The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.
Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search
Published by Hesti Nur Cahyo, 2023-07-09 13:37:16

Geguritan

Materi Ajar

TUJUAN PEMBELAJARAN • Menjelaskan informasi berupa gagasan, pikiran, pandangan, arahan, atau pesan dari teks sastra geguritan. • Memarafrasekan teks sastra geguritan. • Menemukan makna yang tersurat dan tersirat dalam teks sastra geguritan. • Menganalisis gaya bahasa dalam teks sastra geguritan. • Membandingkan teks sastra geguritan gagrag lawas dan gagrag anyar. • Menunjukkan kaidah menulis teks sastra geguritan. • Mengkritik teks sastra geguritan. • Menulis teks sastra geguritan. • Menyajikan secara lisan teks sastra geguritan secara indah.


Profil Pelajar Pancasila • Berakhlak mulia • Bernalar kritis • Kreatif


ANCANG-ANCANG Geguritan Gagrag Lawas Geguritan Gagrag Anyar


1. Geguritan Gagrag Lawas : Rumpakan kidung kang gumathok. Paugeran geguritan gagrag lawas Cacahing gatrane ora tartamtu. Saben gatrane guru wilangan lan guru lagune padha. Lumrahe diwiwiti sun gegurit


2. Geguritan gagrag anyar : geguritan kang ora nganggo paugeran tartamtu. Titikan geguritan gagrag anyar Mentes Mardika Endah


3. PURWAKANTHI Purwakanthi Guru Sastra Yaiku sing padha tulisane/aksarane ing saben wiwitan wanda. Tuladha : Titi, Titis, Tatas, lan Trengginas. b Purwakanthi Guru Basa Yaiku ngemot tetembungan kang dibaleni maneh jroning ukara. Tuladha : Raja putra, putra daleme Ngastina. c


4. LELEWANING BASA: KAENDAHAN TEMBUNG LAN UKARA KANG DIGUNAKAKE DENING PANGANGGIT. a b c d e f g Asimilasi : sudaning pakecapan. Tuladha : aneng = ana + ing Metafora : unen-unen nganggo pepindhan. Tuladha : R. Setyaki dadi Praja Dwarawati. Alegori : metafora kang ditulis ukara dawa banget. Tuladha : Gesangipun manungsa menika palwa umpaminipun. Personifikasi : pepindhan jalma. Tuladha : Langit uga melu nangis. Metonimia : lira-liruning jeneng. Tuladha : Le, aku tukokna odol. Hiperbola : pepindhan sing kliwat/keladuk. Tuladha : Swarane kaya bledheg. Eufemisme : Unen-unen sing surasane luwih alus. Tuladha : Dadi manten = nambut silaning akrami.


h i j k l m n Ironi : unen-unen kang nyritakake kosok balen. Tuladha : Sregep tenan jam 8 lagi tangi. Onomatope : tembung kang mratelake jeneng saka unine. Tuladha : Bedhug saka uni dhugdhug Epentesis : muwuhi aksara ing sajroning tembung. Tuladha : Amarta = Ngamarta Metatesis : lira-liruning panganggoning aksara ing tembung. Tuladha : Arca = reca Klimaks : dhapukaning tembung mratelake saya suwe banget. Tuladha : Apa maneh lara, mati daklabuhi Antiklimaks : dhapukaning tembung mratelake saya ora banget. Tuladha : Apa meneh satus, serupiah wae aku ora duwe. Antitesis : unen-unen kang mujudake surasane kosok balen. Tuladha : Rina wengi aku ndongakake kowe


5. TEMBUNG ENTAR YAIKU TEMBUNG SILIHAN, ORA KENA DITEGESI SAWANTAHE WAE. NGANGSU KAWRUH = GOLEK NGELMU 6. TEMBUNG GARBA YAIKU TEMBUNG LORO KAGANDHENG DADI SIJI KANGGO NYUDA WANDANE. NARA + INDRA = NARENDRA 7. TEMBUNG PLUTAN YAIKU TEMBUNG KANG DIRANGKEP WANDANE, SUPAYA SUDA WANDANE. SARANA = SRANA 8. IMAJI YAIKU EFEK SAKA RAKITANING TEMBUNG ING GEGURITAN KARO PANCADRIYA MANUNGSA. SAKA KADOHAN KEPRUNGU SWARA KUMRICIKING BANYU.


9. GANCARAN CARA GAWE GANCARAN : Kudu maca geguritan kanthi tumemen 1 Negesi tembung sing dianggep angel nganggo Bausastra Jawa 2 Negesi tembung kang ngemu pepindhan 3 Geguritan ditulis maneh kanthi ditambahi jejer lan wasesa 4


MATERI PEMBELAJARAN GEGURITAN A. Maca Teks Wacana kanthi Tumemen B. Tegese Tembung lan Dhudhah Isi Wacan C. Nulis Geguritan kanthi Trep D. Nyuguhake Tulisan Teks Wacana ing Medhia Cithak lan Digital


A. MACA TEKS WACANA KANTHI TUMEMEN PARA SISWA MACA GEGURITAN KANTHI IRAH-IRAHAN “PEWAYANGAN“ LUMANTAR KAGIYATAN BEBARENGAN. ING NGISOR IKI CUPLIKAN GEGURITAN “PEWAYANGAN“ . PEWAYANGAN ING SUWALIKE KELIR PUTIH SANG DHALANG SILA LINGGIH KASUNARAN CAHYA REMENG ALON ASTA LORO MAYANGKE PARAGA SARWA SINGLON SALATHINE SUMWUR CRITA KEBAK PASEMON KABEH MANUT MANUT DHAWUHE ARING-ARING KAWICAKSANAN TANPA PAMRIH


B. TEGESE TEMBUNG LAN DHUDHAH ISI WACAN BAB KANG DIREMBUG SISWA KARO KANCA-KANCANE SAKELOMPOK YAIKU : 1. IDENTIFIKASI JINIS GEGURITAN 2. NEMTOKAKE UNDHERAN/TEMA GEGURITAN 3. NULIS ISI GEGURITAN 4. GOLEK LELEWANING BASA ING SAJRONING GEGURITAN 5. MENEHI PANEMU GEGAYUTAN KARO IRAH-IRAHANE GEGURITAN


C. NULIS GEGURITAN KANTHI TREP 1 2 3 4 Nemtokake Tema Nemtokake Ancase Nggawe Cengkorongan Ngrembagake Geguritan 5 Nulis Geguritan


D. NYUGUHAKE TULISAN TEKS WACANA ING MEDHIA CITHAK LAN DIGITAL GEGURITAN BISA DIWACA KANTHI NGGATEKAKE BAB ING NGISOR IKI. 1 2 3 4 Wicara Wiraga Wirasa Wirama


Click to View FlipBook Version