จรรยาบรรณของวิศวกร

หน้าท่แี ละจรรยาบรรณ
ของวศิ วกร

ศาสตราจารย์ ดร. สุขสันติ์ หอพิบูลสุข
วุฒิวิศวกรโยธา (วย.2090)

ศูนยเ์ ช่ียวชาญเฉพาะทางดา้ นนวตั กรรมเพ่ือการพัฒนาโครงสรา้ งพ้ืนฐานอยา่ งยงั่ ยนื
ห้อง 224 ชัน้ 2 อาคารเทคโนธานี เลขที่ 111 ถ.มหาวทิ ยาลยั ต.สุรนารี
อ.เมอื ง จ.นครราชสีมา 30000

หวั ขอ้ ที่จะนาํ เสนอ

1. บทบาทและหน้าท่ขี องวิศวกร
2. จรรยาบรรณของวศิ วกร
3. ความสําคญั ของใบประกอบวชิ าชพี

วิศวกรรม (ก.ว.)

2

หัวข้อท่ี 1

บทบาทและหนา้ ที่
ของวิศวกร

3

“บทบาทและหน้าท่ี
ของวศิ วกร”

คอื อะไร?

4

ความหมายของ “บทบาทและหน้าท”ี่

Ø “บทบาท” หมายถึง การปฏิบัติตามสิทธิและหน้าท่ี อันเน่ืองมาจาก

สถานภาพของบุคคล เน่ืองจากบุคคลมีหลายสถานภาพในคนคนเดียว
ฉะนั้นบทบาทของบุคคลจึงต้องปฏิบัติไปตามสถานภาพในสถานการณ์
ตามสถานภาพนน้ั ๆ

Ø “หน้าท”ี่ หมายถงึ ภาระรับผิดชอบของบุคคลท่ี

จะตอ้ งปฏิบตั ิ เช่น หน้าท่ีของบดิ าท่ีมตี อ่ บุตร เปน็ ต้น

5

ความหมายของ “บทบาท
และหน้าท่ขี องวศิ วกร”

“วิศวกร” คือ ผู้ท่ีประกอบอาชีพทางด้านวิศวกรรม

มีหน้าท่ี ศึกษาวิเคราะห์ คํานวณ ออกแบบ ตรวจสอบ
แก้ไขปญั หาและควบคมุ งานตา่ งๆ
ใหบ้ รรลุตามวัตถปุ ระสงค์

6

ตัวอย่างสาขาของวศิ วกรรมศาสตร์

• วศิ วกรรมเคร่ืองกล • วิศวกรรมการผลติ
• วิศวกรรมอตุ สาหการ • วิศวกรรมปิโตรเลียม
• วิศวกรรมไฟฟา้ • วิศวกรรมโลหการ
• วศิ วกรรมโยธา • วิศวกรรมยานยนต์
• วศิ วกรรมเหมอื งแร่ • วิศวกรรมแมคคาทรอนิกส์
• วิศวกรรมสิ่งแวดลอ้ ม • วศิ วกรรมพอลิเมอร์
• วิศวกรรมเคมี ฯลฯ
• วิศวกรรมโทรคมนาคม
7

“ก.ว.”
คอื อะไร?
8

“ก.ว.” ย่อมาจาก คณะกรรมการควบคมุ 9
การประกอบวชิ าชพี วิศวกรรม

ไม่ได้ย่อมาจาก
“ใบประกอบวชิ าชพี วศิ วกรรมควบคุม”

แบบทหี่ ลายคนเข้าใจ!!!

เม่ือกอ่ นคณะกรรมการควบคมุ การประกอบวิชาชพี วิศวกรรม
(ก่อนจะมี สภาวศิ วกร) เป็นผู้มีอํานาจ

ในการออกใบอนญุ าตประกอบอาชพี วศิ วกรรมควบคุม
หลายคนจงึ เรยี กตดิ ปากวา่ “ใบ ก.ว.”

ไฟไหมโ้ รงงาน

อาคารรอยลั พลาซา่ ถล่ม
จังหวดั นครราชสีมา

ทีม่ าสภาวศิ วกร

รถบรรทกุ แก๊สระเบดิ ท่ี สะพานถลม่ 10
ถนนเพชรบุรตี ัดใหม่เม่ือปี พ.ศ.2532

หนา้ ทีข่ องสภาวิศวกร

จดั ตงั้ ตามพระราชบัญญตั วิ ิศวกร พ.ศ.2542

มีสถานะเปน็ ควบคุมการ พิจารณาออก
นิติบคุ คล ใบอนญุ าต
ประกอบวชิ าชีพ
วศิ วกรรม

11

ขอบเขตงานทางวศิ วกรรมควบคมุ

1.งานให้คาํ ปรกึ ษา 4.งานควบคุมการสรา้ ง
และการผลติ

2.งานวางโครงการ 5.งานพิจารณาตรวจสอบ

3.งานออกแบบ 6.งานอํานวยการใช้
และคํานวณ

ขอ้ มลู จากกฏกระทรวงกาํ หนดสาขาวิชาชพี วศิ วกรรมและวชิ าชพี วศิ วกรรมควบคมุ พ.ศ.2550 12

1.งานใหค้ าํ ปรกึ ษา
(Consulting)

เป็นงานให้คําปรึกษาและข้อแนะนําในการ
แก้ปัญหางานวิศวกรรม งานตรวจวินิจฉัย หรือ
ง า น ต ร ว จ รั บ ร อ ง ง า น วิ ศ ว ก ร ร ม ท่ี ก ร ะ ทํ า โ ด ย
วิศวกรท่มี คี วามชาํ นาญเฉพาะทาง

ทําไดเ้ ฉพาะ วุฒิวศิ วกร เท่าน้ัน

13

ตวั อย่างงานให้คาํ ปรกึ ษา

ตรวจสอบความแข็งแรงและออกแบบแก้ไข 14
อาคารสภากาชาด จงั หวดั ราชบุรี

ตัวอยา่ งงานใหค้ ําปรึกษา

งานเปลยี่ นการใช้งานจากอาคารพาณชิ ย์ เปน็ อาคารโรงแรม 16

2.งานวางโครงการ
(Project Management)

เป็นการศึกษาข้อมูล วิเคราะห์ความ
เป็นไปได้ การวางแผนผัง หรือการวางแผน
งานการสร้าง การผลิต หรือ การประกอบ ท้ังท่ี
เปน็ ชนิ้ งานหรอื ระบบ

17

ตวั อยา่ งงานวางโครงการ

การจดั ทําแผนการจัดสรรงบประมาณเพ่ือยกระดับถนน กรมทางหลวงชนบท (ทช.)18

ตัวอย่างงานวางโครงการ

การจัดทําแผนแมบ่ ทระบบขนส่งสาธารณะในเขนเมืองนครราชสีมา 19

3.งานออกแบบและคาํ นวณ 20
(Design Process)

เ ป็ น ก า ร ใ ช้ ค ว า ม รู้ ต า ม ห ลั ก วิ ช า ก า ร แ ล ะ
ค ว า ม ชํ า น า ญ ใ น ส า ข า วิ ศ ว ก ร ร ม เ พ่ื อ ใ ห้ ไ ด้
รายละเอียดในการก่อสร้าง การผลิต การติดตั้ง
การประกอบ การซ่อม การดัดแปลง การต่อเติม
การร้ือถอน ฯลฯ โดยแสดงเป็นแบบรูป ข้อกําหนด
หรือรายการประกอบแบบ รายการถอดแบบ และ
ประมาณการ

ตัวอย่างงานออกแบบและคํานวณ

ออกแบบโครงสรา้ งอาคารผู้ป่วยใน IPD 21
มหาวิทยาลยั มหาสารคาม

ตวั อย่างงานออกแบบและคาํ นวณ

ออกแบบฐานราก Sky Walk จ.เลย 22

ตัวอยา่ งงานออกแบบและคาํ นวณ

ออกแบบลาดดนิ แนวสายพานลาํ เลียงถ่านหนิ เหมอื งแม่เมาะ จ.ลาํ ปาง 23

ตวั อย่างงานออกแบบและคาํ นวณ

ออกแบบฐานรากเสาเข็มอาคารมจุ ลินทร์ จ.ชัยภูมิ 24

4.งานควบคมุ การสร้าง
และการผลิต (Supervisor)

การอํานวยการควบคุมหรือการควบคุมการ
ก่อสร้าง การผลิต การติดตั้ง การซ่อม การ
ดัดแปลง หรือการร้ือถอนงานในสาขาวิชาชีพ
วิศวกรรมให้เป็นไปโดยถูกต้องตามหลักวิชาชีพ
วศิ วกรรม แบบรปู ขอ้ กาํ หนด และประมาณการ

25

ตัวอย่างงานควบคุมการสรา้ งและการผลิต

ควบคมุ งานกอ่ สรา้ ง ศูนยม์ ิสซงั นครราชสีมาแหง่ ใหม่

26

5.งานพิจารณาตรวจสอบ
(Inspection)

เป็นงานค้นคว้า งานวิเคราะห์ งาน
ทดสอบ งานหาข้อมูลและสถิติต่างๆ เพ่ือเป็น
หลักเกณฑ์ประกอบการวินิจฉัยทางวิชาชีพ
วิศวกรรม

27

ตวั อยา่ งงานพิจารณาตรวจสอบ:
Geosynthetics Tests

Geocomposite Non Woven Geotextile

Asphalt Reinforcement Uni Axial Geogrid Geomembrane

28

ตัวอย่างงานพิจารณาตรวจสอบ:
Geosynthetics Tests

29

ตัวอยา่ งงานพิจารณาตรวจสอบ:
Geosynthetics Tests

Shear stress (kPa) 250
c' = 13.57 kPa
30
200 f' = 32.75o

150

100

50

0
0 50 100 150 200 250 300 350 400
Principle stress (kPa)

Xe Pian Xe Namnoy Hydroelectric Power Project

ตัวอย่างงานพิจารณาตรวจสอบ:
ตรวจสอบกังหันลม

ตรวจสอบความแข็งแรงของกงั หนั ลม 31
บริษัท กนั กุล จาํ กดั อ.ด่านขนุ ทด จ.นครราชสีมา

6.งานอาํ นวยการใช้
(Operation)

เป็นการอํานวยการควบคุมดูแล
การใช้ การซ่อมการดัดแปลง ท้ังท่ีเป็น
ชิ้นงานและระบบให้เป็นไปโดยถูกต้องตาม
หลักปฏิบัติทางวิชาชีพวิศวกรรมท้ังแบบ
รูปและข้อกําหนด

32

คุณสมบตั ิที่จาํ เป็นต่ออาชีพวิศวกร

ความคิด ความรู้ทาง ความสามารถทาง การทาํ งานเป็นทมี
สรา้ งสรรค์ คณติ ศาสตร์ เคร่อื งจกั รกล

33

หัวขอ้ ที่ 2

จรรยาบรรณ
ของวศิ วกร

34

“จรรยาบรรณ
(Moral)”

คืออะไร?

35

ความหมายของ “จรรยาบรรณ”

“จรรยาบรรณ (Moral)” หมายถึง
ป ร ะ ม ว ล ค ว า ม ป ร ะ พ ฤ ติ ท่ี ผู้ ป ร ะ ก อ บ
อาชีพแต่ละอาชีพ กําหนดข้ึนเพ่ือรักษา
และส่งเสริมเกียรติคุณช่ือเสียงรวมถึง
ฐานะของสมาชิก อาจเขียนเป็นลาย
ลกั ษณอ์ ักษรหรอื ไมเ่ ขียนก็ได้

36

ความสําคัญของจรรยาบรรณ

Ø เป็นแนวทางให้ผู้ประกอบวิชาชีพ
ปฏบิ ัตติ นอยา่ งถูกต้องเหมาะสม

Ø เพ่ือให้วิชาชีพน้ันๆ ได้รับการยอมรับ
และความเช่อื มัน่ จากสังคม

Ø เพ่ือผดุงเกียรติศักด์ิและศักด์ิศรีแห่ง
วชิ าชพี

37

ความหมายของ
“จรรยาบรรณของวิศวกร”
(Moral of engineering)

ข้อบังคับ ท่ีสภาวิศวกรกําห น ด ขึ้น

เ พ่ื อ ใ ห้ ผู้ ป ร ะ ก อ บ อ า ชี พ วิ ศ ว ก ร ร ม ค ว บ คุ ม

ต้องปฏิบัติตาม โดยยึดหลักคุณธรรมเป็น

สําคญั

38

ขอ้ บังคบั ว่าด้วยจรรยาบรรณ 39
แห่งวิชาชพี วศิ วกรรม พ.ศ.2559

ยกเลกิ ข้อบังคบั สภาวิศวกร ว่าด้วย
จรรยาบรรณแห่งวิชาชีพวศิ วกรรมฯ พ.ศ.2543

40

ขอ้ บังคับสภาวิศวกร วา่ ด้วย
จรรยาบรรณแห่งวิชาชีพวศิ วกรรมฯ พ.ศ.2559

1. จรรยาบรรณต่อสาธารณะ 3. จรรยาบรรณตอ่ ผวู้ า่ จา้ ง

2. จรรยาบรรณตอ่ วิชาชีพ 4. จรรยาบรรณตอ่
ผรู้ ว่ มวิชาชีพ

ศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมได้ท่ี 41
https://www.coe.or.th/http_public/download/law/caseEx/coe_law-05042559.pdf

1. จรรยาบรรณตอ่ สาธารณะ

ขอ้ ที่ 5
ผู้ประกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุม

ต้องประกอบวิชาชีพโดยให้ความสําคัญต่อ
ความปลอดภัย สุขอนามัย และสวัสดิภาพของ
ส า ธ า ร ณ ช น ต ล อ ด จ น ท รั พ ย์ สิ น แ ล ะ
ส่ิงแวดล้อมอนั เปน็ สาธารณะ

42

1. จรรยาบรรณต่อสาธารณะ

ข้อที่ 6

ผู้ประกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุม
ต้องละเว้นจากการให้การสนับสนุน ส่งเสริม
ห รื อ เ ป็ น ตั ว ก า ร เ ก่ี ย ว กั บ ก า ร ทุ จ ริ ต ใ น
โครงการของภาครัฐหรือเอกชน

43

2. จรรยาบรรณต่อวชิ าชีพ

ข้อที่ 7
ผู้ ป ร ะ ก อ บ วิ ช า ชี พ วิ ศ ว ก ร ร ม

ควบคุมต้องประกอบวิชาชีพวิศวกรรม
ด้วย “ความซ่ือสัตย์สุจริต” มีความ
รับผดิ ชอบ และระมัดระวงั

44

2. จรรยาบรรณตอ่ วชิ าชพี

ข้อ 8 ผู้ประกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุมต้อง
ปฏิบัตงิ านตามหลักปฏิบัติและวชิ าการ

ข้อ 9 ผู้ประกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุมต้องไม่
ประกอบวิชาชีพวิศวกรรมเกินความสามารถ และ
ความเช่ยี วชาญท่ตี นเองจะกระทาํ ได้

45

2. จรรยาบรรณต่อวิชาชพี

ข้อ 10 ผู้ประกอบวิชาชีพวศิ วกรรมควบคุมต้อง
ไม่ลงลายมือช่ือเป็นผู้ประกอบวิชาชีพวิศวกรรม
ในงานท่ตี นไมไ่ ดท้ าํ
ข้อ 11 ผปู้ ระกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุมต้อง
ไม่โฆษณาหรือยอมให้ผู้อ่ืนโฆษณา ซึ่งการ
ประกอบวชิ าชีพวิศวกรรมเกินความเป็นจรงิ

46

ตัวอยา่ งคาํ ทีห่ า้ มใชใ้ นการโฆษณา

ล้ําเลิศ ดีท่ีสุด ท่สี ุด ยอดเย่ียม สุดยอด
ชนะเลิศ ท่ีหนง่ึ หนึ่งเดียว บรสิ ุทธิ์
สุดเหว่ยี ง ดเี ดด็ วเิ ศษ

47

2. จรรยาบรรณต่อวิชาชพี

ข้อ 12

ผู้ประกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุม
ต้องไม่เรียก รับ ยอมจะรับ หรือให้ทรัพย์สิน
หรือผลประโยชน์อย่างใดสําหรับตนเองหรือ
ผู้ อ่ื น โ ด ย มิ ช อ บ ใ น ก า ร ป ร ะ ก อ บ วิ ช า ชี พ
วิศวกรรม

48

2. จรรยาบรรณตอ่ วชิ าชีพ

ข้อ 13

ผู้ ป ร ะ ก อ บ วิ ช า ชี พ วิ ศ ว ก ร ร ม
ควบคุมต้องไม่ใช้อํานาจหน้าท่ีโดยไม่ชอบ
ธรรม หรือใช้อิทธิพล หรือให้ผลประโยชน์
แก่บุคคลใดเพ่ือให้ตนเองหรือผู้อ่ืนได้รับ
หรอื ไม่ได้รับงาน

49

3. จรรยาบรรณตอ่ ผวู้ ่าจา้ ง

ข้อ 14 ผู้ประกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุมต้อง
ไม่ละท้งิ งานโดยไม่มเี หตุอนั ควร
ข้อ 15 ผู้ประกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุมต้อง
ไม่เปิดเผยความลับของงานท่ีตนทํา เว้นแต่ ได้รับ
ความยินยอมเป็นลายลักษณ์อักษรจากผู้ว่าจ้าง
หรอื เป็นการเปดิ เผยขอ้ มลู ตามกฎหมาย

50

3. จรรยาบรรณตอ่ ผวู้ ่าจ้าง

ขอ้ 16

ต้องไม่รับดําเนินงานช้ินเดียวกันให้แก่ผู้ว่าจ้างราย

อ่ืน เพ่ือการแข่งขันด้านเทคนิคหรือราคา เว้นแต่ได้แจ้ง

ให้แก่ผู้ว่าจ้างรายแรกทราบล่วงหน้า เป็นลายลักษณ์

อักษร หรือได้รับความยินยอมเป็นลายลักษณ์อักษรจากผู้

ว่าจ้างรายแรก และได้แจ้งให้ ผู้ว่าจ้างรายอ่ืนน้ันทราบ

ล่วงหน้าแล้ว

51