43 ÿ่üนผลกระทบที่มีต่อÿุขภาพจิต เป็นเพราะรถติดทำใĀ้คนÿูญเÿียเüลาในชีüิต ไม่มีโอกาÿทำกิจกรรมที่เป็นการÿันทนาการ ไม่ได้ใช้เüลาที่มีคุณภาพกับคนใกล้ชิด นอกจากนี้การที่คนอยู่ บนรถบนถนนนาน ๆ ทำใĀ้เกิดภาüะเครียดและĀงุดĀงิด ĀลายคนอาจนำคüามĀงุดĀงิดนี้ไประบาย กับคนใกล้ตัü เÿี่ยงเกิดคüามรุนแรงในครอบครัüเพิ่มขึ้นด้üย ขณะที่นักüิจัยจากมĀาüิทยาลัยชาร์จาĀ์ ในÿĀรัฐอาĀรับเอมิเรตÿ์ (UAE) ýึกþาÿุขภาพจิตของชาüเมืองชาร์จาĀ์ เมืองใĀญ่อันดับ 3 ของยูเออี ซึ่งเป็นเมืองที่มีปัญĀาการจราจรติดขัดĀนักกü่าพื้นที่อื่น ๆ ในประเทý พบü่า คนในเมืองนี้ใช้เüลาบนถนน เฉลี่ย 3 ชั่üโมง 10 นาทีต่อüัน โดยการüิจัยเจาะกลุ่มเป้าĀมายที่เป็นคนขับยานพาĀนะต่าง ๆ ในเมืองนี้ รüม 414 คน พบü่าร้อยละ 86.5 เป็นผู้ได้รับผลกระทบทางจิตใจจากปัญĀารถติด และงานüิจัยชิ้นนี้ ถูกนำเÿนอต่อที่ประชุมนานาชาติด้านÿุขภาพและประÿาทüิทยาในภูมิภาคเอเชียแปซิฟิก ซึ่งจัดขึ้น ที่มาเลเซียเมื่อปี2560 ÿาเĀตุของภาüะทางจิตใจที่ย่ำแย่ในงานüิจัยของมĀาüิทยาลัยชาร์จาĀ์ระบุü่า รถติดทำ ใĀ้คนต้องขับรถติดต่อกันเป็นเüลานานในÿภาพการจราจรที่เต็มไปด้üยยานพาĀนะรอบตัü ทำใĀ้ต้อง ระมัดระüังและใช้ÿมาธิตลอดเüลา ทำใĀ้เกิดคüามเครียด คüามüิตกกังüล คüามĀดĀู่ รüมถึง คüามก้าüร้าüเมื่อเจอรถคันอื่นแซงĀรือปาดĀน้า ทั้งยังÿ่งผลต่อÿุขภาพกายด้üย เพราะการนั่งในท่าเดิม นาน ๆ ทำใĀ้ปüดĀลัง ปüดขา ปüดĀัü และเüียนĀัü (Tatikarn Dechapong, 2565) ปัญĀาการจราจรติดขัดในกรุงเทพฯ เป็นปัญĀาที่ซับซ้อนและÿะÿมอยู่กับคนกรุงเทพฯ มาĀลายปี จนถูกจัดอันดับใĀ้เป็นเมืองที่รถติดอันดับต้นๆ ของโลกจากĀลายĀน่üยงานในต่างประเทý จุดนี้ทำใĀ้ภาคÿ่üนต่างๆ พยายามĀาทางแก้ไขปัญĀานี้อย่างเร่งด่üน ทั้งนี้ ĀากพิจารณาถึงÿาเĀตุของ การจราจรที่ติดขัดในกรุงเทพฯ น่าจะมาจากĀลายปัจจัย ทั้งการจัดüางผังเมือง รüมถึงปริมาณรถยนต์ใน กรุงเทพฯ มีจำนüนเพิ่มขึ้นเฉลี่ย 3.6 แÿนคัน/ปี (ในช่üง 5 ปีที่ผ่านมา) ในขณะที่พื้นผิüการจราจรในระดับ ดินไม่ÿามารถรองรับปริมาณรถยนต์ที่มีจำนüนÿะÿมและเพิ่มขึ้นในแต่ละปีได้ อีกทั้งระบบขนÿ่งÿาธารณะ ในปัจจุบันยังไม่เพียงพอที่จะรองรับกับจำนüนประชากรที่ใช้บริการเพิ่มขึ้น นอกจากนี้การขยายตัü ของเýรþฐกิจในกรุงเทพฯ ยังก่อใĀ้เกิดกิจกรรมในเขตเมืองชั้นในของกรุงเทพฯ ที่Āนาแน่น ÿ่งผลใĀ้ จำนüนประชากรเกิดการกระจุกตัüอยู่ในพื้นที่ดังกล่าüเพิ่มÿูงตามไปด้üย จึงกลายเป็นที่มาของปัญĀา üิกฤตจราจรในกรุงเทพฯ 4.2 ปัญĀาüิกฤตจราจรÿร้างผลกระทบต่อเýรþฐกิจ ปัญĀาการจราจรติดขัดที่เกิดคüามรุนแรงขึ้นในปัจจุบัน นอกจากจะทำใĀ้ คนกรุงเทพฯ Āรือคนที่เดินทางเข้ามาทำงานในกรุงเทพฯ เÿียÿุขภาพจิตและ ยังก่อใĀ้เกิดผลกระทบ ทางเýรþฐกิจ และÿ่งผลต่อการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการดำเนินชีüิตของคนกรุงเทพฯ โดยĀากพิจารณา ถึงปัญĀาการจราจรที่ติดขัดที่เกิดขึ้นในกรุงเทพฯ จะพบü่า ÿ่งผลกระทบทางเýรþฐกิจ 3 ÿ่üนใĀญ่ๆ ดังนี้
44 1) การเปลี่ยนแปลงüิถีชีüิตของคนกรุงเทพฯ ก่อใĀ้เกิดการเปลี่ยนแปลงการจัดÿรรทรัพยากร (Reallocation) เพื่อĀลีกเลี่ยง ปัญĀาจราจรที่ติดขัด ÿ่งผลต่อการบิดเบือนการใช้จ่ายของคนกรุงเทพฯ จากธุรกิจĀนึ่งไปÿู่อีกธุรกิจĀนึ่ง ตัüอย่างเช่น การĀันมาใช้บริการร้านอาĀารฟาÿต์ฟู้ดริมทางด่üนĀรือใกล้ที่ทำงานแทนร้านอาĀารที่ต้องใช้ เüลาในการÿั่งซื้อĀรือรอนาน รüมถึงการปรับเปลี่ยนüิธีการเดินทางจากรถÿาธารณะบางประเภท ไปเป็น การเดินทางที่ÿะดüกรüดเร็üกü่า เช่น รถไฟฟ้า รถมอเตอร์ไซค์รับจ้าง Āรือใช้ทางด่üน Āรือแม้แต่ การปรับเปลี่ยนทางด้านธุรกิจ เช่น การใช้เทคโนโลยีการÿื่อÿาร การซื้อขายÿินค้าผ่านออนไลน์ เพื่อĀลีกเลี่ยงการจราจรติดขัด ดังนั้นจะเĀ็นได้ü่า การที่ธุรกิจĀนึ่งได้ประโยชน์ มิได้ÿ่งผลÿุทธิต่อมูลค่า เชิงเýรþฐกิจที่เพิ่มขึ้นจากปัญĀาการจราจรติดขัด เนื่องจากรายได้จากธุรกิจที่ได้รับผลกระทบเชิงบüกนั้น เป็นการดึงเม็ดเงินจากบางธุรกิจที่อาจจะเÿียประโยชน์ไปใช้ทดแทน 2) ค่าใช้จ่ายทางด้านพลังงานที่เพิ่มขึ้น โดยเฉพาะกลุ่มที่ใช้รถยนต์ÿ่üนตัüและรถโดยÿารÿาธารณะ พบü่า การเดินทาง ที่ต้องใช้เüลาเพิ่มขึ้นในช่üงที่รถติด ทำใĀ้เกิดต้นทุนพลังงานที่เพิ่มขึ้น คิดเป็นมูลค่าประมาณ 6,000 ล้าน บาทต่อปี ซึ่งค่าใช้จ่ายÿ่üนนี้Āากมองในเชิงปัจเจกบุคคล ถือเป็นÿ่üนที่ÿูญเÿียไปเป็นต้นทุนของผู้ใช้รถ ที่ต้องจ่ายเอง อย่างไรก็ตาม ĀากüิเคราะĀ์ถึงผลในเชิงเýรþฐกิจโดยภาพรüม Āรือผลต่อ GDP ของ ประเทý อาจไม่ได้Āายไปทั้งĀมด กล่าüคือ ÿถานการณ์ดังกล่าüอาจมองได้ü่าเป็น Zero-sum Effect ซึ่งĀมายถึง ÿถานการณ์ที่มีฝ่ายĀนึ่งÿูญเÿียแต่มีอีกฝ่ายĀนึ่งเป็นผู้ได้ประโยชน์ เช่น ประชาชนผู้ใช้รถต้อง เÿียค่าใช้จ่ายค่าเชื้อเพลิง แต่ขณะเดียüกัน ธุรกิจพลังงานก็เป็นฝ่ายที่ได้ประโยชน์ และĀากพิจารณาถึงผล เชื่อมโยงต่อไปอีกทอดĀนึ่ง เมื่อผู้บริโภคมีค่าใช้จ่ายในการเดินทางเพิ่มขึ้น ในขณะที่รายได้ยังเท่าเดิม ก็อาจเป็นผลทำใĀ้ผู้บริโภคต้องĀันมาประĀยัดค่าใช้จ่ายในÿ่üนอื่นลง ซึ่งอาจÿ่งผลกระทบต่อธุรกิจอื่น เช่น ธุรกิจค้าปลีก 3) การลงทุนโครงÿร้างพื้นฐานคมนาคม เพื่อช่üยบรรเทาปัญĀาการจราจรติดขัด อาทิ รถไฟฟ้า การตัดถนนÿายใĀม่ Āรือ การขยายทางด่üนเพิ่มเติม แม้ü่าจะเป็นงบประมาณที่รัฐต้องจ่ายเพิ่ม แต่ถือเป็นการลงทุนที่ก่อใĀ้เกิดเม็ด เงินĀมุนเüียนในระบบเýรþฐกิจ ที่เป็นประโยชน์ทั้งภาคธุรกิจ อาทิ การก่อÿร้าง การจ้างงาน การค้าüัÿดุ ก่อÿร้าง รüมถึงภาคอÿังĀาริมทรัพย์ที่ขยายตัüตาม ขณะที่ภาคประชาชนเองก็ได้รับคüามÿะดüกในการ เดินทางĀรือมีทางเลือกในการเดินทางที่ĀลากĀลายมากขึ้น (ýูนย์üิจัยกÿิกรไทย, 2559)
45 4.3 โรคที่เกิดจากรถติด 1) โรคกระเพาะปัÿÿาüะอักเÿบ โรคที่เกิดจากรถติด เพราะถ้าเราเกิดปüดปัÿÿาüะขึ้นมาช่üงรถติด แล้üไม่มีปั๊มĀรือ Ā้องน้ำอยู่ใกล้เคียง ทางเลือกเดียüคือ การอั้นปัÿÿาüะไü้บ่อย ๆ จะทำใĀ้เป็นโรคกระเพาะปัÿÿาüะอักเÿบ üิธีการป้องกันคือ เข้าĀ้องน้ำก่อนออกเดินทาง ĀรือĀากรู้ü่าจะต้องอยู่บนถนนเป็นเüลานานใĀ้ลด การดื่มน้ำปริมาณมากไü้ก่อน 2) ระบบย่อยผิดปกติ คนที่ไม่ค่อยออกกำลังกาย นั่งทำงานติดโต๊ะเป็นเüลานาน ตกเย็นยังต้องนั่งอยู่ ในช่üงที่รถติดนาน ๆ ในช่üงเüลาĀลังจากการรับประทานอาĀาร การที่ไม่ได้ขยับร่างกายใĀ้ลำไÿ้ได้บีบตัü เป็นเüลานาน ๆ จะทำใĀ้ระบบย่อยทำงานผิดปกติ เช่น ท้องผูก อุจจาระค้าง กระเพาะอาĀารอักเÿบ เป็นต้น 3) Āมอนรองกระดูกเÿื่อม การนั่งในรถนาน ๆ จะรู้ÿึกปüดĀลังจนลามลงไปที่ขาข้างใดข้างĀนึ่งĀรือทั้งÿองข้าง Āากปล่อยใĀ้อาการนี้Āนักขึ้น อาจÿ่งผลใĀ้เป็นโรคĀมอนรองกระดูกทับเÿ้นประÿาท ถึงขั้นจำเป็นต้องเข้า รับการผ่าตัด 4) พังผืดทับเÿ้นประÿาทที่ข้อมือ พังผืดจะเริ่มก่อตัüขึ้นจากการขับรถเป็นเüลานาน การต้องจับพüงมาลัยนาน จะทำใĀ้เลือดไĀลเüียนไม่ÿะดüก 5) โรคเครียด การไม่ได้ขยับตัüเป็นเüลานานระĀü่างรถติดยังก่อใĀ้เกิดผลกระทบทางจิตใจด้üย เนื่องจากการอยู่ในรถจะเกิดคüามกดดันด้านเüลา คüามเครียดจากการผิดนัด คüามจำเป็นอื่น ๆ ที่จะต้อง ไปใĀ้ทันเüลา Āรือการมีเüลาพักผ่อนที่น้อยลง (TQM, 2561) 5. แนüทางการแก้ไขและการคüบคุมปัญĀาการจราจรติดขัด 5.1 การแก้ไขพฤติกรรมüินัยการขับขี่ของคนใช้ถนน การอบรมเพื่อปลูกฝัง จิตÿำนึกและการกระทำที่ถูกต้องเช่น การจัดอบรมกฎจราจร การอบรมคüามรู้เรื่องจราจรแก่ประชาชน แนüทางนี้เป็นการใช้การปลูกฝัง จิตÿำนึกที่ต้องผ่านการอบรม ÿั่งÿอน ซึ่งถ้าĀากพฤติกรรมการขับขี่ถูกต้องตามกฎĀมายจะÿ่งผลถึงคüามปลอดภัย ต่อตัüผู้ขับตลอดจน ผู้ที่ใช้รถใช้ถนนร่üมกันอีกด้üย การจัดอบรมใĀ้คüามรู้ โดยตำรüจ ครูและüิทยากรภายนอก และการจัด ป้ายนิเทýใĀ้คüามรู้ จัดเÿียงตามÿายใĀ้คüามรู้(นราธิüัฒน์ชูüังüัด และรุจิรัตน์พัฒนถาบุตร, 2565)
46 5.2 การแก้ไของค์ประกอบของจราจร แนüทางการเพิ่มประÿิทธิภาพการจัดการจราจรเพื่อการขับขี่ปลอดภัยในเขตพื้นที่ อำเภอเมือง ชัยภูมิจังĀüัดชัยภูมิพบü่า มี4 แนüทาง ดังนี้แนüทางที่ 1 การคüบคุมคüามปลอดภัยด้าน การจราจร ประกอบด้üย โครงการตรüจÿอบ ปรับปรุง พื้นผิüจราจร ป้ายจราจร เครื่องĀมายจราจร ไฟฟ้าÿ่องÿü่างและÿัญญาณจราจร โครงการประชาÿัมพันธ์และใĀ้คüามรู้เกี่ยüกับกฎĀมายจราจร มาตรการการบังคับใช้กฎĀมายและการลงโทþต่อผู้กระทำผิดกฎจราจร เชิงรุก ผ่านโซเชียลมีเดีย โครงการฝึกอบรมใĀ้คüามรู้ด้านกฎĀมายจราจรและการขับขี่อย่างปลอดภัย แนüทางที่ 2 การพัฒนา ÿมรรถนะของเจ้าพนักงานและการทำใĀ้ได้มาถึงüัÿดุอุปกรณ์เพื่อ ÿนับÿนุนการจราจร ประกอบด้üย โครงการฝึกอบรมเกี่ยüกับการตรüจÿถานที่เกิดเĀตุของเจ้าĀน้าที่ตำรüจ จราจร โครงการÿ่งเÿริม คüามÿามารถในการเข้าถึงทรัพยากรด้านงานจราจร แนüทางที่ 3 การบังคับใช้กฎĀมายอย่างเคร่งครัด และÿมเĀตุÿมผล ประกอบด้üย โครงการ ÿ่งเÿริมการปฏิบัติĀน้าที่ของเจ้าĀน้าที่ตำรüจจราจร โครงการ กล้องüงจรปิดเพื่อคüบคุมการจราจรและ ตรüจจับรถฝ่าฝืนÿัญญาณไฟจราจร แนüทางที่ 4 การมีÿ่üนร่üม ในการดำเนินงานที่ÿำคัญในการÿร้างถนนแĀ่งคüามปลอดภัย ประกอบด้üย โครงการอาÿาจราจร ภายใต้ โครงการผู้ถูกคุมคüามประพฤติร่üมใจ เพื่อการขับขี่ปลอดภัย โครงการบริĀารจัดการเüลาและเÿ้นทาง จัดการจราจร ในช่üงเทýกาล (นราธิüัฒน์ชูüังüัด และรุจิรัตน์พัฒนถาบุตร, 2565) 5.3 การพัฒนาระบบขนÿ่งÿาธารณะ ประเทýไทยมีโครงข่ายการคมนาคมขนÿ่งทางถนนที่ครอบคลุมในเชิงพื้นที่ทั่üประเทý ÿามารถ เชื่อมโยงการคมนาคมขนÿ่งระĀü่างกลุ่มเมืองต่าง ๆ ได้ จนถือได้ü่าไม่มีโครงข่ายที่ขาดĀายไป (Missing Link) โดยในอนาคตอีก 10 ปีข้างĀน้ายังไม่มีคüามจำเป็นต้องมีการพัฒนาโครงข่าย การเชื่อมโยงĀลักและรองเพิ่มเติม แต่ในทางกลับกันยังคงประÿบปัญĀาการจราจรติดขัดและอุบัติเĀตุ ทางถนนที่รุนแรงมาอย่างยาüนานและยังคง มีแนüโน้มที่จะทüีคüามรุนแรงขึ้นในอนาคตเนื่องจาก โครงข่ายระบบขนÿ่งÿาธารณะในเขตเมืองและระĀü่างเมืองยังไม่ครอบคลุมทั่üถึงและยังไม่เชื่อมต่อกัน อย่างเป็นระบบ ไม่ÿามารถตอบÿนองคüามต้องการการใช้ระบบขนÿ่งÿาธารณะของประชาชนได้ เพียงพอ ทำใĀ้การขนÿ่งÿินค้าและขนÿ่งคนยังคงใช้การคมนาคมขนÿ่ง ทางถนนเป็นĀลัก ซึ่งมีปริมาณ มากเกินกü่าที่คüามจุถนนที่มีอยู่จะรองรับได้ที่ผ่านมาการจัดÿรรงบประมาณ พัฒนาการขนÿ่งทางถนน มุ่งเน้นที่การพัฒนาทางกายภาพ (การพัฒนาเÿ้นทาง ขยายช่องทางจราจรและ โครงข่ายถนน) มากกü่า การบริĀารจัดการและการพัฒนาทางÿังคม (การใĀ้คüามรู้ ÿร้างüินัยจราจร การคüบคุมการพัฒนาเมือง และการใช้กฎĀมาย) ทำใĀ้ต้องใช้งบประมาณค่อนข่างÿูงและยังไม่ÿามารถ แก้ปัญĀาได้ไม่เต็ม ประÿิทธิภาพเท่าที่คüร รัฐบาลลงทุนเพื่อพัฒนาการคมนาคมขนÿ่งทางถนนภายใต้แผนปฏิบัติการ ด้านคมนาคมขนÿ่งเร่งด่üน (Action Plan) ตั้งแต่ปี พ.ý. 2559-2561 โดยมีüงเงินรüมทั้งÿิน 667,689.16 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 22.06 ของüงเงินทั้งĀมด โดยใĀ้คüามÿำคัญการขยายช่องจราจรในถนน ไปในทุกภูมิภาค ก่อÿร้างทางĀลüงพิเýþระĀü่างเมือง โครงการทางพิเýþในพื้นที่กรุงเทพมĀานครและ ปริมณฑล ซึ่งช่üยเพิ่มคüามÿามารถในการรองรับการจราจรของการคมนาคมขนÿ่งทางถนนได้มากขึ้น
47 ซึ่งÿอดคล้องกับÿถานการณ์ ÿภาพปัญĀาด้านคมนาคมขนÿ่งทางถนนในประเด็นคüามต้องการคมนาคม ขนÿ่ง ซึ่งจะช่üยบรรเทาปัญĀาการจราจรที่ติดขัดที่เป็นปัญĀาที่ÿำคัญของการคมนาคมขนÿ่งทางถนนได้ ในระดับĀนึ่ง ÿำĀรับประเด็นเÿ้นทางและโครงข่ายนั้น ประเทýไทยมีโครงข่ายการคมนาคมขนÿ่งทาง ถนนที่ครอบคลุมในเชิงพื้นที่และÿามารถเชื่อมโยงการคมนาคมขนÿ่งระĀü่างกลุ่มเมืองต่าง ๆ จึงถือได้ü่า ไม่มีโครงข่ายที่ขาดĀายไป แต่ต้องมีการปรับปรุงรักþาโครงข่ายใĀ้อยู่ในÿภาพที่ดี มีÿิ่งอำนüย คüามÿะดüกเพื่อรองรับการเดินทางผ่านเข้าออกระĀü่างเพื่อนบ้าน พร้อมทั้งยกระดับ มาตรฐาน คüามปลอดภัยใĀ้อยู่ในระดับÿากลมากขึ้น และÿำĀรับการพัฒนาเพิ่มเติมโครงข่ายถนนขึ้นใĀม่ในอนาคต จำเป็นต้องมีการบูรณาการเพื่อใĀ้เกิดการเดินทางของคนและการขนÿ่งÿินค้าต่อเนื่องĀลายรูปแบบ โดยเฉพาะการเชื่อมต่อระĀü่างโครงข่ายถนนและโครงข่ายราง (รถไฟ) ในÿ่üนประเด็นที่รัฐบาลคüรจะมี การจัดÿรรงบประมาณเพิ่มเติม ได้แก่ การพัฒนายานพาĀนะ ÿถานีขนÿ่ง ผู้ใĀ้บริการĀรือผู้ประกอบการ และการกำกับการดูแลชนÿ่งในระบบขนÿ่งÿาธารณะใĀ้มีการจัดบริการขนÿ่งÿาธารณะทางถนนที่มี ประÿิทธิภาพมากขึ้น จะต้องใĀ้ประชาชนได้รับคüามÿะดüกและปลอดภัยÿามารถเข้าถึงได้ง่ายซึ่งจะÿ่งผล ใĀ้ประชาชนĀันมาใช้บริการขนÿ่งระบบÿาธารณะมากขึ้น ลดการใช้รถยนต์ÿ่üนบุคคล ซึ่งเป็นüิธีการแก้ไข และพัฒนาระบบคมนาคมขนÿ่งทางถนน (ÿำนักงานเลขาธิการÿภาผู้แทนราþฎร, 2562: Āน้า 96-97) บทÿรุป จากการýึกþาและĀาข้อมูล พบü่าองค์ประกอบการจราจร , กฎĀมายและüิธีการขับขี่รถ บนท้องถนนแบบปลอดภัยที่มีอยู่มาก พฤติกรรมของผู้ขับขี่รถบนท้องถนนนั้นมีคüามÿำคัญมาก เนื่องจาก การใĀ้คüามÿนใจในเรื่อง ป้ายจราจรและกฎĀมายในการขับขี่ที่คüรปฏิบัตินั้น จะลดอุบัติเĀตุและปัญĀา ต่าง ๆ ที่จะเกิดขึ้นได้รüมถึงÿภาพอากาýที่เปลี่ยนแปลงและÿภาพพื้นที่บนท้องถนนในจุดต่าง ๆ ที่ÿ่งผล ต่อการขับขี่ ซึ่งก่อใĀ้เกิดผลกระทบจากการจราจรติดขัดเป็นระยะเüลานาน เช่น ÿุขภาพจิตและร่างกาย ที่อาจจะเกิดขึ้น การข้ามไปมาบนท้องถนนโดยไม่คำนึงถึงรถที่ÿัญจรบนถนน ก็เÿี่ยงที่จะเกิดอุบัติเĀตุ บนท้องถนนได้ทำใĀ้เกิดรถติดเนื่องจากอุบัติเĀตุที่เกิดขึ้นขüางทางจราจรทำใĀ้รถขับผ่านไม่ÿะดüกĀรือ ไม่ÿามารถขับรถผ่านได้และรถขนÿ่งÿาธารณะต่าง ๆ ที่คุณภาพไม่ดีพอคนÿ่üนใĀญ่จึงนิยมใช้รถÿ่üนตัü ทำใĀ้จำนüนรถบนท้องถนนมีเพิ่มมากขึ้นทำใĀ้รถติดได้ด้üย โดยÿรุปแล้ü ÿาเĀตุต่าง ๆ อย่างพฤติกรรม ผู้ขับขี่รถบนท้องถนนและคนเดินเท้า เป็นÿาเĀตุĀลักทำใĀ้เกิดการจราจรติดขัด แต่ÿภาพแüดล้อม บนท้องถนนต่าง ๆ ก็เป็นอีกÿาเĀตุเช่นกัน
บรรณานุกรม โกýล ÿถิตธรรมจิตร. (2562), ปัญĀาüินัยจราจรของประเทýไทย แชมป์ÿถิติมีผู้เÿียชีüิตบนถนน มากที่ÿุดในโลก แก้ไม่ได้จริงĀรือ?. ÿืบค้นเมื่อ 19 ธันüาคม 2565, จาก https:// readthecloud.co/traffic-discipline/. ธนพัฒน์ เกิดผล และนิเทý ตินณะกุล. (2561, มิถุนายน). “ทัýนคติของประชาชนที่มีต่อปัญĀา การจราจรในจังĀüัดปทุมธานีและปริมณฑล” üารÿารüิชาการมĀาüิทยาลัยปทุมธานี. 10(1): 229-236. นราธิüัฒน์ ชูüังüัด และ รุจิรัตน์ พัฒนถาบุตร. (2565),ÿิงĀาคม. “แนüทางการจัดการจราจรเพื่อการขับขี่ ปลอดภัยในเขตพื้นที่อำเภอเมืองชัยภูมิจังĀüัดชัยภูมิ”Journal of Modern Learning Development. 7 (7): 113-129. นิüมีเดีย พีพีทีüี. (2561). ปัญĀาระดับชาติ“ขนÿ่งมüลชนÿาธารณะ”ไม่เคยเพียงพอ. ÿืบค้นเมื่อ 24 พฤýจิกายน 2565, จาก https://www.pptvhd36.com/news/%E0%B8%9B%E0% B8%A3%E0%B8%B0%E0%B9%80%E0%B8%94%E0%B9%87%E0%B8%99%E0%B8% A3%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%99/804980. บริþัท เดอะแÿตนดาร์ด จำกัด. (2565). การจราจรติดขัดเป็นเüลานาน. ÿืบค้นเมื่อ 10 พฤýจิกายน 2565, จาก https://thestandard.co/traffic-jam-bkk/. ปิยะ ต๊ะüิชัย. (2565). แนüคิดและทฤþฎีทางด้านจราจร. ÿืบค้นเมื่อ 17 พฤýจิกายน 2565 จาก https://k-rc.net/imageupload/27848/4_.pdf. แฟลตฟอร์มซื้อขาย-รถยนต์ออนไลน์carsome. (2564). เครืองĀมายจราจร. ÿืบค้นเมื่อ 10 พฤýจิกายน 2565, จาก https://www.carsome.co.th/news/item/road-signs. ราชกิจจานุเบกþา. (2558). พระราชบัญญัติจราจรทางบก. ÿืบค้นเมื่อ 17 พฤýจิกายน 2565, จาก http://web.krisdika.go.th/data/law/law2/%A803/%A803-20-9999-update.htm. ýูนย์üิจัยกÿิกรไทย. (2559). üิกฤตจราจรติดขัด ผลกระทบต่อเýรþฐกิจ üิถีชีüิตคนกรุงเทพฯ. ÿืบค้นเมื่อ 28 พฤýจิกายน 2565, จาก https://www.thansettakij.com/business/ 96083. ÿยามรัฐออนไลน์. (2560). คüามปลอดภัยในการจราจร. ÿืบค้นเมื่อ 10 พฤýจิกาย 2565, จาก https://siamrath.co.th/n/13066. ÿามารถ มังÿัง. (2559). จราจรติดขัด : Āนึ่งในปัญĀาเรื้อรังของกทม. ÿืบค้นเมื่อ 10 มกราคม 2566 จาก https://mgronline.com/daily/detail/9590000096854. ÿำนักงบประมาณของรัฐÿภา. (2562), แนüทางการพัฒนาระบบคมนาคมขนÿ่งของประเทý. กรุงเทพฯ: ÿำนักการพิมพ์ÿำนักงานเลขาธิการÿภาผู้แทนราþฎร.
49 บรรณานุกรม (ต่อ) ÿำนักงานราชบัณฑิตยÿภา. (2554). คำýัพท์จราจร. ÿืบค้นเมื่อ 28 พฤýจิกายน 2565, จาก https://dictionary.orst.go.th/. Tatikarn Dechapong. (2565). การจราจรÿ่งผลกระทบด้านจิตใจ. ÿืบค้นเมื่อ 17 พฤýจิกายน 2565, จาก https://www.brandthink.me/content/traffic-jam. TQM. (2561). 5 โรคที่มากับรถติด ทำÿุขภาพจิตพัง. ÿืบค้นเมื่อ 10 มกราคม 2566, จาก https://www.tqm.co.th/blog/%E0%B9%82%E0%B8%A3%E0%B8%84%E0%B8%97% E0%B8%B5%E0%B9%88%E0%B8%A1%E0%B8%B2%E0%B8%81%E0%B8%B1%E0%B8% 9A%E0%B8%A3%E0%B8%96%E0%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%94/.
ภาคผนวก
51 ประวัติผู้เขียน ชื่อ การศึกษา นายธนากร โüĀารÿุชน มัธยมýึกþาปีที่ 5/4 แผนการเรียนüิทยาýาÿตร์-คณิตýาÿตร์(intensive) โรงเรียนüัดÿุทธิüราราม ชื่อ การศึกษา นายพงýธร โกýลรอด มัธยมýึกþาปีที่ 5/4 แผนการเรียนüิทยาýาÿตร์-คณิตýาÿตร์ (intensive) โรงเรียนüัดÿุทธิüราราม ชื่อ การศึกษา นายüรภาÿ ชาญÿิริรัตนกุล มัธยมýึกþาปีที่ 5/4 แผนการเรียนüิทยาýาÿตร์-คณิตýาÿตร์ (intensive) โรงเรียนüัดÿุทธิüราราม ชื่อ การศึกษา นายýุภýิลป์ ตันยา มัธยมýึกþาปีที่ 5/4 แผนการเรียนüิทยาýาÿตร์-คณิตýาÿตร์ (intensive) โรงเรียนüัดÿุทธิüราราม ชื่อ การศึกษา นายอธิüัฒน์ กüนเมืองใต้ มัธยมýึกþาปีที่ 5/4 แผนการเรียนüิทยาýาÿตร์-คณิตýาÿตร์ (intensive) โรงเรียนüัดÿุทธิüราราม
52 ประวัติผู้เขียน (ต่อ) ชื่อ การศึกษา นายธนภพ üิÿิทธิกมลโยธิน มัธยมýึกþาปีที่ 5/4 แผนการเรียนüิทยาýาÿตร์-คณิตýาÿตร์ (intensive) โรงเรียนüัดÿุทธิüราราม