เนื้อเยื่อเกี่ยวพัน

Connective tissue

เนื้อเยื่อเกี่ยวพัน

ลัักษณะเเละตำเเหน่งของเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน

Connective tissue หรือ เนื้อเยื่อเกี่ยวพัน
เนื้อเยื่อพื้นฐานของร่างกาย
แทรกอยู่ในช่องว่างระหว่างอวัยวะ หรือเนื้อเยื่อ
หน้าที่สำคัญ : ค้ำจุนโครงสร้างเเละเป็นตัวกลางให้

สารผ่านระหว่างเนื้อเยื่อ

องค์ประกอบของเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน

Connective tissue

Cells Intercellular substance

Fixed cells Wandering cells Fibrous/Formed Non-formed

- Fibroblast - Plasma cells - Collagen fiber - Tissue fluid
- Mesenchymal cell - Leucocytes - Elastic fiber - Ground substance
- Macrophages - Reticular
- Mast cells
- Adipose cells
- Pigmented cells

มีลักษณะคล้ายวุ้นผลไม้

องค์ประกอบของเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน

Cells ลักษณะ : ขนาดเล็ก รูกระสวยหรือรูปเเฉกดาว
มี cytoplasmic process เล็ก บาง ยื่นออกจาก
1.1 Fixed cells ตัวเซลล์ นิวเคลียสกลม มีสาย chromatin กระจาย
ภายในนิวเคลียส
Mesenchymal cell
หน้าที่ : แบ่งตัวเพิ่มจำนวนเเละเปลี่ยนแปลงเป็นเซลล์ชนิดอื่่น
ของเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน

Fibroblast ลักษณะ : เซลล์รูปดาวจะมีน้วเคลียส
ขนาดใหญ่ รูปกระสวยหัวท้ายเรียว

หน้าที่ : สร้างเเละหลั่งเส้นใย
ลักษณะ : เซลล์ขนาดใหญ่ รูปร่างไม่เเน่นอน สังเกตได้
จาก

สิ่งที่เซลล์กินเข้าไปใน cytoplasm มักเห็น
นิวเคลียสเป็นรูปไต ขอบหยัก
หน้าที่ : กำจัดเชื้อโรค สิ่งเเปลกปลอมหรือซากเซลล์ที่
ตาย

Macrophages

องค์ประกอบของเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน

Cells ลักษณะ : รูปไข่ขนาดใหญ่ นิวเคลียสทรงกลม ภายใน
cytoplasm พบ basophilic granule จำนวนมาก
1.1 Fixed cells บรรจุ heparin และ histamine
หน้าที่ : เกี่ยวข้องกับปฏิกิริยาการอักเสบและภูมิเเพ้
Mast cell

ลักษณะ : เซลล์รูปดาวจะมีน้วเคลียส
ขนาดใหญ่ รูปกระสวยหัวท้ายเรียว

หน้าที่ : สร้างเเละหลั่งเส้นใย

Adipose cell ลักษณะ : ภายใน cytoplasm มี granule ขนาดเล็กเเละ
Pigmented cells ติดสีบรรจุอยู่ พบได้มากในชั้นหนังเเท้ เรียกว่า
Melanocyte มีรูปร่างไม่เเน่นอน

หน้าที่ : Melanocytes ส่งเม็ดสีหรือ melanin ไปไห้
keratinocytes ทำไห้เกิดสีผิวหนังมากขึ้น

องค์ประกอบของเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน

cells Plasma cells

1.2 Wandering cell ลักษณะ : รูปทรงกลมหรือรูปไข่
นิวเคลียสทรงกลมแชอยู่ค่องไปด้านใด
มีลักษณะคล้ายนาฬิกา ด้านหนึ่งของเซลล์ ภายในนิวเคลียสพบ
heterrochromatin เกาะเป็นกลุ่มตาม
ขอบนิวเคลียส cytoplasm ติดสีน้ำเงิน
เข้มเนื่องจากมี ribosome เป็นจำนวน
มาก
หน้าที่ : เปลี่ยนเเปลงมาจาก
Blymphocyte ทำหน้าที่สร้างภูมิคุ้มกัน

Leukocytes or White blood cells

ขนาดใหญ่กว่าเม็ดเลือดเเดงเเละมีนิวเคลียส
สามารสเคลื่อนที่ออกจากหลอดเลือดไปอยู่ใน
เนื้อเยื่อเกี่ยวพันได้
ภายใน cytoplasm พบ
- Azurophilic granules สามารถพบได้ใน

เม็ดเลือดขาวทุกชนิด
- Specific granules พบได้ในเม็ดเลือด
ขาว

บางชนิด

องค์ประกอบของเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน

Extracellular matrix

Fiber

CONNETIVE TISSUE FIBERS

Reticular Reticular fiber :เป็นเส้นใหญ่ที่บางที่สุด
fiber ลักษณะคล้ายเส้นด้าย พบได้ในอวัยวะในระบบ
เลือด
Elastic หน้าที่ : จัดเรียงตัวเป็นโครงข่ายเชื่อมต่อใน
fiber ลักษณะสามมิติเป็นโคงร่างสำหรับให้เซลล์ที่เป็น
องค์ประกอบของเนื้อเยื่อมาเกาะ
Collagen Elastic fiber : เล็กบางกว่าเส้นใยคอลลาเจนมี
fiber การเเตกเเขนง สามารถกลับสู่สภาพเดิมหลังการ
ถูกยืดหรือดึงได้ต้องย้อมพิเศษด้วยสี
หน้าที่ : ให้เนื้อเยื่อมีความยืดหยุนสามารถกลับ
คืนสู่สภาพเดิมหลังจากถูกดึงหรือยึดไม่เกิดความ
เสียหายเเก่เนื้อเยื่อกำจัดการถูกยืดเเละป้องกัน
การฉีกขาดของเนื้อเยื่อ

Collagen fiber : พบมากที่สุดในเนื้อเยือเกี่ยว
พันเป็นเส้นใหญ่หยักเป็นคลื่นความกว้างและ
ความยาวเเตกต่างกันไปในเนื้อเยื่อเเต่ละชนิด
หน้าที่ : สร้างความเเข็งเเรงให้กับเนื้อเยื่อ

องค์ประกอบของเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน

Ground substance

มีลักษณะกึ่งเเข็งกึ่งเหลวคล้ายวุ้น โปร่งแสงไม่มีสี เเทรกอยู่ในช่องว่างระหว่างเซลล์เเละ
เส้นใย
ประกอบด้วย Glycosaminoglycans (GAGs) ยึดต่อกันเป็นโมเลกุลขนาดใหญ่ขึ้นเรียกว่า
Proteoglycans GAGs เเบ่งเป็น 4 กลุ่ม คือ
1.Hyaluronic acid
2.Chondroitin sulphate เเละ Dermatan sulphate
3.Heparan sulphate เเละ Heparin
4.Keratan sulphate

Tissue fluid

ของเหลวที่เคลื่อนผ่านออกมาจากผนังหลอดเลือดฝอย
องค์ประกอบสำคัญ : crystalloid,ออกซิเจน เเละสารอาหาร
มาจากกระบวนการ simple diffusion บริเวณปลาจหลอดเลือดเเดงฝอย โดยกรอง plasma
protein ออกจากผนังหลอดเลือดฝอย และดูดซึมกลับ tissue fluid เข้าสู่ผนังหลอดเลือดดำ
ฝอย
บรรจุอยู่ใน intercellular space โดยมีความสัมพันธ์กับ intercellular substance

ประเภทของเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน

Connective tissue

Embryonic connective tissue Adult connective tissue

Mesenchyme connective tissue proper specialized
connective tissue
Mucous
connective tissue Bone

General Special connective
connective tissue tissue proper

Loose Adipose Cartilage
connective tissue Blood
tissue
Dense Reticular
connective tissue connective tissue

Regular Lrregular Elastic
connetive tissue

หน้าที่ของเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน

1.ยึดดนื้อบุผิวให้ติดกับเนื้อเยื่อที่อยู่ข้างใต้ ค้ำจุนโครงสร้างเเละอวัยวะต่างๆ เเละ
เป็นทางผ่านของหลอดเลือดเเละเส้นประสาทไปสู่เนื้อเนื้อชั้นลึกรวมทั้งเป็น
ตัวกลางในการเคลื่อนที่ของเซลล์บางชนิดจากหลอดเลือดไปยังเนื้อเยื่ออีกด้วย

2.ประกอบเป็นเปลือกหอหุ้มอวัยวะ เพื่อเเยกออกจากอวัยวะข้างเคียง

3.ยึดระหว่างกระดูกกับกระดูก(เอ็นยึดข้อหรือ ligament) หรือยึดกล้าม
เนื้อกับกระดูก(เอ็นกล้ามเนื้อหรือ tendon)

หน้าที่ของเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน

4.บางชนิดมีศักยภาพในการเกิดใหม่ซึ่งมีความสำคัญในกระบวนการซ่อมเเซมภายหลังการบาด
เจ็บ

5.เซลล์และโมเลกุลในเนื้อเยื่เกร่ยวพันหลายชนิดทำหน้าที่ปกป้องเเบะต่อต้านการรุกล้ำของเชื้อ
โรค

หรือสารบางชนิดไม่ไห้เข้าสู่ร่างกาย

6.แหล่งสะสมพลังงาน ผลิตพลังงานเเละความร้อนให้เเก่ร่างกาย

Thank you