งู อายุที่ป่วย มอบส่ิงของ
และอาชีพให้กบั คนพกิ าร

ดำเนินการตามกระบวนการ ๙ ขั้นตอน ยึดหลัก ๓ ประการ ยึดมั่นในหลักธรรม คำสอน
ทางศาสนา ใช้หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ในการดำรงชีวิต ธำรงวิถีวัฒนธรรมไทย วัฒนธรรมท้องถ่ิน
โดยใช้ “พลังบวร” เป็นศูนย์กลางการพัฒนาท่ีจะทำให้เกิดความมั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน มีการดำเนินการ
รายละเอยี ดดงั นี้

บวร On Tour ชุมชนคุณธรรมบ้านหล่ายงาว | ๒๒

ขั้นตอนที่ ๑ ชุมชนมีผู้นำและคนในชุมชนประกาศเจตนารมณ์ หรือข้อตกลง หรือธรรมนูญรว่ มกัน ที่
จะพฒั นาชุมชนใหเ้ ป็นชมุ ชนคณุ ธรรม

๑. ชุมชน ได้จัดประชุมผู้นำชุมชน กรรมการที่เกี่ยวข้องจากทุกภาคส่วน (พลังบวร) บ้าน วัด/
ศาสนาสถาน โรงเรยี น เครือข่ายที่เกย่ี วขอ้ ง และกจิ กรรมจิตอาสาทำความดีด้วยหัวใจ

๒. ระดมความคิดเห็นและประกาศเจตนารมณ์ของประชาชนในชุมชน เพื่อสนับสนุนการขับเคลื่อน
ชมุ ชนคุณธรรม และดำเนนิ กจิ กรรมจติ อาสาทำความดีด้วยหวั ใจ

๓. เผยแพรป่ ระกาศขอ้ ตกลงใหป้ ระชาชนในชมุ ชนรบั รกู้ ารขบั เคลือ่ นชุมชนคุณธรรมฯ
ประกาศเจตนารมณ์ ชุมชนคณุ ธรรมบา้ นหลา่ ยงาว ตำบลหล่ายงาว อำเภอเวียงแก่น จงั หวัดเชยี งรายรายชือ่

คณะกรรมการหมู่บ้าน

๑. นางแสงจนั ทร์ บตุ รดี ตำแหนง่ ผู้ใหญ่บา้ น
ตำแหนง่ ผชู้ ว่ ยฯฝ่ายปกครอง
๒. นายสมพงษ์ อนิ เทพ ตำแหนง่ ผู้ชว่ ยฯฝา่ ยปกครอง
ตำแหน่ง ผชู้ ่วยฯ ผรส.
๓. นายอำนวย อินเทพ ตำแหนง่ สมาชิกสภาเทศบาล
ตำแหนง่ สมาชกิ สภาเทศบาล
๔. นายเกียรตศิ ักดิ์ ยาละ ตำแหนง่ สมาชิกสภาเทศบาล
ตำแหนง่ สมาชิกสภาเทศบาล
๕. นายสมหวงั รักลนี ตำแหนง่ ฝา่ ยศึกษาและวฒั นธรรม
ตำแหน่ง ฝา่ ยสาธารณสขุ
๖. นายเสถยี ร ขันทะ ตำแหนง่ ฝา่ ยสวสั ดิการสงั คม
ตำแหน่ง ฝ่ายการคลงั
๗. นายสมรตั น์ บุดดี ตำแหนง่ ฝ่ายพฒั นาสตรี
ตำแหนง่ ฝ่ายปกครอง
๘. นางเพยี งรวี ยาละ ตำแหนง่ ฝ่ายพฒั นา

๙. นายปนั๋ ยาละ

๑๐. นายแสวง ยาละ

๑๑. นายสมบตั ิ บุดดี

๑๒. นายสุรัตน์ อินเทพ

๑๓. นางธัญทพิ ย์ รวมจติ ร

๑๔. นายผ่อง ยาละ

๑๕. นายอำพนั ธ์ บุดดี

มีการสร้างเครือขา่ ยภาคีการพฒั นา
หมู่บ้านมีการเช่ือมโยงเครือข่ายการเรยี นรู้ระดับกล่มุ /เครือขา่ ย เพ่ือการแลกเปลีย่ นเรียนรู้

กับหมูบ่ ้าน/ชุมชน หนว่ ยงาน องค์กร สถาบนั ศึกษา ฯลฯ สู่การพฒั นาทย่ี ่ังยืน ดงั นี้

หนว่ ยงาน/ภาคีการพัฒนาทบี่ ูรณาการงานในพ้ืนท่ี
๑. เทศบาลตำบลหล่ายงาว สนับสนุนงบประมาณในการพัฒนาตามแนวทางองค์การปกครองส่วน
ท้องถิ่น งานโครงสร้างพื้นฐาน ถนนคอนกรีตในหมู่บ้าน และส่งเสริมด้านอาชีพ การบริหารจัดการขยะ การ
อนรุ ักษศ์ ิลปวัฒนธรรม สนับสนุนบุคลากรในงานพัฒนา สง่ เสริมโรงเรยี นผู้สงู อายุ กิจกรรมเดก็ และเยาวชน
๒. โรงพยาบาลเวยี งแกน่ สาธารณสขุ อำเภอเวียงแกน่ และโรงพยาบาลสง่ เสรมิ สุขภาพตำบล หลา่ ยงาว
สง่ เสรมิ การดูแลสุขภาพอนามัย งานสาธารณสขุ งานคมุ้ ครองผบู้ รโิ ภค สนับสนุนเครอื ขา่ ยอาหารปลอดภัย ใน
ตลาดสดประชารฐั บ้านหล่ายงาว

บวร On Tour ชุมชนคณุ ธรรมบ้านหลา่ ยงาว | ๒๓

๓. ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย (กศน.) อำเภอเวียงแก่น สนับสนุนด้าน
การศกึ ษา กลมุ่ อาชพี การทำปยุ๋ หมกั เกษตรทฤษฎใี หม่

๔. สำนักงานพฒั นาชุมชนอำเภอเวยี งแกน่ ขบั เคลื่อนกจิ กรรมพัฒนาชมุ ชนส่งเสริม งบประมาณ ดา้ น
วชิ าการ โครงการหมบู่ ้านเศรษฐกจิ พอเพยี งต้นแบบ กลุ่มสมั มาชพี ชุมชน กลุ่มอาชีพ โครงการชุมชนท่องเที่ยว
OTOP นวัตวิถี การพัฒนาผลิตภัณฑ์OTOP การส่งเสริมการพัฒนาตลาดสดประชารัฐและตลาดประชารัฐคน
ไทยยม้ิ ได้ฯ

๕.สำนักงานปกครองอำเภอเวียงแก่น ส่งเสริมความเขม้ แข็งของคณะกรรมการหมู่บ้าน การบริหาร
จัดการชุมชนโดยผนู้ ำชมุ ชน

๖. มลู นธิ ศิ ภุ นมิ ติ แหง่ ประเทศไทย สนบั สนนุ กลุ่มอาชพี การศึกษาเด็กท่ยี ากไร้ และดา้ นสุขอนามยั
๗. โรงเรียนเวยี งแกน่ วิทยาคม โรงเรียนอนบุ าลเวียงแกน่ โรงเรยี นบ้านทุ่งคำและสถานศึกษาในอำเภอ
เวียงแก่น สนับสนุนด้านให้ความรู้ในการพัฒนาตนและชุมชน การส่งครู นักเรียนมาร่วมกิจกรรม บ ว ร บ้าน
วัด โรงเรยี น อาทิ กจิ กรรมจิตอาสา กจิ กรรมอบรมคณุ ธรรมจริยธรรม กจิ กรรมวิทยาศาสตร์และนวัตกรรมเพ่ือ
ชมุ ชน
๘. ตำรวจ สนับสนุนดา้ นการบริหารจดั การการรักษาความปลอดภยั และความสงบเรียบรอ้ ยในชมุ ชน
๙. ทหารชดุ พัฒนาการเคล่ือนที่ 35 สำนกั งานพฒั นาภาค 3 หนว่ ยบัญชาการทหารพัฒนา(นพค.35)
สนับสนนุ ด้านโครงสร้างพนื้ ฐาน ถนน และการพัฒนาในชุมชน
๑๐. เกษตรอำเภอฯ สนับสนุนความรู้ด้านการเกษตร การพัฒนาส้มโอเวียงแก่น การพัฒนาที่ดี การ
พัฒนาต่อยอดงานเศรษฐกิจพอเพียงร่วมกับพช. ด้านอาชีพหลักและอาชีพรองของคนในชุมชนโดยการ
ฝึกอบรมต่างๆ
๑๑. ปศุสัตว์อำเภอ สนับสนุนความรู้ด้านปศุสัตวร์ ะดับครัวเรือนและการพัฒนาปศุสัตว์ในศูนย์เรยี นรู้
ต่างๆ
๑๒. ภาคเอกชนในพ้ืนท่ี สนบั สนุนงานชมุ ชน ทัง้ ส่ิงของและงบประมาณ อาทิ ร้านองอาจคา้ วสั ดุ ร้าน
เวียงแก่นพานิชย์ ร้านเวียงแก่นการเกษตร ปตท.เวียงแก่น ร้านทวียนต์ ผู้ประกอบกิจการต่างๆในเขตเมือง
ของบา้ นหลา่ ยงาว ฯลฯ
๑๓. คณะกรรมการพัฒนาสตรีอำเภอเวียงแก่น สนับสนุนเรื่องงานฝึกอาชีพและงานพัฒนาสตรีใน
หมูบ่ ้าน สง่ เสริมสนบั สนุนใหส้ ตรสี มคั รเปน็ สมาชิกกองทนุ พัฒนาบทบาทสตรี
๑๔. คณะสงฆ์อำเภอเวียงแก่น นำพระภิกษุ สามเณร จัดกิจกรรมบริเวณวัดพระธาตุสิบสองราศีดอย
สันกู่ ทกุ วันสำคัญทางศาสนา
๑๕. เครือขา่ ยกองทนุ หมบู่ า้ นและชุมชนเมืองอำเภอเวียงแก่น สนับสนนุ การบริหารจดั การกองทุนให้มี
ประสทิ ธิภาพ การบรหิ ารงบประมาณโครงการประชารัฐใหเ้ กดิ ประโยชน์สงู สดุ

ขนั้ ตอนท่ี ๒ ชมุ ชนร่วมกันกำหนดเป้าหมาย ปัญหาที่อยากแก้ และความดที ่ีอยากทำ
ผู้นำชุมชนบ้านหล่ายงาว จัดประชุมระดมความคิดเห็น "ปัญหาที่อยากแก้" และ "ความดีที่อยากทำ
เช่น ปัญหาทางเศรษฐกิจ ปัญหาราคาต้นทุนการผลิตสูง ปัญหาราคาผลผลิตต่ำ ปัญหาอุบัติเหตุ ปัญหาสังคม
ปัญหาสิ่งแวดล้อม ปัญหาภัยแล้ง ปัญหาความเสี่ยงการลงทุนภาคการเกษตร ปัญหาความยากจน การลัก
ขโมย การมีหนส้ี นิ รายไดไ้ มเ่ พียงพอ การเก็บออมเงิน การทำบญั ชคี รวั เรือน การจดั การกบั ขยะ การจัดการกับ
ภัยแล้ง ฯลฯ และร่วมกันกำหนดเป้าหมายใน “ความดี ที่อยากทำ” เช่น การเทิดทูนสถาบันชาติ ศาสนาและ

บวร On Tour ชมุ ชนคุณธรรมบ้านหล่ายงาว | ๒๔

พระมหากษัตริย์ การปฏิบัติตามคุณธรรม พอเพียง วินัย สุจริต จิตอาสา หรือคุณธรรมเป้าหมายอื่น ๆ ลด ละ
เลกิ อบายมุข ฯลฯ

สรปุ เน้ือหา
1. ปัญหาภายในชมุ ชน ( ปัญหาชมุ ชนทีอ่ ยากแก้ ) ประกอบด้วย ปญั หาสิ่งแวดล้อม ปญั หาภัยแลง้
ปญั หาราคาตน้ ทนุ การผลิตสูง ปัญหาราคาผลผลติ ตำ่ การมีหนสี้ นิ รายได้ไมเ่ พยี งพอ การเกบ็ ออมเงนิ ปญั หา
ความเส่ียงการลงทนุ ภาคการเกษตร และปัญหาสังคม
2. ความตอ้ งการของชุมชน (ความดีท่ีอยากทำ) ผนู้ ำในหมู่บา้ นได้รบั การยอมรับจากประชาชน
ทำใหก้ ารประสานงาน และการขอความรว่ มมือเพื่อพัฒนาภายในหมบู่ ้าน ได้รบั ความร่วมมือจากประชาชน
เป็นอย่างดี ชมุ ชนมีความเช่อื ม่ันในศักยภาพของตนและชมุ ชนทีจ่ ะแก้ไขปัญหาและพฒั นาความเป็นอยู่ของ
ตนเอง
- ชมุ ชนมรี ะดบั การพัฒนาต้ังแต่ระดับบุคคล ครวั เรือน หมวดบ้าน และระดับชุมชน
- ชุมชนมีการจัดทำแผนชุมชน ที่ให้ความสำคัญกับทุกด้าน ทั้งโครงสร้างพื้นฐานและการพัฒนาอาชีพ
สร้างรายได้ มีโครงการ ท่ีทำเอง ทำร่วม ทำให้ชุมชนสรา้ งวาระชุมชน 6 ปลอดแนวทางการพัฒนา 1 ครัวเรอื น
1 แปลงผัก 1 ปยุ๋ หมกั 1 เสวียนชมุ ชน ทำธนาคารน้ำชมุ ชน

ขั้นตอนที่ ๓ ชุมชนร่วมกันจัดทำแผนพัฒนาส่งเสริมคุณธรรมของชุมชนเกี่ยวกับปัญหาท่ี
อยากแก้ และความดีท่ีอยากทำ

แผนการพฒั นา
การวเิ คราะห์ศักยภาพเพื่อประเมินสถานการณ์หมบู่ ้านในปัจจุบัน
เปน็ การประเมนิ โดยการวิเคราะห์ถงึ โอกาส และภาวะคุกคามหรือข้อจำกัด อันเปน็ สภาวะแวดล้อม
ภายนอกท่ีมผี ลตอ่ การพัฒนาดา้ นตา่ ง ๆ ของหมู่บ้าน รวมทงั้ การวิเคราะห์จุดแขง็ จดุ อ่อนของหมู่บา้ น อนั เป็น
สภาวะแวดล้อมภายในท้องถ่ิน ซ่งึ ท้งั หมดเป็นการประเมนิ สถานภาพของหมบู่ า้ นในปจั จุบนั โดยเป็นการตอบ
คำถามวา่ “ปจั จบุ นั หม่บู า้ นมีสถานภาพการพฒั นาอยทู่ ่จี ดุ ไหน” สำหรบั ใช้เป็นประโยชนใ์ นการกำหนดแนว
ทางการดำเนินงานในอนาคตตอ่ ไป ทัง้ นี้ โดยใชเ้ ทคนิค SWOT analysis การพิจารณาถึงปัจจัยภายใน

บวร On Tour ชุมชนคุณธรรมบ้านหล่ายงาว | ๒๕

ไดแ้ ก่ จุดแข็ง (Strength-S) จดุ อ่อน (Weak-W) และปัจจัยภายนอก ได้แก่ โอกาส (Opportunity-O) และ
อปุ สรรค (Threat-T) เป็นเครื่องมือ ดังน้ี

การวเิ คราะห์ประเมนิ ศักยภาพของหมู่บ้าน (SWOT)

จดุ แขง็ จดุ ออ่ น

- สภาพพ้นื ท่ีเหมาะสมต่อการทำการเกษตร - ตน้ ทุนการผลิตการเกษตรราคาสูง
- แหลง่ น้ำอดุ มสมบูรณแ์ ละมีระบบชลประทาน - ราคาผลผลิตตำ่
- มีทักษะดา้ นการเกษตร ปลูกผัก ทำสวน - สงั คมเมอื ง
- มคี วามเอ้ืออาทรซ่งึ กันและกัน
- ชุมชนปลอด ยาเสพตดิ
- ชมุ ชนมคี วามสามคั คี
- มกี ารคมนาคมทสี่ ะดวก
- มีการอนรุ กั ษว์ ฒั นธรรมประเพณขี องท้องถิน่
- คณะกรรมการมีความเข้มแขง็
- ไม่มีปัญหาอาชญากรรมรา้ ยแรง

โอกาส อปุ สรรค

- รฐั บาลมนี โยบายขับเคล่ือนหมบู่ า้ นเศรษฐกจิ - ราคาตน้ ทุนการผลติ สูง

พอเพยี ง - ผลผลิต ไมม่ ีความแน่นอน

- ตั้งอยใู่ นแหล่งเศรษฐกิจที่สำคัญของอำเภอ - เกษตรกรขาดความรู้ เทคนิค การเกษตร

- นโยบายรัฐบาลในการป้องกันและแก้ไขปัญหายา - ความเสย่ี งการลงทุนภาคการเกษตร

เสพตดิ - ปัญหาภัยแลง้

- นโยบายรัฐบาลในการขจดั ความยากจนและพัฒนา

ชนบท

- นโยบายของอำเภอ เวยี งแก่นนิวซแี ลน์เมอื งไทย

- แนวโน้มการบริโภคพืชผกั การบรโิ ภคขา้ วปลอด

สารพษิ

- มีโครงการสัมมาชีพชมุ ชน / อาหารปลอดภยั

- เปน็ แหล่งอาหาร Food Bank ของตำบล/อำเภอ

- ชุมชนมวี ตั ถุดบิ และทักษะการจักสาน

- มีตลาดประชารฐั เศรษฐกจิ พอเพยี ง

จดุ แข็ง (Strength)
๑. ผู้นำในหมู่บ้านได้รับการยอมรับจากประชาชน ทำให้การประสานงาน และการขอความร่วมมือ
เพื่อพฒั นาภายในหมบู่ ้าน ได้รับความร่วมมือจากประชาชนเป็นอย่างดี
๒. ชุมชนมีความเชื่อมั่นในศักยภาพของตนและชุมชนที่จะแก้ไขปัญหาและพัฒนาความเป็นอยู่ของ
ตนเอง

บวร On Tour ชุมชนคณุ ธรรมบ้านหลา่ ยงาว | ๒๖

๓. ชมุ ชนมคี วามพร้อมทจี่ ะรว่ มกันแกไ้ ขปัญหาของตนและชุมชน
๔. มแี ผนของชมุ ชนทีป่ ระกอบด้วยการพัฒนาทุกๆด้านของชุมชน ที่มุ่งการพึ่งตนเอง เออ้ื ประโยชน์ต่อ
คนในชมุ ชน และมีความมงุ่ หวงั การพฒั นาชมุ ชนท่ยี ั่งยนื
๕. คณะกรรมการหมู่บ้าน ที่ได้รบั การแต่งต้ังในแต่ละฝ่าย มกี ารปฏิบัติหนา้ ท่ีตามความสามารถ และ
ความรบั ผิดชอบทไี่ ดร้ บั อย่างเต็มศักยภาพของตนเอง
๖. ประชาชนในหมู่บ้านให้ความร่วมมือในการแก้ไขปัญหาสิ่งเสพติดในหมู่บ้าน ทำให้ความเข้มแข็ง
เกิดผลดีตอ่ หมู่บา้ นในทุก ๆ ด้าน
๗. การมีส่วนร่วมของคนในชมุ ชน ที่ให้ความร่วมมือในการทำกิจกรรมต่างๆและพร้อมรับฟัง/พูดคุย/
วเิ คราะห์การแกป้ ัญหาตา่ งๆ
๘. ประชาชนมีส่วนร่วมในการจัดทำกฎระเบียบของหมู่บ้าน โดยเน้นให้ในการนำเสนอ ระดม
ความคิด และนำไปบงั คบั ใช้ในหมูบ่ า้ น
๙. แหล่งทุนต่าง ๆ ในหมู่บ้าน อาทิ ทุนสังคม ทุนภูมิปัญญาท้องถิ่น วัฒนธรรม ขนบธรรมเนียม
ประเพณี ปราชญ์ชาวบ้าน ป่าไม้ ทรัพยากรธรรมชาติ ที่มีอยู่ในพื้นที่ได้รับการถ่ายทอดและร่วมอนุรักษ์ให้คง
อย่ใู นพื้นท่ี
๑๐. มีการวมกลุ่มองค์กรต่าง ๆ กองทุนที่เข้มแข็ง ทั้งการสนับสนนุ จากทางภาครฐั และการช่วยเหลือ
ตนเอง การช่วยเหลอื ของคนในชมุ ชน
๑๑. รู้จักการใช้จ่ายของตนเองเพื่อลดปัญหาเรื่องหนี้สิน โดยมีการบันทึกรายรับ-รายจ่าย เพื่อ
ปรับเปลีย่ นพฤตกิ รรมการบรโิ ภคเพอ่ื ลดรายจา่ ยฟมุ่ เฟอื ย
๑๒. มกี ารออมเงิน ภายในชุมชน เพ่ือการมกี ลไกลดความเสยี่ งโยการจัดตั้งกล่มุ ออมทรัพย์
๑๓. พึ่งตนเองได้โยการเน้นการผลิตเพื่อพ่ึงตนเอง โดยการรู้จักประหยัด ปลูกผักสวนครัว เลี้ยงไก่
ปลา กบ หมู ไว้กนิ ไวข้ าย การทำสวนครวั แบบผสมผสาน สอดคลอ้ งกบั ความต้องการของภมู สิ ังคม ภมู ิปัญญา
ทอ้ งถ่ิน ทรพั ยากรทอ้ งถน่ิ
๑๔) ร้จู กั ชว่ ยเหลอื สังคมหรอื ชมุ ชน การปลกู จติ สำนึก ความเสยี สละ ความสามคั คี
๑๕) มีการฟื้นฟูและอนุรักษ์ทรัพยากรในท้องถิ่น มีการพัฒนาความรู้เกี่ยวกับดิน น้ำ ป่า เพื่อฟื้นฟู
รกั ษา ปา่ ชมุ ชน
๑๖. มีการสง่ เสรมิ พระพทุ ธศาสนา ปลูกจิตสำนกึ ความรักชุมชน รกั ชาติ จงรักภักดีตอ่ พระมหากษัตริย์
ให้ความสำคญั ในการรักษาศลี ทำนุบำรงุ ศาสนา พฒั นาภมู ิปญั ญาทอ้ งถนิ่
๑๗. มีเครือข่ายภาคีต่างๆ ทั้งทางท้องถิ่น ภาคราชการ และอื่นๆในลักษณะของการมีความสัมพันธ์ที่
เท่าเทยี ม
๑๘. ปราชญ์ชุมชน ปราชญ์ชาวบ้านทางดา้ นตา่ ง ๆ มคี วามหลากหลาย มกี ารรวมกลุม่
๑๙. มีแหลง่ น้ำอุดมสมบรู ณ์ มกี ารอนุรกั ษ์ทรพั ยากรธรรมชาติและส่งิ แวดล้อม
๒๐. ชมุ ชนมีระดับการพฒั นาตั้งแตร่ ะดับบุคคล ครัวเรอื น หมวดบา้ น และระดบั ชุมชน
๒๑. ชุมชนมีการจัดทำแผนชุมชน ที่ให้ความสำคัญกับทุกด้าน ทั้งโครงสร้างพื้นฐานและการพัฒนา
อาชีพ สร้างรายได้ มโี ครงการ ที่ทำเอง ทำร่วม ทำให้
๒๒. ชมุ ชนสร้างวาระชุมชน 6 ปลอด
๒๓. แนวทางการพัฒนา 1 ครวั เรือน 1 แปลงผัก 1 ปยุ๋ หมกั 1 เสวยี นชุมชน

บวร On Tour ชมุ ชนคณุ ธรรมบา้ นหลา่ ยงาว | ๒๗

จุดออ่ น (Weaknesses)
๑. ตน้ ทุนการผลติ ทางการเกษตร(สวนสม้ โอ)สงู
๒. ประสบปัญหาภัยแล้ง และหมอกควนั ไฟป่า สง่ ผลตอ่ การเจริญเติบโตของพืชผลทางการเกษตร
๓. เป็นชุมชนพหวุ ฒั นธรรม เปน็ ทต่ี งั้ ของจุดศูนย์กลางของอำเภอ มีปญั หาตา่ งๆทเ่ี กดิ จากสังคมเมอื ง
๔. การพัฒนาต่อยอดทางการตลาด ชาวบ้านอย่างขาดทกั ษะ องค์ความรู้

โอกาส (Opportunity)
๑. ประชาชนในหมู่บ้านมีความร่วมมือกันเป็นอย่างดี ในแต่ละกิจกรรม /งานของหมู่บ้าน ทำให้การ
จัดกิจกรรม /งานสำเรจ็ ลุลว่ งเป็นอยา่ งดี
๒. องค์กร และหน่วยงานภายนอกหมู่บ้าน ที่เข้ามามีส่วนร่วมในการดำเนินงานของเพื่อเสริมสร้าง
ความเข้มแขง็ ของประชาชนที่เปน็ ประจำ และตอ่ เนื่อง
๓. การได้รับข่าวสาร การสนับสนุนนโยบายของรัฐ
๔. ไดร้ ับการสนับสนนุ สง่ เสริมจากหนว่ ยงาน อปท.และภาครฐั เป็นอยา่ งดี
๕. ผู้นำจิตวญิ ญาณ ศาสนาพทุ ธ มสี ว่ นรว่ มในการเสรมิ สร้างความ เขม้ แขง็ ของหม่บู า้ น และสนับสนุน
การจดั กจิ กรรมต่าง ๆ ของหมู่บ้าน
๖. การจัดตั้งกลุ่ม และองค์กรต่าง ๆ ในหมู่บ้าน ที่เน้นถึงการมีส่วนร่วม ความรู้ความสามารถ และ
ประสบการณ์ของคณะกรรมการในแต่ละกลมุ่ เพ่อื พัฒนาให้ ประชาชนอย่างยงั่ ยนื
๗. นโยบายเวียงแก่นนวิ ซแี ลนดเ์ มอื งไทย สง่ เสรมิ การสรา้ งรายไดจ้ ากการท่องเที่ยว
๘. โครงการต่างๆของรัฐบาล เนน้ พฒั นาเศรษฐกิจฐานราก สร้างความเป็นธรรมลดความเหล่ือมล้ำใน
สังคม
๙. มกี ารประสานการพฒั นา แบบ บวร บ้าน วดั โรงเรยี น
๑๐. มตี ลาด และจุดรองรบั ผลผลิตในชมุ ชนและใกล้เคยี ง เชน่ ตลาดประชารัฐ ตลาดชุมชนบา้ นหล่าย
งาว ตลาดนัดจดุ ผ่อนปรนการคา้ ชายแดน ไทย ลาว บ้านแจมป๋อง

อปุ สรรค (Threats)
๑. แหลง่ น้ำทใี่ ชใ้ นการเพาะปลูกมีไม่เพยี งพอต่อการประกอบการเกษตร ในชว่ งฤดูแล้ง
๒. สงั คมเมืองและกระแสโลกาภิวฒั น์ มีผลกระทบต่อวถิ แี ละวธิ ีคิดของคนรุ่นใหม่
๓. การจราจรในเขตชมุ ชนเมอื ง การสญั จรในยามค่ำคืนมีผลตอ่ ชีวติ ประจำวันเลก็ น้อย

บวร On Tour ชุมชนคุณธรรมบา้ นหล่ายงาว | ๒๘

แนวทางการพฒั นาหมบู่ า้ น

1 ครัวเรือน 1 แปลงผัก 1 ป๋ยุ หมกั 1 เสวียนชุมชน
หมู่บ้านมีการตั้งปฏิญญาร่วมกันในการบริหารจัดการในครัวเรือน เป็นการพัฒนาตั้งแต่หน่วยที่เล็ก
ที่สุดในชุมชนนั้นคือ ครอบครัว (ครัวเรือน) โดยการให้ทุกครัวเรือน มีแปลงผักสวนครัวในครัวเรือนเอง เมื่อ
ครัวเรือนมีขยะ ให้ทำการแยกขยะ เพื่อลดมลพิษในชุมชน โดยแยกเศษอาหารหรือสิ่งที่ย่อยสะลายได้เองตาม
ธรรมชาติ นำมาใสถ่ งั หมักทำเป็นปุ๋ยหมัก อีกท้งั ใบไม้ ใบหญ้า ใบผัก นำใสเ่ สวียนชุมชนเพื่อเป็นปุ๋ยให้กับแปลง
ผัก สวนผักและต้นไม้ในบ้าน ขยะที่เหลือนำไปขายเพื่อเป็นการลดรายจ่าย เพิ่มรายได้ในครัวเรือน เมื่อทุก
ครัวเรอื นปฏบิ ตั ติ ามปฏญิ ญา แล้วชมุ ชนม่งุ สู่ “โครงการ หนา้ บา้ นนา่ มอง หลังบ้านน่าดู ในบา้ นน่าอยู่” และทำ
ใหช้ มุ ชนเปน็ ชมุ ชนท่ีมกี ารบรหิ ารจดั การอยา่ งยงั่ ยืน โดยมคี วามมุ่งหวังจะพฒั นาตอ่ ยอดดังน้ี

บวร On Tour ชุมชนคณุ ธรรมบา้ นหล่ายงาว | ๒๙

๑. สง่ เสริมการเรยี นรตู้ ลอดชีวติ เพือ่ เป็นองค์ความรถู้ า่ ยทอดสู่คนรุ่นต่อ ๆ ไป
๒. ส่งเสริมอาชพี ตามแนวทางปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพยี ง
๓. พัฒนาคุณภาพชีวติ ทีด่ ีอยา่ งทั่วถงึ และเสมอภาค
๔. สง่ เสรมิ การมีส่วนรว่ ม รว่ มคดิ ร่วมทำ ร่วมรบั ประโยชน์ ตามหลกั ประชาธิปไตย
๕. พฒั นาโครงสร้างพนื้ ฐาน
๖. เสริมสรา้ งการอย่รู ่วมกนั ในชมุ ชนและสงั คมอยา่ งอยูเ่ ย็นเปน็ สุข
๗. ยกระดับจติ ใจของประชาชนในหมู่บา้ น ให้เข้าใจหลกั ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพยี งแล้วน้อมนำไป
ปรบั ใชใ้ นวิถีทางของตน ต้ังแตเ่ ด็ก เยาวชน ประชาชนและผู้สงู อายุ
๘. ส่งเสรมิ ใหม้ พี ัฒนาระดบั ครัวเรือน โดยทำบัญชคี รัวเรือน การออมเงนิ และการพ่งึ พาตนเอง
๙. ส่งเสรมิ สนับสนุนใหป้ ระชาชน เข้าร่วมเป็นสมาชิกกลุม่ ตา่ ง ๆ เพ่ือสร้างรายได้และมีสว่ นรม่ รบั
ผลประโยชนจ์ ากกองทุนสวัสดกิ ารตา่ ง ๆ อยา่ งเท่าเทียม
๑๐. สง่ เสริมการบรหิ ารจดั การหนี้
๑๑. ส่งเสริมการสรา้ งสัมมาชพี ชุมชนตามหลกั ปรชั ญาเศรษฐกจิ พอเพยี ง ให้เต็มพ้นื ที่ ทกุ ครวั เรอื น
๑๒. การดูแล เอาใจใส่ บคุ คล 3 วยั ใหม้ ภี มู ิค้มุ กัน มคี วามรูร้ ับมือต่อการเปล่ียนแปลง
๑๓. สง่ เสรมิ ใหช้ าวบา้ นหล่ายงาว มีจติ อาสา จิตสาธารณะ เข้ารว่ มกจิ กรรมพฒั นาทั้งในและนอก
หมบู่ า้ น ใหพ้ ่อสอนลกู ให้พ่ีสอนนอ้ ง
๑๔. บรู ณาการเครือข่าย หน่วยงานทุกภาคส่วน รว่ มรบั รู้ วางแผนพฒั นา ส่หู มบู่ า้ นเศรษฐกิจพอเพยี ง
เพื่อการพัฒนาทย่ี ง่ั ยืน

ขน้ั ตอนที่ ๔ ความสำเร็จของชมุ ชนตามแผนพฒั นา
บ้านหล่ายงาวมีการขับเคลื่อนตามนโยบายของรัฐบาล โดยผ่านกลไกกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมือง ในการ
ขับเคล่ือนร้านค้าและตลาดประชารัฐต้นแบบเพื่อชุมชน เพ่อื ติดปกี ตลาดและร้านค้าชมุ ชนใหเ้ ติบโตอย่างมั่นคง
รองรับไทยแลนด์ 4.0 และตลาดประชารัฐบ้านหล่ายงาว เป็นศูนย์กลางในการกระจายสินค้าชุมชน ทั้งใน
ชมุ ชนและนอกชุมชน เกิดการบูรณาการกันระหวา่ ง ชุมชน องคต์ ่าง ๆ ในชมุ ชน หนว่ ยงานในท้องถนิ่ ทั้งภาครัฐ
และเอกชน ได้อย่างมปี ระสทิ ธภิ าพ ทำให้ชุมชนมีเศรษกิจ สงั คม ทด่ี ขี ้ึนอยา่ งเป็นรูปธรรม

บวร On Tour ชุมชนคณุ ธรรมบ้านหล่ายงาว | ๓๐

สรปุ ผลการขบั เคลื่อนตามแผนสง่ เสริมคณุ ธรรม

๑. กจิ กรรมการแก้ไขปัญหาด้านยาเสพตดิ และการลกขโมย และการดูแลความเรียบร้อยภายใน
ชมุ ชน

๒. ยดึ ม่ันในหลกั การประชาธิปไตย
- คนในหม่บู า้ นมีความต่ืนตัวและรู้จักรักษาสิทธหิ นา้ ท่ี และเสรภี าพทางการเมืองและในฐานะพลเมือง
ของประเทศ
- การจดั เวทปี ระชาคม มีตัวแทนคนในครวั เรือนเขา้ รว่ มเวที มากกวา่ ร้อยละ 9๐ ของครัวเรอื นใน
หมูบ่ ้าน
- การบรหิ ารจัดการในรปู แบบหมวด จำนวน 7 หมวด
- ส่งเสรมิ ให้ใชห้ ลักการใหเ้ กียรติ หลักความเสมอภาคในระดับบุคคล ครวั เรอื น
- สง่ เสริมการเปน็ ผพู้ ูดผฟู้ ังทีด่ ี ทั้งต่อคนในครอบครัว คนในชุมชน และในสังคมภายนอก โดยใชห้ ลกั
ประชาธปิ ไตยเปน็ พืน้ ฐานการส่งเสริมมสี ่วนร่วมในเรื่องประชาธิปไตย อันมีพระมหากษัตรยิ ์ ทรงเป็นประมุข
- การส่งเสริมอุดมการณ์และวิถชี วี ิตแบบประชาธปิ ไตย ดังน้ี ยึดหลกั กฎหมาย ความมเี หตุผล และ
สนั ติวิธี ปฏิบตั ิตามเสียงข้างมาก รับฟังเสยี งขา้ งน้อย มสี ว่ นร่วมในกจิ กรรมทางการเมืองและสังคม เสียสละ
และรบั ผิดชอบต่อส่วนรวม

๓. มคี ณุ ธรรม/จรยิ ธรรม
คนในหมู่บา้ นยึดม่ันในคุณธรรม จริยธรรมอนั ดีงาม ประพฤตติ นและปฏบิ ัติรว่ มกันในการดำรงชีวิต มี
สถานท่ีสำคัญทางศาสนาถงึ 2 แห่ง ในการเป็นศูนยร์ วมจิตใจ โดยเฉพาะอย่างย่ิงวัดพระธาตสุ ิบสองราศี ดอย
สนั กู่ มีจดุ เรียนรขู้ ว่ งวัฒนธรรม ภมู ิปัญญา ประวัตศิ าสตรข์ องบา้ น หล่ายงาว เปน็ แหลง่ เรยี นรมู้ ีชวี ิต ทสี่ ามารถ
หลอมรวมจิตใจของคนหลา่ ยงาวไวเ้ ปน็ อย่างดี มกี ารจดั ฝึกอบรมคุณธรรมจรยิ ธรรมแกเ่ ด็กและเยาวชน ใน
รปู แบบ บวร บา้ น วัด

บวร On Tour ชุมชนคณุ ธรรมบา้ นหล่ายงาว | ๓๑

๔. มีคนในหมบู่ า้ น ชุมชนปลอดอบายมุข
- ชุมชนขบั เคล่ือนวาระชมุ ชน 6 ปลอด
- คนในหมบู่ ้านปลอดยาเสพติดในรอบปีที่ผา่ นมา ร้อยละ 100 เพราะในหมู่บา้ นมีการจดั แบ่งหมวด
บ้าน เปน็ 7 หมวด มีคณะกรรมการหมวด ดแู ละ และเฝา้ ระวงั เรือ่ งยาเสพติด

ผูป้ กครองช่วยกนั ดูแลสอดส่องบุตรหลานของตน และหมบู่ ้านมกี จิ กรรมลด ละ เลกิ อบายมขุ โดยมี

กจิ กรรมการแขง่ ขันกีฬาต้านยาเสพติด การรณรงคง์ ดเหล้าวันลอยกระทง และในวันพระ

- คนในหมบู่ ้านไม่ติดสุรา ร้อยละ ๑๐๐

- คนในหมูบ่ ้านไมส่ บู บุหร่ี ร้อยละ ๑๐๐

- คนในหมูบ่ ้านไม่ตดิ การพนัน ร้อยละ ๑๐๐

- ครวั เรือนในหมู่บ้านมีโอกาสอยพู่ ร้อมหน้ากัน มีความเคารพนบั ถือซ่งึ กนั และกนั คนอยูค่ นเดยี วมี

ความสุขซ่งึ มีลักษณะครอบครัวอบอ่นุ ร้อยละ ๑๐๐ทง้ั หมด 228 ครัวเรือน (ผ่านเกณฑ์ จปฐ. ขอ้ 31)

บวร On Tour ชุมชนคณุ ธรรมบ้านหล่ายงาว | ๓๒

๕. มีความเช่อื ม่นั ในปรชั ญาของเศรษฐกจิ พอเพียง
การส่งเสริมหมู่บ้านให้มีการน้อมนำหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงใช้ในการดำเนินชีวิต เพื่อสร้าง
ความเขม้ แขง็ ของเศรษฐกิจฐานรากตามแนวทางเศรษฐกจิ พอเพยี ง แกไ้ ขปากทอ้ งของประชาชน โดยการอาศัย
การบูรณาการของทุกภาคสว่ นโดยยึดหลกั การทำงาน “เขา้ ใจ เขา้ ถงึ และพัฒนา” และได้รับการสนบั สนุนจาก
ทุกหน่วยงานอยู่เสมอ เช่น การจัดกิจกรรม way of Life ในชุมชนเพื่อเป็นการแสดงความจงรักภักดตี ่อสถาน
บันพระมหากษัตรยิ เ์ พอื่ นอ้ มนำแนวทางตามปรชั ญาเศรษฐกิจพอเพียง
- หมู่บ้าน เรียนรู้ เข้าใจ และนำหลักการตามปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพียงมาปฏิบัติเป็นแนวทางใน
การดำรงชวี ติ และมกี ารจดั กจิ กรรมถ่ายทอดความรู้เศรษฐกิจพอเพียงให้กับทกุ
ครวั เรือน จำนวน ๒๒๘ ครวั เรือน คดิ เป็นรอ้ ยละ ๑๐๐
- เศรษฐกิจพอเพยี ง แก้จน ชว่ ยใหไ้ มอ่ ดตาย ปลูกทกุ อย่างทีก่ นิ กินทกุ อยา่ งที่ปลูก
“พริกบ้านเน๋อ เก๋อบ้านใต้” แบง่ ปนั เกอื้ กูล โดยเริม่ ตงั้ แตแ่ นวทาง 1 ครัวเรือน 1 แปลงผัก 1 ปุ๋ย
หมัก หนง่ึ เสวยี นชุมชน

บวร On Tour ชุมชนคุณธรรมบา้ นหล่ายงาว | ๓๓

๖. มกี ารจดั ทำบัญชีครัวเรือน
มีการจัดทำบญั ชีครวั เรือน มีต้นแบบครวั เรือนในการจดั ทำบัญชรี ายรบั -รายจ่าย ของครัวเรือนเปน็
ประจำ จำนวน 30 ครัวเรือน และภายในชุมชน มีการทำบัญชรี ายรบั -รายจ่าย ร้อยละ 50 ครวั เรือนเพ่ือนำ
ขอ้ มูลมาวเิ คราะห์ในเรอ่ื งรายรับ-รายจ่ายของครวั เรือนเพื่อเป็นการลดค่าใชจ้ ่ายในครวั เรอื น โดยมที างพฒั นา
ชุมชนอำเภอเวียงแก่นเปน็ พี่เลยี้ งและชว่ ยกนั แก้ไขปญั หาเพอ่ื เพม่ิ ศกั ยภาพใหก้ ับชุมชน
จงึ ทำให้ชาวบา้ นในชมุ ชนเลง็ เห็นความสำคญั การใชห้ ลักปรชั ญาเศรษฐกิจพอเพยี งมาใช้ใน
ชีวติ ประจำวนั เพื่อลดรายจา่ ยภายในครัวเรือน และทางอาสาพฒั นาชุมชนไดช้ ว่ ยสง่ เสรมิ ในการทำบัญชี
ครวั เรอื นในชุมชนอีกด้วยคนในครวั เรือนมกี ารจัดทำบัญชรี ับ – จ่ายของครวั เรือนเปน็ ประจำ

๗. มีกิจกรรมลดรายจ่ายและสร้างรายได้
คนในหมบู่ า้ นมีการทำกจิ กรรมเพ่ือลดรายจ่ายในชวี ติ ประจำวันและสามารถสร้างรายไดเ้ พิ่มจาก
กิจกรรม ร้อยละ ๙๐ ของครวั เรอื นทงั้ หมด ทกุ ครัวเรอื นนำปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงไปปฏิบตั โิ ดยเฉพาะ
แนวทาง 1 ครัวเรือน 1 แปลงผกั 1 ปุ๋ยหมัก หน่งึ เสวียนชุมชนซงึ่ ทกุ
ครัวเรือนมีการปลกู ผักไวก้ ินเองและไว้เพ่ือแบ่งขายบา้ งทกุ ครัวเรอื น เพ่ือเป็นการน้อมนำปรัชญา
เศรษฐกจิ พอเพยี งและประหยัดค่าใช้จา่ ยในครัวเรือน
- ชาวบ้านปลูกผักสวนครวั รว้ั กินได้ ทุกครวั เรอื น มกี ารปลูกตะไครห้ น้าบ้านมีการนำผักสมุนไพร
ภายในบ้านมาแลกเปล่ียนผลิตภัณฑ์ ของใช้ในครวั เรือน การทำผลติ ภณั ฑส์ มุนไพร เชน่ สบูส่ มนุ ไพร ยาดม ยา
หมอ่ ง ลกู ประคบ แชมพสู มนุ ไพรฯลฯ
- แตล่ ะครวั เรือนมีการแบง่ พื้นท่ีหนา้ บา้ นและภายในบริเวณบา้ นปลกู ผกั อย่างเหมาะสม สวยงาม ทำ
กันเปน็ จนมองในระยะทางยาว เป็น “อุโมงคผ์ กั ทีย่ าวสดุ ในโลก”
- ไม่ใช้สารเคมใี นการกำจดั ศตั รพู ืช/วชั พชื ในแปลงผักสวนผกั โดยการใชน้ ำ้ ควนั ไมส้ ้มโอ ในการฉีดไล่
แมลง ฯลฯ
- มกี ารประกวด ซมุ้ ผักมรี ักแบง่ ปัน มีคณะกรรมการออกตรวจให้คะแนน เพื่อมอบเกยี รตบิ ัตร
- มกี ารจัดอบรมให้ความรูเ้ ร่ือง ผักสวนครัว รั้วกนิ ได้

บวร On Tour ชุมชนคุณธรรมบ้านหลา่ ยงาว | ๓๔

การหาหนอ่ ไม,้ ของในป่าชมุ ชน การปลูกผกั สวนครวั เพ่ือลดรายจ่าย

การแยกขยะภายในครัวเรอื น

ขั้นตอนที่ ๕ ชุมชนมีการติดตามประเมินผลสำเร็จเพื่อทบทวน ปรับปรุง แผนส่งเสริมคุณธรรมของ
ชุมชนใหม้ คี ุณภาพและบรรลุผล

ชุมชนมีการประชมุ ตดิ ตาม ประเมนิ ผล ในการดำเนนิ งานของชุมชนเป็นประจำทกุ เดือน เพ่ือรบั ทราบ
ข้อปัญหา แนวทางแกไ้ ขปญั หาต่าง ๆ ภายในชมุ ชน

บวร On Tour ชุมชนคุณธรรมบ้านหล่ายงาว | ๓๕

ขน้ั ตอนท่ี ๖ ชมุ ชนมีการประกาศยกย่องเชดิ ชบู คุ คลผ้ทู ำความดแี ละหรอื บุคคลผ้มู ีคณุ ธรรม ในชุมชน
และหรอื บุคคลอนื่ ทีท่ ำความดีใหก้ ับชุมชน ในรอบปีงบประมาณ

ขั้นตอนท่ี ๗ ความสำเรจ็ ของชุมชนบรรลุผลตามแผนส่งเสริมคุณธรรมของชมุ ชนและคนในชุมชนมี
ความสขุ

บวร On Tour ชมุ ชนคณุ ธรรมบา้ นหลา่ ยงาว | ๓๖

ชุมชน ๖ ปลอด

ผลงานแห่งความภาคภูมใิ จ

บวร On Tour ชมุ ชนคณุ ธรรมบ้านหล่ายงาว | ๓๗

๑. รางวลั หมูบ่ า้ นท่ดี ำเนินการตามกระบวนการหมู่บ้านเข้มแขง็ เอาชนะยาเสพติด ครบ 6 ข้นั ตอน
ระดบั จังหวัด ประจำปี 2546

๒. ประกาศเกยี รติคุณหม่บู ้านทร่ี ะดมพลงั แผ่นดนิ ในการต่อสูเ้ พือ่ เอาชนะยาเสพติดอยา่ งดียง่ิ จน
ประสบผลสำเรจ็ ตามนโยบายของรัฐบาล ประจำปี 2547

๓. รางวัลชนะเลิศ หมบู่ ้านทม่ี ีผูม้ าใชส้ ิทธเ์ิ ลือกต้ังมากเปน็ อันดบั 1 ประเภทหมู่บ้านขนาดใหญข่ อง
อำเภอเวียงแกน่ ประจำปี 2554

๔. ประกาศเกยี รติคุณ หมู่บ้านท่ีช่วยเหลอื สงั คม “ชุดรักษาความปลอดภัยประจำหมู่บ้าน” ระดับเขต
พ้นื ที่การศกึ ษาเชียงรายเขต 4 ประจำปี 2550
๕. แผนชุมชนไดร้ ับการรบั รองมาตรฐานแผนชุมชน ประจำปี 2557
๖. แผนชมุ ชนไดร้ บั การรับรองมาตรฐานแผนชมุ ชน ระดับจังหวัด ประจำปี 2557
๗. หมบู่ ้านดีเดน่ “Waste Less Live” ลดใช้ ลดขยะ ระดับจังหวัด ประจำปี 2560
๘. รางวัล หม่บู ้านปลอดขยะ เกรด A ระดบั ตำบล ประจำปี 2560
๙. รางวลั รองชนะเลิศอนั ดับ ๑ หมบู่ ้านเศรษฐกิจพอเพียง “อยู่เย็น เปน็ สุข” จงั หวัดเชยี งราย

ขั้นตอนท่ี ๘ ชมุ ชนมกี ารกำหนดกจิ กรรมส่งเสริมคุณธรรม เพิม่ เติมใน ๓ มติ ิ คือ หลกั ศาสนา
หลกั ปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพียง และวิถวี ัฒนธรรมที่ดีงาม มาแก้ปัญหาของชุมชนและบม่ เพาะคุณธรรม
ความดีที่อยากทำ

บวร On Tour ชมุ ชนคณุ ธรรมบ้านหลา่ ยงาว | ๓๘

ข้นั ตอนท่ี ๙ ชุมชนมกี ารถอดบทเรียน สามารถเปน็ แหล่งแลกเปลย่ี นเรียนรู้ถ่ายทอดเพื่อขยายผลไปสู่
ชมุ ชนอ่ืน

๑. การพฒั นาภาพลกั ษณ์ของชมุ ชนสมั มาชพี ภายใต้ปรชั ญาของเศรษฐกจิ พอเพียง
ชุมชนมีการจัดภูมิทัศน์ที่สวยงาม มีกิจกรรมชุมชนน่าอยู่ ด้วยแนวทางหนึ่งครัวเรือน หนึ่งแปลงผัก
หนง่ึ ปุ๋ยหมกั หนง่ึ เสวยี นชมุ ชน
หนง่ึ ครวั เรือน คอื ทกุ บ้านต้องสะอาด หน้าบ้านน่ามอง ในบ้านอยู่ หลังบ้านนา่ ดู ครอบครัวอบอุ่น
หน่ึงแปลงผัก คือ การส่งเสริมการปลูกผักกินเอง ในสดั ส่วนและความพร้อมของแต่ละครอบครัว บาง
บ้านมีพื้นที่มากสามารถตกแต่งให้สวยงามได้เต็มที่ บางครัวเรือนอยู่ในเขตเมืองให้ปลูกในพาชนะตาม
เหน็ สมควร โดยไม่ควรเบยี ดเบยี นเงินของครัวเรอื น
หนึ่งปุ๋ยหมัก คือ อีกหนึ่งแนวทางการจัดการขยะเปียก และเศษอาหาร โดยสามารถหมักในถังหมัก
แบบงา่ ย หรอื ในเสวยี นได้
หนึ่งเสวียนชุมชน คือ การจัดทำเสวียนจากวัสดุอะไรก็ได้ ส่วนใหญ่ใช้ไม้ไผ่ โดยเสวียนมีประโยชน์
หลายอย่าง ทั้งตกแตง่ ให้สวยงาม เปน็ จุดเกบ็ ปยุ๋ หมักจากเศษใบไม้และอาหารไดเ้ ป็นอย่างดี
ธนาคารน้ำชุมชน เป็นอีกหนึ่งแนวทางใหม่ ที่ชุมชนได้เลือกมาปรับใช้จากการไปศึกษาดูงาน เพ่ือ
จดั การระบบนำ้ ขงั น้ำเสีย นำ้ แลง้ โดยทำได้งา่ ยจากวสั ดุเหลอื ใช้ เชน่ ยางรถยนต์ ขวดนำ้ พลาสติก

จากการใช้แนวทางพัฒนาในระดับครัวเรือน ทำให้ชุมชนมีภูมิทัศน์ที่สวยงามน่ามอง เป็นผลพลอยได้
เป็นกำไรจากวิชาเศรษฐกิจพอเพียง ทำให้คนหล่ายงาว เป็นสังคมเกื้อกูล แบ่งปัน มีความสุขจากสิ่งแวดล้อม
รอบตวั ทงั้ ยังสานต่อ โดยการขยายซ้มุ ผกั หน้าบ้านทำเป็นอโุ มงคผ์ ักท่มี ีความยาวกว่า 900 เมตร

บวร On Tour ชมุ ชนคณุ ธรรมบา้ นหล่ายงาว | ๓๙

๒. การจัดการความรู้ด้านสัมมาชพี ชมุ ชน
มจี ุดนำรอ่ งในการเรยี นรู้ด้านการส่งเสริมสัมมาชีพชุมชน มกี ารถอดองค์ความรู้ และมีการพัฒนาองค์
ความรดู้ า้ นสมั มาชีพชุมชนสู่ภมู ปิ ญั ญาหรือนวัตกรรมชุมชน โดยบูรราการรว่ มกบั โรงเรียนอนบุ าลเวยี งแก่นและ
โรงเรียนเวียงแก่นวิทยาคม ในการส่งครูนักเรียนร่วมพัฒนา ให้แนวคิดร่วมสร้างสรรค์สิ่งใหม่ๆให้ผลิตภัณฑ์
ชุมชน “อุ้ยสอนหลาน หลานสอนอุย้ ” และมีการเผยแพร่ในชอ่ งทางต่าง ๆ มีการจัดจุดสาธติ คือศูนย์เรียนร้มู ี
ชวี ติ ดอยสนั กู่ สามารถเข้าไปศึกษาเรียนรู้ ดูงานได้

ชมุ ชนคุณธรรมบ้านบ้านหล่ายงาว นบั ถือศาสนาพทุ ธเปน็ ศาสนาหลัก โดยมวี ัดสำนกั ปฏบิ ัติธรรมดอย
สันกู่ พุทธางกูร เป็นศาสนาสถานของชมุ ชน เป็นแหล่งยึดเหน่ยี วให้กบั คนในชมุ ชน และเปน็ สถานที่ในการจดั
กจิ กรรมทางพระพทุ ธศาสนา และกจิ กรรมทางวฒั นธรรมประเพณีของชมุ ชน โดยคนในชมุ ชนมีการจดั กจิ กรรม
ยึดมั่น มนั่ ปฏบิ ัติตามหลักธรรมทางศาสนาท่ีตนนบั ถือดังน้ี

บวร On Tour ชมุ ชนคุณธรรมบา้ นหล่ายงาว | ๔๐

กฐนิ สายใยบญุ ชาติพันธุ์ครั้ง 3 ดอยสันกู่

มอบผา้ ป่าและปชู่ วี กใหก้ ลุ่มสมุนไพรมง้ ห้วยหาน

คนในชุมชนน้อมนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพยี งมาใชใ้ นการพัฒนาคณุ ภาพชีวติ โดยเปน็ ชุมชน
ทีม่ กี ารสง่ เสรมิ ใหค้ นในชมุ ชนดำรงชวี ิตแบบพ่อเพียง โดยมีการคน้ หาทรัพยากรธรรมชาติและใชภ้ ูมิปัญญา
ท้องถิ่นในการสรา้ งคณุ ค่า

บวร On Tour ชุมชนคณุ ธรรมบา้ นหล่ายงาว | ๔๑

“ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง” เป็นปรัชญาที่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช มี
พระราชดำรัสชี้แนะแนว ทางการดำเนินชีวิตแก่พสกนิกรชาวไทยมาโดยตลอด ตั้งแต่เกิดวิกฤติการณ์ทาง
เศรษฐกิจ และเม่ือ ภายหลังไดท้ รงเนน้ ย้ำแนวทางการแกไ้ ขเพ่ือใหห้ ลดุ พน้ และสามารถดำรงอยไู่ ด้อย่างม่ันคง
ยั่งยนื ภายใต้ กระแสโลกาภิวฒั น์

เศรษฐกิจพอเพยี ง เปน็ ปรัชญาชี้ถงึ การดำรงอยู่และปฏิบตั ติ นของประชาชนในทกุ ระดับ ตง้ั แต่ระดับ
ครอบครัว ระดับชุมชน จนถึงระดับรัฐ ทั้งในบริหารและพัฒนาประเทศ ให้ดำเนินไปในทิศทางสายกลาง
โดยเฉพาะการพัฒนาเศรษฐกิจเพื่อให้ก้าวทันต่อโลกยุคโลกาภิวัฒน์ ทางหมู่บ้าน ปฏิบัติหน้าที่ต้องยึดหลัก
การบูรณาการคนและบูรณาการงานในหมู่บ้าน โดยใช้หลักเศรษฐกิจพอเพียง “อยู่เย็น เป็นสุข” ทำหน้าที่
บริหารจัดการเพื่อแก้ไขปญั หาและพฒั นาหมู่บา้ น ใหเ้ กิดเอกภาพและกอ่ ประโยชนส์ งู สดุ บา้ นหล่ายงาว
หมู่ที่ 1 ตำบลหล่ายงาว อำเภอเวียงแก่น จังหวัดเชียงราย ได้มีการดำเนินงานขับเคลื่อนปรัชญาเศรษฐกิจ
พอเพียงเรื่อยมาอย่างต่อเนื่อง จนถึงปัจจุบัน และ เป็นหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ ประจำปี ๒๕60

พัฒนาเป็นหมู่บ้านชุมชนท่องเที่ยว OTOP นวัตวิถี ซึ่งมีกิจกรรมส่งเสริมการพัฒนาแบ่งเป็น ๔ ด้าน
๒๓ กจิ กรรม ดังนี้

หมู่บ้านมีกระบวนการ สืบค้น รวบรวม จัดหมวดหมู่ และเรียนรู้จากความรู้หรือ ภูมิปัญญา
ดั้งเดิมที่มอี ยู่ในท้องถ่ิน ไว้ทขี่ ว่ งวฒั นธรรมเฮือนฮอมฮักข่วงผญ๋าล้านนาวัดดอยสันกู่ โดยพระครูบาศุภนัฐ นาค
เสโน นำพระภิกษุ สามเณร เร่ิมตน้ ก่อน จากนั้นพลงั ศรัทธาไดร้ ่วมกัน สรา้ งบา้ นโบราณ ไว้เป็นสถานที่รวบรวม
องค์ความรู้ ภูมิปัญญา เพื่อเป็นศูนย์กลางการศึกษาเรียนรู้ที่มีชีวิตของอำเภอเวียงแกน่ ตอ่ ไป และใช้ประโยชน์
เพ่อื เพิ่มคุณค่าหรอื มลู ค่า

๑. หลกั ปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพียง
๒. การทำสวนส้มโอ
๓. การทำพวงมาลัยจากสิ่งทีเ่ หลอื ใช้
๔. ปราชญ์สมนุ ไพรพ้นื บ้าน สมนุ ไพร ชนเผ่า
๕. การทอผา้ ดว้ ยกีโ่ บราณ
๖. ป่าชุมชน พืชพืน้ ถนิ่
๗. งานหตั ถกรรม งานบายศรี
๘. การทำสบู่และของใชจ้ ากสมุนไพร
๙. ปุ๋ยจากมูลไส้เดือน
๑๐. วถิ วี ัฒนธรรมลา้ นนาและพพิ ธิ ภัณฑ์ 10 ชาตพิ นั ธุ์

บวร On Tour ชุมชนคณุ ธรรมบ้านหลา่ ยงาว | ๔๒

ปราชญเ์ ศรษฐกจิ พอเพยี ง

ปราชญ์พวงมาลยั จากส่งิ เหลือใช้

ปราชญส์ มุนไพร/สบสู่ มนุ ไพร

บวร On Tour ชมุ ชนคุณธรรมบ้านหลา่ ยงาว | ๔๓

การใชเ้ ทคโนโลยที ี่เหมาะสมกับศกั ยภาพของหม่บู ้าน/ชุมชน
มีกิจกรรมการเรียนรแู้ ละถ่ายทอดเทคโนโลยแี ละวิทยาการใหม่ ๆ โดยคนในชุมชนหรอื นอก
ชุมชน ดังนี้

ใชเ้ ทคโนโลยกี ารผลิตสม้ โอนอกฤดกู าล และการปรบั ปรงุ รสชาดของสม้ โอ

มีการใชป้ ระโยชนจ์ ากข้อมูลชมุ ชนและแผนชุมชน
ผนู้ ำชมุ ชนและหวั หนา้ คณะทำงานขบั เคลื่อนแผนระดับหมู่บ้านไดส้ ง่ เสรมิ การจดั ทำแผนชมุ ชนโดย
การมีสว่ นร่วมของคนในชุมชน ในชุมชนมีการอบรมแกนนำชมุ ชนเพือ่ วเิ คราะหถ์ งึ ปัญหา อุปสรรค ทุนสังคม
ฯลฯ เพือ่ วเิ คราะหป์ ัญหาต่าง ๆ จนถึงการจดั ทำแผนชมุ ชน เพ่อื ช่วยหาความต้องการของชุมชนอยา่ งจรงิ จงั
เพอ่ื เปน็ การแก้ปญั หาและเพื่อเป็นการพฒั นาอยา่ งย่ังยืน
หมู่บา้ นมกี ารนำข้อมลู มาใช้ในการพฒั นาหมู่บา้ น
โดยมกี ารประชาคมในการจัดทำแผนพัฒนาหมู่บา้ นซ่ึงนำ
ข้อมลู จปฐ., กชช.2ค และตัวชว้ี ัดที่ตกเกณฑ์ไปใชใ้ นการทำ
แผน และสามารถนำกจิ กรรมในแผนชมุ ชนไปปฏิบตั ิจริงรอ้ ย
ละ 60 ของแผนชุมชน ซง่ึ จะใหค้ วามสำคัญกบั การสง่ เสริม
อาชีพ สร้างรายได้มากขน้ึ ดงั นี้
ทำเอง เชน่ ทำฝายก้ันลำน้ำงาวแกป้ ญั หาภัยแลง้
ปลูกต้นไม้ สวนสมนุ ไพรพ้นื บ้าน การบวชปา่ พฒั นาหมูบ่ า้ น
กิจกรรมวนั พ่อ วนั แม่ การออม การประหยดั น้ำ ไฟ การ
รวมกลมุ่ อาชีพ กลุ่มวิสาหกจิ ส้มโอเวยี งแกน่

บวร On Tour ชุมชนคณุ ธรรมบา้ นหลา่ ยงาว | ๔๔

ทำร่วม เช่น โครงการสมั มาชีพชมุ ชน ร่วมกับสำนกั งาน
พฒั นาชุมชนอำเภอเวียงแก่น การปรับปรงุ ถนนในชุมชน การ
ปรับปรงุ อาคารต่าง ๆ การพัฒนาผลติ ภณั ฑ์ การพัฒนาคุณภาพ
สินคา้ ปลอดภัยรว่ มกบั โรงพยาบาลเวียงแก่น ฯลฯ

ทำให้ เชน่ เทศบาลตำบลสนับสนุนเรอ่ื งโครงสรา้ ง
พ้นื ฐาน ก่อสร้างถนน ขุดลอกคลอง ซ่อมถนนลูกรัง นพค.
35 สนับสนุนถนน อบจ.เชยี งราย สนบั สนนุ โครงสร้างพนื้ ฐาน
โครงการประชารัฐสนับสนุนอาคารจำหน่ายส้มโอเวียงแก่น เปน็
ต้น

คนในชุมชนบ้านหล่ายงาว ได้มีการสืบสาน และถ่ายทอดภมู ิปญั ญาในด้านการเกษตรและดำเนินชีวติ
ตามแนวเศรษฐกิจพอเพียง ตลอดถึงได้มีการสืบสานวัฒนธรรม ที่ถือสืบทอดตั้งแต่บรรพบุรุษ ศาสนา
ศิลปวฒั นธรรม จารีตประเพณแี ละภมู ปิ ัญญาทอ้ งถ่ิน

ประชากรส่วนใหญน่ ับถอื ศาสนาพทุ ธ ร้อยละ 99 และมีประเพณีทีป่ ฏิบัติ สบื ทอดกนั มา
ที่สำคัญ ดงั นี้

๑.การสืบสานประเพณีสงกรานต์ทุกปี มีกิจกรรมสรงน้ำพระ รดน้ำดำหัวผู้สูงอายุและกิจกรรม
การละเล่นพื้นบ้านของผูส้ ูงอายุ แข่งกีฬาตา่ ง ๆ

๒. การเลี้ยงผีบา้ น ผปี ูย่ า่ ช่วงเดือน พฤษภาคม
๓. การเล้ยี งผีฝาย สืบชะตาแมน่ ำ้ งาว ช่วงเดอื น มิถุนายน ของทกุ ปี
๔. พิธีถวายหนังแดง ช่วงเดอื น มิถุนายน ของทกุ ปี
๕. การเล้ียงผีหลักเมือง ทกุ วนั ที่ 10 เมษายน ของทุกปี

บวร On Tour ชุมชนคุณธรรมบา้ นหล่ายงาว | ๔๕

๖. วนั สำคัญทางศาสนาท่วั ไป เช่น วันพระ วันเขา้ พรรษา วันวิสาขบชู า วันมาฆบชู า
วันอาสาฬหบูชา วันออกพรรษา วันที่ 5 ธันวาคม วันที่ 12 สิงหาคม ของทุกปี จะมีการทำบุญและมีการจัด
กจิ กรรมในการพฒั นาวัด โรงเรียน และรมิ ลำห้วยภายในหมู่บ้าน

๗. ประเพณที ่วั ไป เช่นงานอุปสมบท งานมงคล งานศพ จะมกี ารชว่ ยเหลือกันท้ังหมบู่ ้าน
๘. งานอ่ืน ๆ ตามประเพณนี ยิ ม

ช่องทางเพจ facebook

บวร On Tour ชุมชนคณุ ธรรมบา้ นหล่ายงาว | ๔๖

ชอ่ งทาง YouTube

บวร On Tour ชุมชนคณุ ธรรมบ้านหล่ายงาว | ๔๗

ชอ่ งทางข่าวสาร

เฮอื นฮอมฮกั เวียงแก่น
“ฮอมฮัก ฮอมแฮง แป๋งบา้ นโบราณ ไวห้ อื้ ลกู หลาน สอนฮีด ตวยฮอย ”

จากการขับเคลื่อนงาน
ส่งเสริมธรรมะอันเป็นหนึ่งเดียวกับ
ธรรมชาติ พระครูบาสุภรัฐ นาคเสโน
ได้สร้างเครือข่าย จาก บวร บ้าน วัด
โรงเรียน สู่เครือข่าย “ฮอมฮักเวียง
แก่น” เพื่อขยายขอบเขตการเรียนรู้
ของประชาชนคนเวียงแก่น ให้พื้นที่
ด อ ย ส ั น กู่ เ ป ็ น ศ ู น ย ์ เ ร ี ย น ร ู ้ ม ี ช ี วิ ต
ป ร ะ ก อ บ ไ ป ด ้ ว ย ง า น ส ่ ง เ ส ริ ม
พระพุทธศาสนากับปรัชญาของ
เศรษฐกิจพอเพียงให้สอดคล้องกัน มี
การรวบรวมผญ๋า (ภมู ิปัญญา) พื้นบ้าน
จากพ่ีน้อง 10 ชาติพันธุ์เวียงแก่น การฟื้นฟู อนุรักษ์สมุนไพรบ้านสู่การพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ชุมชนสัมมาชีพ
ตลอดจนศิลปวัฒนธรรมต่าง ๆ จะถูกรวบรวมไว้ที่ เฮือนฮอมฮักแห่งนี้ โดยการก่อสร้างศูนย์เรียนรู้ เฮือนฮ
อมฮักเวียงแก่น สร้างขึ้นจากพลังศรัทธาของคนเวียงแก่น และพลังจิตอาสาชาวบ้านหล่ายงาวทุกครัวเรือน

บวร On Tour ชุมชนคณุ ธรรมบ้านหล่ายงาว | ๔๘

ตลอดจนเครือข่ายจิตอาสาเราทำดีด้วยหัวใจ อำเภอเวียงแก่น ที่ร่วมมือร่วมใจ ทั้งกำลังกาย กำลังทรัพย์
กำลังสติปัญญาเพื่อเป็นการต่อยอดการพัฒนาหมู่บ้าน ที่สะท้อนให้เห็นว่า มีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง จาก
หมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ สู่ชุมชนท่องเที่ยว OTOP วัดวิถี สู่เป้าหมายปลายทางในการเป็นพื้นที่แห่ง
การเรียนรู้ หมู่บ้านทม่ี กี ารพฒั นาอย่างยง่ั ยนื ในอนาคต