วิธีปลูก แคคตัส ส ำหรับมือใหม่
ค ำน ำ รายงานนี้จัดท าขึ้นเพื่อประกอบการเรียนวิชาสื่อสิ่งพิมพ์โดยมีจดดประสง์์ เพื่อให้ผู้จัดท าได้เรียนรู้เกี่ยวกับ “วิธีการปลูกแ์์ตัสส าหรับมือใหม ” น า์วามรู้ที่ได้มาเผยแพร ให้กับนักศึกษาทั้งนี้เนื้อหา ได้มีการศึกษารวบรวมมาจากอินเทอร์เน็ต หากมีข้อผิดพลาดผู้จัดท ายินดีรับฟังข้อเสนอแนะเพื่อพัฒนา ปรังปรดงเนื้อหาและขออภัยมา ณ ที่นี้ด้วย เรียบเรียงโดย นางสาวศดภัชาา ภู เสือ
ลักษณะแคคตัสและสำยพันธุ์ 1 วิธีกำรปลูก/เล ี ย้งแคคตัสเบ ื อ้งตน ้ 2 ประโยชน์และสรรพคุณกระบองเพชร 10 แนะน ำแคคตัส 10 สำยพนัธุ์ ท ี จ่ะท ำใหส้ ดชื น่และน่ำรกั 11 สำรบัญ
ล ักษณะแคคต ัส ล ำต้น และหนำม กระบองเพชร/แคคตัส เป็ นพ ื ชที่มีลกัษณะลำ ตน ้ แปลกและแตกต่ำงจำกพืช ชนิดอ ื่น ค ื อลำ ตน ้ ของเก ื อบทุกพนัธุ์ จะไม่มีใบ เน ื่องจำกใบมีวิวัฒนำกำรลดรูป กลำยเป็ นหนำมเพ ื่อลดกำรคำยน้ำ และป้ องกนักำรกดักินของสตัว ์ ลำ ตน ้ กระบองเพชรมีท้งัแบบทรงกลมเต้ียแบบทรงกระบอกสูง หร ื อมีรูปร่ำง คล้ำยกระบอง และมักเป็นพูหร ื อแฉก ซ่ึ งจะมีปุ่มหนำมข้ึ นที่สันพูเป็ นระยะหรือ เป็ นหนำมเรียงชอ ้ นกนัเป็ นแถวที่สันพู โดยล ำต้นอำจเติบโตเป็ นต้นเดี่ยวๆหรือ แตกลำ ตน ้ เป็ นกอใหญ่ซ่ึ งบำงพนัธุ์ สำมำรถสูงไดม ้ ำกถ ึ ง24 เมตร ล ำตน ้ มีข้ีผ้ง ึ เคล ื อบ เพ ื่อลดกำรคำยน้ำ ผวิลำ ตน ้ และเน้ื อลำ ตน ้ มีสีเขียวของคลอโรฟิ ลล์ ซึ่ง ท ำหน้ำที่สังเครำะห์แสงแทนใบ หนำมกระบองเพชรมีลกัษณะหลำยแบบ ท้งัเป็ นหนำมแขง ็ ปลำยหนำมอำจ ตรงหร ื องอเป็ นตะขอ หร ื อหนำมอำจเป็ นเสน ้ อ่อนๆคล้ำยขนสัตว์ และมีสีของ หนำมแตกต่ำงกนัหลำยสีอำทิสีเหล ื อง สีแดง สีสม ้ หร ื อสีน้ำ ตำลและบำงพันธุ์ สำมำรถเปลี่ยนสีของหนำมตำมอำยุ และสภำพอำกำศได้ 1
วิธีการปลูก/เล ้ ย ี งแคคตัสเบ ้ อ ื งตน ้ 1.ใหน ้้ าอย่างระวงั การให้น ้าแ์์ตัส ไม ์วรฉีดน ้าไปที่ต้นโดยตรง เพราะจะท าให้ใบของมันเป็นรอยไม น าดู ถ้าปลูก ในกระถางให้วางภาชนะปลูกไว้ในอ างน ้าตื้นๆ จนกระทั่งดินที่ปลูกชด มน ้า จากนั้นจึงยกออกจากอ าง และทิ้งไว้ให้น ้าไหลออกจนหมด อันตรายที่สดดส าหรับแ์์ตัส์ือ ได้น ้ามากเกินไป เพราะอาจท า ให้รากเน าตายได้ควรใหน ้้ า3 วัน / ครง้ั ในฤด ู รอ ้ นและ 7 วัน / ครง้ั ในฤด ู หนาว 2
2.เลือกกระถางให้เหมาะสม เลือกกระถางที่ใหา พอมีที่ว างให้รากขยายออกไปได้ เส้นผ าศูนย์กลางกระถาง ์วรเท ากับขนาดของต้นไม้รวมหนามด้วย ถ้าเป็นแ์์ตัสทรงสูงให้ขนาดเส้นผ าน ศูนย์กลางกระถางเท ากับ์รึ่งหนึ่งของ์วามสูง ต้นไม ์วรใช้กระถางที่ใหา เกินไป 3
3.เทคนิคการเปลี่ยนกระถาง งดให้น ้าแ์์ตัสหลายวันก อนเปลี่ยนกระถางใหม จากนั้นให้ใช้กระดาษหนังดาษ หนังสือพิมพ์ปูรองพื้น จับที่ตัวกระถางและใช้ดินสอหรือตะเกียบ์ อยๆดันผ านรูระบาย น ้าตรงก้นกระถางขึ้นมา ต้นแ์์ตัส์วรหลดดจากกระถางเก าโดยที่ตด้มรากอยู ในสภาพ สมบูรณ์ 4
4.กันหนามต า เมื่อต้องการหยิบจับแ์์ตัสเปลี่ยนกระถางหรือย้ายที่ใหม ์วรป้องกันไม ให้หนามต ามือ และป้องกันไม ให้หนามหัก โดยใช้หนังสือพิมพ์พับซ้อนกันหนาๆพันเป็นแถบรอบไม้ต้น นั้นแล้วดึงออกมา 5
5.เอาหนามออก ถ้าหนามแ์์ตัสต านิ้ว์ดณเวลาที่บ ารดงดูแลมัน ให้เอาหนามออกโดยใช้เทปกาวติดลงไปตรงต าแหน งนั้นแล้วดึง ให้ลอกออกแรงๆ หรือถ้ายังไม ออกให้ใช้หนามดึงออกมา 6
6.กา จดัเพล ้ ย ี แป้ ง เมื่อใดที่เห็นหย อมขาวเป็นขดยขึ้นอยู บนแ์์ตัส หมายถึงว าแ์์ตัสของ์ดณถูกเพลี้ยแป้ง จู โจมเข้าแล้ว แมลงศัตรูชนิดนี้อาศัยอยู ใต้ขนที่ให้์วามอบอด น ดูดกินน ้าเลี้ยงและท าให้ แ์์ตัสโทรม ก าจัดโดยฉีดพ นด้วยยาฆ าแมลงที่ใช้ส าหรับต้นไม้ในร ม และ์วร ตรวจสอบฉลากให้รอบ์อบและปฎิบัติตาม์ าแนะน า 7
7.รู้จักให้ปุ๋ย เวลาให้ปด๋ยแ์์ตัสอย าใช้ปด๋ยที่มีไนโตรเจนสูง เนื่องจากมันบ ารดงใบให้งามโดยไม ออกดอก กระตด้นการออกดอกโดยใช้ปด๋ยที่มีโพแทสเซียมสูงปด๋ยชนิดน ้าเหมาะที่สดด 8
8.รักษาแคคตัสให้เอี่ยมอ่อง ใช้แปรงสีฟันเก าหรือแปรงโกนหนวดขจัดฝด นละออง ที่จับเป็น์ราบบนต้นแ์์ตัสที่ปลูกไว้ ใน ฤดูร้อน์วามชื้นระเหยหายได้เร็ว ์ดณ์วรพ นละอองน ้าเบาๆให้แ์์ตัสที่ปลูกไว้เพื่อให้มัน สะอาดเอี่ยมอย างแท้จริง 9
ประโยชน์ของแคคตัส 1. กระบองเพชรใช้ปลูกเป็นไม้ดอกไม้ประดับเป็นหลัก ทั้งการ ประดับต้น ซึ่งมีลักษณะดูแปลกตา และการประดับดอกที่มี สีสันสวยงาม ทั้งนี้ กระบองเพชรเป็นพืชที่ปลูก และดูแลง าย มักปลูกในกระถางขนาดเล็ก และน าไปประดับตามห้องท างาน ห้องนอน ห้องรับแขก ซึ่งสามารถวางได้ทั้งบนโต๊ะท างาน วาง ขอบหน้าต าง และบริเวณพื้นที่ขนาดเล็กได้ 2. ดอกกระบองเพชรบางชนิดใช้ประกอบอาหาร โดยเฉพาะน าดอกมาลวกจิ้มน ้าพริก ทั้งนี้ จะต้องเด็ด ดอกทิ้งไว้สักพักเพื่อให้ยางไหลออกให้หมดก อน 3. ผลกระบองเพชรบางชนิดมีขนาดใหา เนื้อผลมีรส หวาน นิยมรับประทาน และจ าหน ายเป็นสิน์้าท้องถิ่น ซึ่ง เราเห็นกันทั่วไป ์ือ แก้วมังกรนั่นเอง นอกจากนั้น ยังมี สายพันธด์กระบองเพชรที่รับประทานผลได้อีกหลายชนิดที่ เมืองไทยยังรู้จักน้อย แต ปัจจดบัน เริ่มมีน าสายพันธด์ กระบองเพชรแปลกที่รับประทานผลได้เข้ามาปลูกบ้างแล้ว 10
แคคตัสท ี ่ แนะน ำ 10 สำยพันธุ์ 1. ฮำโวเทยีหยดน ้ำ (Haworthia cooperi) 2. หมวกสังฆรำช (Bishop's Cap Cactus) 11
แมมขนนก (Feather Cactus) ยิมโนแคคตัส (Moon cactus) 12
13 แคคตัสหูกระต่าย (Bunny Ear Cactus) กระบองเพชรแม่เฒ่า (Old Lady Cactus)
14 ถังทอง (Golden barrel cactus) แอริโอคาร์ปัส ก็อดซิลล่า (Ariocarpus Godzilla)
15 ปราสาทนางฟ้ า (Fairy Castle) กระบองเพชรน้ิวทอง (Ladyfinger Cactus)
บรรณานุกรม https://www.baanlaesuan.com/45084/plant-scoop/cactus อ้างอิงจาก