เครือข่ายคอมพิวเตอร์

เครอื ขา่ ยคอมพิวเตอร์

รายวิชา การผลิตสื่อมัลตมิ ีเดียสาหรับธุรกจิ ดิจทิ ัล (30204-2204)

จัดทาโดย
นางสาวมลทการต์ ไชยสังหาร

เสนอ
อาจารยอ์ รทยั เลิศขนุ ทด
สาขาวิชา เทคโนโลยีธุรกิจดิจิทัล
วิทยาลัยการอาชีพขอนแก่น

เครือข่ายคอมพวิ เตอร์

เครือข่ายคอมพวิ เตอร์ (Computer Network) เป็นการเชื่อมต่อคอมพวิ เตอร์และอปุ กรณ์ต่อ
พว่ งเขา้ ดว้ ยกนั เพอ่ื ใหส้ ามารถใชข้ อ้ มลู ทรัพยากรร่วมกนั ได้ เช่น สามารถใชเ้ ครื่องพมิ พร์ ่วมกนั
สามารถใชฮ้ าร์ดดิสกร์ ่วมกนั แบ่งปันการใชอ้ ุปกรณ์อ่ืนๆ ท่ีมีราคาแพงหรือไม่สามารถจดั หาใหท้ ุก
คนได้ แมก้ ระทง่ั สามารถใชโ้ ปรแกรมร่วมกนั ไดเ้ ป็นการลดตน้ ทุนขององคก์ รเครือขา่ ยคอมพิวเตอร์
สามารถแบ่งออกเป็นประเภทตามพ้ืนที่ท่ีครอบคลุมการใชง้ านของเครือข่าย ดงั น้ี

1. เครือข่ายส่วนบุคคล หรือแพน (Personal Area Network : PAN) เป็นเครือขา่ ยที่ใชส้ ่วน
บุคคล เช่น การเช่ือมต่อคอมพวิ เตอร์กบั โทรศพั ทม์ ือถือ การเช่ือมต่อพดี ีเอกบั เคร่ือง
คอมพิวเตอร์ซ่ึงการเชื่อมต่อแบบน้ีจะอยใู่ นระยะใกล้ และมีการเช่ือมต่อแบบไร้สาย ดงั รูป

2. เครือข่ายเฉพาะท่ี หรือแลน (Local Area Network: LAN) เป็นเครือข่ายท่ีใชใ้ นการเชื่อมโยง
คอมพิวเตอร์และอุปกรณ์ต่างๆ ท่ีอยใู่ นพ้ืนที่เดียวกนั หรือใกลเ้ คียงกนั เช่น ภายในบา้ น ภายใน
สานกั งาน และภายในอาคาร สาหรับการใชง้ านภายในบา้ นน้นั อาจเรียกเครือข่ายประเภทน้ีวา่
เครือข่ายท่ีพกั อาศยั (home network) ซ่ึงอาจใชก้ ารเช่ือมต่อแบบใชส้ ายหรือไร้สาย ดงั รูป

3. เครือข่ายนครหลวง หรือแมน (Metropolitan Area Network : MAN) เป็นเครือข่ายท่ีใช้
เชื่อมโยงแลนท่ีอยหู่ ่างไกลออกไป เช่น การเชื่อมต่อเครือข่ายระหวา่ งสานกั งานท่ีอาจอยคู่ นละ
อาคารและมีระยะทางไกลกนั การเชื่อมต่อเครือข่ายชนิดน้ีอาจใชส้ ายไฟเบอร์ออพติก หรือบางคร้ัง
อาจใชไ้ มโครเวฟเชื่อมต่อ เครือขา่ ยแบบน้ีใชใ้ นสถานศึกษามีช่ือเรียกอีกอยา่ งหน่ึงวา่ เครือขา่ ย
แคมปัส (Campus Area Network: CAN) ดงั รูป

4. เครือข่ายวงกว้าง หรือแวน (Wide Area Network: WAN) เป็นเครือข่ายท่ีใชใ้ นการเชื่อมโยงกบั
เครือขา่ ยอื่นที่อยไู่ กลกนั มาก เช่น เครือข่ายระหวา่ งจงั หวดั หรือระหวา่ งภาครวมไปถึงเครือขาย
ระหวา่ งประเทศ ดงั รูป

ลกั ษณะของเครือข่าย

ลกั ษณะของเครือข่าย ในการใชง้ านเครือขา่ ยคอมพิวเตอร์ เพื่อใชท้ รัพยากรร่วมกนั สามารถ
แบ่งลกั ษณะของเครือข่ายตามบทบาทของเคร่ืองคอมพิวเตอร์ในการสื่อสารไดด้ งั น้ี

1. เครือข่ายแบบรับ-ให้บริการหรือไคลเอนท์/เซิร์ฟเวอร์ (Client-server network) จะมี
เครื่องคอมพิวเตอร์ท่ีเป็นเครื่องใหบ้ ริการต่างๆ เช่น บริการเวบ็ และบริการฐานขอ้ มูล การ
ใหบ้ ริการข้ึนกบั การร้องขอบริการจากเครื่องรับบริการ เช่น การเปิ ดเวบ็ เพจ เครื่องรับบริการจะ
ร้องขอบริการไปที่เครื่องบริการเวบ็ จากน้นั เครื่องใหบ้ ริการเวบ็ จะตอบรับและส่งขอ้ มูลกลบั มาให้
เครื่องรับบริการ ขอ้ ดีของระบบน้ีคือสามารถใหบ้ ริการแก่เคร่ืองรับบริการไดเ้ ป็นจานวน
มาก ขอ้ ดอ้ ยคือระบบน้ีมีคา่ ใชจ้ ่ายในการติดต้งั และการบารุงรักษาคอ่ นขา้ งสูง ตวั อยา่ งเครือขา่ ย
แบบรับ-ใหบ้ ริการ

2. เครือข่ายระดบั เดยี วกนั (Peer-to-Peer network : P2P network) เคร่ืองคอมพวิ เตอร์
สามารถเป็นไดท้ ้งั เครื่องใหบ้ ริการและเคร่ืองรับบริการในขณะเดียวกนั การใชง้ านส่วนใหญ่
มกั ใชใ้ นการแบ่งปันขอ้ มูล เช่น เพลง ภาพยนตร์ โปรแกรม และเกม เครือข่ายแบบน้ีเริ่ม
แพร่หลายมากข้ึนในผใู้ ชง้ านอินเทอร์เน็ตการใชง้ านจะมีซอฟตแ์ วร์เฉพาะ เช่น โปรแกรม e
Donkey, BitTorrent และ Lime Wire ขอ้ ดีของระบบแบบน้ีคือง่ายต่อการใชง้ าน และราคา
ไม่แพง ขอ้ ดอ้ ยคือไม่มีการควบคุมเรื่องความปลอดภยั จึงอาจพบวา่ ถูกนาไปใชป้ ระโยชน์
ในทางไม่ถูกตอ้ ง เช่น การแบ่งปันเพลง ภาพยนตร์ และโปรแกรมท่ีมีลิขสิทธ์ิซ่ึงเป็นการ
กระทาผิดกฎหมาย ตวั อยา่ งเครือขา่ ยระดบั เดียวกนั

โครงสร้างเครือข่าย

โครงสร้างเครือขา่ ย การเชื่อมต่อคอมพิวเตอร์หรืออุปกรณ์รับส่งขอ้ มูลที่ประกอบกนั เป็น
เครือข่ายที่มีการเช่ือมโยงถึงกนั ในรูปแบบต่างๆ ตามลกั ษณะทางกายภาพที่เรียกวา่ โครงสร้าง
เครือข่าย (network topology) โดยทว่ั ไปโครงสร้างเครือข่ายสามารถแบ่งออกตามลกั ษณะของการ
เชื่อมต่อได้ 4 รูปแบบคือ

1. เครือข่ายแบบบสั (Bus topology) เป็นรูปแบบที่มีโครงสร้างไม่ยงุ่ ยาก สถานีทุกสถานี
ในเครือขา่ ยจะเช่ือมต่อเขา้ กบั สายส่ือสารหลกั เพียงสายเดียวท่ีเรียกวา่ บสั (bus) การ
จดั ส่งขอ้ มูลลงบนบสั จึงไปถึงทุกสถานีได้ ซ่ึงการจดั ส่งวธิ ีน้ีตอ้ งกาหนดวธิ ีการท่ีจะ

ไม่ใหท้ ุกสถานีส่งขอ้ มูลพร้อมกนั เพราะจะทาใหเ้ กิดการชนกนั (collision) ของขอ้ มูล
โดยวธิ ีการที่ใชอ้ าจเป็นการแบ่งช่วงเวลาหรือใหแ้ ต่ละสถานีใชค้ ล่ืนความถี่ในการส่ง
สญั ญาณที่แตกต่างกนั อยา่ งไรกต็ ามเครือขา่ ยแบบบสั ไม่ไดร้ ับความนิยมในปัจจุบนั
เนื่องจากความเสียหายท่ีเกิดข้ึนกบั บสั เพียงจุดเดียวกจ็ ะส่งผลใหท้ ุกอุปกรณ์ไม่สามารถ
ส่ือสารถึงกนั ไดเ้ ลย

ภาพท่ี 1 Bus Network Topology

ภาพที่ 2 Bus Network Topology Diagram

2. เครือข่ายแบบวงแหวน (Ring topology) เป็นการเชื่อมแต่ละสถานีเขา้ ดว้ ยกนั แบบวง
แหวน สญั ญาณขอ้ มูลจะส่งอยใู่ นวงแหวนไปในทิศทางเดียวกนั จนถึงผรู้ ับ หากขอ้ มูลที่
ส่งเป็นของสถานีใด สถานีน้นั กร็ ับไว้ ถา้ ไม่ใช่กส็ ่งต่อไป ซ่ึงระบบเครือข่ายแบบวง
แหวนน้ี สามารถรองรับจานวนสถานีไดเ้ ป็นจานวนมาก ขอ้ ดอ้ ยของเครือข่ายแบบวง
แหวน คือ สถานีจะตอ้ งรอจนถึงรอบของตนเอง ก่อนท่ีจะสามารถส่งขอ้ มูลได้

ภาพท่ี 1 Ring Network Topology

ภาพท่ี 2 Ring Network Topology Diagram

3. เครือข่ายแบบดาว (Star topology) เป็นการเชื่อมต่อสถานีในเครือข่าย โดยทุกสถานีจะ
ต่อเขา้ กบั หน่วยสลบั สายกลาง เช่น ฮบั (hub) หรือสวติ ซ์ (switch) ซ่ึงทาหนา้ ที่เป็น
ศูนยก์ ลางของการเชื่อมต่อระหวา่ งสถานีต่างๆ ที่ตอ้ งการติดต่อกนั ของดีของการ
เชื่อมต่อแบบดาว คือ ถา้ สถานีใดเสีย หรือสายเช่ือมต่อระหวา่ งฮบั /สวติ ซ์กบั สถานีใด
ชารุด กจ็ ะไม่กระทบกบั การเช่ือมต่อของสถานีอ่ืน ดงั น้นั การเชื่อมต่อแบบน้ีจึงเป็นท่ี
นิยมใชก้ นั ในปัจจุบนั

ภาพท่ี 1 Star Network Topology

ภาพท่ี 2 Star Network Topology Diagram

4. เครือข่ายแบบแมช (Mesh topology) เป็นรูปแบบของการเชื่อมต่อท่ีมีความนิยมมากและ
มีประสิทธิภาพสูงเน่ืองจากถา้ มีเส้นทางของการเช่ือมต่อคูใ่ ดคู่หน่ึงขาดจากกนั การ
ติดต่อส่ือสารระหวา่ งคู่น้นั ยงั สามารถติดต่อไดโ้ ดยอปุ กรณ์จดั เสน้ ทาง (router) จะทาการ
เช่ือมต่อเส้นทางใหม่ไปยงั จุดหมายปลายทางอตั โนมตั ิ การเชื่อมต่อแบบน้ีมกั นิยมสร้าง
บนเครือขา่ ยแบบไร้สาย

ภาพที่ 1 Mesh Network Topology

ภาพที่ 2 Mesh Network Topology Diagram

อปุ กรณ์การส่ือสาร

อุปกรณ์การสื่อสาร (communication devices) ทาหนา้ ที่รับและส่งขอ้ มูลจากอปุ กรณ์ส่งและ
รับขอ้ มูล โดยมีการส่งผา่ นทางสื่อกลางดงั กล่าวมาแลว้ สญั ญาณท่ีส่งออกไปอาจอยใู่ นรูปแบบ
ดิจิทลั หรือแบบแอนะลอ็ ก ข้ึนอยกู่ บั อุปกรณ์ท่ีใชใ้ นการติดต่อส่ือกลางท่ีใชใ้ นการเช่ือมต่อ

การเช่ือมต่อคอมพวิ เตอร์เขา้ กบั เครือข่ายมีหลายแบบดว้ ยกนั เช่น การต่อผา่ นโทรศพั ทบ์ า้ น
การต่อผา่ นเคเบิลทีวี การเชื่อมต่อเครือขา่ ยแบบใชส้ ายและไร้สาย ซ่ึงจาเป็นตอ้ งมีอปุ กรณ์สนบั สนุน
ในการเชื่อมต่อในแต่ละแบบ อปุ กรณ์การสื่อสารประเภทต่างๆ ที่มีใชก้ นั อยใู่ นปัจจุบนั เช่น

1) โมเดม็ (modem) เป็นอปุ กรณ์ที่แปลงสญั ญาณดิจิทลั เป็นสญั ญาณแอนะลอ็ ก และแปลง
สญั ญาณแอนะลอ็ กเป็นดิจิทลั เพ่อื ใหข้ อ้ มูลส่งผา่ นทางสายโทรศพั ทไ์ ด้ โมเดม็ มีหลายประเภทแบ่ง
ตามลกั ษณะการใชง้ านดงั น้ี

1.1) โมเดม็ แบบหมุนโทรศัพท์ (dial-up modem) เป็นโมเดม็ ท่ีใชต้ ่อเขา้ กบั ผใู้ หบ้ ริการ
อินเทอร์เน็ตผา่ นทางสายโทรศพั ท์ การเชื่อมต่อใชว้ ธิ ีการหมุนโทรศพั ทต์ ิดต่อไปยงั ผใู้ หบ้ ริการ
อินเทอร์เน็ต ความเร็วในการส่งผา่ นขอ้ มูลต่าประมาณ 56 kbps ระบบการเช่ือมต่ออินเทอร์เน็ตผา่ น
โมเดม็ แบบหมุนโทรศพั ท์

1.2) ดจิ ทิ ัลโมเดม็ (digital modem) เป็นโมเดม็ ท่ีใชร้ ับและส่งขอ้ มูลผา่ นสายเชื่อมสญั ญาณแบบ
ดิจิทลั การเชื่อมต่อโมเดม็ แบบน้ีใชไ้ ม่จาเป็นตอ้ งหมุนโทรศพั ทไ์ ปที่ผใู้ หผ้ บู้ ริการอินเทอร์เน็ต โดย
โมเดม็ จะทาการเช่ือมต่อใหอ้ ตั โนมตั ิเมื่อการใชง้ าน สามารถส่งขอ้ มูลดว้ ยความเร็วสูงต้งั แต่ 128
kbps ข้ึนไป โดยทวั่ ไปจะเป็นโมเดม็ ท่ีติดต้งั ภายนอก (external modem) โมเดม็ แบบน้ี เช่น

- ดเิ อสแอล (Digital Subscriber Line: DSL) เป็นโมเดม็ ท่ีไดร้ ับความนิยมในการใชง้ านใน
บา้ น และสานกั ขนาดเลก็ โดยสามารถรับและส่งขอ้ มูลดิจิทลั ดว้ ยความเร็วสูงกวา่ การเช่ือมต่อผา่ น
โมเดม็ แบบหมุนโทรศพั ท์ ตวั อยา่ งการติดต้งั อีเอสแอลโมเดม็

- เคเบลิ โมเดม็ (cable modem) เป็นโมเดม็ ทาหนา้ ท่ีรับและส่งขอ้ มูลดิจิทลั จากคอมพิวเตอร์ผา่ นทาง
สายเคเบิลทีวี บางคร้ังเรียกวา่ รอดแบนดโ์ มเดม็ (broadband modem) สามารถรับและส่งขอ้ มูลไดส้ ูง
เหมือนกบั ดีเอสแอลโมเดม็ ตวั อยา่ งการติดต้งั เคเบิลโมเดม็

2) การ์ดแลน (LAN card) เป็นอุปกรณ์ท่ีเช่ือมระหวา่ งคอมพวิ เตอร์กบั สายตวั นาสญั ญาณทาให้
คอมพวิ เตอร์สามารถรับและส่งขอ้ มูลกบั ระบบเครือข่ายได้ ในอดีตเป็นอปุ กรณ์เสริมที่ใชต้ ่อเพิ่มเขา้
กบั เมนบอร์ดของเคร่ืองคอมพวิ เตอร์ แต่ในปัจจุบนั มกั จะถูกประกอบรวมไปในเมนบอร์ด เน่ืองจาก
ความตอ้ งการเชื่อมต่อเขา้ กบั เครือข่ายกลายเป็นความจาเป็นพ้นื ฐานของผใู้ ชค้ อมพิวเตอร์ไปแลว้
นนั่ เองตวั อยา่ งการ์ดแลนชนิดต่างๆ

3) ฮับ (hub) เป็นอุปกรณ์ที่รวมสญั ญาณท่ีมาจากอุปกรณ์รับส่งหรือเคร่ืองคอมพิวเตอร์หลายๆ
เครื่องเขา้ ดว้ ยกนั ขอ้ มูลท่ีรับส่งผา่ นฮบั จากเคร่ืองหน่ึงจะกระจายไปยงั ทุกสถานีที่ต่ออยบู่ นฮบั น้นั
ดงั น้นั ทุกสถานีจะรับสญั ญาณขอ้ มูลท่ีกระจายมาไดท้ ้งั หมด แต่จะเลือกคดั ลอกเฉพาะขอ้ มูลที่ส่ง
มาถึงตนเท่าน้นั ตวั อยา่ งการเช่ือต่อคอมพวิ เตอร์ดว้ ยฮบั

4) สวติ ช์ (switch) เป็นอุปกรณ์รวมสญั ญาณที่มาจากอุปกรณ์รับส่งหรือคอมพวิ เตอร์หลายเคร่ือง
เช่นเดียวกบั ฮบั แต่มีขอ้ แตกต่างจากฮบั กล่าวคือ การรับส่งขอ้ มูลจากอุปกรณ์ตวั หน่ึง จะไม่กระจาย
ไปยงั ทุกจุดเหมือนฮบั ท้งั น้ีเพราะสวติ ชจ์ ะรับกลุ่มขอ้ มูลมาตรวจสอบก่อนวา่ เป็นของคอมพวิ เตอร์
หรืออุปกรณ์ใด แลว้ นาขอ้ มูลน้นั ส่งต่อไปยงั คอมพวิ เตอร์หรืออุปกรณ์เป้าหมายใหอ้ ยา่ งอตั โนมตั ิ
สวติ ชจ์ ะลดปัญหาการชนกนั ของขอ้ มูลเพราไม่ตอ้ งกระจายขอ้ มูลไปทุกสถานีท่ีเช่ือมต่ออยกู่ บั
สวติ ช์ และยงั มีขอ้ ดีในเร่ืองการป้องกนั การดกั รับขอ้ มูลท่ีกระจายไปในเครือข่าย ตวั อยา่ งการ
เช่ือมต่อคอมพวิ เตอร์ดว้ ยสวติ ช์

5) อุปกรณ์จดั เส้นทาง (router) เป็นอุปกรณ์ท่ีใชง้ านในการเช่ือมโยงเครือข่ายหลายเครือขา่ ยเขา้
ดว้ ยกนั หรือเชื่อมโยงอุปกรณ์หลายอยา่ งเขา้ ดว้ ยกนั ดงั น้นั จึงมีเสน้ ทางการเขา้ ออกของขอ้ มูลได้
หลายเสน้ ทาง อปุ กรณ์ปลายทาง อปุ กรณ์จดั เส้นทางจะหาเส้นทางท่ีเหมาะสมให้ เพื่อนาส่งขอ้ มูล
ผา่ นเครือข่ายต่าง ไปยงั อุปกรณ์ปลายทางตามท่ีระบุไว้ ตวั อยา่ งการเช่ือมต่อคอมพวิ เตอร์ดว้ ย
อปุ กรณ์จดั เส้นทาง

6) จุดเชื่อมต่อแบบไร้สาย (wireless access point) ทาหนา้ ที่คลา้ ยกบั ฮบั ของเครือขา่ ยแบบใชส้ าย
เพ่อื ใชส้ าหรับติดต่อส่ือสารระหวา่ งอุปกรณ์แบบไร้สาย ซ่ึงขอ้ มูลจะถูกส่งผา่ นทางคล่ืนวทิ ยคุ วามถ่ี
สูง โดยจะตอ้ งใชง้ านร่วมกบั การ์ดแลนไร้สายที่ติดต้งั อยกู่ บั คอมพิวเตอร์ หรืออปุ กรณ์ เช่น
เครื่องพมิ พ์ เป็นตน้ ตวั อยา่ งการใชง้ านจุดเช่ือมต่อแบบไร้สาย