Slaid KIK Horizon Baharu

SESI PENGURUSAN PERUBAHAN

PANDUAN PEMBUDAYAAN DAN PEMERKASAAN
INOVASI DALAM SEKTOR AWAM MELALUI

HORIZON BAHARU KUMPULAN INOVATIF DAN KREATIF (KIK)

LATAR BELAKANG
Ucapan Bajet 2016

“Kajian empirikal mem2b3ukOtikkatonbbearha2w0a15wujudnya korelasi yang kuat antara inovasi dan

produktiviti. Survival dan berjayanya sesebuah organisasi atau negara itu, sangat
bergantung kepada penekanan terhadap dua perkara ini. Justeru, untuk sentiasa kekal
mendepani kelok kemajuan, Malaysia akan terus membudayakan inovasi yang
membawa kepada peningkatan produktiviti dalam semua peringkat, sama ada di
peringkat nasional, industri mahupun perusahaan”.

Ucapan Bajet 2016, 23 Oktober 2015

“Lonjakan inovasi dan kreativiti adalah kritikal untuk meningkatkan produktiviti kita.
Penggunaan teknologi hijau akan turut membantu melestarikan sumber-sumber asli
negara. Lantaran, 2016 akan diisytiharkan sebagai Tahun Pengkomersialan
Malaysia, dalam melonjakkan hasil produk R&D oleh institusi penyelidikan
tempatan”.

Pembentangan Rancangan Malaysia Kesebelas; Dewan Rakyat | 21 Mei 2015

“Impak inovasi yang diharapkan untuk memberi kemakmuran ekonomi kepada rakyat
hanya akan berlaku sekiranya inisiatif-inisiatif inovasi berkenaan dapat dikomersialisasi
dan disebar luas. Pelaksanaan panduan ini menyokong aspirasi landskap inovasi sektor
awam masa kini yang memberi fokus kepada pendekatan prinsip NBOS serta aplikasi
kaedah baharu seperti Design Thinking yang lebih ringkas serta komprehensif”.

Majlis Persada Inovasi Perkhidmatan Awam, 15 November 2016

2

EVOLUSI KIK

Kumpulan 2 Pembudayaan dan
Inovatif dan
Pemerkasaan Inovasi
Kreatif dalam Sektor Awam
(KIK), 2009 Melalui Horizon Baharu
Kumpulan Inovatif dan

Kreatif, 2016

Kumpulan Menambah baik pengurusan KIK agar
pelaksanaannya memenuhi konsep

Meningkat Cepat, Tepat, Integriti – Produktiviti,

Mutu Kerja Disesuaikan dengan Kreativiti dan Inovasi (CTI–PCI) serta
menyokong Strategi Lautan Biru
(KMK), 19931 perubahan yang berlaku Kebangsaan, prinsip Inovasi Nilai (Value
serta penekanan kepada Innovation) dan konsep Merakyatkan
aspek inovasi dan Perkhidmatan Awam (MPA)

kreativiti

Menyelesaikan masalah

kualiti dan produktiviti di

tempat kerja melalui

konsep pengurusan secara

penyertaan (participative

management)

3

PERBEZAAN ANTARA KIK 2009 DAN

PTPA BIL. 1/2016

2 PTPABIL.1/2016

KIK 2009 a. Penubuhan dan pembentukan KIK Hibrid;

a. Keahlian terbuka atau b. Pengenalan bidang inovasi dalam KIK dan kategori
merentasi semua bahagian;
inovasi;
b. Terdiri daripada pekerja di
pelbagai peringkat jawatan; c. Pemboleh daya bagi pembangunan inovasi yang

c. Penekanan kepada aspek berkesan;
inovasi dan kreativiti, selain
daripada penyelesaian masalah; d. Penekanan kepada outcome dan impak projek

d. Teknik penyelesaian masalah KIK;

dipelba3gaikan; dan e. Penyediaan peruntukan kewangan, iaitu

e. Memasukkan teknik penjanaan sekurang-kurangnya sepuluh peratus (10%)
idea kreatif dan strategi
penambahbaikan proses daripada peruntukan latihan agensi Kerajaan

4 untuk pembudayaan inovasi termasuk

pelaksanaan projek KIK seperti latihan,

pertandingan, aktiviti penyeragaman dan

pengkomersialan produk atau hasil projek KIK;

f. Penggunaan Hab Inovasi Sektor Awam (HISA)

secara optimum;

g. Pemilihan dan penggunaan kaedah serta teknik

yang lebih fleksibel mengikut konteks

pelaksanaan projek KIK;

h. Mekanisme penilaian yang bersepadu;

i. Pengembangan projek menerusi

pengkomersialan, replikasi dan penyertaan dalam

pertandingan inovasi; dan

j. Agihan pendapatan hasil pengkomersialan

LATAR BELAKANG

Sesi Libat Urus Sesi Libat Urus (14-15 Januari 2016)
(3-23 Disember 2015)
Dilaksanakan untuk mendapatkan
. pengesahan maklumat dan
Dilaksanakan di 6 zon keterangan, keterperincian
(IKWAS, INTIM, INTURA, INTAN maklumat, dan perspektif baharu
Sarawak, INTAN Sabah dan INTAN Jalan KIK
Elmu);
1388 peserta; 40 peserta
250 maklum balas bertulis; dan
115 maklum balas lisan.

5

LATAR BELAKANG

Pelancaran Panduan Horizon Baharu
Kumpulan Inovatif dan Kreatif (KIK) oleh
YB Datuk Joseph Entulu Anak Belaun,

Menteri di Jabatan Perdana Menteri

6 Disember 2016
Auditorium Jabatan Perdana Menteri

6

PANDUAN PEMBUDAYAAN DAN PEMERKASAAN INOVASI
SEKTOR AWAM MELALUI HORIZON BAHARU KIK

7

PANDUAN PEMBUDAYAAN DAN PEMERKASAAN INOVASI
SEKTOR AWAM MELALUI HORIZON BAHARU KIK

MUKA HADAPAN PENGENALAN BAB1
PENUTUP

BAB4 PENGEMBANGAN PENGHASILAN BAB2

PROJEK PROJEK

BAB3 PENGIKTIRAFAN

8

BAB 1 : PENGENALAN

9

BAB 1 : PENGENALAN

LATAR BELAKANG

PKPA Bil. 7/1991 Garis Panduan Mesyuarat PTPA Bil. 1/2016
1 November 2009 Panel Merakyatkan
Panduan Pembudayaan
Perkhidmatan dan Pemerkasaan Inovasi
Awam (MPA)
30 Mac 2016 dalam Sektor Awam
melalui Horizon Baharu
Kumpulan Garis Panduan Kumpulan Inovatif dan
Meningkat Mutu Mengenai Kumpulan
Inovatif dan Kreatif Kreatif (KIK)
Kerja (KMK)
(KIK)

10

KERANGKA PEMBUDAYAAN DAN PEMERKASAAN INOVASI

DALAM SEKTOR AWAM MELALUI HORIZON BAHARU KIK

FASA 1 FASA 2 FASA 3

PENGHASILAN PROJEK PENGIKTIRAFAN PENGEMBANGAN PROJEK

Bidang Inovasi dalam Dokumentasi Projek Pengkomersialan
KIK dan Kategori Inovasi
Pembangunan Pendekatan “Mendidik, Memudah cara,
Kriteria Projek yang Panel Penilai Menghubung”
Berpotensi untuk • Perlindungan Harta Intelek
Dikembangkan Hab Inovasi Sektor Awam • Pelantikan Agen
• Perjanjian
Pembentukan • Kaedah Pengkomersialan
Kumpulan
Pembolehdaya Mekanisme Penilaian Replikasi
Penganugerahan
Pembangunan Inovasi Pendekatan “Perkongsian, Menghubung”
yang Berkesan • Kaedah dan Proses Replikasi

Teknik dan Kaedah Pertandingan Inovasi
Penghasilan Projek
Pendekatan “Perkongsian, Pengiktirafan”
11 • Peringkat Tempatan
• Peringkat Antarabangsa

11

BAB 2 : PENGHASILAN PROJEK

12

BAB 2 : PENGHASILAN PROJEK

FASA 1 FASA 2 FASA 3
PENGHASILAN PROJEK
PENGIKTIRAFAN PENGEMBANGAN PROJEK

Bidang Inovasi dalam Dokumentasi Pengkomersialan
KIK dan Kategori Inovasi Projek
Pendekatan “Mendidik, memudahcara, menghubung”
Kriteria Projek yang Pembangunan • Perlindungan Harta Intelek
Berpotensi untuk Panel Penilai • Pelantikan Agen
Dikembangkan • Perjanjian
• Kaedah Pengkomersialan
Pembentukan
Kumpulan Hab Inovasi Replikasi
Pemboleh daya Sektor Awam
Pembangunan Inovasi Pendekatan “Perkongsian, Menghubung”
yang Berkesan Mekanisme • Kaedah dan Proses Replikasi
Penilaian
Teknik dan Kaedah
Penghasilan Projek Penganugerahan Pertandingan
Inovasi
13 Pendekatan “Perkongsian, Pengiktirafan”
• Peringkat Tempatan
• Peringkat Antarabangsa

BAB 2 : PENGHASILAN PROJEK

BIDANG INOVASI DALAM KIK, KATEGORI INOVASI
DAN TAHAP KEBERHASILAN

INOVASI SOSIAL Penciptaan KESEJAHTERAAN RAKYAT
Penambahbaikan
INOVASI PENYAMPAIAN KEBERKESANAN
PERKHIDMATAN PENYAMPAIAN
PERKHIDMATAN

KECEKAPAN AGENSI

BIDANG INOVASI DALAM KIK KATEGORI KEBERHASILAN

14

BAB 2 : PENGHASILAN PROJEK

2.1 BIDANG INOVASI DALAM KIK A INOVASI SOSIAL

Ciri-ciri Inovasi SosialPendekatan eksperimenJalinan rangkaian yangPembangunan inisiatif
01yang berasaskan kepadamenggalakkan baharu oleh agensi
02bukti dan penemuan hasilkerjasama danKerajaan bersama-sama
03pelaksanaan prototaipkolaborasi merentasirakyat bagi memastikan
secara berulang untuk pelbagai sektor penyampaian
mendapatkan hasil yang termasuk agensi awam, perkhidmatan yang
terbaik pihak swasta dan menepati keperluan
individu-individu dalam sebenar mereka
masyarakat

15

16

BAB 2 : PENGHASILAN PROJEK

2.1 BIDANG INOVASI DALAM KIK B INOVASI PENYAMPAIAN PERKHIDMATAN

01 Memberi impak ketara Meningkatkan kecekapan 02

dan positif kepada dan mengoptima kos dalam menangani
pelanggan
Ciri-ciri Inovasi kekangan sumber kewangan dan

Penyampaian Perkhidmatan sumber manusia

INOVASI Nota

Penyampaian  Setiap projek KIK yang
Perkhidmatan dihasilkan hendaklah memenuhi
salah satu daripada bidang
inovasi iaitu Inovasi Sosial
atau/dan Inovasi Penyampaian
Perkhidmatan; dan

Memanfaatkan keupayaan Memperkenalkan pendekatan  Setiap pilihan bidang inovasi
tersebut haruslah memenuhi
teknologi terkini penyampaian perkhidmatan ciri-ciri yang ditetapkan di
bawahnya.
04 baharu atau memantapkan kaedah

semasa yang kurang berkesan

03

17

BAB 2 : PENGHASILAN PROJEK

2.2 KATEGORI INOVASI

Inovasi Penciptaan Inovasi Penambahbaikan

Penciptaan suatu produk, perkhidmatan Penambahbaikan sesuatu produk,
atau proses yang baharu dan belum perkhidmatan atau proses sedia ada
pernah dilaksanakan di Malaysia melalui kaedah yang inovatif agar menjadi
lebih berkualiti serta berdaya saing
18

BAB 2 : PENGHASILAN PROJEK

2.3 KRITERIA PROJEK KIK

KREATIF DAN Idea baharu yang kreatif diterjemahkan melalui penghasilan projek berinovatif yang
INOVATIF memberi manfaat kepada organisasi dan pelanggan

IMPAK POSITIF Organisasi - peningkatan kecekapan dan keberkesanan penyampaian perkhidmatan
YANG TINGGI DAN
Pelanggan - Menepati standard perkhidmatan dan memenuhi ekspektasi pelanggan
MENYELURUH
Rakyat - Memastikan keperluan sosial rakyat dipenuhi
PULANGAN NILAI Penjimatan kos melalui pengoptimuman penggunaan sumber
TERBAIK Penjanaan atau peningkatan pendapatan

REPLIKASI Projek berpotensi diadaptasi secara terus atau diubahsuai mengikut keperluan agensi
Agenda replikasi perlu diambil kira di peringkat penghasilan projek sebagai langkah
awal pengembangan potensi projek

PENGKOMERSIALAN Penciptaan dan penyampaian nilai baharu kepada pelanggan di pasaran

19 Projek berupaya bersaing di pasaran serta mampu menjana pendapatan

Agenda pengkomersialan perlu diambil kira di peringkat penghasilan projek sebagai
langkah awal pengembangan potensi projek

BAB 2 : PENGHASILAN PROJEK

2.4 PEMBENTUKAN KUMPULAN

KIK PRIMER 01

Sekumpulan kakitangan yang terdiri daripada sekurang-kurangnya dua (2) orang tetapi
tidak melebihi sepuluh (10) orang daripada agensi sama yang bekerjasama untuk
melaksanakan projek KIK.

KIK HIBRID 02

Sekumpulan kakitangan yang terdiri daripada dua (2) atau lebih agensi yang bersilang
fungsi yang bekerjasama untuk melaksanakan projek. Bilangan ahli tertakluk kepada skala,
kos, kategori projek dan dipersetujui oleh pihak yang melaksanakan projek KIK Hibrid.

20

CONTOH KIK HIBRID

A

Kombinasi/penggabungan sekurang-kurangnya dua (2) atau lebih
Kementerian/Jabatan/Agensi/ Pentadbiran Setiausaha Kerajaan Negeri (PSUK)
Negeri yang berbeza

Contoh :
• Kementerian bersama Kementerian
 Kementerian Pertahanan + Kementerian Kesejahteraan Bandar, Perumahan dan Kerajaan Tempatan

• Jabatan bersama Jabatan (dari Kementerian yang berbeza)
 Jabatan Pengangkutan Jalan (Kementerian Pengangkutan) + Jabatan Kastam Di Raja Malaysia
(Kementerian Kewangan)

• Kementerian bersama Jabatan
 Kementerian Pendidikan Malaysia + Jabatan Pendidikan Tinggi (Kementerian Pendidikan Tinggi)

B

Kombinasi/penggabungan sekurang-kurangnya dua (2) atau lebih Jabatan/Agensi
di bawah Kementerian/PSUK yang sama

Contoh :
• Bahagian Pengurusan Sekolah Harian (Kementerian Pendidikan Malaysia) + Bahagian Matrikulasi
(Kementerian Pendidikan Malaysia)
• Jabatan Pendaftaran Negara (Kementerian Dalam Negeri) + Jabatan Imigresen Malaysia (Kementerian
Dalam Negeri)
• Majlis Daerah Raub (PSUK Pahang) + Majlis Daerah Jerantut (PSUK Pahang)
• Pejabat Daerah dan Tanah Gombak (PSUK Selangor) + Pejabat Daerah dan Tanah Klang (PSUK Selangor)

C

Kombinasi/Penggabungan ahli kumpulan KIK daripada Kementerian/Jabatan/
Agensi/PSUK Negeri dengan komuniti

Contoh :
• Majlis Daerah Baling bersama-sama Persatuan Penduduk
• Kementerian Kesihatan Malaysia bersama-sama Pertubuhan Bukan Kerajaan (NGO)

21

NotaBAB 2 : PENGHASILAN PROJEK

Nota 2.5 KOMPONEN KIK

KETUA KUMPULAN

Ketua kumpulan adalah daripada salah seorang ahli KIK.
Persetujuan bersama hendaklah dicapai ketika proses
pemilihan agar tidak timbul sebarang isu yang boleh
menjejaskan perkembangan kumpulan.

AHLI-AHLI

Keahlian KIK terbuka kepada semua anggota dalam
organisasi. Bagi KIK Hibrid, keanggotaan kumpulan yang
mewakili jabatan/agensi masing-masing hendaklah seimbang
atau pada bilangan yang munasabah.

Agensi yang terlibat dalam KIK Hibrid digalakkan untuk menyediakan suatu
memorandum bersama bertulis bagi memastikan kepentingan semua pihak terpelihara

FASILITATOR

Pelantikan fasilitator bergantung kepada keperluan kumpulan.
Unit Inovasi agensi masing-masing boleh memberikan khidmat
sebagai fasilitator.

Pelantikan fasilitator bukan merupakan suatu kemestian.
22

BAB 2 : PENGHASILAN PROJEK

2.6 PEMBOLEH DAYA PEMBANGUNAN INOVASI YANG BERKESAN

03 PERUNTUKAN FASILITI 04
KEWANGAN
05
02 PERANAN UNIT
INOVASI KOMPETENSI KREATIF
DAN BERINOVATIF
01
PEMANFAATAN 06

JAWATANKUASA GANJARAN DAN
PEMANDU INOVASI
PENGIKTIRAFAN

23

PEMBOLEH DAYA PEMBANGUNAN INOVASI YANG BERKESAN

01 Pemanfaatan Jawatankuasa Pemandu Inovasi

Agensi Kerajaan hendaklah memanfaatkan Jawatankuasa Pemandu Inovasi bagi
memastikan kejayaan pelaksanaan projek KIK. Jawatankuasa Pemandu Inovasi

bertanggungjawab untuk:

Menilai dan memantau keberkesanan projek KIK;

Mengenal pasti projek KIK yang Memutuskan penetapan
berpotensi untuk tujuan pendaftaran kadar agihan pendapatan hasil
pengkomersialan kepada KIK
hak cipta dan pengkomersialan;
dan agensi;

Memutuskan Memperakukan Memperakukan
pelantikan ejen penyertaan projek KIK penyertaan projek
ke pertandingan KIK
untuk KIK ke
pengkomersialan; peringkat pertandingan
kebangsaan; dan
inovasi di
peringkat
tempatan atau
antarabangsa.

24

PEMBOLEH DAYA PEMBANGUNAN INOVASI YANG BERKESAN

02 Peranan Unit Inovasi

Mendaftar kumpulan KIK dan keahliannya;

Merancang dan menyelaras pelaksanaan program-program berunsurkan peningkatan
inovasi dan kreativiti secara terancang dan sistematik;
Sebagai fasilitator kumpulan (bagi kumpulan yang tidak melantik fasilitator secara khusus);
Menyediakan perakuan projek KIK untuk kelulusan Jawatankuasa Pemandu Inovasi;
Mengurus dan menyelaras penyertaan KIK ke pertandingan pada peringkat tempatan atau
antarabangsa;
Memuat naik maklumat KIK dalam Hab Inovasi Sektor Awam (HISA);

Memudah cara urusan pengembangan projek KIK;

Mengurus perlindungan harta intelek projek; dan

Mengurus permohonan perolehan dana, khidmat rundingan dan pelantikan ejen daripada
agensi-agensi berkaitan pengkomersialan

Kompetensi pegawai Unit Inovasi perlu dimantapkan secara berterusan sebagai pakar rujuk bagi 25
membolehkan bimbingan yang berkesan disampaikan kepada ahli KIK.

PEMBOLEH DAYA PEMBANGUNAN INOVASI YANG BERKESAN

03 Peruntukan Kewangan

Memperuntukkan sekurang-kurangnya sepuluh peratus (10%) daripada
peruntukan latihan untuk membiayai aktiviti pembudayaan inovasi dan
pelaksanaan KIK termasuk urusan latihan, pertandingan, replikasi dan

pengkomersialan

04 Fasiliti

Bilik atau ruang khusus disediakan bagi memudahkan ahli KIK
melaksanakan aktiviti dalam suasana yang kondusif. Penyediaan
ruang yang selesa membantu ahli KIK menjana idea yang lebih kreatif
dan inovatif.

Kumpulan juga diberikan kemudahan untuk menggunakan peralatan
dan kelengkapan sedia ada dengan persetujuan Ketua Jabatan.

26

PEMBOLEH DAYA PEMBANGUNAN INOVASI YANG BERKESAN

05 Kompetensi Kreatif dan Berinovatif

Bagi memastikan projek yang dihasilkan berkualiti, ahli KIK perlu dilengkapi
dengan pelbagai kemahiran berfikir secara kreatif, kemahiran mangaplikasi
kaedah dan teknik dalam penghasilan projek dan pengetahuan berkaitan
pengembangan projek.

Ahli KIK juga perlu diberi latihan bagi meningkatkan
kemahiran dalam penyediaan dokumentasi, pembentangan
projek dan penggunaan alatan multimedia.

27

PEMBOLEH DAYA PEMBANGUNAN INOVASI YANG BERKESAN

06 Ganjaran dan Pengiktirafan

Bentuk pengiktirafan yang boleh diberi adalah seperti berikut:

 Sokongan berterusan pihak pengurusan atasan;

 Pemberian surat/sijil penghargaan/cenderamata;

 Pencalonan untuk menerima Darjah Kebesaran, Bintang dan Pingat Kerajaan Persekutuan atau
Kerajaan Negeri;

 Merekodkan penyertaan ahli KIK dalam Buku Perkhidmatan;

 Menyiarkan gambar ahli KIK yang berjaya dalam buletin, laman web, portal KIK atau pada papan
kenyataan;

 Memberi peluang kepada ahli KIK untuk menyertai Pertandingan Inovasi di Peringkat Jabatan,
Negeri, Kebangsaan dan Antarabangsa;

 Lawatan sambil belajar dan/atau mengikuti latihan berkaitan inovasi;

 Dipertimbangkan sebagai salah satu kriteria penilaian prestasi tahunan dan kenaikan pangkat; dan

 Pengiktirafan dalam bentuk monetari dan/atau bukan monetari yang difikirkan sesuai. 28

BAB 2 : PENGHASILAN PROJEK

2.7 TEKNIK DAN KAEDAH PENGHASILAN PROJEK

Penggunaan teknik dan kaedah adalah fleksibel dan mengikut kesesuaian
projek yang dirancang

CONTOH 2) Mengurang (Reduce)

Apakah faktor yang perlu
dikurangkan lebih rendah daripada

standard industri sedia ada?

Design Thinking Apakah KELUK NILAI Apakah 3) Meningkat (Raise)
Strategi Lautan Biru faktor yang BAHARU faktor yang
(Blue Ocean Strategy)
perlu perlu
1) Menghapus (Eliminate) diabaikan ditingkatkan
oleh yang melangkaui

perlu standard
dihapuskan? industri
sedia ada?

Apakah faktor yang tidak pernah
ditawarkan oleh industri?

4) Mencipta (Create)

29

BAB 3 : PENGIKTIRAFAN

30

BAB 3 : PENGIKTIRAFAN

FASA 1 FASA 2 FASA 3

PENGHASILAN PROJEK PENGIKTIRAFAN PENGEMBANGAN PROJEK

Bidang inovasi Dokumentasi Projek Pengkomersialan
dalam KIK dan Pembangunan Panel Penilai
kategori inovasi Pendekatan “Pendidikan,
Hab Inovasi Sektor Awam Pemudahcara, Penghubung”
Kriteria Projek yang Mekanisme Penilaian • Perlindungan Harta Intelek
Berpotensi untuk Penganugerahan • Pelantikan Agen
dikembangkan • Perjanjian
• Kaedah Pengkomersialan
Pembentukan
Kumpulan Replikasi

Pembolehdaya Pendekatan “Perkongsian,
Pembangunan Inovasi Penghubung”
yang Berkesan
• Kedah dan Proses Replikasi
Teknik dan Kaedah
Penghasilan Projek Pertandingan Inovasi

Pendekatan “Perkongsian,
Pengiktirafan”
• Peringkat Tempatan
• Peringkat Antarabangsa

31

BAB 3 : PENGIKTIRAFAN

3.1 DOKUMENTASI PROJEK

RINGKASAN EKSEKUTIF

32

TEMPLATE LAPORAN PROJEK

33

BAB 3 : PENGIKTIRAFAN

3.2 PEMBANGUNAN PANEL PENILAI

Kompetensi, profesionalisme serta integriti panel penilai merupakan fokus utama
dalam penilaian projek KIK dan perlu dikenal pasti serta dibangunkan secara
berterusan. Bagi tujuan ini, MAMPU dan INTAN bertanggungjawab dalam
pembangunan panel penilai yang boleh dibentuk melalui pelbagai kaedah atau
program seperti bengkel, kursus, seminar dan lain-lain bentuk latihan.

Syarat- Panel penilai hendaklah diperaku dan didaftarkan oleh INTAN
syarat
Panel Panel penilai perlu mengisytiharkan penglibatan secara langsung
Penilai atau tidak langsung dalam mana-mana pertandingan atau
penilaian yang melibatkan projek KIK
34

BAB 3 : PENGIKTIRAFAN

3.3 HAB INOVASI SEKTOR AWAM (HISA)

Maklumat projek
KIK yang melepasi
peringkat
saringan bagi
pertandingan KIK
peringkat
kebangsaan perlu
dimuat naik ke
dalam HISA
sebagai syarat
untuk memasuki
peringkat
pemilihan.

35

BAB 3 : PENGIKTIRAFAN

3.4 MEKANISME PENILAIAN PROJEK KIK

01 PERINGKAT SARINGAN

Peringkat Saringan dilaksanakan bagi
membuat tapisan awal dan
mengesyorkan senarai projek KIK yang
berpotensi ke peringkat pemilihan.

PERINGKAT PEMILIHAN 02

Peringkat Pemilihan melibatkan

pertimbangan akhir ke atas projek-projek

KIK yang disyorkan oleh Jawatankuasa

Saringan dan memperakukan projek KIK

yang layak sebagai penerima anugerah.

36

BAB 3 : PENGIKTIRAFAN

3.4 PENGANUGERAHAN

Projek-projek KIK yang diperakukan oleh
Jawatankuasa Pemilihan sebagai pemenang akan
diberi anugerah di majlis-majlis pengiktirafan
peringkat kebangsaan/negeri/kementerian/jabatan
masing-masing.

Anugerah boleh diberikan dalam bentuk monetari
dan/atau bukan monetari sebagai pengukuh positif
yang dapat menggalakkan warga jabatan/agensi
untuk membudayakan inovasi.

37

BAB 4 : PENGEMBANGAN PROJEK

38

BAB 4 : PENGEMBANGAN PROJEK

FASA 1 FASA 2 FASA 3

PENGHASILAN PROJEK PENGIKTIRAFAN PENGEMBANGAN PROJEK

Bidang inovasi Dokumentasi Projek Pengkomersialan
dalam KIK dan
kategori inovasi Pembangunan Panel Pendekatan “Pendidikan, Pemudahcara, Penghubung”
Penilai • Perlindungan Harta Intelek
Kriteria Projek yang • Pelantikan Agen
Berpotensi untuk Hab Inovasi Sektor • Perjanjian
dikembangkan Awam • Kaedah Pengkomersialan
Mekanisme
Pembentukan Penilaian Replikasi
Kumpulan
Penganugerahan Pendekatan “Perkongsian, Penghubung”
Pembolehdaya • Kaedah dan Proses Replikasi
Pembangunan Inovasi
yang Berkesan Pertandingan Inovasi

Teknik dan Kaedah Pendekatan “Perkongsian, Pengiktirafan”
Penghasilan Projek • Peringkat Tempatan
• Peringkat Antarabangsa

39

BAB 4 : PENGEMBANGAN PROJEK

4.1 PENGKOMERSIALAN

Pengkomersialan merupakan aktiviti penjanaan pendapatan melalui idea yang dihasilkan
dalam bentuk produk, perkhidmatan, proses, teknologi dan sistem organisasi yang
dipasarkan dengan kaedah penjualan, pelesenan, penyerahan hak, pengembangan
(spin-off), pengilangan, usaha sama atau francais.

Pendekatan utama iaitu mendidik (educating), memudah cara (facilitating) dan menghubung (bridging)

KRITERIA UTAMA PERLINDUNGAN HARTA INTELEK

Paten Reka Bentuk Petunjuk Varieti Maklumat
(Patent) Perindustrian Geografi Baharu Sulit
Tumbuhan
Hak Cipta Reka Bentuk Termasuk
(Copyright) Cap Dagangan Susun Atur Rahsia
(Trade Mark)
Litar Perdagangan
Bersepadu

40

SLIDE GAMBAR PROJEK YANG BERJAYA
DIKOMERSIALKAN

MAJLIS PERBANDARAN LEMBAGA MINYAK SAWIT
KUANTAN MALAYSIA (MPOB)

Projek Transit Killer Projek Cantas Smart
Rat (Tong Sampah) Cutter

41

42

PERANAN AGENSI-AGENSI YANG BERKAITAN PENGKOMERSIALAN

JABATAN/ KEMENTERIAN SIRIM TECHNOLOGY AGENSI MALAYSIAN YAYASAN
AGENSI SAINS, PARK INOVASI ASSOCIATION INOVASI
MALAYSIA OF CREATIVITY MALAYSIA
PERANAN TEKNOLOGI MALAYSIA
DAN INOVASI &
INNOVATION

Dana

Khidmat
Rundingan

Agen

42

BAB 4 : PENGEMBANGAN PROJEK

PERLINDUNGAN HARTA INTELEK

Pemilikan

Kecuali dipersetujui secara nyata dan/atau disebutkan sebaliknya dalam dokumen tertentu, segala
hak, pemilikan dan kepentingan kepada dan/atau dalam semua Harta Intelek menjadi hak milik
agensi jika:
a) dicipta oleh KIK agensi;
b) atas permintaan dan/atau arahan agensi; dan/atau
c) dengan sebahagian besarnya ditaja oleh agensi atau oleh pihak ketiga (melalui perjanjian atau

dokumen secara bertulis) melibatkan pemberian sumber, kemudahan, perkakas, penyeliaan, gaji
atau lain-lain tajaan.

Pelantikan Ejen Nota:

Ejen merupakan individu atau organisasi yang dilantik oleh Bagi memastikan kepentingan
Agensi/ahli-ahli KIK dan dipertanggungjawabkan untuk semua pihak terpelihara,
membantu serta memastikan kejayaan pelaksanaan aktiviti disyorkan perkara ini
pengkomersialan. dipersetujui secara nyata dan
didokumenkan.

43
43

BAB 4 : PENGEMBANGAN PROJEK

PERLINDUNGAN HARTA INTELEK

Agihan Pendapatan

Pelaksana KIK boleh merujuk kepada kadar agihan pendapatan Dasar Pengkomersialan Harta Intelek
Hasil Penyelidikan dan Pembangunan (R&D) yang dibiayai oleh Kerajaan yang dihasilkan oleh
Kementerian Sains, Teknologi dan Inovasi (MOSTI) pada 1 Jun 2009 (Perenggan 11.4,
Table 1: Distribution Guidelines) dan Pekeliling Perkhidmatan Bilangan 30 Tahun 2009 yang
dikeluarkan oleh Jabatan Perkhidmatan Awam (JPA) pada 31 Disember 2009.

Hasil Pengkomersialan Bersih Kadar Pengagihan
(RM)
Ahli-ahli KIK Agensi
1 RM250,000.00 pertama 100% 0%

2 RM250,001.00 hingga 80% 20%
RM1,000,000.00
60% 40%
3 RM1,000,001.00 hingga
RM2,500,000.00 50% 50%

4 RM2,500,001.00 seterusnya 40% 60%
hingga RM5,500,000.00

5 RM5,500,001.00 dan ke atas

44

BAB 4 : PENGEMBANGAN PROJEK

4.2 REPLIKASI

Menurut Dewan Bahasa dan Pustaka, replikasi didefinisikan sebagai proses menghasilkan
salinan yang sama. Dalam konteks KIK, replikasi adalah satu kaedah yang membolehkan
agensi mengguna atau mengadaptasi projek-projek KIK yang memberi manfaat mengikut

kesesuaian dan keperluan agensi masing-masing

Pendekatan utama iaitu perkongsian (sharing) dan menghubung (bridging).

SYARAT-SYARAT REPLIKASI

Bagi tujuan replikasi, pemilik projek KIK hendaklah bersetuju dengan syarat-syarat
seperti yang berikut:

a) Tidak membuat sebarang permohonan untuk mengkomersialkan projek;
b) Mendapatkan Perlindungan Harta Intelek bagi projek yang telah melepasi

peringkat saringan;
c) Sekiranya terdapat mana-mana pihak yang ingin mengenakan caj atau

sebarang bayaran untuk mereplikasi projek KIK, maka pihak berkenaan perlu
mendapatkan persetujuan dengan pemilik projek KIK supaya dapat memelihara
kepentingan pihak yang terlibat.

45

BAB 4 : PENGEMBANGAN PROJEK

4.2 REPLIKASI

REPLIKASI PROAKTIF

Projek KIK menyertai Pihak yang berminat
pameran (showcase) berhubung terus
dengan pemilik projek
bagi tujuan replikasi

REPLIKASI REAKTIF

Projek KIK yang telah Projek-projek ini akan Mana-mana pihak yang berminat
melepasi peringkat saringan dikategorikan mengikut kluster untuk mereplikasi projek KIK yang
masing-masing dan boleh diakses tersenarai di dalam HISA, boleh
atau/dan berjaya ke oleh mana-mana Jabatan/Agensi menghubungi pemilik projek melalui
pertandingan peringkat Kerajaan, syarikat swasta dan maklumat yang disediakan di dalam
kebangsaan akan dimuat naik
orang awam HISA
ke dalam HISA

46

BAB 4 : PENGEMBANGAN PROJEK

4.3 PERTANDINGAN INOVASI

Bagi menyemarakkan budaya inovasi sektor awam, agensi digalakkan meneroka peluang
untuk mengetengahkan projek KIK bagi menyertai pertandingan inovasi di peringkat
tempatan atau antarabangsa

Pendekatan utama iaitu perkongsian (sharing) dan pengiktirafan (recognition)

AISA AIPM AnugerahAnugerah Inovasi Sektor Awam Anugerah Inovasi Perdana Menteri
Inovasi Negara

CAPAM ITEX Award IIA International
Innovations
Commonwealth Association of Public International Invention and Awards
Administration and Management Innovation Exhibition (ITEX)
Awards
47

PANDUAN PEMBUDAYAAN DAN PEMERKASAAN
INOVASI DALAM SEKTOR AWAM MELALUI
HORIZON BARU KIK DILAKSANAKAN PADA
TAHUN 2017.

Seminar atau Forum KIK

Kursus pelaksanaan KIK

Kursus pemahaman dan pemakaian Teknik
dan Kaedah Penghasilan Projek

48